Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 865/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-02-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak (spr.) Sędziowie WSA Stanisław Marek Pietras Andrzej Kołodziej Protokolant starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2016 r. sprawy ze skargi Prokuratora Okręgowego w [...] na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z [...] marca 2015 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Nr [...] z [...] stycznia 2015 r. odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Komendanta Powiatowego Policji w [...] Nr [...] z [...] sierpnia 2010 roku w sprawie odmowy przyznania A. Z. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego.

W jej uzasadnieniu wskazał na następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

A. Z. została mianowana policjantem w służbie stałej Komendy Powiatowej Policji w [...] [...] marca 2010 r.

Aktem notarialnym z [...] marca 2010 r. A. Z. oraz M. S. nabyli po 1/2 części udziału do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...]. Z § 5 przedmiotowego aktu notarialnego wynika, że dotychczasowy właściciel zobowiązuje się wydać lokal do [...] marca 2010 r.

Wnioskiem z [...] lipca 2010 r., skierowanym do Komendanta Powiatowego Policji w [...], A. Z. wystąpiła o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie wskazanego wyżej lokalu mieszkalnego, podając, że w przedmiotowym lokalu zamieszkała [...] maja 2010 r. wraz z synem [...].

Komendant Powiatowy Policji w [...] decyzją Nr [...] z [...] sierpnia 2010 r. odmówił przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że w przypadku współwłasności do lokalu mieszkalnego poprzez pomoc finansową następowałoby finansowanie przez Policję praw osoby trzeciej.

A. Z. zrezygnowała z przysługującego jej prawa do złożenia odwołania, natomiast wnioskiem z [...] października 2013 r., skierowanym do Komendanta Powiatowego Policji w [...], wystąpiła o wznowienie postępowania w sprawie odmowy przyznania przedmiotowego świadczenia.

Decyzją Nr [...] z [...] grudnia 2013 r. Komendant Powiatowy Policji w [...]

odmówił uchylenia orzeczenia w sprawie odmowy przyznania stronie pomocy finansowej, a Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją Nr [...] utrzymał ją w mocy. Rozstrzygnięcia te były również przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. który wyrokiem z 17 kwietnia 2014 r. (sygn. akt II SA/Go 217/14) oddalił skargę na decyzję organu II instancji.

4 grudnia 2014 r. do Komendy Powiatowej Policji w [...], na podstawie art. 184 § 1 i 2 K.p.a., Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] wniósł sprzeciw od decyzji ostatecznej Nr [...] z [...] sierpnia 2010 r. Komendanta Powiatowego Policji w [...], zarzucając wydanie jej z rażącym naruszeniem art. 94 ust. 1 ustawy o Policji.

Sprzeciw prokuratora został przekazany do Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...], który decyzją Nr [...] z [...] stycznia 2015 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Nr [...] z [...] sierpnia 2010 r. Komendanta Powiatowego Policji w [...], uznając, że nie została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa. Organ wskazał, że decyzja ta była oparta na wykładni prawa funkcjonującej w okresie wydania decyzji, a jako rażąco naruszającego prawa nie można traktować rozstrzygnięcia opartego na odmiennej interpretacji danego przepisu, nawet jeżeli później zostanie ona uznana za nieprawidłową. Organ podkreślił, że w przypadku rażącego naruszenia prawa nie chodzi o spór o wykładnię prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w prawie. O rażącym naruszeniu prawa można mówić wyłącznie w sytuacji, gdy proste zestawienie treści decyzji z treścią przepisu prowadzi do wniosku, że pozostają one ze sobą w jawnej sprzeczności. Wydając decyzję z [...] sierpnia 2014 r. organ dokonał literalnej wykładni przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji przy uwzględnieniu § 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października

2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów, która to wykładnia znajdowała oparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Od niniejszej decyzji prokurator działający na prawach strony, odwołał się do Komendanta Głównego Policji, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz stwierdzenie nieważności orzeczenia nr [...] z [...] sierpnia 2010 r. Komendanta Powiatowego Policji w [...].

Wskazaną na wstępie decyzją Komendant Główny Policji utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] Wskazał, że podstawę prawną decyzji Nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w [...] stanowił przepis art. 94 w związku z art. 88 ustawy o Policji. Realizacja prawa do lokalu mieszkalnego może nastąpić w sposób przewidziany w ustawie, w szczególności przez przydział lokalu mieszkalnego lub przyznanie prawa do pomocy finansowej, o której mowa w art. 94 wyżej cytowanej ustawy. Z treści niniejszego przepisu wynika, że policjant, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej może ubiegać się o przyznanie pomocy finansowej, a zatem pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego jest zastępczą formą realizacji prawa policjanta w służbie stałej do lokalu mieszkalnego. Przywołując treść przepisu art. 95 ust. 1 pkt 2 ustawy pragmatycznej organ zaznaczył, że jakkolwiek przepis ten należy stosować posiłkowo przy analizowaniu przesłanek przyznania pomocy finansowej na podstawie art. 94 ust. 1 tej ustawy, to norma ta stanowi przede wszystkim podstawę do odmowy przydzielenia funkcjonariuszowi lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Za takim rozumieniem niniejszej dyrektywy przemawia sama idea prawa policjanta do lokalu mieszkalnego. Oznacza to, że jeżeli policjant ma odpowiednie mieszkanie, o którym mowa wyżej, to cel przepisu jest spełniony, a wobec tego nie powstaje prawo do lokalu, o którym mowa w art. 88 ust. 1 ww. ustawy o Policji.

W przedmiotowej sprawie A. Z. wnioskiem z [...] lipca 2010 r. wystąpiła do Komendanta Powiatowego Policji w [...] o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w [...], do którego prawo własności w 1/2 części nabyła [...] marca 2010 r. W tej sytuacji zdaniem organu w dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej posiadała już lokal mieszkalny o odpowiedniej powierzchni. W dniu złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej lokal nadawał się do zamieszkania, bowiem jak wskazała A. Z., zamieszkała w nim wraz z synem [...] maja 2010 r.

Uwzględniając zatem stan faktyczny i prawny w sprawie, organu II instancji ocenił, że A. Z. w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, a zatem brak było podstaw prawnych do przyznania jej przedmiotowego świadczenia pieniężnego.

Jednocześnie organ podkreślił, że przywołane przepisy ustawy o Policji jednoznacznie interpretują przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego albo domu jednorodzinnego, bowiem jest w nich mowa o posiadaniu prawa do lokalu mieszkalnego przez policjanta w służbie stałej i o ubieganiu się o pomoc finansową przyznawaną na tego rodzaju cel policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. Jednakże nie odnoszą się jednoznacznie do kwestii współwłasności i określenia ewentualnych udziałów. Natomiast, jeśli treść przepisu budzi wątpliwości prawne, czego dowodem jest niejednolite orzecznictwo sądowe w tym zakresie, to nie może być mowy o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.

Konkludując, organ odwoławczy stwierdził, iż będąca przedmiotem postępowania nadzorczego ww. decyzja odmawiająca przyznania stronie pomocy finansowej na uzyskanie prawa współwłasności do lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość, nie została wydana z rażącym naruszeniem art. 94 ust. 1 ustawy o Policji dającym podstawę do stwierdzenia jej nieważności, tym samym brak jest przesłanek do stwierdzenia jej nieważności.

Na decyzję Komendanta Głównego Policji Nr [...] z [...] marca 2015 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, decyzji tej zarzucając:

- istotne naruszenie przepisu postępowania mające wpływ na rozstrzygnięcie, a mianowicie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a., polegające na przyjęciu, że w niniejszej sprawie nie występuje przesłanka nieważności decyzji, pomimo rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji Komendanta Powiatowego Policji w [...] o odmowie przyznania A. Z. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, poprzez uznanie zasadności odmowy przyznania pomocy finansowej funkcjonariuszowi na zakup lokalu mieszkalnego w oparciu o pozaustawową, niewymienioną w ustawie przesłankę negatywną do przyznania pomocy finansowej,

- istotne naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, polegające na błędnej wykładni, skutkiem czego doszło do wydania decyzji Komendanta Głównego Policji w [...] i Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] niezgodnych z przepisami prawa i w konsekwencji uznania, iż funkcjonariuszowi A. Z. nie przysługuje pomoc finansowa na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych.

W związku z powyższym Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Kwestionując zasadność stanowiska organu II instancji, Prokurator podniósł, że bezspornym pozostaje to, że funkcjonariuszce nie przydzielono w drodze decyzji administracyjnej lokalu mieszkalnego ani nie miała ona do dnia nabycia mieszkania zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych. Tym samym, w ocenie Prokuratora, A. Z. przysługiwała pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego.

Wbrew twierdzeniom organów obu instancji, przywoływane przepisy art. 6 a ust. 2, art. 88 ust. 1, art. 94 ust. 1, 2 oraz art. 97 ust 5 ustawy o Policji, mające uzasadniać odmowę przyznania pomocy finansowej, w żadnej mierze nie stanowią podstaw do odmowy, bowiem co istotne nie zawierają takich negatywnych przesłanek.

Podobnie przepisy zawarte w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów nie ograniczają również możliwości przyznania pomocy finansowej tylko do przypadku nabycia nieruchomości na wyłączną własność wnioskującego o pomoc.

Z brzmienia art. 94 ust. 1 ustawy o Policji wynika, że pomoc finansowa jest alternatywną formą spełnienia prawa do lokalu mieszkalnego i konsekwencją niezrealizowania uprawnienia funkcjonariusza do otrzymania lokalu mieszkalnego, poprzez jego przydział w drodze decyzji administracyjnej. Oba te uprawnienia, tj. przydział lokalu oraz pomoc finansowa, powiązane są ze sobą przesłanką niezaspokojenia potrzeb mieszkaniowych w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej.

Przepis w art. 95 ust. 1 pkt 1-4 cyt. ustawy enumeratywnie wskazuje przypadki, w których nie przydziela się funkcjonariuszowi lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej. Zgodnie z dyspozycją ust. 1 pkt 2 przywołanego wyżej przepisu, nie przydziela się lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej policjantowi posiadającemu w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy.

Tym samym, zdaniem Prokuratora, do odmowy przyznania tego uprawnienia funkcjonariuszce doszło wyłącznie na podstawie dowolnej wykładni tych przepisów.

To też uprawnia do uznania, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji w [...] dotycząca A. Z. była wydana z rażącym naruszeniem prawa, a tym samym zachodziły podstawy do stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji.

Przepisy ustawy o Policji nie wprowadzają ograniczeń co do formy prawnej nabycia lokalu, jak i czasu wystąpienia z takim wnioskiem. Nie określają, czy zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych ma nastąpić poprzez własność, czy współwłasność.

Przyznanie pomocy finansowej wynikającej z treści art. 94 ust. 1 ustawy o Policji jest konsekwencją niezrealizowania prawa policjanta niemającego zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych do otrzymania lokalu mieszkalnego. Przy tym pomoc ta jest udzielana z reguły w formie częściowej refundacji już poniesionych kosztów na ten cel. Z uwagi na stosunek cen nieruchomości do dochodów osiąganych przez funkcjonariuszy, lokale są zakupywane przeważnie po wzięciu kredytu hipotecznego, zaciąganego wspólnie z mężem, czy też partnerem życiowym, niezależnie od tego, czy jest on policjantem.

Zaskarżona decyzja, w ocenie skarżącego, nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach, podobnie jak twierdzenia w nich zawarte, że zakup lokalu z osobą niebędącą małżonkiem funkcjonariusza uzasadnia odmowę przyznania pomocy finansowej.

Nadto w ocenie Prokuratora, wydanie przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] decyzji przyznającej pomoc innemu funkcjonariuszowi, w której organ powołał się na brak ograniczeń w nabywaniu lokali służących zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy we współwłasności z innymi osobami, także niebędących policjantami, uzasadnia stwierdzenie, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji w [...] dotycząca A. Z. była wydana z rażącym naruszeniem prawa, a decyzje odmawiające stwierdzenia jej nieważności nie znajdują żadnego uzasadnienia prawnego.

Zdaniem skarżącego o ile należy zgodzić się, że odmienna wykładnia konkretnego przepisu prawa, choćby następnie okazała się błędną, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, w konsekwencji skutkuje brakiem podstawy do stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji - to niemniej jednak rażące naruszenie prawa ma miejsce, gdy jedna z zaprezentowanych wykładni prawa, pozostaje w sposób oczywisty, bezdyskusyjnie sprzeczny z treścią przywołanej normy prawa.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Sąd administracyjny wykonuje wymiar sprawiedliwości, poddając kontroli decyzje wydawane przez organy administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem, badając, czy właściwie zastosowano przepisy prawa materialnego i przestrzegano przepisów proceduralnych w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy w stanie faktycznym i prawnym, istniejącym w dniu wydania decyzji, organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie natomiast z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz podstawą prawną.

Na wstępie dalszych rozważań na podkreślenie zasługuje, iż stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją szczególną, godzącą w zasadę trwałości decyzji administracyjnych. Pewność obrotu wymaga, aby decyzje administracyjne były stabilne i aby można było je wzruszyć tylko w nadzwyczajnych sytuacjach i z ważnych powodów. Wszelkie wątpliwości co do ustaleń, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa należy zaś rozstrzygać na korzyść legalności zaskarżonej decyzji (por. wyrok NSA z 4 stycznia 1999 r., IV SA 1342/98, dostępny w internetowej bazie orzeczeń pod adresem https:// cbois.nsa.gov.pl, dalej jako CBOSA).

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest ustalenie, czy dana decyzja jest dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. wymaga natomiast wykazania, że decyzja ostateczna wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Podkreślenia wymaga również, że postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem w nowej sprawie, w której zadaniem organu jest wyłącznie wyjaśnienie kwestii, czy w sprawie wystąpiły określone enumeratywnie w przepisie art. 156 § 1 K.p.a. przesłanki nieważności. Nie jest on natomiast władny rozstrzygać o innych kwestiach dotyczących istoty sprawy.

W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się powszechnie, że rażące naruszenie prawa to wada oczywista i niedająca się pogodzić ze standardami państwa prawa, tkwiąca w samej decyzji. Rażące naruszenie prawa to naruszenie tzw. kwalifikowane, w uproszczeniu o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, oczywiste, czyli takie, które stanowi zaprzeczenie stanu prawnego istotnego z punktu widzenia danego rozstrzygnięcia. Przy czym chodzi o stan prawny w zakresie jego obowiązywania i interpretacji niewątpliwy, niepozwalający i nierodzący rozbieżności w wykładni. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 25 listopada 2008 r., I OSK 1710/07 (publ. CBOSA), cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu przez ich proste zestawienie ze sobą, przy czym nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, a o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny; charakter tego naruszenia powoduje, iż owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Można zatem powiedzieć, że w przypadku badania tej przesłanki nieważności decyzji ocena poprawności zastosowania przepisu prawa jest łagodniejsza niż w przypadku oceny dokonywanej w toku instancji, która zresztą to ocena nie jest oceną sensu stricte, bo organ odwoławczy rozpatruje każdą sprawę merytorycznie w jej całokształcie, a nie dokonuje kontroli legalności decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 3 sierpnia 2011 r., I OSK 1383/10, publ. CBOSA). Przeto nie jest rażącym naruszeniem prawa błędna wykładnia danego przepisu (por. J. Borkowski /w:/ Kodeks postępowania administracyjnego z komentarzem pod red. B. Adamiak i J. Borkowskiego, Warszawa 1998 r., str. 810). Zagadnienie wykładni prawa jest więc uznawane za uchylające się spod kwalifikacji pod przesłankę rażącego naruszenia prawa, bo taki zarzut można postawić tylko zastosowaniu przepisu, którego treść jest niewątpliwie i jednolicie rozumiana (op. cit.). Jeżeli zatem przepis może być różnie rozumiany, to taka sytuacja nie skutkuje nigdy oceną wydanego w oparciu o jeden z możliwych wniosków interpretacyjnych aktu, jako rażąco wadliwego, nawet wówczas, gdy taka interpretacja zostanie później uznana za nieprawidłową albo, co zdarza się częściej, inna interpretacja zostanie uznana za słuszniejszą. Jeżeli przepis prawa dopuszcza rozbieżną interpretację, mniej lub bardziej uzasadnioną, to wybór jednej z takich interpretacji nie może być oceniany jako rażące naruszenie prawa. Zarzut rażącego naruszenia prawa musi wynikać z przesłanek niebudzących wątpliwości. Poza tym trzeba mieć na uwadze, że organ orzeka w tym postępowaniu nieważnościowym w ramach uznania administracyjnego, co dodatkowo "rozmywa" proces kontroli decyzji (por. wyrok NSA z 18 lutego 2015 r., I OSK 1737/13, publ. CBOSA).

Przenosząc powyższe uwagi natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy Sąd uznał, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie zaszły przesłanki pozwalające na stwierdzenie, iż decyzja Komendanta Powiatowego Policji w [...] o odmowie przyznania A. Z. pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Na przeszkodzie takiemu uznaniu stoi rozbieżność w orzecznictwie w zakresie interpretacji przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji.

Komendanta Powiatowego Policji w [...] wydając rozstrzygnięcie stanął na stanowisku, iż policjant nie może uzyskać pomocy finansowej w sytuacji, gdy nie jest właścicielem lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość lub domu jednorodzinnego, a jedynie współwłaścicielem w częściach ułamkowych. Stanowisko to znajdowało oparcie w linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego, opowiadającej się za literalną wykładnią przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji. Zgodnie z tą interpretacją policjant nie może uzyskać pomocy finansowej w sytuacji, gdy jest jedynie współwłaścicielem lokalu lub domu. Przyznanie pomocy finansowej przy istnieniu współwłasności nieruchomości prowadziłoby bowiem do sytuacji skorzystania osób trzecich z przysługującego funkcjonariuszowi Policji przywileju związanego ze stałą służbą w Policji (por. wyroki NSA z: 20 sierpnia 1999 r., I SA 1845/98, Lex 48582, 27 października 1999 r., I SA 13/99, Lex 48968, z 11 lutego 2000 r., I SA 329/99, 9 lutego 2005 r., I OSK 1133/04, 16 lutego 2005 r., I OSK 1145/04, 12 grudnia 2006 r., I OSK 148/06, dostępne CBOSA).

Poza sporem pozostaje, że powyższa wykładnia uległa zmianie. Stosując wykładnię celowościową NSA przyjął, że skoro celem pomocy finansowej, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, jest zaspokojenie potrzeb osób uprawnionych, cel ten może być osiągnięty również w przypadku nabycia przez policjanta w służbie stałej lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość na współwłasność. Z istoty współwłasności wynika, że każdy ze współwłaścicieli rzeczy jest uprawniony do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli (por. wyroki NSA z: 21 lutego 2008 r., I OSK 1692/06, 9 kwietnia 2009 r., I OSK 629/07, 27 kwietnia 2009 r., I OSK 795/09, 20 listopada 2009 r., I OSK 188/09, 4 września 2013 r., I OSK 2043/12, dostępne CBOSA).

Odnosząc się do powyższych różnic w interpretacji przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, Sąd nie podziela poglądu skarżącego, że wykładnia zaprezentowana przez Komendanta Powiatowego Policji w [...] pozostaje w sposób oczywisty, bezdyskusyjnie sprzeczny z treścią przywołanej normy prawnej, co miałoby uzasadniać możliwość stwierdzenia nieważności decyzji pomimo występujących różnic w jego wykładni. Wykładnia ta obowiązywała w orzecznictwie i praktyce orzeczniczej organów przez wiele lat, aż w końcu ustąpiła wykładni celowościowej, co niewątpliwie miało też związek ze stopniowym odchodzeniem w orzecznictwie od stosowanej powszechnie wykładni literalnej, na rzecz innych rodzajów wykładni, w tym wykładni celowościowej i systemowej.

W nawiązaniu do wcześniejszych uwag ogólnych Sąd stanął na stanowisku, iż występujące rozbieżności w interpretacji przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji przewidującego pomoc finansową na uzyskanie lokalu, nie pozwalają na uznanie, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji w [...] z [...] sierpnia 2010 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa, co miałoby skutkować stwierdzeniem jej nieważności.

O rażącym naruszeniu prawa nie świadczy również przyznanie decyzją nr [...] z [...] czerwca 2013 r. pomocy finansowej innemu policjantowi, na którą to okoliczność powołuje się skarżący. Decyzja ta, wydana 3 lata po decyzji odnoszącej się do A. Z., niewątpliwie wynika z omówionej zmiany interpretacji przepisu pozwalającego na przyznanie tego rodzaju pomocy.

Odnosząc się do argumentacji Komendanta Głównego Policji zawartej

w zaskarżonej decyzji, iż A. Z. w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej miała zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, a zatem brak było podstaw do przyznania jej przedmiotowego świadczenia pieniężnego, zwrócić należy uwagę, że

w postępowaniu nieważnościowym organ nie jest uprawniony do merytorycznego odnoszenia się do istoty sprawy. Kwestia zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych nie była analizowana przez Komendanta Powiatowego Policji w [...], a treść wydanej wówczas decyzji wskazuje, że dla organu nie była to okoliczność negatywna, niepozwalająca na realizację złożonego wniosku. Uzupełnianie stanowiska organu o kolejną przesłankę stojącą na przeszkodzie w przyznaniu wnioskowanej pomocy, należy ocenić jako nieprawidłowe. Ubocznie można jednak wskazać, że i kwestia w jakiej dacie należy badać zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych, powodowała rozbieżności w orzecznictwie. Prezentowany był pogląd, zgodnie z którym żądanie pomocy finansowej przez stronę nie może zostać uznane za spóźnione, gdy wystąpiła z nim już po nabyciu nieruchomości, bowiem ani ustawa o Policji, ani wydane na jej podstawie przepisy wykonawcze nie określają terminu, w którym uprawniony może wystąpić z wnioskiem, ani też że może to uczynić jedynie przed nabyciem lokalu mieszkalnego lub domu. Obecnie natomiast dominuje stanowisko przeciwne, stosownie do którego wystąpienie z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej po zakupie lokalu mieszkalnego, oznacza, że brak jest podstaw do przyznania pomocy finansowej na zakup tego lokalu. Analiza orzecznictwa w tym zakresie ujęta jest w wyroku NSA z 21 lutego 2013 r., I OSK 1174/12 (dost. CBOSA) i na potrzeby rozpoznawanej sprawy nie zachodzi zdaniem Sądu potrzeba jego prezentacji.

Wracając jednak do argumentacji organu odwoławczego Sąd zauważa, że organ ten na uzasadnienie swojego prawidłowego rozstrzygnięcia i uzasadnienia braku przesłanek do przyjęcia, że decyzja Komendanta Powiatowego Policji w [...] została wydana z rażącym naruszeniem prawa, przywołał również przesłankę niejednolitego orzecznictwa sądowego. Przyjął, że skoro art.94 ust. 1 ustawy o Policji budzi wątpliwości interpretacyjne, to nie może być mowy o jego rażącym naruszeniu.

Mając wszystkie powyższe względy na uwadze, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i dlatego też skargę na tę decyzję oddalił na zasadzie art. 151 P.p.s.a.