Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 28/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Dowódca Jednostki Wojskowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 13 ust. 1, art. 14 ust. 1 i art. 15 ust.1
journal: Dz.U. 2010 nr 90 poz 593
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kręcichwost – Durchowska Sędziowie WSA Izabela Bąk-Marciniak (spr.) WSA Maciej Busz Protokolant st.sekr.sąd. Justyna Hołyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi R. P. na decyzję nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w P. z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie powołania do zawodowej służby wojskowej oddala skargę


UZASADNIENIE

Rozkazem personalnym nr [...] Dowódcy [...] Bazy Lotnictwa Transportowego z dnia [...] października 2012r., na podstawie art.13 ust.1, art.14 ust.1 i art.15 ust.1 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2010r., Nr 90, poz.593 ze zm.) oraz § 15 pkt 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 marca 2010r. w sprawie powoływania do zawodowej służby wojskowej (Dz.U. z 2010r., Nr 45, poz.265) nie wyrażono zgody kapralowi R. P. na zawarcie kolejnego kontraktu. W uzasadnieniu organ wskazał, iż uprawniony w dniu 26.09.2012r. wystąpił z wnioskiem o zawarcie z nim kolejnego kontraktu, jednakże żołnierz w trakcie służby wojskowej naruszył zasady Kodeksu Karnego i Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych RP i popełnił czyny, za które był rozpatrywany przez wojskowy wymiar sprawiedliwości, a tym samym przez cały okres kontraktu na pełnienie służby wojskowej swoją postawą nie dał rękojmi należytego wykonywania obowiązków służbowych.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył R. P. reprezentowany przez pełnomocnika zarzucając naruszenie art.107 § 3 kpa poprzez wskazanie niewłaściwej podstawy prawnej oraz brak dostatecznego i szczegółowego uzasadnienia rozstrzygnięcia, wniósł o uchylenie decyzji w całości i wyrażenie zgody na zawarcie kolejnego kontraktu, względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu odwołujący wskazał, iż przepisy powołane w rozkazie personalnym mają charakter czysto techniczny i kompetencyjny i nie mogą stanowić podstawy prawnej dla wydanie rozstrzygnięcia z takim uzasadnieniem jak wskazano w decyzji. Uzasadnienie decyzji zaś całkowicie pomija wskazanie na jakich dowodach oparł się organ, którym dał wiarę, którym odmówił wiarygodności, jaki był stan faktyczny, a wreszcie pominięta została subsumpcja stanu faktycznego. Ponadto organ w ogóle nie analizował postawy odwołującego z punktu widzenia jego osiągnięć i pochwał oraz jego osobistego zaangażowania w poszczególne przedsięwzięcia służbowe.

Dowódca Jednostki Wojskowej w P. decyzją z dnia [...] listopada 2012r. Nr [...] utrzymał w mocy Rozkaz Personalny nr [...]. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy powołał treść przepisu art. 15 ust.1, art.14 ust.1, art.8 ust.2 i art.6 ust.2 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 15 ust.2 rozporządzenia MON w sprawie powoływania do zawodowej służby wojskowej . Organ opisał szczegółowo stan faktyczny i wskazał, że odwołujący został powołany do służby wojskowej rozkazem personalnym Dowódcy Sił Powietrznych Nr [...] z dnia [...].05.2011r., na podstawie kontraktu nr [...]na pełnienie zawodowej służby wojskowej, jaki został zawarty w dniu 10.06.2011r. pomiędzy odwołującym a Dowódcą JW. [...] w P. Podoficer miał pełnić zawodową służbę wojskową przez okres 1 roku i 6 miesięcy tj. od 13.06.2011r. do 12.12.2012r. na stanowisku dowódcy drużyny. Wnioskiem z dnia 26.09.2012r. ( zarejestrowanym pod nr [...]w dniu 4.10.2012r.) podoficer wystąpił do Dowódcy o zawarcie kolejnego kontraktu, co umotywował chęcią podwyższania swoich kwalifikacji i zdobywania doświadczeń zawodowych. Wniosek został następnie zaopiniowany przez kolejnych przełożonych podoficera, przy czym zdania opiniujących zostały podzielone : zawarcie z odwołującym kolejnego kontraktu poparli Dowódca 2 Plutonu kompanii obsługi lotnisk oraz Dowódca Eskadry Zabezpieczenia, natomiast odmiennego zdania byli Dowódca Kompanii Obsługi Lotnisk oraz Dowódca Grupy Wsparcia. Dalej organ podniósł, iż odwołujący został oskarżony o to, że po wyznaczeniu rozkazem dziennym nr [...]Dowódcy [...] Bazy Lotnictwa Transportowego w P. z dnia [...].12.2011r. do służby podoficera dyżurnego kompanii obsługi lotniska – dyżurnego pogotowia zimowego, w dniu [...].12.2011r. o godz.3.21 w G. wprawił się w stan nietrzeźwości (0,84 mg/dm3 alkoholu w wydychanym powietrzu), tj. o popełnienie przestępstwa z art. 357§1 k.k. Wyrokiem z dnia [...] lutego 2012r. Wojskowy Sąd Garnizonowy w P. ustalając, że oskarżony popełnił czyn opisany w akcie oskarżenia, uznał że wina oskarżonego i społeczna szkodliwość czynu nie jest znaczna i na podstawie art.66 § 1 k.k. postępowanie karne warunkowo umorzył na okres 2 lat próby, nadto Sąd orzekł środek karny w postaci świadczenia pieniężnego 600zł na rzecz Funduszu pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Zatem w ocenie organu żołnierz w trakcie służby wojskowej naruszył zasady kodeksu karnego i regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych RP, tym samym kartoteka karna kaprala nie jest już czysta. W ocenie organu odwoławczego słusznie organ I instancji stwierdził także naruszenie przez podoficera pkt 32 Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych, który mówi m.in. o obowiązku przestrzegania przez żołnierzy zasad etycznych oraz norm współżycia społecznego. Nadto organ II instancji podniósł, iż brak wskazania w uzasadnieniu rozkazu personalnego jakie fakty organ uznał za udowodnione, na jakich dowodach się oparł oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, nie czyni zaskarżonego rozkazu nieważnym. Ponadto organ II instancji oceniając materiał dowodowy sprawy przez pryzmat celowości zawarcia przez organ kolejnego kontraktu stwierdził, iż pomimo istnienia dwóch opinii na korzyść odwołującego oraz dwóch przeciwko niemu, to jednak przeważającymi są opinie przeciwko odwołującemu. Negatywna opinia Dowódcy Kompanii Obsługi Lotnisk jest najpełniejsza, pozytywna opinia Dowódcy Eskadry Zabezpieczenia zawiera elementy negatywne np. to iż żołnierz jest średnio zdyscyplinowany. Natomiast opinia w pełni korzystna dla odwołującego jest jednocześnie najkrótsza i najmniej rzeczowa. Jedynymi pozytywnymi ale niewystarczającymi argumentami jest systematyczny udział kaprala w kompaniach honorowych oraz uczestnictwo w treningach i zajęciach zespołu wyrywania i monitorowania skażeń. W ocenie organu II instancji nie było celowe pozostawienie żołnierza na stanowisku służbowym związanym ze szkoleniem innych podległych żołnierzy, dla których przełożony powinien być przykładem i wzorem do naśladowania, taką osobą nie jest ten kto po wyznaczeniu do służby wprawił się w stan nietrzeźwości.

Skargę na powyższą decyzję złożył R.P. reprezentowany przez pełnomocnika, zarzucając naruszenie norm prawa procesowego poprzez niewłaściwe zastosowanie art.107 § 3 kpa wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie decyzji organów obu instancji. W uzasadnieniu skarżący podniósł te same argumenty co w odwołaniu od decyzji organu I instancji, a więc to iż organ pominął wskazanie na jakich dowodach się oparł, którym dał wiarę, a którym odmówił waloru wiarygodności, jaki był stan faktyczny oraz pominął subsumpcję stanu faktycznego. Ponadto organ w ogóle nie analizował postawy odwołującego z punktu widzenia jego osiągnięć i pochwał oraz jego osobistego zaangażowania w poszczególne przedsięwzięcia służbowe. Zaś z wyroku Wojskowego Sądu Garnizonowego w P. wynika, że szkodliwość społeczna czynu popełnionego nie jest znaczna, a ponadto odwołujący swoją postawą daje podstawy ku temu, aby oceniać jego prognozę postępowania pozytywnie, a tym samym daje rękojmię prawidłowego wykonywania obowiązków służbowych w przyszłości.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując prezentowaną wcześniej argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego i to z przepisami obowiązującymi w dacie jego wydania. W konsekwencji, sąd administracyjny nie orzeka co do istoty rzeczy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje zgodność rozstrzygnięcia z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego.

W świetle powyżej określonych kryteriów skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nr [...] Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w P., jak i decyzja organu I instancji nie są dotknięte takimi wadami, które uzasadniałyby ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jedn.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.). W świetle postanowień art. 15 ust. 1 powołanej wojskowej ustawy pragmatycznej, żołnierz służby kontraktowej najpóźniej na trzy miesiące przed dniem upływu okresu, na jaki został zawarty kontrakt, może wystąpić z wnioskiem o zawarcie kolejnego kontraktu lub powołanie do służby stałej. Z inicjatywą zawarcia kolejnego kontraktu albo powołania do służby stałej może wystąpić również dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz służby kontraktowej pełni kontraktową służbę wojskową (ust. 2 tego art.). Na wstępie należy wskazać, iż nie ulega wątpliwości, iż termin do złożenia wniosku o przedłużenie kontraktu upływał skarżącemu z dniem 12.09.2012r. Wniosek skarżącego pochodzący z daty 26.09.2012r. zarejestrowany w dniu 4 października 2012r. złożony został przez niego z uchybieniem terminu.

Szczegółowe warunki, tryb i sposób powoływania do zawodowej służby wojskowej określa rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 9 marca 2010 r. w sprawie powoływania do zawodowej służby wojskowej (Dz. U. Nr 45, poz. 265). Przepis § 15 ust. 1 tego rozporządzenia stanowi, iż w przypadku wniesienia przez żołnierza służby kontraktowej wniosku, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, dowódca jednostki wojskowej opiniuje go i przesyła organowi właściwemu do wyznaczenia na stanowisko służbowe lub organowi właściwemu do powołania do służby stałej, jeżeli sam nie jest tym organem. W świetle § 15 ust. 2 tego rozporządzenia, w przypadku pozytywnego rozpatrzenia wniesionego przez żołnierza służby kontraktowej wniosku, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy, właściwy organ zawiera z tym żołnierzem kolejny kontrakt na pełnienie zawodowej służby wojskowej lub wydaje rozkaz personalny o powołaniu żołnierza do służby stałej. Odmowa zawarcia kolejnego kontraktu lub powołania żołnierza do służby stałej następuje w formie rozkazu personalnego.

Dokonując analizy powyższych przepisów prawnych należy dojść do wniosku, że Dowódca [...] Bazy Lotnictwa Transportowego w P. prawidłowo uznał, iż decyzja w przedmiocie wyrażenia zgody na zawarcie z żołnierzem kolejnego kontraktu jest podejmowana w granicach tzw. uznania administracyjnego. Oznacza to, iż decyzja o charakterze uznaniowym dotyczy takich przepisów prawnych, w których nie ma nakazu lub zakazu ustalenia określonej treści rozstrzygnięcia. "Uznanie administracyjne oznacza możliwość wyboru przez organ administracyjny przy podejmowaniu decyzji następstwa prawnego określonego w normie prawnej. Z uznaniem mamy do czynienia wówczas, gdy norma prawna zawiera dyspozycję w formie alternatywnej; najczęściej poprzez sformułowanie: organ... może" (zobacz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996, str. 50). Sąd powinien zatem ocenić, czy organ wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

Nie jest sporne pomiędzy stronami, iż skarżący został powołany do służby wojskowej rozkazem personalnym Dowódcy Sił Powietrznych Nr [...] z dnia [...].05.2011r., na podstawie kontraktu nr [...]na pełnienie zawodowej służby wojskowej, jaki został zawarty w dniu 10.06.2011r. pomiędzy odwołującym a Dowódcą JW[...] w P. Podoficer miał pełnić zawodową służbę wojskową przez okres 1 roku i 6 miesięcy tj. od 13.06.2011r. do 12.12.2012r. na stanowisku dowódcy drużyny. Wnioskiem z dnia 26.09.2012r. ( zarejestrowanym pod nr [...]w dniu 4.10.2012r.) podoficer wystąpił do Dowódcy o zawarcie kolejnego kontraktu, co umotywował chęcią podwyższania swoich kwalifikacji i zdobywania doświadczeń zawodowych. Wniosek został następnie zaopiniowany przez kolejnych przełożonych podoficera, przy czym zdania opiniujących zostały podzielone : zawarcie z odwołującym kolejnego kontraktu poparli Dowódca 2 Plutonu kompanii obsługi lotnisk oraz Dowódca Eskadry Zabezpieczenia, natomiast odmiennego zdania byli Dowódca Kompanii Obsługi Lotnisk oraz Dowódca Grupy Wsparcia. Niesporne jest również, że skarżący został oskarżony o to, że po wyznaczeniu rozkazem dziennym nr [...]Dowódcy [...]Bazy Lotnictwa Transportowego w P. z dnia [...].12.2011r. do służby podoficera dyżurnego kompanii obsługi lotniska – dyżurnego pogotowia zimowego, w dniu [...].12.2011r. o godz.3.21 w G. wprawił się w stan nietrzeźwości (0,84 mg/dm3 alkoholu w wydychanym powietrzu), tj. o popełnienie przestępstwa z art. 357§1 k.k. Wyrokiem z dnia 22 lutego 2012r. Wojskowy Sąd Garnizonowy w P. ustalając, że oskarżony popełnił czyn opisany w akcie oskarżenia, uznał że wina oskarżonego i społeczna szkodliwość czynu nie jest znaczna i na podstawie art.66 § 1 k.k. postępowanie karne warunkowo umorzył na okres 2 lat próby. Zatem w ocenie Sądu słusznie organ II instancji podkreślił, iż żołnierz w trakcie służby wojskowej naruszył zasady kodeksu karnego i regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych RP, tym samym kartoteka karna kaprala nie jest już czysta. Słusznie także organ stwierdził naruszenie przez podoficera pkt 32 Regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych, który mówi m.in. o obowiązku przestrzegania przez żołnierzy zasad etycznych oraz norm współżycia społecznego – żołnierze w stosunku do innych żołnierzy i do osób cywilnych są zobowiązani przestrzegać zasad etycznych, norm współżycia społecznego oraz zachowywać się z godnością, uprzejmie i taktownie.

W myśl zaś pkt 35 postanowień ogólnych dotyczących zasad żołnierskiego zachowania rozdziału II regulaminu Ogólnego Sił Zbrojnych RP wynika, że żołnierz przebywający na terenie obiektów zajmowanych przez organy wojskowe, jak również obiektów koszarowych i zakwaterowania przejściowego jednostki wojskowej, nie może posiadać i spożywać alkoholu, pozostawać w stanie po użyciu alkoholu lub nietrzeźwości....Dotyczy to również żołnierza przybywającego do miejsca pełnienia służby lub zakwaterowania po powrocie z urlopu, przepustki, podróży służbowej, leczenia itp. Trudno zatem odmówić słuszności organom wydającym decyzje, iż nie było celowe pozostawienie żołnierza na stanowisku służbowym związanym ze szkoleniem innych podległych żołnierzy, dla których przełożony powinien być przykładem i wzorem do naśladowania, a taką osobą nie jest ten kto po wyznaczeniu do służby wprawił się w stan nietrzeźwości.

Zresztą oceniając materiał dowodowy sprawy przez pryzmat celowości zawarcia przez organ kolejnego kontraktu słusznie w ocenie Sądu organ II instancji stwierdził, iż pomimo istnienia dwóch opinii na korzyść odwołującego oraz dwóch przeciwko niemu, to jednak przeważającymi są opinie przeciwko odwołującemu. Negatywna opinia Dowódcy Kompanii Obsługi Lotnisk jest najpełniejsza, pozytywna opinia Dowódcy Eskadry Zabezpieczenia zawiera elementy negatywne np. to iż żołnierz jest średnio zdyscyplinowany. Natomiast opinia w pełni korzystna dla odwołującego jest jednocześnie najkrótsza i najmniej rzeczowa. Jedynymi pozytywnymi ale niewystarczającymi argumentami do zawarcia kolejnego kontraktu był systematyczny udział kaprala w kompaniach honorowych oraz uczestnictwo w treningach i zajęciach zespołu wyrywania i monitorowania skażeń. Jednakże z uwagi na krótki staż służby skarżącego zasługi jego nie znalazły w pełni odzwierciedlenia w materiale dowodowym.

W świetle powyższych ustaleń nie można organowi orzekającemu w sprawie zarzucić podjęcia rozstrzygnięcia dowolnego, arbitralnego, nie mającego oparcia w materiale dowodowym sprawy. Dowódca [...]Bazy Lotnictwa Transportowego był zatem uprawniony do wydania decyzji negatywnej dla strony. Trzeba mieć na względzie, iż w dobie profesjonalizacji Sił Zbrojnych w interesie społecznym, tożsamym z potrzebami armii, leży aby kontrakty zawierane były i obsadzane żołnierzami , którzy nie tylko spełniają wymagania formalne do ich objęcia, ale też dają gwarancję wykonywania powierzonych im zadań w sposób profesjonalny. Profesjonalnie do swoich obowiązków na pewno nie podchodzi żołnierz, który po wyznaczeniu do służby wprawia się w stan nietrzeźwości.

Dlatego też Sąd stanął na stanowisku, iż rozstrzygnięcie organu II instancji nie jest dowolne, albowiem posiada oparcie w materiale dowodowym.

Przyjąć zatem należy, iż niedostatki uzasadnienia zaskarżonej decyzji pierwszoinstancyjnej (wymagane przepisem art. 107 § 3 k.p.a.), a zatem brak wskazania w uzasadnieniu rozkazu personalnego jakie fakty organ uznał za udowodnione, na jakich dowodach się oparł oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, nie czynią zaskarżonego rozkazu nieważnym i nie mogły mieć wpływu na końcowy wynik sprawy, a wobec tego skarga nie mogła osiągnąć zamierzonego skutku.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.