Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 211/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6033 Zajęcie pasa drogowego (zezwolenia, opłaty, kary z tym związane)
Hasła tematyczne: Drogi publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135, art. 200
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 8, art. 9, art.61 par 4, art. 62
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 39 ust. 1 i 3 w zw. z art. 40 ust. 1
journal: Dz.U. 2007 nr 19 poz 115
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 27 kwietnia 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska (spr.) Protokolant asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2012 roku sprawy ze skargi D.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta T. z dnia [...] roku, nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej – D. K. kwotę 200,00 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu 4 stycznia 2011r. (data wpływu wniosku do organu) D. K. wystąpiła do Burmistrza Miasta T. z wnioskiem o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej - Pl. A w T. w celu ustawienia kiosku handlowego o powierzchni 8m2 w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2011 r.

Decyzją z dnia [...]., nr [...] Burmistrz Miasta T. działając na podstawie art. 39 ust. 1, art. 40 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U z 2007r., Nr 19 poz. 115 ze zm.), odmówił D.K. wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej - Pl. A w T. w celu ustawienia kiosku handlowego o powierzchni 8m2 w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2011 r. z uwagi na powzięcie informacji o nieuregulowaniu należności za zajęcie pasa drogowego za lata wcześniejsze.

Po rozpoznaniu odwołania od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, uznając, iż fakt nieuiszczania opłat za zezwolenie na zajęcie pasa w poprzednich okresach nie może być podstawą do odmowy wydania zezwolenia.

W wyniku ponownego rozpoznania sprawy, decyzją z dnia 18 lipca 2011r., nr 7043.4-1.2011 Burmistrz Miasta T. ponownie działając na podstawie art. 39 ust. 1, art. 40 ust. 1-3 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U z 2007r., Nr 19 poz. 115 ze zm.), odmówił D.K. wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej - Pl. A w T. w celu ustawienia kiosku handlowego o powierzchni 8m2 w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2011 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, iż analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wykazała, że z wnioskiem na zajęcie pasa drogowego w celu prowadzenia działalności handlowej wystąpił dzierżawca przedmiotowego kiosku handlowego – M. K., który przedłożył umowę dzierżawy kiosku zawartą z właścicielem kiosku - D. K. oraz dokumenty potwierdzające uiszczenie opłat za zajęcie pasa drogowego za rok 2010. Decyzją z dnia [...], nr [...] Burmistrz Miasta T. zezwolił M. K. na zajęcia pasa drogowego drogi powiatowej - Pl. A w T. w celu ustawienia kiosku handlowego o powierzchni 8m2 w okresie od dnia 1 marca 2011 r. do dnia 31 grudnia 2011 r. W świetle zatem przedstawionych okoliczności faktycznych organ uznał, że ustawiony na Pl. A w T. kiosk handlowy posiada zezwolenie na zajęcie pasa drogowego z terminem zajęcia do 31 grudnia 2011 r., co oznacza, że złożony przez właściciela kiosku wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w tym samym terminie jest bezzasadny.

Od powyższej decyzji D. K. złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie zezwolenia na zlokalizowanie w pasie drogowym drogi powiatowej - Pl. A w T. kiosku handlowego o powierzchni 8m2 w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2011 r. lub ewentualnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi l instancji. W uzasadnieniu odwołania skarżąca nie zgadzając się ze stanowiskiem organu podniosła, że nie ma żadnego przepisu prawa wskazanego w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji, który stanowiłby o bezprzedmiotowości postępowania w przypadku uprzedniego wydania decyzji zezwalającej na zajęcie na rzecz innego podmiotu. Wskazała, iż organ oparł swoje rozstrzygnięcie na błędnych ustaleniach faktycznych, albowiem podmiot określany przez organ mianem "dzierżawcy kiosku" nigdy nie był dzierżawcą, a jedynie najemcą. Z powodu natomiast nieuregulowania przez najemcę kiosku czynszu, umowa najmu została wypowiedziana z dniem 31 lipca 2011 r. Zdaniem skarżącej uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego przysługuje jedynie właścicielowi obiektu handlowego, ponieważ to na właścicielu spoczywa obowiązek uiszczania opłat za zajęcie pasa drogowego. Do odwołania skarżąca załączyła kopię umowy najmu z dnia 26 maja 2009r. wraz z aneksem zwartym w dniu 5 września 2009r. oraz oświadczenie z dnia 29 czerwca 2011r o rozwiązaniu z dniem 31 lipca 2011r. umowy najmu wraz z dowodem nadania najemcy w dniu 29 czerwca 2011r.

Decyzją z dnia [...], nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, iż podstawę rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy, pas drogowy to wydzielony liniami granicznymi |wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. Stosownie natomiast do treści art. 39 ust. 1 ustawy, zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W szczególności zabrania się: lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego (art. 39 ust. 1 pkt 1). W myśl natomiast art. 39 ust. 3 ustawy, w szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowane w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń technicznych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi (...)". W niniejszej sprawie teren położony w T. przy Pl. A stanowi pas drogowy drogi powiatowej, a jego dysponentem jest zarządca drogi - Burmistrz Miasta T.. Regułą jest jak to wynika z powołanych przepisów, że w pasie drogowym zabronione jest umieszczenie innego rodzaju obiektów, niż związanych z utrzymaniem dróg. Umieszczanie zatem obiektów w pasie drogowym może nastąpić w wyjątkowych okolicznościach, gdy nie stoi w sprzeczności z potrzebami zarządzania drogą w tym również z zasadami bezpieczeństwa w ruchu drogowym i wymaga każdorazowo zezwolenia zarządcy drogi. Organ administracji, do którego obowiązków należy ochrona drogi (art. 20 cyt. ustawy w zw. z art. 4 pkt. 21 cyt. ustawy), uznając, iż szczególne warunki, o których mowa w art. 39 ust. 3 cyt. ustawy., zaistniały może wyrazić zgodę na zlokalizowanie obiektu w pasie drogowym lub odmówić wydania zezwolenia. Decyzja wydana w oparciu o art. 40 ust. 1 - 3 i ust. 6 w związku z art. 39 ust. 3 cyt. ustawy ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ bada, czy możliwe jest umieszczenie obiektu budowlanego lub urządzenia niezwiązanego z potrzebami zarządzania drogą. Z ustaleń faktycznych poczynionych w niniejszej sprawie wynika, że skarżąca wystąpiła o wydanie zezwolenia na zajęcie odcinka pasa drogowego drogi powiatowej - Pl. A w T. o łącznej powierzchni 8m2 celem umieszczenia obiektu budowlanego dla prowadzenia działalności handlowej. Rozstrzygnięcie co do zezwolenia na zajęcie pasa drogowego stanowi decyzję uznaniową zarządcy drogi i w tej konkretnej sytuacji zarządca drogi nie zezwolił skarżącej na zajęcie pasa drogowego z uwagi na to, że w stosunku do tego samego odcinka pasa drogowego drogi powiatowej w dniu [...] została wydana decyzja zezwalająca M. K. na zajęcie przedmiotowego odcinka pasa drogowego w terminie do dnia [...]. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zezwolenie na zajęcie pasa drogowego celem m.in. umieszczenia obiektu handlowego może nastąpić tylko wyjątkowo i w szczególnie uzasadnionych przypadkach i to zarządca drogi decyduje komu takiego zezwolenia udzielić oczywiście w formie decyzji administracyjnej ustalając szczególne warunki korzystania z zezwolenia określając wysokość, termin i sposób uiszczenia opłaty za zajęcie pasa drogowego. Rolą zarządcy drogi nie jest również ustalenie relacji pomiędzy właścicielem czy najemcą obiektu handlowego, skoro najemca - M. K. legitymował się umową najmu zawartą w dniu 26 maja 2009r. pomiędzy nim a skarżącą.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżąca podnosząc zarzut naruszenia art. 40 ust. 2 ustawy o drogach publicznych w związku z § 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 czerwca 2004r. w sprawie określenia warunków udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego (Dz.U. Nr 149, poz. 1481) w związku z art. 107 § 3 k.p.a. oraz naruszenie art. 7 i 8 k.p.a. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i dopuszczenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu w postaci decyzji Burmistrza Miasta i Gminy T. z dnia 20 sierpnia 1992 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę. W obszernym uzasadnieniu skargi skarżąca opisując szczegółowo dotychczasowy przebieg postępowania, podtrzymała argumentację zawartą w odwołaniu. Dodatkowo podkreśliła, iż decyzją z dnia [...]. Burmistrz Miasta T. odmówił jej wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego, a decyzją z dnia [...], pomimo, że powyższa decyzja nie była decyzją ostateczną, udzielił zezwolenia na zajęcie pasa drogowego najemcy kiosku handlowego – M. K..

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Biorąc pod uwagę powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn aniżeli w niej podniesione. W toku postępowania doszło bowiem do naruszenia przepisów art. 7, 8, 61 § 4 i 62 k.p.a. Naruszenie wspomnianych przepisów procedury administracyjnej mogło mieć - w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Burmistrza T. z dnia 18 lipca 2011r.

Zgodnie z art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych zabrania się umieszczania w pasie drogowym m.in. urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Jednakże ustawodawca, w drodze pewnego wyjątku, przewidział w art. 39 ust. 3 cyt. ustawy, że w szczególnie uzasadnionych wypadkach lokalizowanie w pasie drogowym wspomnianych urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej. Z kolei, jak stanowi przepis art. 40 ust. 1 ustawy o drogach publicznych, zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg wymaga zezwolenia zarządcy drogi, w drodze decyzji administracyjnej. Według art. 40 ust. 2 pkt 3 cyt. ustawy, zezwolenie takie dotyczy m.in. umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam.

W tym miejscu należy stwierdzić, iż Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego, że decyzja administracyjna wydawana w trybie art. 40 ust. 1 w zw. z art. 39 ust. 1 i 3 ustawy o drogach publicznych ma charakter uznaniowy. Wyraźnie należy jednak podkreślić, iż nie oznacza to, że decyzja taka może być dowolna.

Zdaniem Sądu trzeba stanowczo podkreślić, że organ administracji publicznej jest obowiązany kierować się zasadą prawdy obiektywnej także wówczas, gdy decyzja wydana w sprawie indywidualnej ma charakter uznaniowy. Korzystanie z uznania administracyjnego oznacza, że organ ma prawo wyboru treści rozstrzygnięcia. Wybór taki nie może być jednak dowolny, a więc musi on wynikać z wszechstronnego i dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy (vide: m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 1996 r., sygn. akt II SA 2875/95, Wokanda 1996, Nr 6, s. 32; podobnie /w:/ wyrok NSA z dnia 19 lipca 1982 r., II SA 883/82, PiP 1983, Nr 6, s. 141). Kontrola decyzji uznaniowej przez sąd administracyjny polega w szczególności na sprawdzeniu, czy jej wydanie poprzedzone było prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy. Sąd administracyjny kontroluje, czy w toku postępowania administracyjnego podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano zatem wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czyli nie nosi cech dowolności.

Przed dokonaniem merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji koniecznym jest chronologiczne przedstawienie zaistniałego stanu faktycznego, wynikającego z dokumentów zawartych w nadesłanych aktach administracyjnych.

W dniu 4 stycznia 2011r., skarżąca D. K. wystąpiła z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego pod kiosk handlowy o powierzchni 8 m2 zlokalizowany w pasie drogowym drogi powiatowej - Plac A. w T..

W dniu 19 stycznia 2011r. z identycznym wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego pod kiosk handlowy o powierzchni 8 m2 zlokalizowany w pasie drogowym drogi powiatowej - Plac A. w T. wystąpił najemca kiosku M. K..

Decyzją z dnia [...]. Burmistrz T. odmówił D.K. wydania wnioskowanego zezwolenia, argumentując swoją decyzję zaległościami skarżącej w opłatach z tytułu zajęcia pasa drogowego za poprzednie okresy wydanego zezwolenia. Od powyższej decyzji D. K. wniosła odwołania. W dniu [...] Burmistrz T. wydał zezwolenie na zajęcie pasa drogowego pod kiosk handlowy o powierzchni 8 m2 zlokalizowany w pasie drogowym drogi powiatowej - Plac A. w T., M. K..

Decyzja z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję Burmistrza T. z dnia [...]., odmawiającą D.K. wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy zakwestionował podstawę odmowy wydania decyzji zezwalającej na zajęcie pasa drogowego, wskazując, że zaległości w opłatach nie mogą stanowić przesłanki wydania odmownej decyzji.

Jak wynika z akt sprawy w dniu 29 czerwca 2011r. D. K. nadała korespondencję skierowaną do M. K., zawierającą rozwiązanie umowy najmu kiosku przy Placu A. w T. ze skutkiem na dzień 31 lipca 2011r. W dniu [...]Burmistrz T. odmówił D.K. wydania zezwolenia na zajęcia pasa drogowego uzasadniając odmowę udzieleniem takiego zezwolenia, decyzją z dnia [...], M. K..

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. po rozpoznaniu złożonego przez Dorotę K. odwołania od powyższej decyzji utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

Powyższe ustalenia jednoznacznie wskazują, że w sprawie występuje jedno dobro, o które ubiegają się dwa podmioty. Dobrem tym jest pas drogi publicznej – drogi powiatowej Plac A. w T. o powierzchni 8 m2. O zezwolenie na zajęcie tego pasa drogowego ubiegają się D. K. właścicielka kiosku zlokalizowanego w opisanym wyżej miejscu i M. K. najemca przedmiotowego kiosku, w którym wykonuje działalność gospodarczą.

Analiza zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej prowadzi do wniosku, że organ – co do zasady – stanął na stanowisku, że możliwe jest wydanie zezwolenia na zajęcie przedmiotowego pasa drogowego. Skoro zatem o takie zezwolenie ubiegają się dwa podmioty, obowiązkiem organu, dokonując wyboru jednego z nich, było wykazanie nie tylko przyczyn odmowy, ale także okoliczności przesądzających o wydaniu zezwolenia danemu podmiotowi (art. 7, 8, 9, 11 i 107 § 3 k.p.a.). W tym celu organ powinien sformułować jasne, jednakowe i jednoznaczne kryteria oceny składanych wniosków. Każdy wniosek inicjuje bowiem nowe postępowanie, w którym trzeba ustalić przesłanki pozwalające na wydanie wnioskowanego zezwolenia, a raz uprawniony nie może powoływać się na jakiekolwiek prawa nabyte.

Podana powyżej sekwencja składania wniosków dotyczących spornego pasa drogowego wskazuje, że w styczniu 2011r. wpłynęły do organu pierwszej instancji 2 wnioski - skarżącej w dnia 4 stycznia 2011r. i M. K. w dniu 19 stycznia 2011r. Wniosek skarżącej został rozpoznany negatywna decyzja z dnia [...]., i przed jej uprawomocnieniem organ I instancji wydał w dniu [...] pozwolenie drugiemu wnioskodawcy. O tym fakcie, jak wynika z akt sprawy skarżąca dowiedziała się z decyzji Burmistrza T. z dnia 18 lipca 2011r., wydanej po ponownym rozpoznaniu sprawy z uwagi na uchylenie pierwotnej decyzji z dnia [...]. Powodem odmowy wydania D.K. wnioskowanego zezwolenia był bowiem fakt udzielenia zezwolenia na ten sam odcinek pasa drogowego M. K.. Skarżąca dowiedziawszy się o tym fakcie składając odwołanie od decyzji z dnia [...] zakwestionowała w ogóle fakt uprawnień M. K. jako najemcy lokalu, którego ona jest właścicielką, do wystąpienia z wnioskiem o udzielenie mu zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. W tych okolicznościach należy stwierdzić naruszenia przepisów postępowania tj. art. 7, 8, 61 § 4, 62 k.p.a., które to naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić należy , że zgodnie z art. 7 k.p.a., w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W świetle art. 8 k.p.a., organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Jak zaś wynika z art. 61 § 4 o wszczęciu postępowania z urzędu lub na żądanie jednej ze stron należy zawiadomić wszystkie osoby będące stronami w sprawie. Z kolei według art. 62 k.p.a., w sprawach, w których prawa lub obowiązki stron wynikają z tego samego stanu faktycznego oraz z tej samej podstawy prawnej i w których właściwy jest ten sam organ administracji publicznej, można wszcząć i prowadzić jedno postępowanie dotyczące więcej niż jednej strony.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego podkreśla się obowiązek organu przyjęcia szczególnych zasad procedowania w okolicznościach jakie występują w przedmiotowej sprawie. Np. w wyroku z dnia 2 lipca 1982r. w sprawie I SA 438/82 NSA wyraził pogląd, że "Jeżeli o przydział tej samej części lokalu występują dwie strony o zbieżnych interesach, z powołaniem się jednak na odmienne podstawy prawne żądania, organ administracji powinien - jakkolwiek art. 62 Kpa nie ma w takim wypadku bezpośredniego zastosowania - obie sprawy rozpatrywać łącznie, kierując się zasadami interesu stron oraz szybkości i ekonomiczności działania (art. 7 i art. 12 Kpa.). Z kolei w wyroku z dnia 20 marca 1998 r., I SA 684/97, NSA wskazał, że " Jeżeli o tę samą nieruchomość ubiegają się dwa podmioty w tym samym czasie i przed tym samym organem administracji, ale na innej podstawie prawnej, co wyłącza zastosowanie art. 62 Kpa, organ ma obowiązek prowadzić równolegle oba postępowania i oba zakończyć decyzjami administracyjnymi w tym samym czasie, doręczając nawzajem stronom o sprzecznych interesach wydane decyzje. Taki obowiązek wynika z art. 7, art. 8, art. 11 i art. 12 par. 1, a zwłaszcza z art. 9 Kpa." Tym bardziej więc skoro w przedmiotowej sprawie występowała tożsamość stanu faktycznego, podstawy prawnej i treści żądania, a do ich rozpoznania uprawniony był ten sam organ to sprawy te winny być rozpatrzone łącznie, zakończone decyzjami administracyjnymi wydanymi w tym samym czasie i doręczonymi nawzajem stronom. Nie ulega wątpliwości, że zastosowanie rozwiązania określonego w art. 62 k.p.a. zapewnia większe możliwości równej ochrony praw stron. Ten tryb (sposób) załatwiania spraw może być uznany za procesową gwarancję równości stosowania prawa. Łączne rozpatrzenie kilku spraw w jednym postępowaniu umożliwia dokładniejsze zbadanie wszystkich istotnych dla treści rozstrzygnięć okoliczności, zastosowanie jednolitych kryteriów przeprowadzanych ocen oraz udostępnienie stronom pełnej informacji o dokonanych przez organ ustaleniach oraz przyjętych przez niego preferencjach. Przeprowadzenie łącznego postępowania w sprawie rozpoznania wniosków o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego winno być poprzedzone powiadomieniem zainteresowanych stron o wszczęciu postępowania w sprawie złożonych wniosków o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego.

Odmawiając D.K. wydania wnioskowanego zezwolenia i wydając takie zezwolenie M. K., mimo, iż w dniu wydania mu tego zezwolenia nie była ostateczna decyzja odmawiająca udzielenia zezwolenia dla D. K. oraz niezawiadamiając D. K. o fakcie wystąpienia z wnioskiem o wydanie zezwolenia przez M. K. organ dopuścił się naruszenia art. 61 § 4, 62 , 7, 8 i 9 k.p.a. a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy rozpoznając odwołanie D. K. również nie dostrzegł wadliwości postępowania organu I instancji. Argumentacja przemawiająca za koniecznością łącznego prowadzenia i rozpoznania sprawy oraz skutki naruszenia tego przepisu zostały przedstawione wyżej.

Z kolei z zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a., wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności (art. 6 k.p.a.). Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku tak ukształtowanego postępowania mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Ponadto w ocenie Sądu spełnienie normy wynikającej z przepisu art. 8 k.p.a. wymaga prowadzenia postępowania administracyjnego w taki sposób, aby w szczególności w uzasadnieniu decyzji przekonać stronę, że jej stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło inne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody, ale przede wszystkim, że to rozstrzygnięcie zapadło w toku prawidłowo przeprowadzonego postępowania, gwarantującego równość stosowania prawa wobec wszystkich stron i zapewniającego czynny udział w toczącym się postępowaniu. Podstawą rozstrzygnięcia winny być przesłanki wynikające z przepisów prawa materialnego przeanalizowane w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w toku prawidłowo przeprowadzonego postępowania, w trakcie którego organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (art. 9 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie doszło do wydania spornych decyzji odmawiających wydania wnioskowanego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego z powołaniem się na argument wcześniejszego udzielenia takiego zezwolenia innemu wnioskodawcy. Jak jednak wykazano wyżej postępowanie, w którym doszło do wydania zaskarżonej decyzji przeprowadzono z naruszeniem art. 7,8,9, 61 § 4, 62 k.p.a., które to naruszenie mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego Sąd nie odniósł się do zarzutu naruszenia prawa materialnego uznając, że w sytuacji stwierdzonych uchybień proceduralnych, byłoby to przedwczesne.

W sprawie bez znaczenia jest przy tym, że upłynął już okres, na który zostało wydane zezwolenie dla M. K., albowiem posiadanie takiego zezwolenia przez dany podmiot związane jest z określonymi konsekwencjami, przy czym Sąd ocenia legalność zaskarżonej decyzji na dzień jej wydania, a w okolicznościach przedmiotowej sprawy dzień ten obejmował okres wnioskowanego zezwolenia.

Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.

Z uwagi na brak przymiotu wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd nie podjął rozstrzygnięcie w oparciu o art. 152 p.p.s.a., zaś o zwrocie kosztów postępowania, obejmujących uiszczony wpis sądowy, Sąd orzekł na zasadzie art. 200 p.p.s.a.

ms