Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 466/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2007-09-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6063 Opłaty eksploatacyjne
Hasła tematyczne: Prawo geologiczne i górnicze
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 1994 nr 27 poz 96
law: Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz,, asesor WSA Małgorzata Roleder, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 sierpnia 2007 r. sprawy ze skargi R. D. G. i A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty eksploatacyjnej za wydobytą bez koncesji kopalinę oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] marca 2007 roku nr [...] Starosta Ł. ustalił panu R. D. G. opłatę eksploatacyjną w wysokości [...] zł za wydobytą kopalinę (kruszywo naturalne) bez wymaganej koncesji z działek położonych na gruntach wsi D., gm. M. o nr: [...] stanowiących własność pana R. D. i A. małżonków G., ustalając wysokość opłaty eksploatacyjnej jako osiemdziesięciokrotność stawki opłaty eksploatacyjnej pomnożonej przez ilość wydobytej kopaliny.

Stan faktyczny sprawy przedstawiał się następująco:

Wojewoda Ł. w dniu [...] lutego 2001 roku decyzją nr [...] udzielił A. Sz. koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "D. I", przeniesioną następnie, decyzją Wojewody P. z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...], na rzecz R. D. G., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] w Ł..

Pismem z dnia [...] maja 2005 roku znak [...] Dyrektor Okręgowego Urzędu Górniczego w L. przekazał Wojewodzie P. informację o wydobywaniu przez R. D. G. kopaliny (dwa wyrobiska), poza obszarem górniczym, w bezpośrednim jego sąsiedztwie, na działkach nr [...], nie objętych powyższą koncesją. Wojewoda P. powyższe pismo przekazał do rozpatrzenia Staroście Ł., jako organowi właściwemu rzeczowo i miejscowo (postanowienie nr [...] z dnia [...] czerwca 2005 r.).

Po dokonaniu w dniu [...] lipca 2005 roku oględzin działek nr [...] Starosta Ł. stwierdził wydobywanie kruszywa i prowadzenie prac ziemnych zmierzających do zasypania wyrobiska, swoje działania ograniczając jednak do wniosku skierowanego do Prokuratury Rejonowej w Ł.. Postanowieniem z dnia [...] września 2005 r. Sygn. akt [...] Prokurator odmówił wszczęcia dochodzenia w przytoczonej sprawie z uwagi na brak znamion przestępstwa.

Pismem z dnia [...] maja 2005 r. R. D. G. wystąpił do Wojewody P. o zmianę posiadanej koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "D. l", poprzez prawidłowe określenie powierzchni ustanowionych obszarów i terenów górniczych dla przedmiotowego złoża oraz współrzędnych punktów je wyznaczających.

Wojewoda P. decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. ustanowił obszary górnicze oraz tereny górnicze. Ponadto w 2005 roku opracowane zostały dokumentacje geologiczne złóż, ustalające zasoby tych złóż.

W dniach 2 i 3 sierpnia 2006 r. przedstawiciele Okręgowego Urzędu Górniczego w L. przeprowadzili inspekcję zakładu górniczego "D. I". W trakcie kontroli stwierdzili naruszenie warunków udzielonej koncesji, polegające na przekroczeniu eksploatacją ustalonych granic obszaru górniczego "D. I-pole II" (w obrębie działek nr [...]) tj. przestrzeni, w obrębie której R. D. G. uprawniony jest do wydobywania kopaliny oraz granic udokumentowanego złoża kruszywa naturalnego "D. I". Powyższa eksploatacja złoża kruszywa naturalnego "D. I" poza ustalonymi granicami obszaru górniczego spowodowała wyeksploatowanie części zasobów złoża "D. 2"- wydzielonego w 2005 roku ze złoża "D. I".

W związku z powyższym Marszałek Województwa P. w piśmie [...] z dnia [...] lipca 2006 roku, skierowanym do Starosty Ł., poinformował o ustaleniach związanych z określeniem wielkości wydobycia prowadzonego w 2005 r. ze złoża "D. I". Podniósł między innymi, iż w piśmie z dnia 4 lipca 2006 r. R. D. G. poinformował o wydobywaniu kopaliny również z udokumentowanych złóż "D. II" i "D. III". Udokumentowane zaś złoża "D. II" i "D. III" nie są objęte koncesją, zatem prowadzenie działalności wydobywczej z tych złóż stanowi podstawę do określenia opłaty eksploatacyjnej w wysokości osiemdziesięciokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny, pomnożonej przez ilość wydobytej w ten sposób kopaliny, stosując stawki obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania.

Na tej podstawie Marszałek Województwa P. wniósł o podjęcie określonych prawem działań w celu naliczenia należnej opłaty eksploatacyjnej.

W wyniku przeprowadzonego postępowania Starosta Ł. wydał zaskarżoną decyzję z dnia [...] października 2006 roku Nr [...], mocą której działając na podstawie art. 85a ust. 1 i ust.2 pkt 1 lit. b ustawy Prawo górnicze i geologiczne, ustalił R. D. G. opłatę eksploatacyjną w wysokości [...] zł za wydobytą, bez wymaganej koncesji, kopalinę (kruszywo naturalne) z działek nr: [...], położonych w obrębie D. gm. M.

Od decyzji powyższej odwołanie złożył R. D. G. W odwołaniu nie wskazując na jakiekolwiek naruszenie przepisów prawa materialnego bądź niewłaściwe zastosowanie albo naruszenie przepisów postępowania, a także nie kwestionując wysokości opłaty eksploatacyjnej i sposobu jej ustalenia, wniósł o uchylenie decyzji. Zdaniem skarżącego prowadzone wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji nie uszczupliło należności z tytułu opłat eksploatacyjnych.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. rozpatrując odwołanie, uznało, że zasługuje ono na uwzględnienie, lecz z innych powodów niżeli wskazane w jego uzasadnieniu (naruszenie art. 7 i art. 85 kpa) i decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Organ I instancji, wykonując zalecenia zawarte w powyższej decyzji Kolegium, zawiadomił R. D. i A. małż. G. o przeprowadzeniu w dniu 27 lutego 2007 dowodu w postępowaniu administracyjnym - oględzin miejsca wydobywania kruszywa naturalnego, bez wymaganej koncesji na działkach nr [...] w miejscowości D. gm. M. Podczas wizji lokalnej, przeprowadzonej w wyznaczonym terminie z udziałem R. D. G. stwierdzono między innymi, iż na powyższych działkach, zlokalizowanych w terenie w oparciu o mapę zasadniczą w skali 1 : 1000 wsi D., istnieje wyrobisko o głębokości ok.6-8 m, długości ok., 220 m i szerokości ok. 160 m oraz prowadzenie prac polegających na zasypywaniu wyrobiska. Powyższe okoliczności potwierdził pan R. D. G. składając podpis na protokole oględzin.

Mając na uwadze tak zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy, a przede wszystkim wiarygodne, przekazane przez skarżącego, informacje kwartalne obrazujące ilość wydobytej kopaliny ze złoża D., operat ewidencyjny Nr 2 złoża kruszywa naturalnego-piasku i żwiru D. l oraz oględziny potwierdzające wydobywanie kopaliny z udokumentowanych złóż lecz nie posiadających koncesji, stanowił podstawę wydania decyzji Starosty Ł. z dnia [...] marca 2007 r. Nr [...].

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł R. D. G. W odwołaniu zarzucił decyzji naruszenie:

– art. 85 a ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku Prawo geologiczne i górnicze poprzez błędne zastosowanie,

– art. 77 kpa w związku z art. 7 kpa w wyniku naruszenia zasady wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego,

– art. 107 § 3 kpa w wyniku niewłaściwego uzasadnienia decyzji.

W związku z powyższym na podstawie art. 138 § 2 kpa skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Starostę Ł.. Podkreślił, przy tym, iż zasadniczą kwestię stanowi rozstrzygnięcie czy ze złoża D. I możliwe było wydobycie kopaliny, od której Starosta Ł. naliczył kwestionowana opłatę eksploatacyjna w wysokości osiemdziesięciokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny. Okoliczności tych bowiem w ogóle nie ustalono.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] maja 2007 roku nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu swego stanowiska stwierdziło, że z treści zebranego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby nastąpiło naruszenie, przez organ I instancji, prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazuje bowiem, że Starosta Ł. oparł swoje rozstrzygnięcie na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, a w szczególności na niepodważalnych dowodach dostarczonych przez skarżącego.

W sytuacji faktycznej i prawnej Kolegium nie podzieliło zarzutu strony o naruszeniu art. 85a ustawy Prawo geologiczne i górnicze poprzez błędne zastosowanie, gdyż zgodnie z art. art. 85a ust 1. w razie wydobywania kopaliny bez wymaganej koncesji lub z rażącym naruszeniem jej warunków, właściwe organy ustalają, w drodze decyzji, prowadzącemu taką działalność, opłatę eksploatacyjną w wysokości osiemdziesięciokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny, pomnożonej przez ilość wydobytej w ten sposób kopaliny, stosując stawki obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania. Powyższy przepis nie zawiera luzu decyzyjnego, wręcz przeciwnie, obliguje organ (w rozpoznawanej sprawie Starostę Ł.) do ustalenia, prowadzącemu bezprawną działalność, powyższej opłaty eksploatacyjnej.

Kolegium ponadto podkreśliło, iż opłata eksploatacyjna, o której mowa w art. 84 ust. 1 i 2 cytowanej ustawy dotyczy kopaliny, na której wydobycie przedsiębiorca uzyskał wymagane prawem zezwolenie (koncesję).

Odnosząc się natomiast do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 77 kpa, art. 107 § 3 kpa i 7 kpa) organ zaakcentował, iż Starosta Ł. zgromadził w aktach dowody, które jego zdaniem były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Akta sprawy zawierają również dowody dostarczone przez stronę (informacje, wyjaśnienia, operat itp.), mające znaczenie dla sprawy. Organ I instancji ustalił stan faktyczny sprawy administracyjnej zgodnie z regułami obowiązującymi w procedurze administracyjnej, prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego do poczynionych ustaleń. Organ I instancji dopuszczając dowody przedłożone przez skarżącego (informacje kwartalne i operat), nigdy przez niego nie korygowane, na nich oparł swe rozstrzygnięcie. Przeprowadzone oględziny były czynnością sprawdzającą, uzupełniającą postępowanie dowodowe. Przedmiotowa decyzja spełnia również w ocenie Kolegium wszelkie wymogi z art. 107 § 3 kpa tj. oznaczenie organu wydającego decyzję, wskazanie jej adresata, rozstrzygnięcie w sprawie i uzasadnienie oraz podpis osoby reprezentującej organ administracji. Zawarte uzasadnienie wyjaśnia w sposób należyty rozstrzygnięcie.

Końcowo organ podniósł również, iż skarżący w odwołaniu wskazał na potrzebę rozstrzygnięcia czy ze złoża D. l możliwe było wydobycie kopaliny, od której Starosta Ł. naliczył przedmiotową opłatę. Kolegium wskazało jednak, że odpowiedź na powyższe pytanie znajduje się w tabeli 1, na str. 3 "Operatu ewidencyjnego Nr 2 złoża kruszywa naturalnego piasku i żwiru D. I", według którego zasoby geologiczne bilansowe wg stanu na 31.12.2005 roku wynoszą 2 651 140 ton. Oznacza to, że skarżący mógł z nich w pełni skorzystać. Odpowiedź na pytanie, dlaczego skarżący z tej możliwości nie skorzystał i z eksploatacją kruszywa wyszedł poza granice wyznaczone decyzją koncesyjną, Kolegium pozostawiło skarżącemu.

W związku z powyższym Kolegium utrzymało w mocy zaskarżoną decyzji, jako prawidłową.

W skardze wywiedzionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Białymstoku pan R. D. G. i A. G. zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie:

– art. 85 a ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku Prawo geologiczne i górnicze w wyniku błędnego i niedopuszczalnego zastosowania,

– art. 107 § 3 kpa w wyniku niewłaściwego uzasadnienia decyzji,

– art. 156 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 85 a ust. 2 lit. b prawa geologicznego i górniczego w wyniku wydania decyzji przez niewłaściwy rzeczowo organ.

Odnosząc się do decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. skarżący podkreślił, iż nie wyjaśnia istoty sprawy, gdyż nie ustalono z jakiego złoża pochodzi wydobycie kruszywa. Czy to wydobycie w całości miało miejsce ze złoża "D. I" czy też wydobycie pochodzi z innych złóż na które nie posiadał koncesji, a mianowicie "D. II" i "D. III" w ilości 174 857 ton.

Zdaniem skarżącego kwestia skąd pochodziło wydobycie ma istotne znaczenie, jeśli chodzi o właściwość rzeczową organu, który mógł prowadzić postępowanie i wydać decyzję w tej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 85 ust. 2 pkt. 1 prawa geologicznego i górniczego organem właściwym w sprawie ustalania opłat za wydobywanie pozostałych kopalin bez wymaganej koncesji jest właściwy starosta. Natomiast za wydobywanie kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji - właściwy organ koncesyjny. Okręgowy Urząd Górniczy w L. pismem z dnia [...] sierpnia 2006r. - nr [...] - adresowanym do Marszałka Województwa poinformował o nieprawidłowościach. W piśmie tym stwierdził, że powiadamia Marszałka jako właściwy organ koncesyjny, w którym stwierdzono naruszenie warunków koncesyjnych. Naruszenie warunków koncesyjnych polegało zatem w ocenie skarżącego na przekroczeniu eksploatacją ustalonych granic obszaru górniczego "D. I" -pole II (granic planowanej eksploatacji złoża) w obrębie działek nr [...].

Na tej podstawie skarżących wskazał, iż rozstrzygnięcie całej sprawy w I instancji przez Starostę Ł. jest nieważne na mocy art. 156 § 1 pkt. 1 kpa w zw. z art. 85a ust. 2 lit. b prawa geologicznego i górniczego.

Nietrafnie również zdaniem skarżących organy obu instancji uznały, że według operatu ewidencyjnego Nr 2 zasoby wyeksploatowane w 2005 r. piasków i piasków ze żwirem ze złoża D. I wynoszą jedynie 150 207 ton, w sytuacji gdy ze sporządzonego operatu ewidencyjnego zasobów geologicznych złoża kruszywa naturalnego " D. I" na 2005r. i sporządzonego przez Geologa M. J. M. - operatu wynika bezspornie, że wydobycie ze złoża "D. I" wyniosło w roku 2005 -237 885 ton.

Rozbieżności te nie mogą nie pozostać niewyjaśnione. Nie może się ostać twierdzenie w decyzji, że nastąpiło wydobycie 174 857 ton kruszywa, ze złóż "D. II" i "D. III.

Końcowo skarżący podniósł, iż występował z wnioskami do Starosty Powiatowego w Ł. o koncesję na wydobywanie kruszywa ze złoża "D. II" i złoża "D. III". Starosta zaś załatwiał sprawę mimo, iż wiedział że wydobycie roczne kopaliny przekracza rocznie 20.000m3. Sprawa w tej sytuacji powinna zostać przekazana zgodnie z art. 16 ust. 2a, pkt 2 ustawy z dnia 04 lutego 1994 prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005r. Nr 228 poz. 1947 ze zm.) do właściwego organu koncesyjnego, celem załatwienia zgodnie z właściwością, czego nie uczyniono. Powyższe świadczy o tym, iż nawet jeżeli było wydobycie z udokumentowanego, ale nie koncesjonowanego złoża to należy stwierdzić, że nie doszło do tego z winy skarżącego.

W konkluzji skarżący wnieśli o uchylenie spornej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie podzieliło zarzutów skarżących, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wnosząc o oddalenie skargi jako niezasadnej. Ponownie wskazało, które ze zgromadzonych w sprawie dowody wyjaśniły istotę sprawy i prawidłowość ustalenia opłaty za wydobycie kopalin bez wymaganej koncesji.

Kolegium nie podzieliło również zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania mających wpływ na rozstrzygniecie sprawy. Zgodnie bowiem z treścią art. art. 85 ust. 2 pkt 1 b i pkt 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze organem właściwym w sprawie ustalenia opłat za wydobyć kopalin bez wymaganej koncesji jest właściwy starosta, zaś organem właściwym w sprawie ustalania opłat za wydobywanie kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji – właściwy organ koncesyjny. Jak wynika zaś z ustaleń poczynionych w postępowaniu administracyjnym (potwierdzonych przez skarżącego) wydobycie kruszywa w ilości 174 857 ton nastąpiło ze złóż, na które skarżący nie posiadał koncesji, a zatem organem właściwym w sprawie ustalenia opłat za wydobycie przedmiotowych kopalin bez wymaganej koncesji jest Starosta Ł..

Organ zaakcentował także, iż celem postępowania dowodowego w postępowaniu administracyjnym było wyjaśnienie istotnych wątpliwości w sprawie, pozwalających na merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Akta sprawy zawierają materiały i informacje przekazane przez skarżącego, uznane przez Kolegium za wiarygodne. Żądanie natomiast skarżącego, zawarte w odwołaniu z dnia [...] kwietnia 2007 roku od decyzji Starosty Ł. nr [...] z dnia [...] marca 2007 roku, dotyczące powołania biegłego, którego zadaniem byłoby stwierdzenie możliwości wydobycia ze złoża koncesjonowanego "D. I" kruszywa w ilości 325064 ton Kolegium uznało za niecelowe, gdyż w Operacie ewidencyjnym Nr 2 złoża kruszywa naturalnego-piasku i żwiru D. I (sporządzonym na zlecenie R. D. G. (k- 84-90 akt I instancji)) wykazano istnienie zasobów przemysłowych na koniec 2005 r. w ilości 918 770 ton oraz wyeksploatowanie tych zasobów w 2005 r. w ilości 150 207 ton. (k-86 akt I instancji, pozycja 3 i pozycja 8 tabeli). A zatem wydobycie kruszywa ze złoża D. I w ilości 325064 ton było możliwe, lecz zrealizowano w 2005 r. tylko 150207 ton (patrz pozycja 3 tabelka k-86 akt l instancji) a pozostałe 174857 ton wydobyto ze złoża D. II i D. III (oświadczenie R. D. G. k-69 akt I instancji).

Organ końcowo również akcentuje, iż do skargi państwo R. D. G.i A. G. załączają "Operat ewidencyjny zasobów geologicznych kruszywa naturalnego .,D. I" za 2005 r." sporządzony przez geologa M. J. M.. Operat ten mimo. iż został sporządzony w 2006 r., skarżący przedkładają jednak po raz pierwszy w załączeniu do skargi z dnia 1 czerwca 2007 r., w związku z tym Kolegium nie mogło uczynić go przedmiotem rozpatrzenia przy wydawaniu decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2007 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga podlegała oddaleniu.

Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę decyzji, postanowień, aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z przepisami prawa materialnego oraz przepisami postępowania administracyjnego i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony tylko w aktach sprawy (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W świetle przytoczonych przepisów rozpoznanie skargi wymagało dokonania oceny zgodności zaskarżonej decyzji z art. 138 § 1 pkt 1 kpa, stanowiącym podstawę prawną wydania tej decyzji.

Zauważyć należy, iż decyzja administracyjna jest prawidłowa, jeżeli spełnia łącznie dwa warunki:

1. jest zgodna z normami materialnego prawa,

2. została wydana zgodnie z normami prawa procesowego.

Naruszenie tych norm powoduje wadliwość decyzji (wadliwość materialnoprawna albo wadliwość procesowa).

Zaskarżoną decyzję należy jednak uznać za prawidłową. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku - a wbrew twierdzeniom strony skarżącej - zarówno bowiem ustalenia faktyczne jak i rozważania prawne organu I i II instancji są słuszne i jako takie zasługują na aprobatę.

Podkreślić należy, że organy rozpatrujące sprawę zakończoną zaskarżoną decyzją nie naruszyły przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2005 roku nr 228, poz. 1947 z późn. zm.) ani też zaskarżonych przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 z późn. zm.).

Bezspornym w sprawie jest to, że Wojewoda Ł. w dniu [...] lutego 2001 r. decyzją nr [...] udzielił A. Sz. koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego ze złoża "D. I", przeniesionej następnie, decyzją Wojewody P. dnia [...] sierpnia 2002 roku nr [...] na rzecz R. D. G., prowadzące działalność gospodarczą pod nazwą [...] w Ł. przy Al. [...].

Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy poza sporem w sprawie pozostaje również to, iż strona skarżąca w 2005 roku wydobyła 325 064 ton kruszywa naturalnego. Wynika to ze znajdujących się w aktach sprawy informacjach kwartalnych, dotyczących opłat eksploatacyjnych składanych przez stronę skarżącą (k. 70-90 akt I instancji). Powyższa wielkość ostatecznie nie była kwestionowana przez stronę skarżącą do chwili obecnej. Strona skarżąca jedynie zaś kwestionowała wielkość wydobycia kruszywa naturalnego z obszaru na który posiadała koncesję. Na potwierdzenie powyższej tezy skarżąca przede wszystkim wskazywała, iż zasoby geologiczne złoża "D. I" wynoszą 2 651 140 ton na dzień 31 grudnia 2005 roku, a więc więcej niż łączne zadeklarowane wydobycie w roku 2005.

Należy jednak przyznać rację organowi II instancji, iż zgromadzony materiał dowody w sposób jednoznaczny wskazuje, iż wyeksploatowane w 2005 roku zasoby piasków i piasków ze żwirem ze złoża "D. I" wynoszą 150 207 ton. Wynika to wprost z "Operatu ewidencyjnego nr 2 złoża kruszywa naturalnego - piasku i żwiru D. I" sporządzone na zlecenie pana R. D. G. według stanu na 31 grudnia 2005 roku przez uprawnionego geologa R. J. (k.84 -90 akt I instancji). Potwierdza to również – jak trafnie wskazał organ II instancji – pismo z dnia 4 lipca 2006 roku, w którym to R. D. G. informuje Zarząd Województwa P. w B. o wydobyciu w 2005 r. kruszywa ze złoża D. I pole I i pole II (posiadającego koncesję) oraz z udokumentowanego złoża D. II i D. III, na które koncesja nie została jeszcze wydana. Fakt przy tym późniejszego tj. już po wydobyciu, ubiegania o udzielenie koncesji na D. II i D. III, nie ma przy tym znaczenia do merytorycznego rozpoznania sprawy. Osoba prowadząca bowiem działalność gospodarczą w zakresie wydobycia kopaliny w dacie rozpoczęcia wydobycia musi się już legitymować posiadaną koncesją. Wynika to wprost z regulacji zawartych w dziale I rozdziale 3 ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku – Prawo geologiczne i górnicze.

W świetle powyższego zarzut strony skarżącej, że w decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. nie wyjaśniło istoty sprawy tj. z jakiego złoża pochodzi wydobyte kruszywo oraz czy to wydobycie pochodziło z innych złóż, na które skarżący nie posiadał koncesji (koncesji udzielono dopiero w lipcu 2006 roku – oświadczenie złożone na rozprawie k. 43 akt sprawy), a mianowicie "D. II" i "D. III" nie znajduje oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym, w tym również oświadczeniach strony skarżącej, złożonej w toku postępowania administracyjnego.

Przedłożony natomiast dopiero wraz ze skargą operat ewidencyjny zasobów geologicznych złoża kruszywa naturalnego "D. I" na 2005 rok sporządzony przez geologa M. J. M. odmiennie ustalający wielkość wydobycie tego złoża nie ma żadnego wpływu na rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego zapadłe w niniejszej sprawie.

Podkreślić należy, że w postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy nie może ograniczać się do stanu sprawy z daty wydania decyzji przez organ I instancji, lecz musi uwzględnić zarówno stan faktyczny jak i prawny obowiązujący w dacie rozpatrywania odwołania (vide wyrok NSA z 24 lutego 1992r., II S.A. 49/92 nie publikowany). Na datę jednak wydania decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze stan faktyczny nie uległ zmianie i był identyczny ze stanem faktycznym istniejącym w dacie wydania decyzji przez organ I instancji. Strona skarżąca bowiem dopiero do skargi dołączyła nowy operat ewidencyjny zasobów geologicznych kruszywa.

Kolejną zatem kwestią na która należałoby zwrócić uwagę, jest fakt, że w dacie orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny organom znana już była treść tego operatu i w związku z powyższym udzielić odpowiedzi na pytanie czy sąd administracyjny powinien orzekać o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, biorąc za podstawę swojej oceny stan faktyczny istniejący w chwili wydania zaskarżonej decyzji, czy też istniejące w chwili orzekania a więc z uwzględnieniem ewentualnych zmian w stanie faktycznym sprawy, które nastąpiły po wydaniu zaskarżonej decyzji a przed momentem orzekania przez wojewódzki sąd administracyjny.

Udzielenie odpowiedzi na wyżej postawione pytanie należy rozpocząć od wskazania na treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr. 153, poz. 1269 ze zm.) z którego wynika, że wojewódzki sąd administracyjny rozpatruje skargi na akty lub czynności organów administracji państwowej i orzeka o ich zgodności z prawem. Postępowanie sądowoadministracyjne ma zatem charakter kontrolny i kasacyjny a dokonanie takiej kontroli pod względem zgodności lub niezgodności przedmiotu zaskarżenia z prawem, jest możliwe tylko na podstawie stanu prawnego i faktycznego, który istniał w chwili wydania zaskarżonego aktu a nie w dniu orzekania przez Sąd.

W konsekwencji w przedmiotowej sprawie nie można stwierdzić, aby organy wydające decyzje naruszyły prawo, orzekały bowiem na podstawie wszystkich okoliczności znanych im w dacie wydawania decyzji.

Za trafnością wydanych decyzji przemawia również to, że przedłożony operat, w tych okolicznościach nie mógł podlegać ocenie Sądu. Zgodnie bowiem z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd administracyjny orzeka na podstawie "akt sprawy" organu administracji publicznej, którego działanie zostało zaskarżone do tego sądu. Oznacza to, że podstawą orzekania przez sąd jest cały materiał faktyczny i dowodowy sprawy zgromadzony przez organy administracji publicznej w postępowaniu w obu instancjach, zakończony zaskarżonym aktem lub czynnością. Odstępstwa zaś od tej zasady dopuszczalne są tylko wyjątkowo, w sytuacji gdy jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania sądowego. Powyższa okoliczność jednak nie miała miejsca w niniejszej sprawie, w sytuacji kiedy strona skarżąca sama w toku postępowania administracyjnego potwierdziła, iż doszło do wydobycia kopaliny z terenów na które nie była jeszcze udzielona koncesja.

W związku z powyższym należy wskazać, iż art. 84 prawa geologicznego i górniczego jest umieszczony w dziale IV, regulującym kwestie wynagrodzenia za ustanowienie użytkowania górniczego, i odnosi się do opłat. Analiza systemowa przepisów dotyczących opłat wskazuje, że art. 84 jest adresowany do przedsiębiorców wydobywających kopalinę na podstawie koncesji. Koncesja zezwala na wydobycie określonego rodzaju kopaliny. Opłata eksploatacyjna zatem, o której mowa w art. 84 ust. 1 prawa geologicznego i górniczego, odnosi się do tego rodzaju wydobytej kopaliny, na której wydobycie przedsiębiorca uzyskał wymagane prawem zezwolenie (koncesję).

W wyroku z dnia 7 lutego 2006 roku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż opłata eksploatacyjna, o której mowa w art. 84 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr 27, poz. 96 ze zm.), odnosi się do tego rodzaju wydobytej kopaliny, na której wydobycie przedsiębiorca uzyskał wymagane prawem zezwolenie (koncesję) (II GSK 359/05, ONSAiWSA 2006/5/145).

W rozpoznawanej sprawie zaś strona skarżąca w dacie wydobycia kopaliny ze złoża "D. II" i "D. III" nie legitymowała się jeszcze koncesją.

Powyższe skutkowało zastosowaniem przez organy administracji regulacji art. 85 a ust. 2 pkt 1 b prawa geologicznego i górniczego i tym samym uznaniem właściwości Starosty, a nie organu koncesyjnego – jak przy wydobyciu kopaliny z rażącym naruszeniem warunków koncesji (pkt 2 tej regulacji).

Zgodnie z przepisem art. 85 a ust. 1 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze w razie wydobywania kopaliny bez wymaganej koncesji lub z rażącym naruszeniem jej warunków, właściwe organy ustalają, w drodze decyzji, prowadzącemu taką działalność, opłatę eksploatacyjną w wysokości osiemdziesięciokrotnej stawki opłaty eksploatacyjnej dla danego rodzaju kopaliny, pomnożonej przez ilość wydobytej w ten sposób kopaliny, stosując stawki obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania. Taka też sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Prawidłowe przy tym są także wyliczenia matematyczne organu. Brak jest zatem podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja jest nieważna z mocy art. 156 § 1 pkt 1 kpa.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut strony skarżącej dotyczący nieprawidłowości sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej decyzji (art. 107 § 3 kpa). W ocenie Sądu, konstrukcja uzasadnienia, jej zawartość merytoryczna oraz obszerność pozwoliły na zapoznanie się z tokiem rozumowania organu i przesłankami, którymi kierował się przy wydawaniu decyzji. Przedmiotowa decyzja została wydana na podstawie całokształtu zebranego materiału dowodowego, a jej uzasadnienie w sposób wyczerpujący przedstawiło podstawy prawne i faktyczne zaskarżonej decyzji. Nie może więc być mowy o naruszeniu art. 107 § 3 kpa. Tym samym możliwe było dokonanie wszechstronnej kontroli legalności zaskarżonej decyzji.

Należy podkreślić także, iż organy dokonały prawidłowych oględzin w dniu 7 września 2006 roku, w których skarżący uczestniczył osobiście, a jak wynika z protokołu tych oględzin pan R. D. G. zobowiązał się do złożenia dodatkowych wyjaśnień w terminie 7 dni. Wyjaśnień powyższych jednak nie złożył. Skarżący również nie złożył żadnych zastrzeżeń ani wyjaśnień zawiadomiony w trybie art. 10 kpa (k. 52 akt organu I instancji). Skarżący uczestniczył również w oględzinach w dniu 27 lutego 2007 roku – potwierdzając ustalenia zawarte w czasie tych oględzin (k. 15 akt organu I instancji).

Biorąc pod uwagę powyższe i nie stwierdzając naruszenia prawa dającego podstawę do uwzględnienia skargi, orzeczono o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).-