Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1583/20
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2021-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) i § 19 pkt 2,  § 20 ust. 3 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1159
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013.
article: art. 29 ust 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1505
law: Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Pietrasz Sędzia NSA Piotr Piszczek Sędzia del. WSA Piotr Kraczowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lipca 2020 r., sygn. akt V SA/Wa 1701/19 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2019 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od M. . rzecz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 3.700 zł (trzy tysiące siedemset zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA) wyrokiem z 7 lipca 2020 r. I SA/Wa 1701/19, w wyniku rozpoznania skargi M. W. (dalej: skarżący lub beneficjent) na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR) z [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom, uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR z [...] maja 2019 r. oraz zasądził od Prezesa ARiMR na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Ze stanu faktycznego i prawnego sprawy przyjętego przez WSA wynika, że Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z [...] sierpnia 2015 r. przyznał skarżącemu pomoc finansową z tytułu "Ułatwiania startu młodym rolnikom" w wysokości 100.000 zł, z zastrzeżeniem dopełnienia warunków.

Skarżący został zobowiązany do zrealizowania założeń biznesplanu w terminie nie dłuższym niż 5 lat od dnia wypłaty pomocy, a w szczególności prowadzenia gospodarstwa zgodnie z określoną strukturą produkcji rolnej, wydatkowania 70% pomocy na inwestycje określone w biznesplanie w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, a także do przedłożenia w ARiMR potwierdzonych za zgodność z oryginałem przez pracownika Agencji lub notariusza kopii faktur, dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej lub innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje zgodne z założeniami biznesplanu, po zrealizowaniu każdej z inwestycji i nie później niż do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy.

Pomoc finansowa została wypłacona skarżącemu 14 października 2015 r. Zatem termin na wykonanie założeń biznesplanu w zakresie wydatkowania 70% kwoty pomocy i złożenie do ARiMR dokumentacji upływał 14 października 2018 r.

Skarżący 29 października 2018 r. przedstawił ARiMR dokumenty do rozliczenia wydatkowania 70% pomocy.

Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR [...] marca 2019 r. wszczął z urzędu postępowanie w przedmiotowej sprawie, w wyniku którego decyzją z [...] maja 2019 r. ustalił skarżącemu kwotę nienależnie pobranych płatności finansowych z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom w wysokości 100.000 zł.

W wyniku rozpoznania odwołania skarżącego, Prezes ARiMR decyzją z [...] lipca 2019 r. utrzymał decyzję organu pierwszej instancji w mocy.

W jej uzasadnieniu Prezes ARiMR stwierdził, że dostarczone przez skarżącego dokumenty wskazują, iż płatności za zakup maszyn rolniczych dokonano na łączną kwotę 77.121 zł. Z polecenia przelewu nr [...]wynika jednak, że częściowa zapłata za faktury nr [...] i [...] na kwotę 16.949 zł została dokonana 26 października 2018 r., tj. po upływie terminu określonego w decyzji o przyznaniu pomocy finansowej i rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 października 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwianie startu młodym rolnikom" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014 r., poz. 201 ze zm.; dalej: rozporządzenie wykonawcze). Oznacza to, że nie został spełniony warunek wskazany w § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) i § 19 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego oraz nie zostały wypełnione zobowiązania określone w decyzji z 28 sierpnia 2015 r. W efekcie Prezes ARiMR uznał, że w sprawie znajduje zastosowania § 20 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego, który w takim przypadku nakazuje dokonanie zawrotu 100% kwoty pomocy.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA uwzględnił skargę na decyzję Prezesa ARiMR i uchylił decyzje obu instancji.

W uzasadnieniu wyroku WSA uznał, że organy, na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego, dokonały błędnej oceny ustalonych faktów i doszły do przekonania, że skarżący nie wykonał obowiązku wydatkowania co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie. Obowiązek ten winien zostać spełniony do 14 października 2018 r., podczas gdy z przedłożonych przez stronę dokumentów wynika, że część kwoty należnej za zakup maszyn – 16.949 zł została zapłacona 26 października 2018 r. Zdaniem organu jest to równoznaczne z niewykonaniem obowiązku wydatkowania 70% kwoty pomocy.

WSA powyższy pogląd uznał za błędny.

Przede wszystkim WSA zwrócił uwagę na umowy kupna siewnika i agregatu talerzowego, ponieważ sporna zapłata po 14 października 2018 r. wynikała właśnie z tytułu zapłaty za te urządzenia. Obie umowy zostały zawarte [...] września 2018 r. Wynika z nich, że dostawa tych urządzeń nastąpiła [...] września 2018 r. i z tym dniem przeszła na skarżącego ich własność (v. § 1 pkt 2 umów). Zapłata za urządzenia miała, nastąpić w dwóch ratach – pierwsza płatna do 20 września 2018 r., a druga (łącznie 16.949 zł ) do 30 października 2018 r. Ponadto [...] września 2018 r. zostały też wystawione faktury nr [...] (siewnik) i [...] (agregat), obie obejmowały całe ceny sprzedaży.

Analizując powyższe fakty, WSA stwierdził, że do majątku skarżącego przed 14 października 2018 r. weszły dwa urządzenia objęte biznesplanem, więc biznesplan w tym względzie został zrealizowany. Koszt zakupu urządzeń wyniósł łącznie według ww. faktur 56.949 zł, z czego 16.949 zł zostało zapłacone po 14 października 2018 r.

WSA wskazał, że wykładni pojęcia "wydatek", "wydatkowanie" dokonał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 10 maja 2017 r. II GSK 2548/15, który odwołał się do jego definicji słownikowej. "Wydatkiem" jest "suma, która ma być wydana albo suma wydana na coś". "Wydać" oznacza zaś: wyłożyć, wydatkować pieniądze na coś, zapłacić za coś (M. Szymczak (red.), Słownik Języka Polskiego PWN. R-Z, Warszawa 1999 r., s. 737). Z wydatkiem mamy więc do czynienia w przypadku uszczuplenia w majątku, które da się wyrazić za pomocą sumy pieniężnej.

W związku z powyższym WSA uznał, że skarżący w terminie 3 lat od daty wypłaty płatności dokonał zakupów w ramach realizacji biznesplanu na kwotę przekraczającą wymagane minimum. Jednak część należności z tytułu dokonanych wydatków nie została do tej daty jeszcze zapłacona. Majątek skarżącego obciążało jednak ważne zobowiązanie do zapłaty pozostałej części wynikającej z zawartych [...] września 2018 r. umów, potwierdzonych wystawionymi przez sprzedawcą fakturami. Skarżący powiększył swój majątek o aktywa – objęty biznesplanem agregat oraz siewnik i pomniejszył o cenę tych urządzeń, z której część została zapłacona przed 14 października 2018 r., a część po. Zanim jednak została uregulowana należność w całości, majątek skarżącego obciążony był wierzytelnością 16.949 zł, którą miał bezwarunkowy obowiązek zapłacić, w sposób i na warunkach określonych w umowach z [...] września 2018 r.

WSA uznał, że taki jest sens omawianych umów (które w sferze zapisów nie są spójne i zawierają zapisy wykluczające się). Jednak biorąc pod uwagę fakt, że sprzęt został kupującemu wydany, mógł nim rozporządzać "jak właściciel" i została wystawiona ostateczna faktura, pozostałe zapisy umowy miały na celu przede wszystkim ochronę sprzedawcy w wypadku nieuiszczenia ceny w terminie i pozostawiały mu różne instrumenty do wyboru (kara umowna, odstąpienie od umowy, odsetki za zwłokę). Są to jednak umowy definitywne, bezwarunkowe i przenoszące własność.

W efekcie WSA uznał, że skarżący zrealizował swoje zobowiązanie do wydatkowania 70% kwoty dofinansowania w terminie. Nabył własność urządzeń za kwotę przekraczającą powyższy limit przed upływem 3 lat od daty wypłaty pomocy. Część ceny została zapłacona przed upływem 3-letniego terminu, część po. Nie zmienia to jednak faktu, że majątek skarżącego obciążały pasywa w postaci ważnego zobowiązania do zapłaty reszty ceny zaciągnięte przed upływem 3-letniego terminu. W sensie funkcjonalnym, ekonomicznym skarżący przed 14 października 2018 r. rozdysponował wymaganą kwotą dofinansowania, nabył przedmioty za kwotę wymaganą, za które częściowo zapłacił w terminie wymaganych 3 lat, a na pozostałą część ceny zaciągnął ważne i bezwarunkowe zobowiązanie do zapłaty. Wyjście z jego majątku części pieniędzy po tej dacie miało charakter w istocie techniczny. Jest to jednak fakt, który nie może mieć wpływu na ocenę, że zobowiązanie do wydatkowania niezbędnej części pomocy zostało w sposób prawidłowy zrealizowane.

WSA uznał, że powyższe czyniło bezprzedmiotowym omawianie pozostałych zarzutów skargi. Przy czym WSA podzielił pogląd organu co do niewiarygodności twierdzeń skarżącego o zapłacie gotówką pozostałej części ceny przed 14 października 2018 r.

Reasumując, WSA stwierdził, że decyzje podlegały uchyleniu, gdyż naruszają prawo materialne w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Organy bezzasadnie uznały, że skarżący nie wypełnił zobowiązania wynikającego z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) ze skutkami wynikającymi z § 20 ust. 1 w zw. z ust. 3 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego.

W tym stanie sprawy WSA, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 1295; dalej: ppsa), uchylił decyzje obu instancji.

Prezes ARiMR wniósł skargę kasacyjną, którą zaskarżył wyrok WSA w całości. Na podstawie art. 174 pkt 1 ppsa wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie:

I. § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego, poprzez niewłaściwą wykładnię tego przepisu wyrażającą się w błędnym uznaniu, że pojęcie "wydatkować w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie" – należy rozumieć jako obciążenie majątku skarżącego wierzytelnością przyszłą (do zapłacenia w przyszłości) opiewającą na co najmniej 70% kwoty pomocy w ramach nabycia na własność danych rzeczy, w sytuacji gdy za poprawną wykładnię tego przepisu należy uznać "wydatkowanie, co najmniej 70% kwoty pomocy w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy" – rozumiane jako fizyczne wydanie, zapłacenie co najmniej 70% kwoty pomocy, a nie samo zobowiązanie się do dokonania wydatkowania - wydania, zapłacenia co najmniej 70% kwoty pomocy w przyszłości i nabycia na własność danych rzeczy;

II. art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. z 2019 r. poz. 1505; dalej: ustawa o ARiMR) w zw. z § 20 ust. 1 w zw. z ust. 3 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego, poprzez niezastosowanie tych przepisów wrażające się w braku uznania, że beneficjent obowiązany był do zwrotu 100% przyznanej pomocy w przypadku, gdy nie dokonał w okresie 3 lata od dnia wypłaty pomocy wydatkowania co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie.

W związku z ww. zarzutami Prezes ARiMR wniósł o: uchylenie wyroku w całości i oddalenie skargi na decyzję Prezesa ARiMR z uwagi na bezsporny stan faktyczny sprawy; ewentualnie o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA; zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania, w tym zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Skarżący w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od organów kosztów postępowania przed NSA, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Organ w piśmie procesowym z 11 stycznia 2021 r. na potwierdzenie swoich zarzutów nadesłał wyrok WSA w Warszawie z 3 września 2020 r. sygn. akt V SA/Wa 2151/19 dotyczący wykładni § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na wstępie należy podnieść, że sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.).

Zgodnie z art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Granice skargi są zaś wyznaczone przez jej podstawy i wnioski. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że wskazanie przez stronę skarżącą naruszenia konkretnego przepisu prawa materialnego czy też procesowego, określa zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zatem sam autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest władny badać, czy sąd administracyjny pierwszej instancji nie naruszył innych przepisów.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdza, aby w sprawie wystąpiły przesłanki nieważności o jakich mowa w art. 183 § 2 ppsa i jednocześnie orzeka, że skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.

Zarzuty skargi kasacyjnej zostały oparte jedynie na art. 174 pkt 1 ppsa, a więc naruszeniu przepisów materialnych.

Pierwszy z zarzutów, mający kluczowe znaczenie dla oceny prawidłowości zaskarżonego wyroku, dotyczy naruszenia § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego, poprzez jego błędną wykładnię przez WSA, polegającą na uznaniu, że pojęcie "wydatkować w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie" – należy rozumieć jako obciążenie majątku skarżącego wierzytelnością przyszłą (do zapłacenia w przyszłości) opiewającą na co najmniej 70% kwoty pomocy w ramach nabycia na własność danych rzeczy, w sytuacji gdy za poprawną wykładnię tego przepisu należy uznać "wydatkowanie, co najmniej 70% kwoty pomocy w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy" – rozumiane jako fizyczne wydanie, zapłacenie co najmniej 70% kwoty pomocy, a nie samo zobowiązanie się do dokonania wydatkowania - wydania, zapłacenia co najmniej 70% kwoty pomocy w przyszłości i nabycia na własność danych rzeczy.

Odnosząc się do powyższego wskazać należy, że w krajowym porządku prawnym wsparcie na podejmowanie działalności przez młodych rolników zostało określone jako działanie "Ułatwienie startu młodym rolnikom" – art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2016 r. poz. 1387 ze zm.), a szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej na to działanie regulują przepisy rozporządzenia z dnia 17 października 2007 r., wydanego w oparciu o upoważnienie ustawowe z art. 29 ust. 1 pkt 1 tej ustawy.

Zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego – beneficjent powinien realizować do dnia upływu 5 lat od dnia wypłaty pomocy założenia biznesplanu, w szczególności wydatkować, w okresie 3 lat od dnia wypłaty pomocy, co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje określone w biznesplanie.

Spór zakreślony zarzutami skargi kasacyjnej dotyczy wykładni pojęcia "wydatkować" o jakim mowa w § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego. W zaskarżonym wyroku WSA uznał, powołując się na wyrok NSA z 10 maja 2017 r. II GSK 2548/15 i powołaną tam definicję słownikową pojęcia "wydatek" i "wydatkowanie", że z wydatkiem mamy do czynienia w przypadku uszczuplenia w majątku, które da się wyrazić za pomocą sumy pieniężnej. Przy czym z uzasadnienia wyroku WSA wynika, że warunek wydatkowania w terminie 3 lat od dnia wypłaty środków, zostanie spełniony, gdy beneficjenta obciąża ważne zobowiązanie do zapłaty wynikające z zawartej umowy zakupu i jest to potwierdzone wystawioną fakturą. W takiej bowiem sytuacji majątek beneficjenta obciążają pasywa w postaci ważnego zobowiązania do zapłaty ceny, które zaciągnięte zostało przed upływem 3-letniego terminu. W sensie funkcjonalnym, ekonomicznym beneficjent rozdysponował wymaganą kwotą dofinansowania w wymaganym 3-letnim terminie.

Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się z tą częścią wypowiedzi WSA, że pojęcie "wydatek" definiować należy zgodnie ze słownikowym i ekonomicznym rozumieniem tego terminu, czyli jako rozchód środków pieniężnych z kasy lub z rachunku bankowego. Przy czym – co istotne – musi być to fizyczny (rzeczywisty) wypływ środków z jednostki, czyli faktyczne przeniesienie środków pieniężnych na inny podmiot.

Natomiast w zakresie pozostałej części wypowiedzi WSA, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko skarżącego kasacyjnie organu, który zasadnie wskazuje, że w przepisach rozporządzenia wykonawczego chodzi o "poniesienie wydatków" a nie kwestię przeniesienia prawa własności rzeczy. Oczywiste jest, że gdyby skarżący nie zawarł umowy kupna-sprzedaży to nie doszłoby do wydatkowania środków, co w sprawie ostatecznie nastąpiło. Takie też stanowisko zostało prawidłowo przedstawione w prawomocnym wyroku WSA w Warszawie z 8 lutego 2017 r. V SA/Wa 216/16, a także w sposób pośredni wyrażone w wyrokach NSA z 10 maja 2017 r. II GSK 3716/15 i z 28 sierpnia 2020 r. I GSK 400/18, w których wskazuje się, że każda z inwestycji przewidzianych w biznesplanie powinna być zrealizowana nie później niż do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy.

Przyjęcie stanowiska WSA za prawidłowe powodowałoby, że beneficjenci mogliby zawierać umowy kupna z ratalnym czy odroczonym terminem płatności za określone w biznesplanie inwestycje, który następowałby po upływie 3-letniego terminu od dnia wypłaty pomocy. W ten sposób wyraźnie określony termin wydatkowania byłby faktycznie terminem sztucznym. Pamiętać bowiem należy o całości założeń pomocy finansowej w ramach działania "Ułatwienie startu młodym rolnikom". Ustawodawca zakreślił długi 3-letni termin realizacji wydatków założonych w biznesplanie, który liczy się od dnia zaakceptowania biznesplanu i wypłaty środków pomocy, aby beneficjent mógł w sposób spokojny i racjonalny wypełnić podjęte zobowiązanie. Co więcej, w sytuacji gdyby beneficjenta spotkały problemy z realizacją założeń biznesplanu, np. poprzez brak dostępności zakupu zaplanowanych inwestycji, przepisy dopuszczają dokonania zmian w biznesplanie i wydłużenie jego realizacji (§ 21 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego), ale taki wniosek powinien zostać złożony przed upływem 3 lat od wypłaty środków pomocy (z czego zresztą – jak wynika z akt administracyjnych beneficjent korzystał – decyzja w sprawie zmiany założeń biznesplanu z 1 sierpnia 2016 r.). Powyższe dodatkowo uzasadnia restrykcyjne przestrzeganie terminu 3-letniego na wydatkowanie środków pomocy o jakim mowa w § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego. Tym bardziej, że środki pochodzące z budżetu Unii Europejskiej są środkami publicznymi, a jako takie powinny być wydatkowane w wysokości i terminach wynikających z zaciągniętych zobowiązań.

Wyżej przedstawionego § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego, nie podważa – wskazywana przez pełnomocnika skarżącego w odpowiedzi na skargę kasacyjną – treść § 19 pkt 2 rozporządzenia wykonawczego, w myśl którego – beneficjent powinien przedłożyć w Agencji: potwierdzone za zgodność z oryginałem przez pracownika Agencji lub notariusza kopie faktur, dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej lub innych dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków co najmniej 70% kwoty pomocy na inwestycje zgodne z założeniami biznesplanu - po zrealizowaniu każdej z inwestycji i nie później niż do dnia upływu 3 lat od dnia wypłaty pomocy.

Z pełnej treści wskazanego przepisu jasno wynika, że wymagana dokumentacja powinna być również złożona przed upływem 3-letniego terminu od wypłaty pomocy i ma świadczyć o poniesieniu wydatków, a więc tak jak dowodzi skarżący kasacyjnie organ ma potwierdzać dokonanie zapłaty, czyli spełnienie świadczenia pieniężnego.

Nie można się także zgodzić z oceną prawną WSA, co do postanowień umów z [...] września 2018 r. i faktur wystawionych [...] września 2018 r. Zauważyć należy, że w § 2 pkt 4 umów wyraźnie wskazano, iż "sprzedawca zastrzega sobie prawo własności przedmiotu umowy do momentu otrzymania całej należności". Natomiast z treści faktur z [...] wrześnią 2018 r. wynika, że były to faktury do zapłaty, a więc zostały wystawione przed jej uzyskaniem. Powyższe prowadzi do prawidłowego wniosku skarżącego kasacyjnie organu, że wskazane umowy i faktury, w świetle prawidłowej wykładni § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego, nie świadczą o tym, że beneficjent wydatkował 70% pomocy finansowej w terminie 3 lat dnia jej wypłaty.

Resumując, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzut zawarty w punkcie I. petitum skargi kasacyjnej jest usprawiedliwiony.

Naczelny Sąd Administracyjny za chybiony uznał zarzut dotyczący naruszenia art. 29 ust. 1 ustawy o ARiMR w zw. z § 20 ust. 1 w zw. z ust. 3 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego, poprzez niezastosowanie tych przepisów.

Przede wszystkim wskazać należy, że zarzut sformułowany na podstawie art. 174 pkt 1 ppsa może dotyczyć naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Tak więc forma zarzutu "poprzez niezastosowanie tych przepisów" jest nieprawidłowa. Przy czym zauważyć należy, że WSA, w wyniku dokonania innej niż organ interpretacji § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego, nie zajmował się treścią pozostałych zastosowanych przez organ przepisów w sprawie i resztą zarzutów skargi, bo wówczas takie rozważania były zbyteczne.

Powyższe oznacza, że WSA ponownie rozpoznając sprawę, powinien dokonać oceny pozostałych zarzutów skargi beneficjenta, przy wyżej przedstawionej wykładni § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego.

Podkreślić należy, że – jak zaznaczono na wstępie – Naczelny Sąd Administracyjny zajmował się wyłącznie kwestią interpretacji § 18 ust. 1 pkt 3 lit. b) rozporządzenia wykonawczego, a zatem nie przesądza samej kwestii konieczności zwrotu pobranej pomocy finansowej z tytułu ułatwiania startu młodym rolnikom. To, czy taki zwrot powinien nastąpić, wymaga zbadania pozostałych zarzutów skargi. Najpierw wymaga sprawdzenia, czy miała miejsce wskazywana w skardze gotówkowa zapłata przez skarżącego firmie K. kwoty 16.949 zł z 12 października 2018 r., którą ma potwierdzać umowa przekazania środków z tej daty, co nie zostało szerzej zbadane przez WSA. Następnie, w zależności od wyniku tej oceny (czy faktyczna płatność nastąpiła w terminie 3 lat od dnia wypłaty pomocy), należy ocenić pozostałe niezbadane przez WSA zarzuty skargi, w szczególności dotyczące naruszenia przepisów unijnych.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 ppsa, uchylił zaskarżony wyrok oraz przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez WSA w Warszawie.

O kosztach postępowania kasacyjnego (3.700 zł), obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika organu (2.700 zł) i wpis od skargi kasacyjnej (1.000 zł), orzeczono na podstawie art. 203 pkt 2 i art. 205 § 2 ppsa w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 lit. b) w zw. z w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).