Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1324/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2014-12-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 16a ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1456
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77 §  1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Ewa Partyka /spr./ NSA Małgorzata Wolska Protokolant sekretarz sądowy Sylwia Pacześniak po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 10 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi Z. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] września 2013 r., nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...]


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [..] lipca 2013 r. nr [..], Wójt Gminy [..] odmówił Z.G. przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką sprawowaną nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem T.G. uznając, że wnioskodawczyni nie spełniła określonej w art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późn. zm. dalej u.ś.r.) przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Nie pracuje bowiem zawodowo od 1995 r., a orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydano 7 grudnia 2001 r. Brak zatem pomiędzy tymi okolicznościami związku.

W odwołaniu od powyższej decyzji Z.G. podała, że nie mogła podjąć zatrudnienia, ponieważ mieszkają z mężem samotnie, a z uwagi na jego stan zdrowia musiała sprawować nad nim opiekę.

Po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [..] września 2013 r. nr [..], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [..] (dalej: "SKO w [..]" lub "Kolegium") utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy uznał rozstrzygnięcie organu I instancji za prawidłowe, podobnie jak dokonane ustalenia faktyczne i ich ocenę. Ustalenia te nie potwierdziły spełnienia wynikającej z art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Ponadto małżonkowie są podatnikami podatku rolnego, jako że posiadają gospodarstwo rolne o pow. 1,04 ha.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się Z.G., wnosząc do tut. Sądu skargę. Podkreśliła w niej, że podjęcie zatrudnienia nie było możliwe z uwagi na konieczność opiekowania się mężem, a ponadto rynek pracy w powiecie niżańskim jest bardzo trudny jeżeli chodzi o znalezienie pracy. Z posiadanego gospodarstwa rolnego nie osiągają żadnego dochodu i stoi ono odłogiem.

W odpowiedzi na skargę SKO w [..] wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.

Postanowieniem z dnia 28 stycznia 2014 r. sygn. II SA/Rz 1259/13, Sąd zawiesił postępowanie w sprawie, które podjęto postanowieniem z dnia 7 października 2014 r., a sprawę zarejestrowano pod sygn. II SA/Rz 1324/14.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – określanej dalej jako P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 145 P.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności

z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach.

W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki

w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).

Po rozpoznaniu sprawy w powyższych aspektach Sąd doszedł do przekonania, ze skarga zasługuje na uwzględnienie.

Poza sporem pozostawało, że skarżąca faktycznie sprawuje opiekę nad swym niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem T.G.. Bezsporne jest także spełnienie kryterium dochodowego.

Spór sprowadzał się do kwestii czy skarżąca jak tego wymaga art. 16a ust. 1 u.ś.r., w sytuacji, gdy przestała pracować wcześniej niż mąż uzyskał orzeczenie o niepełnosprawności, zrezygnowała z zatrudnienia jak tego wymaga w/w przepis ustawy.

Sąd orzekający na kanwie niniejszej sprawy podtrzymuje pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku tut. Sądu z dnia 15 października 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 724/13 dotyczący wykładni przepisu art. 16a ust. 1 u.ś.r. Pogląd ten znalazł akceptację Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 30 października 2014 r. sygn. akt I OSK 28/14, który go dodatkowo rozwinął.

Organy dokonując wykładni ww. przepisu przyjęły, że w przypadku specjalnego zasiłku opiekuńczego (inaczej niż w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 u.ś.r.), świadczenie to przysługuje wyłącznie tym osobom, które podjęły się i sprawują faktyczną opiekę nad osobami niepełnosprawnymi na skutek li tylko rezygnacji z wykonywanej uprzednio pracy. Taka interpretacja przepisu jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą równości wyrażoną w art. 32 Konstytucji RP, ponieważ prowadzi do zróżnicowania sytuacji prawnej osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi, w stosunku do których niepełnosprawność powstała w okolicznościach wskazanych w art. 17 ust. 1b ustawy (czyli beneficjentów świadczenia pielęgnacyjnego) od sytuacji prawnej osób sprawujących opiekę nad "pozostałymi niepełnosprawnymi", ale także – co istotne w rozpoznawanej sprawie – zastosowana przez organy wykładnia różnicuje w sposób niezrozumiały i sprzeczny z celem wprowadzenia tego świadczenia potencjalnych beneficjentów specjalnego zasiłku opiekuńczego na tych, którzy podejmują się sprawowania opieki na skutek rezygnacji z pracy oraz na tych, którzy tak samo jak poprzedni podejmują się i sprawują stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, jednakże nie pozostając w zatrudnieniu powstrzymują się od podejmowania określonej pracy zarobkowej czy w ogóle poszukiwania pracy z uwagi na konieczność sprawowania tej opieki (tzn. rezygnują z podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej).

Według orzecznictwa specjalny zasiłek opiekuńczy jest niejako wynagrodzeniem przez Państwo osób opiekujących się niepełnosprawnymi członkami rodziny, gdyż w innym wypadku to Państwo musiałoby się wywiązać z obowiązku opieki nad swoim obywatelem (por. wyroki: WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Go 550/13; WSA w Gdańsku z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 630/13, i inne). Zdaniem Sądu, to sam fakt niepozostawania w zatrudnieniu spowodowany koniecznością opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny musi być decydujący dla ustalenia prawa do omawianego świadczenia, bez względu na przyczynę niepozostawania w zatrudnieniu (rezygnację z zatrudnienia lub rezygnację z podjęcia zatrudnienia). Wymaganie od osób niepracujących – z tego powodu, że sprawują faktycznie opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny – podjęcia pracy po to, by następnie (nawet po krótkim okresie) z niej zrezygnować w celu spełnienia przesłanki otrzymania świadczenia, którego celem jest w istocie nie sama forma podjęcia bądź rezygnacji z zatrudnienia, lecz rekompensata Państwa za sprawowanie faktycznej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny powodująca w konsekwencji niemożność wykonywania jakiejkolwiek pracy zarobkowej przez opiekuna, jest zbędne w sytuacji możliwości prokonstytucyjnej wykładni art. 16a ust. 1 u.ś.r.

W ocenie Sądu nie sposób przyjąć za zgodne z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, że w przypadku dwóch osób, tak samo sprawujących stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, jednej z nich przysługiwać będzie prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, gdyż w celu tej opieki osoba ta dokonała rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, natomiast drugiej prawo to nie będzie przysługiwać, gdyż osoba ta – pomimo sprawowania faktycznej opieki i spowodowanej tym obiektywnej niemożności podjęcia zatrudnienia – nie wypełnia przesłanki "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej". Sąd podziela tym samym stanowisko prezentowane w orzecznictwie (zob. m.in. uzasadnienia wyroków: WSA w Gdańsku z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 630/13; WSA w Łodzi: z dnia 26 września 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 514/13, i z dnia 14 sierpnia 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 599/13; WSA we Wrocławiu z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 312/13; WSA w Bydgoszczy z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 523/13 i wiele innych).

Jak podkreślił NSA w powołanym wyżej wyroku to, że ustawodawca dokonał nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych, dodając art. 16a ust. 1, w którym kwestię przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego uzależnił od rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, nie oznacza, że w przepisie tym nie została zawarta norma, która obejmowałaby określoną grupę osób, które także zrezygnowały z "podjęcia" zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli taka rezygnacja nastąpiła w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Już wcześniej istniała bowiem taka norma, w związku z którą osoby w analogicznej do skarżącej sytuacji otrzymywały stosowne świadczenie (świadczenie pielęgnacyjne). To, że racjonalny ustawodawca dokonał zmiany przepisów nie oznacza, że takiej normy nie zawarł w kolejnym, ale niezbyt precyzyjnym brzmieniu przepisu. Należy bowiem mieć na względzie, że powyższe uregulowanie (zmiana ustawy) miało na celu wyłącznie wyeliminowanie sytuacji, w których w poprzednim stanie prawnym uprawnienie do przyznania świadczenia było nadużywane przez osoby wnioskujące o przyznanie pomocy finansowej ze strony Państwa. Jak podkreślił NSA w powoływanym wyroku z 30 października 2014 r. sygn. akt I OSK 28/14 ratio legis art. 16a ust. 1 u.ś.r. jasno wynika z uzasadnienia projektu ustawy zmieniającej. W projekcie tym bowiem wskazano, że zawężenie kręgu osób uprawnionych do przyznania zasiłku nastąpiło w celu wyeliminowania występujących do tej pory niepożądanych zjawisk wyszukiwania przez osoby nieaktywne zawodowo osób niepełnosprawnych jedynie w celu uzyskania środków finansowych ze strony Państwa, bez faktycznego sprawowania opieki nad taką osobą, co więcej wskazując, że w celu weryfikacji tych nadużyć wprowadzono odpowiednie procedury umożliwiające taką weryfikację (por. uzasadnienie projektu ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw; druk sejmowy nr 724). W tych warunkach nie było podstaw do stwierdzenia, że treść normy prawnej jaką zawiera art. 16a ust. 1 u.ś.r. pozbawiała prawa do zasiłku każdą osobę, która sprawowała już opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, a zrezygnowała też z podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Oznacza to, że niezbyt precyzyjna treść przepisu nie mogła decydować o sposobie dekodowania tej normy w sposób jaki przeprowadziły to organy administracji publicznej, tym bardziej, że ostatecznie ustawodawca w kolejnej nowelizacji doprecyzował treść art. 16a ust. 1 u.ś.r. w tym zakresie.

Także w ocenie NSA wyrażonej w sprawie o sygn. I OSK 28/14 prokonstytucyjna wykładnia art. 16a ust. 1 u.ś.r. prowadzi do wniosku, że przez rezygnację z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w świetle tego przepisu należy rozumieć także rezygnację z podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.

Na uwagę zasługuje także to, że w kwestii konstytucyjności ww. przepisu wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny. Co prawda w postanowieniu z dnia 17 lipca 2014 r. sygn. akt P 1/14, umorzył postępowanie wywołane pytaniem prawnym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu "czy art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, ze zm.) w zakresie, w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1 i art. 71 Konstytucji" – jednak w uzasadnieniu tego orzeczenia wskazał, że zasadniczy problem konstytucyjny dotyczący sytuacji prawnej osób pobierających świadczenie pielęgnacyjne przed wejściem w życie ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2012 r., poz. 1548), które na mocy tej ustawy zostały go pozbawione, został już rozstrzygnięty przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 5 grudnia 2013 r., sygn. K 27/13 (OTK ZU nr 9/A/2013, poz. 134).

Jak wcześniej wskazano, w wyroku z dnia 5 grudnia 2013 r. sygn. akt K 27/13, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 11 ust. 1 i 3 ustawy zmieniającej, wprowadzającej m.in. zaskarżony art. 16a ust. 1 u.ś.r., narusza prawa słusznie nabyte oraz zasadę zaufania obywatela do Państwa i stanowionego przez nie prawa w odniesieniu do tej grupy osób, które pobierały świadczenie pielęgnacyjne na podstawie u.ś.r., w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z 2012 r., a jednocześnie nie spełniły przesłanek nabycia świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego na podstawie ustawy o świadczeniach rodzinnych, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z 2012 r. Podkreślono, że zaskarżone przepisy nie zabezpieczyły w należyty sposób interesów osób, które w związku z opieką nad osobą niepełnosprawną otrzymywały już świadczenie pielęgnacyjne. Naruszyły tym samym bezpieczeństwo prawne uprawnionych, a w sposób pośredni również bezpieczeństwo prawne osób niepełnosprawnych, przez odebranie wsparcia osobom opiekującym się nimi.

Wykonując wspomniany wyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego Sejm uchwalił w dniu 4 kwietnia 2014 r. ustawę o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów (Dz. U poz. 567), w której uregulowano sytuację prawną osób, które utraciły prawo do świadczenia rodzinnego w związku z wejściem w życie ustawy 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw. Ustawa weszła w życie 15 maja 2014 r. Zgodnie z art. 5 w zw. z art. 8 tej ustawy istniała możliwość złożenia wniosku o przyznanie zasiłku dla opiekunów, którzy 1 lipca 2013 r. utracili prawo do zasiłku na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy zmieniającej z 2012 r. Ustawa o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów przyznała jednocześnie prawo do wypłacania świadczenia pielęgnacyjnego za okres między wygaśnięciem tego prawa a dniem wejściem jej w życie, wraz z odsetkami ustalonymi w wysokości odsetek ustawowych, określonej przepisami prawa cywilnego.

Ponadto art. 17 tej ustawy zmienił treść art. 16a ust. 1 u.ś.r. W ust. 1 pkt 1 tego przepisu w nowym brzmieniu ustawodawca już wyraźnie uregulował kwestię prawa do świadczeń rodzinnych również tych opiekunów, którzy nie podejmowali zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Przepis ten – zgodnie z art. 26 tej ustawy – wejdzie w życie 1 stycznia 2015 r.

Niezależnie od wyniku wykładni językowej art. 16a ust. 1 u.ś.r. decydujące powinny być wyniki wykładni funkcjonalnej (celowościowej) i systemowej, dające podstawę do uwzględnienia w pierwszej kolejności prokonstytucyjnej interpretacji normy prawnej zawartej w ww. przepisie. Jak już wyżej wskazano, zasadność takiej interpretacji została potwierdzona przez Trybunał Konstytucyjny po wydaniu przez tut. Sąd wyroku w powoływanej sprawie o sygn. II SA/Rz 724/13, co z kolei było podstawą do dokonania kolejnej nowelizacji ustawy, eliminującej wątpliwości interpretacyjne związane z zastosowaniem art. 16a ust. 1 u.ś.r., czy norma zawarta w tym przepisie obejmuje również osoby, które zrezygnowały z "podjęcia" zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Zwrócić należy także uwagę na okoliczność, że w wyniku interwencji ustawodawcy usunięte zostały jeszcze inne problemy interpretacyjne np. związane z uprawnieniem małżonków do tego świadczenia. Mimo, iż z art. 27 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego wynika obowiązek alimentacyjny między małżonkami ustawą z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów dodano małżonków przy wyliczeniu osób uprawnionych do specjalnego zasiłku opiekuńczego. Taki zabieg ustawodawcy potwierdza, iż zmiany redakcyjne w art. 16a ust. 1 u.ś.r. miały na celu usunięcie rozbieżności pojawiających się przy wykładni tego przepisu, co przemawia za stosowaniem jego prokonstytucyjnej wykładni.

W świetle argumentacji przedstawionej przez Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniach w/w wyroku i postanowienia taka wykładnia jest w ocenie Sądu prawidłowa i pożądana. Jak bowiem wynika z podstaw aksjologicznych nowelizacji ustawy o świadczeniach rodzinnych, ograniczenie osób uprawnionych do świadczeń, o jakim mowa w art. 16a ust. 1, mogło nastąpić w sytuacji wykazania przez organy administracji, że dana osoba korzystała dotychczas ze świadczeń w wyniku nadużywania pomocy finansowej ze strony Państwa.

Podkreślić należy, że cytowany wyrok NSA nie jest odosobniony, bowiem analogiczna argumentacja znalazła się także w uzasadnieniach innych wyroków tego Sądu, m.in. wyroku z 10 października 2014 r. sygn. akt I OSK 489/14, z 30 października 2014 r. sygn. I OSK 1442/14, I OSK 2930/13 i innych z tej samej daty czy też z 6 listopada 2014 r. sygn. akt I OSK 812/14.

Konieczna jest wykładnia prokonstytucyjna – funkcjonalna (celowościowa) i systemowa. Brak bowiem – nawet w świetle uzasadnienia projektu ustawy zmieniającej racjonalnych podstaw do odmiennego traktowania przez Państwo osób w takiej samej sytuacji a więc faktycznie sprawujących opiekę nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym członkiem rodziny.

Odnosząc się do kwestii zauważonej przez SKO a dotyczącej gospodarstwa rolnego posiadanego przez skarżącą, to na rozprawie przed Sądem wyjaśniła ona, iż nie opłaca składki na ubezpieczenie KRUS i jest zarejestrowana jako bezrobotna. Ze znajdującego się w aktach administracyjnych zaświadczenia Urzędu Gminy wynika, że T. i Z. G. są współwłaścicielami gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,04 ha przy czym tzw. powierzchnia przeliczeniowa tego gospodarstwa wynosi 0,629 ha. Zgodnie z art. 16a ust. 8 u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługiwał jeśli osoba sprawująca opiekę podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z innych tytułów. Tymczasem według art. 16 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1403) ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu podlega z mocy ustawy: rolnik, którego gospodarstwo obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 1 ha przeliczeniowego lub dział specjalny (pkt 1), domownik rolnika, o którym mowa w pkt 1 (pkt 2). Tak więc w niniejszej sprawie wydaje się, że Z. G. nie byłaby objęta systemem ubezpieczeń rolniczych. Kwestię tę należałoby bliżej zbadać i wyjaśnić zgodnie z zasadami wynikającymi z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu brak byłoby podstaw do uznania, że zaistniała negatywna przesłanka do ustalenia prawa do świadczenia jedynie na tej podstawie, że skarżąca posiada gospodarstwo rolne przy czym nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu. Sam fakt posiadania gospodarstwa rolnego nie wykluczałby przecież możliwości podjęcia przez skarżącą pracy. Ze względu na inny stan prawny w dacie orzekania przez organy uchwała NSA z dnia 11 grudnia 2012 r. sygn. akt I OPS 5/12 nie miałaby w tej sytuacji zastosowania.

W świetle w świetle wcześniejszych wywodów, w ocenie Sądu przede wszystkim błędna była wykładnia przepisu art. 16a ust. 1 u.ś.r., co dawało podstawy do uchylenia decyzji organów obydwu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a.

W ponownym postępowaniu organy uwzględnią wykładnię prawa przedstawioną wyżej przez Sąd i wyjaśnią okoliczności związane z ewentualnym zaistnieniem przesłanek negatywnych w aktualnym stanie prawnym.