Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 87/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2009-05-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Nadzór budowlany
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 2
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: par. 61 ust. 1, par. 62, par. 242 ust. 1,4, par. 238
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 153
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Teresa Cisyk Sędziowie: sędzia WSA Ewa Janowska sędzia WSA Grażyna Jeżewska – spr. Protokolant : st. sekretarz sądowy Katarzyna Johan po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 maja 2009 roku sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w O. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...], nr [...], znak [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja w całości nie podlega wykonaniu, 3) zasądza od Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w O. kwotę 500 (słownie: pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie była decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...], nr [...], wydana na skutek odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...] r., nr [...], nakazującej M. M. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż otwieranych na klatkę schodową drzwi wejściowych do mieszkania nr [...] w budynku przy ul. [...] w O., mocą której uchylono decyzję pierwszoinstancyjną i umorzono postępowanie.

Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], Nr [...], wydana została na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 156, poz. 1118, ze zm.). W uzasadnieniu, przedstawiając ustalony stan faktyczny organ podał, że będące przedmiotem sporu drzwi wejściowe wykonane przez M. M. w 1995 r., zamontowane zostały, jako drugie drzwi wejściowe do lokalu nr [...]. Na ich wykonanie inwestor nie uzyskał jednak pozwolenia budowlanego, ani też nie dokonał zgłoszenia zamiaru ich wykonania. W trakcie oględzin ustalono, że zostały one usytuowane w odległości 50 cm od biegu schodowego prowadzącego na wyższe kondygnacje, otwierają się na klatkę schodową, a szerokość skrzydła drzwi wynosi 94 cm. Jednocześnie też stwierdzono, że w sposób niedopuszczalny zmniejszają one szerokość drogi ewakuacyjnej, stwarzając tym samym zagrożenie dla życia i zdrowia 22 osób zamieszkujących w budynku. Uznając dokonane roboty budowlane, polegające na wykonaniu dodatkowych drzwi w istniejącym otworze drzwiowym, za remont obiektu budowlanego, organ biorąc pod uwagę stan prawny obowiązujący w dacie wykonania robót stwierdził, iż tak samo jak w myśl obecnie obowiązujących przepisów Prawa budowlanego remont wymagał zgłoszenia. Skoro jednak, jak ustalono w postępowaniu, inwestor zgłoszenia takiego nie dokonał wykonane roboty zakwalifikować należało jako wykonane w warunkach samowoli budowlanej. W przypadku zaś samowolnie wykonanych robót budowlanych, których nie można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem, z uwagi na fundamentalny charakter przepisów techniczno-budowlanych, przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy nakazuje doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Organ zaakcentował ponadto, iż szerokość poziomej drogi ewakuacyjnej regulowana jest przepisami § 242 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie nie może wynosić mniej niż 1,4 m, a skrzydła drzwi stanowiące wyjście na drogę ewakuacyjną nie mogą, po ich całkowitym otwarciu zmniejszać wymaganej szerokości tej drogi. Dlatego też, wobec ustalenia, że w analizowanym przypadku po otwarciu drzwi droga ewakuacyjna zostaje zmniejszona do 1,2 m, samowolnie wykonanych drzwi wejściowych nie można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem.

Na skutek odwołania, Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu, decyzją z dnia [...], nr [...], uznając wykonanie drzwi za bieżącą konserwację, do której nie stosuje się przepisów Prawa budowlanego, uchylił decyzję pierwszoinstancyjną i umorzył postępowanie w sprawie jako bezprzedmiotowe.

Decyzja organu odwoławczego uchylona została jednak wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 24 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Op 190/08. W wyroku tym, jako bezsporne Sąd przyjął, że inwestor nie legitymował się stosownym zgłoszeniem, ani też pozwoleniem na budowę, które określone zostały w przepisach ustawy – Prawo budowlane. W zakresie oceny legalności decyzji odwoławczej, wyjaśniając pojęcie "montażu" i "bieżącej konserwacji" stwierdził natomiast, iż uznanie wykonania dodatkowych drzwi wejściowych za bieżącą konserwacje, a nie jak przyjął organ pierwszej instancji za roboty budowlane, organ odwoławczy winien poprzeć jednoznacznym wyjaśnieniem jakie okoliczności oraz które elementy ustalonego stanu faktycznego pozwoliły na taką kwalifikację. Jej dokonanie wymagało szczegółowego uzasadnienia opartego na materiale dowodowym, a także wskazania, który z elementów pojęcia "bieżącej konserwacji" wystąpił w przedmiotowej sprawie i czy związany był on z pracami mającymi na celu utrzymanie obiektu budowlanego w dobrym stanie, czy też w celu jego zabezpieczenia przed szybkim zużyciem się, czy też zniszczeniem, czy też wreszcie służył utrzymaniu go, w celu użytkowania, w stanie zgodnym z przeznaczeniem tegoż obiektu. W świetle tego stwierdził też, że organ odwoławczy nie rozważając i nie ustosunkowując się do tych elementów, naruszył przepisy postępowania dotyczące art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a. Powołując się na zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego Sąd wskazał ponadto, iż ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, jego kompletności lub nie, winna być dokonana z punktu widzenia szeroko rozumianego Prawa budowlanego, a więc także przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.; zwanego dalej rozporządzeniem). Powołując w tym zakresie regulacje § 61 ust. 1, § 62 oraz wskazując na § 242 ust. 1, 4 i § 238 rozporządzenia uznał, że organ odwoławczy przedwcześnie przyjął w sprawie bezprzedmiotowość postępowania, czym naruszył przepis art. 105 § 1 K.p.a. Jak wyjaśnił, postępowania dowodowego nie można zakończyć przed ustaleniem czy stan faktyczny przewidziany w normie prawnej wystąpił w rozpoznawanej sprawie, czy też nie. Organ odwoławczy, przyjmując inną kwalifikację wykonanych prac nie rozważył natomiast i nie ocenił ich w aspekcie spełnienia warunków techniczno-budowlanych, w tym i także możliwości dogodnych warunków ruchu i bezpiecznego poruszania się przez pozostałych użytkowników mieszkań (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy). Wskazując, iż przepisy techniczno-budowlane są przepisami w większości bezwzględnie obowiązującymi Sąd zaznaczył, że w przypadku stwierdzenia naruszenia takich przepisów organ administracji budowlanej winien wydać decyzję nakazującą doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem, a w braku możliwości doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, nakaz z art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane.

Na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, rozpoznając ponowienie sprawę Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zlecił organowi pierwszej instancji, przeprowadzenie w sprawie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów, zmierzającego do ustalenia: dokładnej daty wykonania spornych drzwi, liczby osób zamieszkujących w budynku w dacie ich wykonania, szerokości korytarza na całej jego długości oraz wymiarów drzwi wejściowych do budynku. W zakresie zleconych czynności organ pierwszej instancji dokonał oględzin (w dniu 5 listopada 2008 r.), przeprowadził dowód z przesłuchania świadków: M. G., S. W., J. J., uzyskał od zarządcy części wspólnej nieruchomości przy ul. [...] w O. materiały dotyczące stanu budynku, a także z Urzędu Miasta O., Wydziału Spraw Obywatelskich informację o tym, że od 1 stycznia 1995 r. do 31 grudnia 1995 r. w Budynku przy ul. [...] w O. zameldowanych było 31 osób, a w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 1998 r. 32 osoby.

W oparciu o zebrany materiał dowodowy, w zaskarżonej decyzji z dnia [...] r. organ odwoławczy uznał, że w dostateczny sposób uprawdopodabnia on wykonanie drzwi przez M. M. w okresie pomiędzy 1995, a 1998 r. Zrealizowanych prac nie można jednak uznać ani za budowę, w rozumieniu art. 3 pkt 6 Prawa budowlanego, ani też za montaż w rozumieniu definicji powołanej przez Sąd, który przede wszystkim oznacza składanie urządzeń, łączenie gotowych elementów maszyn i urządzeń oraz montaż gotowych elementów tworzących obiekt budowlany. Wskazując z kolei na ustawowe pojęcie "remontu" organ stwierdził, iż bieżącą konserwację od remontu odróżnia przede wszystkim stan techniczny obiektu. Jak wyjaśnił, remont odnosi się do sytuacji gdy obiekt znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym, natomiast bieżąca konserwacja do obiektu o niepogorszonym stanie. Zakres prac wykonywanych przy bieżącej konserwacji różni się przy tym znacznie od prac remontowych z uwagi na ich niemalże codzienny, niewymagający znacznych nakładów charakter. Bieżącą konserwacją są drobne czynności wykonywane na obiektach budowlanych w celu zmniejszenia szybkości zużycia obiektu lub jego elementów oraz zapewnienia możliwości ich użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Ustawodawca nie przewidział przy tym dla tego rodzaju prac obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę lub zgłoszenia zamiaru ich wykonania właściwemu organowi administracji architektoniczno – budowlanej, przez co nie są one objęte również działaniami kontrolnymi organów nadzoru budowlanego. Odnosząc się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego organ wskazał, iż prace związane z wstawieniem w istniejący otwór drzwiowy skrzydła drzwiowego z ościeżnicą polegały na przymocowaniu ościeżnicy drzwi za pomocą kotew stalowych zamocowanych w gniazdach ściany zewnętrznej od strony klatki schodowej. Dokonując ich kwalifikacji uznał, iż nie stanowiły one remontu, lecz bieżącą konserwację. Jako podstawę dokonanej oceny organ przyjął, iż prace te wykonano w obiekcie o dobrym stanie technicznym, nie zmierzały one do naprawy uszkodzeń obiektu budowlanego, lecz przywrócenia mu nowego wyglądu, wykonane zostały w celu poprawienia izolacyjności mieszkania, a ponadto ich wykonanie nie zmienia sposobu użytkowania. Z uwagi na ich charakter uznał przy tym, że skoro nie wymagały pozwolenia na budowę, ani też zgłoszenia nie było podstaw do merytorycznego rozpoznania sprawy w trybie art. 50 – 51 Prawa budowlanego. Jednocześnie też, odnosząc się do wyroku Sądu stwierdził, że w świetle dokonanej oceny, okoliczność zmiany warunków użytkowania korytarza na skutek wstawienia drzwi nie mogła być przedmiotem rozważań. Jak wskazał, wymogi powołanego przez Sąd rozporządzenia nie znajdują bowiem zastosowania do "bieżącej konserwacji". Z uwagi na stwierdzony charakter prac przyjął zaś brak właściwości rzeczowej organów nadzoru budowlanego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, Wspólnota Mieszkaniowa [...] w O. wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, poprzez naruszenie art. 8 K.p.a. Jako błędne skarżąca wskazała uznanie wykonanych prac za "bieżącą konserwację". Wskazując, że wstawienie drugich drzwi stanowi montaż w wyniku którego następuje zmiana parametrów użytkowych budynku podniosła, że winny być one zakwalifikowane jako "roboty budowlane". Powołując się na ocenę wyrażoną w decyzji pierwszoinstancyjnej stwierdziła przy tym, że stanowiły one remont podlegający obowiązkowi zgłoszenia, a wykonany został w warunkach samowoli budowlanej. Kwestionując tym samym stanowisko organu odwoławczego dodatkowo zarzuciła też organowi odwoławczemu zignorowanie przy dokonywaniu oceny zapadłego w sprawie wyroku Sądu.

W odpowiedzi na skargę Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Opolu podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa do zaistniałego stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Jednocześnie też, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej P.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, iż Sąd bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów, jednakże w zakresie oceny legalności nie może wykraczać poza sprawę, która była lub winna być przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej i której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Na zasadzie natomiast art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Przeprowadzona w niniejszej sprawie przez Sąd, według wskazanych zasad kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa, w szczególności art. 153 P.p.s.a.

W zakresie dokonanej oceny dostrzec przede wszystkim trzeba, iż sprawa której dotyczy niniejsze postępowanie była już przedmiotem oceny sądowej. W sprawie tej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wypowiedział się w wyroku z dnia 24 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Op 190/08.

Stosownie też do tego, wskazać należy na regulację art. 153 P.p.s.a. stanowiącego, iż ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Wyrażona w powołanym przepisie zasada związania orzeczeniem sądu oznacza, iż orzeczenie to oddziałuje na przyszłe postępowanie tak administracyjne, jak i sądowoadministracyjne. Zarówno organ administracji, jak i sąd, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku. W pojęciu "ocena prawna" mieści się, przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i prawa procesowego, a także sposobu ich zastosowania w rozpoznawanej sprawie. Determinuje ona zatem, podobnie jak zawarte w orzeczeniu wskazania, co do dalszego postępowania, działania każdego organu w postępowaniu administracyjnym, podejmowane w sprawie, której dotyczyło postępowanie sądowoadministracyjne, aż do czasu jej rozstrzygnięcia. Sformułowanie, że "ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd" oznacza przy tym, że ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd, będzie on związany oceną prawną wyrażoną w tym orzeczeniu, jeżeli nie zostanie ono uchylone lub nie ulegną istotnej zmianie przepisy ( por. wyrok SN Sygn. akt III RN 130/97; OSNP 1999/1/2 z glosą aprobującą B. Adamiak OSP 1999/5/101, wyrok NSA w Warszawie z dnia 06.09.2001, Sygn. akt III SA 3377/00; System Informacji Prawnej -LEX nr 54000). Nawet zatem w wypadku sporu, w zakresie stanu faktycznego będącego podstawą subsumcji prawa, a więc i oceny prawnej lub odmiennej interpretacji prawa albo nawet możliwości niezgodności oceny Sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wynikające z wyroku Sądu mają moc wiążącą do czasu, aż wyrok zostanie wzruszony w przewidzianym trybie. Odmienna ocena materiału dowodowego stanowi natomiast prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem Sądu. (por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 07.12.1999r., Sygn. akt I SA 1089/99 - LEX nr 48019).

Mając zatem na uwadze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 24 lipca 2008 r., w zakresie kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w pierwszej kolejności wskazać przyjdzie, iż rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy prawidłowo w zakresie uzupełnienia postępowania wyjaśniającego zlecił organowi pierwszej instancji uzupełnienie dowodów i materiałów na okoliczności dokładnej daty wykonania drzwi będących przedmiotem postępowania, liczby mieszkańców klatki schodowej, a także ustalenie szerokości korytarza na całej jego długości oraz wymiarów drzwi wejściowych do budynku. Takie działanie organu odwoławczego mieściło się bowiem w jego kompetencjach wynikających z art. 136 K.p.a. Podjęcie działań zmierzających do dokonania ustaleń w tym zakresie wynikało natomiast z konieczności dokonania prawidłowej kwalifikacji prac polegających na wykonaniu w budynku dodatkowych drzwi do mieszkania, a także oceny ich legalności przy uwzględnieniu przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Jako wskazano w wyroku Sądu z dnia 24 lipca 2008 r., ocena zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego oraz jego kompletności winna być bowiem dokonana z punktu widzenia szeroko rozumianego Prawa budowlanego, a w szczególności także przepisów wskazanego rozporządzenia. Wyjaśnić przy tym trzeba, iż rozporządzenie to ( a nie wskazane w zaskarżonej decyzji z 1994 r.) znajduje zastosowanie do stanu faktycznego zaistniałego w niniejszej sprawie na mocy § 330.

O ile zatem nie można kwestionować prawidłowości przeprowadzenia w ponownym postępowaniu odwoławczym dodatkowych dowodów z uwagi na to, że przeprowadzone zostały zgodnie z zasadami postępowania administracyjnego, za niezgodne z wiążącą oceną Sądu uznać jednak należało, wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia bez dokonania oceny okoliczności faktycznych w odniesieniu do przepisów rozporządzenia, a tym samym brakiem rozważenia czy wykonanie dodatkowych drzwi jest zgodne z przewidzianymi w nim warunkami bezpieczeństwa pożarowego oraz warunkami ruchu i bezpiecznego poruszania się przez użytkowników pozostałych mieszkań.

Mając na uwadze stanowisko organu odwoławczego jednoznacznie stwierdzić też przyjdzie, że w zaskarżonej decyzji dokonano błędnych ustaleń, co do kwalifikacji prac polegających na wstawieniu do mieszkania dodatkowych drzwi wejściowych. Wprawdzie stosownie do wskazań Sądu organ sprecyzował, że wstawienie drzwi miało na celu utrzymanie obiektu w dobrym stanie, poprzez zapewnienie jego częściom składowym odpowiedniej izolacyjności i wilgotności, a także ograniczało jego szybsze zużycie z uwagi na bardziej ekonomiczne i wydajne ogrzewanie mieszkania i jednocześnie nie zmieniało sposobu użytkowania obiektu, niemniej jednak z uwagi na charakter wykonanych prac oraz dokonane w postępowaniu ustalenia, w ocenie Sądu wykonanych prac nie można uznać za "bieżącą konserwację". Jak słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji, co zresztą odpowiada stanowisku prezentowanemu przez Sąd w wyroku, bieżącą konserwacją są drobne czynności wykonywane na obiektach budowlanych, których celem jest utrzymanie obiektu budowlanego w dobrym stanie, w celu jego zabezpieczenia przed szybkim zużyciem się, czy też zniszczeniem i użytkowania w stanie zgodnym z przeznaczeniem obiektu. Stosownie do tego za bieżącą konserwację w zakresie prac polegających na wstawieniu drzwi, uznać można byłoby jedynie ich wymianę bez konieczności odtworzenia stanu pierwotnego tj. wstawienie w miejsce dotychczasowych – nowych drzwi, zabezpieczających wejście do mieszkania, a tym samym zapewniających jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem, jednakże wstawionych w sposób odpowiadający pierwotnemu i nie w celu odtworzenia stanu pierwotnego. Bieżącej konserwacji nie mogą natomiast stanowić prace polegające na wykonaniu dodatkowych drzwi, które wcześniej nie były przewidziane w miejscu ich wstawienia, a przez to, że otwierają się na zewnątrz (tj. inaczej niż drzwi pierwotne) mogą ograniczać szerokość wspólnego korytarza, zwłaszcza jeśli stanowi on drogę ewakuacyjną. Nie są one bowiem czynnościami bieżącymi i wpływają na sposób użytkowania części wspólnej obiektu budowlanego oraz spełnienie przewidzianych prawem wymogów technicznych, poprzez pojawienie się nowego elementu zabezpieczającego wejście do mieszkania. Pomimo zatem tego, iż zgodnie z przepisami ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) – również w brzmieniu obowiązującym w dniu wykonania prac, wstawienia dodatkowych drzwi do mieszkania nie można uznać za remont (gdy nie ma ono na celu odtworzenia stanu pierwotnego), jak również ustawa nie przewiduje obowiązku uzyskania na wykonanie takich prac pozwolenia na budowę, ani też ich zgłoszenia, w przypadku ich wykonania właściwe organy winny ustalić, czy nie naruszają one przepisów prawa, w tym określających warunki techniczne. Wprowadzenie zmian, mających wpływ na funkcje poszczególnych elementów obiektu budowlanego (w niniejszym przypadku korytarza i drogi ewakuacyjnej) możliwe jest bowiem tylko w takich zakresie, w jakim pozostają one w zgodzie z przepisami prawa i na skutek bieżącego użytkowania obiektu nie powodują zagrożenia dla życia i zdrowia.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, uwzględniającego stan faktyczny, niniejszej sprawy drzwi wstawione zostały w istniejący otwór wraz z ościeżnicą, która przymocowana została za pomocą kotew stalowych zamontowanych w gniazdach ściany zewnętrznej od strony klatki schodowej. W wyniku postępowania wyjaśniającego ustalono również, że otwierają się one na zewnątrz, co po ich otwarciu powoduje zmniejszenie dostępności korytarza klatki schodowej, a tym samym zmniejszenie drogi ewakuacyjnej. Zdaniem Sądu, w świetle takich okoliczności organ odwoławczy obowiązany był zatem do dokonania oceny wykonanych prac w aspekcie spełnienia warunków techniczno- budowlanych. W szczególności zaś, jak wskazano w poprzednim wyroku winien był rozważyć spełnienie wymogów określonych w § 242 rozporządzenia, dotyczących szerokości poziomej drogi ewakuacyjnej, przy uwzględnieniu zapisu ust. 4, w myśl którego skrzydła drzwi, stanowiących wyjście na drogę ewakuacyjną, nie mogą, po ich całkowitym otwarciu, zmniejszać wymaganej szerokości tej drogi. Na mocy bowiem § 207 ust. 2 rozporządzenia przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust. 2, również do użytkowanych budynków istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi. O ile zatem, w myśl § 2 ust. 2 rozporządzenia w zw. z § 1 i art. 5 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, w odniesieniu do budynków istniejących, wymagania dotyczące bezpieczeństwa, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy, o tyle organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie w zakresie oceny legalności działań, stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, winny ustalić czy wykonane w obrębie obiektu budowlanego prace są zgodne z określonymi w przepisach prawa wymaganiami i nie naruszają warunków techniczno – budowlanych.

Konieczność dokonania w niniejszej sprawie ustaleń we wskazanym zakresie, a także dokonanie oceny wykonanych prac na podstawie powołanego rozporządzenia wynika z regulacji art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, w myśl którego obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej, w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7. Zgodnie z tym przepisem wszelkiego rodzaju działania – stanowiące roboty budowlane, czy też inne prace, dotyczące obiektów budowlanych winny być oceniane z punktu widzenia spełnienia określonych przez prawodawcę wymagań. Zauważyć przy tym trzeba, iż tryb legalizacji robót budowlanych stanowiących remont, wykonanych z naruszeniem przepisów szeroko rozumianego prawa budowlanego określony został w przepisach art. 50 i 51 Prawa budowlanego. W przypadku natomiast ustalenia w toku postępowania, że stan obiektu na skutek działań niestanowiących robót budowlanych narusza wymagania wynikające z obowiązujących przepisów prawa, zastosowanie winien znajdować art. 66 Prawa budowlanego.

W niniejszej sprawie, jak już wcześniej wskazano, przedstawiona przez organ odwoławczy argumentacja dotycząca zakwalifikowania prac, polegających na wstawieniu dodatkowych drzwi do mieszkania, jako bieżącej konserwacji, nie zasługuje na uwzględnienie. Skoro jednak wspomniane drzwi nie zostały wykonane w celu odtworzenia stanu pierwotnego, jak słusznie stwierdzono w zaskarżonej decyzji, nie mogły być również uznane za remont. Ustalenie, że wykonane prace nie stanowią robót budowlanych, jak już podkreślono, nie wyłączało jednak dokonania ich oceny w aspekcie spełnienia warunków techniczno – budowlanych. Wprawdzie ocena ta, nie mogła być dokonana w trybie art. 50-51 Prawa budowlanego, jednakże brak podstaw prowadzenie postępowania w tym trybie nie mógł stanowić o jego bezprzedmiotowości, skutkującej umorzeniem postępowania. W niniejszej sprawie bezprzedmiotowość ta mogłaby być bowiem stwierdzona dopiero po dokonaniu oceny spełnienia warunków techniczno – budowlanych i ustaleniu, że prace polegające na wstawieniu do mieszkania dodatkowych drzwi nie wpływają na prawidłowość użytkowania obiektu budowlanego i jego utrzymanie w należytym stanie zgodnym z warunkami technicznymi, w szczególności dotyczącymi bezpieczeństwa pożarowego i zapewnienia właściwej drogi ewakuacyjnej.

Stosownie do powyższego, wobec oceny prawnej i zaleceń Sądu wyrażonych we wcześniejszym wyroku, niedokonanie oceny okoliczności faktycznych na podstawie przepisów powołanego rozporządzenia uznać w niniejszej sprawie należało, przede wszystkim za naruszenie art. 153 P.p.s.a. Jednocześnie jednak brak takiej oceny skutkował również naruszeniem przepisów § 207 ust. 2 rozporządzenia i art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego w związku z przyznanymi organom nadzoru budowlanego uprawnieniami w zakresie kontroli przestrzegania przepisów prawa budowlanego. W konsekwencji też spowodowało to naruszenie wyrażonej w art. 7 K.p.a. zasady prawdy obiektywnej, w myśl której organy administracji winny podejmować wszelkie kroki niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy oraz wynikającej z art. 6 i 7 K.p.a. zasady praworządności, zgodnie z którą organy obowiązane są przestrzegać przepisów prawa tak dotyczących ich właściwości jak i materialnych oraz procesowych.

Zaistniałe uchybienie oraz jego ciężar powoduje zatem konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji. W dalszym ciągu aktualna pozostaje jednak ocena wyrażona przez tut. Sąd w wyroku z dnia 24 lipca 2008 r., stosownie do której rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie może być podjęte dopiero po dokonaniu przez organ całościowej oceny. Dopiero jej przeprowadzenie pozwoli bowiem na stwierdzenie, czy wykonane prace doprowadziły do naruszenia przepisów szeroko rozumianego prawa budowlanego. Postępowanie w tym zakresie winno być przy tym prowadzone w oparciu o właściwą podstawę prawną.

Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c oraz art. 153 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.