Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 816/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2022-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 136 ust. 1, art. 137 ust. 1, art. 140 ust. 1-4, art. 138 ust. 2
journal: Dz.U. 2020 poz 1990
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sylwester Miziołek, Sędziowie Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Armański, Protokolant Starszy inspektor sądowy Urszula Opara, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2022 r. sprawy ze skargi H. Z. na decyzję Wojewody z dnia 2 września 2021 r. znak [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

II SA/Ke 816/21

Uzasadnienie

Wojewoda decyzją z 2 września 2021 r., znak: [...], po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez M. S. od decyzji Starosty z 24 marca 2021 r. znak: [...], orzekającej o zwrocie na rzecz M. W. – spadkobierczyni byłej właścicielki nieruchomości gruntowej w części zabudowanej stanowiącej własność Gminy K., położonej w K., przy ul. M. 1 (wcześniej ul. T. 1) oznaczonej w ewidencji gruntów m. K., obręb 0010, 10110 nr 838/11, 838/12, 838/13, 838/25, 841/1 i 841/2 o łącznej pow. 855m2 oraz o zobowiązaniu M. W. do wpłacenia kwoty 141130,77 zł na rzecz Gminy K. płatnej w 10 rocznych ratach, w wysokości 14113,08 zł każda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 9a i art. 136 ust. 3, art. 137, art. 138 ust. 2, art. 140 ust. 1-4 i art. 141 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 1990 ze zm.), dalej u.g.n, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Powyższa sprawa była już przedmiotem rozważań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach i Naczelnego Sądu Administracyjnego. Kolejno zapadały następujące wyroki:

a) wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 18 kwietnia 2006 r. sygn. akt II SA/Kr [...], w którym uchylono decyzje w sprawie zwrotu z powodu załatwienia sprawy przez organ, który podlegał wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 Kpa,

b) wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 19 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Ke [...], w którym uchylono decyzje organów obu instancji o odmowie zwrotu powyższej nieruchomości,

c) wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 25 listopada 2009 r. sygn. akt IISA/Ke [...], w którym oddalono skargę M. W. (pełnomocniczki M. S.) na decyzję Wojewody z 21 maja 2009 r. uchylającą w całości decyzję Starosty z 16 marca 2009 r. o zwrocie przedmiotowej nieruchomości i rozliczeniach z tym związanych - i przekazującą sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

d) wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 19 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Ke [...], w którym oddalono skargę Gminy K. i M. C. na decyzję o zwrocie nieruchomości i rozliczeniach z tym związanych,

e) wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 marca 2019 r. sygn. akt I OSK [...] , którym uchylono wyrok WSA z 19 marca 2015 r. sygn. akt II SA/Ke [...] oraz decyzję Wojewody z 23 lutego 2011 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Starosty z 15 listopada 2010 r. znak: [...], orzekającą o zwrocie na rzecz M. S. nieruchomości gruntowej oraz rozliczeniach z tym związanych. NSA uznał, że w ramach rozliczeń związanych ze zwrotem nieruchomości uwzględnione mogą być tylko te działania zwiększające lub zmniejszające wartość nieruchomości, które zostały podjęte po wywłaszczeniu nieruchomości, nie mogą więc być rozliczane nakłady na nieruchomości powstałe na skutek działań podjętych przed wywłaszczeniem.

W toku postępowania organy administracyjne ustaliły, że aktem notarialnym z 12 maja 1971 r., Rep. A Nr [...] M. S., w oparciu o art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1965 r. poz. 94 ze zm.), sprzedała na rzecz Skarbu Państwa prawo własności nieruchomości położonej w K. przy ul. T. 1, oznaczonej na mapie nr 107/69 z 11 lipca 1969 r. jako działki nr 50/1 i nr 50/2 o łącznej powierzchni 1301 m2. W akcie notarialnym znajduje się oświadczenie M. S., że częścią składową nieruchomości jest dom mieszkalny (drewniany), zabudowania gospodarcze, drzewa i krzewy oraz drugi budynek mieszkalny (murowany - obecnie ul. M. 1), którego część do pierwszego piętra (mury i fundamenty) wzniesiona została nakładami M. S., a dwie kondygnacje nadbudował oraz wyposażył Skarb Państwa.

W rejestrze pomiarowym na mapie nr 107/69 działka nr 50/1 posiada powierzchnię 400 m2, a działka nr 50/2 ma powierzchnię 1301 m2. Łączna powierzchnia tych działek w rejestrze pomiarowym wynosi więc 1701 m2, a nie jak błędnie wskazano w akcie notarialnym 1301 m2. Prawo własności Skarbu Państwa do działek nr 50/1 i nr 50/2 zostało ujawnione w księdze wieczystej KW Nr [...], prowadzonej przez Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w K .

Zgodnie z decyzją Nr [...] o lokalizacji szczegółowej, wydaną przez Prezydium Miejskiej Rady Narodowej 31 marca 1969 r., która została powołana w akcie notarialnym Rep. A Nr [...], przedmiotowa nieruchomość została przeznaczona pod budowę osiedla mieszkaniowego dla Spółdzielni Mieszkaniowej . W decyzji tej zapisano, że "w dalszej części opracowania należy przeanalizować możliwość pozostawienia budynków mieszkalnych nowych lub w dobrym stanie technicznym do dalszego użytkowania".

W dniu 26 maja 1969 r. Prezydium Miejskiej Rady Narodowej wydało decyzję o lokalizacji szczegółowej Nr [...] dla terenu położonego w rejonie ulic J., T., J., K. i T., nie obejmującego przedmiotowej nieruchomości. Decyzją tą anulowano jednocześnie decyzję o lokalizacji szczegółowej Nr [...] z 31 marca 1969 r.

Aktem notarialnym z 15 sierpnia 1972 r. Rep. A Nr [...] Skarb Państwa oddał w użytkowanie wieczyste Spółdzielni Mieszkaniowej m.in. nieruchomość położoną w K. przy ul. T. 1 (obecnie M.), składającą się z działki nr 50/2 - z przeznaczeniem pod budowę osiedla mieszkaniowego. Powyższy akt został zawarty w oparciu o decyzję Prezydium Miejskiej Rady Narodowej z 30 czerwca 1971 r. Nr [...] w sprawie oddania na 99 lat w użytkowanie wieczyste m.in. przedmiotowej nieruchomości na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej. Z księgi wieczystej KW Nr [...] (obecnie [...]) odłączono działkę nr 50/2 i przeniesiono ją do księgi wieczystej KW Nr [...], a 23 września 1972 r. zostało ujawnione prawo użytkowania wieczystego na rzecz Spółdzielni Mieszkaniowej działki nr 50/2.

Decyzją Zarządu Gospodarki Terenami z 16 października 1982 r. nr [...] zmieniona została za zgodą stron decyzja z 30 czerwca 1971 r. nr [...] w sprawie przekazania w użytkowanie wieczyste działki przy ulicy T. 3 oznaczonej nr 50/2. Spółdzielnia Mieszkaniowa została wieczystym użytkownikiem części działki nr 50/2, która według planu Nr 210/82 składa się z działek oznaczonych nr 50/6, nr 50/4 i nr 50/3 o ogólnej pow. 453 m2. Na mapie nr 210/82 działkę nr 50/2 o pow. 1301 m2 podzielono na działki nr 50/3 o pow. 50 m2, nr 50/4 o pow. 110 m2, nr 50/5 o pow. 848 m2 i nr 50/6 o pow. 293 m2 , a podział ujawniono w zbiorze dokumentów KW Nr [...].

Aktem notarialnym z 20 grudnia 1982 r. Rep. A Nr [...] Skarb Państwa oddał w użytkowanie wieczyste - z przeznaczeniem pod budowę pawilonów handlowych - m.in. działkę nr 50/5 na rzecz osób fizycznych. W księdze wieczystej KW Nr [...] (obecnie [...]) zostało 30 grudnia 1982 r. ujawnione prawo użytkowania wieczystego działki nr 50/5 o pow. 848 m2 ustanowione na rzecz osób fizycznych. Obecnie w wyniku modernizacji ewidencji gruntów m. K., działka nr 50/5 o pow. 848 m2 stanowi działkę nr 840 o pow. 896 m2, będącą własnością Gminy K. na podstawie decyzji komunalizacyjnej Wojewody z 17 kwietnia 2002 r. nr [...], a jej użytkownikami wieczystymi są osoby fizyczne.

Działka nr 50/6 o pow. 293 m2, zgodnie z mapą nr 430/94, została podzielona na działki nr 50/8 o pow. 164 m2 i nr 50/9 o pow. 129 m2 i nadane im zostały odpowiednio numery ewid.: 841/1 o pow. 164 m2 i 838/13 o pow. 129 m2. Następnie z KW Nr [...] odłączono m.in. działki nr 50/3, nr 50/4,nr 50/8 i nr 50/9 (powstałe z dawnej działki nr 50/6) i przyłączono je do KW Nr [...]. Księga wieczysta KW Nr [...] została zamknięta. W wyniku modernizacji ewidencji gruntów działce nr 50/3 o pow. 50 m2 nadano nr 838/11, a działce nr 50/4 o pow. 110 m2 - nr 838/12. Powierzchnia tych działek nie uległa zmianie.

Aktem notarialnym z 31 października 2000 r. Rep. A Nr [...] rozwiązana została umowa użytkowania wieczystego zawarta z Spółdzielnią Mieszkaniową w stosunku do nieruchomości położonej w K., oznaczonej jako działki nr 841/1 o pow. 164 m2, nr 838/11 o pow. 50 m2, nr 838/12 o pow. 110 m2 i nr 838/13 o pow. 129 m2.

Z księgi wieczystej KW Nr [...] (obecnie Nr [...]) odłączono działki nr 841/1 (dawny nr 50/8), nr 838/11 (dawny nr 50/3), nr 838/12 (dawny nr 50/4) i nr 838/13 (dawny nr 50/9) oraz założono dla nich księgę wieczystą KW Nr [...], w której jako właściciel została ujawniona Gmina K .

Z kolei wywłaszczona działka hip. nr 50/1 o pow. 400 m2, ujawniona początkowo w KW Nr [...] (nowy nr KW [...]), w której jako jej właściciel ujawniony był Skarb Państwa, na podstawie decyzji Wojewody z 25 stycznia 1998 r. nr [...], stała się własnością Gminy K . Z księgi wieczystej KW Nr [...] (dawny nr [...]) odłączono m.in. działkę nr 50/1 i urządzono dla niej księgę wieczystą KW Nr [...] (obecnie KW Nr [...]). Działka nr 50/1 stanowi obecnie, zgodnie z mapą nr 430/95, działkę ewidencyjną nr 841/2 o pow. 270 m2 i część działki ewidencyjnej nr 838/15 o pow. 669 m2, których właścicielem jest Gmina K .

Wywłaszczonej działce hip. nr 50/1 odpowiada obecnie działka nr 841/2 o pow. 270 m2 oraz część działki nr 838/15 o pow. 669 m2, stanowiące własność Gminy K . Natomiast wywłaszczonej działce hip. Nr 50/2 odpowiadają obecnie działki nr 838/11, nr 838/12, nr 841/1, nr 838/13 i nr 840.

Ponownie przeprowadzone w dniu 16.06.2020 r. oględziny pozwoliły organom na uznanie, że w stosunku do oględzin z 26 marca 2010 r. stan spornej nieruchomości nie uległ zmianie. Na działkach ewidencyjnych nr 841/1 i 841/2, u zbiegu ulic P. i M. znajduje się w zarządzie Miejskiego Zarządu Budynków , budynek mieszkalny, trzykondygnacyjny, murowany, otynkowany, w którym jest 13 lokali mieszkalnych zamieszkałych przez 9 rodzin, a pozostałe 4 stanowią pustostany. Główne wejście do budynku jest od strony ul. M., a drugie wejście – od strony podwórka. Nieruchomość jest nieogrodzona. Przez podwórko przebiega ciąg pieszy do dalszych posesji, wyłożony płytami chodnikowymi. Dojazd do budynku jest od strony ul. M . Od strony ul. P. znajduje się wysoka skarpa, bez możliwości wykonania dodatkowego wjazdu na posesję.

Organy uznały, że skoro Spółdzielnia Mieszkaniowa na nieruchomości objętej wnioskiem o zwrot nie poczyniła żadnej inwestycji, nie została też poszerzona ulica P., gdyż wzniesiony jeszcze przed wywłaszczeniem dom wielorodzinny nie został wyburzony, to nieruchomość stała się zbędna na cel wywłaszczenia. O jej zbędności świadczy również fakt rozwiązania w 2000 r. z Spółdzielnią Mieszkaniową ustanowionego na jej rzecz prawa użytkowania wieczystego w stosunku do nieruchomości oznaczonej jako działki nr 841/1, nr 838/11, nr 838/12 i nr 838/13.

Ustalając kwotę odszkodowania do zapłaty przez M. W. organ I instancji oparł się na operacie szacunkowym sporządzonym przez rzeczoznawcę majątkowego, z uwzględnieniem stanowiska NSA zawartego w uzasadnieniu wyroku z 7 marca 2019 r. sygn. akt I OSK [...] oraz uzupełnionego wyjaśnieniami z dnia 19 lipca 2021 r.

Odnośnie sytuacji najemców lokali znajdujących się w budynku położonym na nieruchomości podlegającej zwrotowi organ odwoławczy za prawidłowe uznał stanowisko organu I instancji, zgodnie z którym najem nie stanowi negatywnej przesłanki do zwrotu nieruchomości, o czym świadczy treść art. 138 ust. 2 u.g.n.

Reasumując, w ocenie Wojewody cel przejęcia nieruchomości na rzecz Państwa, którym było poszerzenie ul. P. oraz pod budownictwo mieszkaniowe dla Spółdzielni Mieszkaniowej nie został zrealizowany, a zatem przewidziany w przepisach ustawy o gospodarce tryb postępowania przy zastosowaniu obligatoryjnych przesłanek z art. 136 i art. 137 u.g.n., warunkujących orzeczenie o zwrocie nakazywał organom zwrot nieruchomości na rzecz spadkobiercy byłego właściciela.

Skargę na powyższą decyzję Wojewody wnieśli najemcy nieruchomości położonej przy ul. M. 1. Postanowieniem z dnia 23 grudnia 2021 r. WSA w Kielcach odrzucił skargi: T. S., D. L., H. M., A. K., M. S., Z. K. i P. W . Do rozpoznania pozostała skarga wniesiona przez H. Z .

Skarga H. Z. koncentruje się wokół zagadnień związanych z brakiem zapewnienia przez Gminę K. lokali zastępczych dla najemców mieszkań w budynku przy ul. M. 1. Skarżąca wyraża obawy co do dalszego postępowania prywatnej właścicielki, choćby w kwestii podwyżki czynszu, na który nie stać aktualnych lokatorów mieszkań.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności podkreślić należy, że wobec dyspozycji art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019, poz. 2325 ze zm.), dalej P.p.s.a. zarówno organ administracji publicznej jak i tut. Sąd, związane są oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w prawomocnych wyrokach zapadłych w toku rozpoznania niniejszej sprawy, w tym w wyroku NSA z 7 marca 2019 r. sygn. akt I OSK 1101/17.

Wytyczne NSA odnosiły się do zagadnień dotyczących rozliczeń związanych ze zwrotem nieruchomości, a te nie były w ogóle kwestionowane w niniejszej skardze.

Podstawę merytorycznego rozstrzygnięcia stanowił art. 136 ust. 1 u.g.n., zgodnie z którym nieruchomość wywłaszczona nie może być użyta na cel inny niż określony w decyzji o wywłaszczeniu, z uwzględnieniem art. 137, chyba że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca nie złożą wniosku o zwrot nieruchomości.

Stosownie do treści art. 137 ust. 1 u.g.n., nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli:

1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo

2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Jeżeli w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, cel wywłaszczenia został zrealizowany tylko na części wywłaszczonej nieruchomości, zwrotowi podlega pozostała część (ust. 2).

W ocenie Sądu ustalony przez organy administracji stan faktyczny prowadzący do przyjęcia, że przedmiotowa nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu zasługiwał na akceptację. Umową z 12 maja 1971 r. w formie aktu notarialnego Rep.A Nr [...] Skarb Państwa w oparciu o art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości nabył od M. S. prawo własności nieruchomości położonej w K. przy ul. T. 1, oznaczonej na mapie nr 107/69 z dnia 11.07.1969 r. jako działki nr 50/1 i nr 50/2. Z rejestru pomiarowego na ww. mapie wynika, że działka nr 50/1 posiada powierzchnię 400 m2, a działka nr 50/2 powierzchnię 1301 m2, łączna powierzchnia obu tych działek wynosi 1701 m2, a nie jak błędnie określono w akcie notarialnym 1301 m2. Nadto na mapie znajduje się adnotacja wskazująca, że wyrys został wykonany dla celów wywłaszczenia, działkę nr 50/1 przeznaczono pod budowę ulicy, zaś działkę 50/2 o pow. 1301 m2 dla Spółdzielni Mieszkaniowej. Z mapy nr 103/69 stanowiącej część decyzji o lokalizacji szczegółowej z 26 maja 1969 r. wynika, że granica pomiędzy obiema działkami przecinała istniejący budynek wielorodzinny. Prawidłowe jest zatem ustalenie, że oddanie w wieczyste użytkowanie (po wywłaszczeniu M. S.) Spółdzielni Mieszkaniowej tylko działki nr 50/2 wraz ze znajdującą się na niej pozostałą częścią budynku wielorodzinnego oznaczało, że budynek ten był przeznaczony do rozbiórki, po której to rozbiórce Spółdzielnia Mieszkaniowa miała zrealizować wskazany w akcie notarialnym z 15.08.1971r. Rep. A Nr [...] cel wywłaszczenia – budowę osiedla mieszkaniowego. Niesporne jest też ustalenie, że Spółdzielnia Mieszkaniowa na tej nieruchomości nie poczyniła żadnej inwestycji; nie została także poszerzona ulica P., gdyż wzniesiony jeszcze przed wywłaszczeniem dom wielorodzinny nie został wyburzony. Świadczą o tym wyniki oględzin przeprowadzone na nieruchomości w dniach: 26 marca 2010 r. i 16 czerwca 2020 r. Powyższe okoliczności jednoznacznie potwierdzają spełnienie obligatoryjnych przesłanek przewidzianych w art. 137 ust. 1 u.g.n. warunkujących zwrot nieruchomości.

W myśl art. 140 u.g.n. w przypadku zwrotu wywłaszczonej nieruchomości poprzedni właściciel lub jego spadkobierca jest zobowiązany do zwrotu Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego ustalonego za tę nieruchomość odszkodowania (ust. 1). Odszkodowanie pieniężne podlega waloryzacji, z tym że jego wysokość po waloryzacji, z zastrzeżeniem art. 217 ust. 2, nie może być wyższa niż wartość rynkowa nieruchomości w dniu zwrotu, a jeżeli ze względu na rodzaj nieruchomości nie można określić jej wartości rynkowej, nie może być wyższa niż jej wartość odtworzeniowa (ust. 2). Jeżeli zwrotowi podlega część wywłaszczonej nieruchomości, zwracaną kwotę odszkodowania ustala się proporcjonalnie do powierzchni tej części nieruchomości (ust. 3).

Stosownie zaś do art. 140 ust. 4 u.g.n. w razie zmniejszenia się albo zwiększenia wartości nieruchomości wskutek działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu, odszkodowanie, ustalone stosownie do ust. 2, pomniejsza się albo powiększa o kwotę równą różnicy wartości określonej na dzień zwrotu. Przy określaniu wartości nieruchomości przyjmuje się stan nieruchomości z dnia wywłaszczenia oraz stan nieruchomości z dnia zwrotu. Nie uwzględnia się skutków wynikających ze zmiany przeznaczenia w planie miejscowym i zmian w otoczeniu nieruchomości. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio.

Zgodnie z wytycznymi NSA zawartymi w wyroku z 7 marca 2019 r. sygn. akt I OSK [...], rozpoznając ponownie sprawę organ był zobligowany przyjąć, że w ramach rozliczeń związanych ze zwrotem nieruchomości uwzględnione mogą być tylko te działania zwiększające albo zmniejszające wartość nieruchomości, które zostały podjęte po wywłaszczeniu nieruchomości. W trybie postępowania administracyjnego nie mogą być więc rozliczane nakłady na nieruchomości powstałe na skutek działań podjętych przed wywłaszczeniem.

W ocenie Sądu operat szacunkowy na zlecenie organu I instancji został sporządzony zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzenia operatu szacunkowego (Dz.U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.) i odpowiada powyższym zaleceniom. Z tych względów jako dowód w sprawie mógł stanowić i stanowił podstawę określenia wartości nieruchomości oraz ustalenia wysokości odszkodowania jakie spadkobierczyni byłej właścicielki jest zobowiązana uiścić na rzecz Gminy K .

Dane z operatu szacunkowego w powiązaniu z wyjaśnieniami rzeczoznawcy majątkowego zawartymi w piśmie z 19.07.2021 r. wskazują, że kwota odszkodowania podlegająca waloryzacji jest sumą proporcjonalnie ustalonej wartości gruntu (14.397 zł), składników roślinnych (7.733 zł) oraz kwoty odszkodowania za część składników budowlanych należących do M. S. (28.756 zł – w udziale niecałych 14%) oraz nakładów na część budynku Zarządu Kwatermistrzostwa (205.792 zł), stanowiących łącznie kwotę 256.678 zł. Kwota ta pomnożona przez współczynnik waloryzacji liczony od maja 1971 r. do grudnia 2020 r. daje kwotę odszkodowania w wysokości 141.130,77 zł.

Odnosząc się do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących przyszłej sytuacji najemców lokali w budynku znajdującym się na nieruchomości podlegającej zwrotowi, Sąd nie znalazł podstaw do ich uwzględnienia.

Przede wszystkim należy zauważyć, że zgodnie z art. 138 ust. 2 u.g.n., najem, dzierżawa lub użyczenie zwracanej nieruchomości wygasa z upływem 3 miesięcy od dnia, w którym decyzja o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości stała się ostateczna.

Z woli ustawodawcy istnienie umów obligacyjnych nie może ingerować w decyzję o zwrocie nieruchomości. W orzecznictwie na tle przepisu art. 138 ust. 2 u.g.n. podkreśla się, że najemcy nieruchomości, której dotyczy żądanie zwrotu, są stronami postępowania o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Najemca ma bowiem interes prawny, by być stroną postepowania o jej zwrot, skoro w razie ostatecznego rozstrzygnięcia o jej zwrocie, jego prawo najmu wygasa z mocy prawa niezależnie od woli stron co do dalszego trwania tego stosunku po zmianie właściciela nieruchomości. Ostateczna decyzja o zwrocie wpływa więc bezpośrednio na dotychczasową sytuację prawna najemcy przedmiotowej nieruchomości (por. wyrok NSA z 22.10.2009 r. sygn. akt I OSK 93/09, wyrok WSA w Rzeszowie z 25.10.2006 r. sygn. akt II SA/Rz 453/07 lex nr 510041, wyrok WSA w Warszawie z 23.01.2008 r. sygn. akt I SA/Wa 1487/07, lex nr 459783). Najemca może kwestionować podstawy zwrotu, jednakże w ograniczonym zakresie tj. w kontekście przesłanek zbędności na cel wywłaszczenia o jakich mowa w art. 137 ust. 1 u.g.n. czy też podważając fakt wywłaszczenia nieruchomości. W szczególności tylko wykazanie przez najemcę, że nieruchomość nie stała się zbędna na cel jej wywłaszczenia niweczyłoby prawo poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy do żądania zwrotu takiej nieruchomości. Z taką zaś sytuacją nie mamy do czynienia w analizowanej sprawie. Obawy o wysokość czynszu jaki ustali nowy właściciel nie stanowią negatywnej przesłanki do zwrotu przedmiotowej nieruchomości. Podobnie kwestie związane z przyznaniem najemcom lokali mieszkalnych mieszkań zastępczych nie mogą stanowić przedmiotu rozstrzygnięć w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 136 u.g.n. Z podniesionych względów, ani orzekające w sprawie organy administracji ani Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie są uprawnieni do zajmowania się tymi zagadnieniami w postępowaniu dotyczącym zwrotu nieruchomości.

Jakkolwiek Sąd rozumie trudne położenie najemców lokali w budynku przy ul. M. 1, w tym samej skarżącej to jednak nie może uczynić przedmiotem kontroli rozpatrywania wniosków o przydział lokali zastępczych.

W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, wydając zaskarżoną decyzję Wojewoda prawidłowo uznał, że organ I instancji wykonał zalecenia w zakresie wskazanym w wyroku NSA z 7 marca 2019 r. sygn. akt I OSK [...]. W świetle całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz jego wnikliwej oceny, zasługuje na aprobatę stanowisko organu odwoławczego, że nieruchomość przy ul. M. 1 w K. składająca się z działek oznaczonych w ewidencji gruntów miasta K. nr 838/11, 838/12, 838/13, 838/25, 841/1 i 841/2 o łącznej powierzchni 855 m2, nie została wykorzystana zgodnie z celem na jaki została wywłaszczona tj. pod poszerzenie ulicy P. oraz pod budownictwo mieszkaniowe dla Spółdzielni Mieszkaniowej , co uzasadnia jej zwrot.

Ponieważ podniesione w skardze zarzuty okazały się nieuzasadnione, a Sąd z urzędu nie dopatrzył się takiego naruszenia przepisów, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 151 P.p.s.a.