Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 850/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Szkodzińska Sędziowie WSA Wojciech Jakimowicz / spr. / Mariusz Kotulski Protokolant Dorota Solarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2012 r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 29 marca 2012 r. nr [....] w przedmiocie przedłużenia decyzji w sprawie zobowiązania do uiszczania opłat za opróżnianie zbiornika bezodpływowego skargę oddala


UZASADNIENIE

Burmistrza Miasta i Gminy [...] decyzją z dnia 9 stycznia 2012 r., nr: [...] orzekł o przedłużeniu na okres od dnia 9 stycznia 2012 r. do dnia 8 stycznia 2013 r. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2006 r. nr [...].

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że decyzją Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2006 r. M. B. została zobowiązana do uiszczania co miesiąc przez okres roku opłat za opróżnianie bezodpływowego zbiornika usytuowanego na nieruchomości położonej w S. nr [...] i transport nieczystości ciekłych do punktu zlewnego oraz do udostępnienia - w czwarty piątek każdego po sobie następującego miesiąca - zbiornika bezodpływowego przedsiębiorcy posiadającemu zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych. Obowiązywanie tej decyzji było przedłużane kolejnymi decyzjami na kolejne lata, z których ostatnia została wydana w dniu 7 stycznia 2011 r. (nr:[...]). M. B. na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji nie przedstawiła umowy, z której wynikałoby, że termin wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła, w ustawowym terminie, M. B.. W obszernym odwołaniu wskazała między innymi, że zaskarżona decyzja została wydana bezprawnie, gdyż nieruchomość, której jest współwłaścicielką została podłączona do kanalizacji sanitarnej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt: [...], działając na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. nr 236, póz. 2008 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2012 r., nr: [...].

W uzasadnieniu wskazano, że z materiału zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że M. B. jest współwłaścicielką w 1/2 części nieruchomości położonej w S. (działka nr [...]) i korzysta z lokalu mieszkalnego, który nie został podłączony do kanalizacji sanitarnej. Nadto z akt sprawy wynika, że M. B. korzysta nadal ze zbiornika bezodpływowego, przy czym nie zawarła stosownej umowy na jego opróżnianie z przedsiębiorcą posiadającym zezwolenie na tego rodzaju działalność. Do kanalizacji sanitarnej podłączony został wyłącznie lokal użytkowany przez T. S..

Podano, że powyższy stan faktyczny istniał zarówno w dacie wydania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2006 r. jak i w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (wyrok z dnia 24 listopada 2008 r.) w sprawie o sygn. II SA/Kr 683/08 oraz Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 14 maja 2010 r.) w sprawie o sygn. II OSK 748/09, co potwierdzają uzasadnienia przywołanych wyroków. Istnieje on także w chwili obecnej, albowiem M. B. w żaden sposób nie wykazała, że jej lokal mieszkalny został podłączony do kanalizacji sanitarnej ani też że zawarła umowy o opróżnianie zbiornika bezodpływowego.

W związku z powyższym w ocenie Kolegium zaszły przesłanki, o których mowa w art. 6 ust. 10 ustawy o utrzymaniu czystości w gminach, do przedłużenia obowiązywania ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2006 r. na kolejny rok, tj. do dnia 8 stycznia 2013 r. Zwrócono bowiem uwagę, że - zgodnie z art. 6 ust. 1 powołanej ustawy - właściciele nieruchomości przy wykonywaniu obowiązku określonego w art. 5 ust. 1 pkt 3b (pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi) obowiązani są do udokumentowania, w formie umowy, korzystania z usług wykonywanych przez zakład będący gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości lub w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, przez okazanie takiej umowy i dowodów płacenia za takie usługi, a jeżeli nie wykażą się zawarciem takiej umowy, to gmina jest obowiązana zorganizować opróżnianie zbiorników bezodpływowych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] jednocześnie zauważyło, że dokumenty, które w nieuwierzytelnionych kserokopiach zostały dołączone do odwołania, są znane zarówno organowi I instancji jak organowi odwoławczemu, gdyż były w większości przedkładane w poprzednich postępowaniach i tak jak poprzednio nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Jak bowiem wynika z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie kontrolującego prawidłowość decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 30 czerwca 2008 r. ([...]) w przedmiocie przedłużenia obowiązywania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2006 r. na okres od 9 stycznia 2008 r. do 8 stycznia 2009 r., korzystanie przez M. B. z bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe obliguje ją do zapewnienia prawidłowego usuwania tych nieczystości bez względu na okoliczności, z powodu których nadal z niego korzysta, w szczególności niezależnie od tego, czy nieruchomość stanowiąca własność (współwłasność) odwołującej się jest podłączona do kanalizacji. Korzystanie przez odwołującą się ze zbiornika bezodpływowego na nieczystości ciekłe oraz nie zawarcie umowy z uprawnionym podmiotem dotyczącej jego opróżniania i wywozu nieczystości jest wystarczającą przesłanką nałożenia na nią, w drodze decyzji, obowiązku uiszczania opłat za usuwanie nieczystości ciekłych z tego zbiornika, a następnie przedłużania obowiązywania tej decyzji.

Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 29 marca 2012 r., sygn. akt: [...] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, za pośrednictwem organu, M. B. wnosząc o uchylenie decyzji obydwu instancji bądź stwierdzenie ich nieważności.

Zakwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie:

- art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminie w związku z § 1 pkt 4 i § 2 Uchwały Nr XXXIX/548/05 Rady Miejskiej w Niepołomicach z dnia 27 października 2005 r. w sprawie określenia górnych stawek opłat ponoszonych przez właścicieli nieruchomości za usługi wykonywane przez zakład będący gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości lub w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, poprzez nieuwzględnienie okoliczności wybudowania sieci kanalizacyjnej w S. i przyłączenia posesji nr [...] do sieci kanalizacyjnej,

- art. 5 ust. 1 pkt 3-3b oraz 6, 7 i 8 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie, poprzez nieuwzględnienie okoliczności bezprawnego pozostawienia szamba przez współwłaścicielkę nieruchomości T. S., która to czynność ma wpływ na wydawane przez Burmistrza decyzje dotyczące ponoszenia opłat wywozu szamba wobec skarżącej, oraz naruszenie § 34 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie,

- art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminie poprzez jego pominięcie w związku z okolicznością, że wspólna posesja nr [...] została podłączona do sieci kanalizacyjnej według protokołu odbioru technicznego z dnia 8 kwietnia 2005 r., zgodnie z wydanymi warunkami technicznymi [...] i pominięcie pism Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia 8 grudnia 2010 r., 15 kwietnia 2011 r. oraz 8.08.2011 r. znak: [...],

- art. 61, art. 10, art. 7, art. 77, art. 80, art. 81, art. 156 § 1 pkt 2 i 7 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie przez organ II instancji, co miało wpływ na utrzymanie decyzji organu I instancji w mocy oraz niezastosowanie art. 159 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że nie miała wpływu na niespełnienie warunków technicznych przez T. S. i pozostawienia wspólnego szamba. Dodała, że posesja nr [...] (działka nr [...]) została podłączona do sieci kanalizacyjnej, lecz protokół odbioru technicznego i warunki techniczne wydano tylko dla jednego ze współwłaścicieli, tj. T. S.. Podniosła również, że nie została dopuszczona przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] w charakterze strony do postępowania "wydawanych dokumentów na budowę sieci kanalizacyjnej w S.". Skarżąca twierdzi, że ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach zabrania w art. 6 ust. 7 stosowania szamb jeżeli działka posiada przyłącz do sieci kanalizacyjnej. Jednocześnie podniosła, że "to że M. B. nadal korzysta z szamba (...) jest powodem do wszczęcia postępowania (...) i ukarania winnych, którzy do tego się dopuścili, a nie obarczanie winą skarżącej za błędy funkcjonariuszy".

Skarżąca wskazała, że nie została zawiadomiona o wszczęciu postępowania, w którym wydano zaskarżoną decyzję, czym naruszono art. 61 k.p.a. oraz przepisy wyżej wymienione przepisy w zakresie postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie w pełni podtrzymując prezentowane dotychczas stanowisko w sprawie.

Kolegium podało, że skarżąca w zasadzie podniosła tożsame zarzuty z zawartymi w odwołaniu, w związku z czym wskazano, że były one przedmiotem rozważań w wydanej decyzji, a także poprzednio wydanych decyzjach w analogicznych sprawach z wniosków M. B..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, iż sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn.: Dz.U. z 2012 r., poz. 270). Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Ze względu na powyższą zasadę oraz treść art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, konieczne jest podkreślenie, że przedmiotem kontroli Sądu w przedmiotowej sprawie była kwestia zasadności podjęcia przez organ odwoławczy decyzji w przedmiocie przedłużenia decyzji ustalającej obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych lub opróżnianie zbiorników bezodpływowych, wysokość opłat, terminy uiszczania opłat oraz sposób i terminy udostępniania pojemników lub zbiorników w celu ich opróżnienia, tj. decyzji wydanej na podstawie art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. jedn.: Dz.U. z 2005 r., nr 236, poz. 2008 ze zm.). Przedmiotem kontroli sądu była wyłącznie legalność przedłużenia przez organy administracji decyzji nakładającej na skarżącą obowiązki związane z korzystaniem przez nią z bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3a cytowanej ustawy. Stąd kwestia przyłączenia lokalu skarżącej do istniejącej sieci kanalizacyjnej pozostaje poza zakresem przedmiotowym niniejszej sprawy. Nie mają też znaczenia akta spraw dotyczących "czyszczenia szamba", znak: [...], których dołączenia domagała się skarżąca w piśmie z dnia 22 sierpnia 2012 r.

Zgodnie z art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach "decyzja, o której mowa w ust. 7, ulega przedłużeniu w drodze decyzji wydawanej z urzędu, na kolejny okres, jeżeli właściciel nieruchomości nie przedstawi, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji". Oznacza to, że właściwy organ administracji jest zobowiązany wydać decyzję w tym trybie w przypadku, gdy "właściciel nieruchomości nie przedstawi, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji", a zwłaszcza nie mają znaczenia dla wydania tej decyzji podnoszone przez skarżącą kwestie dotyczące prawidłowości innych postępowań, a także innych decyzji administracyjnych. Wyłączną przesłanką przedłużenia okresu obowiązywania tej decyzji jest nieprzedstawienie przez właściciela nieruchomości, na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji.

W sprawie istotne znaczenie ma okoliczność badania przez sądy administracyjne prawidłowości wcześniejszej decyzji w przedmiocie decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2006 r. nr [...]. Wyroki te (wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 listopada 2008 r., II SA/Kr 863/08, wyrok NSA z dnia 14 maja 2010 r., II OSK 748/09) nie zapadły wprawdzie w tej sprawie administracyjnej dotyczą jednak analogicznego stanu faktycznego i prawnego, który mimo upływu czasu nie uległ zmianie do dnia wydania zaskarżonej decyzji.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 3b ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi. Zgodnie z art. 6 ust 1,7,8,9 i 10 wyżej wskazanej ustawy właściciele nieruchomości przy wykonywaniu tego obowiązku są zobowiązani do udokumentowania, w formie umowy, korzystania z usług wykonywanych przez zakład będący gminną jednostką organizacyjną lub przedsiębiorcę posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości lub w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, przez okazanie takiej umowy i dowodów płacenia za takie usługi. Wójt, burmistrz, prezydent miasta wydaje z urzędu decyzję, w której ustala: 1) obowiązek uiszczania opłat za odbieranie odpadów komunalnych lub opróżnianie zbiorników bezodpływowych, 2) wysokość opłat wyliczonych, 3 terminy uiszczania opłat, 4) sposób i terminy udostępniania urządzeń lub zbiorników w celu ich opróżnienia. Decyzja wydawana jest na okres 1 roku i nadaje się jej rygor natychmiastowej wykonalności.

Jak wynika z akt sprawy i dotychczasowych ustaleń decyzja o nałożeniu na M. B. obowiązków w trybie art. 6 ust. 7 cyt. ustawy została wydana przez Burmistrza Miasta i Gminy [...] w dniu 9 stycznia 2006 r. nr [...] i decyzja ta uzyskała walor ostateczności i prawomocności

Należy przyjąć, że M. B. pomimo decyzji z dnia 9 stycznia 2006 r. oraz kolejnych decyzji przedłużających nie przedstawiła Burmistrzowi Miasta i Gminy [...] jakiegokolwiek dowodu zawarcia umowy o wywóz płynnych nieczystości ze zbiornika bezodpływowego, który znajduje się na terenie działki nr [...] zlokalizowanej w miejscowości S., z którego nadal korzysta z uwagi na fakt, że lokal mieszkalny, w którym mieszka nie jest podłączony do sieci kanalizacyjnej. T. S. - współwłaścicielka nieruchomości zamieszkuje w lokalu mieszkalnym, który jest połączony z siecią kanalizacyjną i nie korzysta ze wspomnianego zbiornika.

W związku z tymi bezspornymi faktami, którym skarżąca nie przeczy, a w skardze do sądu podnosi, że "to że M. B. nadal korzysta z szamba (...) jest powodem do wszczęcia postępowania (...) i ukarania winnych, którzy do tego się dopuścili, a nie obarczanie winą skarżącej za błędy funkcjonariuszy" oraz wyżej wskazanymi przepisami ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, zarzuty podnoszone przez skarżącą w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Fakt, że lokal mieszkalny, z którego obecnie korzysta T. S. jest podłączony do kanalizacji nie zwalnia M. B. od obowiązku zapewnienia prawidłowego usuwania nieczystości płynnych ze zbiornika, z którego korzysta, i to bez względu na okoliczności, z powodów których nadal z niego korzysta. Wobec tego - postępowanie dotyczące współwłasności nieruchomości, podobnie jak ewentualne nieprawidłowości w wykonaniu sieci i przyłącza wodociągowego, nie miały znaczenia dla wydania zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Zgodnie z przepisami wyżej wymienionej ustawy na właścicieli nieruchomości nałożone zostały przez ustawodawcę konkretnie obowiązki w celu utrzymania czystości, a wobec ich niewypełnienia przez skarżącą wydana została decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r. nakładająca na skarżącą określone obowiązki, którą to decyzję - wobec nieprzedłożenia na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty jej obowiązywania, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji - Burmistrz Miasta i Gminy [...] był zobowiązany przedłużyć na kolejny okres, wydając decyzję z dnia 9 stycznia 2012 roku, która została utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją. Przedłużenie na okres kolejnego jednego roku jest w ocenie Sądu rozwiązaniem trafnym, zwłaszcza gdy się uwzględni treść art. 6 ust. 9 cyt. ustawy, zgodnie z którym decyzja ustalająca obowiązki, o której mowa w ust. 7, jest wydawana na okres 1 roku.

Wskazywane przez skarżącą uchybienia przepisom postępowania nie miały w niniejszej sprawie wpływu na wynik sprawy. Organ pierwszej instancji nie zawiadomił wprawdzie skarżącej o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie przedłużenia decyzji z dnia Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 9 stycznia 2006 r. nr [...]. Skarżąca nie brała zatem udziału w postępowaniu przed organem pierwszej instancji. Mając jednakże na uwadze okoliczność, że postępowanie wyjaśniające w sprawie koncentrowało się wyłącznie na ustaleniu nie przedstawienia przez właściciela nieruchomości na co najmniej 3 miesiące przed upływem daty obowiązywania decyzji, umowy, w której termin rozpoczęcia wykonywania usługi nie jest późniejszy niż data utraty mocy obowiązującej decyzji, a skarżąca miała pełną możliwość zakwestionowania spełnienia tej przesłanki w postępowaniu odwoławczym, należy stwierdzić, że uchybienie organu pierwszej instancji na gruncie tej konkretnej sprawy administracyjnej nie jest uchybieniem, które miało wpływ na wynik sprawy.

Ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawnych z zakresu prawa materialnego, ani żadnych przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.