Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt III SA/Gl 1231/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-03-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 29 ust. 1, art. 41 ust. 1, art. 42 ust. 1, art. 99 ust. 12
journal: Dz.U. 2011 nr 177 poz 1054
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jednolity
article: art. 120, art. 187
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska - Kyć, Sędzia WSA Marzanna Sałuda, Protokolant Katarzyna Lisiecka-Mitula, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2016 r. przy udziale - sprawy ze skargi L. J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K., po rozpatrzeniu odwołania L. J. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Z. z [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za sierpień 2012 r. – utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Jako podstawę prawna jej wydania wskazał m.in. art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 13 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm. – dalej O.p.), art. 29 ust. 1, art.41 ust. 1, art. 42 ust. 1, art. 99 ust. 12 oraz art. 146a pkt 1ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Tj. Dz. U. z 2011 r., nr 177, poz.1054, w skrócie ustawa VAT).

W uzasadnieniu organ odwołał się do ustalonego stanu faktycznego sprawy i wskazał, że w okresie od[...]r. do [...] r. przeprowadzone zostały u L. J., prowadzącego działalność gospodarczą jako Firma "A" z siedzibą w Z. kontrole podatkowe w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku VAT oraz transakcji wewnątrzwspólnotowych zrealizowanych od [...] do [...] r. W związku z ustaleniami kontroli podatkowej wszczęte zostało postępowanie podatkowe w zakresie podatku od towarów i usług, w tym za sierpień za 2012 r.

Decyzją z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. określił w podatku od towarów i usług za sierpień 2012 r. kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w wysokości [...] zł, w tym do zwrotu na rachunek bankowy wskazany przez podatnika w kwocie [...] zł.

Jak wynika z uzasadnienia wydanej decyzji w trakcie kontroli stwierdzono, ze [...] r. złożył deklarację VAT-7 za sierpień 2012 r., w której wykazał kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w wysokości [...] zł, w tym do zwrotu na rachunek bankowy [...] zł i kwotę do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości [...] zł. Kwota ta została mu zwrócona [...] r., po przeprowadzeniu czynności sprawdzających w zakresie prawidłowości i rzetelności dokumentów w związku z deklarowana do zwrotu kwotą podatku VAT.

[...] r. L. J. złożył korektę deklaracji VAT-7 za sporny miesiąc, która nie zmieniła ostatecznego rozliczenia podatku VAT za ten miesiąc, gdyż spowodowana była wyłącznie wynikiem do księgowania faktury nabycia usług od "B" w L.. Następnie w firmie została przeprowadzona kontrola podatkowa w zakresie podatku VAT i zasadności zwrotu.

Poczynione w jej toku ustalenia skutkowały wszczęciem postępowania podatkowego w zakresie podatku VAT za sierpień 2012 r.

Kontrola nie wykazała nieprawidłowości w rozliczeniu zakupów i podatku naliczonego, ale organ ustalił, że w sierpniu 2012 r. L. J. dokonywał wewnątrzwspólnotowych dostaw towarów (WDT) na rzecz spółki "C" z siedzibą w C. Dwie dostawy zostały udokumentowane trzema fakturami VAT (jedna korygująca) nr [...] z [...] r. na kwotę [...] zł, nr [...] z [...] r. ([...] zł) i nr [...] z [...] r. na kwotę [...] zł. Przedmiotem transakcji były kosmetyki, środki czystości i środki higieny osobistej. Towar został dostarczony do nabywcy samochodem marki [...] nr rej [...], będący własnością odbiorcy towaru. Zapis taki widnieje na potwierdzeniu wywozu z [...]i [...]r. opatrzonym pieczęciom spółki "C", [...],[...],[...]. Należności z faktury były regulowane gotówką na podstawie dowodów [...] z [...]r. ([...]zł) i [...]r. ([...]zł).

Do akt postepowania organ włączył materiały z kontroli doraźnej w zakresie transakcji wewnątrzwspólnotowych za okres od [...] do [...] r., która została przeprowadzona w związku z wnioskiem administracji [...][...] nr [...] z [...] r. uzupełnionym [...] r. dotyczącym "C"., [...],[...],[...], z której wynika, że Spółka "C" nie nabyła od skarżącego zadeklarowanych towarów, nie posiada żadnych dokumentów od skarżącego, nie zna go oraz nigdy nie płacił mu pieniędzy (...). Istnieje podejrzenie, iż nieupoważnione osoby działają w imieniu naszego podatnika, który prowadzi działalność gospodarczą w zakresie handlu paliwami. Celem dokonania ustaleń faktycznych związanych z transakcjami wewnątrzwspólnotowymi wykazanymi przez L. J. został on przesłuchany w charakterze świadka [...]r. i [...] r. na okoliczność nawiązania i przebiegu współpracy z tą spółką. Został również przesłuchany [...] r. M. J., który miał dostarczać towar na zamówienie spółki do magazynu w O. w C.. Konsekwentnie potwierdzali oni dostawę towarów do spółki "C" z siedziba w C., która reprezentowali pełnomocnicy. Byli to mężczyźni narodowości [...], z których jeden studiował w Polsce i znał język ([...]). Pełnił jednocześnie rolę tłumacza. Drugi imieniem T. mówił trochę po rosyjsku i czesku.

Mając na względzie regulację art. 42 ust.1 ustawy VAT i wynikające z niego warunki jakie musi spełnić podatnik aby skorzystać ze stawki 0% dla dostawy wewnątrzwspólnotowej oraz poczynione w sprawie ustalenia faktyczne organ uznał, że towary sprzedane przez L. J. na podstawie dwóch faktur w sierpniu 2012 r. na rzecz spółki "C" z siedziba w C. nie były wewnątrzwspólnotowa dostawą towarów w rozumieniu podatku VAT, gdyż odbiorca towaru wskazany w fakturze nie potwierdził dokonania takiej transakcji ani nie rozliczył jej podatkowo w C.. Towar odebrały inne podmioty/osoby niż wskazane w fakturze, które wykorzystały istnienie spółki "C" i w jej imieniu dokonywały zakupów nie dokonując rozliczeń podatkowych. Były to transakcje oszukańcze a skarżący nie dopełnił należytej staranności kupieckiej aby im zapobiec. Przyjmował zapłaty gotówkowe, kontaktował się wyłącznie z pełnomocnikiem, i to meilowo. Stąd organ uznał sporne transakcje za krajowe i naliczył podatek VAT w wysokości 23%. Powyższe skutkowało określeniem zobowiązań w podatku VAT za sierpień decyzją z dnia [...] r., która nie uwzględniała wykazanej w deklaracji kwoty z przeniesienia z [...]r. i zmniejszyła kwotę do zwrotu wykazaną w deklaracji do [...] zł.

Dyrektor Izby Skarbowej w K., nie podzielił zasadności argumentów wniesionego przez L. J. odwołania i decyzją z [...]r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...]r.

Dokonując ponownego rozstrzygnięcia organ odwoławczy w pełni podzielił ustalenia faktyczne oraz ich ocenę dokonaną przez organ I instancji.

Uznał, że dostawy towarów, udokumentowane fakturami z sierpnia 2012 r., których nabywcą miała być "C".- nie mogą zostać uznane za czynności odpowiadające definicji wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów wyrażonej w art. 13 ustawy VAT, w odniesieniu do których podatnik spełniłby warunki określone w art. 42 ust. 1 tej ustawy, uprawniające do opodatkowania dokonanych dostaw towarów według stawki podatku 0 %, bowiem:

1) istnieją podstawy do twierdzenia, że podatnik nie dokonał dostaw na rzecz nabywcy, którego numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych podany jest na fakturach dostawy ("C" nie była rzeczywistym nabywcą towarów od L. J.), ale nabywcą był inny nieskonkretyzowany podmiot (art. 13 ust. 2 pkt 1);

2) podatnik wbrew wymogom wynikającym z art. 42 ust. 3, 4 ,11 ustawy VAT, nie posiada dowodów potwierdzających jednoznacznie, że towary będące przedmiotem zadeklarowanej wewnątrzwspólnotowej dostawy zostały wywiezione z terytorium kraju i dostarczone do rzeczonego nabywcy (tj. "C" na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju, skoro potwierdzenia dostawy z [...]i [...] r. dowodzą, że towar został odebrany od dostawcy (L. J.) i samochodem odbiorcy wywieziony w C. Jedynym potwierdzeniem jest pieczęć Spółki, która okazała się fałszywa,

3) towar wydawano pełnomocnikowi bez weryfikacji jego umocowania u wystawcy,

4) nie zweryfikowano właściciela samochodu, który odbierano towar ([...]nr rej [...]),

5) nie zweryfikowano właściciela magazynu w O. do którego dostarczano towar w ramach innych transakcji ze spółką "C"

Jednocześnie podatnik nie posiada innych dokumentów wskazujących, że dostawa wewnątrzwspólnotowa na rzecz "C" istotnie nastąpiła, np. korespondencji handlowej z nabywcą, w tym jego zamówień, a okazane dowody wpłaty gotówkowej za towar nie są potwierdzone przez wpłacającego.

Nadto w istocie skarżący transakcje handlowe prowadził z N. D. - pełniącym rolę tłumacza mężczyzna narodowości [...] mieszkającym w J., z którym się kontaktował był tłumaczem drugi mężczyzny narodowości [...], który podawał się za menedżera spółki "C" (na jego adres mailowy przesyłane były oferty handlowe, nadto odbierał on towar oraz wg zeznań strony płacił za niego). Organ zwrócił uwagę na rozbieżność w zeznaniach składanych przez skarżącego i jego syna. L. J. twierdził, że T. nie miał pieczątki i nie podpisywał faktur, natomiast jego syn M. J. [...] r. zeznał, że T. o on miał przy sobie pieczątkę. Nadto parę razy w firmie strony był też trzeci [...] określany mianem "szef", jednak danych personalnych tej osoby skarżący nie znał, wyjaśniając jedynie podczas przesłuchania: "T. mówił, że to szef, a ponieważ miał pieczątkę i podpisywał faktury to, uznałem że to właśnie ten szef".

Zatem transakcje prowadzone były z osobami nie legitymującymi się umocowaniem do działania w imieniu "C"., pomimo, iż podmiot realizujący transakcje wewnątrzwspólnotowe jest zobligowany, w świetle w art. 13 ust. 2 pkt 1 oraz 42 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, do zachowania szczególnej staranności w doborze kontrahenta. Zdaniem organu wątpliwości powinien nasunąć stronie zwłaszcza fakt, iż ci sami panowie reprezentowali wcześniej inne spółki, tj. "D". oraz "E"

W ocenie organu odwoławczego nie było zatem podstaw, aby w zapewnienia osób podających się za przedstawicieli "C" bezkrytycznie wierzyć, natomiast skarżący nie dochował należytej staranności, aby zweryfikować te osoby pod kątem ich wiarygodności.

Wprawdzie N D. oraz T., jak utrzymuje strona, podczas nawiązywania kontaktów handlowych przekazali dokumenty rejestracyjne "C"., ale nie przedstawili dokumentów potwierdzających ich umocowanie do działania w jej imieniu.

Organ uznał, że bez znaczenia jest powoływanie się przez stronę w oświadczeniu z [...] r. na okazane mu pełnomocnictwo udzielone rzekomo przez osobę reprezentującą "C". niejakiemu N N. zamieszkałemu w O., skoro osoby takiej w żaden sposób nie można powiązać z realizowanymi przez stronę transakcjami.

Pismem z [...]r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na to rozstrzygnięcie z powodu rażącego naruszenia prawa.

Zaskarżonej decyzji autor skargi zarzucił naruszenie:

1. art. art. 122, 187 § 1 oraz 191 O.p. poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i dokonanie błędnej oceny dowodów skutkujące uznaniem, iż skarżący w sierpniu 2012 r. nie pozostawał w dobrej wierze co do statusu podatkowego odbiorcy świadczonych przez skarżącego usług (jak sprostował organ w odpowiedzi na skargę - właściwie dostaw – przyp. Sądu) oraz, że nie dochował należytej staranności w ustaleniu tegoż statusu,

2. przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 42 ust. 1 ustawy VAT poprzez uznanie, iż transakcje sprzedaży towarów w przedmiotowej sprawie, na rzecz spółki "C" nie stanowią wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, w przypadku gdy nabywcą towarów był podmiot posiadający stosowny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych, nadany przez państwo członkowskie Unii Europejskiej właściwe dla tego nabywcy, a numer ten został wskazany na fakturach dokumentujących przedmiotowe transakcje, zaś skarżący wystarczająco wykazał, iż towar opuścił terytorium RP,

3. przepisów postępowania, tj. art. 122 O.p. poprzez niepodjęcie niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a tym samym niewystarczające jego wyjaśnienie, a także art. art. 180 i 187 tej ustawy poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania N. D. oraz N. N., tj. osób reprezentujących spółkę "C" w kontaktach handlowych ze skarżącym, które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

W oparciu o powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji z [...] r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez ten organ oraz o wstrzymanie jej wykonania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zw. dalej p.p.s.a." stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Natomiast badanie zaskarżonej decyzji przez pryzmat wyżej wskazanego kryterium jej legalności wskazuje, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom orzekającym w przedmiotowej sprawie skutecznie zarzucić, iż przy rozpatrywaniu sprawy naruszyły obowiązujące przepisy prawa materialnego lub procesowego.

Spór w przedmiotowej sprawie dotyczy zasadności zastosowania przez stronę skarżącą stawki VAT 0% do transakcji wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów dokonanej na rzecz podatnika czeskiego tj. "C" widniejącego na fakturze czy też na rzecz nieustalonego odbiorcy, gdyż wskazana w fakturze spółka neguje kontakty gospodarcze z firmą L. J., w tym w [...] r. Według jej oświadczenia złożonego c. władzom podatkowym w 2012 r. nie realizował ani nie rozliczała transakcji wewnątrzwspólnotowych, nigdy też nie działała przez pełnomocników.

Ja wskazano wyżej dokonując rozliczenia podatku VAT za sierpień 2012 r. skarżący, który zgodnie z zaświadczeniem o wpisie do ewidencji nr [...] prowadzi działalność gospodarczą od [...]r. jako Firma "A" Od [...] r. jest zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT, a od [...]r. podatnikiem VAT-R/UE, złożył [...] r. deklarację VAT-7, w której wykazał kwotę nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, do zwrotu na rachunek bankowy w kwocie [...] zł i przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w kwoty [...] zł. W rozliczeniu uwzględnił kwotę nadwyżki z poprzedniej deklaracji w wysokości [...] zł.

Ponieważ organ podatkowy zakwestionował prawidłowość rozliczenia podatku VAT za [...]r. i decyzją z [...] r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. określił za ten miesiąc kwotę zobowiązania do zapłaty w kwocie [...]zł, to koniecznym było określenie zobowiązania za sierpień 2012 r. decyzją, co znajduje umocowanie w art. 21 § 3 O.p., który stanowi, że jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie zapłacił podatku w całości lub części, nie złożył deklaracji albo ze wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego oraz art. 99 ust. 12 ustawy VAT, zgodnie z którym zobowiązanie podatkowe, kwota zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy VAT przyjmuje się w kwocie wynikającej z deklaracji, chyba że naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej określi je w innej wysokości. Niezależnie zatem od zakwestionowania prawidłowości rozliczeń zakwestionowanych transakcji wewnątrzwspólnotowych zobowiązanie firmy L. J. określone w deklaracji nie było prawidłowe.

Należy wskazać, że istota sporu wyznacza zakres czynności dowodowych, które organy mają obowiązek podjąć w toku prowadzonego przez siebie postępowania. Skoro w sprawie podstawową kwestią była zasadność zakwestionowane faktur formalnie poprawnych, dokumentujących wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz kontrahenta czeskiego, to czynności dowodowe powinny prowadzić do potwierdzenia lub wykluczenia rzetelności zapisów na tych fakturach i takie ustalenia organ czynił. Nie neguje faktu sprzedaży towaru ujętego w spornych fakturach, jednakże organ stoi na stanowisku, że skarżący nie wykazał aby towar został dostarczony do wskazanego na fakturze odbiorcy. Posiadane przez niego dokumenty nie potwierdzają w sposób jednoznaczny tej okoliczności.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ustawy VAT zasadnicza stawka podatku wynosiła 22 %, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie. Z kolei, art. 41 ust. 3 wymienionej ustawy przewidywał, że w wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów stawka podatku wynosi 0 %, z zastrzeżeniem art. 42.

Art. 42 ust. 1 ustawy VAT określa warunki stosowania stawki VAT 0%stanowi, że wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów podlega opodatkowaniu według stawki podatku 0 %, pod warunkiem, że:

1) podatnik dokonał dostawy na rzecz nabywcy posiadającego właściwy i ważny numer identyfikacyjny dla transakcji wewnątrzwspólnotowych, nadany przez państwo członkowskie właściwe dla nabywcy, zawierający dwuliterowy kod stosowany dla podatku od wartości dodanej, i podał ten numer oraz swój numer, o którym mowa w art. 97 ust. 10, na fakturze stwierdzającej dostawę towarów;

2) podatnik przed upływem terminu do złożeniem deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, posiada w swojej dokumentacji dowody, że towary będące przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy zostały wywiezione z terytorium kraju i dostarczone do nabywcy na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju. Warunki te musza zostać spełnione łącznie.

Treść powyższego przepisu jest jednoznaczna i nie budzi wątpliwości. Wynika z niej, że jednym z warunków skorzystania z preferencyjnej stawki podatku VAT w wysokości 0% dla dostawy wewnątrzwspólnotowej jest wywiezienie poza terytorium kraju i dostarczenie nabywcy, który posiada właściwy i ważny numer identyfikacji dla takich transakcji.

Dla potraktowania danej transakcji jako wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, niezbędne jest zatem udokumentowanie faktu wywozu towaru z terytorium kraju i dostarczenia go w innym państwie członkowskim nabywcy towaru widniejącym na fakturze, który jest aktywnym podatnikiem VAT UE. Jakie to maja być dokumenty ustawodawca określił w art. 43 ust. 3 ustawy VAT. Nie jest to jednak katalog zamknięty, gdyż z art. 42 ust. 11 ustawy VAT wynika, że w przypadku, gdy dokumenty, o których mowa w ust. 3-5, nie potwierdzają jednoznacznie dostarczenia do nabywcy znajdującego się na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju towarów, dowodami, o których mowa w ust. 1 pkt 2 mogą być również inne dokumenty wskazujące, że nastąpiła dostawa wewnątrzwspólnotowa. w szczególności:

1) korespondencja handlowa z nabywcą, w tym jego zamówienie;

2) dokumenty dotyczące ubezpieczenia lub kosztów frachtu;

3) dokument potwierdzający zapłatę za towar, z wyjątkiem przypadków, gdy dostawa ma charakter nieodpłatny lub zobowiązanie jest realizowane w innej formie, w takim przypadku - inny dokument stwierdzający wygaśnięcie zobowiązania,

4) dowód potwierdzający przyjęcie przez nabywcę towaru na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju.

Nadto w myśl art. 13 ust. 2 pkt 1 ustawy VAT, przepis ust. 1 (zawierający definicję pojęcia wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów) stosuje się pod warunkiem, że nabywca towarów jest podatnikiem podatku od wartości dodanej zidentyfikowanym na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju. Przy czym – biorąc pod uwagę fakt, że dostawa wewnątrzwspólnotowa uprawnia dostawcę do zastosowania stawki podatku VAT 0% czyli preferencyjnej - to podatnik zobowiązany jest do udowodnienia wskazanych wyżej okoliczności.

Nie budzi też wątpliwości, że dla uznania danej transakcji za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów, konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek – wynikającej z art. 42 ustawy VAT (należycie udokumentowany wywóz towarów z terytorium kraju) i art. 13 ustawy VAT (zarówno dostawca, jak i nabywca są podatnikami zidentyfikowanymi dla transakcji wewnątrzwspólnotowych dla potrzeb tego podatku). W kontrolowanej sprawie nie budzi wątpliwości, ze obie firmy widniejące na fakturze są firmami działającymi i zarejestrowanymi jako podatnicy VAT-UE. Jak wynika jednak z informacji czeskich władz podatkowych, kontrahent czeski zaprzecza transakcjom ujętym w spornych fakturach i współpracy gospodarczej przez dokonywanie zakupów od skarżącego. Nie zna tej firmy, nie działa przez pełnomocników i handluje paliwami.

Odnosząc wskazane wyżej ustalenia w zakresie stanu faktycznego sprawy do wyżej cytowanych uregulowań ustawy o podatku VAT zauważyć należy, że – wbrew twierdzeniom skargi – skarżący nie dochował staranności w zakresie identyfikacji czeskiego kontrahenta, mimo, że – w ocenie Sądu – istniały okoliczności wskazujące na jego nierzetelność. I tak:

- dokumenty rejestrowe spółki "C" zostały okazane skarżącemu w trakcie pierwszego spotkania i dysponuje ich skanami. Wynika z nich, że w skład Zarządu spółki wchodzą jej wspólnicy – P. P. i P. V.. Mimo tego nigdy nie doszło do żadnego kontaktu pomiędzy tymi osobami (nawet mailowego czy telefonicznego) a ze skarżącym w imieniu spółki "C" kontaktowali się wyłącznie pełnomocnicy i tłumacz narodowości [...];

- osoby działają w imieniu "C" nie legitymowały się jej pełnomocnictwem. Skarżący co prawda wskazywała na fakt istnienia takiego dokumentu, ale w odniesieniu do osoby nazwiskiem N. N. w sytuacji, gdy utrzymywała kontakty handlowe z N. D. i T. T. (albo [...]) i rozbieżności tej skarżący nie próbował wyjaśniać;

- skarżący ani jego syn nigdy nie kontaktowała się bezpośrednio w firmą w C., tzn. nigdy nie był w jej siedzibie, podczas, gdy jej rzekomi przedstawiciele byli w jego firmie kilkadziesiąt razy. Nie kierował też korespondencji drogą pocztową ani mailową na jej adres. Gdyby takowa próba została podjęta, albo doprowadziłaby do ustalenia, że firma "C" nie prowadzi transakcji ze skarżącym, albo umożliwiłaby mu wykazanie istnienia dobrej wiary;

- zamówienia były składane telefonicznie, osobiście lub mailowo, przy czym w tym przypadku pochodziły nie z firmowego adresu Spółki "C", lecz z prywatnego adresu [...]. Oferty strony również nie były kierowane na adres spółki, lecz na adres mailowy T.

- te same osoby, które występowały w kontaktach ze skarżącym jako przedstawiciele "C", wcześniej działały w imieniu dwóch innych podmiotów - H. M. i Z., do której zresztą dostawy były dokonywane na ten sam adres, co dla "C" – O., [...]. Skoro więc te same osoby prowadzą w tym samym miejscu działalność tego samego rodzaju, lecz pod różnymi firmami, przezorny przedsiębiorca winien przeanalizować możliwe przyczyny takiego działania;

- płatności za towar zawsze były realizowane w formie gotówkowej z uwagi na brak zgody kontrahenta czeskiego na bezgotówkową formę płatności ("stwierdzili, że za dużo by ich to kosztowało"), chociaż faktura opiewała np. na kwotę [...]zł;

- obecny w magazynach w O. przedstawiciel skarżącego dostrzegł tam reklamy innych firm, ale nie "C";

- siedziba firmy znajdowała się w C., to jej magazyny były w O. i w P.;

- dla skarżącego dowodem, że towary opuszczają granicę Polski było otrzymanie faktury potwierdzonej przez nabywcę i zapłata za towar;

- towar odbierany był przez nabywcę własnym transportem, bez oznaczeń identyfikacyjnych,

Wyżej wskazane okoliczności dostaw towarów dokonanych w sierpniu 2012 r. na rzecz "C" wskazują, że dostawy te nie mogą zostać uznane za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów w rozumieniu art. 13 ustawy VAT, gdyż wynika z nich, że podatnik dokonał dostaw towarów ujętych w spornych fakturach ale na rzecz "nabywcy zidentyfikowanego na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych" Z informacji przekazanych przez czeską administrację podatkową wynika bowiem, że "C" nie była rzeczywistym nabywcą towarów od L. J., a wiarygodność tego ustalenia, wynikającego z oświadczenia P. P. nie została w żaden sposób podważona. Tym samym taka dostawa nie spełnia warunku wyrażonego w art. 13 ust. 2 pkt 1 oraz 42 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT i nie uprawnia do zastosowania stawki podatkowej 0%, a zarzut zawarty w punkcie 2. skargi co do błędnej wykładni art. 42 ust. 1 ustawy VAT pozostaje nieuzasadniony.

Odnosząc się do kwestii dobrej wiary skarżącego w zakresie dokonywanych transakcji należy się odwołać do orzecznictwa TSUE, z którego wynika ogólna zasada, zgodnie z którą aby podatnik mógł skorzystać z uprawnień przewidzianych w przepisach prawa podatkowego (zastosowanie stawki 0% w przypadku wewnątrzwspólnotowej dostawy albo prawa do odliczenia podatku naliczonego w przypadku dostawy krajowej) w przypadku gdy transakcja jest związana z oszustwem, winien wykazać, że działał w dobrej wierze, co oznacza, że nie tylko nie uczestniczył czynnie w oszustwie, ale również nawet nie wiedział i nie mógł przy zachowaniu należytej staranności się dowiedzieć, że brał w nim udział. Winien zatem wykazać, że podjął środki ostrożności celem upewnienia się w przedmiocie legalności prowadzonych transakcji, lecz nie doprowadziły one do ujawnienia ich oszukańczego charakteru.

W ocenie Sądu, w świetle wyżej przytoczonych ustaleń w zakresie stanu faktycznego, tj. nie weryfikując umocowania osób, z którymi współpracował, godząc się na płatności gotówkowe, nie kontaktując się z rzekomym kontrahentem ani nie będąc w jego siedzibie - temu wymogowi skarżący nie sprostał. Rację ma organ stwierdzając, że badanie wiarygodności kontrahenta i faktu dokonania wewnątrzwspólnotowej dostawy ograniczył do zgromadzenia jedynie formalnych dokumentów, bez analizy ich rzetelności materialnej. Nie mówiąc o możliwości skorzystania z weryfikacji kontrahenta w oparciu o art. 97 ust. 17-19 ustawy VAT. Tym samym za niezasadny uznać należy zarzut skargi zawarty w jej punkcie 1., a odnoszący się do naruszenia przepisów O.p. przez błędne ustalanie stanu faktycznego i błędną ocenę dowodów, co skutkowało uznaniem, że skarżący nie pozostawał w dobrej wierze co do statusu podatkowego odbiorcy. Trudno uznać, że sprzedaż kosmetyków mieści się w tym przedmiocie działalności, co sprzedaż paliwa i można ją prowadzić w tych samych warunkach a kontrahent nie wymaga wzmożonej weryfikacji celem zmniejszenia ryzyka uczestniczenia w oszukańczych transakcjach. Z tego względu za pozbawione racji Sąd uznał zarzuty skarżącego zmierzające do wykazania, że dysponował wystarczającymi dokumentami i wiedzą do przyjęcia stawki preferencyjnej podatku VAT 0%. Bezspornym jest, że transakcje z nieuczciwymi kontrahentami wpisują się w ryzyko prowadzenia działalności gospodarczej, ryzyko tym większe im mniejsza ostrożność w kontaktach z klientami. W świetle powyższego całkowicie gołosłowne w rozpatrywanej sprawie jest twierdzenie, że skarżący przedsięwziął wszelkie racjonalne środki, jakie pozostawały w jego mocy w celu zagwarantowania, by dokonywana transakcja nie prowadziła do udziału w oszustwie i działał w dobrej wierze poprzestając na zapewnieniach pełnomocników kontrahenta czeskiego, mimo że m.in. rozliczenia były gotówkowe i towar był odbierany w Polsce.

Odnosząc się do zarzutu niewyjaśnienia stanu faktycznego i nieprzesłuchania N. D. i N. N. Sąd uznał go za nieuzasadniony. Pierwszy z nich bowiem nie legitymował się w ogóle pełnomocnictwem firmy, którą rzekomo reprezentował i nawet fakt jego przesłuchania nie mógł tej okoliczności zmienić, a pełnomocnictwo drugiego zostało co prawda złożone, ale z nim strona żadnych transakcji nie zawierała. Tym samym nawet wykazanie, że istotnie był on uprawniony do działania w imieniu "C" (czemu zresztą współwłaściciel spółki przeczy) nie miałoby wpływu na prawidłowość kwestionowanych przez organ transakcji.

W myśl art. 120 O.p., organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Zgodnie natomiast z treścią art. 121 O.p., postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, przy czym w postępowaniu podatkowym są one obowiązane udzielać niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Art. 122 O.p. stanowi z kolei, że w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Z treści art. 180 § 1 O.p. wynika natomiast, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Art. 187 § 1 O.p. zobowiązuje organ podatkowy do zebrania i w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Wbrew zarzutom również ta zasada nie została naruszona. Jeżeli natomiast okoliczności mające znaczenie dla sprawy są stwierdzone wystarczająco innym dowodem wówczas zgodnie z treścią wskazanego art. 187 O.p, organ podatkowy odmawia uwzględnienia żądania strony dotyczącego przeprowadzenia dowodu. To, czy dana okoliczność została udowodniona, organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego (art. 191 O.p.). powyższe reguły w przedmiotowym postępowaniu zostały zachowane.

Należy zauważyć, że podatnicy nie mają nieograniczonego prawa do stosowania stawki podatku 0%. Taka stawka jest wyjątkiem od reguły uzależnionym od spełnienia przez podatnika ściśle określonych ustawowych wymogów, które muszą wynikać z dowodów, a nie z domniemań i formalnej oceny dokumentów będących w posiadaniu dostawcy-podatnika.

W tym stanie sprawy uznać należało, że wnioski jakie wyprowadziły organy podatkowe z treści zebranego w sprawie materiału dowodowego są logiczne i pozostające w zgodzie z zasadami doświadczenia życiowego oraz przywołaną argumentacją prawną. Ponieważ Sąd podzielił ustalenia faktyczne i rozważania prawne organów podatkowych poczynione w rozpoznawanej sprawie, to przyjął je za własne, co powoduje że w tak ustalonym stanie faktycznym rozstrzygniecie organu podatkowego nie narusza prawa. Również przyjęta przez organy podatkowe wykładnia art. 42 ustawy VAT nie budzi wątpliwości i jest prawidłowa.

Należy wskazać, że decyzja dotycząca miesiąca [...] r. posiadała przymiot ostatecznej, gdyż pomimo zaskarżenia została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w K. z [...] nr [...]. Również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nieprawomocnie oddalił skargę wniesioną od tej decyzji wyrokiem z 14 marca 2016 r. sygn. akt III SA/GL 1230/15.

Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.