Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 712/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2004-12-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Zarębska-Kobak Sędziowie NSA Ryszard Bryk /spr./ AWSA Joanna Zdrzałka Protokolant: sekr. sądowy Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi A. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy i Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. Nr [...]


UZASADNIENIE

II SA/Rz 712/04

U Z A S A D N I E N I E

Po rozpatrzeniu wniosku S. T. w sprawie dotyczącej spływu wód powierzchniowych przez działkę nr 2156 stanowiącą własność R. G., położoną w T. – gmina [...], Burmistrz Gminy i Miasta decyzją z dnia [...].04.2004 r., Nr [...] umorzył postępowanie administracyjne w sprawie uregulowania spływu wód gruntowych na drodze dojazdowej do posesji S. T. i R. G. oraz wybudowania progu betonowego na wjeździe na działkę nr 2156 w T., której właścicielem jest R. G.

Wskazaną decyzję wydał na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18.07.2001 r. Prawo wodne /Dz. U. Nr 115, poz. 1229 z późn. zm./.

Organ I instancji ustalił, że drogą dojazdową do posesji oznaczonych numerami 222 i 223, umiejscowioną między zabudowaniami spływa oda opadowa i rozlewa się na działki zainteresowanych stron. W 2000 r. R. G. w czasie remontu ogrodzenia wykonał w bramie wjazdowej na własną działkę próg betonowy, w którym zainstalował rurę odpływową o średnicy około 15 cm. Próg betonowy ma długość 3,30 m, szerokość 60 cm, głębokość 70 cm i wystaje ponad poziom terenu o około 20 cm. Wbudowana rura w progu betonowym miała przechwytywać wodę z drogi dojazdowej. W październiku 2001 r. S. T. zebrał ziemię z drogi dojazdowej, co spowodowało obniżenie poziomu gruntu i utrudniło spływ wody opadowej w/w rurą. Tym samym niewielka ilość wody w czasie opadów wpływa na posesję S. T. Przeprowadzone oględziny drogi dojazdowej i budynku mieszkalnego S. T. nie potwierdziły podtapiania fundamentów.

Oględziny przeprowadzono po znacznych opadach śniegu i deszczu. Nie stwierdzono zastoisk wody na drodze, ani na działkach zagrodowych stron. Specjalista [...] ZMiU– Inspektoratu [...] R. R. stwierdził, że ze względu na niewielką zlewnię wód, które są kierowane na drogę dojazdową, a tym samym na nieruchomości stron nie można dopatrywać się, aby powodowały lub mogły spowodować w przyszłości jakiekolwiek szkody. W takim stanie rzeczy, organ I instancji przyjął, iż twierdzenie S. T. dotyczące przyczyn szkód w budynku spowodowanych zbudowaniem progu betonowego przez R. G. nie są wiarygodne. Z opinii R R. niezbicie wynika, że ilość wód opadowych przenikających z drogi na działkę wnioskodawcy jest nieznaczna, a przyczyna przenikania tych wód na jego działkę jest skutkiem wybrania przezeń ziemi z drogi. W konkluzji organ I instancji skonstatował, że przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie wykazało aby wody opadowe oddziaływały szkodliwie na nieruchomość S. T.

W odwołaniu S. T. zarzucił, że rura w progu betonowym jest zasypana, na skutek czego próg ten nie przepuszcza wody na działkę R. G. i tym samym woda opadowa przelewa się w całości na działkę odwołującego się. Woda wyrządza mu szkody, co pokazuje kaseta będąca w posiadaniu Telewizji [...] – Regionalna [...]. Rura ma przekrój 10 cm, a nie 15 cm.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...].06.2004 r., Nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję Burmistrza Gminy i Miasta i odmówiło uwzględnienia żądania S. T. w zakresie wydania nakazu właścicielowi działki nr ew. 2156 R. G. przywrócenia stanu poprzedniego na działce nr 2156 lub wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom.

Wymienioną decyzję organ II instancji wydał na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

W uzasadnieniu decyzji zaakcentował, że S. T. w postępowaniu administracyjnym działał w imieniu A. T. właściciela działki nr 2152.

Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i wnioski poczynione przez organ I instancji, czyli przyjął, iż nie zachodzą przesłanki z art. 29 ust. 3 prawa wodnego z 2001 r. Brak materialno-prawnej przesłanki wydania nakazu, uzasadnia odmowę jego wydania, a nie umorzenia postępowania i w tej kwestii powołał się na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Rzeszowie zawarty w wyroku z dnia 16.07.2003 r. /sygn. akt SA/Rz 2469/02/.

W takim stanie rzeczy zachodziła podstawa do wydania decyzji reformatoryjnej, w której w odróżnieniu od organu I instancji zagadnienia uregulowania stanu wody na drodze dojazdowej zatąpiono odmową uwzględnienia żądania S. T. zawartego we wniosku z dnia 9.03.2002 r., w którym żądał zmian przepływu wody spowodowanej wybudowaniem progu betonowego na działce nr 2156 stanowiącej własność R. G.

Skarga, nazwana odwołaniem i podpisana przez S. T. została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w ustawowym terminie /K. 7 akt sądowych/. W skardze zamieścił passus o treści jak niżej:

"Jako prosty chłop zwracam się z zapytaniem co do istoty mojego roszczenia, gdyż język prawniczy przytoczonych w decyzji uzasadnień jest dla mnie niezrozumiały. Sprawa ta moim zdaniem miała rozstrzygnąć w którym kierunku miał być usytuowany przepływ wody, a takowego rozstrzygnięcia do tej pory nie było. Mój sąsiad na posesji którego została zainstalowana rura mająca odprowadzać przepływ wody, w ogóle jej nie odprowadza, zaś zanieczyszczenia które nagromadzają się wskutek braku przepływu tejże wody podtapiają mój dom. Ubity przez tego sąsiada wysoki betonowy próg skutecznie uniemożliwia przepływ jakiejkolwiek ilości wody z drogi obok mojej posesji na którą to drogę spływają obecnie wody z sąsiednich działek".

W dalszych wywodach powtórzył zarzuty z odwołania.

Po wniesieniu skargi S. T. udzielił pełnomocnictwa adw. B. N. /K. 6 akt sądowych/, która w piśmie procesowym z dnia 30.08.2004 r. sprecyzowała skargę i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Wskazany wniosek opiera na n/w zarzutach:

1/ naruszenia prawa materialnego tj. art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 ustawy z dnia 18.07.2001 r. Prawo wodne przez przyjęcie, że R. G. nie dokonał zmiany stanu wody na gruncie w sytuacji, gdy wybudował w granicy swojej działki, jako element ogrodzenia próg betonowy o szerokości 60 cm, długości 3,30 m, głębokości 70 cm i wysokości 20 cm ponad poziom gruntu, który podsypał ziemią i tym samym przegrodził naturalny spływ wód opadowych z drogi dojazdowej /na której ustanowiono służebność drogi koniecznej/ do rowu melioracyjnego, powodując przez to skierowanie tych wód na dom i posesję S. T., co pociągnęło za sobą zalewanie domu i w konsekwencji jego zagrzybienie,

2/ naruszenia prawa procesowego tj. art. 77 k.p.a. w zw. z art. 89 k.p.a. przez niewyczerpujące zebranie dowodów i niewłaściwe ich przeprowadzenie, w szczególności dowodów z oględzin i opinii biegłego, a także niedopuszczenie dowodu z kasety wideo z nagranym materiałem ukazującym zalanie posesji S. T.

W wyniku tych uchybień, orzekające organy niewłaściwie oceniły stan faktyczny sprawy, co miało wpływ na wynik sprawy, bo organ odwoławczy odmówił uwzględnienia żądania S. T. przywrócenia przez R. G. stanu poprzedniego, lub też wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom.

Rozwijając przytoczone zarzuty, pełnomocnik skarżącego argumentował, że fakt wybudowania przez R. G. w bramie na granicy jego działki nr 2156 z drogą dojazdową /nr 2151/ progu betonowego o wskazanych już parametrach jest niesporny. Art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 prawa wodnego stanowi, że właściciel gruntu nie może zmieniać stanu wody na gruncie, a także nie może odprowadzać wód na grunty sąsiednie.

Wybudowany próg betonowy o wskazanych już parametrach jest niesporny. Art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 prawa wodnego stanowi, że właściciel gruntu nie może zmieniać stanu wody na gruncie, a także nie może odprowadzać wód na grunty sąsiednie.

Wybudowany próg przegrodził naturalny spływ wody opadowej z drogi dojazdowej, na skutek czego doszło do zmiany kierunku spływu na działkę skarżącego, która w stosunku do drogi jest położona niżej. W takiej sytuacji przyjęcie przez organy, że R. G. nie dokonał zmiany stanu wody na gruncie nie da się pogodzić z przytoczonym niespornym faktem. Zalewanie działki skarżącego nie jest skutkiem wywiezienia ziemi przez S. T., lecz skutkiem wybudowania betonowego progu przez R. G. ponad poziom terenu. Jedna rura w progu chociażby nawet miała przekrój 15 cm, nie jest w stanie zebrać wód opadowych na długości 3,5 m. Skoro organ stwierdził na stronie 4 uzasadnienia, że niewielka ilość wody spływa na posesję T., to istnieje prawdopodobieństwo podtopienia w czasie deszczowej pogody lub roztopów. Taką możliwość potwierdzają 4 fotografie dołączone do skargi.

Organ w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że były przeprowadzone oględziny, ale brak jest na tę okoliczność dowodów w aktach sprawy, nie ma też na ten temat wzmianki w protokole rozpraw przeprowadzonych na miejscu sporu, nie ma również stwierdzenia przy jakich warunkach pogodowych były przeprowadzone rozprawy.

Biegły na rozprawie administracyjnej w dniu 26.03.2004 r. nie wypowiedział się na zasadniczy temat tj. czy R. G. przez wybudowanie progu betonowego naruszył stan wody na gruncie. W aktach sprawy jest tylko opinia jak odprowadzać nadmiar wód z poszczególnych posesji. Sprawa progu była poza tematem. W takiej sytuacji nie było podstaw do podjęcia merytorycznych decyzji przez organ I i II instancji.

Stwierdzenie organu, iż R. G. nie dokonał zmiany stanu wody na gruncie jest dowolne i niczym nie uzasadnione.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśniło, iż nie są one uzasadnione w świetle zebranego materiału dowodowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Orzekające organy trafnie przyjęły, że art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy z dnia 18.07.2001 r. – Prawo wodne /Dz. U. Nr 115, poz. 1229 z późn. zm./, nazwanej dalej prawem wodnym stanowił materialnoprawną podstawę do rozstrzygnięcia sprawy.

Na podstawie powołanych przepisów nakaz przywrócenia stanu wody na gruncie do stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom może być wydany, gdy zaistnieją łącznie 2 przesłanki:

1/ właściciel zmienił stan wody na gruncie, a zwłaszcza kierunek odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ze szkodą dla gruntów sąsiednich,

2/ spowodowana zmiana szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie.

Stosownie do art. 9 ust. 2 pkt 3 prawa wodnego, przepisy dotyczące właścicieli nieruchomości stosuje się odpowiednio do posiadaczy samoistnych oraz użytkowników wieczystych.

Wymienione przesłanki powinny być zatem skrupulatnie wyjaśnione przez organy prowadzące w takiej sprawie postępowanie administracyjne.

W toku postępowania administracyjnego strony przedstawiły dwa odmienne stanowiska.

S. T. /;pełnomocnik syna A. T./ twierdził, że przed wybudowaniem przez R. G. progu betonowego w bramie wjazdowej, wody opadowe spływały wzdłuż drogi dojazdowej-gruntowej i ogrodu E. P., wpływały następnie na działkę R. G. dalej do rowu melioracyjnego i tylko część wody spływała na działkę jego syna. Próg betonowy zagrodził spływ wody na działkę R. G. i spowodował zmianę kierunku spływu wody na działkę syna.

R. G. potwierdził, że stan faktyczny przedstawiony przez S. T. istniał do jesieni 2001 r. W październiku 2001 r. T. zebrał z drogi dojazdowej-gruntowej 15 wozów ziemi, którą wywiózł poza teren swojej działki. Tym samym obniżył na pewnym odcinku tej drogi teren gruntu, co spowodowało zmianę spływu wody. Podał, iż próg betonowy w bramie wjazdowej na jego działkę wykonał w kwietniu 2000 r. Próg ten nie spowodował jego zdaniem zmiany naturalnego spływu wód opadowych, bo jest w nim zamontowana rura o średnicy 15 cm, która wychwytuje wodę opadową.

Takie okoliczności przedstawiły w/w strony na rozprawie administracyjnej w dniu 25.07.2002 r. /K. 4 i 5 akt administracyjnych I instancji/.

Z przytoczonych wypowiedzi S. T. i R. G. wynika wniosek, że nastąpiła zmiana kierunku spływu wody opadowej z drogi dojazdowej, zaś przyczyna tej zmiany jest sporna i sprowadza się do alternatywy czy zmianę kierunku spływu wody opadowej spowodowało wybudowanie progu betonowego w bramie wjazdowej o długości 3,30 m, szerokości 60 cm, głębokości 70 cm i wysokości 20 cm ponad poziom gruntu, czy też tą przyczyną było zebranie ziemi na pewnym odcinku drogi dojazdowej.

Na marginesie należy nadmienić, iż na tej samej rozprawie E. P. wyjaśnił, że próg betonowy R. G. wybudował w sierpniu 2001 r. i jego zdaniem wstrzymał naturalny spływ wody na działkę nr 2156. Dodał też, że T. zebrał z drogi dojazdowej około 10 cm ziemi na długości około 15 m.

Droga dojazdowa nie jest drogą publiczną, stanowi dojazd do działek zagrodowych i przebiega przez działki o numerach: 2154, 2153, 2152, 2155 /informacja Burmistrza Gminy i Miasta z dnia 17.02.2003 r., Nr [...] – akt I instancji/.

Budynek A. T. umiejscowiony jest na działce nr 2152. R. G. przysługuje służebność drogowa do przedmiotowej drogi dojazdowej. Organy obu instancji opierając się na opinii R. R. /pracownika [...] Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych – Inspektoratu [...]/ i na przeprowadzonych oględzinach ustaliły, że na drogę dojazdową wlewa się niewielka ilość wody opadowej, przeto nie można dopatrywać się, ażeby powodowały lub mogły spowodować w przyszłości jakiekolwiek szkody na nieruchomościach sąsiednich. Ilość spływającej wody na działkę A. T. jest nieznaczna, a przyczyną tego przenikania nie jest próg betonowy, lecz wybranie ziemi z drogi dojazdowej.

Wody opadowe nie podtapiają fundamentów budynku mieszkalnego A. T. W konkluzjach orzekające organy skonstatowały, iż nie zaistniały przesłanki z art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 i ust. 3 prawa wodnego, decydujące o sposobie rozstrzygnięcia sprawy.

Zdaniem Sądu przedstawione ustalenia faktyczne nie są w pełni zgodne z wypowiedzią R. R. złożoną na rozprawie administracyjnej w dniu 26.03.2004 r. /K. 90-92 akt I instancji/.

Z protokołu z tej rozprawy wynika, iż R. R. de facto wypowiedział się tylko w kwestii co należy zrobić, aby woda opadowa nie spływała na działki, chodziło o wykonanie m. innymi na drodze dojazdowej studzienki z wpustem ulicznym. Podał tylko, że niewielka ilość wody opadowej spływa z drogi dojazdowej na posesje nr, nr 222 i 223. Nie wypowiedział się na temat czy próg betonowy lub zebranie ziemi z drogi dojazdowej spowodowały zmianę kierunku spływu wód opadowych.

W protokole nie ma też wzmianki czy podczas rozprawy przeprowadzonej na gruncie przeprowadzono oględziny i jaki był ich wynik. Nie podano też jaka była w tym dniu pogoda, a mimo tego organ I instancji podał, iż oględziny przeprowadzono po znacznych opadach śniegu i deszczu.

Organy w ogóle nie wyjaśniały przesłanki ewentualnej szkody w budynku A. T. tj. czy woda opadowa spływająca na jego działkę mogła spowodować zagrzybienie budynku, czy są ślady z tym związane. Wszystko to oznacza, że ustalenia faktyczne poczynione przez orzekające organy są dowolne, gdyż nie znajdują potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym i tym samym doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W tym miejscu należy nadmienić, iż do skargi dołączono 5 fotografii z 22.08.2004 r. pokazujących zastoisko wody opadowej na drodze dojazdowej w pobliżu bramy wjazdowej, a także gromadzącej się przy ścianie ceglanej obiektu budowlanego.

Pełnomocnik skarżącego na rozprawie sądowej przedłożył decyzję Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...].10.2004 r. Nr [...] przyznającą S. T. zasiłek celowy w kwocie 1000 zł z przeznaczeniem na częściowe pokrycie kosztów związanych z osuszaniem pomieszczeń mieszkalnych. W uzasadnieniu tej decyzji podano, iż rodzina poniosła szkody w wyniku intensywnych opadów deszczu, które wystąpiły w dniu 29.07.2004 r. i spowodowały podtopienie pomieszczeń w budynku mieszkalnym.

Orzekające organy popełniły także inne uchybienia procesowe, a to:

Organ I instancji decyzją z dnia [...].04.2004 r. umorzył postępowanie administracyjne w stosunku do S. T., który nie był stroną postępowania, lecz pełnomocnikiem syna A. T. Pełnomocnictwo znajduje się na karcie 19 akt I instancji.

Podobny błąd popełnił organ odwoławczy, który w zaskarżonej decyzji w punkcie II orzekł o odmowie uwzględnienia żądania S. T. Istota pełnomocnictwa procesowego polega na tym, że czynności dokonane przez pełnomocnika w granicach umocowania pociągają za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego.

W takim stanie rzeczy wszelkie rozstrzygnięcia zawarte w aktach administracyjnych nie mogą być kierowane do pełnomocnika, lecz tylko do strony przezeń reprezentowanej. Niezależnie od tego należy zasygnalizować, że w aktach sprawy administracyjnej nie ma wypisów z rejestru gruntów, zatem prima facie zachodzi wątpliwość kto jest właścicielem działki nr 2152 – A. T., czy S. T., zatem kwestia ta powinna być wyjaśniona przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Przy tej okazji należy nawiązać do art. 9 ust. 2 pkt 3 prawa wodnego, który stanowi, iż przepisy ustawy dotyczące właścicieli stosuje się odpowiednio do posiadaczy samoistnych oraz użytkowników wieczystych.

Oznacza to, iż posiadacz samoistny nieruchomości może być stroną postępowania, gdy np. stan prawny nieruchomości nie jest uregulowany, albo gdy miejsce pobytu właściciela nie jest znane.

Słuszne jest natomiast stanowisko organu odwoławczego, iż nie było w przedmiotowej sprawie podstaw prawnych do wydania przez organ I instancji rozstrzygnięcia procesowego /umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a./.

Sąd również zwrócił uwagę na kwestię zawiązaną z reprezentowaniem A. T. przez jego ojca S. T. w postępowaniu administracyjnym i sądowo-administracyjnym.

A. T. w postępowaniu administracyjnym udzielił S. T. pełnomocnictwa procesowego ogólnego /K. 19 akt I instancji/.

W judykaturze na tle art. 59 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm./ w zw. z art. 32 k.p.a. i art. 87 k.p.c. utrwaliło się zapatrywanie, że pełnomocnik ustanowiony przez stronę postępowania administracyjnego może korzystać z przyznanego mu umocowania do działania w imieniu strony również w postępowaniu sądowo-administracyjnym, jeżeli pełnomocnikiem jest osoba należąca do kręgu osób wymienionych w art. 87 k.p.a., a z treści pełnomocnictwa niedwuznacznie wynika, że obejmuje ono umocowanie do reprezentowania strony w postępowaniu przed sądem administracyjnym /np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2.12.1998 r., III RN 88/98 – OSP Nr 3/2000 r., poz. 35/.

Zdaniem Sądu in merito zaprezentowany pogląd Sądu Najwyższego jest również aktualny na tle art. 35 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/, cytowanej dalej w formie skrótu p.s.a. Tak więc S. T. był umocowany do reprezentowania syna w przedmiotowym postępowaniu sądowo-administracyjnym.

Zgodnie z art. 39 pkt 2 p.s.a. pełnomocnik procesowy może udzielić dalszego pełnomocnictwa na zasadach określonych w odrębnych przepisach.

S. T. w postępowaniu sądowoadministracyjnym udzielił dalszego pełnomocnictwa adw. B. N., czyli zgodnie z zasadami określonymi w odrębnych przepisach.

Oznacza to równocześnie, iż A. T. w postępowaniu sądowo-administracyjnym reprezentował pełnomocnik w osobie adwokata.

Przedstawione przez Sąd uchybienia procesowe orzekających organów pociągają za sobą skutek określony w art. 145 § 1 pkt 1 litera c p.s.a. Sąd nie stosował art. 152 p.s.a. bowiem zaskarżona decyzja nie nadaje się do wykonania w szerokim tego słowa znaczeniu.

Sąd nie orzekł o kosztach postępowania sądowego, bowiem skarżący reprezentowany przez adwokata do czasu zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie wyroku nie zgłosił wniosku o zwrot na jego rzecz kosztów postępowania sądowego. Taki wniosek nie został również zamieszczony w skardze oraz w piśmie procesowym z dnia 5.11.2004 r., sporządzonym przez adwokata.

W takim stanie rzeczy, stosownie do art. 210 § 1 p.s.a. uprawnienie skarżącego do żądania zwrotu kosztów wygasło.

Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy uwzględnić n/w wskazówki Sądu, a mianowicie:

- przeprowadzić dowód z wypisu rejestru gruntów dotyczących działek nr, nr 2152, 2153, 2154, 2155, 2156 położonych w T. i na tej podstawie ustalić jakie osoby mają przymiot strony postępowania,

- przeprowadzić z udziałem biegłego i stron oględziny, w miarę możliwości po opadach atmosferycznych w celu ustalenia kierunku spływu wód opadowych,

- dopuścić dowód z opinii biegłego stosownej specjalności na okoliczność jaka przyczyna mogła spowodować zmianę kierunku spływu wód opadowych /próg betonowy, zebranie ziemi z drogi dojazdowej/.

Biegły powinien wydać opinię na podstawie zebranego materiału dowodowego i swoje konkluzje winien uzasadnić,

- w zależności od powyższej opinii przeprowadzić dowód z opinii biegłego z zakresu budownictwa na okoliczność czy w budynku mieszkalnym skarżącego powstały szkody i czy są one skutkiem podmywania fundamentu przez wody opadowe spływające z drogi dojazdowej,

- przeprowadzić dowody przedstawione przez strony o ile są związane z przesłankami określonymi w art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 3 prawa wodnego,

- przesłuchać biegłych na rozprawie administracyjnej w celu umożliwienia stronom zdawanie pytań.

Zdaniem Sądu wskazany kierunek postępowania umożliwi rozstrzygnięcie sprawy zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej.