Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 875/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-12-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6092 Melioracje wodne, opłaty melioracyjne
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16,  art. 28, art. 145 par. 1 pkt 4 i 6, art. 148 par. 1 i 2,  art. 149, art. 152 par. 1,
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Windak po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie ustalenia opłaty inwestycyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. W dniu 23 listopada 2018 r., Stowarzyszenie [...] z siedzibą w S. (dalej przywoływane jako: "Stowarzyszenie", Skarżąca"), złożyło wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją Marszałka Województwa z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...], w sprawie ustalenia na jego rzecz opłaty inwestycyjnej, w kwocie [...]zł jako zwrot 20% kosztów wykonania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych w ramach projektu pt. "[...] na koszt Skarbu Państwa przy współudziale publicznych środków wspólnotowych", jako odpłatność za wykonanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych na gruntach: działki nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] w obrębie C. oraz na działce nr [...] w obrębie Ż., gmina S., będących własnością Stowarzyszenia, położonych w powiecie [...] o powierzchni łącznej [...] ha.

Skarżąca podniosła, że:

- bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - zwanej dalej "K.p.a."), ponieważ przed wydaniem decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nie umożliwiono Wnioskodawcy, jako stronie toczącego się postępowania administracyjnego, wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (wbrew art. 10 § 1 K.p.a. oraz art. 81 K.p.a.);

- decyzja administracyjna o nr [...] została wydana bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu (art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a.), w tym wypadku Wojewody Z. (art. 74b ust. 1 w związku z art. 74 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne); we wniosku zawarto również m.in. żądanie wstrzymania powyższej decyzji.

2. W wyniku rozpoznania wniosku przekazanego przez Marszałka Województwa na podstawie art. 65 § 1 K.p.a., postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] Dyrektor Regionalnego Zarząd Gospodarki Wodnej w S. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 6, w związku z art. 149 § 3 oraz art. 152 § 1 K.p.a. odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia na rzecz Stowarzyszenia opłaty inwestycyjnej w decyzji z dnia [...] stycznia 2015 r.

i wstrzymania jej wykonania.

W uzasadnieniu Organ I instancji po opisaniu w jaki sposób zbadał poszczególne przesłanki formalne dopuszczalności wniosku, stwierdził, mając na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. i zgromadzone akta administracyjne sprawy, że Stowarzyszenie brało udział w postępowaniu, odebrało decyzję i się z jej treścią zgadzało, skoro nie wniosło odwołania.

Organ ten stwierdził, że w okolicznościach niniejszej sprawy, jeżeli nawet przychylić się do twierdzenia Wnioskodawcy, o tym, że nie mógł on zapoznać się z treścią zgromadzonego materiału w sprawie (w świetle przedstawionego stanu sprawy, zdaniem tego Organu, Wnioskodawca brał czynny udział w postępowaniu o ustalenie wysokości opłaty inwestycyjnej i co do przedstawionego tutaj zarzutu nie złożył odwołania), to nieprzedstawienie Mu treści stanowiska Wojewody Z. odnośnie uzgodnienia treści decyzji, o której mowa w art. 74b ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j.: Dz.U. z 2017 r., poz. 1121 ze zm.) - pozostawało bez wpływu na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie.

Ponadto, po przywołaniu treści art. 148 § 1 i 2 K.p.a., Organ pierwszej instancji wskazał, że strona wnosi podanie w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia, w tym o decyzji. Organ ten odwołał się również do orzecznictwa NSA jednolicie przyjmującego, że początek biegu terminu, o którym mowa w powołanym przepisie wyznacza dzień faktycznego powzięcia wiadomości o istnieniu decyzji w zawartym w niej rozstrzygnięciu i to niezależnie od źródła, z którego informacja pochodzi (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 1996 r. sygn. akt I SA 570/95, wyrok NSA z dnia 6 października 2000 r., sygn. akt I SA 855/99, wyrok NSA z 3 lutego 1998 r., sygn. akt I SA 769/97).

Odnosząc powyższe do stanu faktycznego sprawy Organ wskazał, że Wnioskodawca odebrał decyzję nr [...] z dnia [...] stycznia 2005 r. w dniu [...] stycznia 2005 r. (dopisek Sądu: prawidłowy rok w numerze decyzji i datach: 2015), i w tej dacie dowiedział się o decyzji. Dlatego wniesienie podania o wznowienie postępowania w dniu [...] listopada 2018 r. nastąpiło po upływie jednomiesięcznego terminu.

3. W wyniku rozpoznania zażalenia Skarżącej, przekazanego na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przez Prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...] w dniu 13 maja 2020 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w postanowieniu z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...]. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku art. 144, art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 6, art. 148 oraz art. 152 § 1 K.p.a. (Dz.U. z 2020 r. poz. 256) utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie Organu I instancji.

W uzasadnieniu Organ odwoławczy wskazał, że wniosek o wznowienie postępowania nie może zostać złożony przez stronę w każdym czasie, a termin na złożenie takiego wniosku jest zróżnicowany w zależności od podstawy wznowienia. W przypadku wniosku strony opartego na kilku podstawach, termin do jego złożenia należy liczyć odrębnie dla każdej przesłanki.

W odniesieniu do wskazanej we wniosku Stowarzyszenia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., Kolegium argumentowało, że miesięczny termin na wniesienie wniosku o wznowienie postępowania rozpoczyna swój bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W przedmiotowej sprawie Organ ten ustalił, że decyzja Marszałka Województwa Z. nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. została doręczona Stowarzyszeniu w dniu 26 stycznia 2015 r., czego dowodem jest zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji, a zatem od tej ostatniej daty Stowarzyszenie miało wiedzę o pełnej treści rzeczonej decyzji. Wobec tego wniosek złożony w dniu [...] listopada 2018 r. w oparciu o tą przesłankę należało uznać za wniesiony z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 2 K.p.a.

Natomiast w odniesieniu do przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. Organ odwoławczy wskazał, że miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania rozpoczyna swój bieg od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, zatem brak jest związku pomiędzy wskazaną przesłanką wznowieniową a przedmiotową sprawą. W ocenie tego Organu, wbrew twierdzeniom pełnomocnika Stowarzyszenia decyzja Marszałka Województwa Z. nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. nie wymagała uzgodnienia z Wojewodą Zachodniopomorskim, ponieważ przedmiotem powyższej decyzji jest skorygowanie ustalonej dla Stowarzyszenia opłaty inwestycyjnej za wykonanie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych. Materialnoprawną podstawę decyzji Marszałka Województwa Z. nr [...] z dnia [...] stycznia 2015 r. stanowił przepis art. 74c ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r. poz. 145 ze zm.), zwanej dalej "P.w. z 2001 r."

Obowiązek uzgodnienia decyzji z wojewodą, wynikający z art. 74b ust. 1 przywołanej ustawy, na który wskazuje pełnomocnik Skarżącej, dotyczy decyzji o wykonaniu urządzeń melioracji wodnych szczegółowych na koszt Skarbu Państwa (art. 74 ust. 2 pkt 1 i 2 tego aktu), która to podejmowana jest w odrębnym postępowaniu administracyjnym. Fakt, że na wstępie decyzji Marszałka Województwa Z. z dnia [...] stycznia 2015 r. przywołane zostały m.in. przepisy art. 74 ust. 2 pkt 2 i art. 74b ust. 1 cyt. ustawy zdaniem Kolegium nie oznacza automatycznie, iż stanowiły one podstawę prawną tejże decyzji.

Organ II instancji stwierdził, że Wnioskodawca uchybił terminowi na złożenie wniosku opartego o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. jak i z treści wniosku w sposób oczywisty wynikało, że nie zachodzi wskazywana przez Stowarzyszenie przesłanka zawarta w przepisie art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1747/07), a w konsekwencji brak było podstaw do wstrzymania wykonania decyzji.

Końcowo Organ, odnosząc się do zarzutów zażalenia - w szczególności wpływu na rozstrzygnięcie braku udziału strony w postępowaniu i zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego w sprawie, upływu 9-miesięcznego terminu na wydanie decyzji korygującej, braku przesłuchania świadka, sytuacji finansowej Stowarzyszenia, prawidłowości wykonania prac melioracyjnych wskazał, iż kwestie te mogłyby być przedmiotem badania w toku wznowionego postępowania.

4. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Stowarzyszenie wniosło o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego je postanowienia Organu I instancji - ewentualnie, o stwierdzenie, że decyzja nr [...] Marszałka Województwa Z. z dnia [...] stycznia 2015 r. została wydana z naruszeniem prawa. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciło naruszenie:

- art. 77 § 1 w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i w rezultacie przyjęcie, że Skarżąca złożyła wniosek o wznowienie postępowania z uchybieniem terminu z art. 148 § 1 K.p.a.;

- art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. poprzez odmowę wznowienia postępowania, pomimo że kończąca je decyzja została wydana na podstawie decyzji nieprawidłowo doręczonej;

- art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez odmowę wznowienia postępowania w celu zbadania występowania przesłanki wskazanej w tym przepisie.

Skarżąca wniosła ponadto o przeprowadzenie dowodów, w tym zakresie wymieniając:

wniosek z dnia 27 sierpnia 2020 r. do Dyrektora RZGW PGWWP o udostępnienie informacji publicznej;

uzupełnienie z dnia 4 września 2020 r. wniosku do Dyrektora RZGW PGWWP

- oba dla wykazania bezczynności Dyrektora RZGW PGWWP w przedmiocie wniosku;

wniosek z dnia 27 sierpnia 2020 r. do Marszalka Województwa o udostępnienie informacji publicznej;

uzupełnienie z dnia 4 września 2020 r. wniosku do Marszalka Województwa;

odpowiedź Marszalka Województwa z dnia 9 września 2020 r. na wniosek wraz z załącznikiem;

wniosek z dnia 27 sierpnia 2020 r. do Gminy S. o udostępnienie informacji publicznej;

uzupełnienie z dnia 4 września 2020 r. wniosku do Gminy S.;

odpowiedź Gminy S. z dnia 4 września 2020 r. na wniosek;

wniosek z dnia 27 sierpnia 2020 do Wojewody Z. o udostępnienie informacji publicznej;

pismo Wojewody Z. z dnia 28 sierpnia 2020 r. z prośbą o doprecyzowanie wniosku;

uzupełnienie z dnia 31 sierpnia 2020 r. wniosku do Wojewody Z.;

odpowiedź Wojewody Z. z dnia 14 września 2020 r. na wniosek wraz z załącznikami;

- wszystkie dla wykazania braku dokumentów dotyczących sposobu ogłoszenia decyzji Marszalka Województwa o wykonaniu melioracji.

W uzasadnieniu Skarżąca argumentowała, przywołując treść art. 148 § 1 i 2 K.p.a., odnośnie terminowości złożenia wniosku, że skoro powołuje się nie tylko na podstawę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., ale również na przesłankę z art. art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a., to należy przyjąć, że o podstawie wznowienia dowiedziała się w dniu 22 października 2018 r., kiedy to upoważniony przez pełnomocnika Skarżącej aplikant zapoznał się z aktami postępowania. Zdaniem Skarżącej nieprawidłowym byłoby na gruncie niniejszej sprawy utożsamienie terminów z art. 148 § 1 i § 2 K.p.a., ponieważ z samej treści decyzji nie sposób było powziąć wiedzę o okolicznościach stanowiących przesłankę wznowienia postępowania. De lege lata nie ma również podstaw dla tezy, że strona ma obowiązek podejmowania czynności zmierzających do zbadania tychże przesłanek bez zbędnej zwłoki czy w prawem przewidzianym terminie. Zdaniem Stowarzyszenia, podanie zostało złożone w terminie.

Odnośnie uzgodnienia decyzji z dnia [...] stycznia 2015 r. Skarżąca wskazała na normę art. 74 ust. 2 P.w. z 2001 r. - utraciła ona moc obowiązującą w dniu 1 stycznia 2018 r., art. 74b ust. 1 P.w. z 2001 r. i art 74c P.w. z 2001 r. (brzmienie od dnia 8 czerwca 2004 r. do dnia 31 grudnia 2017 r.). W świetle powyższego Skarżąca wskazała, że wyróżnić należy trzy rodzaje decyzji:

o wykonaniu melioracji (art. 74b ust. 1 w zw. z art. 74 ust. 2 P.w. z 2001 r.);

o wstępnym ustaleniu opłaty inwestycyjnej (art. 74b ust. 4 P.w. z 2001 r.);

o korekcie opłaty inwestycyjnej (art. 74c P.w. z 2001 r.).

Uzgodnienia z wojewodą wymagała jedynie pierwsza z w/w decyzji. Ponieważ jednak dwa kolejne rozstrzygnięcia zostają wydane na jej podstawie, stanowią jej konsekwencję, w ocenie Skarżącej, to wada polegająca na braku uzgodnienia (względnie nieprawidłowym uzgodnieniu) decyzji o wykonaniu melioracji "rozciąga się" na decyzje o ustaleniu i korekcie opłaty inwestycyjnej. Sytuacja, w której za prawidłowe uznaje się decyzje o ustaleniu wysokości opłaty inwestycyjnej za wykonanie melioracji na podstawie nieprawidłowej decyzji o jej finansowaniu byłaby, zdaniem Stowarzyszenia, nie do pogodzenia z przewidzianą w art. 2 Konstytucji RP zasadą demokratycznego państwa prawnego, na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego wyrażoną w statuującym zasadę praworządności art. 6.

Skarżąca przywołała przepis art. 49 K.p.a. (w brzmieniu od 1 stycznia 1999 r. do 1 czerwca 2017 r.), który stanowił, że strony mogą być zawiadamiane o decyzjach i innych czynnościach organów administracji publicznej przez obwieszczenie lub w inny zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości sposób publicznego ogłaszania, jeżeli przepis szczególny tak stanowi; w tych przypadkach zawiadomienie bądź doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia publicznego ogłoszenia. Tym przepisem szczególnym Jej zdaniem, był od dnia 8 czerwca 2004 r. do dnia 31 grudnia 2017 r. art. 74b ust. 3 P.w. z 2001 r., który stanowił że decyzję o wykonaniu melioracji ogłasza się w sposób zwyczajowo przyjęty na danym terenie oraz poprzez umieszczenie jej, na co najmniej 14 dni, na tablicach ogłoszeń w urzędach gmin.

Odnosząc się do wniosków dowodowych Stowarzyszenie argumentowało, że ani Gmina S., ani Urząd Marszałkowski Województwa Z. nie posiadają dokumentacji pozwalającej wypowiedzieć się co do terminu, sposobu i procedur związanych z publikacją decyzji o wykonaniu melioracji w ramach projektu "[...]". Daje to, w ocenie Stowarzyszenia, asumpt do postawienia tezy, że decyzja ta nie została ogłoszona, a więc nie występuje skutek w postaci jej doręczenia stronie. Dopiero zaś z tą chwilą decyzja wywiera skutki prawne, a decyzja o wykonaniu melioracji, wydana na podstawie art. 74b ust. 1 w zw. z art. 74 ust. 2 P.w. z 2001 r. nie wywiera skutków prawnych, która to wadliwość rozciąga się na wydane na jej podstawie decyzje o ustaleniu opłaty melioracyjnej, przemawiając za koniecznością wznowienia postępowania w sprawie.

Wypowiadając się w kwestii pozbawienia możliwości udziału w sprawie, Strona Skarżąca wskazała, że żadną miarą nie można zaaprobować działań Organu, który w celu odmowy wszczęcia postępowania wykorzystał argument, iż kwestie związane z brakiem Jej udziału w postępowaniu, w tym brak zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, mogłyby być przedmiotem badania w toku wznowionego postępowania. W ocenie Stowarzyszenia dowodzi temu pogląd zawarty w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 września 2019 r. (sygn. akt II OSK 1833/19), w którym Naczelny Sąd Administracyjny uznał że "jeśli zachodzą jakiekolwiek wątpliwości dotyczące istnienia podstawy, na której zostało oparte żądanie wznowienia postępowania i potrzeba zbadania w tym zakresie sprawy, niezbędne jest wydanie postanowienia o wznowieniu, którego przedmiotem będzie wyjaśnienie, czy wskazana przez stronę podstawa wznowienia występuje". Stanowisko zajęte przez Kolegium powinno zatem, zdaniem Strony Skarżącej, doprowadzić do wznowienia postępowania w celu zbadania, czy występują przesłanki do wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. – przepisu w brzmieniu niezmiennym od wejścia w życie K.p.a. do chwili obecnej - a nie do odmowy wznowienia.

Podsumowując Stowarzyszenie stwierdziło, że zaniechanie skrupulatnego przeanalizowania podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w sprawie niniejszej miało przesądzać, że zaskarżone postanowienie jest dotknięte wadą uzasadniającą jego wyeliminowanie z obrotu prawnego.

5. W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

6. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o treść przepisów art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r,, poz. 2167 ze zm.) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. nr 2325 ze zm.), sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dostrzegł takich uchybień po stronie Organów administracji, które uzasadniałyby uwzględnienie wniesionej skargi, przy czym, Sąd miał na uwadze zarzuty stawiane przez pełnomocnika Strony Skarżącej, jak również dokonał oceny prawidłowości poddanych kontroli postanowień z urzędu, nie będąc związany granicami skargi.

7. Rozstrzygnięciem podlegającym kontroli Sądu w sprawie, rozpoznanej w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej przywoływanej jako: "p.p.s.a."), było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2020 r., nr [...]., utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Regionalnego Gospodarki Wodnej w S. PGW WP z dnia [...] grudnia 2019 r. odmawiające wznowienia postępowania w sprawie ustalenia na rzecz Stowarzyszenia opłaty inwestycyjnej w decyzji Marszałka Województwa Z. z dnia [...] stycznia 2015 r., nr [...].

Podstawą wydania badanego rozstrzygnięcia były art. 138 § 1 pkt 1 w związku art. 144, art. 145 § 1 pkt 4 i pkt 6, art. 148 oraz art. 152 § 1 K.p.a.

W myśl art. 145 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:

1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;

2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa;

3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27;

4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu;

5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję;

6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;

7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2);

8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.

Zgodnie z art. 148 § 1 K.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (§ 2).

Natomiast art. 152 § 1 K.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej właściwy w sprawie wznowienia postępowania wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.

Zgodnie z art. 149 K.p.a. wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy, natomiast odmowa wznowienia postępowania następuje również w drodze postanowienia, przy czym na to postanowienie służy zażalenie.

W instytucji wznowienia postępowania wyodrębnia się dwa jego etapy. Rozpatrywana skarga dotyczy pierwszego etapu tego postępowania, w którym organ bada, czy podanie o wznowienie wniosła strona w rozumieniu art. 28 K.p.a., czy wskazano w nim ustawowe przesłanki wznowienia, o których mowa w art. 145 § 1 K.p.a., a także, czy dotyczy ono decyzji ostatecznej oraz czy zostało wniesione w terminie określonym w art. 148 K.p.a. Dopiero pozytywne ustalenia w tym zakresie uzasadniają wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, które rozpoczyna drugi etap opisywanej procedury i stanowi podstawę do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy.

Zauważenia również wymaga, że po upływnie terminu do wniesienia odwołania i w braku jego wniesienia, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, decyzja organu I instancji wchodzi do obrotu prawego, jest ostateczna i korzysta z ochrony wynikającej z zasady stabilności decyzji, statuowanej w art. 16 K.p.a. Wzgląd na stabilność decyzji powoduje, że w przypadku, gdy strona nie brała udziału w postępowaniu bez własnej winy, tj. m.in. nie otrzymała rozstrzygnięcia, przysługuje jej wniosek o wznowienie postępowania. Nie wpływa to jednak na byt prawny decyzji, która została wydana w postępowaniu administracyjnym dotkniętym taką wadą. Innymi słowy – ewentualna wadliwość w postaci pominięcia podmiotu w postępowaniu nie przekłada się negatywnie na ostateczność decyzji wydanej w takim postępowaniu (toczącym się bez udziału strony), lecz umocowuje do uruchomienia nadzwyczajnego trybu, tj. wznowienia postępowania, przy zachowaniu warunków określonych w art. 145 i następne K.p.a.

8. Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego sprawy, w ocenie Sądu, Organy prawidłowo przyjęły, że Skarżąca nie wykazała ustawowych podstaw wznowienia ponieważ wniosek o wznowienie postępowania nie może zostać złożony przez stronę w każdym czasie. Ponadto, jak słusznie wskazało Kolegium, termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania będzie liczony odrębnie w stosunku do każdej z podstaw wznowienia.

W przypadku wniosku strony opartego na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. termin ten będzie liczony zgodnie z brzmieniem art. 148 § 2 K.p.a. od dnia powzięcia przez wnoszącego podanie o wznowienie postępowania wiedzy o wydanej decyzji, nie zaś innej daty, gdyż prowadziłoby to do sytuacji nieakceptowalnej z punktu widzenia racjonalnego prawodawcy - wydłużenia miesięcznego terminu określonego w tymże art. 148 § 2 K.p.a. W rozpoznawanej sprawie ustalono na podstawie znajdującego się w aktach administracyjnych zwrotnego potwierdzenia odbioru, że zaskarżoną decyzję Skarżąca odebrała w dniu 26 stycznia 2015 r. Zatem termin do złożenia wniosku o wznowienie minął w rozpoznawanej sprawie z upływem dnia 25 lutego 2015 r. Również Stowarzyszenie nie neguje prawidłowości tego doręczenia. A przecież, jak przyjmuje się w orzecznictwie, to właśnie doręczenie oznacza zakomunikowanie stronie zawartego w niej rozstrzygnięcia, powodując jej wejście do obrotu prawnego, a więc wywołując "skutki proceduralne" oraz wpływ na bieg terminów związanych z jej zaskarżaniem w różnych formach czy też na inne konsekwencje (por. Wyrok NSA z dnia 28 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 1427/17; wszystkie przytaczane orzeczenia dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

9. W odniesieniu do niewystąpienia w rozpoznawanej sprawie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a., należy wskazać, że będący podstawą wydania zaskarżonej decyzji art. 74c P.w. z 2001 r. (Dz.U. z 2012 r. poz. 145) stanowił, że "Po zakończeniu procesu inwestycyjnego i rozliczeniu wartości wykonanych robót marszałek województwa, w drodze decyzji, koryguje w czasie 9 miesięcy ustaloną wysokość opłaty melioracyjnej albo opłaty inwestycyjnej, odpowiednio do wysokości poniesionych kosztów inwestycyjnych oraz zmian w projekcie technicznym, dokonanych w trakcie realizacji inwestycji".

Brzmienie tego przepisu oraz umieszczenie w oddzielnej jednostce redakcyjnej omawianej regulacji wskazuje, że rozstrzygnięcie takie dotyczyło odrębnej sprawy i funkcjonowało niezależnie zarówno od decyzji w sprawie o wykonanie melioracji (art. 74b ust 1 w związku z art. 74 ust. 2 P.w. z 2011 r.) jak i od decyzji o wstępnym ustaleniu opłaty inwestycyjnej (art. 74c P.w. z 2001 r.).

Ponadto, wbrew twierdzeniu Skarżącej, decyzja o wstępnym ustaleniu opłaty inwestycyjnej i decyzja o korekcie opłaty inwestycyjnej nie były wydawane na podstawie decyzji o wykonaniu melioracji. Każda z wymienionych wyżej decyzji miała odrębną podstawę prawną wydania, dotyczyła wypełnienia odrębnych dyspozycji przepisów oraz innego etapu realizacji i rozliczenia inwestycji. Do tego zaskarżona decyzja mogła być wydawana w czasie 9 miesięcy po zakończeniu procesu inwestycyjnego i rozliczeniu wartości wykonanych robót.

Każda z tych decyzji była zatem podejmowana w myśl reguły, że sprawa w znaczeniu materialnoprawnym, to rozstrzygnięcie danego przedmiotu oparte na odrębnej podstawie prawnej i nie występowała tożsamość przedmiotowa tych spraw. Decyzje te były jedynie powiązane funkcjonalnie, jako dotyczące tego samego przedsięwzięcia. Tym samym wada decyzji o wykonaniu melioracji polegająca na braku uzgodnienia (względnie nieprawidłowej treści uzgodnienia) nie mogła oddziaływać na byt prawny pozostałych wyżej wymienionych decyzji.

10. Zagadnienie braku uzgodnienia czy też jego nieprawidłowości mogłoby być podnoszone wyłącznie w odniesieniu do decyzji, której wydanie było uzależnione od uzyskania stanowiska innego organu, nie zaś innych decyzji, których wydanie od takiego współdziałania organów nie zależało. Stąd też należy uznać, że nie występuje jakikolwiek związek pomiędzy powoływaną przez Stronę Skarżącą przesłanką wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. a decyzją, której dotyczy wniosek o wszczęcie postępowania nadzwyczajnego.

W konsekwencji powyższych rozważań, zdaniem Sądu, nie zasługuje na aprobatę zawarta w skardze argumentacja, że nieprawidłowe jest utożsamianie terminów określonych w przepisach 148 § 1 i 2 K.p.a., gdyż z samej treści decyzji nie sposób było powziąć wiedzy o okolicznościach stanowiących przesłankę wznowienia postępowania jak i twierdzenie, iż o podstawie wznowienia Skarżąca dowiedziała się w dniu 22 listopada 2018 r., podczas zapoznawania się z aktami przez osobę wyznaczoną przez pełnomocnika, a nie w związku z doręczeniem decyzji w dniu 26 stycznia 2015 r.

11. Nie można również pomijać oświadczenia Stowarzyszenia zawartego we wniosku z dnia 22 listopada 2018 r., że uczestniczyło ono z własnej inicjatywy w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonej decyzji wnosząc uwagi, jak też znajdujących się w aktach, co sygnalizował Organ I instancji: protokołu przejęcia środka trwałego z dniem 19 lutego 2015 r., podpisanego przez władze Stowarzyszenia bądź jego pisma z dnia 16 kwietnia 2015 r., które wskazują, że Strona Skarżąca czynnie uczestniczyła w poszczególnych etapach realizowanej inwestycji, w tym podejmowała działania związane z wypełnieniem postanowień zaskarżonej decyzji po jej wydaniu. Trudno zatem domniemywać, że w razie wątpliwości co do treści decyzji nie skutkowałoby to wniesieniem odwołania, zwłaszcza w sytuacji, gdy na Stronę Skarżącą nakładała ona obowiązek uiszczenia niebagatelnej kwoty ok. [...] zł.

12. Również wszystkie złożone wnioski dowodowe Stowarzyszenia nie mogą być brane pod uwagę w niniejszej sprawie, jako odnoszące się do sprawy nie zakończonej decyzją objętą wnioskiem o wznowienie postępowania.

13. Ponadto, nie jest trafny także zarzut naruszenia postanowień art. 7 i art. 77 K.p.a., ponieważ zarzuty odnoszące się do braków postępowania dowodowego mogą być podnoszone jedynie wówczas, gdy postępowanie takie jest prowadzone, natomiast w niniejszej sprawie tego typu postępowanie nie było prowadzone, tym samym Organy nie mogły dopuścić się ich naruszenia.

Jednocześnie, wbrew twierdzeniom skargi, zaaprobować należało stanowisko Organu odwoławczego, który wskazał odpowiadając na zarzuty zażalenia, iż kwestie związane z brakiem udziału Strony skarżącej w postępowaniu, w tym brak zawiadomienia o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, mogłyby być przedmiotem badania w toku wznowionego postępowania. Podkreślenia bowiem wymaga, że przepisy regulujące postępowanie w sprawie wznowienia postępowania - jako postępowania nadzwyczajnego - muszą być interpretowane ściśle, a więc dokonywanie ich rozszerzającej wykładni nie jest dopuszczalne.

Nie można przy tym pominąć poglądu, że w przypadku wad niekwalifikowanych decyzji administracyjnej (inne wady niż dające podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia jej nieważności ), od której nie wniesiono odwołania, ulegają sanowaniu przez fakt uzyskania przez tę decyzję przymiotu ostateczności (por. wyrok NSA z dnia 25 lutego 2011 r., I OSK 607/10).

14. Skoro zatem podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.