Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1051/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 49 b ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Protokolant ref. Piotr Czyżewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję, poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2012 r. nr [...], II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego Stowarzyszenia [...] kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy

1. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia Kultury Fizycznej – Gminnego Klubu Sportowego "[...]" od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] września 2014 r. nr [...] nakazującej Gminnemu Klubowi Sportowemu "[...]" rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty o wymiarach ok. 37 m x 5,10 m położonego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267) - dalej "kpa", oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm.).

2. W uzasadnieniu decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego – dalej "[...]WINB", podał, że podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu 21 lutego 2012 r. i w dniu 27 marca 2012 r. na nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] ustalono m.in., że na działce zlokalizowana jest wiata o wymiarach ok 37 m x 5,10 m. Zgodnie z oświadczeniem Z. B. - Prezesa Klubu, obiekt ten powstał w latach 1997-2006. W trakcie kontroli nie przedstawiono zezwolenia właściwego organu na budowę przedmiotowego obiektu.

Pismem z dnia 4 kwietnia 2012 r. organ powiatowy zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie tego budynku hotelowego.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] – dalej "PINB", postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. wstrzymał prowadzone roboty oraz nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego dokumentów wymaganych do legalizacji przedmiotowego obiektu, a w związku z nieprzedłożeniem ich – PINB decyzją z dnia [...] września 2014 r. nakazał Gminnemu Klubowi Sportowemu "[...]" jego rozbiórkę.

Odwołanie wniosło Stowarzyszenie Kultury Fizycznej – Gminny Klub Sportowy "[...]".

3. W uzasadnieniu decyzji [...]WINB stwierdził, że w jego ocenie decyzja PINB z dnia [...] września 2014 r. nr [...] nie narusza przepisów prawa, w tym art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 Prawa budowlanego. Zaznaczył, że organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego zastosował w niniejszej sprawie właściwy tryb postępowania, bowiem w świetle obowiązującego prawa, tj. art. 29 i 30 Prawa budowlanego, budowa wiaty o wymiarach zabudowy ok. 188 m² nie mieści się w skonkretyzowanych przypadkach zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z tym, wybudowanie takiego obiektu bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę determinuje konieczność zastosowania dyspozycji art. 48 ustawy Prawo budowlane.

[...]WINB wskazał, że z uwagi na przewidzianą przepisami Prawa budowlanego możliwość legalizacji samowoli budowlanej, organ pierwszej instancji dokonał analizy możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, i postanowieniem dowodowym z dnia [...] września 2012 r. nr [...] zobowiązał inwestora do przedłożenia odpowiedniej dokumentacji budowlanej. Po niespełnieniu tego obowiązku przez Gminny Klub Sportowy "[...]", organ pierwszej instancji wydał, zgodnie z ust. 1 tego przepisu, nakaz rozbiórki przedmiotowego obiektu.

[...]WINB podkreślił, że zalegalizowanie samowoli budowlanej w sytuacji, gdy inwestor nie spełnił nałożonego na niego w postanowieniu obowiązku przedłożenia wymaganych dokumentów jest niedopuszczalne. Niespełnienie przez inwestora nałożonych obowiązków w wyznaczonym terminie oznacza dla organu nadzoru budowlanego obligatoryjne wydanie nakazu rozbiórki, zgodnie z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego (ust. 4).

Z ustaleń organu dokonanych na podstawie akt sprawy wynika, iż postanowienie z dnia [...] września 2012 r. nr [...], którym organ powiatowy nałożył na inwestora obowiązek dostarczenia wymaganych prawem dokumentów, zostało skutecznie doręczone zobowiązanemu w dniu 1 października 2012 r., o czym świadczy podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru postanowienia. W związku z tym, zdaniem organu, inwestor miał świadomość wyznaczenia przez organ 90-cio dniowego terminu do wykonania nałożonego na nich obowiązku, zwłaszcza że postanowieniem tym pouczono Gminny Klub Sportowy "[...]", że nieprzedłożenie żądanych dokumentów skutkować będzie rozbiórką obiektu. Ponadto, pomimo że inwestor miał przedstawić dokumenty do 1 stycznia 2013 r., to termin na przedłożenie dokumentów został faktycznie znacznie wydłużony, gdyż decyzję rozbiórkową organ pierwszej instancji wydał dopiero w dniu [...] września 2014 r., czyli po ok. 9-ciu miesiącach od daty, kiedy minął termin wskazany w postanowieniu z dnia [...] września 2012 r. nr [...].

Organ zaznaczył, że pomimo upływu tak długiego terminu, inwestor nie przedstawił żadnego wymaganego powyższym postanowieniem dokumentu, świadczącego o woli zalegalizowania przedmiotowej samowoli budowlanej. Odwołując się do najnowszego orzecznictwa sądowo-administracyjnego, zdaniem organu, nie można oczekiwać od organu, aby z urzędu dążył do wyegzekwowania od strony przedłożenia wymaganych do legalizacji samowoli budowlanej dokumentów. Organ nie może bowiem wyręczać inwestora, który dopuścił się samowoli budowlanej, gdyż takie działania organu z urzędu byłyby zawsze pokrzywdzeniem pozostałych stron postępowania, które muszą znosić stan naruszenia ich praw (wyrok NSA z dnia 9 maja 2013 r. II OSK 2714/11).

Organ podkreślił również, że organ powiatowy nałożył obowiązek rozbiórki na właściwy podmiot, bowiem ze statutu Gminnego Klubu Sportowego "[...]" wynika, iż Klub posiada osobowość prawną. Powyższe znajduje swoje odzwierciedlenie również w przepisach Prawa o stowarzyszeniach - art. 17 ust. 1 tej ustawy wskazuje, że stowarzyszenie uzyskuje osobowość prawną i może rozpocząć działalność z chwilą wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego. Z kolei dla Stowarzyszenia Kultury Fizycznej - Gminnego Klubu Sportowego "[...]" prowadzony jest KRS pod nr [...].

Odnosząc się do argumentów odwołania organ podkreślił, iż przesłanką do zalegalizowania przedmiotowego obiektu - w postępowaniu z zakresu nadzoru budowlanego - nie jest charakter prowadzonej przez Gminny Klub Sportowy "[...]" działalności w zakresie szkolenia i edukacji młodzieży. Jedyną możliwością zalegalizowania samowoli budowlanej było przedłożenie określonych postanowieniem nr [...] z dnia [...] września 2012 r. dokumentów oraz następnie uiszczenie opłaty legalizacyjnej. W przypadku niewykonania chociażby jednego z w/w obowiązków, organ nadzoru budowlanego jest zobligowany przepisami prawa do nakazania rozbiórki obiektu.

4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia budzi wątpliwości.

II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowisko organu

5. Skargę na decyzję [...]WINB do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyło Stowarzyszenie Kultury Fizycznej – Gminny Klub Piłkarski [...]; zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego o istotnym wpływie na wynik postępowania, tj.:

1) art. 7, 77 i 107 § 3 kpa poprzez brak wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy w postaci nie ustalenia przez organ, że obiekt budowlany będący przedmiotem niniejszego postępowania stanowi wraz z innymi obiektami zrealizowanymi na nieruchomości przy ul. [...] w [...] integralną całość stadionu piłkarskiego co oznacza, iż brak było podstaw do prowadzenia odrębnych postępowań administracyjnych dla każdego z obiektów lecz organy powinny prowadzić jedno postępowanie administracyjne dla obiektów stanowiących integralną całość stadionu piłkarskiego, jak również poprzez brak uwzględniania, iż niezłożenie dokumentacji niezbędnej do legalizacji budynku będącego przedmiotem niniejszego postępowania wynikało z uzgodnień skarżącego dokonanych z pracownikami organu pierwszej instancji, które to ustalenia nie zostały następnie dotrzymane przez organ;

2) art. 6 kpa poprzez dokonanie przez organ czynności sprzecznych z ustaleniami dokonanymi w toku postępowania z przedstawicielami skarżącego, co stanowi naruszenie zasady praworządności oraz zasady działania w słusznym interesie obywateli, wynikiem czego był brak złożenia przez skarżącego dokumentacji niezbędnej do legalizacji budynku będącego przedmiotem niniejszego postępowania;

3) art. 8 kpa poprzez dokonanie czynności sprzecznych z ustaleniami dokonanymi w toku postępowania z przedstawicielami skarżącego, co stanowi naruszenie zasady zaufania, wynikiem czego był brak złożenia przez skarżącego dokumentacji niezbędnej do legalizacji budynku będącego przedmiotem niniejszego postępowania;

4) art. 9 kpa poprzez dokonanie czynności sprzecznych z ustaleniami dokonanymi w toku postępowania z przedstawicielami skarżącego, co stanowi naruszenie zasady należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, wynikiem czego był brak złożenia przez skarżącego dokumentacji niezbędnej do legalizacji budynku będącego przedmiotem niniejszego postępowania –

- wniosło o:

uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej PINB i o zasądzenie na kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

6. W odpowiedzi na skargę [...]WINB wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

7. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej "ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Podkreślić należy, że sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, czyni to na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie zastępuje organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do kompetencji sądu należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach. Zgodnie z art. 145 § 1 ppsa, wyeliminowanie przez sąd z porządku prawnego zaskarżonego aktu może nastąpić w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a-c), a także wówczas, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (pkt 2) lub też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kpa lub w innych przepisach. W razie jednak nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala, na mocy art. 151 ppsa.

8. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn niż w niej podniesione.

9.1 Przedmiotem kontroli Sądu w rozpatrywanej sprawie była decyzja [...]WINB, którą organ ten utrzymał w mocy decyzję PINB, którą organ ten – na podstawie art. 49b ust. 1 w zw. z art. 49b ust. 3 - nakazał Gminnemu Klubowi Sportowemu "[...]" rozbiórkę samowolnie wybudowanej wiaty o wymiarach 37 m x 5,10 m i wysokości 2,20 m położonej na nieruchomości przy ul. [...] w [...], której budowa została rozpoczęta bez wymaganego zgłoszenia.

9.2 Zgodnie z art. 49b ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. A zatem, w przypadku ustalenia, że obiekt budowlany został wzniesiony bez wymaganego zgłoszenia, obowiązkiem organu nadzoru budowlanego jest dokonanie oceny pod kątem jego legalizacji. Jeśli istnieje możliwość legalizacji, organ zobowiązany jest do wszczęcia i przeprowadzenia procedury legalizacyjnej. Dlatego też postanowieniem, o którym mowa w art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, organ nakłada na inwestora obowiązek przedstawienia w terminie 30 dni, wymienionych w tym przepisie dokumentów. Jeśli zaś inwestor nie przedłoży wymaganych dokumentów w zakreślonym terminie, organ wydaje decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego wzniesionego w warunkach samowoli zgłoszeniowej, zgodnie z art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane.

Z uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wynika, że wobec stwierdzenia w czasie czynności kontrolnych, iż wiata o wymiarach 37,00 m x 5,10 m została wybudowana bez wymaganego zgłoszenia, zostało wszczęte postępowanie administracyjne, i w czasie tego postępowania PINB postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. nr [...] nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie stosownych dokumentów w celu ewentualnej jego legalizacji, jednakże zobowiązany, nie przedłożył żadnego z wymaganych dokumentów, co obligowało, zdaniem PINB, do zastosowania art. 49b ust. 3 ustawy Prawo budowlane i wydania decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wykonanej wiaty.

Z akt administracyjnych sprawy wynika zaś, że PINB postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane, nałożył na Gminny Klub Piłkarski "[...]", w terminie 30, obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów, w tym, m. in., projektu budowlanego wraz z oceną techniczną dotyczącą zgodności wykonanej wiaty z obowiązującymi przepisami, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, zaświadczenia Burmistrza albo Prezydenta Miasta o zgodności budowy wiaty i zagospodarowania terenu nieruchomości z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku planu. W uzasadnieniu tego postanowienia organ zaś stwierdził, że "Zgodnie z zapisem art. 30 ust. 1 pkt 1 wyżej cytowanej ustawy Prawo budowlane zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3 tj. "wolnostojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii o powierzchni zabudowy do 25 m², przy czym łączna liczba obiektów na działce nie może przekroczyć dwóch na każde 500 m² powierzchni działki.", a następnie wskazał, że w przypadku nie spełnienia obowiązku w wyznaczonym terminie, organ zgodnie z art. 49b ust. 3 nakazuje rozbiórkę wiaty.

Zauważyć równocześnie należy, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2015 r. [...]WINB podał, że pismem z dnia [...] kwietnia 2012 r. PINB zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania "w sprawie w/w budynku hotelowego", a następnie, że PINB postanowieniem z dnia [...] września 2012 r. nr [...] nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego dokumentów wymaganych do legalizacji przedmiotowego obiektu, a następnie, iż w jego ocenie decyzja PINB z dnia [...] września 2014 r. nr [...] nie narusza przepisów prawa, w tym art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 Prawa budowlanego; zaznaczył, że organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego zastosował w niniejszej sprawie właściwy tryb postępowania, bowiem w świetle obowiązującego prawa, tj. art. 29 i 30 Prawa budowlanego, budowa wiaty o wymiarach zabudowy ok. 188 m² nie mieści się w skonkretyzowanych przypadkach zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z tym, wybudowanie takiego obiektu bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę determinuje konieczność zastosowania dyspozycji art. 48 ustawy Prawo budowlane; zauważył, że inwestor miał świadomość wyznaczenia przez organ terminu 90 dni do wykonania nałożonego obowiązku, chociaż z postanowienia wynika, że PINB zakreślił termin 30 dni.

[...]WINB wskazał, że z uwagi na przewidzianą przepisami Prawa budowlanego możliwość legalizacji samowoli budowlanej, organ pierwszej instancji dokonał analizy możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, i postanowieniem dowodowym z dnia [...] września 2012 r. nr [...] zobowiązał inwestora do przedłożenia odpowiedniej dokumentacji budowlanej. Po niespełnieniu tego obowiązku przez Gminny Klub Sportowy "[...]", organ pierwszej instancji wydał, zgodnie z ust. 1 tego przepisu, nakaz rozbiórki przedmiotowego obiektu.

Stwierdzić zatem należy, że w sprawie niniejszej, odnoszącej się do wiaty o wymiarach 37 m x 5,10 m, postanowienie z dnia [...] września 2012 r. wydane na podstawie art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane nakładało na inwestora obowiązek przedstawienia projektu budowlanego wraz z oceną techniczną, w decyzji organu pierwszej instancji wydanej na podstawie art. 49b ust. 1 tej ustawy mowa była o wiacie o wymiarach 37 m x 5,10 m wybudowanej bez zgłoszenia, natomiast w decyzji organu drugiej instancji mowa jest i o wiacie i o budynku hotelowym, i organ powoływał się na art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4 tej ustawy. Stwierdził również, że organ nadzoru budowlanego stopnia podstawowego zastosował właściwy tryb postępowania, ponieważ wiata o wymiarach zabudowy ok. 188 m², w świetle obowiązującego prawa, tj. art. 29 i 30 Prawa budowlanego nie jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.

Powyższe oznacza, że w sprawie został zastosowany niewłaściwy tryb postępowania, a w zasadzie dwa tryby – określony w art. 48 ustawy Prawo budowlane, oraz w art. 49b ust. 1 tej ustawy, chociaż, co wymaga podkreślenia, tryby te wykluczają się wzajemnie, a zastosowanie każdej z tych procedur uzależnione jest od stanu faktycznego danej sprawy. Istotnym zatem zagadnieniem w sprawie jest prawidłowa kwalifikacja robót budowlanych samowolnie wykonanych przez inwestora. Nakaz rozbiórki może być orzeczony wyłącznie gdy nie ma prawnej możliwości legalizacji popełnionej samowoli budowlanej. Decyzja w tym zakresie będzie więc wydana w przypadku, gdy inwestor nie spełnił w terminie nałożonych na niego obowiązków (art. 48 ust. 4), nie usunął w wyznaczonym terminie naruszeń wskazanych w postanowieniu wydanym na podstawie art. 49 ust. 3 lub nie uiści opłaty legalizacyjnej (art. 49 ust. 3).

Tryby legalizacyjne oparte na przepisach art. 48 i 49b ustawy Prawo budowlane zawierają odmienne regulacje, a różnica polega przede wszystkim na rodzaju obowiązków, jakie w trakcie legalizacji samowoli budowlanej organ nakłada na podmioty, o których mowa w art. 52 tej ustawy. Wprawdzie w obydwu przypadkach niewykonanie nałożonych postanowieniem obowiązków prowadzi do orzeczenia nakazu rozbiórki obiektu, to jednak rodzaj nałożonych obowiązków może mieć znaczenie dla wyniku końcowego postępowania legalizacyjnego. Tryby określone w art. 48 oraz 50-51 ustawy Prawo budowlane są trybami rozłącznymi, stosowanymi w odmiennych stanach faktycznych i niedopuszczalne jest prowadzenie jednego postępowania w oparciu o stosowane zamiennie różne instrumenty i podstawy prawne. Tylko prawidłowe dokonanie ustaleń co do stanu faktycznego pozwala organowi nadzoru budowlanego na ocenę, czy obiekt budowlany został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę, czyli w warunkach samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 ustawy Prawo budowlane - o ile budowa wymagała pozwolenia, lub w rozumieniu art. 49b ustawy Prawo budowlane - o ile budowa wymagała zgłoszenia, czy też wystąpiły przesłanki umożliwiające doprowadzenie do zgodności inwestycji z prawem w trybie art. 51 tej ustawy.

Przypomnieć również należy, że jedną z naczelnych zasad procedury administracyjnej jest wyrażona w art. 7 kpa zasada prawdy materialnej, zgodnie z którą organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Zasada ta znajduje rozwinięcie w dalszych przepisach, między innymi w art. 77 § 1 kpa, zgodnie, z którym organ administracji publicznej winien w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Z kolei w myśl art. 80 kpa udowodnienie danej okoliczności ma nastąpić na podstawie całokształtu materiału dowodowego.

Skoro nakaz rozbiórki jest najdalej idącą konsekwencją prawną w ramach przepisów ustawy Prawo budowlane, powodującą zazwyczaj nieodwracalne skutki, nie można orzekać nakazu rozbiórki w sytuacjach, kiedy stan faktyczny sprawy nie został ustalony w sposób jednoznaczny - co miało miejsce w niniejszej sprawie. Jeśli stan faktyczny zostanie ustalony prawidłowo w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, organ może dopiero wtedy podejmować określone działania w celu umożliwienia dokonania legalizacji obiektu.

Konkludując stwierdzić zatem należy, że organy nie ustaliły stanu faktycznego w stopniu umożliwiającym podjęcie decyzji o nakazie rozbiórki, a zatem rozstrzygnięcie to było przedwczesne. Decyzje organów obu instancji, jak również niezaskarżalne postanowienie, zapadły z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa.

10. Rozpatrując sprawę ponownie, organ wyda stosowne rozstrzygnięcie, mając na względzie przedstawione wyżej uwagi. Ponownie rozpoznając sprawę organy winny jednoznacznie określić obiekt, którego sprawa dotyczy, jak również zastosować właściwy tryb postępowania.

11. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej kwotę 757 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym 500 zł tytułem uiszczonego wpisu, 240 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego oraz kwotę 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.