Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 3225/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2023-01-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 72 ust. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1121
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.
article: art. 20 ust. 2 pkt 3, art. 6 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 1387
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia NSA Michał Kowalski (spr.) Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń Protokolant Jarosław Poturnicki po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Marszałka Województwa Łódzkiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2018 r. sygn. akt V SA/Wa 2243/17 w sprawie ze skargi Marszałka Województwa Łódzkiego na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 26 października 2017 r. nr IO3.9712.6.2017 w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty nadmiernie pobranej dotacji 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Marszałka Województwa Łódzkiego na rzecz Ministra Finansów kwotę 4.050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 5 lipca 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 2243/17 na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (aktualnie: Dz. U. 2022 r., poz. 329 – dalej jako p.p.s.a.) oddalił skargę Województwa na decyzję Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 26 października 2017 r. w przedmiocie zwrotu nadmiernie pobranej dotacji celowej na realizację operacji.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Województwo zawarło porozumienie z Wojewodą w sprawie przekazywania środków z budżetu państwa na wyprzedzające finansowanie kosztów ogólnych ponoszonych na realizację operacji "Dolina Warty VIII – przebudowa lewostronnego wału przeciwpowodziowego rzeki Warty w km 1 + 937 - 6 + 619, przebudowa lewostronnego wału przeciwpowodziowego rzeki Strugi z Bartochowa w km 6 + 619 – 8 + 255, gm. Warta, pow. sieradzki", realizowanej w ramach Działania "Poprawianie i rozwijanie infrastruktury związanej z rozwojem i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa przez gospodarowanie rolniczymi zasobami wodnymi" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013.

W dniu 12 marca 2014 r., Marszałek Województwa wydał decyzję w sprawie współfinansowania z publicznych środków operacji. W wyniku zmian decyzji, całkowity koszt szacunkowy realizacji urządzeń melioracji wodnych podstawowych wyniósł 4 830 025 73 zł, w tym koszty kwalifikowane 3 831 835 97 zł.

W dniu 26 czerwca 2015 r. Beneficjent złożył w Urzędzie Marszałkowskim Województwa wniosek o płatność, zgodnie z którym, koszty całkowite realizacji operacji wyniosły 4.714.230,85 zł, koszty kwalifikowalne 3.828.826,71 zł, a wnioskowana kwota pomocy 2.871.620,03 zł. Zwrot środków w wysokości udziału refundowanego ze środków EFRROW dokonany przez Samorząd Województwa na rachunek dochodów Urzędu Wojewódzkiego w trybie art. 10a ust. 5 ustawy z dnia 22 września 2006 r. o uruchamianiu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej przeznaczonych na finansowanie wspólnej polityki rolnej (Dz. U. z 2012 r. poz. 1065 ze zm. powoływanej dalej jako u.u.s.p.b.UE ) wyniósł 2.871.620,03 zł.

Zawiadomieniem z 5 lipca 2017 r. Wojewoda powiadomił Marszałka o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu środków w kwocie 4 427,99 zł, a 29 sierpnia 2017 r. wydał decyzję, w której orzekł o zwrocie przez Samorząd Województwa kwoty 4 427 99 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, począwszy od dnia stwierdzenia nadmiernego pobrania dotacji, tj. od dnia 30 listopada 2015 r.

W dniu 26 października 2017 r. Minister Finansów wydał decyzję utrzymującą w mocy decyzję Wojewody z dnia 5 maja 2016 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę stwierdził m.in., że konsekwencją udzielenia samorządowi dotacji celowej na wyprzedzające finansowanie operacji jest konieczność dokonania zwrotu środków tej dotacji w całości, a źródłem zwrotu są środki otrzymane z agencji płatniczej tytułem refundacji kosztów kwalifikowalnych ze środków EFRROW.

W rozpoznawanej sprawie różnica pomiędzy uzyskaną kwotą dotacji, a kwotą środków refundowanych, tj. kwota 4 427 99 zł była wynikiem uznania części wydatków za niekwalifikowalne - nie podlegające refundacji.

Kontrola poprawności wykorzystania środków należy nie do Wojewody, ani do Ministra Finansów, którzy w systemie realizacji PROW nie posiadają takich kompetencji, ale do Marszałka Województwa. Uznanie określonych kategorii wydatków za kwalifikowalne należy zatem do oceny tego organu. W realiach sprawy zdaniem WSA to ostateczna i funkcjonująca w obrocie prawnym decyzja wydana przez Marszałka Województwa przesądza o uznaniu kwestionowanych wydatków za niekwalifikowalne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, że rolą "właściwego dysponenta" który, zgodnie z art. 10a ust. 3 u.u.s.p.b.UE udzielił dotacji na wyprzedzające finansowanie projektu było jedynie ustalenie faktu otrzymania przez Beneficjenta refundacji z EFRROW, wysokości tej refundacji i ewentualne dochodzenie zwrotu środków dotacji w kwocie niezrefundowanej. W świetle powyższego Wojewoda miał obowiązek wydania decyzji określającej zwrot dotacji.

W ocenie Sądu I instancji dotacja na wyprzedzające finansowanie została udzielona zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, w wysokości określonej w odrębnych przepisach. Uznał także, że w sytuacji, w której Beneficjent nie otrzymał całości refundacji, a przyczyną tego był brak kwalifikowalności określonych wydatków, dotacja udzielona na wyprzedzające finansowanie została udzielona w wysokości wyższej niż niezbędna na dofinansowanie lub finansowanie dotowanego zadania, a co za tym idzie - część dotacji przewyższająca "wysokość niezbędną" podlega zwrotowi w trybie art. 169 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 885, ze zm. - dalej jako u.f.p.).

WSA zaznaczył, że fakt, że dotowana inwestycja została zrealizowana, a cel operacji (...) został osiągnięty nie oznacza, że zrealizowany został w całości cel, dla którego przyznana została dotacja celowa na wyprzedzające finansowanie tej operacji, nie oznacza także, że jakikolwiek wydatek w ramach operacji nie może zostać uznany jako niekwalifikowalny. W świetle art. 10a ust. 6 ustawy o uruchamianiu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej analiza przyczyny braku refundacji ze środków EFRROW została ograniczona, poprzez odesłanie do treści ust. 3 pkt 1, do dotacji celowej przeznaczonej na finansowanie zadań z zakresu pomocy technicznej.

W ocenie Sądu I instancji Minister zasadnie ocenił w postępowaniu odwoławczym, że dokumentacja zawarta w aktach sprawy w sposób wyczerpujący dowodzi brak zwrotu przez skarżącego przedmiotowej kwoty dotacji w pełnej wysokości, co samo w sobie stanowi podstawę do żądania zwrotu środków pobranych w nadmiernej wysokości w trybie przewidzianym w art. 169 u.f.p.

W skardze kasacyjnej zaskarżano powyższy wyrok w całości wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania lub o uchylenie wyroku i rozpoznanie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie zrzeczono się przeprowadzenia rozprawy.

1) Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.) tj:

a) art. 10a ust. 6 ustawy o uruchamianiu środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej - przez błędną jego wykładnię i w konsekwencji błędne zastosowanie polegające na oddaleniu skargi od decyzji Ministra Rozwoju i Finansów z dnia 26 października 2017 r., orzekającej obowiązek zwrotu przez Samorząd Województwa kwoty 4 427 99 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych nienależnie pobranej dotacji celowej z budżetu państwa przyznanej Samorządowi Województwa na realizację operacji, która to błędna wykładania polegała na tym, że Sąd I instancji przyjął, że zarówno on jak i organy administracji rozstrzygające w sprawie są związane rozstrzygnięciem marszałka województwa w przedmiocie odmowy wypłaty pomocy, gdy tymczasem zgodnie z przywołanym wyżej przepisem zwrot środków z wyprzedzającego finansowania powinien nastąpić jedynie wówczas, gdy okoliczność odmowy zrefundowania nastąpiła z przyczyn leżących po stronie jednostki samorządu terytorialnego, która otrzymała wyprzedzające finansowanie,

b) art. 169 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 u.f.p. poprzez błędną ich wykładnię i w konsekwencji błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że odmowa wypłaty części pomocy finansowej przez marszałka województwa, wskutek uznania części wydatków za niekwalifikowane jest równoznaczna z tym, że dotacja celowa (wyprzedzające finansowanie) została udzielona w nadmiernej wysokości w rozumieniu art. 169 ust. 2 u.f.p., gdy tymczasem wystąpienie okoliczności, że koszty operacji zostały uznane za niekwalifikowane w rozumieniu § 4 i 5 rozporządzenia ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 czerwca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Poprawianie i rozwijanie infrastruktury związanej z rozwojem i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa przez gospodarowanie rolniczymi zasobami wodnymi" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 2118) - zwanego dalej "rozporządzeniem ministra" - nie oznacza, że dotacja została pobrana w nadmiernej wysokości.

2) konsekwencją błędnej wykładni wspomnianego art. 10 ust. 6 ustawy o uruchamianiu było naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 145 § pkt 1 lit c) p.p.s.a., w związku z art. 7 i z art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017 r. poz. 1257 – dalej jako k.p.a.) przejawiające się w tym, że Sąd pominął okoliczność, że organy administracji I i II instancji nie dokonały czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, to jest nie poczyniły żadnych ustaleń faktycznych dotyczących jednej z przesłanek zwrotu wyprzedzającego finansowania, jaką jest okoliczność, że odmowa refundacji nastąpiła z przyczyn leżących po stronie jednostki samorządu terytorialnego, która otrzymała wyprzedzające finansowanie.

W konsekwencji wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, mimo że, w sprawie zachodziły podstawy do uchylenia zakażonej decyzji zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.

Strona przeciwna w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosła o jej oddalenie, zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionej podstawy, ponieważ zaskarżony wyrok odpowiada prawu. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (podstaw kasacyjnych), chyba że zachodzą przesłanki nieważności postępowania sądowego wymienione w § 2 powołanego artykułu. Takich jednak przesłanek w niniejszej sprawie z urzędu nie odnotowano. Podobnie w trybie tym nie ujawniono podstaw do odrzucenia skargi ani umorzenia postępowania przed sądem pierwszej instancji, które obligowałyby Naczelny Sąd Administracyjny do wydania postanowienia przewidzianego w art. 189 p.p.s.a. (zob. uchwała NSA z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt II GPS 5/09, ONSAiWSA 2010, Nr 3, poz. 40).

W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty naruszenia przepisów materialnych oraz procesowych, niemniej jednak sposób ich sformułowania pozwala w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na łączne odniesienie się do nich. Przechodząc do oceny istoty sprawy należy wskazać, że zgodnie z art. 10a ust. 1 ustawy o uruchamianiu, samorządy województw realizujące zadania z zakresu pomocy technicznej z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich i krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z Funduszu oraz jednostki samorządu terytorialnego realizujące działanie polegające na poprawianiu i rozwijaniu infrastruktury związanej z rozwojem i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa przez scalanie gruntów i gospodarowanie rolniczymi zasobami wodnymi, w ramach programu rozwoju obszarów wiejskich, z udziałem środków pochodzących z funduszu i krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z EFRROW mogą otrzymywać środki z budżetu państwa na wyprzedzające finansowanie kosztów kwalifikowalnych, ponoszonych na realizację tych zadań.

Jak wynika z art. 10a ust. 5 powyższej ustawy, jednostka samorządu terytorialnego dokonuje zwrotu środków do wysokości udziału refundowanego ze środków EFRROW, na rachunek dochodów właściwego dysponenta, ze środków otrzymanych z agencji płatniczej tytułem refundacji kosztów kwalifikowalnych ze środków EFRROW, w terminie 7 dni roboczych od dnia otrzymania tych środków. W świetle art. 10a ustawy o uruchamianiu dotacje na wyprzedzające finansowanie są zatem formą quasi-pożyczki dla jednostek samorządu terytorialnego, a spłata tej pożyczki powinna nastąpić w trybie art. 10a ust. 5 ustawy o uruchamianiu.

Konsekwencją udzielenia samorządowi dotacji celowej na wyprzedzające finansowanie jest dokonanie zwrotu środków tej dotacji w części podlegającej refundacji ze środków Unii Europejskiej, ze środków otrzymanych z agencji płatniczej tytułem refundacji kosztów kwalifikowalnych ze środków funduszu. Z art. 10a ustawy o uruchamianiu wynika, że warunkiem prawidłowego rozliczenia dotacji jest otrzymanie refundacji ze środków EFRROW w pełnej wysokości i pełny jej zwrot do budżetu państwa.

Zgodnie z art. 168 ust. 4 u.f.p., wykorzystanie dotacji następuje przez zapłatę za zrealizowane zadania, na które dotacja była udzielona, natomiast zgodnie z ust. 5 w przypadku, gdy odrębne przepisy stanowią o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji, wykorzystanie następuje przez realizację celów wskazanych w tych przepisach. W przypadku wyprzedzającego finansowania występuje sytuacja, o której mowa w art. 168 ust. 5, ponieważ o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji stanowią odrębne przepisy, regulujące finansowanie Wspólnej Polityki Rolnej (w tym w szczególności ustawy o uruchamianiu). Tym samym wykorzystanie dotacji celowej na wyprzedzające finansowanie następuje nie przez zapłatę za zrealizowane zadania, lecz przez realizację celów wskazanych w ustawie o uruchamianiu, które należy rozumieć jako zrealizowanie w całości operacji, na którą dotacja została przyznana lub otrzymanie przez samorząd pełnej kwoty refundacji kosztów kwalifikowalnych zadania. Brak realizacji obowiązków nałożonych przez ustawę o uruchamianiu, która zawiera "odrębne przepisy stanowiące o sposobie udzielenia i rozliczenia dotacji" na wyprzedzające finansowanie oznacza, że nie nastąpiło pełne wykorzystanie udzielonej dotacji i pociąga za sobą obowiązek zwrotu niewykorzystanej części dotacji jako pobranej w nadmiernej wysokości (art. 169 ust. 1 pkt 2 ufp,).

Należy także zaznaczyć, że fakt, iż "dotowana inwestycja została zrealizowana, a cel operacji (...) został osiągnięty" nie oznacza, że zrealizowany został w całości cel, dla którego przyznana została dotacja celowa na wyprzedzające finansowanie tej operacji, nie oznacza także, że żaden wydatek w ramach tej operacji nie może zostać zakwestionowany jako niekwalifikowalny.

Odnosząc się do argumentacji dotyczącej wykonywania urządzeń melioracji wodnych podstawowych na koszt Skarbu Państwa, należy podkreślić, że operacja finansowana była w trybie art. 72 ust. 2 pkt 2 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (Dz. U. z 2017 r., poz. 1121 ze zm. – powoływanej dalej jako P.w.). Tryb ten oznacza konieczność zastosowania przy wydatkowaniu środków kryteriów kwalifikowalności wydatków obowiązujących przy wydatkowaniu środków EFRROW. Oznacza to, że wydatek niekwalifikowalny musi zostać pokryty ze środków innych, niż te, do których odwołuje się art. 72 ust. 2 pkt 2 P.w., natomiast nie może zostać sfinansowany z przekazanych w paragrafach klasyfikacji budżetowej z czwartą cyfrą "7" i "9" - środków przeznaczonych na wyprzedzające finansowanie wydatków kwalifikowalnych w ramach operacji finansowanej w trybie, do którego odwołuje się art. 72 ust. 2 pkt 2 P.w. Nawet, gdy operacja jest realizowana przez jednostkę samorządu terytorialnego jako zadanie zlecone, a zdaniem tej jednostki wydatek uznany za niekwalifikowalny z określonych przyczyn powinien zostać pokryty ze środków budżetu państwa, jednostka powinna wystąpić o jego refundację ze środków krajowych w odpowiednich paragrafach klasyfikacji budżetowej. Nie zmienia to konieczności dokonania zwrotu środków wypłaconych w paragrafach z cyfrą 7 i 9 i odpowiadającej im kwoty przeznaczonej na pokrycie podatku VAT.

Ponadto, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2016 r. poz. 1387 – powoływanej dalej jako ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, zadania instytucji zarządzającej w zakresie wdrażania działań objętych programem, w tym przyznawania pomocy, wykonuje jako zadania delegowane zgodnie z art. 75 ust. 2 rozporządzenia nr 1698/2005: (...) samorząd województwa - w przypadku działań, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 6 [poprawianie i rozwijanie infrastruktury związanej z rozwojem i dostosowywaniem rolnictwa i leśnictwa przez: (a) scalanie gruntów, (b) gospodarowanie rolniczymi zasobami wodnymi] oraz 19-23, z zastrzeżeniem pkt 3.

Zgodnie z art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2016 r., poz. 1512) właściwym w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, (...), jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1, czyli zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich marszałek województwa. Merytoryczna kontrola poprawności wykorzystania środków należy zatem nie do Ministra Finansów (Rozwoju i Finansów), który w systemie realizacji PROW nie posiada takich kompetencji, lecz właśnie do Marszałka Województwa, a także - w zakresie określonym w ustawie o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich do ARiMR jako agencji płatniczej oraz Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi jako Instytucji Zarządzającej PROW.

W rozpatrywanej sprawie Marszałek Województwa w decyzjach z dnia 12 marca 2014 r. uznał wydatki przeznaczone na zakup gruntów oraz operaty szacunkowe za niekwalifikowalne. Wojewoda zgodnie z art. 72 ust. 3 P.w. dokonywał uzgodnienia decyzji Marszałka Województwa wydawanej w określonym tam trybie, należy jednak uznać, że jego udział w tym procesie wynikał z konieczności zabezpieczenia interesu Skarbu Państwa związanego z realizacją zadań powierzonych do realizacji ustawą na urządzeniach stanowiących własność Skarbu Państwa. Wojewoda uzgadniając decyzję nie rozstrzygał o kwalifikowalności wydatków, rola ta jest zastrzeżona bowiem dla Marszałka Województwa jako instytucji zarządzającej.

Kwestia kwalifikowalności wspomnianych środków została przesądzona w ostatecznych decyzjach administracyjnych o przyznaniu pomocy finansowej oraz ustalających finansowanie operacji, należy uznać, że Wojewoda oraz Minister Finansów (Rozwoju i Finansów) jako organy nie posiadające kompetencji w zakresie oceny kwalifikowalności - nie miały innej możliwości, jak przyjąć ustalenia dokonane we wspomnianych decyzjach. Wojewoda, działając w oparciu o art. 10a ustawy o uruchamianiu, udzielając i rozliczając w tym trybie środki dotacji na wyprzedzające finansowanie operacji, nie ma tytułu prawnego do weryfikacji kwalifikowalności wydatków poniesionych przez beneficjenta dotacji. Organ ten może jedynie dokonać oceny, czy nastąpiła refundacja, tzn. czy powołany do tego organ (Marszałek Województwa, ARMiR), uznał dany wydatek za kwalifikowalny i wypłacił środki.

Wojewoda, dokonując rozliczenia wspomnianych dotacji na wyprzedzające finansowanie nie ma kompetencji do podważania rozstrzygnięcia organu właściwego do oceny kwalifikowalności i musi bazować na rozstrzygnięciach dokonanych przez organ, w szczególności wydanych w tym zakresie decyzjach.

Poza powyższym należy wskazać, że zgodnie z art. 10a ust. 6 ustawy o uruchamianiu, jeżeli jednostka samorządu terytorialnego nie otrzyma refundacji z przyczyn leżących po stronie tej jednostki dokonuje ona zwrotu środków, o których mowa w ust. 3 pkt 1, w wysokości niezrefundowanej, z wydatków budżetu tej jednostki przeznaczonych na realizację jej zadań własnych, w terminie 21 dni od dnia otrzymania informacji o odmowie wypłaty środków z tytułu tej pomocy. Przepisy ust. 5a stosuje się odpowiednio. Należy zauważyć, że przepis ten przewiduje w przypadku braku refundacji obowiązek zwrotu środków, o których mowa w art. 10a ust. 3 pkt 1 ustawy o uruchamianiu, czyli środków "z budżetu państwa na wyprzedzające finansowanie kosztów kwalifikowalnych ponoszonych na realizację zadań, o których mowa w [art. 10a] ust. 1 i 2", przekazanych "przez właściwego dysponenta w formie dotacji celowej, o której mowa w art. 127 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych: 1) pkt 2 i 5 - do wysokości udziału krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z udziałem środków EFRROW oraz przeznaczonych na finansowanie zadań z zakresu pomocy technicznej". Prawo daje samorządowi możliwość rozliczenia tej części środków w terminie 21 dni od powzięcia informacji o braku możliwości otrzymania refundacji. Po upływie tego terminu zwrot środków pobranych w nadmiernej wysokości powinien jednak następować w trybie art. 169 u.f.p. W niniejszej sprawie Samorząd nie dokonał zwrotu środków współfinansowania krajowego w ww. 21-dniowym terminie. Uchybienie temu terminowi determinuje dalsze dochodzenie zwrotu środków - równolegle z dochodzeniem zwrotu środków refundowanych ze środków EFRROW - na podstawie ogólnych norm z art. 169 u.f.p. Niezależnie od powyższego, należy podkreślić, że jeżeli jednostka samorządu terytorialnego poczyniła wydatki niekwalifikowalne, po czym sama uznała ich niekwalifikowalność i nie otrzymała ich refundacji z powodu własnej decyzji o nieprzedstawianiu ich do refundacji, należy uznać, że przyczyny braku refundacji leżą po stronie tej jednostki. Ponadto, odnosząc się do zarzutu braku oceny organu co do winy jednostki samorządu w braku otrzymania refundacji należy wskazać, że - użyte w art. 10a ust. 6 ustawy o uruchamianiu sformułowanie "przyczyny leżące po stronie jednostki" wskazuje na obiektywny charakter odpowiedzialności i nie wymaga oceny organu co do istnienia tej winy.

Odnosząc się do przywołanego w skardze kasacyjnej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 600/17, należy wskazać, że stan faktyczny, w którym zapadł wspomniany wyrok istotnie różni się od stanu faktycznego bieżącej sprawy. W szczególności należy wskazać, że we wspomnianej sprawie, niekwalifikowalność wydatków nie została potwierdzona przez Marszałka Województwa decyzją administracyjną (jak ma to miejsce w niniejszej sprawie).

Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie podziela przy tym stanowisko zaprezentowane w wyrokach NSA m.in. z dnia 6 lipca 2022 r., sygn. akt I GSK 2681/18, z dnia 20 listopada 2020 r., sygn. akt I GSK 330/18 oraz I GSK 331/18, a także z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 1189/18 w sprawach o bardzo zbliżonym stanie przedmiotowym i identycznym stanie podmiotowym.

Tym samym w rozpatrywanej sprawie nie naruszono art. 10a ust. 6 u.u.s.p.b.UE, art. 169 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 u.f.p. oraz art. 145 § pkt 1 lit c) p.p.s.a., w związku z art. 7 i art. 11 k.p.a.

Stąd też na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.