Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1976/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 152 ust. 1 i 2, art. 153, art. 154, art. 134,  art. 149 ust. 1, art. 142, art. 140 ust. 2 pkt 1.
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2012 r. sprawy ze skargi "S." S.A. z siedzibą w K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2011 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: Prezes NFZ) na podstawie art. 154 ust. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, ze zm., dalej ustawa o świadczeniach) oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. po rozpatrzeniu odwołania "S." S.A. od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] (dalej: Dyrektor [...]OW NFZ) nieuwzględniającej odwołania "S." S.A. od rozstrzygnięcia postępowania nr [...], prowadzonego w trybie konkursu ofert w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego, świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego na obszarze: [...] - rejon operacyjny [...] -

utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Prezes NFZ podał, że Dyrektor [...]OW NFZ w dniu 6 kwietnia 2011 r. ogłosił postępowanie prowadzone w trybie konkursu ofert w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ratownictwo medyczne, w zakresie: świadczenia udzielane przez podstawowe zespoły ratownictwa medycznego, świadczenia udzielane przez specjalistyczne zespoły ratownictwa medycznego na obszarze [...] - rejon operacyjny [...] na okres obowiązywania umowy od dnia 1 lipca 2011 r. do dnia 31 grudnia 2015 r. Ogłoszenie nr [...] o postępowaniu prowadzonym w trybie konkursu ofert zamieszczone zostało na tablicy ogłoszeń w siedzibie [...]OW NFZ oraz na stronie internetowej [...].

Zgodnie z treścią ogłoszenia, świadczeniodawcy, którzy chcieli wziąć udział w przedmiotowym postępowaniu konkursowym powinni składać swoje oferty do dnia 20 kwietnia 2011 r. w siedzibie [...]OW NFZ przy ul. [...] w [...], od poniedziałku do piątku w godzinach od 8 do 16, w formie pisemnej, pod rygorem odrzucenia (z podpisanymi wszystkimi stronami dokumentów należących do oferty) oraz elektronicznej, w zamkniętych kopertach lub paczkach z pieczątką oferenta, a oferta przesłana pocztą będzie potraktowana jako złożona w terminie, jeżeli data stempla pocztowego (data nadania) nie będzie późniejsza niż termin składania ofert i wpłynie do [...]OW NFZ najpóźniej na jeden dzień przed wyznaczonym terminem otwarcia ofert.

Następnie jak podkreślił Prezes NFZ otwarcie złożonych ofert miało nastąpić w siedzibie [...]OW NFZ przy ul. [...] w [...] w dniu 22 kwietnia 2011 r. o godzinie 09:00, a ogłoszenie o rozstrzygnięciu konkursu ofert miało nastąpić w dniu 16 maja 2011 r. na stronie internetowej [...]OW NFZ oraz tablicy informacyjnej w siedzibie Oddziału.

Wskazał, że do postępowania nr [...] zostały złożone 2 oferty:

1. oferta nr [...] złożona przez W. w S., ul. [...] , [...] S., która wpłynęła do [...]OW NFZ w dniu 20 kwietnia 2011 r.;

2. oferta nr [...] złożona przez "S." S.A., która wpłynęła do [...]OW NFZ w dniu 22 kwietnia 2011 r.

W dniu 22 kwietnia 2011 r. nastąpiło otwarcie złożonych ofert.

Wobec stwierdzenia w ofercie złożonej przez W. w S. braków formalnych oraz niezgodności, oferent został odpowiednio wezwany do ich uzupełnienia, a także do złożenia określonych wyjaśnień. W wyznaczonym terminie oferent uzupełnił wszystkie braki oraz wyjaśnił niezgodności, skutkiem czego, co wynika z protokołu posiedzenia komisji w części jawnej z dnia 2 maja 2011 r., jego oferta została przyjęta do dalszego postępowania.

Natomiast oferta złożona przez "S." S.A. została odrzucona w całości z powodu złożenia po terminie, jako że wpłynęła do siedziby [...]OW NFZ drogą pocztową w dniu 22 kwietnia 2011 r. czyli w tym samym dniu, w którym miało odbyć się otwarcie ofert złożonych do postępowania, na podstawie art. 149 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach w związku z § 16 ust. 2 zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. nr 49/2010/DSOZ w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zmienionego zarządzeniem Prezesa NFZ z 17 grudnia 2010 r. nr 82/2010/DSOZ oraz zarządzeniem Prezesa NFZ z dnia 14 marca 2011 r. nr 14/2011/DSOZ.

Kolejno Prezes NFZ wskazał, że złożony przez "S." S.A. protest, został uznany przez komisję konkursową za oczywiście bezzasadny, skutkiem czego, zgodnie z art. 153 ust. 2 ustawy o świadczeniach, nie powodował zawieszenia postępowania na czas jego rozpatrzenia.

Dodał także, że przeprowadzona przez zespół kontrolujący, powołany przez komisję konkursową - kontrola oferenta W. w S. wykazała posiadanie przez niego odpowiednich środków transportu wyposażonych w wymagany sprzęt oraz ustaliła, iż dane przedstawione w jego ofercie są zgodne ze stanem rzeczywistym i faktycznym zastanym podczas kontroli. Ponadto podkreślił, że w dniu 16 maja 2011 r. nastąpiło rozstrzygnięcie przedmiotowego postępowania, wybrana została oferta złożona przez W. w S..

Odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania nr [...] do Dyrektora [...]OW NFZ wniosły S. S.A.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. Dyrektor [...]OW NFZ oddalił odwołanie "S." S.A.

W odwołaniu od decyzji Dyrektora [...]OW NFZ z dnia [...] czerwca 2011 r. do Prezesa NFZ "S." S.A. zarzuciły zaskarżonej decyzji Dyrektora [...]OW NFZ naruszenie:

1) art. 134 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i złamanie zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w związku uniemożliwieniem w dniach 19 oraz 20 maja 2011 r. dostępu do Systemu Zarządzania Obiegiem Informacji [...]OW NFZ, poprzez który świadczeniodawcy uzyskują informacje i dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, co doprowadziło do istotnej zmiany okoliczności powodującej, że prowadzenie postępowania nie leżało w interesie ubezpieczonych;

2) § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłoszenia o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zaproszenia do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań w związku z postanowieniami ogłoszenia o postępowaniu nr [...] dotyczącymi warunków, które złożona do postępowania oferta musi spełniać, aby mogła zostać uznana za złożoną w terminie, poprzez sformułowanie ich, a następnie ich wykładnię w sposób naruszający zasady uczciwej konkurencji oraz równości oferentów;

3) art. 10 § 1 K.p.a. poprzez umożliwienie odwołującemu jedynie pozornego zapoznania się z aktami sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do wydania decyzji oddalającej odwołanie;

4) art. 8 K.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, co skutkowało naruszeniem zasad postępowania;

5) art. 10 w związku z art. 73 i z art. 74 K.p.a. poprzez nieudostępnienie stronie całej dokumentacji postępowania, co skutkowało naruszeniem zasad postępowania i zasad konkurencyjności, a tym samym doprowadziło do bezpodstawnego pozbawienia strony prawa do obrony, gdyż nie miała prawa wglądu do całości akt, aby przedstawić i uzasadnić stawiane zarzuty.

Rozpatrując przedmiotową sprawę, Prezes NFZ wskazał na treść art. 152 ust. 1, art. 154 ustawy o świadczeniach oraz wywiódł, że prowadząc postępowanie w II instancji, ma za zadanie ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę administracyjną oraz skontrolować prawidłowość decyzji wydanej w I instancji przez pryzmat zbadania naruszenia interesu prawnego.

Organ podkreślił, że oferenci przystępujący do postępowania w sprawie zawarcia umów, prowadzonego w trybie konkursu ofert, oprócz wymagań wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, powinni spełniać wymagania określone przez Prezesa NFZ na podstawie art. 146 ust. 1 pkt 3 ustawy o świadczeniach, tj. w:

1) zarządzeniu Nr 49/2010/DSOZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej;

2) zarządzeniu Nr 12/2011/DSM z dnia 14 marca 2011 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ratownictwo medyczne.

Wskazał, że ocena ofert następowała w oparciu o zarządzenie Prezesa NFZ z dnia 13 listopada 2009 r. Nr 73/2009/DSOZ w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Stwierdził, że poddał analizie całość zgromadzonej podczas postępowania dokumentacji, co umożliwiło dokonanie pełnej kontroli prawidłowości przeprowadzonego postępowania. Zwrócił uwagę, że Fundusz, zgodnie z art. 10 § 1 oraz art. 12 § 1 K.p.a. zapewnił odwołującemu czynny udział w każdym stadium postępowania poprzez umożliwienie zapoznania się z całością zebranego w sprawie materiału oraz wypowiedzenie się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Odnosząc się do zarzutu uniemożliwienia w dniach 19 oraz 20 maja 2011 r. dostępu do Systemu Zarządzania Obiegiem Informacji [...]OW NFZ poprzez który świadczeniodawcy uzyskują informacje i dokumenty związane z postępowaniem w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, co doprowadziło do istotnej zmiany okoliczności powodującej, że prowadzenie postępowania nie leżało w interesie ubezpieczonych – Prezes NFZ stwierdził, że w dniu 18 kwietnia 2011 r. o godzinie 12.21 [...]OW NFZ zamieścił w Systemie Zarządzania Obiegiem Informacji komunikat o numerze [...], zgodnie z którym, w związku z planowanymi pracami konserwacyjnymi dotyczącymi serwera obsługującego System, niemożliwa będzie w dniu 19 kwietnia 2011 r. w godzinach od 16.00 do 07.00 dnia następnego oraz w dniu 20 kwietnia 2011 r. w godzinach od 08.00 do 21.00 praca w tym Systemie. Podkreślił, że powyższy komunikat był dostępny dla wszystkich świadczeniodawców i dotyczył ich wszystkich w jednakowym stopniu. Dodał, że ostatecznie prace konserwacyjne serwera obsługującego System [...]OW NFZ zostały przesunięte na inny termin, a komunikat został usunięty w dniu 19 kwietnia 2011 r. o godz. 10.13. Ponadto organ zauważył, że żaden ze świadczeniodawców, którzy później złożyli swoje oferty do przedmiotowego postępowania, nie sygnalizował [...]OW, że planowana wstępnie przerwa w działaniu Systemu Zarządzania Obiegiem Informacji, ogłaszana komunikatem o numerze [...], która ostatecznie nie miała miejsca, może stanowić dla niego problem w kontekście trwającego okresu składania ofert do przedmiotowego postępowania. Stwierdził także, że z przedłożonej Prezesowi NFZ przez [...]OW NFZ historii logowania świadczeniodawcy o numerze identyfikacyjnym [...], a więc "S." wynika, że logowały się one do Systemu w dniu 19 kwietnia 2011 r. o godzinie 12.16, 13.31, 13.57 oraz 15.22, a więc już po tym jak komunikat nr [...] został usunięty z Systemu. Prezes NFZ wywodził także, że w historii logowania tego świadczeniodawcy do Systemu są obecne także epizody logowania w dniu 19 kwietnia 2011 r. o godzinie 18.40 oraz 19.05, co w jego ocenie, że odwołujący posiadał wiedzę o tym, że do planowanej wstępnie przerwy w działaniu serwera obsługującego System Zarządzania Obiegiem Informacji [...]OW NFZ ostatecznie nie doszło, ponieważ pomiędzy godziną 16.00 dnia 19 kwietnia 2011 r. a godziną 7.00 dnia 20 kwietnia 2011 r. korzystał on aktywnie z tego Systemu.

Niezależnie od powyższego Prezes NFZ podkreślił, iż formularz ofertowy, który stanowił jeden z elementów oferty złożonej przez "S." S.A. do [...]OW NFZ wydrukowany został przy pomocy Systemu Zarządzania Obiegiem Informacji w dniu 19 kwietnia 2011 r. o godzinie 15.02, a więc przed planowaną wstępnie przerwą w jego działaniu, o której informował komunikat nr [...]. Wywodził, że odwołujący wysłał swoją ofertę do [...]OW NFZ drogą pocztową w dniu 20 kwietnia 2011 r., a więc w dniu, na który wyznaczono termin składania ofert do postępowania nr [...]. Jego oferta wpłynęła do [...]OW NFZ w dniu 22 kwietnia 2011 r., a więc w dniu, w którym miało nastąpić otwarcie ofert złożonych do przedmiotowego postępowania, tj. po upływie wyznaczonego terminu określonego w § 16 ust. 2 zarządzenia Prezesa Funduszu Nr 49/20lO/DSOZ z dnia 31 sierpnia 2010 r.

Wskazując na treść § 4 ust. 1, § 2 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłoszenia o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zaproszenia do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań – Prezes NFZ stwierdził, że postępowanie nr [...] zostało ogłoszone w dniu 6 kwietnia 2011 r., a termin składania ofert wyznaczony został do dnia 20 kwietnia 2011 r. w siedzibie [...]OW NFZ, co oznacza zdaniem organu, że przedmiotowe postępowanie zostało ogłoszone i przeprowadzone zgodnie z treścią § 2 ust. 1 pkt 5 powołanego rozporządzenia, gdyż został zachowany minimalny 14 - dniowy termin składania ofert licząc od dnia ogłoszenia o postępowaniu.

Ponadto powołując się na brzmienie § 15 oraz § 16 ust. 2 zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. nr 49/2010/DSOZ – Prezes NFZ podkreślił, że "S." S.A. zdecydowały o złożeniu swojej oferty do przedmiotowego postępowania, do [...]OW NFZ, za pośrednictwem operatora publicznego - Poczty Polskiej. Badając spełnienie przez "S." S.A. warunków określonych w § 16 ust. 2 zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. nr 49/2010/DSOZ dotyczących uznania oferty przesłanej drogą pocztową za złożoną w terminie Prezes NFZ stwierdził, że:

1) warunek określony w § 16 ust. 2 pkt 1 został spełniony, ponieważ przesyłka zawierająca ofertę S. została nadana w dniu 20 kwietnia 2011 r., a więc w dniu, na który wyznaczono termin składania ofert do przedmiotowego postępowania;

2) warunek określony w § 16 ust. 2 pkt 2 nie został spełniony, ponieważ przesyłka zawierająca ofertę S. wpłynęła do siedziby [...]OW NFZ w dniu 22 kwietnia 2011 r., a więc w dniu, na który wyznaczono termin otwarcia ofert złożonych do przedmiotowego postępowania.

Ponadto organ wywodził, że z treści zarządzenia Prezesa NFZ Nr 49/2010/DSOZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. jasno wynika, iż aby oferta przesłana drogą pocztową mogła zostać uznana za złożoną w terminie muszą zostać spełnione oba warunki określone w § 16 ust. 2 tego zarządzenia. W sytuacji, gdy oferta S. nie spełniała warunku określonego w § 16 ust. 2 pkt 2 zarządzenia Prezesa NFZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. nr 49/2010/DSOZ komisja konkursowa miała obowiązek uznać ofertę odwołującego za złożoną po terminie i w oparciu o art. 149 ust. 1 pkt 1 ustawy o świadczeniach tę ofertę odrzucić.

Prezes NFZ wskazywał także, że wyjaśnienia "S." S.A., z których wynika, że zbyt późne złożenie oferty było spowodowane nienależytym wykonaniem umowy o dostarczenie przesyłki przez operatora publicznego Pocztę Polską nie mogły mieć wpływu na decyzję komisji konkursowej o przyjęciu bądź odrzuceniu oferty.

Odnosząc się do zarzutów "S." S.A. o naruszeniu decyzją Dyrektora [...]OW NFZ z dnia [...] czerwca 2011 r. art. 8, art. 10 § 1 oraz art. 10 w związku z art. 73 i z art. 74 K.p.a. poprzez nieudostępnienie "S." całości dokumentacji przedmiotowego postępowania, Prezes NFZ podniósł, że z zebranej dokumentacji wynika, że odwołujący pismem z dnia 19 maja 2011 r. Dyrektora [...]OW NFZ został poinformowany o możliwości zapoznania się z aktami przedmiotowego postępowania, wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z uprawnienia tego odwołujący skorzystał, zapoznając się z udostępnioną mu dokumentacją przedmiotowego postępowania w dniu 30 maja 2011 r. Następnie Prezes NFZ ustosunkowując się do odmowy wglądu do oferty złożonej przez podmiot konkurencyjny, jak również do protokołu z wyboru najlepszej oferty podkreślił, że w jego ocenie udostępnienie przez [...]OW NFZ odwołującemu oferty podmiotu konkurencyjnego stanowiłoby naruszenie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503, z późn. zm.), a także ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198, z późn. zm.). Wskazując na art. 11 ust. 1, 2 i 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej, art. 55 k.c organ wywiódł, że W. w S. uczestnicząca w postępowaniu konkursowym nr [...] jest przedsiębiorcą, a jej oferta zawierała informacje o przedsiębiorstwie oraz o osobach zatrudnionych u wskazanego oferenta. Zdaniem Prezesa NFZ, ujawnienie przez NFZ, odwołującemu, oferty W. w S., zawierającej informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa wypełniałoby znamiona czynu nieuczciwej konkurencji, a także na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o zwalczeniu nieuczciwej konkurencji narażałoby Narodowy Fundusz Zdrowia na możliwość wystąpienia przeciwko niemu przez tego świadczeniodawcę m.in. z roszczeniem o naprawienie wyrządzonej szkody. Prezes NFZ wskazał także, że w ofercie W. w S. znajdują się informacje o pracownikach zatrudnionych do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju ratownictwo medyczne. Zdaniem organu, przekazanie tego typu informacji odwołującemu należałoby uznać za naruszenie dóbr osobistych pracowników tejże [...]

Ponadto, na poparcie swojego stanowiska, Prezes NFZ powołał wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o sygn. akt II GSK 264/10 z dnia 16 marca 2011 r.

Następnie Prezes NFZ podkreślił, że oferta "S." S.A. została, w jego jawnej części, odrzucona, a co za tym idzie została pozostawiona bez rozpoznania i nie była brana pod uwagę w niejawnej części przedmiotowego postępowania, do której została dopuszczona jedynie oferta W. w S.. Stwierdził także, że wszelkie dokumenty sporządzone w niejawnej części przedmiotowego postępowania, a więc w tej jego części, w której oferta "S." S.A. nie brała udziału z powodu wcześniejszego jej odrzucenia dotyczyły wyłącznie W. w S. i jako takie nie miały żadnego wpływu na odrzucenie oferty odwołującego w części jawnej postępowania.

Z uwagi na powyższe Prezes NFZ stwierdził, że zarzuty naruszenia art. 8, art. 10 § 1 oraz art. 10 w związku z art. 73 i z art. 74 K.p.a. należy uznać za niezasadne.

W konkluzji Prezes NFZ stwierdził, że analiza zebranego podczas postępowania nr [...] materiału dowodowego prowadzi do stwierdzenia, że sporne postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, jak i przepisami wydanymi na ich podstawie przez Prezesa NFZ, w sposób jednolity dla wszystkich oferentów. Podkreślił, że zarówno wobec oferty W. w S. jak i oferty "S." S.A. stosowano te same zasady, a interes prawny odwołującego w toku postępowania nie został naruszony.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Prezesa NFZ z dnia [...] lipca 2011r. "S." S.A. zwane dalej skarżącą, skarżącą spółką zarzuciły zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 77 § 2 i art. 80 k.p.a. oraz naruszenie art. 134 ust. 1 i 2 ustawy o świadczeniach poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i złamanie zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej gwarantującej zachowanie uczciwej konkurencji i nieudostępnienia przez okres dwóch dni - 19 maja 2011 r. oraz 20 maja 2011 r. (w okresie składania ofert), informacji i dokumentów związanych z postępowaniem w sprawie o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w systemie SZOI [...]OW NFZ, co skutkowało doprowadzeniem do istotnej zmiany okoliczności powodującej, że prowadzenie postępowania nie leżało w interesie ubezpieczonych oraz § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (dalej: rozporządzenie) w związku z postanowieniami ogłoszenia nr [...] konkursu ofert o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dotyczącymi sposobu określenia zachowania terminu do złożenia oferty poprzez sformułowanie ich a następnie wykładnię w sposób naruszający zasady uczciwej konkurencji oraz równości oferentów.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o:

1) uchylenie decyzji Prezesa NFZ oraz decyzji ją poprzedzającej - decyzji Dyrektora [...]OW NFZ w [...];

2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi skarżąca w pierwszej kolejności podniosła, że nie może się zgodzić z postępowaniem, gdyż dokonany wybór ofert, jak i sam tok prowadzonego postępowania miały miejsce z naruszeniem zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, co w konsekwencji prowadzić musi, jej zdaniem do wniosku, iż interes prawny świadczeniodawcy w niniejszym postępowaniu został naruszony.

Wywodziła, że w przeprowadzonym postępowaniu doszło do złamania zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej gwarantującej zachowanie uczciwej konkurencji i nieudostępnienia przez okres dwóch dni - 19 maja 2011 r. oraz 20 maja 2011 r. (w okresie składania ofert), informacji i dokumentów związanych z postępowaniem w sprawie o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w systemie SZOI [...]OW NFZ. W ocenie skarżącej doprowadziło to w szczególności do istotnej zmiany okoliczności powodującej, że prowadzenie postępowania nie leżało w interesie ubezpieczonych, naruszona została zasada uczciwej konkurencji, równego traktowania oferentów, a w konsekwencji naruszony został jej zdaniem słuszny interes ubezpieczonych, dla których to przede wszystkich przeprowadzane jest postępowanie w sprawie zawarcia umowy na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej.

Ponadto zdaniem skarżącej, brak zbadania wszelkich okoliczności związanych z zachowaniem wymogów procedury w istocie stanowi kolejne naruszenie zasad postępowania. Podkreśliła, że co najmniej jeden z oferentów nie mógł w trakcie przygotowywania oferty dokonać bieżącej aktualizacji danych wymaganych w postępowaniu oraz przeprowadzić weryfikacji zgodności przygotowywanej oferty z warunkami konkursu, co w istocie uniemożliwiło to wybór oferty, która w największym zakresie leżałaby w interesie ubezpieczonych.

Jednocześnie wskazała, że opisana powyżej zmiana okoliczności wprawdzie miała charakter przejściowy, jednak na tyle istotny, że w rezultacie mogła zaważyć na wyniku postępowania, a w konsekwencji wywrzeć negatywne konsekwencje dla ubezpieczonych poprzez pozbawienie ich możliwości korzystania ze świadczeń kompleksowo zabezpieczających realizację świadczeń przez zespoły ratownictwa medycznego w rejonie operacyjnym wskazanym w postępowaniu.

Następnie skarżąca podkreśliła, że odrzucenie jej oferty z uwagi na niezłożenie jej w terminie, w istocie zostało dokonane z naruszeniem zasad procedury obowiązującej przy zawieraniu umów na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej poprzez naruszenie w szczególności § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w związku z postanowieniami ogłoszenia nr [...] dotyczącymi sposobu określenia zachowania terminu do złożenia oferty poprzez sformułowanie ich, a następnie wykładnię w sposób naruszający zasady uczciwej konkurencji oraz równości oferentów.

Jak dalej wywodziła powołane rozporządzenie przyznaje możliwość wyznaczenia terminu złożenia ofert w ogłoszeniu o konkursie ofert albo zaproszeniu do rokowań, z jednoczesnym zastrzeżeniem, iż nie może być krótszy niż 14 dni od dnia ogłoszenia. W przedmiotowym postępowaniu doszło natomiast do wyznaczenia terminu równego minimalnemu terminowi zastrzeżonemu przez ustawodawcę do składania ofert. Dodała, że jednocześnie zamawiający zastrzegł, iż oferta może zostać przesłana pocztą i w takim wypadku decydujące znaczenie dla przyjęcia złożenia jej w terminie będzie miała data stempla pocztowego. Dodatkowo, zamawiający zastrzegł, że do przyjęcia oferty konieczny jest jej wpływ najpóźniej na jeden dzień przed wyznaczonym terminem otwarcia ofert.

Skarżąca wskazała, że wysłała ofertę w dniu 20 kwietnia 2011 r. przesyłką poleconą na adres zamawiającego. Powołując się na brzmienie § 3 Regulaminu świadczenia powszechnych usług pocztowych, § 43 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004 r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych wywodziła, że przesyłka powinna zostać doręczona przed wyznaczonym terminem składania ofert, czyli - przesyłka powinna zostać uznana za złożoną w terminie. Te okoliczności, jej zdaniem stanowią niezbicie o nienależytym wykonaniu umowy przez Pocztę Polską, czyli podmiot, za którego działania i zaniechania skarżąca odpowiedzialności ponosić nie może. Stwierdziła, że jako oferent dochowała należytej staranności przy składaniu przedmiotowej oferty, natomiast wobec brzmienia powyższych regulacji nie może ponosić negatywnych konsekwencji w postępowaniu prowadzonym w sprawie zawarcia umowy na udzielania świadczeń opieki zdrowotnej.

Podkreśliła również, że z zapisów ogłoszenia wynikał prymat daty nadania przesyłki pocztowej. Wskazywała również, że jednoczesne uzależnianie złożenia oferty w terminie od usług operatora pocztowego, nie tylko uzależniało termin złożenia oferty od czynności osób trzecich, lecz w istocie prowadziło do naruszenia zasad równej konkurencji w przypadku wybrania przez oferentów różnych sposobów złożenia oferty, a to wobec faktycznego skrócenia czasu na przygotowanie i złożenie oferty tym oferentom, którzy skorzystali z usług publicznego operatora pocztowego. Skoro bowiem zamawiający uzależnił złożenie oferty w terminie od daty stempla pocztowego, nie powinien jednocześnie warunkować spełnienia tej przesłanki od kolejnej, w istocie skracającej ustawowo gwarantowany termin na przygotowanie oferty.

Wskazując na przedmiot postępowania, którym jest wyłonienie wykonawców medycznych czynności ratunkowych w celu zawarcia umów z dysponentami zespołów ratownictwa medycznego, z wyłączeniem lotniczych zespołów ratownictwa medycznego, którzy kompleksowo zabezpieczą realizację świadczeń przez wszystkie zespoły ratownictwa medycznego w rejonie operacyjnym, a także złożoną przez oferenta treść oferty, dalej wywodziła, że odrzucenie oferty z przyczyn niezależnych od oferenta, uniemożliwiło przeprowadzenie konkursu na zasadach w pełni konkurencyjnych z zachowaniem zasad jakie powinny przyświecać tego rodzaju postępowaniom. Jej zdaniem różne traktowanie ofert de facto złożonych w terminie, prowadzi do naruszenia równego traktowania wszystkich oferentów, wbrew gwarancjom uczciwej konkurencji.

Skarżąca wskazała także, że w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia art. 10 § 1 K.p.a., a to poprzez jedynie rzekomą możliwość zapoznania się z aktami postępowania, gdyż nastąpiła odmowa wglądu do akt postępowania - tj. oferty złożonej przez podmiot konkurencyjny, jak również odmowa wglądu do protokołu z wyboru najlepszej oferty, co stanowi kwalifikowaną wadę procesową, będącą podstawą uchylenia zaskarżonej i to bez względu na to, czy miała ona, czy też nie miała wpływu na treść decyzji.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał w całości dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) dalej p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 p.p.s.a.).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zarówno zaskarżona decyzja Prezesa NFZ, jak i poprzedzająca ją decyzja Dyrektora [...]OW NFZ – nie naruszają przepisów prawa.

Ustawa o świadczeniach stanowi podstawę powierzenia organom Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: NFZ) – m.in. Dyrektorom Oddziałów i Prezesowi określenia warunków udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a także sprawowania nadzoru i kontroli nad finansowaniem i realizacją tychże świadczeń, i jest podstawą określenia zadań władz publicznych w zakresie zapewnienia równego dostępu do świadczeń. Realizacja ustawowych obowiązków organów NFZ we wskazanych obszarach skonkretyzowana została przede wszystkim w dziale VI ustawy o świadczeniach zatytułowanym "Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami". Określenie w tym rozdziale trybu postępowania i zasad postępowania w sprawie udzielania świadczeń zdrowotnych służy zatem wypełnieniu przez Fundusz celów postawionych przez ustawodawcę, a zakreślonych przez art. 68 ust. 1 i 2 Konstytucji RP.

W postępowaniu w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami mogą wystąpić dwie fazy. Konkurs ofert w sprawie udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, jeśli żaden z uczestników postępowania nie korzysta z środka wymienionego w art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach, zasadniczo kończy całość postępowania. Jeśli jednak którykolwiek z uczestników postępowania (świadczeniodawców) złoży odwołanie od rozstrzygnięcia, rozpoczyna się faza administracyjna postępowania. W wyroku z 15 listopada 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny, sygn. akt II GSK 186/06, publ. w ONSAiWSA 2007/4/101 stwierdził: "Postępowanie w sprawie zawarcia umów ze świadczeniodawcami, prowadzone na podstawie ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135, ze zm.), nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Sprawa o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń staje się sprawą administracyjną z chwilą złożenia przez świadczeniodawcę w trybie art. 154 tej ustawy odwołania do Prezesa Funduszu od rozstrzygnięcia postępowania w sprawie zawarcia umowy." Podzielając ten pogląd przyjąć trzeba, że odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania, składane na podstawie art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach, otwiera postępowanie administracyjne, do którego zastosowanie mają przepisy k.p.a., w zakresie niewyłączonym przez przepisy ustawy o świadczeniach. Z tego powodu znaczenie odwołania, o którym mowa wyżej, oceniać należy w kategoriach wniosku rozpoczynającego postępowanie administracyjne.

Jak stanowi art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach świadczeniodawcom, których interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, przysługują środki odwoławcze i skarga na zasadach określonych w art. 153 i 154 ustawy o świadczeniach. Środki te nie przysługują jednak na: wybór trybu postępowania; niedokonanie wyboru świadczeniodawcy; unieważnienie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Środki odwoławcze możliwe do uruchomienia w fazie nieadministracyjnej wymienione są w art. 153 ustawy o świadczeniach, te zaś z których można korzystać w postępowaniu administracyjnym - w art. 154 ustawy o świadczeniach.

Jak stanowi art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może wnieść do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie dotyczące rozstrzygnięcia postępowania. Odwołanie to posiada cechy wniosku inicjującego postępowanie administracyjne, przy czym przepisy, poza tym co powiedziano wyżej, i z zastrzeżeniem ust. 2 art. 152 ustawy o świadczeniach, nie określają formy, zakresu, czy innych szczególnych wymagań w odniesieniu do tego pisma.

W art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach wskazano, że środki odwoławcze (a w konsekwencji skarga do sądu administracyjnego), o których mowa w art. 153 i 154 ustawy o świadczeniach przysługują wówczas, gdy interes prawny świadczeniobiorcy biorącego udział w postępowaniu doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Ze sformułowania tego trzeba wyprowadzić wniosek, że celem procedury uruchamianej na wniosek – odwołanie (art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach), jest weryfikacja w postępowaniu administracyjnym, czy we wcześniejszej nieadministracyjnej fazie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie doznał uszczerbku interes prawny podmiotu powołującego się na naruszenie zasad postępowania. Zakres kontroli dokonywanej przez organ administracyjny ściśle jest zatem związany z pojęciem uszczerbku interesu prawnego, powstałego w wyniku naruszenia przepisów prawa (zasad postępowania).

Pojęcie uszczerbku interesu prawnego nie występuje zasadniczo w prawie administracyjnym, gdzie mowa jest o naruszeniu interesu prawnego (a nie o jego uszczerbku). Skoro jednak podstawą żądania strony w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym jest uszczerbek w interesie prawnym, to istnieje potrzeba dokonania analizy różnic w wymienionych sformułowaniach, w szczególności czy różnice te sprowadzają się tylko do warstwy językowej.

Zdaniem Sądu do uszczerbku interesu prawnego uczestnika postępowania w procedurze zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej dojść może wówczas, gdy naruszenie zasad postępowania, tj. konkretnego przepisu prawa przez podmiot prowadzący postępowanie, ma wpływ na ocenę możliwości zawarcia umowy o świadczenie takich usług. Takie ujęcie uszczerbku interesu prawnego w postępowaniu zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej determinuje sposób postępowania organu administracyjnego, do obowiązków którego będzie należało zbadanie okoliczności podnoszonych we wniosku – odwołaniu od rozstrzygnięcia, a następnie ocena, czy i w jakim zakresie naruszenie to realnie spowodowało doznanie takiego uszczerbku. W postępowaniu administracyjnym dojść zatem musi do ujawnienia i zbadania wszelkich okoliczności związanych z oceną ofert.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca spółka naruszenie swego interesu prawnego wywodziła przede wszystkim z naruszenia zasady równego traktowania wszystkich świadczeniodawców poprzez nieudostępnienie przez okres dwóch dni w okresie składania ofert – tj. 19 i 20 maja 2011 r. informacji i dokumentów związanych z postępowaniem nr [...] zawartych w Systemie Zarządzania Obiegiem Informacji [...]OW NFZ oraz określenia zachowania terminu do złożenia oferty, a także dokonania jego wykładni w sposób naruszający zasady uczciwej konkurencji oraz równości oferentów.

Zgodnie z art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach Fundusz jest obowiązany zapewnić równe traktowanie wszystkich świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i prowadzić postępowanie w sposób gwarantujący zachowanie uczciwej konkurencji.

W ocenie Sądu stawiany przez skarżącą zarzut braku dostępu do Systemu Zarządzania Obiegiem Informacji [...]OW NFZ zawierającego informacje i dokumenty związane z postępowaniem nr [...] w okresie składania ofert, stanowiący niewątpliwie znaczną dolegliwość dla świadczeniodawców ubiegających się o zawarcie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, w realiach niniejszej sprawy nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Utrudnienie to bowiem, co wymaga szczególnego podkreślenia, w równym stopniu dotyczyło wszystkich oferentów przystępujących do postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Wobec tego nie może godzić w wyrażoną w art. 134 ust. 1 ustawy o świadczeniach zasadę równego traktowania wszystkich świadczeniodawców, albowiem w tym kontekście żaden z nich nie został "lepiej" lub "gorzej" przez Fundusz potraktowany. Zważyć również należy, że z akt sprawy, a w szczególności uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że dostępność do Systemu nie została w ogóle przerwana, bowiem prace konserwacyjne serwera obsługującego System ostatecznie zostały przesunięte na inny termin, a komunikat nr [...] informujący o braku dostępu do Systemu w dniu 19 kwietnia 2011 r. w godzinach od 16.00 do 7.00 dnia następnego oraz w dniu 20 kwietnia 2011 r. w godzinach od 8.00 do 21.00 został usunięty z Systemu w dniu 19 kwietnia 2011 r. o godz. 10.13, o czym jak wynika z historii logowania do Systemu - strona skarżącą musiała wiedzieć.

Stosownie do § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań – oferty do postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej składa się w zamkniętych kopertach lub paczkach, w miejscu i czasie określonym w ogłoszeniu o konkursie ofert albo zaproszeniu do rokowań.

W ogłoszeniu o konkursie ofert zamieszcza się miejsce i termin składania ofert, nie krótszy niż 14 dni od dnia ogłoszenia (§ 2 ust. 1 pkt 5 cyt. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r.).

Z akt sprawy wynika, że postępowanie nr [...] zostało ogłoszone w dniu 6 kwietnia 2011 r., a w treści ogłoszenia został zakreślony termin składania ofert na dzień 20 kwietnia 2011 r., a więc z zachowaniem minimalnego 14-dniowego terminu licząc od dnia ogłoszenia o konkursie ofert.

Nie ma zatem racji skarżąca spółka, że w toku postępowania doszło do naruszenia § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r., gdyż jak już powyżej wykazano z akt sprawy wynika, że określony przepisem prawa minimalny termin składania ofert został zachowany. Fakt, że w przedmiotowym postępowaniu wyznaczony termin składania ofert odpowiada minimalnemu terminowi, w ocenie Sądu, bynajmniej nie oznacza, że w postępowaniu o zawarcie umowy doszło do naruszenia zasady uczciwej konkurencji oraz równości oferentów, a przeciwnie wskazuje, że w toku postępowania Fundusz przestrzegał bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa. Ustawodawca określając minimalny termin składania ofert na 14 dni zagwarantował świadczeniodawcom, że Fundusz nie zakreśli krótszych terminów składania ofert, a jednocześnie uznał, że jest on wystarczający do jego zachowania przez świadczeniodawców.

Nie można się przy tym również z zarzutem skargi, że postanowienia ogłoszenia konkursu ofert dotyczące sposobu określenia zachowania terminu do złożenia oferty poprzez ich sformułowanie, a następnie wykładnię naruszają zasady uczciwej konkurencji oraz równości oferentów. Na stronie 4 skargi, skarżąca sama podaje, że zamawiający zastrzegł, że w przypadku przesłania oferty pocztą decydujące znaczenie dla przyjęcia złożenia jej w terminie będzie miała data stempla pocztowego, a także jej wpływ najpóźniej na jeden dzień przed wyznaczonym terminem ofert.

Zdaniem Sądu, z powyższego wynika, że Fundusz w sposób nie budzący wątpliwości jednoznacznie w ogłoszeniu określił przesłanki uznania oferty przesłanej drogą pocztową za złożoną w terminie. Podkreślić przy tym należy, że korelują one z

§ 16 ust. 2 zarządzenia Prezesa Funduszu z dnia 31 sierpnia 2010 r. nr 49/2010/DSOZ w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zmienionego zarządzeniem Prezesa NFZ z 17 grudnia 2010 r. nr 82/2010/DSOZ oraz zarządzeniem Prezesa NFZ z dnia 14 marca 2011 r. nr 14/2011/DSOZ znajdującym zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.

Zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu ofertę przesłaną drogą pocztową uważa się za złożoną w terminie jeżeli:

1) data stempla pocztowego (data nadania) nie jest późniejsza niż termin składania ofert określony w ogłoszeniu oraz

2) wpłynie ona do oddziału Funduszu nie później niż na jeden dzień przed terminem otwarcia ofert.

Niesporne przy tym w realiach rozpoznawanej sprawy jest, że skarżąca znała termin otwarcia ofert, który został wyznaczony na dzień 22 kwietnia 2011 r. w siedzibie [...]OW NFZ. Wysyłka oferty na adres zamawiającego w dniu 20 kwietnia 2011 r., a więc w terminie określonym w § 16 ust. 2 pkt 1 zarządzenia Prezesa Funduszu z dnia 31 sierpnia 2010 r. nr 49/2010/DSOZ, zdaniem Sądu, obciążona była znacznym ryzykiem, że nie wpłynie do [...]OW NFZ na dzień przed terminem otwarcia ofert. Wywody skarżącej o zachowaniu przez nią należytej staranności w dochowaniu terminu złożenia oferty oraz nienależytym wykonaniu umowy przez Pocztę Polską poparte przepisami regulującymi warunki świadczenia powszechnych usług pocztowych, zdaniem Sądu uznać należy za bezprzedmiotowe. To na skarżącej, jako na oferencie ubiegającym się o zawarcie umowy ciążył obowiązek złożenia oferty w zakreślonym terminie, a także ryzyko związane z wyborem określonego sposobu dostarczenia oferty. Powierzając i to na dzień przed upływem terminu, dostarczenie oferty Poczcie Polskiej z obowiązku tego się nie zwolniła, lecz przyjęła ryzyko, że oferta wpłynie po terminie i z tego powodu zostanie odrzucona.

Stosowanie do art. 149 ust. 1 ustawy o świadczeniach odrzuca się ofertę złożoną przez świadczeniodawców po terminie. Stwierdzenie zatem złożenia oferty po terminie rodzi po stronie komisji konkursowej obowiązek odrzucenia oferty.

W realiach niniejszej sprawy oferta skarżącej wpłynęła do [...]OW NFZ w dniu 22 kwietnia 2011 r., tj. po upływie terminu do jej złożenia, gdyż w dniu otwarcia ofert. Została więc ona odrzucona i to już w części jawnej konkursu ofert. Zważyć bowiem należy, że konkurs ofert składa się z części jawnej i niejawnej (art. 142 ust. 1 ustawy o świadczeniach). W części jawnej konkursu ofert komisja w obecności oferentów: 1) stwierdza prawidłowość ogłoszenia konkursu ofert oraz liczbę złożonych ofert, 2) otwiera koperty lub paczki z ofertami i ustala, które z ofert spełniają warunki, o których mowa w art. 146 pkt 3, 3) przyjmuje do protokołu zgłoszone przez oferentów wyjaśnienia lub oświadczenia (art. 142 ust. 2 ustawy o świadczeniach). W części niejawnej konkursu ofert komisja może: 1) wybrać ofertę lub większą liczbę ofert, które zapewniają ciągłość udzielania świadczeń opieki zdrowotnej, ich kompleksowość i dostępność oraz przedstawiają najkorzystniejszy bilans ceny w odniesieniu do przedmiotu zamówienia, 2) nie dokonać wyboru żadnej oferty, jeżeli nie wynika z nich możliwość właściwego udzielania świadczeń opieki zdrowotnej (art. 142 ust. 5 ustawy o świadczeniach).

W rozpoznawanej sprawie oferta skarżącej została odrzucona w pierwszej, jawnej fazie konkursu ofert z powodu niezachowania warunków formalnych. Nie przeszła do jego kolejnego, niejawnego etapu. Okoliczność ta wymaga podkreślenia ze względu na kolejny zarzut skargi polegający na naruszeniu jawności akt sprawy administracyjnej poprzez odmowę wglądu do oferty podmiotu konkurencyjnego, jak również do protokołu z wyboru najlepszej oferty. Zgodzić się należy ze skarżącą spółką, że w realiach niniejszej sprawy została naruszona wyrażona w art. 73 k.p.a. zasada względnej jawności akt sprawy administracyjnej, albowiem prawo strony do zapoznania się z pełnymi aktami postępowania konkursowego, które w dniu wniesienia odwołania od rozstrzygnięcia postępowania stały się częścią akt administracyjnych zostało naruszone. Niemniej jednak podkreślić należy, że w rozpoznawanej sprawie oferta skarżącej odrzucona została z przyczyn formalnych na wstępnym etapie postępowania. Oznacza to, że dla ustalenia naruszenia interesu prawnego świadczeniodawcy w tym konkretnym przypadku nie była konieczna analiza ofert poszczególnych oferentów, kwestii dotyczących punktacji, ofert konkurencyjnych, uzasadnień punktacji ect., gdyż jest to ten etap postępowania, do którego oferta skarżącej nie została dopuszczona, a więc nie mogła zostać porównania z konkurencyjną ofertą. Zatem pomimo naruszenia przez organy zasady względnej jawności akt sprawy administracyjnej, w tym konkretnym przypadku, naruszenie to nie mając wpływu na wynik sprawy, nie mogło stać się podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnośnie zaś rozważań organu o konsekwencjach prawnych udostępnienia akt zawierających tajemnicę przedsiębiorstwa oraz danych osobowych zaznaczyć należy, że z przedłożonych do Sądu akt nie wynika, aby dokumentacji konkursowej dotyczącej pozostałego oferenta nadana została klauzula poufności, o której mowa w art. 55 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.).

Zdaniem Sądu organy NFZ prawidłowo oceniły działania komisji konkursowej jako poprawne, nie naruszające zasad postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnych zawartych w przepisach ustawy o świadczeniach, w tym przede wszystkim w art. 134 ust. 1 oraz art. 140 ust. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach oraz art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, ale także unormowań zawartych w określonych przez Prezesa NFZ przepisach zarządzeń regulujących postępowanie, tj. zarządzeniu Nr 49/2010/DSOZ z dnia 31 sierpnia 2010 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz zarządzeniu Nr 12/2011/DSM z dnia 14 marca 2011 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ratownictwo medyczne.

W ocenie Sądu, organy nie dopuściły się ponadto naruszenia norm postępowania administracyjnego, w tym przepisów art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy. Sąd uznał, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwolił Prezesowi NFZ na jednoznaczne stwierdzenie, iż w spornym postępowaniu konkursowym nie doszło do naruszenia interesu prawnego strony skarżącej.

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.