Postanowienie NSA, sygn. akt II OPP 26/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Stwierdzono przewlekłość postępowania
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 2, 12 ust. 2 i ust. 4
journal: Dz.U. 2004 nr 179 poz 1843
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie NSA Zofia Flasińska (spr.) Marek Stojanowski po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi P. K. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1555/13 w sprawie ze skargi P. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: 1. stwierdzić przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie, 2. przyznać P. K. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sumę pieniężną w wysokości 3 000 (trzy tysiące) złotych.


UZASADNIENIE

Skarga P. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nakładającej obowiązek przedłożenia projektu budowlanego rozbiórki budynku fabrycznego wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz z odpowiedzią organu na skargę w dniu 18 lipca 2013 r.

W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII z dnia 19 lipca 2013 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w całości. Postanowieniem z dnia 20 września 2013 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego, oddalając wniosek w pozostałym zakresie. Na skutek sprzeciwu skarżącego od tego postanowienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 23 października 2013 r. ponownie rozpoznał ten wniosek i przyznał skarżącemu prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego, oddalając wniosek w pozostałym zakresie. Postanowieniem z dnia 28 listopada 2013 r., II OZ 1093/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie skarżącego na to postanowienie.

W piśmie z dnia 9 grudnia 2013 r. skarżący ponownie wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zmienił postanowienie z dnia 23 października 2013 r. w ten sposób, że przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od połowy wpisu sądowego od skargi oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 6 lutego 2014 r., II OZ 114/14 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił to postanowienie i przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym.

W dniu 13 czerwca 2014 r. wyznaczono termin rozprawy w tej sprawie na dzień 29 sierpnia 2014 r. Wyrokiem z dnia 29 sierpnia 2014 r. Sąd oddalił skargę. Odpis tego wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 16 października 2014 r. Postanowieniem z dnia 8 grudnia 2014 r. stwierdzono prawomocność tego wyroku od dnia 18 listopada 2014 r.

Pismem z dnia 27 września 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie skargę kasacyjną P. K. od wyroku z dnia 29 sierpnia 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1555/13, która znajdowała się w aktach sprawy II OSK 3260/14 (wraz ze skargą kasacyjną wniesioną w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1556/13) celem nadania jej dalszego biegu.

Postanowieniem z dnia 3 października 2016 r. uchylono postanowienie z dnia 8 grudnia 2014 r. o stwierdzeniu prawomocności wyroku.

Skarga kasacyjna w tej sprawie została przekazana do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 28 października 2016 r. (sygn. akt II OSK 2600/16).

W dniu 7 grudnia 2016 r. skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1555/13, żądając przyznania mu odszkodowania w wysokości 10 000 zł.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga P. K. na naruszenie jego prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu sądowym toczącym się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1555/13 zasługuje na uwzględnienie.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności tego sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz.U. z 2016 r., poz. 1259). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka ta jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne do jego zakończenia, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania.

Ustawa nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się więc, iż ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl).

Postępowanie w tej sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie toczy się ponad 3 lata. Skarga kasacyjna z dnia 13 listopada 2014 r. została przekazana do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 28 października 2016 r., a więc blisko 2 lata od jej wniesienia, gdyż została omyłkowo dołączona do akt innej sprawy. Tak długi czas oczekiwania strony na przekazanie skargi kasacyjnej uzasadnia stwierdzenie przewlekłości postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę P. K., stwierdził, że w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1555/13 nastąpiła przewlekłość postępowania (art. 12 ust. 2 ustawy) oraz przyznał skarżącemu - jako odpowiednią sumę pieniężną od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - kwotę 3 000 złotych (art. 12 ust. 4 ustawy).

Określając wysokość sumy pieniężnej z tytułu przewlekłości postępowania, Sąd miał na uwadze charakter tej sprawy, która dotyczy odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji organów nadzoru budowlanego z 2004 r. nakładających obowiązek przedłożenia projektu budowlanego rozbiórki budynku fabrycznego oraz fakt, iż czas oczekiwania na rozpoznanie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny wynosi około 18 miesięcy, a zatem nawet gdyby skarga kasacyjna wniesiona tej sprawie w dniu 13 listopada 2014 r. została przekazana do Naczelnego Sądu Administracyjnego w podobnym czasie jak wniesiona równocześnie z nią skarga kasacyjna w sprawie VII SA/Wa 1556/13 (II OSK 3260/14), to termin jej rozpoznania przypadałby na III lub IV kwartał 2016 r. Natomiast termin rozprawy w tej sprawie został już wyznaczony na dzień 8 marca 2017 r.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 12 ust. 2 i ust. 4 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. orzekł jak w sentencji postanowienia.