Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Ka 1680/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2005-02-02 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia NSA Henryk Wach, Protokolant Magdalena Kurpis, po rozpoznaniu w dniu 02 lutego 2005 r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Pracy w T. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 1 pkt 2 i art. 4 pkt 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o inspekcji Sanitarnej (tj. z 1998 r. Dz. U. Nr 90, poz. 575 ze zm.) oraz § 1, 7 i 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) stwierdził, że u J. D. występuje choroba zawodowa: przewlekłe zapalenie oskrzeli wywołane działaniem substancji toksycznych, aerozoli drażniących - w razie stwierdzenia niewydolności narządu oddechowego, tj. choroba wymieniona w pozycji 4 cyt. wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do cyt. rozporządzenia.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wywiódł, iż rozpoznanie kliniczne stanu zdrowia pracownika dokonane zostało przez [...] Ośrodek Medycyny Pracy Przychodnię Chorób Zawodowych w K. w dniu [...] 2000 r. Nadto organ stwierdził, że dochodzenie epidemiologiczne wskazuje, iż pracownik pracujący w latach 1969 – 1976 w "A" w O. na stanowisku pakowacza polichlorku winylu, a w okresie od 1976 – 1987 w "B" w T. na stanowisku ślusarza utrzymania ruchu lakierni, był narażony na czynnik szkodliwy, który wywołał chorobę zawodową.

W odwołaniu od tej decyzji "C" S.A. wniosła o jej uchylenie i ponowne rozpatrzenie sprawy. Odwołująca się przede wszystkim zarzuciła, że J. D. nigdy nie był pracownikiem tej firmy, bowiem był zatrudniony do dnia [...] 1986 r. w "B".. której następcą prawnym została "B" Wytwórnia Wyrobów Różnych z siedzibą w B. przy ul. [...]. Odwołując się podkreśliła, iż "C" S.A. nie jest zakładem, w którym pracownik był ostatnio narażony na działanie czynników wymienionych w uzasadnieniu decyzji. Ponadto zarzucono w odwołaniu, iż na stanowisku pracy, na którym był zatrudniony J. D. nie występowało narażenie na czynniki szkodliwe dla zdrowia. Natomiast w wydanej decyzji wadliwie przytoczono wyniki pomiarów z innych stanowisk bezpośrednio produkujących, na których zainteresowany nie był zatrudniony. Zakwestionowano podane stężenie pyłu przemysłowego wskazując, że proces technologiczny lakierowania wyklucza możliwość występowania na hali zapylenia. Odwołując się zarzuciła, iż w zaskarżonej decyzji nie odniesiono się do faktu, że J. D. zakończył pracę 1986 r., co oznacza, że domniemane narażenie na czynniki szkodliwe dla zdrowia ustało 14 lat temu. Zarzucono też, że podając wyniki z innych stanowisk pracy, nie uwzględniono stopnia i czasu narażenia pracownika na działanie tych czynników, co jest podstawowym elementem przy ocenie działania czynnika szkodliwego.

[...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art., 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wywiódł, iż dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że J. D. w latach 1976 – 1987 pracował w "B" w T. na stanowisku ślusarza utrzymania ruchu w lakierni, gdzie był eksponowany na działanie pyłów oparów przemysłowych drażniących przez ok.. 6 godzin w ciągu zmiany roboczej, wobec czego był zatrudniony w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej narządu oddechowego. Ponadto lekarze specjaliści przychodni Chorób Zawodowych w K. w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] r. rozpoznali chorobę zawodową oskrzeli wymienioną w poz. 4 wykazu chorób zawodowych.

Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. w sprawie chorób zawodowych organy inspekcji sanitarnej stwierdzają jedynie lub nie – chorobę zawodową, a nie wskazują zakładu "odpowiedzialnego" za jej powstanie, nadto przesyłają zakładowi, w którym pracownik był ostatnio narażony na czynniki wywołujące rozpoznaną chorobę jedynie decyzję wydaną w tej sprawę.

Decyzję tą zaskarżył do Sądu "C" S.A. w B., podkreślając, iż zainteresowany nie był pracownikiem strony skarżącej.

Powtórzono nadto argumenty zawarte w dowołaniu.

Wyrokiem z dnia 28 maja 2002 r., sygn. akt II SA/ Ka 1931/00 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał m.in., że wobec podniesionych w odwołaniu zarzutów organ odwoławczy zobligowany był wskazać dokładnie w oparciu , o które ze zgromadzonych w sprawie dowodów ustalił zakres pracy J. D. w okresie jego zatrudnienia w "B". Podniósł, iż pełna i wszechstronna analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego powinna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji organu orzekającego, zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a., a nie spełnia tych wymogów uzasadnienie zaskarżonej decyzji, podobnie jak decyzji organu I instancji. Wskazano, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ orzekający wyjaśni wskazane powyżej okoliczności dotyczące ustalenia zakładu pracy o jakim mowa w § 10 ust. 3 pkt 2 cyt. Rozporządzenia (tzn. czy to strona skarżąca, czy też wskazany przez nią zakład pracy jest następcą prawnym "B") oraz ewentualnie uzupełni materiał dowodowy w celu ustalenia zakresu pracy poszkodowanego, a następnie dokona wnikliwej i wszechstronnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stosowanie do art. 80 k.p.a. i w oparciu o tak dokonane ustalenia wyda ponownie decyzję w przedmiocie choroby zawodowej.

Decyzję z dnia [...] r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. orzekł uchylić decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. stwierdzającą chorobę zawodową oskrzeli u J. D. i stwierdził, iż u J. D. brak podstaw do uznania choroby zawodowej oskrzeli z poz. 4 wykazu chorób zawodowych z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983 r. dot. chorób zawodowych.

W uzasadnieniu opisano dotychczasowy tok postępowania w sprawie. Nadto wskazano, że wobec oceny prawnej zawartej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, po uzupełnieniu dochodzenia epidemiologicznego i po uzyskaniu orzeczenia Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. z dnia [...] r. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. uchylił decyzję I instancji i stwierdził zarazem brak podstaw do uznania choroby zawodowej oskrzeli u J. D.. Podniesiono, iż lekarze orzecznicy Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. uznali bowiem, że biorąc pod uwagę analizę wywiadu zawodowego (ustalenie narażenia na ponadnormatywne zapylenie w 1976 r.) , dane z wywiadu (częste infekcje dróg oddechowych), dane z dokumentacji lekarskiej (udokumentowany początek choroby w 1985 ., tj. 9 lat od ustania narażenia) oraz wyniki aktualnie wykonywanych badań (w tym wybitnie dodatnia próba z poliwakcyną, śluzowo - ropna plwocina), a także brak potwierdzenia w dokumentacji istnienia niewydolności oddechowej, bądź wentylacyjnej w okresie pracy oraz do 5-ciu lat po przerwaniu narażenia zawodowego na pył w stężeniach przekraczających NDS – brak jest podstaw do rozpoznania zawodowej etiologii przewlekłego zapalenia oskrzeli. Całość obrazu chorobowego przemawia za infekcyjną etiologią choroby. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wskazał, że biorąc pod uwagę treść w/ wym. wyroku i zawarte w jego uzasadnieniu zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz wymienione wyżej okoliczności faktycznie sprawy, iż w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki do stwierdzenia choroby zawodowej.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. D. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę przepisów prawa procesowego, mających istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia a to § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983r. w sprawie chorób zawodowych w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. Z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie; art. 9 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie; art. 75 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie; art. 80 k.p.a. poprzez błędną interpretacje i niewłaściwe zastosowanie.

Wskazał, że w sprawie wydano dwa skrajnie odmienne orzeczenia lekarskie. Co więcej, pierwotnie uwzględniając wniosek skarżącego wskazano, iż był on narażony na czynniki szkodliwe w postaci pyłu przemysłowego, ksylenu, toluenu, octanów, butanolu, benzenu. Przyjęto wówczas, że substancje te są szkodliwe, a przebywanie przez skarżącego w ich środowisku mogło spowodować obecne jego dolegliwości. Tymczasem w drugim orzeczeniu wskazano, że narażenie na powołane substancje "w myśl aktualnej wiedzy" nie jest przyczynowo związane z wystąpieniem przewlekłego zapalenia oskrzeli. Podkreślono, że skarżący nigdzie poza zakładami pracy nie był narażony na działanie szkodliwych dla zdrowia czynników, w szczególności mogących spowodować zapalenie oskrzeli. Nigdy nie palił on papierosów ani tez nie stykał się w środowisku domowym na co dzień z dymem nikotynowym. Nikt też z jego rodziny nigdy nie chorował na zapalenie oskrzeli, bądź też inne zbliżone jednostki chorobowe . Zdaniem skarżącego nie sposób przeto uznać, iż organ II instancji ocenił niniejszą sprawę na podstawie całokształtu okoliczności, jak tego wymaga art. 80 k.p.a. Co więcej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w ogóle nie odniósł się do oceny poprzedniego orzeczenia lekarskiego Ośrodka z K.. Podkreślono przy tym, że zgodnie z judykaturą Naczelnego Sądu Administracyjnego orzeczenie jednostki organizacyjnej właściwej do rozpatrywania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego i dowód ten winien zatem podlegać ocenie w aspekcie całego materiału dowodowego. Zatem w sytuacji, gdy w sprawie wydane zostały dwa diametralnie inne odmienne orzeczenia lekarskie okoliczność ta nakładała na organ administracji obowiązek niezwykle starannego rozpatrzenia materiału dowodowego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczas prezentowane stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga musiała odnieść skutek.

Na wstępie należy stwierdzić, iż z dniem 1 stycznia 2004 r. weszły w życie ustawy reformujące sądownictwo administracyjne, tj. ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz. 1270) i ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1271). W myśl art. 97 § 1 ostatniej z powołanych ustaw sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie w nich nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. nr 72, poz. 652) dla obszaru Województwa Śląskiego został utworzony Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach.

W punkcie wyjścia należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy , wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego , że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik spraw. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Według art. 145 § 1 pkt 2 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uwzględniając skargę na decyzję stwierdza jej nieważność w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach.

Natomiast art. 156 § 1 pkt 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego stanowi : "Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa". Decyzja wydana jest z rażącym naruszeniem prawa wówczas, kiedy naruszono przepis prawa, którego treść bez żadnych wątpliwości interpretacyjnych może być ustalana w bezpośrednim rozumieniu. Rażącym naruszeniem prawa jest sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem a treścią przepisu. Taka sytuacja ma miejsce wówczas, gdy załatwienie sprawy decyzją administracyjną stanowi zaprzeczenie jej stanu prawnego. Inaczej mówiąc chodzi o takie załatwienie sprawy, które nie odnosi się do rozpoznawanej sprawy, lecz do jej kontratypu. W takiej sytuacji zachodzi konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego wadliwej decyzji z racji istnienia w niej wad o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym (tak: J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, Wydawnictwo CH. Beck Warszawa 1998 r. str. 813). Innymi słowy decyzja taka została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszystkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono, albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek. Zatem cechą rażącego prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą.

Taka zaś sytuacja zaistniała w przedmiotowej sprawie.

W szczególności organ drugiej instancji ponownie rozpoznając sprawę uchylił obowiązującemu ówcześnie art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, który stanowił, że ocena prawna wyrażona przez Sąd wiąże tak organ orzekający w sprawie, jak i Sąd rozpoznający sprawę. Art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) stanowi, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. wiąże w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Innymi słowy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany oceną prawną zawartą w poprzednim wyroku wydanym w sprawie.

W tej mierze trzeba wskazać, że – jak już wskazano w poprzednim wyroku NSA z dnia 28 maja 2002 r. – uprawnionym do udziału w postępowaniu na prawach strony jest zakład pracy, w którym pracownik ostatnio narażony był na działanie czynnika szkodliwego. NSA w sposób wyraźny nakazał organowi ustalenie, czy takim zakładem jest "C" S.A. , czy też inny zakład – stanowiący następcę prawnego "B" w T.. Oczywistym przy tym jest, że po ustaleniu właściwego podmiotu będącego następcą prawnym "B" w T., ten właśnie zakład miał prawo do uczestniczenia w przedmiotowym postępowaniu na prawach strony, o czym winien być powiadomiony przez organ prowadzący postępowanie.

Z materiałów uzupełnionego dochodzenia epidemiologicznego, a to protokołu z dnia [...] 2002 r. wynika wprost, że następcą prawnym "B" Zakładu Nr [...] w T., nie jest firma "C" S.A. , a "B" Wytwórnia Wyrobów Różnych w B. przy ul. [...].

Organ pomimo, że posiadał w sposób niewątpliwy wiedzę na ten temat, nie powiadomił w ogóle "B" Wytwórni Wyrobów Różnych w B. o toczącym się postępowaniu (uniemożliwiając jej tym samym udział w postępowaniu), co więcej zaskarżoną decyzję (co wynika z rozdzielnika zamieszczonego w końcowej części tej decyzji) ponownie doręczył firmie "C" S.A., pomimo, że poczynione przez niego ustalenia wprost wskazują, iż firma ta nie jest stroną niniejszego postępowania.

Pozbawiając następcę prawnego "B" Zakładu Nr [...] w T., a to zakład "B" Wytwórnię Wyrobów Różnych w B. prawa do udziału w postępowaniu w charakterze strony, rażąco naruszono w ten sposób przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego m.in. art. 10, art. 40, art. 79, art. 109 k.p.a.. oraz przepis § 10 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych.

Organ administracji winien rozstrzygnąć sprawę decyzją, w oparciu o stan faktyczny i prawny istniejący w dacie jej wydania, po wszechstronnym wyjaśnieniu sprawy. Z tego obowiązku, naruszając art. 7 i 77 k.p.a. po raz drugi nie wywiązał się organ odwoławczy.

Trzeba jednakże zauważyć, iż organ odwoławczy prawidłowo podjął starania w celu uzupełnienia materiału dowodowego przeprowadzając uzupełniające dochodzenie epidemiologiczne. Tak zgromadzony materiał dowodowy organ przesłał do Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., z wnioskiem o wydanie orzeczenia "podsumowującego".

Opina Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. jest zasadniczo rozbieżna z orzeczeniem placówki diagnostycznej pierwszego stopnia, co trafnie wskazała strona skarżąca w treści skargi.

Z treści opinii jednostki diagnostycznej I stopnia wynika bowiem, że skarżący był narażony na czynniki szkodliwe w postaci pyłu przemysłowego, ksylenu, toluenu, octanów, butanolu, benzenu i przyjęto wówczas, że substancje te są szkodliwe, a przebywanie przez skarżącego w ich środowisku mogło spowodować chorobę zawodową z pozycji 4 wykazu chorób zawodowych. W drugim zaś orzeczeniu wskazano, że narażenie na powołane substancje "w myśl aktualnej wiedzy" nie jest przyczynowo związane z wystąpieniem przewlekłego zapalenia oskrzeli i nie rozpoznano choroby zawodowej z pozycji 4 wykazu chorób zawodowych.

Opinia jednostki diagnostycznej II stopnia nie wspomina ani słowem, dlaczego nie podziela rozpoznania placówki pierwszego szczebla.

Zdaniem Sądu, skoro to orzeczenie nie zawiera ustosunkowania się do treści orzeczenia placówki diagnostycznej I stopnia, wyjaśnienia wspomnianych wyżej różnic w rozpoznaniu placówki diagnostycznej pierwszego i drugiego szczebla, to nie może ono być podstawą faktyczną do przyjęcia lub wykluczenia istnienia choroby zawodowej.

Wskazać ponownie przyjdzie, że choroba zawodowa jest pojęciem prawnym, którego materialnoprawne przesłanki wyznaczał § 1 ust. 1 obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 294 ze zm.) W myśl tego przepisu przez choroby zawodowe rozumie się choroby wymienione w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do wymienionego rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Wystąpienie tych przesłanek organ orzekający jest obowiązany ustalić zgodnie z wymogami procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7 i 80 k.p.a. Jednostkami organizacyjnymi właściwymi do rozpoznania chorób zawodowych są jednostki wymienione w § 7 powołanego rozporządzenia. Organ odwoławczy rozpatrując sprawę pominął to, że opinia lekarska podlega jego ocenie jak każdy inny dowód, a zatem powinna być oceniana w aspekcie rozpatrzenia całego materiału dowodowego – art. 77 § 1 k.p.a. Przeprowadzenie badania lekarskiego i uzyskanie orzeczenia odmawiającego stwierdzenia choroby zawodowej, przy jednoczesnym istnieniu diametralnie innej opinii lekarskiej (stwierdzające schorzenie zawodowe), nie można uzasadniać oparcia ustaleń faktycznych tylko na tej opinii. Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie omawiany dowód wymagał analizy i konsekwentnej oceny wiarygodności, stosowanie do dyrektywy art. 80. k.p.a. i art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

Na organach administracji publicznej orzekających w sprawach chorób zawodowych ciąży obowiązek wyjaśnienia wszystkich wątpliwości, a w toku postępowania stoją na straży praworządności i obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Organ odwoławczy nie sprostał tym wymogom, a dokonana przezeń ocena i poczynione ustalenia faktycznie naruszały art. 30 ówcześnie obowiązującej ustawy o NSA oraz art. 7 i 77 k.p.a. i podważały zasadę zaufania obywateli do działań organów administracji publicznej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonego rozstrzygnięcia, ponieważ zaistniały przyczyny określone w art. 156 § 1 pkt. 2 Kodeksu postępowania administracyjnego.

Wskazania do dalszego postępowania wynikają wprost z wyżej naprowadzonych rozważań. Po pierwsze zatem organ winien zapewnić stronie - następcy prawnemu "B" Zakładu [...] r w T. prawo udziału w postępowaniu o charakterze strony. Następnie zaś organ powinien podjąć starania o uzyskanie opinii jednostki diagnostycznej II stopnia, w której znajdzie się wyraźnie odniesienie do rozbieżnej z nią opinii jednostki diagnostycznej I stopnia. W przypadku zaś niemożności uzyskania takiej opinii organ odwoławczy winien rozważyć zwrócenie się do innej (trzeciej) jednostki diagnostycznej, którą należy zobowiązać do wydania opinii rozstrzygającej rozbieżności wynikłe z treści opinii orzekających dotychczas w sprawie jednostek diagnostycznych.

Na zakończenie godzi się podkreślić, że w dniu orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie obowiązywało już nowe rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115). W tej mierze wskazać trzeba, że w dalszym ciągu w sprawie będą miały zastosowanie dotychczasowe przepisy. Z brzmienia § 10 tegoż rozporządzenia wynika, iż postępowanie rozpoczęte przed dniem wejścia w życie rozporządzenia (3 września 2002 r.), czyli postępowanie będące w toku, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów. Skoro więc nie zawężono granic owego postępowania, zwłaszcza do granic ostatecznie zakończonego postępowania administracyjnego, kiedy to po uchyleniu decyzji przez Sąd należałoby stosować nowe przepisy, przyjąć wypadnie, iż chodzi o postępowanie w jego całokształcie, a zatem obejmujące również postępowanie w zakresie kontroli legalności decyzji administracyjnych, czyli postępowanie przed sądem administracyjnym. Sformułowanie cytowanego przepisu prowadzi do konkluzji, iż postępowanie jest rozpoczęte (w domyśle niezakończone) wówczas , gdy sprawa nie została w ogóle rozstrzygnięta, bądź gdy decyzja wydana w sprawie nie nosi znamion ostateczności i prawomocności. Toteż nowe przepisy należy stosować wyłącznie do spraw wszczętych po wskazanej powyżej dacie wejścia w życie przywołanego rozporządzenia.

Sąd nie dopatrzył się podstaw do zastosowania art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ zaskarżona decyzja nie podlegała wykonaniu.