Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 951/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-02-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Rozgraniczenie nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: Par. 3
journal: Dz.U. 1999 nr 45 poz 453
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRÓW SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI ORAZ ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ z  dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości.
article: Art. 151 par. 1 pkt 2 w zw. z art. 151 par. 2 w zw. z art. 146 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędziowie WSA Maria Zawadzka NSA Piotr Lechowski (spr.) Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2014 r. sprawy ze skargi J. M., M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 13 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia - po wznowieniu postępowania - decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości skargę oddala.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania M. M., decyzją z dnia 13 czerwca 2013 r. znak [...] w; punkcie pierwszym uchyliło w całości zaskarżoną decyzję Burmistrza D z dnia [...] 2013 r. znak: [...] odmawiającą – po wznowieniu postępowania – uchylenia decyzji ostatecznej Burmistrza D z dnia [...] 2002 r., znak: [...] o rozgraniczeniu nieruchomości położonych w miejscowości S, oznaczonych jako działki nr [...] i [...] z działką nr [...]. W punkcie drugim; stwierdziło wydanie decyzji Burmistrza D z dnia [...] 2002r., znak: [...] z naruszeniem prawa oraz w punkcie trzecim; odmówiło uchylenia ww. decyzji z powodu upływu 5 lat od dnia doręczenia przedmiotowej decyzji.

W podstawie prawnej decyzji przywołano m.in. przepisy art. 138 § 1 pkt 2, art. 146 §2 i art. 151 §2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 267), dalej "K.p.a.".

W uzasadnieniu decyzji wskazano następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia.

Decyzją z dnia [...] 2002 r. Burmistrz D orzekł o rozgraniczeniu nieruchomości ozn. jako działki nr [...] i [...], stanowiącej własność J. M. i M. M. z nieruchomością ozn. jako działka nr [...] stanowiąca własność I. K. i K. K. Decyzja ta, wobec jej niezaskarżenia, stała się ostateczna.

W dniu 20 grudnia 2005 r. do organu I instancji wpłynął wniosek podpisany przez M. M. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] 2002 r. We wniosku tym M. M., powołując jako podstawę wznowienia przesłankę z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. wskazał, iż w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] 2002 r. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który wydał decyzję. Do wniosku dołączony został odpis nieprawomocnego wówczas wyroku Sądu Rejonowego z dnia 7 listopada 2005r., sygn. akt: [...]. Z wyroku tego miało, zdaniem wnioskodawcy wynikać, iż rozgraniczenie nieruchomości dokonane decyzją z dnia [...] 2002 r. przeprowadzone zostało w sposób wadliwy.

W piśmie z dnia 3 lutego 2006 r. organ I instancji wezwał wnioskodawcę o przesłanie odpisów z ksiąg wieczystych urządzonych dla nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...], [...], [...] i [...]. W piśmie tym zakreślił również termin (7dni) i pouczył, że w razie nieuzupełnienia złożonego wniosku o wznowienie postępowania, wniosek ten pozostanie bez rozpoznania.

W piśmie z dnia 18 stycznia 2008 r. podpisanym przez J. M. i M. M. wnioskodawcy wskazali, iż podtrzymują wniosek z dnia 20 grudnia 2005 r. o wznowienie postępowania rozgraniczeniowego i domagają się dalszego prowadzenia postępowania w tej sprawie.

W odpowiedzi, w piśmie z dnia 11 lutego 2008 r., organ I instancji wskazał, iż wniosek z dnia 20 grudnia 2005 r. pozostawiony został bez rozpoznania, natomiast w odniesieniu do wniosku z dnia 18 stycznia 2008 r. zachodzi konieczność jego uzupełnienia poprzez podanie terminu dowiedzenia się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania.

W piśmie z dnia 14 lutego 2008 r. J. i M. M. podnieśli, iż złożone wcześniej pismo z dnia 18 stycznia 2008 r. stanowi uzupełnienie wniosku z dnia 20 grudnia 2005 r., a wezwanie z dnia 3 lutego 2006 r. zawierające rygor pozostawienia sprawy rozpoznania jest "prawnie nieskuteczne, gdyż czynność ta nie została wykonana formie postanowienia, a tym samym wniosek z 2005 r. jest nadal aktualny".

W piśmie z dnia 11 marca 2008 r. organ I instancji ponownie poinformował wnioskodawców, iż żądanie wznowienia postępowania z dnia 20 grudnia 2005 r. pozostawione zostało bez rozpoznania w związku z nie uzupełnieniem żądania w wyznaczonym terminie. Wskazano również, iż ponowne prowadzenie postępowania o wznowienie postępowania byłoby możliwe w przypadku złożenia ponownego i uzasadnionego żądania o wznowienie postępowania.

W odpowiedzi, w piśmie z dnia 31 marca 2008 r. J. i M. M. wskazali, iż w dalszym ciągu domagają się rozstrzygnięcia wniosku z dnia 20 grudnia 2005 r., a ponadto, jak podnoszą wnioskodawcy, na wadliwość decyzji z dnia [...] 2002 r. zwrócił również uwagę Sąd Rejonowy w wyroku z dnia 1 sierpnia 2007 r., sygn. akt [...].

W kolejnym piśmie z dnia 30 kwietnia 2008 r., organ I instancji "w związku z wnioskiem z dnia 31 marca 2008 r. na podstawie art. 145 §1 pkt 1 K.p.a." wezwał do przedłożenia dowodu wskazującego termin, w którym strona wnosząca wniosek dowiedziała się o przyczynie wznowienia postępowania. W piśmie tym zakreślono również termin i rygor pozostawienia sprawy bez rozpatrzenia. Kolejnym pismem znajdującym się w aktach sprawy jest pismo organu I instancji z dnia 2 czerwca 2008 r. w którym poinformowano strony, iż z uwagi na nieuzupełnienie złożonego uprzednio wniosku o wznowienie postępowania, sprawę pozostawia się bez rozpatrzenia.

Dnia 18 maja 2009 r. do organu I instancji wpłynęło kolejne pismo J. i M. M. z dnia 15 maja 2009 r. w którym wnioskodawcy domagają się rozstrzygnięcia wniosku o wznowienie postępowania z dnia 20 grudnia 2005 r. "w sposób zgodny z art. 104 K.p.a."

Decyzją z dnia [...] 2009 r. organ I instancji odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] 2002 r. Decyzja ta, na skutek odwołania J. i M. M., została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2009 r. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego i ustalenia stanu faktycznego w oparciu o prawidłowo zebrany materiał.

Organ I instancji uzupełnił postępowanie dowodowe o opisane wyżej pisma i dokumenty, a także odpis wyroku Sądu Rejonowego z dnia 1 sierpnia 2007 r., sygn. akt [...] oraz o dowód doręczenia tego wyroku J. i M. M.

Następnie decyzją z dnia [...] 2009 r. odmówiono wznowienia postępowania, wskazując, iż wniosek o wznowienie postępowania złożony został po terminie. W obszernym uzasadnieniu organ I instancji ustalił, że wniosek o wznowienie postępowania z dnia 15 maja 2009 r. wpłynął do organu I instancji 18 maja 2009 r., podczas gdy okoliczność, z którą strony wiążą podstawę wznowienia aktu tj. wyrok Sądu Rejonowego z dnia 1 sierpnia 2007 r., sygn. akt. [...] doręczony został stronom 25 sierpnia 2007 r. W takiej sytuacji wniosek o wznowienie postępowania mógł być skutecznie wniesiony do dnia 25 września 2007 r. Wniosek z dnia 15 maja 2009 r. został zatem wniesiony po upływie miesięcznego terminu. Organ I instancji ustalił również, że poprzednio złożony wniosek z dnia 20 grudnia 2005 r., jak i kolejne pisma dotyczące tego wniosku, pozostawione zostały bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie braków formalnych.

Odwołanie od decyzji z dnia [...] 2009 r. złożyli J. i M. M. podnosząc, iż nie przekroczyli terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a rozgraniczenie zakończone decyzją z dnia [...] 2002 r. "oparte zostało na źle sporządzonych mapach ewidencyjnych i wprowadziło w błąd wydających decyzję i przeprowadzających rozgraniczenie".

W piśmie z dnia 26 października 2009r. I. i K. K. wskazali, iż postępowanie rozgraniczeniowe przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy, natomiast późniejsze rozstrzygnięcia zarówno organów administracji jak i sądów świadczą o tym, że roszczenia J. i M. M. nie są w żadnym razie uzasadnione.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2009 r. uchyliło decyzję organu I instancji z dnia [...] 2009 r. i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, iż wniosek M. M. z dnia 20 grudnia 2005 r. o wznowienie postępowania spełnia wymogi formalne, a co za tym idzie, konieczne jest ustalenie, czy wniosek ten złożony został w terminie, o którym mowa w art. 148 §1 i §2 K.p.a., a następnie wydanie albo decyzji o odmowie wznowienia postępowania, albo też postanowienia o wznowieniu postępowania stanowiącego podstawę do przeprowadzenia wznowionego postępowania. Kolegium wskazało również na konieczność rozpatrzenia wniosku złożonego przez J. M., który to wniosek złożony został w okresie późniejszym niż wniosek M. M.

Decyzją z dnia [...] 2010r. organ I instancji ponownie odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 146 § 2 K.p.a., bowiem w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca swej istocie decyzji dotychczasowej. Jeżeli chodzi natomiast o zachowanie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, to organ wskazał, że "skoro wniosek podpisany przez właścicieli działek nr [...] i [...] tj. J. i M. M. dnia 20 grudnia 2005 r. był nieprawidłowo podpisany, należy uznać, że termin z art. 148 § 1 K.p.a. nie został przez stronę dotrzymany. O wyroku wydanym w sprawie sygn. akt: [...] z dnia 7 listopada 2005 r. strony dowiedziały się w dniu 16 grudnia 2005 r. i od tej daty należało liczyć termin 1 miesiąca".

Odwołanie od decyzji organu I instancji ponownie złożyli J. i M. M. wskazując iż organ powinien zbadać czy w sprawie spełnione zostały przesłanki określone w art. 145 §1 pkt 5 K.p.a., a to może nastąpić dopiero po wznowieniu postępowania administracyjnego.

W piśmie z dnia 26 marca 2010 r. I. i K. K. po raz kolejny podnieśli, iż rozgraniczenie przeprowadzone zostało w sposób prawidłowy i brak jest podstaw wznowienia postępowania w sprawie, która zakończona została decyzją z dnia [...] 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2010 r. uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Powodem uchylenia decyzji I instancji były względy formalne. Kolegium mianowicie wskazało, że "odmowa wznowienia postępowania, której formalną podstawą jest art. 149 §3 K.p.a. może nastąpić wówczas gdy: wniosek o wznowienie postępowania złożony został z uchybieniem terminu określonego w art. 148 K.p.a., wniosek o wznowienie postępowania złożony został przez podmiot, który nie legitymuje się żadnym interesem prawnym i nie może być uznany za stronę postępowania, lub wniosek o wznowienie postępowania dotyczy aktu lub też czynności, które nie są decyzjami administracyjnymi albo też decyzja administracyjna nie uzyskała przymiotu ostateczności w postępowaniu administracyjnym.

Nie można natomiast odmówić wznowienia postępowania z powołaniem na art. 146 § 2 K.p.a. Aby możliwe było stwierdzenie, że decyzja w istocie odpowiadać będzie decyzji dotychczasowej, konieczne jest uprzednie wznowienie postępowania i następnie przeprowadzenie wznowionego postępowania. Następnie sprawa jest rozstrzygana w oparciu o art. 151 §2 K.p.a. O tym, że konieczne jest uprzednie wznowienie postępowania świadczy również stanowisko sądów administracyjnych z dnia 19 stycznia 1966 r. sygn. akt: III SA 282/95 opubl. W LexPolonica nr 328999).

Jeżeli chodzi o odmowę wznowienia postępowania motywowaną uchybieniem terminu określonego w art. 148 §1 K.p.a, to argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji są wadliwe. Wniosek o wznowienie postępowania podpisany przez M. M. wpłynął do organu I instancji w dniu 20 grudnia 2005 r. We wniosku tym wskazano, iż podstawą wznowienia jest wyrok Sądu Rejonowego z dnia 7 listopada 2005 r., sygn. akt. [...]. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem doręczony został J. i M. M. 16 grudnia 2005 r. Zatem wniosek o wznowienie postępowania złożony przez M. M. w dniu 20 grudnia 2005 r., a więc 4 dni później, złożony został z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 §1 K.p.a.

W odniesieniu natomiast do później złożonego wniosku podpisanego również przez J. M., to w tym zakresie nie jest wykluczone, że taki wniosek złożony został po terminie. Aby jednakże ustalić te okoliczności, należy zbadać jakie podstawy wznowienia powołała J. M., kiedy dowiedziała się o zaistniałej podstawie wznowienia i czy od daty dowiedzenia się nie upłynął okres 1 miesiąca określony w art. 148 §1 K.p.a.

W przypadku, gdy wniosek J. M. złożony został z uchybieniem terminu, konieczne będzie przeprowadzenie dwóch odrębnych postępowań. Pierwsze postępowanie dotyczyć będzie wniosku M. M., który to wniosek złożony został w terminie, natomiast drugie postępowanie, o ile doprowadzą do tego ustalenia poczynione przez organ I instancji, dotyczyć będzie wniosku J. M., który, co nie jest wykluczone, złożony został po terminie.

Kolegium podkreśliło, że wznowienie postępowania nie oznacza, iż argumenty przedstawione we wniosku o wznowienie postępowania są uzasadnione. Aby jednak możliwym było zbadanie zasadności tych argumentów konieczne jest uprzednie wznowienie postępowania, a następnie przeprowadzenie postępowania, o którym mowa w art. 149 §2 K.p.a. i zakończenie tego postępowania jedną z decyzji o których stanowi art. 151 §1 lub §2 K.p.a.

W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ I instancji postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2010 r. wznowił, na wniosek M. M., postępowanie zakończone decyzją ostateczną z dnia [...] 2002 r. Równocześnie decyzją z dnia [...] 2010 r. Burmistrz odmówił wznowienie postępowania zakończonego tą decyzją na wniosek J. M. Postawą do podjęcia takiego rozstrzygnięcia było ustalenie, że wniosek o wznowienie postępowania złożony przez J. M. wniesiony został po terminie. Decyzja ta, wobec jej niezaskarżenia w ustawowym terminie, stała się ostateczna w dniu [...] 2010 r.

Postępowanie, wznowione postanowieniem z dnia [...] 2010 r., po uprzednim uzupełnieniu materiału dowodowego zakończyło się przed organem I instancji poprzez wydanie decyzji z dnia [...] 2011 r., w której to decyzji Burmistrz odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 145 §1 K.p.a. W podstawie prawnej tej decyzji powołano art. 151 §1 pkt 1 K.p.a.

W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że w "wyniku wznowienia postępowania ustalono, że gdyby organ w chwili wydania decyzji administracyjnej z dnia [...] 2002 r. znak: [...] znał wszystkie przytoczone wyżej okoliczności oraz dokumenty, z których wynika treść prawa własności mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej".

Odwołanie od decyzji organu I instancji złożył M. M. domagając się uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji lub uchylenia decyzji organu I instancji i wydania decyzji o rozgraniczeniu. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że organ I instancji pomimo przywołania art. 145 §1 K.p.a, nie badał przesłanek, o których mowa w tym przepisie. W odwołaniu powołano się na nowe fakty i nowe dowody, które zostały ujawnione już po wydaniu decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2011 r., sygn. akt: [...] uchyliło decyzje organu I instancji z dnia [...] 2011 r. i przekazało temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, iż wnioskodawca powołał podstawę wznowienia z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a., na której opiera swoje żądanie, wskazując, że nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody wynikają z wyroku Sadu Rejonowego z dnia 7 listopada 2005 r., sygn. akt: [...]. Organ I instancji, pomimo długotrwałego prowadzenia postępowania, nie przeanalizował, czy powołana jako podstawa wznowienia postępowania przesłanka jest uzasadniona.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ I instancji skupił się na ocenie, czy w sposób prawidłowy przeprowadzone zostało postępowanie rozgraniczeniowe. Tymczasem istotą wznowionego postępowania powinno być nie dokonanie oceny, czy decyzja o rozgraniczeniu jest prawidłowa, tylko czy w sprawie zaistniała przesłanka powołana jako podstawa wznowienia. W tym celu konieczne jest przeanalizowanie treści wyroku, z którego wynika, że organ nie znał w momencie rozstrzygnięcia wszystkich okoliczności sprawy, które wówczas już istniały, a zostały ujawnione już po wydaniu decyzji o rozgraniczeniu.

Kolegium podkreśliło, że organ I instancji wykazał się niezrozumieniem celu postępowania wznowieniowego. Nie jest zrozumiałym, czy organ I instancji odmówił uchylenia decyzji z uwagi na niespełnienie przesłanki z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a., czy też z tego względu, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Podstawą prawną takiej decyzji byłby wówczas art. 146 §2 K.p.a.

Ponownie rozstrzygając przedmiotową sprawę organ I instancji decyzją z dnia [...] 2011 r. znak: [...]:

1) stwierdził wydanie decyzji Burmistrza D z dnia [...] 2002 r. z naruszeniem prawa, 2) odmówił uchylenia decyzji z przyczyn określonych a art. 146 §1 k.p. a

W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w dacie wydania decyzji o rozgraniczeniu

nieruchomości tj. [...] 2002 r., organ I instancji nie znał wszystkich dokumentów dotyczących ustalenia przebiegu granic, które objęte zostały ta decyzją, bowiem nie dysponował wiedzą wynikającą z wykazu synchronizacyjnego wykonanego przez geodetę inż. J. W. zgodnie z którym to wykazem, z parceli gruntowej [...] powstała działka nr [...] o powierzchni 0,10 ha, a z parcel gruntowych nr [...] i [...] powstała działka nr [...] o powierzchni 0,04 ha. Organ I instancji wskazał również, iż nie dysponował "mapą do celów prawnych zgodnie z którą działka nr [...] podzieliła się na działki nr [...] i [...]". Te okoliczności powodują, iż w sprawie spełniona została przesłanka określona w art. 145 §1 pkt 5 K.p.a., niemniej jednak nie można uchylić decyzji z dnia [...] 2002 r., albowiem od dnia jej doręczenia upłynęło już 5 lat. Powoduje to, iż koniecznym jest ograniczenie się do stwierdzenia wydania kwestionowanej decyzji z naruszeniem prawa ("w zakresie rozstrzygnięcia" w pkt 2) (art. 151 §2 K.p.a.).

Odwołanie od decyzji organu I instancji złożył M. M. podnosząc, że prawidłowo organ I instancji przyjął, iż decyzja z dnia [...] 2002 r. wydana została z naruszeniem prawa, niemniej jednak takie stwierdzenie powinno prowadzić do wyeliminowania tej decyzji z obrotu prawnego. Odwołujący się wskazał również, iż upływ tak długiego terminu, jaki minął pomiędzy złożeniem wniosku o wznowienie postępowania, a rozstrzygnięciem sprawy, narusza określoną w art. 12 K.p.a. zasadę szybkości postępowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2011 r., sygn. akt: [...] ponownie uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, iż w niniejszej sprawie organ I instancji upatruje spełnienia przesłanki z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. w tym, iż w dacie wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości z dnia [...] 2002 r. organ I instancji nie znał wszystkich dokumentów, a w szczególności nie miał wiedzy na temat wykazu synchronizacyjnego wykonanego przez geodetę inż. J. W., a także na temat "mapy do celów prawnych", zgodnie z którą działka nr [...] podzieliła się na działki nr [...] i [...].

Z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. wynika, iż nowe okoliczności i nowe dowody muszą istnieć w dacie wydania decyzji. Tymczasem wykaz synchronizacyjny sporządzony przez geodetę inż. J. W. uwidacznia stan z roku 2006, a według zamieszczonej na tym wykazie daty sporządzony został 20 stycznia 2003 r. Mapa do celów prawnych, na która powoływał się organ I instancji sporządzona została 20 stycznia 2006 r. Zatem w dacie wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości ([...] 2002 r.), te dokumenty nie istniały. Organ I instancji nie mógł zatem brać pod uwagę tych dowodów nie z tego powodu, że nie znał ich treści, tylko z tego powodu, że [...] 2002 r. takich dokumentów nie było. Wbrew zatem ustaleniom zawartym w zaskarżonej decyzji nowe dowody, na które organ I instancji się powołał nie istniały w dacie wydania decyzji objętej wznowionym postępowaniem.

Kolegium zauważyło też, że zarówno wykaz synchronizacyjny jak i mapa do celów prawnych, na które powoływał się organ I instancji były przedmiotem oceny w opinii sporządzonej przez biegłego sądowego J. J., a następnie w wyroku Sądu Rejonowego z dnia 1 sierpnia 2007 r., sygn. akt.: [...]. Zarówno biegły sądowy jak i następnie Sąd Rejonowy wskazały, że ten wykaz synchronizacyjny oraz mapa do celów prawnych są wadliwe.

Ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę organ I instancji decyzją z dnia [...] 2013 r. odmówił uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji ostatecznej Burmistrza D z dnia [...] 2002 r., znak: [...] o rozgraniczeniu nieruchomości, położonych w miejscowości S, oznaczonych jako działki nr [...] i [...] z działką nr [...].

Z uzasadnienia tej decyzji wynika, iż w sprawie nie zostały ujawnione nowe okoliczności ani też nie istniały nowe dowody, których nie znałby organ wydając decyzję w dniu [...] 2002 r., a zatem przesłanka z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. nie jest spełniona. Jednocześnie jednak organ I instancji wskazał, iż uwzględniona została również treść art. 146 §1 K.p.a., który to przepis wyklucza możliwość uchylenia decyzji jeżeli od dnia jej doręczenia upłynęło 5 lat.

Od decyzji z dnia [...] 2013 r. odwołanie złożył M. M. nie zgadzając się z ustaleniami organu I instancji i podnosząc, iż rozgraniczenie zakończone decyzją z dnia [...] 2002 r. przeprowadzone zostało w sposób wadliwy.

W uzasadnieniu decyzji z dnia 13 czerwca 2013 r. znak [...] Samorządowe Kolegium odwoławcze przywołało, treść art. 151 K.p.a. Wskazało, że z podstawy prawnej, powołanej w zaskarżonej decyzji wynika, iż organ I instancji orzekał na podstawie art. 151 §2 K.p.a. Treść sentencji decyzji z [...] 2013 r. wskazuje jednakże, iż faktycznie podstawą rozstrzygnięcia organu I instancji był przepis art. 151 §1 pkt 1 K.p.a. Organ I instancji odmówił bowiem uchylenia decyzji Burmistrza D z dnia [...] 2002 r. wyjaśniając w uzasadnieniu, że przesłanka z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. nie jest spełniona. Nie orzekał natomiast – jak tego wymaga art. 151 §2 K.p.a. – o stwierdzeniu wydania decyzji z naruszeniem prawa.

W ocenie organu odwoławczego decyzja ta była wadliwa i wymagała w całości uchylenia. Wbrew bowiem ustaleniom organu I instancji w sprawie została spełniona przesłanka o której mowa w art. 145 §1 pkt 5 K.p.a.

Z protokołu granicznego z dnia 12 kwietnia 2002 r., a także z operatu pomiarowego z rozgraniczenia nieruchomości, który przesłany został przez organ I instancji w toku postępowania odwoławczego przed Kolegium wynika, iż poza pomiarami fizycznymi przeprowadzonymi na gruncie, dokumentem służącym za podstawę ustalenia granic była kopia mapy zasadniczej godło: [...]. Jedynie ten dokument tj. wskazana wyżej kopia mapy zasadniczej jest wymieniony wśród dokumentów na podstawie których ustalono przebieg granicy pomiędzy nieruchomościami oznaczonymi jako działki nr [...], [...] i [...] położonymi we wsi S.

Organ odwoławczy wskazał, że z treści §3 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz.U. z 1999 r., nr 45, poz. 453) wynika, że podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości stanowią dokumenty:

1) stwierdzające stan prawny nieruchomości.

2) określające położenie punktów granicznych i przebieg granicy nieruchomości.

Jak stanowi natomiast §5 dokumentami, o których mowa w §3 pkt 2, są:

1) dokumenty geodezyjne zawierające dane liczbowe do ustalenia przebiegu granic:

a) szkice graniczne, protokoły graniczne, akty ugody,

b) zarysy pomiarowe z pomiaru granic,

c) szkice wyznaczenia granic działek wydzielonych w wyniku scalenia, wymiany gruntów lub w wyniku podziału nieruchomości,

d) inne dokumenty pomiarowe, obliczeniowe i opisowe pozwalające na ustalenie przebiegu granic,

2) w razie braku dokumentów, o których mowa w pkt 1, mapy i plany obejmujące granice albo inne elementy pozwalajże na odtworzenie lub analizę przebiegu granic, w szczególności:

a) mapy jednostkowe nieruchomości,

b) mapy katastralne,

c) mapy scalenia i wymiary gruntów,

d) plany parcelacyjne,

e) mapy ewidencji gruntów,

f) mapa zasadnicza (ust. 1).

Dokumenty, o których mowa w ust. 1, stanowią podstawę ustalenia przebiegu granic nieruchomości, jeżeli zostały one przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, z uwzględnieniem § 6 ust. 1 (ust. 2). Za podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości mogą służyć uwierzytelnione przez ośrodek dokumentacji kopie, wyrysy, odrysy, wypisy lub odpisy dokumentów przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli zawierają dane o ich rodzaju, dacie powstania, wykonawcy (ust. 3).

Organ zwrócił uwagę, że z treści §5 ust. 1 rozporządzenia wynika również hierarchia dokumentów, które powinny być wzięte pod uwagę przez organ w toku postępowania rozgraniczeniowego. Mapy i plany obejmujące granice albo inne elementy pozwalające na odtworzenie lub analizę przebiegu granic powinny być uwzględnione w razie braku dokumentów, o których mowa w pkt 1.

W niniejszej sprawie, jak wyżej wskazano, w punkcie zawartym w protokole granicznym, dotyczącym wykazu dokumentów stanowiących podstawę ustalenia przebiegu granic znajduje się jedynie opisana wyżej mapa zasadnicza. Tymczasem oprócz mapy zasadniczej służącej jako podstawa do ustalenia przebiegu granic, w dacie wydania decyzji z dnia [...] 2002 r. istniało szereg innych dokumentów, których treść mogła wpłynąć na przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego i ustalone w wyniku tego postępowania granice nieruchomości.

W oparciu o ustalenia dokonane przez Sąd Rejonowy zawarte w prawomocnym wyroku z dnia 1 sierpnia 2007 r., sygn. akt: [...] organ przyjął, że przed wydaniem decyzji z dnia [...] 2002 r. stosunki własnościowe i wynikający z nich przebieg granic kształtowały się następująco:

"Sąd Rejonowy prowadził księgę wieczystą nr [...], założoną 17 września 1962 r., dla nieruchomości położonej w S, powiat D, składającej się z parcel budowlanych [...] oraz [...] i [...], a także parcel katastralnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. W dziale II jako właściciele ujawnieni byli S. P. córka J. i A. oraz F. F. syn J. i A. po połowie.

Aktem notarialnym z dnia 30 czerwca 1973r. Rep A nr [...] S. P. i F. P. sprzedali M. M. oraz J. M. nieruchomość składającą się z parcel budowlanych [...] oraz [...] i [...], a także parcel katastralnych nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] wraz z częściami składowymi, o łącznej powierzchni 4,0681 ha, zaś Sąd Rejonowy wpisał nowych właścicieli w dziale II księgi wieczystej nr 11910. (...) Dnia 1 kwietnia 1997 r. sporządzony został przez geodetę J. S. wykaz synchronizacyjny dotyczący między innymi działki [...] o pow. 0,47 ha, w którym geodeta przyjął, iż wspomniana działka ewidencyjna powstała z pb. [...], p.gr. [...], [...], [...]. Dokument ten został opatrzony klauzulą, iż służy on za podstawę wpisu w księdze wieczystej. Ten sam geodeta sporządził wypis z rejestru gruntów, w którym wykazał, iż działka [...] posiadała powierzchnię 0,47 ha. Sporządzona przez biegłego w dniu 1.04.1997 r. mapa ewidencyjna wskazywała, iż działka [...] nie obejmowała swoim zasięgiem pasa gruntu, biegnącego od działki nr [...] do działki [...], północną granicą działki [...], zaś wspomniany pas włączony był do działki [...]. (...)

W oparciu o powyższe dokumenty, na wniosek M. i J. M. z dnia 4 kwietnia 1997 r. Sąd Rejonowy wpisał w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej dla nieruchomości położonej w S, iż w miejsce pb. [...], p.gr. [...], [...], [...] powstała dz. nr [...] o pow: 0,47 ha, oraz odłączył przedmiotową działkę i założył dla niej nową księgę wieczystą nr [...], w której to księdze działka [...] ujawniona jest do dnia dzisiejszego.

W dziale I Sp wpisano, iż z własnością pb. [...], p.gr. [...], [...], [...] (stanowiących działkę [...]) połączona była służebność przechodu, przejazdu i przegonu bydła wzdłuż północnej granicy p.b. [...], stanowiącej w chwili wpisu działkę [...], objętą księgą wieczystą nr [...].

W dziale II księgi przedmiotowej księgi nr [...] wpisano własności na rzecz M. M. s. J. i M. oraz J. M. c. H. i A. w całości, na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej, a to na podstawie AWZ z dnia 24 czerwca 1977 r. wydanego przez naczelnika Miasta i Gminy w D, nr [...]. Akt ten obejmował poza przedmiotową działką nr [...], także działki ewidencyjne [...], [...], [...], [...], [...], o łącznej powierzchni 5,64 ha, wraz z zabudowaniami (...).

J. i M. M. nabyli 30 czerwca 1973 r. parcele gruntowe w konfiguracji wraz z drogą biegnąca po obrzeżu ich działki, stanowiącej działkę ewidencyjną [...]. Sporny opas gruntu nie był w ogóle wyodrębniony jako droga. Na parceli [...] rósł sad owocowy, nadto parcela ta ogrodzona była płotem. Na parceli [...] rósł zaś las.

Ponieważ ich działka [...] obciążona była służebnością Przechodu, przejazdu i przegonu na rzecz obecnej działki [...], zaś powodowie zamierzali wznieść na swoim gruncie budynek gospodarczy M. i J. M. umówili się z M. i B. A., iż przeniosą oni prawo przejazdu ze szlaku przecinającego obecną działkę [...] przez siedlisko, na obrzeże działki [...]. Inicjatywa wykonania zmiany wyszła od powodów. Umowa została zawarta w formie ustnej. Następnie około roku 1975 powodowie – oraz M. i B. A. zajęli się urządzeniem drogi. Powodowie cofnęli się z płotem, droga została utwardzona, przy których to pracach brał także udział M. M., wożąc własnym ciągnikiem materiał utwardzający drogę. Następnie na działkę [...] stanowiącą własność powodów został wydany Akt Własności Ziemi z dnia 24 czerwca 1977 r. przez Naczelnika Miasta i Gminy, nr [...]. Uprawomocnił się on 14 lipca 1977 r. działka [...] nie obejmowała już spornego pasa gruntu, tj. drogi. Pas ten został wykazany do działki [...], na której uwłaszczyli się B. i M. A. (AWZ z dnia 26 czerwca 1977 r. nr [...] wydany przez Naczelnika Miasta i Gminy) (...).

Na podstawie AWZ z dnia 26 czerwca 1977 r. nr [...] wydanego przez Naczelnika Miasta i Gminy Sąd Rejonowy w dniu 1 czerwca 1978 r. założył księgę wieczystą nr [...], dla nieruchomości położonej w S, składającej się między innymi z działki nr [...]. Przedmiotowa decyzja o uregulowaniu własności gospodarstwa rolnego stała się ostateczna z dniem 19 listopada 1977.

Zgodnie z wykazem zmian synchronizacyjnych z dnia 5 maja 1978 r. sporządzonym przez inż. K. S. księga zamówień [...] według stanu z 1975 r. działka [...] o pow. 0,14 ha powstała z parceli katastralnej nr [...], zaś powyższy dokument zaopatrzony został klauzulą, iż stanowi podstawę wpisu do księgi wieczystej. W aktach tejże księgi zalega także wypis z rejestru gruntów z dnia 6 maja 1978 r., wykonany przez inż. S. z którego wynika, iż działka nr [...] ma powierzchnię 0,14 ha, nadto z dołączonej mapy – wyrysu z mapy ewidencyjnej wynika, iż działka nr [...] nie obejmowała pasa gruntu biegnącego od tej działki do działki [...], po obrzeżu działki [...].

W dniu 13.10.1976 r. została przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] mapa sporządzona przez M. P., zgodnie z którą działka [...] wykazywana była wraz ze spornym pasem gruntu.

A zatem dokonując rozgraniczenia nieruchomości 12 czerwca 2002 r. organ I instancji powinien oprócz mapy zasadniczej dysponować również innymi dokumentami, z których wynikałby stan prawny nieruchomości i przebieg granic. W szczególności chodzi o opisane wyżej: Akt Własności Ziemi, wykaz synchronizacyjny z dnia 5 maja 1978 r., czy mapę sporządzoną przez M. P. w dniu 13 października 1976 r. i przyjętą do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] lub ewentualnie dokumenty (akty notarialne) stanowiące podstawę nabycia rozgraniczanych nieruchomości przez M. M. i J. M. oraz przez I. K. i K. K.

Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w świetle powyższych ustaleń w dacie wydania decyzji z dnia [...] 2002 r. istniały inne dowody, które organowi I instancji nie były znane, jak również miały miejsce ustalone na podstawie tych dowodów inne okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na przeprowadzone postępowanie rozgraniczeniowe.

Powoduje to, iż w sprawie spełniona jest przesłanka z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. Zastosowanie znajduje zatem przywołany na wstępie art. 151 K.p.a.

Jak wynika z przedstawionych przez organ I instancji akt sprawy decyzja z dnia [...] 2002 r. doręczona została stronom postępowania w dniu 1 lipca 2002 r. Zatem od dnia doręczenia tej decyzji upłynęło już ponad pięć lat.

Upływ pięcioletniego terminu jest okolicznością, która powoduje, iż nie można uchylić decyzji z dnia [...] 2002 r. Konieczne jest natomiast stwierdzenie, iż ta decyzja wydana została z naruszeniem prawa, a także wskazanie, że upływ pięcioletniego terminu od dnia jej doręczenia stoi na przeszkodzie uchyleniu tej decyzji. Reasumując, wadliwość decyzji z dnia [...] 2013 r. spowodowała jej uchylnie w całości.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję wnieśli J. i M. M., wnosząc o jej uchylenie i stwierdzenie jej nieważności oraz uchylenie i stwierdzenie nieważności poprzedzającej jej decyzji.

Wnieśli o dopuszczenie dowodu w sprawie z akt administracyjnych oraz dołączonych do skargi dokumentów. Zarzucili naruszenie art. 7 i art. 77 §1 K.p.a., poprzez niewyjaśnienie i nieuwzględnenie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.

Zarzucili organowi I instancji bezzasadną, długotrwałą korespondencję w kwestii uzupełnienia wniosku i rażące naruszenia prawa. Zarzucili pominięcie przez organy wynikające z wyroku Sądu Rejonowego fakty, to jest utratę przez skarżących w wyniku nieprawidłowości w postępowaniu części nieruchomości oraz zeznań geodetów i biegłego wskazujących na rozgraniczenie w oparciu o wadliwe materiały geodezyjne.

Skarżący podnieśli, że powstały po rozgraniczeniu stan prawny na gruncie spowodował utratę przez nich możliwości dojazdu do własnego pola oraz ograniczenie dojazdu do budynku mieszkalnego.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Wskazało, że upływ 5-letniego terminu był wynikiem nie tylko braku działania ze strony Burmistrza D lecz także zaniechań wnioskodawców, a w szczególności dotyczących braku uzupełnienia wniosku o wznowienie postępowania.

Podniosło także, że skarżący nie skorzystali przysługujących im środków zwalczania opieszałości organów w postaci zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie.

W piśmie procesowym z dnia 4 października 2013 r. I. K. i K. K. ustosunkowali się do zarzutów skarżących, wnosząc o oddalenie skargi. Wskazali dokumenty przemawiające ich zdaniem za oddaleniem skargi:

1. AWZ – prawomocne, 2. Świadomość i wiedza posiadania KW [...] podczas rozgraniczania w 2002 r. – dowód, zeznania J. M. w sprawie sygn. akt [...] w załączeniu, 3. Zamiana gruntami pomiędzy J. i M. M. a w poprzednimi właścicielami działki [...] (B. i M. A.), na które zostały wydane AWZ – dowód, zeznania skarżących w sprawie sygn. akt. [...] oraz [...], 4. Akt notarialny Rep. A [...] na rzecz I. i K. K., 5. Synchronizacja biegłego sądowego J. J., 6. Powaga rzeczy osądzonej – sprawa pgr. [...] rozstrzygnięta wyrokiem sądu cywilnego I i II instancji, sygn. akt. [...], [...] – dowód w aktach sprawy, 7. Część gruntów własności A. została włączona do działki [...] natomiast część gruntów skarżących do działki [...] – dowód, zeznanie skarżących oraz biegłego sądowego J. J., 8. brak pgr. [...] w KW nr [...] własności skarżących, 9. Wyrok SA w Krakowie odnośnie pgr. [...], sygn. akt III SA/Kr 685/08. Stwierdzili, że skarżący mają dostęp do wszystkich swoich działek bez przeszkód.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył.

Skarga nie jest uzasadniona.

Stosownie do przepisu art. 3 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej ustawa P.p.s.a.) w związku z art. 1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej w niniejszej sprawie ma miejsce przez kontrolę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Sprawując tę kontrolę, zgodnie z art. 134 §1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Podniesione w skardze zarzuty wymagają przybliżenia przepisów regulujących instytucję wznowienia postępowania.

Na wstępie przypomnieć należy, że przedmiotem wniosku (skargi) jest wznowienie postępowania zakończonego decyzją Burmistrza D z dnia [...] 2002 r., którą rozgraniczono nieruchomość skarżących obejmującą działki [...] i [...] z nieruchomością sąsiednią stanowiącą działkę nr [...] własności I. K. i K. K. Stanowiący podstawę wydania takiej decyzji przepis art. 33 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. 10.193.1287 z późn. zm) w ust. 3 stanowi, że strona niezadowolona z ustalenia przebiegu granicy może żądać, w terminie 14 dni od dnia doręczenia jej decyzji, przekazania sprawy sądowi. Przepisy ustawy nie przewidują zatem w postępowaniu administracyjnym zwykłym dopuszczalności zaskarżenia decyzji odwołaniem do organu II instancji. W wypadku nie złożenia w terminie 14 dnia od doręczenia decyzji żądania przekazania sprawy sądowi (powszechnemu), decyzja o rozgraniczeniu staje się ostateczna. Jeżeli żądanie przekazania sprawy złożono w terminie, decyzja o rozgraniczeniu nie wywołuje skutków, a o rozgraniczeniu orzeka sąd powszechny.

Niedopuszczalność zaskarżenia w postępowaniu zwykłym administracyjnym decyzji o rozgraniczeniu nie wyłącza możliwości dochodzenia wznowienia postępowania zakończonego decyzją mającą charakter decyzji ostatecznej.

Wznowienie postępowania jako instytucja procesowa stwarza prawną możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej już zakończonej decyzją ostateczną. Wznowienie postępowania, w następstwie którego dochodzi do rozstrzygnięcia sprawy już raz rozpatrzonej co do istoty, stanowi odstępstwo od wyrażonej w art. 16 §1 K.p.a. zasady trwałości decyzji administracyjnych.

Przewidziana przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego procedura mająca doprowadzić do ponownego merytorycznego rozpatrzenia rozstrzygnięcia sprawy w następstwie wznowienia postępowania na dwa etapy. Zgodnie z art. 149 §1 K.p.a. wznowienie postępowania (a właściwie wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania) zakończonego decyzją ostateczną następuje w drodze postanowienia. Również odmowa wznowienia postępowania (a w istocie odmowa wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia), stosownie do przepisu art. 149 §3 K.p.a. – w brzmieniu obowiązującym od 11 kwietnia 2011 r. – następuje w drodze postanowienia (poprzednio w formie decyzji). Oba rodzaje wskazanych rozstrzygnięć tj. wznowienie postępowania na podstawie art. 149 §1 K.p.a. lub odmowa wznowienia postępowania na podstawie art. 149 §3 K.p.a. właściwe są dla etapu (fazy) pierwszego, w którym organ właściwy (tj. zgodnie z art. 150 §1 K.p.a. – zastrzeżeniem §2 i 3 – w zasadzie organ, który wydał decyzję w ostatniej instancji), bada czy istnieją przedmiotowe i podmiotowe przesłanki do wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia. Złożenie przez stronę żądania wznowienia postępowania (a w istocie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia), rodzi obowiązek organu wydania opartego na przepisie art. 149 §1 K.p.a. postanowienia o wznowieniu postępowania ale tylko wówczas, gdy nie zachodzą przesłanki podmiotowe i przedmiotowe do wydania opartego na przepisie art. 149 §3 K.p.a. postanowienia odmawiającego wznowienia postępowania.

Do negatywnych przesłanek, uzasadniających odmowę wznowienia postępowania decyzją opartą na przepisie art. 149 §3 K.p.a. należą: wniesienie podania przez podmiot nie będący stroną, brak zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie określonego przepisami art. 148 §1 i 2 K.p.a. – jeżeli wznowienie postępowania ma nastąpić na wniosek, oraz wskazanie podstawy faktycznej wznowienia nie odpowiadającej co najmniej jednej z wyczerpująco wymienionych przepisami art. 145 §1 pkt 1-8 oraz art. 145 a podstaw wznowienia. Brak spełnienia, którejkolwiek z tych przesłanek, tzn. złożenie podania przez podmiot nie będący stroną, po upływie terminu do złożenia podania, czy bez wskazania okoliczności, która mieściłaby się w którejkolwiek z wyczerpująco wymienionych podstaw wznowienia, musi zaowocować wydaniem opartej na przepisie art. 149 §3 decyzji (obecnie postanowienia) odmawiającej wznowienia postępowania.

Gdy nie zachodzą przesłanki negatywne opisane wyżej, organ wydaje oparte na przepisie art. 149 §1 K.p.a postanowienie w przedmiocie wznowienia postępowania. Jest to termin nieco mylący, gdyż zgodnie z art. 149 §2 wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania stanowi dopiero podstawę do przeprowadzania przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Przedmiotem takiego postępowania jest po pierwsze, ustalenie czy postępowanie w którym zapadła decyzja ostateczna, było rzeczywiście dotknięte jedną z wad wyliczonych w przepisach art. 145 §1 lub 145 a, a po drugie – przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną.

Z tych względów wydane na podstawie art. 149 §1 K.p.a. postanowienie w przedmiocie wznowienia w istocie tylko wszczyna postępowanie w sprawie wznowienia w zakresie określonym art. 149 §2 K.p.a., a nie wywołuje skutku równoważnego ze stwierdzeniem zaistnienia podstawy wznowienia.

Z akt sprawy wynika, że właśnie kwestie związane z tym pierwszym etapem postępowania wznowieniowego, który kończy się albo wydaniem postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania (a w istocie wszczęcia postępowania, w którym bada się m.in. czy wskazano podstawę wznowieniową) albo w przedmiocie odmowy wznowienia, były przedmiotem wielokrotnych rozstrzygnięć organów I i II instancji. Podnoszenie dopiero obecnie w skardze zarzutu, że postępowanie to było długotrwałe, przy nieskorzystaniu w jego toku ze środków prawnych mogących wpłynąć na tok postępowania, nie ma doniosłości prawnej dla oceny czy skarga jest uzasadniona.

Powołany wyżej art. 148 §1 K.p.a. stanowi, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Przypomnieć trzeba, że we wniosku z dnia 20 grudnia 2005 r. wniesionym przez M. M., jako podstawę wznowienia wskazano przepis art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. – w myśl którego w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się podstępowanie, jeśli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Pierwotnie skarżący wskazywał, że o tych nowych okolicznościach powziął wiadomość z uzasadnienia doręczonego mu nieprawomocnego wówczas wyroku Sądu Rejonowego Wydział V Grodzki z dnia 7 listopada 2005 sygn. [...], o ukaranie skarżącej w trybie wykroczeniowym. Nowe okoliczności miały dowodzić, że rozgraniczenia dokonano wadliwie. W piśmie z dnia 31 marca 2008 jako kolejny dowód, że organowi nie były znane istniejące w dniu wydania decyzji dowody, powoływali skarżący orzeczenie Sądu Rejonowego z dnia 1 sierpnia 2007 sygn. [...] wydane w sprawie usunięcia niezgodności między stanem prawnym ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym, w którym częściowo uwzględniono wniosek skarżących. W sprawie tej powoływał się Sąd na opinię biegłego J. z 2006 r.

Ostateczną decyzją z dnia 5 sierpnia 2010 r. Burmistrz D odmówił wznowienia postępowania na wniosek skarżącej J. M. złożony dnia 18 stycznia 2008 r., a postanowieniem z tej samej daty wznowił postępowanie rozgraniczeniowe na podstawie art. 149 §1 w związku z art. 145 §5 K.p.a. na wniosek skarżącego M. M.

Wydanie przez Burmistrza postanowienia opartego na przepisie art. 149 §1 K.p.a., rozpoczęło drugą fazę (etap) postępowania wznowieniowego. Po przeprowadzeniu bowiem postępowania określonego powołanym przepisem art. 149 §2 K.p.a., a więc co do przyczyn wznowienia oraz rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, stosownie do przepisu art. 151 §1 pkt 1 i 2 organ wydaje merytoryczne rozstrzygnięcie dwojakiego rodzaju. Albo bowiem (art. 151 §1 pkt 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 §1 albo też, (art. 151 §1 pkt 2) uchyla decyzję dotychczasową gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 §1 i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy.

Badanie zatem czy zaistniały podstawy wznowieniowe określone art. 145 §1 jest obligatoryjnym elementem postępowania, poprzedzającego wydanie decyzji opartej na przepisie art. 151 §1 pkt 1 – a więc odmawiającej – po wznowieniu postępowania – uchylenia decyzji której postępowanie dotyczyło jak też decyzji opartej na przepisie art. 151 §1 pkt 2 K.p.a. Oparta na tej drugiej podstawie decyzja – również wydana po wznowieniu postępowania – uchyla (wobec stwierdzenia postawy wznowieniowej tj. z art. 145 §1) – decyzję dotychczasową, której dotyczyło postępowanie wznowieniowe i zawiera rozstrzygnięcie o istocie sprawy w miejsce decyzji dotychczasowej.

Z powyższych regulacji wynika, że badanie istnienia lub braku podstaw wznowienia – podstaw uchylenia decyzji dotychczasowej określonych art. 145 §1, musi poprzedzić wydanie decyzji opartej na przepisie art. 151 §1 pkt 1 lub 2 K.p.a. Obowiązek badania czy zachodzi w sprawie rzeczywiście powołana przez stronę w podaniu o wznowienie postępowania podstawa wznowienia nie jest ograniczony żadnym terminem.

Jeśli organ ustalił, że nie występuje podstawa do wznowienia to nie przechodzi do merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, bowiem nawet w przypadku, gdyby istniały inne niż objęte podstawą wznowieniową wadliwości, nie może decyzji uchylić w trybie wznowieniowym. Wydaje wówczas decyzję opartą na przepisie art. 151 §1 pkt 1 K.p.a. odmawiającą uchylenia decyzji dotychczasowej.

Po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyny wznowienia Burmistrz D decyzją z dnia [...] 2013 r. z powołaniem m.in. na przepis art. 151 §2 K.p.a. odmówił uchylenia decyzji o rozgraniczeniu z dnia [...] 2002 r.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stanął na stanowisku, że mające stanowić podstawę wznowienia z art. 145 §1 pkt 5 nowe okoliczności względnie dowody ujawnione w wyrokach Sądu Rejonowego z 7.11.2005 r. (sygn. [...]) oraz w wyroku z dnia 1.07.2007 w sprawie [...], nie spełniają wymogu tego przepisu, gdyż powołane dokumenty nie istniały w dacie wydania decyzji o rozgraniczeniu (12.06.2002 r.) a pochodzą z 2006 r. W szczególności dotyczyło to "mapy dla celów prawnych" dot. podziału działki [...] datowanej na 20.01.2006 r., wykazu synchronizacyjnego inż. J. W. sporządzonego 20.01.2003 r., a uwidaczniającego stan z roku 2006, czy wreszcie opinii biegłego sądowego mgr inż. J. J. sporządzonej do sprawy [...] w D.

Rozpatrując odwołanie skarżących Samorządowe Kolegium Odwoławcze trafnie dostrzegło, że taki rodzaj rozstrzygnięcia - przez odmowę uchylenia decyzji dotychczasowej wobec stwierdzenia braku podstaw do jej uchylenia – na co powołał się organ, odpowiada rozstrzygnięciu przewidzianemu art. 151 §1 pkt 1 K.p.a. W zakresie tych okoliczności faktycznych i dowodów, na które skarżący się powoływali, Samorządowe Kolegium Odwoławcze podzieliło stanowisko organu I instancji.

Zarazem jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że w zakresie powołanej przez skarżących podstawy wznowieniowej z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. mieszczą się inne – niż wskazywane przez skarżących – dowody istniejące w dacie wydania decyzji, których istnienie w świetle przepisów §3 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywieniowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz.U. z 1999 r Nr 45, poz. 453) organ dokonujący rozgraniczenia winien był sprawdzić i uwzględnić. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze opisało te dowody istniejące w dniu wydania decyzji.

Stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w myśl którego stanowią przesłankę wznowieniową z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, choćby ich strona w postępowaniu wznowieniowym nie wskazała, Sąd podziela. Zgodnie z art. 147 zd. I K.p.a. wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Według zdania II tego przepisu wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 §1 pkt 4, oraz w art. 145 a i 145 b następuje tylko na żądanie strony. W ramach wszczętego postępowania w przedmiocie przyczyn wznowienia, organ zobowiązany jest ustalić czy zachodzą przesłanki objęte daną podstawą wznowienia. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 2010.12.09 I OSK 1256/10 (LEX nr 744959), nie jest przy tym istotne, czy ujawnione nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotne w wyniku zaniedbań, np. niedokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego czy z innych powodów. W wyroku z dnia 12.10.2012 r. sygn. II OSK 1925/12 (LEX nr 1233716). Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, iż granice rozpoznania sprawy po wznowieniu postępowania wyznacza art. 149 §2 K.p.a., a organ prowadzący postępowanie na wniosek strony związany jest podstawami wznowieniowymi zawartymi w takim wniosku i nie może odnosić się do innych podstaw nie wskazanych przez strony. Dokonane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustalenia mieszczą się w granicach powołanej wnioskiem podstawy wznowieniowej z art. 145 §1 pkt 5 K.p.a.

To ustalenie dawało Organowi II instancji podstawę do oparcia zaskarżonej decyzji na przepisie art. 151 §1 pkt 2 K.p.a. Konsekwencją tego, było przede wszystkim uchylenie zaskarżonej decyzji organu I instancji – odmawiającej uchylenia decyzji rozgraniczeniowej i merytoryczne orzeczenie w sprawie na podstawie art. 138 §2 K.p.a.

Jednakże przewidziane art. 151 §1 pkt 2 rozstrzygnięcie, uchylające decyzję dotychczasową, gdy organ stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia m.in. na podstawie art. 145 §1 K.p.a. i rozstrzygające nową decyzją o istocie sprawy, doznaje ograniczenia w zakresie określonym przepisem art. 151 §2 K.p.a. W myśl tego przepisu, w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.

Przepis art. 146 §1 K.p.a. stanowi, że uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 §1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 §1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat.

Bieg powyższego terminu zgodnie z przepisem rozpoczyna się od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji i nie ulega on przerwaniu czy zawieszeniu w związku i toczącym się postępowaniem.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze zgodnie z aktami sprawy ustaliło, że decyzja Burmistrza z dnia [...] 2002 r. została skarżącym doręczona dnia 1 lipca 2002 r. Z dniem 1 lipca 2007 r. upłynął ustawowy termin, do którego dopuszczalne było uchylenie decyzji na podstawie art. 151 §1 pkt 2 K.p.a. w związku z podstawą wznowieniową przewidzianą art. 145 §1 pkt 5 K.p.a.

Po dniu 1 lipca 2007r., spełnienie przesłanki wznowienia postępowania opartej na przepisie art. 145 §1 pkt 5 K.p.a. względem decyzji z dnia [...] 2002r., daje podstawę tylko do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylono decyzji.

Tym wymogom ustawy zadość czyni zaskarżona decyzja w punktach 2 i 3.cim

Zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.

Z tych względów skarga uległa oddaleniu jako bezzasadna na podstawie art. 151 powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.)