Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA 3235/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Rysz (spr.), Sędziowie sędzia NSA Ewa Jóźków, sędzia WSA Barbara Mleczko-Jabłońska, Protokolant Marianna Igielska, po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa [...] "B." Sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...] marca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...].08.1999r. Nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego [...] w W. wszczął z urzędu postępowanie celne w sprawie przywozu na polski obszar celny w dniu [...].07.1998r., według listu przewozowego Nr [...] towarów w postaci przywieszek papierowych dla B. z siedzibą w W. przy ul. [...]. W postanowieniu tym organ celny poinformował, iż przedmiotowe towary są czasowo składowane w magazynie celnym prowadzonym przez L. Sp. z o.o. , wezwał B. do przedstawienia wszelkich dokumentów oraz udzielenia wyjaśnień dotyczących przedmiotowej przesyłki.

Następnie decyzją z dnia [...].08.1999r.wydaną na podstawie art. 53 i 48 Kodeksu celnego Nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego [...] w W. dopuścił do obrotu na polskim obszarze celnym ww. towary, tj. przywieszki papierowe oraz zwolnił od cła ww. towary na podstawie art.190 par.1 pkt 27 Kodeksu celnego. Stosownie bowiem do postanowień tego przepisu przywóz towarów z zagranicy w ramach ustanowionych norm zwolniony jest od cła, jeżeli przedmiotem przywozu są towary, których odbiorcy nie można ustalić lub których odbiorca nie podejmuje, a ich wartość jest niższa niż łączne koszty sprzedaży, przewozu przechowania i składowania.

Pismem z dnia [...].08.1999r. Nr [...] "B." wniosło odwołanie od powyższej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W.

Decyzją z dnia [...].05.2000r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 169 §1 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r.- Ordynacja podatkowa, Prezes Głównego Ceł pozostawił bez rozpatrzenia ww. odwołanie Strony. Wskazał w uzasadnieniu, iż do dnia wydania decyzji, Strona nie usunęła braków odwołania, pomimo wezwania jej do tego przez organ, z pouczeniem o skutkach niezastosowania się do wezwania.

Po złożeniu od powyższej decyzji odwołania przez Stronę, decyzją z [...].07.2000r o Nr [...] Prezes Głównego Ceł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Wyrokiem z dnia 28.07.2000r.w sprawie sygn. akt VSA 2462/00 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę B. na decyzję Prezes GUC- u z [...].07.2000r.

Pismem z dnia [...].06.2001 r., uzupełnionym pismem z dnia [...].10.2001 r. B. wniosło na podstawie art.240 par.1 pkt 1) Ordynacji podatkowej o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].08.1999r. Nr [...] lub stwierdzenie nieważności tej decyzji, na podstawie art. 247§1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, z powodu skierowania jej do osoby nie będącej stroną w sprawie.

Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., jako organ właściwy do rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania (zgodnie bowiem z postanowieniami art.5 ust.1 ustawy z dnia 20.03.2002r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw – Dz. U. z 2002r Nr 41, poz.365 – do zakresu działania naczelników urzędów celnych przechodzą dotychczasowe zadania i kompetencje dyrektorów urzędów celnych w zakresie indywidualnych postępowań w sprawach celnych), postanowieniem z dnia [...].08.2002r. Nr [...] wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną z dnia [...].08.1999r. W trakcie tego postępowania przesłuchano B. M.- prezesa zarządu Spółki z o.o. B. , który zeznał, iż " wszystkie dokumenty dotyczące sprawy są nieprawdziwe, ponieważ oparte są na twierdzeniu, że B. jest importerem i zamówił ową przesyłkę."

Decyzją z dnia [...].09.2002r. Nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W. odmówił uchylenia decyzji z dnia [...].08.1999r. Nr [...], podnosząc w uzasadnieniu, iż przeprowadzone postępowanie wykazało, iż postępowanie zakończone wydaniem ww. decyzji ostatecznej z dnia [...] -08-1999r. nie zostało dotknięte wadą wymienioną w art.240 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Wydaną na skutek odwołania Strony decyzją z dnia [...].03.2003r. Nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wznowienie postępowania na podstawie art. 240 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej jest ograniczone wystąpieniem łącznych warunków:w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu, fałszywy dowód był podstawą ustalenia okoliczności faktycznych istotnych dla sprawy oraz sfałszowanie dowodu zostało stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu.

Nadto jeśli chodzi o dokumenty, to za prawdziwy przyjmuje się dokument, który posiada łącznie trzy następujące cechy: został wystawiony przez osobę lub instytucję, która powinna go wystawić, treść dokumentu odpowiada rzeczywistości, dokument posiada treść niezmienioną tj. tę, którą nadał mu wystawca.

Decyzja Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].08.1999r. została wydana na podstawie znajdujących się w aktach sprawy dokumentów. tj. listu przewozowego Nr [...] oraz faktury proforma z dnia [...].07.1998r. – na ww. dokumentach jako odbiorca przedmiotowej przesyłki wskazany jest "B. ", ul. [...]. Również treść pisma z dnia [...].07. 1998r. Nr [...] (skierowanego przez firmę B. do L. Sp. z o.o.) wskazywała, iż Strona oczekiwała przedmiotowej przesyłki, jednakże z uwagi na dodatkowe koszty związane z odbiorem tej przesyłki odmówiła jej przyjęcia. Sfałszowanie dowodu, na którym to zarzucie Strona oparła swój wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie, nie zostało stwierdzone prawomocnym wyrokiem skazującym ani też prawomocnym wyrokiem sądu nie został stwierdzony fakt popełnienia innego przestępstwa, w wyniku którego została wydana decyzja. Z przedłożonego przez Stronę do akt postępowania administracyjnego pisma z dnia [...].03.2001r. Nr [...], skierowanego do Prokuratury Rejonowej W. ("Zawiadomienie o bezprawnym działaniu Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W. wobec P."B." Spółki z o.o. i zamiarze wyrządzenia naszemu przedsiębiorstwu szkody materialnej") nie wynika, aby wpłynęło ono do Prokuratury ( brak potwierdzenia wpływu ). Ponadto z treści ww. pisma wynika jedynie, że Spółka kwestionuje w nim sposób postępowania z będącą przedmiotem niniejszego postępowania przesyłką, zarówno przez agenta- L., jak i organ celny pierwszej instancji.

Brak jest natomiast jakichkolwiek dowodów świadczących o prowadzeniu przez organy ścigania postępowania w sprawie o fałszerstwo dowodów, które stanowią podstawę decyzji Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].08.1999r. Zatem twierdzenie Strony, iż dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, nie ma oparcia w materiale dowodowym znajdującym się w aktach sprawy.

Od decyzji Dyrektora Izby Celnej [...] w W. z dnia [...].03.2003r. Nr [...] Przedsiębiorstwo [...] " B." Sp. z o.o. w W. wniosło skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji .

W skardze uzupełnionej pismem z dnia [...].08.2003r. Spółka ponownie podniosła, że nie zamawiała towarów dostarczonych w przesyłce, co do których została wydana – wadliwa jej zdaniem - decyzja Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].08.1999r. Tak więc nie powinna zostać potraktowana jako strona we wszczętym przez organy celne postępowaniu. Przemawia za tym ponadto dokładna nazwa adresata, wskazana w liście przewozowym i fakturze pro forma dołączonych do przesyłki. Organy celne nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego, faktycznym adresatem przesyłki była bowiem osoba fizyczna, a nie prawna.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej [...] w W. wniósł o oddalenie skargi , podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji .

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, właściwy w sprawie na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) zważył, co następuje.

Zakres kognicji sądów administracyjnych ogranicza się do badania zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem, to znaczy ustalenia, czy organ orzekający w sprawie prawidłowo zinterpretował i zastosował przepisy prawa, w oparciu o należycie ustalony stan faktyczny.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli sądu jest decyzja w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji z dnia [...].08.1999r. wobec braku przesłanek wznowienia postępowania z art. 240§1 Ordynacji podatkowej i postępowanie zmierzające do wydania tej właśnie decyzji, a nie sama decyzja Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W. z [...].08.1999r., albowiem wobec niedopełnienia wymogów formalnych strona utraciła szansę do zaskarżenia jej w zwyczajnym trybie.

Tryb wznowienia postępowania jest nadzwyczajnym trybem wzruszania decyzji ostatecznych i jako wyjątek od ogólnej zasady trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych w postępowaniu celnym (art. 128 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego ) powoduje ten skutek, że niedopuszczalne jest zarówno wznowienie postępowania w oparciu o wadliwość nie wyliczoną w art.240 § 1 Ordynacji podatkowej jak i rozszerzająca wykładnia tych podstaw.

Strona swój wniosek o wznowienie postępowania oparła na przesłance wskazanej w punkcie 1 paragrafu 1 artykułu 240 Ordynacji podatkowej tzn. fałszu dokumentów, będących podstawą ustalenia stanu faktycznego, na którym oparto rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Dyrektora Urzędu Celnego [...] w W. z dnia [...].08.1999r. Z twierdzeń skarżącej zawartych we wniosku o wznowienie i zaprezentowanych w czasie przesłuchania Prezesa Zarządu spółki wynika, że chodzi o tzw. fałsz intelektualny, wyrażający się w nieprawdziwej treści dokumentów " ponieważ oparte są na twierdzeniu, że B. jest importerem i zamówił ową przesyłkę" ( protokół przesłuchania B. M. k 56 ).

Słusznie jednak wskazują organy rozpoznające postępowanie w sprawie wznowienia, że aby mogło nastąpić ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją ostateczną – wskutek wznowienia postępowania – konieczne jest spełnienie warunków przewidzianych w art. 240 § 1, 2 i 3 Ordynacji podatkowej. Od wymogu stwierdzenia sfałszowania dowodu prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu Ordynacja podatkowa wprowadza dwa wyjątki :

- pierwszy jeżeli sfałszowanie dowodu jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne w celu ochrony interesu publicznego, postępowanie może być wznowione również przed wydaniem przez sąd lub inny organ orzeczenia;

- drugi, jeśli postępowanie przed sądem nie lub innym organem nie może być wszczęte, na skutek upływu czasu lub innych przyczyn, określonych w przepisach prawa.

Żaden z tych warunków nie został spełniony- brak jest bowiem prawomocnego orzeczenia sądu lub innego organu stwierdzającego fałsz intelektualny dokumentów. Postępowanie w sprawie doniesienia Strony do Prokuratury Rejonowej W. ( k 5 akt administracyjnych) nie zostało w ogóle wszczęte, wobec niestwierdzenia cech przestępstwa ( ośw. Prezesa Zarządu B. M. na rozprawie 26.05.2004r.). Nie zachodzą też przesłanki uzasadniające odstąpienie od powyższego warunku; interesu publicznego o którym mowa w art. 240 § 2 Ordynacji podatkowej nie można utożsamiać z interesem strony, jak chciałaby Skarżąca.

Słusznie też, z tych samych przyczyn, Dyrektor Izby Celnej [...] w W. nie dopatrzył się istnienia przesłanki wznowienia postępowania przewidzianej w art. 240 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, który to zarzut zdaje się wynikać z wspomnianego wyżej zawiadomienia, jakie złożyła Spółka "B." do prokuratury. Wobec odmowy wszczęcia postępowania karnego brak jest stwierdzenia popełnienia przestępstwa w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym, które doprowadziło do wydania decyzji z dnia [...].08.1999r.

Należy również zauważyć, że argumenty skargi, jak również argumenty podnoszone przez Stronę w toku postępowania administracyjnego sprowadzały się w istocie do podważania zasadności uznania P. " B." za odbiorcę przesyłki, a nie do wykazania przesłanek wznowienia postępowania.

Z tych wszystkich przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż skarga nie jest zasadna a zaskarżona decyzja odpowiada prawu i dlatego na podstawie art.151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.