Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SAB/Gl 11/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2017-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono bezczynność organu  - art.149 par.1a ustawy - PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 4-6, art.  13
journal: Dz.U. 2015 poz 2058
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - tekst jednolity
article: art. 149, art. 200
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.), Sędzia WSA Bożena Miliczek-Ciszewska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi K. B. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; 2) stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3) zobowiązuje wymieniony organ do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] r.; 4) zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz strony skarżącej kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W skardze z dnia 8 listopada 2016 r., skierowanej przez K. B. (dalej: "skarżący"), do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., polegającą na nierozpoznaniu jego wniosku z dnia 8 września 2016 r., w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (obecnie tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 1764, w skrócie: "ustawa o dostępie do informacji publicznej"), w przedmiocie udostępnienia informacji dotyczącej samowoli budowlanej, tj. zmiany konstrukcji schodów do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...] w B., w postaci kserokopii dokumentów będących załącznikami do pisma [...] z dnia 18.08.2016 r., wysłanego do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz decyzji nr [...] z dnia [...]r.

W odpowiedzi na skargę z dnia 30 grudnia 2016 r. organ wniósł o jej oddalenie, bowiem jego zdaniem nie dopuścił się bezczynności oraz przedłożył pisemną "relację" z wykonanego zakresu robót budowlanych przy montażu nowych schodów zewnętrznych do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...] w B.. Wyjaśnił, że przeprowadzona w dniu 13 czerwca 2016 r. kontrola stanu realizacji schodów wykazała wykonanie zaleceń organu, stąd też bezprzedmiotowe stało się dalsze prowadzenie postępowania administracyjnego, dlatego wydana została decyzja umarzająca to postępowanie.

W piśmie z dnia 21 marca 2017 r. skarżący odniósł się do treści odpowiedzi organu na skargę, akcentując w dalszym ciągu jego bezczynność i zasadność skargi. Jeszcze raz podniósł, iż wnioskiem 8 listopada 2016 r., w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, domagał się udostępnienia informacji i dokumentów związanych z postępowaniem administracyjnym prowadzonym przez organ, w tym decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...]r. W ustawowym terminie 14 dni nie otrzymał żądanej informacji publicznej, ani też decyzji o odmowie jej udzielenia lub wyjaśnienia, iż zdaniem organu żądana informacja nie jest informacją publiczną. Z tego powodu w dniu 19.10.2016 r. złożył do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę na bezczynność organu - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. W dniu 9 grudnia 2016 r. otrzymał pismo organu z dnia 2 grudnia 2016 r., w którym poinformowano, że w dniu 19 września 2016 r. wystosowano do niego pismo i "udzielono wyczerpujących informacji związanych z prowadzonym postępowaniem dotyczącym schodów zewnętrznych do lokalu nr [...] w budynku oficyny mieszkalnej przy ulicy [...] w B." oraz uznano, że nie jest stroną tego postępowania. Dodatkowo, w tym piśmie organ zarzucił skarżącemu, że "nie przyznaje się" do otrzymania pisma z dnia 19 września 1016 r. Zdaniem skarżącego, akta administracyjne jako zbiór dokumentów zgromadzonych i wytworzonych przez organy administracji publicznej, bez względu na ich rodzaj i charakter zawierają informację o jego działalności i stanowią informację publiczną (por. wyrok WSA z dnia 28 marca 2011 r. sygn. akt II SAB/Kr 13/11, Lex 994243). W skład akt administracyjnych wchodzą przede wszystkim decyzje administracyjne. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest też pogląd, że decyzje administracyjne stanowią informacje publiczne, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy o dostępie do informacji publiczne (informacją publiczną jest informacja o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć). Taką informacją publiczną jest zatem decyzja jako akt administracyjny i jednocześnie dokument urzędowy, także jeżeli zawiera ona rozstrzygnięcie dotyczące podmiotów innych niż władze publiczne (por. wyrok WSA z dnia 14 sierpnia 2013 r. sygn. akt IV SAB/Wr 158/13). Prawo do informacji publicznej ma charakter powszechny, bowiem w art. 2 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej i przyznano je każdemu, nie wymagając przy tym od osoby wykonującej to prawo wykazania interesu prawnego lub faktycznego. W myśl art. 61 ust. 3 Konstytucji RP, ograniczenie prawa do uzyskania informacji może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę interesu publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa. Takim przepisem, który jako wyjątek od zasady udostępniania informacji każdemu, wskazuje na konkretne tajemnice jako podstawę prawną ich odmowy jest art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Możliwe jest udostępnienie informacji publicznej w drodze czynności materialno - technicznej (art. 7 ust. 1), jak również odmowa udostępnienia informacji (art. 16 ust. 1). Forma decyzji administracyjnej wymagana jest wówczas, gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej lub umarza postępowanie o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pod pojęciem "odmowy udostępnienia informacji publicznej" należy rozumieć sytuację, w której organ posiada informację o charakterze publicznym, ale jej nie udostępnia z uwagi na ochronę danych osobowych, tajemnicę zawodową, służbową, państwową, skarbową, statystyczną czy inną tajemnicę ustawowo chronioną bądź prawo do prywatności (por. wyrok z dnia 19 grudnia 2002 r. sygn. akt II SA 3301/02, Monitor Prawniczy z 2003 r. nr 5, poz. 195). Jedynie w dwóch przypadkach forma decyzji administracyjnej przewidziana dla odmowy udzielenia informacji nie jest wymagana, tj. gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej z tego powodu, że nie dysponuje żądanymi informacjami, bądź przy stwierdzeniu przez organ, iż żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, co skutkuje jedynie koniecznością powiadomienia wnoszącego, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa (wyroki WSA w Warszawie z dnia: 25 marca 2003 r. o sygn. akt II SA/Wa 4059/02 i 26 kwietnia 2007 r. o sygn. akt II SA/Wa 162/07). Te dwie ostatnie sytuacje, co wykazano wyżej - nie miały jednak miejsca w przedmiotowej sprawie. Zgodnie z art. 39 Kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 1529), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. Przekazanie decyzji lub stanowiska organu w odpowiedzi na wniosek zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej, o ile wnioskodawca nie wskazał innego sposobu udostępnienia informacji publicznej, wymaga stosowania zasad dotyczących doręczenia pism. W przedmiotowej sprawie wniosek skarżącego z dnia 8 września 2016 r. podlegał rozpoznaniu na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, a identyfikacja określonego we wniosku dokumentu jako informacji publicznej determinuje konieczność jego udostępnienia, natomiast jeżeli w ocenie organu, istnieją ustawowe przeszkody do udostępnienia informacji w określony sposób lub w określonej formie, bądź istnieją ustawowe podstawy do odmowy udostępnienia informacji publicznej, to był on zobligowany do załatwienia wniosku w formie procesowej. Tymczasem skarżący nie otrzymał żadnej odpowiedzi na swój wniosek, wbrew ciążącemu na organie obowiązkowi, który twierdzi, iż wysłał pismo w tej sprawie zwykłym listem, co więcej zawarł w nim informacje, które nie miały charakteru odpowiedzi na wniosek, złożony zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zdaniem skarżącego, nawet z ostrożności procesowej przyjmując, iż organ wystosował pismo w tej sprawie będące odpowiedzią na złożony przez niego wniosek, to jednak odmawiając skarżącemu udzielenia informacji publicznej w formie zwykłego pisma nie zastosował w sprawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z tego powodu złożoną skargę, w dalszym ciągu należy uznać za zasadną i zasługującą na uwzględnienie.

Na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 kwietnia 2017 r. tut. Sąd wydał w niniejszej sprawie wyrok o sygn. akt IV SAB/Gl 11/17.

W dniu 20 kwietnia 2017 r. do tut. Sądu wpłynęło pismo organu z dnia 10 kwietnia 2017 r., nr [...], wraz z załącznikami w postaci dokumentów, wykluczających zdaniem organu jakąkolwiek domniemaną kolizję wjazdu na podwórze przy ulicy [...] w B. (data nadania w urzędzie pocztowym B. - 14 kwietnia 2017 r.).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że prawo do sądu określone zostało w art. 45 ust.1 Konstytucji RP oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie w dniu 4 listopada 1950 roku (Dz.U. z 1993 r. nr 61, poz. 284 z późn. zm.), ratyfikowanej przez Rzeczypospolitą Polską (art. 9, art. 87 ust.1, art. 89 ust.1 pkt 2 Konstytucji RP). Nadto, Trybunał Konstytucyjny w uchwale z dnia 25 stycznia 1995 r. sygn. akt W 14/94, (Dz.U. nr 14, poz. 67, OTK 1995/1/19) wskazał, że na prawo do sądu składa się także element materialny, czyli możność prawnie skutecznej ochrony praw strony na drodze sądowej w ramach odpowiednio ukształtowanej procedury. Zgodnie natomiast z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 1066 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W oparciu o art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, zwanej dalej w skrócie jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Do właściwości sądów administracyjnych należy orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność oraz przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a p.p.s.a. (art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) oraz w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a.). Oznacza to, że sądy administracyjne rozpatrują skargi na bezczynność organu administracji publicznej w zakresie wydania określonej decyzji administracyjnej (pkt 1), postanowienia, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty (pkt 2), postanowienia wydawanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie z określonymi w tym przepisie wyłączeniami (pkt 3), innych niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniami określonymi w tym przepisie (pkt 4) oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (pkt 4a).

W myśl aktualnego brzmienia art. 149 § 1 p.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), bądź stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2) i stwierdza, czy organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie wskazuje, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

W tym miejscu przyjdzie zaznaczyć, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie zobowiązany organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Skarga na bezczynność organów ma bowiem na celu wymuszenie na organie załatwienia sprawy, bowiem jak wynika z ugruntowanego orzecznictwa sądowoadministracyjnego, bezczynność organu musi istnieć w dniu rozpoznania skargi przez sąd administracyjny (por. m. in. postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2011 r. o sygn. akt II OSK 2453/10 i postanowienie WSA w Warszawie z dnia 7 lipca 2010 r. o sygn. akt I SAB/Wa 109/10, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl., w skrócie: "CBOSA").

Nie ulega wątpliwości, że udostępnienie informacji publicznej następuje w formie czynności materialno-technicznej. Obowiązek wydania decyzji administracyjnej ustawodawca przewidział natomiast tylko w takim wypadku, gdy informacja, której udostępnienia żąda określony podmiot jest informacją publiczną, lecz organ odmawia jej udostępnienia. Jeżeli natomiast żądanie nie dotyczy informacji publicznej, organ powinien powiadomić pismem podmiot żądający udostępnienia informacji, że jego wniosek nie znajduje podstaw w przepisach prawa (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lipca 2007 r. o sygn. akt II SAB/Wa 19/07 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2002 r. o sygn. akt II SA 2867/02, CBOSA). Dopiero niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani też niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia, w terminie wskazanym w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej oznacza, że organ pozostaje w bezczynności (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt l OSK 601/05, CBOSA).

Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej stanowią, że realizacja prawa do informacji publicznej w przewidzianych w tej ustawie formach (art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1 pkt 1-3) jest uzależniona od jednoczesnego, kumulatywnego spełnienia trzech przesłanek. Po pierwsze: przedmiotem żądania informacji musi być informacja publiczna, w rozumieniu art. 1 i art. 3 ust. 2 w związku z art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej; po drugie: adresatem żądania udostępnienia informacji publicznej, na zasadach tej ustawy, zgodnie z art. 4 ust. 1, mają być między innymi "władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne"; a po trzecie: według art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji.

Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., polegająca na nierozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 8 września 2016 r. w przedmiocie udostępnienia informacji dotyczącej samowoli budowlanej, tj. zmiany konstrukcji schodów do lokalu mieszkalnego nr [...] przy ulicy [...] w B., w postaci kserokopii dokumentów będących załącznikami do pisma [...] z dnia 18.08.2016 r., wysłanego do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz decyzji nr [...] z dnia [...] r. Jak wynika z art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, tak więc Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., jako organ władzy publicznej jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (pkt 1).

Zdaniem skarżącego bezczynność tego organu polega na tym, że będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej wbrew przepisom prawa nie udostępnia jej w drodze czynności materialno - technicznej, ani też nie wydaje stosownej decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej (z uwagi na ograniczenia wynikające z art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej lub - w przypadku informacji przetworzonej - ze względu na brak szczególnie istotnego interesu publicznego), bądź decyzji o umorzeniu postępowania (w przypadku określonym w art. 14 ustawy o dostępie do informacji publicznej).

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko, że termin określony w art. 13 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej ma zastosowanie nie tylko do czynności polegającej na udostępnieniu informacji, ale również do wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, a jego bieg rozpoczyna się od chwili otrzymania wniosku o udostępnienie informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt l OSK 601/05, CBOSA).

W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji, na podstawie obowiązujących przepisów prawa, zobowiązany był do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Jednocześnie zaakcentowania wymaga, że wniesienie skargi na "milczenie władzy" jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania aktu (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 37).

W tym miejscu podkreślenia wymaga, że postępowanie wywołane skargą na bezczynność organu cechuje pewna specyfika, gdyż do skutecznego jej wniesienia nie jest wymagane wcześniejsze wezwanie danego organu do usunięcia naruszenia prawa, w rozumieniu art. 52 § 1 p.p.s.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 września 2006 r. sygn. akt II SAB/Wa 40/2006 i WSA w Gliwicach z dnia 28 listopada 2013 r. sygn. akt IV SAB/Gl 103/13, CBOSA).

Pojęcie informacji publicznej zostało zdefiniowane w art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie z powołanymi przepisami informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności wymienionych w jej art. 6. Stwierdzić zatem można, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących zadania publiczne oczywiście w zakresie tych zadań, bowiem informacja publiczna dotyczy sfery faktów, jak też dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane.

W orzecznictwie i doktrynie utrwalony jest pogląd, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej będzie każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują, bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie swych kompetencji. Informację publiczną stanowi również treść dokumentów urzędowych, czy wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą (por. wyrok Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 25 marca 2003 r. sygn. akt II SA/Wa 4059/02, CBOSA).

Przyjdzie dostrzec, że w rozpatrywanej sprawie adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym, z mocy art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej, do udostępnienia informacji mających charakter informacji publicznej będącej w jego posiadaniu. Sąd traktuje zatem adresata żądania (organ) i przedmiot wniosku jako informację publiczną, w świetle art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ust. 1 pkt 2, 3, 4 i 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dotyczy ona bowiem działań prowadzonych przez podmiot, w tym tych wykonywanych w ramach jego publicznoprawnych zadań. Tym samym organ w zależności od treści dokumentów i ich związku z wykonywaniem zadań publicznych każdorazowo winien dokonać oceny, czy ich treść umożliwia jej udostępnienie, czy też występują ustawowe ograniczenia w tym zakresie.

Przyjmując zatem, że z żądaniem udzielenia informacji występował podmiot uprawniony, a żądanie skierowane było do podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej należy rozważyć kolejną kwestię, czy kwestionowany w skardze brak działania adresata wniosku o udostępnienie określonej tam informacji należy oceniać na gruncie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej czy kodeksu postępowania administracyjnego.

Odnosząc się przy tym do treści złożonego wniosku, a następnie do trybu działania organu, wskazać należy, że Sąd rozpoznający przedmiotową sprawę w pełni podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażony m.in. w wyrokach z dnia 16 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 1277/08 i z dnia 30 listopada 2012r. sygn. akt I OSK 1991/12 (CBOSA), iż w ustawie o dostępie do informacji publicznej brak jest wskazania jakichkolwiek wymagań formalnych wniosku, poza utrwaleniem go w formie pisemnej.

Należy bowiem mieć na względzie, że postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej jest odformalizowane i uproszczone, co wynika z celu ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz z jej art. 10 ust. 2, stanowiącego, że informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniana w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku.

W tym miejscu powtórzenia wymaga, że w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosowanie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego zostało ograniczone do wyjątków wskazanych w art. 16 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz w art. 15 ust. 2 tej samej ustawy (por. wyrok Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 601/05, CBOSA). Skoro zatem przedmiotowy wniosek, co nie może budzić wątpliwości, został skierowany do organu zobowiązanego do jej udzielenia oraz dotyczył informacji udostępnianej w trybie omawianej ustawy o dostępie do informacji publicznej, to stosownie do jej art. 14 ust. 1, udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, zaś ewentualna odmowa udostępnienia powinna nastąpić w formie decyzji. Wyjątek od tej zasady stanowi sytuacja, gdy środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonej we wniosku, a była to w niniejszej sprawie kserokopia (art. 14 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Zatem dopuszczalne odstępstwo od tej zasady, które przewidziane zostało w art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej może być uzasadnione wyłącznie brakiem po stronie podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej środków technicznych pozwalających na udostępnienie danej informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. W takiej sytuacji podmiot zobowiązany jest powiadomić pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem, wskazując w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie.

Z uwagi na charakter sprawy wskazać należy, że w sytuacji skierowania pisemnego wniosku o udzielenie informacji publicznej podmiot, do którego wniosek taki został skierowany może dokonać następujących działań:

a) udzielić informacji publicznej, gdy jest jej dysponentem oraz nie zachodzą okoliczności wyłączające możliwość jej udzielenia. Organ dokonuje tego w formie czynności materialno - technicznej;

b) poinformować wnioskodawcę, że jego wniosek nie znajduje podstawy w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż żądanie nie dotyczy informacji mających charakter informacji publicznej, lub też wskazać, że organ nie jest dysponentem informacji, o których udzielenie wnioskodawca się zwrócił (art. 4 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej), bądź też poinformować, że w sprawie obowiązuje inny tryb udzielenia informacji (art. 1 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej);

c) odmówić udostępnienia informacji lub umorzyć postępowanie w sytuacji wskazanej w art. 14 ust. 2 i art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej, czego dokonuje w formie decyzji administracyjnej;

d) może również odmówić udostępnienia informacji publicznej przetworzonej w związku z niespełnieniem warunku wskazanego w art. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Przy czym, zgodnie z art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, organ administracji działań tych winien dokonać w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z wyjątkami wynikającymi z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dopiero zatem brak podjęcia przez organ któregokolwiek z wyżej wskazanych działań, zgodnych oczywiście z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej i podjętych w jej granicach, uzasadnia podniesienie zarzutu bezczynności wobec organu administracji.

W rozpatrywanej sprawie do dnia wniesienia skargi, za pośrednictwem organu do tut. Sądu, jak również do dnia jej rozpatrzenia, co miało miejsce w dniu 12 kwietnia 2017 r., organ pozostawał w bezczynności, bowiem skarżący nie otrzymał odpowiedzi na złożony w dniu 8 września 2016 r. wniosek, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, jak też organ nie działał w formach prawnie określonych w tej ustawie.

Nie ma bowiem wątpliwości, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej wszczyna postępowanie administracyjne, w ramach którego, mogą być podejmowane różnorakie czynności powyżej przywołane. Z założenia jest to jednak postępowanie odformalizowane i szybkie, a ustawodawca nie przewidział żadnych szczególnych wymagań ani co do wniosku, ani co do osoby wnioskodawcy, ale określił stosunkowo krótkie terminy do jego rozpatrzenia.

Zestawiając datę złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z datą złożenia przedmiotowej skargi na bezczynność skład orzekający doszedł do przekonania, że brak reakcji na wniosek wobec wątpliwości organu nie spełnia przesłanek umożliwiających uznanie bezczynności, jako bezczynności mającej cechy rażącego naruszenia prawa, o jakiej mowa w art. 149 § 1 zdanie ostatnie p.p.s.a.

Zdaniem Sądu, rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak również w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istotą rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Jak zasadnie wskazuje się w orzecznictwie, rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy można powiedzieć, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12, CBOSA).

W tym stanie rzeczy, Sąd, na podstawie art. 149 w związku z art. 200 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.