Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SAB/Wa 48/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-08-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce bez rażącego naruszenia prawa
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2014 poz 782
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 73 ust. 1 i3
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Iwona Dąbrowska (sprawozdawca) Sędzia WSA – Ewa Marcinkowska Sędzia WSA – Ewa Grochowska – Jung Protokolant – specjalista Marek Kozłowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Wójta Gminy K. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia [...] maja 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Wójta Gminy K. do rozpatrzenia wniosku skarżącego W. S. z dnia [...] maja 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Wójta Gminy K. na rzecz skarżącego W. S. kwotę 100 (słownie: sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem przesłanym drogą elektroniczną w dniu [...] kwietnia 2013 r. W. S. zwrócił się na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 112 poz. 1198 z późn. zm.) do Wójta Gminy K. o udostępnienie następujących informacji:

1. które dokładnie grunty (nr działek, gdzie są położone, nr KW) należą w gminie do tzw. wspólnot gruntowych w gminie K. o których mówił m. in. radny P. Z. na [...] sesji RG i które uchwałą RG z dnia [...] grudnia 2009 r. o zmianie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy K. nr [...] str. [...] zostały zobrazowane orientacyjnie na ryc.[...] kolorem jasno żółtym jako grunty wspólnoty wsi;

2. jakie dokładnie kwoty i na jakiej podstawie uzyskała gmina w ostatnich trzech kadencjach w zamian za udostępnianie ww. gruntów innym podmiotom (dzierżawa, najem inne formy);

3. jeśli zawarto w tej sprawie umowy – wydanie ich kopii wraz ze wszelkimi załącznikami;

4. na czyje konto trafiły uzyskane kwoty, na jakie cele zostały wydatkowane i czy odbyło się to za zgodą Rady Gminy, a jeśli tak – o wydanie kopii stosownych uchwał;

5. czy w latach 1990 do dnia rozpoznania wniosku wójt przejął lub podjął działania w celu przejęcia własności ww. gruntów na rzecz gminy, jeśli tak – o wydanie kopii pełnej dokumentacji urzędowej z tym związanej (umowy, wnioski, decyzje, KW);

6. czy w latach 1990 do dnia rozpoznania wniosku na ww. gruntach uwłaszczyły się jakieś inne osoby, organy , firmy lub instytucje;

W odpowiedzi na powyższy wniosek Wójt Gminy K. pismem z dnia [...] maja 2013 r. udzielił wnioskodawcy następującej odpowiedzi:

- odnośnie do punktu pierwszego wniosku wskazano, że ewidencję gruntów wspólnot wsi znajdujących się w Gminie K. prowadzi starosta powiatu [...];

- odnośnie do punktów 2 i 3 poinformowano, że gmina jako zarządca nieruchomości w miejscowości K. wchodzącej w zasób gruntów wspólnoty wsi K. wydzierżawił osobie prywatnej za kwotę 929,88 zł.;

- odnośnie do punktu 4 poinformowano, że uzyskana kwota trafiła na konto Gminy K., a następnie została wydatkowana na pokrycie kosztów utrzymania nieruchomości (m.in. koszenie, utrzymanie czystości itp.), jakie ponosi gmina jako zarządca;

- w odpowiedzi na punkt 5 organ wskazał, że doszło do przejęcia własności ww. gruntów pod rozbudowę drogi gminnej w miejscowości P. (ul. L.). W załączeniu do niniejszego pisma przekazano komplet dokumentacji w postaci kserokopii. Ponadto stwierdzono, że wobec braku szczegółowych unormowań prawnych dotyczących nieruchomości wchodzących w skład gruntów wspólnot wsi nie istnieją obecnie możliwości (innej niż pod budowę dróg) przejęcia tychże gruntów na własność. Powyższe wynika z braku zawiązania spółek dla zarządzania wspólnotą w przeszłości, a w związku z tym trudno jest obecnie ustalić, kto jest uprawniony do reprezentowania i podejmowania kroków prawnych w jej imieniu.

Nawiązując do opisanego powyżej pisma W. S. w dniu [...] maja 2013 r. ponownie drogą elektroniczną wniósł w trybie u.d.i.p. o przesłanie kopii dokumentu, z którego wynika nabycie własności działki ew. nr [...], wskazanie nr księgi wieczystej dla ww. nieruchomości lub nr zbioru dokumentów założonej dla niej.

W odpowiedzi na powyższy wniosek Wójt Gminy K. poinformował pismem z dnia [...] czerwca 2013 r., że działka o nr ew. [...] położona w miejscowości K. została przejęta w administrowanie przez Gminę K. na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, w związku z czym organ nie ma możliwości udostępnienia kopii dokumentu, z którego wynikałoby nabycie ww. nieruchomości na własność Gminy K..

Pismem z dnia [...] grudnia 2013 r. W. S. wniósł skargę na bezczynność organu administracji w przedmiocie rozpoznania jego wniosku z dnia [...] maja 2013 r., domagając się zobowiązania organu do bezzwłocznego rozpoznania ww. wniosku, wymierzenia organowi grzywny, zasądzenia kosztów postępowania oraz poinformowania organów nadzoru w trybie art. 155 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skarżący podniósł, że pomimo upływu ustawowego terminu 14 dni do udostępnienia informacji publicznej, organ nie odpowiedział na jego wniosek i nie udostępnił żądanej przez niego informacji, pozostając tym samym w bezczynności.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy K. wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ wskazał, że w odpowiedzi na wniosek złożony w dniu [...] maja 2013 r. będący konsekwencją odpowiedzi udzielonej na wniosek z dnia [...] kwietnia 2013 r., organ przesłał skarżącemu pismo z dnia [...] czerwca 2013 r., zawierające informację, udostepnienia których domagał się W. S.. Zatem wniesiona przez niego skarga na bezczynność organu jest nieuzasadniona, albowiem w sprawie nie wystąpiła bezczynność ani przewlekłość postępowania.

W związku z powyższym organ wniósł również o wniesienie do sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania skarżącego o ukaranie go na podstawie art. 66 § 1 ustawy Kodeks wykroczeń (Dz. U. 2013 poz. 482 ze zm.).

Pismem z dnia 14 kwietnia 2014 r., skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. S., odnosząc się do odpowiedzi na skargę Wójta Gminy K. poinformował, że nie otrzymał pisma stanowiącego odpowiedź na jego wniosek. Wskazał, że w dniu [...] czerwca 2013 r. zostało mu wprawdzie doręczone pismo z dnia [...] czerwca 2013 r., jednakże stanowiło ono odpowiedź na jego inny wniosek, złożony również w dniu [...] maja 2013 r., na dowód czego załączył kopię tego pisma.

W piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r., skierowanym do Sądu, Wójt Gminy K. ponowił swoją argumentację zawartą w odpowiedzi na skargę, odnośnie do prawidłowego doręczenia udzielonej skarżącemu odpowiedzi na jego wniosek z dnia [...] maja 2013 r., zawartej w piśmie z dnia [...] czerwca 2013 r., nadsyłając oryginał dowodu nadania przesyłki oraz kserokopię pocztowej książki nadawczej, gdzie pod poz. Nr 8 widnieje adresat przesyłki wraz z numerem tego pisma.

W kolejnym piśmie z dnia [...] maja 2014 r. skarżący podtrzymał swoje stanowisko zawarte w piśmie z dnia [...] kwietnia 2014 r.

Na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2014 r., pomimo wezwania Sądu o osobiste stawiennictwo na rozprawie obu stron postępowania, celem wyjaśnienia wątpliwości związanych z doręczeniem pisma z dnia [...] czerwca 2013 r. zarówno skarżący jak i Wójt Gminy K. nie stawili się na rozprawę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Kontrola ta, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ.

W przypadku skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

W ocenie Sądu skarga W. S. na bezczynność Wójta Gminy K. w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie.

Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. (vide: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 86).

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).

Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), będąca rozwinięciem konstytucyjnego prawa do informacji publicznej, reguluje zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazuje, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu, i kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.

Art. 4 ust. 1 ustawy stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.

W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że Wójt Gminy K. jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu.

W ocenie Sądu, żądana przez skarżącego informacja o którą wnosił we wniosku złożonym drogą elektroniczną z dnia 21 maja 2014 r. ma charakter informacji publicznej, w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 ww. ustawy. W ich świetle informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Ponieważ sformułowania te nie są precyzyjne, należy przy ich wykładni kierować się art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgodnie z którym prawo do informacji jest publicznym prawem obywatela, realizowanym na zasadach skonkretyzowanych w ustawie o dostępie do informacji publicznej.

Uwzględniając wszystkie te aspekty, można zatem powiedzieć, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa.

Informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi więc treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej, związanych z nim bądź w jakikolwiek sposób dotyczących go. Są nią zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez organ wytworzonych, jak i te, których używa się przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części go dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego.

W ocenie Sądu, w powyższym rozumieniu informacja w postaci kopii dokumentu, z którego wynika nabycie własności działki ew. nr [...], wskazanie nr księgi wieczystej dla ww. nieruchomości lub nr zbioru dokumentów założonej dla niej, mieści się w pojęciu informacji publicznej.

Przystępując do rozpoznania niniejszej sprawy w pierwszej kolejności wskazać należy, że sposób dokonywania doręczeń pism przez organ określają przepisy rozdziału 8 Kodeksu postępowania administracyjnego. Dokonanie doręczenia zgodnie z tymi wymogami stwarza domniemanie, iż pismo organu administracji dotarło do adresata i że dotarło ono w terminie odnotowanym na potwierdzeniu odbioru pisma. Domniemanie to może być obalone, ale tylko w przypadku skutecznego przeprowadzenia dowodu przeciwko dowodowi z dokumentu w rozumieniu art. 76 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, jakim jest dowód doręczenia przesyłki pocztowej.

W niniejszej sprawie Sąd Administracyjny nie podzielił stanowiska skarżącego, odnośnie niedoręczenia mu przesyłki z dnia [...] czerwca 2013 r, będącego odpowiedzią organu na wniosek, będący przedmiotem obecnego rozpoznania sprawy. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru pisma wskazane były bowiem 3 numery pism znajdujących się w przesyłce, w tym numer przedmiotowej odpowiedzi. W przypadku stwierdzenia rozbieżności pomiędzy zawartością przesyłki, a jej opisem na zwrotnym potwierdzeniu odbioru pisma winno to skutkować podjęciem przez skarżącego działań niezwłocznie po stwierdzeniu tego faktu. Brak takich działań po otrzymaniu przedmiotowej przesyłki podważa twierdzenie skarżącego o niedoręczeniu przedmiotowej decyzji.

Jednakże ta kwestia pozostaje w niniejszej sprawie na marginesie, albowiem niezależnie od powyższego Sąd uznał, iż Wójt Gminy K. pozostawał w bezczynności w kwestii rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] maja 2013 r. Skarżący wnosił bowiem w piśmie z dnia [...] maja 2013 r. o przesłanie mu kopii dokumentu, z którego wynika nabycie własności działki ew. nr [...], wskazanie nr księgi wieczystej dla ww. nieruchomości lub nr zbioru dokumentów założonej dla niej. W odpowiedzi z dnia [...] czerwca 2013 r. organ zaś podał, że działka o nr [...], położona w miejscowości K. została przejęta w administrowanie przez Gminę K. na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

Wskazać należy, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. z 1998 r. Nr 133, poz. 872), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.

Zgodnie zaś z ust. 3 tego przepisu podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia na własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w ust. 1, jest ostateczna decyzja wojewody. Skarżący wnosił o przesłanie mu kopii dokumentu, z którego wynika nabycie wskazanej we wniosku działki.

Stwierdzić należy, że skarżący nie pytał, na podstawie jakich przepisów nastąpiło przejęcie własności podanej wyżej działki, a wnosił o kopię dokumentu, z którego wynika nabycie własności działki ew. nr [...], wskazanie nr księgi wieczystej dla ww. nieruchomości lub nr zbioru dokumentów założonej dla niej.

To, że nabycie nieruchomości na podstawie art. 73 ust. 1 pow. wyżej ustawy, następuje z mocy prawa nie zmienia faktu, że warunkiem ujawnienia tego nabycia w księdze wieczystej jest, zgodnie z art. 73 ust. 3 ustawy, decyzja wojewody.

A zatem żądanie skarżącego winno być rozpoznane przez organ w kontekście art. 73 ust. 3 powołanej ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, tj. wskazanie ewentualnej decyzji wojewody z konsekwencjami wynikającymi z zapisu art. 20 i 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo Geodezyjne i kartograficzne lub jej braku.

Równolegle, w piśmie z dnia [...] czerwca 2013 r. nie zawarto informacji, czy przedmiotowa działka posiada założoną księgę wieczystą czy też nie, nie wskazano ewentualnego jej numeru ani tez numeru zbioru dokumentów, co również było przedmiotem wniosku.

Wobec treści odpowiedzi udzielonej skarżącemu na jego wniosek o udostępnienie informacji publicznej, zarzut bezczynności organu należy uznać za uzasadniony.

Skoro zatem żądane dokumenty stanowią informację publiczną i jednocześnie organ nie w udzielił skarżącemu odpowiedzi na postawione przez niego pytanie, to powinien załatwić wniosek skarżącego zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, tj. udzielając tych informacji albo ich odmawiając w formie decyzji administracyjnej.

Uwzględniając powyższe, Sąd na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, zakreślił Wójtowi Gminy K. termin 14-dniowy do rozpoznania wniosku, liczony od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy.

Jednocześnie, biorąc pod uwagę fakt, iż organ w ustawowym 14 – dniowym terminie, wprawdzie wadliwie, ale odpowiedział na wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, Sąd stwierdził, iż bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak sentencji wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 ww. ustawy.