Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 109/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2012-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par.2 ust 1 i par.3 ust 1
journal: Dz.U. 2004 nr 174 poz 1809
law: Rozporządzenie Rady Ministtrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie  przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich.
article: art . 7 i 77 , 107 par.3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Alicja Zygmunt Chorzępa, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak (spr.), Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 1 grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie płatności ONW na 2009 r. oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. o Nr [...] Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Szczecinie utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Powiatu G. z dnia[...] ., o Nr [...] w sprawie odmowy przyznania J. K. płatności w ramach wspierania gospodarstwa na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2009.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, że w dniu 15 maja 2009 r. wpłynął wniosek J. K. do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w N o przyznanie ww. płatności, deklarując do dopłat działki rolne o łącznej powierzchni [...] ha, położone na działkach ewidencyjnych[...] , zlokalizowanych w województwie Z., powiat Ł., gmina D., obręb D..

Dalej w uzasadnieniu wskazano, że w dniu 29 maja 2009 roku do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął formularz wycofania części wniosku, w którym producent z deklaracji do płatności wycofał działkę o oznaczeniu B, jak również działkę ewidencyjną[...] , na której położona była działka rolna C o powierzchni [....] ha, Producent złożył wówczas również zmianę do wniosku, w której zwiększeniu uległa powierzchnia działki A do obszaru [...] ha.

W wyniku przeprowadzonej w dniu 10 lipca 2009 roku w gospodarstwie wnioskodawcy kontroli na miejscu, podczas której weryfikacji poddano działkę rolną A, pozostałą po wprowadzonych we wniosku zmianach, dla której powierzchnia stwierdzona wyniosła [...] ha.

W dniu 22 września 2009 roku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wysłał do wnioskodawcy zawiadomienie, którym poinformował o wielkości powierzchni referencyjnej dla działki ewidencyjnej [...]

Dalej organ odwoławczy wskazał, że w dniu 08 października 2009 roku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wysłał do strony wezwanie do złożenia wyjaśnień, w którym poinformował o stwierdzonych we wniosku nieprawidłowościach, w tym dotyczących deklaracji działki rolnej położonej na działce ewidencyjnej [...] przez kilku producentów rolnych, w odpowiedzi na które w dniu 15 października 2009 roku złożona została przez Pana J. K. korekta wniosku, w której producent podtrzymał złożoną uprzednio deklarację.

W dniu 7 kwietnia 2010 roku w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR w N przeprowadzona został rozprawa administracyjna, której przedmiotem było ustalenie posiadacza i powierzchni użytkowanej rolniczo ww. działki ewidencyjnej[...] . Podczas rozprawy przesłuchano w charakterze świadków: J. Z.., D. G., M. H., I. K. oraz D. S. - D..

Do akt sprawy złożono:

- pełnomocnictwo z dnia 07 kwietnia 2010 roku udzielone przez J. K. bratu, M. K.,

- protokół z kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie M. i J. K. w dniu 15 lipca 2009 roku przez jednostkę certyfikującą w rolnictwie ekologicznym - Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A.,

- pozew o zaniechanie (zakaz) naruszania posiadania) z dnia 19 stycznia 2010 roku przez M. i J. K. przeciwko Spółce A.-E.,

- odpowiedź na pozew Spółki A.-E. z dnia 03 marca 2010 roku,

- umowę o dzieło zawartą w dniu 01 czerwca 2009 roku przez K. z M. H. na wykonanie koszenia użytków zielonych w terminie do 31 lipca 2009 roku oraz utrzymywanie gruntów działek [...] w dobrej kulturze rolnej,

- umowę zlecenia zawartą w dniu 01 października 2009 roku przez K. z I. K. na wykonanie koszenia użytków zielonych w terminie do 31 października 2009 roku wraz z pokwitowaniem wniesionych opłat za wykonanie tych prac.

Organ odwoławczy wskazał, że przesłuchana w charakterze świadka D. S. - D. zeznała, iż Spółka A.-E. jest właścicielem, posiadaczem i użytkownikiem spornych gruntów a wykonane w październiku koszenie - było sprzeczne z zasadami prawidłowego gospodarowania na gruntach rolnych.

Z kolei świadek I.K. zeznał, że wykonywał koszenie spornych gruntów w związku z zawartą z Panem H. umową na wykonanie tego typu prac.

Świadek M. H. zeznał zaś, że jest pełnomocnikiem wnioskodawcy i wykonawcą usług na gruntach, odnośnie których wpłynęło kilka wniosków o przyznanie płatności. Świadek wskazał na okoliczności, które wystąpiły w tej sprawie w lipcu 2009 roku, tj. obecność na gruntach osoby wykonującej prace polowe na zlecenie reprezentanta Spółki A.-E., uznaną w dalszym toku przez świadka

za nieuprawnione wtargnięcie na grunty, na którą to okoliczność wezwana została Policja i sporządzona stosowna notatka. Świadek, gospodarując gruntami w imieniu wnioskodawcy, wykonał prace polowe polegające na powtórnym koszeniu gruntów w październiku 2009 roku.

D. G. zeznał zaś, że wykonywał koszenie spornych gruntów na zlecenie i w granicach wskazanych przez Panią D. S. – D., jak również nadzorował pracowników przez okres dwóch tygodni, kiedy to oni kosili sporne grunty. Umową na wykonanie usługi objęte były jedynie prace polegające na koszeniu gruntów bez zbioru ściętej biomasy.

J. Z. zeznał, że dozorował prace wykonywane na spornych gruntach, był w stanie określić położenie koszonych użytków jak i okres, w którym te prace były wykonywane. Świadek potwierdził, iż w czasie wykonywania prac (początek lipca) na gruntach pracował także sprzęt Wnioskodawcy, a powyższe zdarzenia spowodowały zgłoszenie zaistniałej sytuacji na Policję. Świadek potwierdził dodatkowo fakt zbierania siana przez kolejną osobę. Na czterech załącznikach do protokołu przesłuchiwani świadkowie oznaczyli tereny działki [...] , na których wykonano koszenie gruntów.

Dalej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy chronologicznie wskazał tok prowadzonego postępowania dowodowego. I tak:

W dniu 09 kwietnia 2010 roku do Biura Powiatowego ARiMR w N wpłynął:

- protokół z kontroli gospodarstwa Pana J. K. przeprowadzonej w dniu 15 lipca 2009 roku przez Polskie Centrum Badań i Certyfikacji,

- rejestry działalności rolno- środowiskowej, protokoły z kontroli gospodarstwa oraz certyfikaty zgodności wydane przez w/w jednostkę certyfikującą dla produktów uzyskanych z produkcji metodami ekologicznymi prowadzonej przez J.

i M. K.,

- umowa o dzieło zawarta w dniu 01 czerwca 2009 roku z M. H., na podstawie której wykonana miała zostać usługa koszenia użytków zielonych do 31 lipca 2009 roku,

- umowa zlecenia z dnia 01 października 2009 roku zawarta z I. K. na wykoszenie gruntów w terminie do 31 października 2009 roku wraz

z pokwitowaniem wniesionej opłaty za wykonanie koszenia,

- umowy kupna - sprzedaży z dnia 30 października 2009 roku, na podstawie której J. i M. K. sprzedali trawę skoszoną na swych gruntach, lecz zebraną przez kupującego, oraz

- fotografie gruntów wraz z opisem (9 sztuk).

W dniu 05 maja 2010 roku w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR w N przeprowadzona została w obecności wszystkich stron sporu rozprawa, w trakcie której przesłuchany świadek Z. A. zeznał, że w okresie letnim zbierał siano jedynie na działce ewidencyjnej [...] , po ustaleniu istotnych szczegółów dotyczących wykonania tej czynności z Danutą S. – D., która wskazała obszary, z których miało nastąpić zebranie trawy. Do protokołu sporządzono jeden załącznik, na którym świadek wskazał obszary, z których zbierał siano.

W dniu 10 maja 2010 roku do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo procesowe, w którym J. i M. K. w sposób szczegółowy odnieśli się do kwestii posiadania zadeklarowanych gruntów, do których wniosek

o przyznanie płatności złożyła również Spółka A.-E.. W piśmie tym zaprezentowali odmienne stanowisko, wskazując, że to oni są posiadaczami zadeklarowanych gruntów i oni użytkowali je rolniczo.

W dniu 26 maja 2010 roku organ I instancji wysłał do strony wezwanie do złożenia kolejnych zeznań na okoliczność posiadania i użytkowania gruntów działki ewidencyjnej [...]

W dniu 15 czerwca 2010 roku do Biura Powiatowego ARiMR w N. wpłynęło pismo Spółki A.-E., w którym wskazuje na okoliczności bezpodstawnego podejmowania się przez Panów K. użytkowania spornych gruntów. W piśmie tym Spółka wskazała także na prowadzone postępowania sądowe, gdzie w wyniku jednego z nich Sąd stwierdził, że zawarte przez poprzednich właścicieli umowy dzierżawy z Panami K. rozwiązane zostały w roku 2007 w sposób prawidłowy.

W dniu 17 czerwca 2010 roku przesłuchany M. K., na podstawie udzielonego przez skarżącego pełnomocnictwa, zeznał, że sporne grunty użytkowane są na podstawie zawartej ustnej umowy dzierżawy, potwierdzonej w warunkowej umowie sprzedaży z dnia 03 sierpnia 2005 roku, a umowa dzierżawy została zawarta do dnia 31 stycznia 2026 roku. Zeznał również, iż pomimo tego, że w umowie brak było informacji o sposobie wypowiedzenia tejże umowy, w dniu 25 stycznia 2007 roku Pani S. -D. nadała przesyłką pocztową dokument, zwany rozwiązaniem umowy, co w dalszym toku sprawy spowodowało złożenie przez skarżącego wniosku o wpis w księdze wieczystej warunkowej umowy.

M. K., składający wyjaśnienia w imieniu strony niniejszego postępowania, J. K., w świetle przedstawionych okoliczności sprawy utrzymywał, że do dnia złożenia niniejszych wyjaśnień, producent jest dzierżawcą i nieprzerwanym posiadaczem spornych gruntów na podstawie umowy zawartej pomiędzy stronami konfliktu krzyżowego. Nadto, dodatkowo wskazał, iż w ramach realizowanego programu rolnośrodowiskowego w gospodarstwie J. K., prowadzony jest rejestr działalności rolnośrodowiskowej zawierający wykaz wszystkich działań i zabiegów agrotechnicznych wykonywanych na gruntach objętych programem.

J. K. złożył również wniosek o wstrzymanie wydania decyzji w przedmiocie przyznania płatności, w związku z toczącym się postępowaniem sądowym przeciwko Spółce A.-E. o zaniechanie naruszeń posiadania spornych gruntów. Do ww. wniosku strona załączyła pozew o zaniechanie naruszania posiadania z dnia 19 stycznia 2010 roku oraz pismo procesowe z dnia 19 marca 2010 roku

W dniu 18 czerwca 2010 roku przesłuchana D. S. -D., jako reprezentująca Spółkę A.-E., wskazała we wniosku o przyznanie płatności na 2009 rok na grunty działek ewidencyjnych[...] , i oświadczyła, iż w jej ocenie, z uwagi na fakt, iż to Spółka od 2007 roku wykonywała szereg prac polowych i organizacyjnych dotyczących spornych gruntów, a dodatkowo w 2009 roku wykonała koszenie około 100 ha obszaru, to właśnie Spółka jest faktycznym użytkownikiem tych gruntów.

W dniu 18 czerwca 2010 roku do Biura Powiatowego ARiMR w N wpłynęła umowa dzierżawy dot. działki ewidencyjnej [...] oraz postanowienie z dnia 15 lipca 2009 roku, w którym Sąd Okręgowy w Szczecinie oddalił wniosek M. i J. K. o zabezpieczenie powództwa poprzez wpis do ksiąg wieczystych ostrzeżeń o toczącym się postępowaniu.

W dniu 23 czerwca 2010 roku do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęły:

- postanowienie Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 31 sierpnia 2009 roku, w którym Sąd oddalił zażalenie strony na postanowienie Sądu z dnia 15 lipca 2009 roku,

- pozew z dnia 08 stycznia 2010 roku o usunięcie niezgodności treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym wraz z wnioskiem o zabezpieczenie,

- wniosek strony o zawezwanie do próby ugodowej z dnia 14 stycznia 2010 roku,

- postanowienie Sądu Rejonowego w Goleniowie z dnia 14 czerwca 2010 roku

o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia Pana J. K. poprzez nakazanie wpisania ostrzeżenia o istnieniu niezgodności stanu prawnego z rzeczywistym stanem prawnym poprzez nieujawnienie prawa dzierżawy nieruchomości gruntowej objętej wskazaną w tymże postanowieniu księgą wieczystą a przysługującego Producentowi do dnia 31 stycznia 2026 roku

W dniu 1 lipca 2010 roku do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęła zawarta w dniu 31 stycznia 2005 roku umowa dzierżawy, pismo procesowe oraz pozew z dnia 19 stycznia 2010 roku M. i J. K. o zaniechanie naruszania posiadania przez Spółkę A.-E. na gruntach m. in. działki ewidencyjnej [...]

W dniu 22 lipca 2010 roku, Pan M. K. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR:

- odpowiedź Spółki A.-E. oraz kolejnych pozwanych osób na pozew;

- protokół z posiedzenia Sądu, które miało miejsce w dniu 27 listopada 2009 roku,

- odpis z KRS dotyczący Spółki A.-E.,

- dokumentację fotograficzną gruntów rolnych oraz

- pismo, w którym strona omówiła złożone dokumenty.

W dniu 31 sierpnia 2010 roku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wysłał do strony wezwanie do złożenia wyjaśnień, w którym zwrócił się o uzupełnienie materiału dowodowego przez wskazanie wszystkich spraw dotyczących spornych nieruchomości, w odpowiedzi na które do Biura ARiMR wpłynęły w dniu 17 września 2010 roku szczegółowe wyjaśnienia producenta ze wskazaniem toczących się aktualnie postępowań w tym zakresie. W piśmie tym strona utrzymywała, że jest posiadaczem gruntów o przyznanie płatności, do których wniosek złożyła również Spółka A.-E., wskazując przy tym, iż reprezentująca Spółkę D. S. - D. oświadczyła, że to wnioskodawca jest posiadaczem gruntów w złej wierze.

W dniu 30 listopada 2010 roku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wysłał do producenta postanowienie o zawieszeniu postępowania do czasu wydania przez Sąd Rejonowy w Łobzie orzeczenia w sprawie o zaniechanie naruszenia posiadania założonej z powództwa J. i M. K. przeciwko Spółce A.-E., które w dniu 28 kwietnia 2011 roku - w związku z postanowieniem organu II instancji o uchyleniu postanowienia o zawieszeniu postępowania wydanego w sprawie strony przeciwnej jednak z powodów tożsamych jak w niniejszej sprawie – podjął z zawieszenia z urzędu, wskazując w uzasadnieniu na ustalenia organu II instancji, który stwierdził, że rozstrzygnięcie Sądu w kwestii ustalenia osoby uprawnionej do korzystania z gruntu pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie Kierownika Biura ARiMR w kwestii przyznania bądź odmowy przyznania płatności za użytkowanie gruntów w 2009 roku.

Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w dniu 30 czerwca 2011 roku Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał na rzecz J. K. decyzję nr [...] w sprawie przyznania płatności ONW na 2009 rok. W decyzji tej organ I instancji:

- umorzył postępowanie w sprawie przyznania płatności do działki rolnej C o pow. [...] ha wobec wycofania przez rolnika wniosku w dniu 29 maja 2009 r.,

- odmówił J. K. przyznania pomocy do powierzchni [...] ha, dla której zastosował przepis art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 oraz

- przyznał J. K. pomoc finansową z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na 2009 rok w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji organ w sposób szczegółowy odniósł się do zaistniałego konfliktu krzyżowego na działce ewidencyjnej nr [...] zlokalizowanej w województwie Z., powiecie Ł., gminie D., obrębie D., z powodu którego został wykluczony z płatności obszar [...] ha, spowodowanego złożeniem wniosku o przyznanie płatności do działek rolnych położonych na ww. działce ewidencyjnej [...] przez dwóch producentów rolnych, tj. J. K. oraz Spółkę A.-E. Organ nadto wskazał, że w wyniku prowadzonego przez organ postępowania wyjaśniającego ustalono, że faktyczne posiadanie spornych gruntów sprowadzało się do naprzemiennych zabiegów agrotechnicznych wykonywanych na tychże gruntach przez obu wnioskodawców - a w takim stanie rzeczy, organ ten - nie był w stanie ustalić ich posiadacza

Od ww. decyzji organu I instancji z dnia 30 czerwca 2011 r. J. K. odwołał się, wnosząc o zmianę decyzji poprzez przyznanie płatności ONW do powierzchni [...] ha, do których organ I instancji płatności odmówił w zaskarżonej decyzji.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR po rozpatrzeniu zebranego w sprawie materiału dowodowego stwierdził, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zdaniem organu odwoławczego, postępowanie organu I instancji nie naruszało prawa, które skutkować powinno wzruszeniem zaskarżonej decyzji. W oparciu

o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy organ odwoławczy uznał, że fakt posiadania przez J. K. gruntów rolnych położonych na działce ewidencyjnej [...] nie został przez stronę należycie udowodniony, a organ w takiej sytuacji obowiązany był odmówić przyznania płatności do gruntów, dla których posiadanie w sposób nie budzący wątpliwości nie zostało potwierdzone zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.

Organ odwoławczy przytoczył § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW), objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013" (Dz. U. z 2009 r., Nr 40 poz. 329 ze zm.) płatność ONW przyznaje się rolnikowi, jeżeli łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności o przyznanie płatności, lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, na których jest prowadzona działalność rolnicza, zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), wynosi co najmniej 1 hektar.

Dalej organ zwrócił uwagę, że ustawodawca określając szczegółowe warunki przyznawania płatności wskazał na posiadanie, jako ustawową przesłankę warunkującą skuteczne rozpoznanie wniosku. Konstatując fakt braku odniesienia się przez ustawodawcę na gruncie rozporządzenia do pojęcia "posiadania", organ odwołał się do wykładni systemowej zewnętrznej. Na tej podstawie odwołał się do art. 336 k.c.

W ocenie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR J. K. nie spełniał powyższych warunków, wskazując na dowody zgromadzone w sprawie J. K. jak i drugiej strony konfliktu krzyżowego.

Organ odwoławczy powołał się na orzecznictwo sądowe, reprezentujące pogląd, że o posiadaniu i jego postaci decyduje sposób władania rzeczą. Wskazał

na posiadanie samoistne i posiadanie zależne. Organ zwrócił uwagę,

że w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 17.01.2008 r.,

II GSK 227/07), wskazane ww. rozróżnienia rodzajów posiadania ma istotne znaczenie, konstrukcja instytucji płatności obszarowych bowiem wynika ze wspólnej polityki wspierania dochodów rolników i dotyczy, co wynika bezpośrednio z prawa wspólnotowego, pomocy finansowej udzielanej tylko tym podmiotom, które są faktycznie użytkownikami gruntów rolnych Dla uzyskania płatności nie wystarczy być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, ale ponadto należy je rolniczo użytkować. Ustawowa przesłanka "faktycznego posiadania", kwalifikująca do uzyskania płatności, nie może być rozumiana jako przesłanka ustalenia samego tytułu prawnego wnioskodawcy, z którego wynika posiadanie zgłoszonych gruntów rolnych. Wymóg ten nie został bowiem sformułowany w żadnym przepisie prawa.

Organ odwoławczy nadto wskazał, że znaczenie § 2 pkt 2 rozporządzenia nie może być pojmowane w oderwaniu od celu wprowadzenia instytucji płatności z tytułu położenia gruntów na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania do porządku prawnego. Wskazał, że konstrukcja instytucji tych płatności dotyczy - co wynika bezpośrednio z prawa wspólnotowego - pomocy finansowej udzielanej tylko tym podmiotom, które są faktycznie użytkownikami gruntów rolnych. Dla uzyskania płatności ONW nie wystarczy zatem być posiadaczem działek rolnych w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, ale nadto należy je rolniczo użytkować. W tym stanie rzeczy organ uznał, że przesłanka "faktycznego posiadania", kwalifikująca do uzyskania płatności, nie może być postrzegana przez pryzmat ustalenia tytułu prawnego podmiotu wnioskującego o płatność, gdyż taki wymóg nie został sformułowany w żadnym przepisie prawa. Oznacza to, że niedysponowanie przez drugą stronę sporu stosownym tytułem prawnym do faktycznie posiadanej nieruchomości nie może skutkować automatycznym wyłączeniem tegoż rolnika z systemu pomocy.

Uzasadniając decyzję organ odwoławczy nadto wskazał, że na przepisy rozdziału 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071, ze zm.), z których wynika, że organ administracji państwowej nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi przy ocenie, czy dana okoliczność (fakt) została udowodniona. Wskazał, że reguł takich nie zawiera mający decydujące znaczenie art. 80 K.p.a., zgodnie z którym organ ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, w wyniku postępowania wyjaśniającego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Sumując rozważania organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji rozpatrzył wszystkie dowody w ich wzajemnej łączności, nie zaś każdy dowód z osobna, oraz,

że nie uchybił żadnemu z przepisów K.p.a., rozpatrzył bowiem cały materiał dowodowy w sprawie oraz podjął wszelkie niezbędne czynności procesowe, zmierzające do udokumentowania stanu posiadania gruntów działki ewidencyjnej [...] , do której o przyznanie płatności wnioskowała również Spółka A.-E. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, iż okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną tylko wtedy, gdy strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. W niniejszej sprawie, J. K. miał zagwarantowany czynny udział w każdym etapie postępowania, i możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, co potwierdzają licznie zgromadzone w teczce aktowej sprawy dokumenty. Materiały te nie pozwalają jednak na niepodważalne stwierdzenie, że posiadaczem spornych gruntów był Pan J. K., co w efekcie oznacza, iż brak jest podstaw - w świetle § 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 11 marca 2009 roku - do przyznania płatności ONW do gruntów działki [...] .

Nadto, organ odwoławczy powołał art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007r., Nr 64, poz. 427 z późn. zm.), w myśl którego "strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne".

Zdaniem organu odwoławczego, organ I instancji prawidłowo odmówił J. K. przyznania płatności ONW do spornych gruntów, gdyż

ze zgromadzonych w sprawie dokumentów, wyjaśnień udzielonych przez strony i zeznań świadków, zawartych w protokołach z rozpraw administracyjnych i protokołach z przesłuchań, niepodważalnie stwierdzić nie można, że strona była faktycznym posiadaczem gruntów rolnych działki ewidencyjnej [...] . Zarówno strona odwołująca jak i strona przeciwna w sporze konfliktu krzyżowego o posiadanie gruntów w/w działki ewidencyjnej - jak również wskazani przez wnioskodawców świadkowie utrzymujący, że prace agrotechniczne wykonywali na ich zlecenia – stwierdzili, iż w roku 2009 użytkowali rolniczo sporne grunty. Potwierdzają także fakt naruszania posiadania przez drugą stronę konfliktu. Organ odwoławczy zauważył nadto, że poprzez te naruszenia żadna ze stron konfliktu krzyżowego nie mogła w sposób dowolny wykonywać czynności składających się na posiadanie gruntów rolnych, tj. swobodnie dokonywać odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbierać plony oraz utrzymywać grunty w dobrej kulturze rolnej przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska (zgodnie z normami). Zwrócił również uwagę, że chodzi tu o wszelkie czynności niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa, którymi mogą być działania organizacyjne, kierownicze, jak i osobiste zaangażowanie w bezpośrednim wykonywaniu pracy fizycznej w gospodarstwie. Prowadzenie działalności rolniczej nie musi polegać tylko na "własnoręcznym" prowadzeniu prac polowych, ale obejmuje również: swobodne decydowanie o tym, jakie rośliny uprawiać, jakich należy dokonywać zabiegów agrotechnicznych, zbieranie plonów samodzielnie bądź przy udziale innych osób itp. Biorąc powyższe pod uwagę, prowadzenie działalności rolniczej można definiować jako dokonywanie nakładów i czerpanie ewentualnych korzyści.

W niniejszej sprawie, jak wskazał organ odwoławczy, strony konfliktu wielokrotnie wskazywały, że zabiegi agrotechniczne polegające na koszeniu użytków zielonych wykonywane były w różnych okresach (począwszy od ostatnich dni czerwca i w lipcu 2009 roku, kiedy to działające na zlecenie Spółki A.-E. osoby wykonywały koszenie spornych gruntów, kończąc na październiku 2009 roku, kiedy to świadek M. H. wykonał koszenie gruntów m in. działki [...] w imieniu J. K. (dowód: zeznania z 07 kwietnia 2010 roku, zeznania I. K., oraz zeznania J. Z.. i Pana D. G. wykonujących prace zlecone przez reprezentującą Spółkę, spośród których pierwszy ze świadków dodatkowo zeznał, iż był świadkiem zbierania siana przez Pana A.. Z. A. potwierdził fakt zbioru siana ze wskazaniem, iż czynność ta wykonana była jedynie na gruntach działki ewidencyjnej[...] . Dodatkowo organ podkreślił, że sam odwołujący zauważył w piśmie procesowym z dnia 06 maja 2010 roku, gdzie stwierdził, iż "(...) Jakakolwiek jej aktywność na naszych terenach nie może zostać potraktowana jako działanie zmierzające do otrzymania dopłat, te bowiem należą się posiadaczom, którzy uprawiają ziemię i nie można być posiadaczem na małą chwilę, potem już nie, a później stać się nim znów na trochę - jak to się zdaje robić D. S. - D. w imieniu Spółki.(...)". Stwierdzeniem tym – wskazując dalej organ - J. K. potwierdził zasadność ustalenia organów ARiMR odnośnie przerywanego wzajemnie przez strony konfliktu posiadania gruntów, co – jak wskazał organ odwoławczy - w sposób istotny wpłynęło na podjęte w sprawie rozstrzygnięcie o braku możliwości ustalenia posiadacza gruntów uprawnionego do otrzymania pomocy finansowej z tytułu ONW za 2009 rok.

W sytuacji takiej – jak dalej wskazał organ odwoławczy - gdy na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zawierającego zeznania stron konfliktu krzyżowego oraz świadków, jak i dokumentów przedstawionych w związku

z toczącymi się postępowaniami sądowymi pomiędzy producentami, Spółką A.-E. a J. K., niepodważalne ustalenie posiadacza gruntów rolnych działki ewidencyjnej [...] jest niemożliwe. Organ w sytuacji takiej, gdy posiadanie każdej ze stron nie zostało udowodnione, nie mógł postąpić w sposób inny niż odmówić przyznania płatności do zadeklarowanych gruntów. Strona zawiadomiona o zakończeniu postępowania dowodowego, do dnia wydania decyzji w sprawie przyznania płatności nie podołała ciężarowi dowodu i nie przedstawiła żadnego dowodu na potwierdzenie okoliczności uzasadniających odmienną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa do zapoznania się z aktami oraz wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonych dowodów. W sytuacji takiej organ I instancji oraz organ II instancji zobowiązany był do wydania odmownego rozstrzygnięcia.

Powyższą decyzję organu odwoławczego J. K. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnosząc o jej uchylenie w całości, i zarzucając jej:

- naruszenie art. 366 K.c. w związku z art. 345 K.c. polegające na uznaniu przez organ, iż skarżący nie był posiadaczem nieruchomości objętej wnioskiem

o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego;

- naruszenie § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013", zwanego dalej "rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r.", poprzez odmowę przyznania jednolitej płatności obszarowej do powierzchni [...] ha, pomimo braku określonych przesłanek uzasadniających odmowę;

- naruszenie przepisów postępowania, art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U.

Nr 64, poz. 427 ze zm.), zwanej dalej "ustawą z dnia 7 marca 2007 r.", które

to naruszenie maiło istotny wpływ na wynik sprawy;

- naruszenie przepisów postępowania: art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. polegające na niepodjęciu przez organ czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób umożliwiający unikniecie wątpliwości co do tego, kto był posiadaczem gruntów objętych konfliktem krzyżowym, co do których organ

I instancji nie przyznał skarżącemu płatności objętych wnioskiem.

W uzasadnieniu skargi, J. K. w dniu 31 stycznia 2005 r. zawarł z Łukaszem D., M. D. i B. A.. umowę dzierżawy gruntów, które są przedmiotem konfliktu krzyżowego. Umowa ta została zawarta na 20 lat – do 2026 roku. Zdaniem skarżącego umowa ta trwa do dnia sporządzenia skargi. Nadto, skarżący podniósł, że pomiędzy stronami konfliktu krzyżowego trwa spór co do rozwiązania tej umowy. Skarżący wskazał nadto, że na dzień 31 maja 2009 r. pozostawał faktycznym użytkownikiem nieruchomości obejmującej działkę ewidencyjna o nr [...] , w szczególności dokonywał niezbędnych zabiegów agrotechnicznych, spełniając tym samym wymóg utrzymania gruntów w dobrej kulturze rolnej. Stwierdzone zaś działania Spółki A.-E., polegające na incydentalnych ingerencjach w grunty, nadto notoryczne i uporczywe uniemożliwianie dostępu na łąki, stanowiły przejaw naruszenia posiadania skarżącego. Zdaniem strony skarżącej, nie ulega wątpliwości, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, w tym zeznań świadków, J. K. nie tylko był posiadaczem spornych gruntów w rozumieniu art. 336 K.c., ale ponadto użytkował je rolniczo, a tym samym zgodnie z § 2 ww. rozporządzenia z dnia 11 marca 2009 r. brak było podstaw do odmowy przyznania J. K. płatności ONW.

Dalej w uzasadnieniu skarżący wskazał, że na mocy art. 21 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r., w postępowaniu administracyjnym dotyczącym m. in. płatności ONW niektóre z zasad postępowania dowodowego zostały wyłączone lub ograniczone, w szczególności w zakresie rozkładu ciężaru dowodu co do zaistnienia określonych faktów postanowiono (art. 21 ust.3), że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Jednakże – jak dalej wskazał skarżący – równocześnie w przepisach ustawy z dnia 7 marca 2007 r. (art. 21 ust. 2) ustawodawca nakazuje organom stanie na straży praworządności, wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego oraz na żądanie stron udzielanie im niezbędnych informacji i zapewnienie czynnego udziału w sprawie. Obowiązki te winny się skonsumować w materiale dowodowym sprawy, który powinien pozwalać na wyjaśnienie wszystkich wątpliwości w sprawie, a w szczególności na wyczerpujące odniesienie się do zarzutów i twierdzeń strony. Strona przytoczyła przy tym przepisy art. 7 i 77 K.p.a. wskazując,

że organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy, a dokonane ustalenia muszą znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, stosownie do art. 107 § 3 K.p.a. zdaniem skarżącego organ nie zapoznał się w sposób dostateczny w sprawie z materiałem dowodowym,

w szczególności co do okoliczności uzasadniających przyznanie J. K. w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2012 r. skarżący złożył do akt niniejszej sprawy odpis wyroku Sądu Rejonowego Wydział I Cywilny w Łobzie z dnia 14 listopada 2011 r. wraz z uzasadnieniem, uwzględniający powództwo M. K. i J. K. przeciwko Spółce A.-E. w sprawie o uzgodnienie treści księgi wieczystej nr [...] oraz księgi wieczystej o nr[...] , nakazujący wpisanie w dziale III ww. ksiąg wieczystych, że prawo dzierżawy nieruchomości gruntowej objętej tymi księgami wieczystymi przysługuje odpowiednio J. K. oraz M. K. do dnia 31 stycznia 2026 r., a nadto wskazał, że sprawa o naruszenie posiadania przed Sądem Rejonowym w Łobzie jest w toku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, co następuje:

Po przeprowadzonej sądowej kontroli zaskarżonej decyzji co do zgodności z prawem, Sąd uznał, że skarga jest nieuzasadniona.

Przedmiotem sądowej kontroli jest decyzja organu w zakresie odmowy przyznania J. K. płatności obszarowej ONW w ramach programu "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach

o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013" wobec uznania, że skarżący nie wykazał bezspornie okoliczności posiadania w roku 2009 zadeklarowanych gruntów (działka ewidencyjna o nr 425/14, obręb D., gmina D.. powiat Ł.) oraz że dokonywał na nich zabiegi agrotechniczne, które to grunty w ocenie organów były również naprzemiennie użytkowane rolniczo przez innego producenta, A.-E. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w N, zwanej dalej "Spółka A.-E.", która także – zdaniem organów - nie udowodniła jednoznacznie, że była ich posiadaczem i użytkowała je rolniczo.

Skarżący uznał, że ustalenia organów w tym zakresie są błędne i zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 366 K.c. w związku art. 345 K.c. polegające na uznaniu przez organ, iż skarżący nie był na dzień 31 maja 2009 r. posiadaczem zadeklarowanej nieruchomości do płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, odwołując się do przepisów Kodeksu cywilnego, oraz naruszenie § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. poprzez odmowę przyznania jednolitej płatności obszarowej do powierzchni [...] ha, pomimo braku określonych przesłanek uzasadniających odmowę.

Zakres ustaleń niezbędnych dla oceny, czy zachodzą przesłanki przyznania lub odmowy przyznania uprawnienia wyznaczają przepisy prawa materialnego. W przypadku pomocy finansowej w ramach płatności ONW na 2009 r., przesłanki te zostały określone w § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich

i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 40, poz. 329

ze zm.). Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. weszło w życie z dniem 13 marca 2009 r., a zatem, organy prawidłowo w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji zastosowały do złożonego przez skarżącego wniosku

w dniu 15 maja 2009 r. obowiązujący w tej dacie akt prawny, chociaż omyłkowo w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (str.7) powołały rozporządzenie z dnia 11 kwietnia 2007 r., co jednak zdaniem Sądu nie ma wpływu na wynik sprawy.

Zgodnie z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r., płatność ONW przysługuje rolnikowi, do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynoszącej nie więcej niż 300 ha.

Nie budzi wątpliwości Sądu, że przesłanką przyznania płatności ONW jest, zgodnie z powołanym wyżej przepisem, posiadanie działki rolnej, do której ma być przyznana płatność. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2011 r. sygn. akt II GSK 12/10 (orzeczenie publikowane w internetowej bazie orzeczeń NSA: www.nsa.gov.pl), że ustawodawca w przypadku płatności obszarowej nie dokonał rozróżnienia na posiadanie samoistne i zależne, co oznacza, że płatność przysługuje niezależnie od wskazanych postaci posiadania. Wystąpienie o przyznanie płatności jest okolicznością faktyczną, dla oceny której nie ma znaczenia, w jakiej formie osoba ubiegająca się o płatność wykonuje władztwo nad gruntami rolnymi (prawo własności, dzierżawa). Dlatego w ocenie Sądu "posiadanie gruntów" w ujęciu cywilistycznym, do którego strona odwołała się w skardze, jest niedostateczne i na gruncie ustawy o płatnościach bezpośrednich należy odczytywać w drodze wykładni celowościowej, z uwzględnieniem krajowych i wspólnotowych przepisów dotyczących płatności do gruntów rolnych. Pojęcie "posiadania gruntów rolnych" rozumieniu ustawy o płatnościach bezpośrednich, należy rozumieć jako faktyczne użytkowanie gruntów rolnych. Za takim jego rozumieniem przemawia to, że celem płatności (dopłat) jest dofinansowanie do produkcji rolnej, pomoc rolnikom, którzy faktycznie użytkują będące w ich posiadaniu grunty rolne, a nie tylko są formalnymi posiadaczami gruntów, co do których wnioskują o dopłaty. Zatem, aby zostać beneficjentem pomocy w ramach przedmiotowej płatności nie wystarczy być posiadaczem (dzierżawcą, właścicielem) działek rolnych w rozumieniu kodeksu cywilnego, ale należy je również faktycznie rolniczo użytkować. Tym samym należy stwierdzić, że warunkiem uzyskania płatności jest posiadanie gruntów w znaczeniu ich rolniczego użytkowania, obejmującego nie tylko dokonanie zasiewów ale także m.in. wykonywanie zabiegów pielęgnacyjnych, utrzymywania gruntów w dobrej kulturze rolnej, w tym także nawożenia, zbierania plonów, czy decydowanie o innym przeznaczeniu. Ta właśnie okoliczność powoduje, że organ rozpoznający wniosek pomocowy jest zobowiązany przede wszystkim ocenić, czy wnioskodawca faktycznie posiada grunty rolne, których ma dotyczyć płatność oraz czy utrzymuje wszystkie grunty zgodnie z normami użytkując je rolniczo (por. wyrok NSA z dnia 17 stycznia 2008 r., sygn. akt II GSK 227/07, orzeczenie publikowane w internetowej bazie orzeczeń NSA: www.nsa.gov.pl).

Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, zdaniem Sądu, zasadnie w zaskarżonej decyzji uznano, że w rozpatrywanej sprawie skarżący – w odniesieniu do zadeklarowanych gruntów – nie udowodnił w sposób nie budzący wątpliwości faktu posiadania i dokonywania na nich zabiegów agrotechnicznych.

Wbrew zarzutom skargi, w toku postępowania organy ustaliły fakt naprzemiennej uprawy spornych gruntów w roku 2009 r. zarówno przez skarżącego J. K., jak drugą stronę konfliktu krzyżowego, Spółkę A.-E.. Okoliczność naprzemiennej uprawy i posiadania spornych gruntów przez obie strony konfliktu krzyżowego została wykazana zgromadzonymi dowodami w sprawie, a w szczególności zeznaniami świadków. Nadto, strona skarżąca sama w skardze, jak również na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2012 r. potwierdziła, że spór co do posiadania zadeklarowanego gruntu jest w toku (przed Sądem Rejonowym w Łobzie).

Odnosząc powyższe uwagi na gruncie stanu niniejszej sprawy oraz dokonując analizy wyżej przytoczonych przepisów prawa, należy wskazać, że zaskarżone rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie zostało wydane w oparciu o prawidłowo zebrany i przeanalizowany materiał dowodowy Dokonując oceny ustalonego stanu faktycznego i jego zgodności z obowiązującym prawem, organy I i II instancji wzięły pod uwagę całokształt dowodów i okoliczności podnoszonych w sprawie, podczas prowadzonego uprzednio postępowania wyjaśniającego, a następnie rozpatrując cały materiał dowodowy wydały decyzję, w której odmówiono przyznania płatności do gruntów działki ewidencyjnej [...] z uwagi na fakt, iż skarżący J. K. w sposób nie budzący wątpliwości organu nie udowodnił, że był ich posiadaczem. Wskazać przy tym należy, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest szczegółowe i wyczerpujące, nie budzi żadnych zastrzeżeń co do rozpatrzenia całego materiału dowodowego odnośnie istotnych okoliczności mających kluczowe znaczenie w sprawie, a w konsekwencji prawidłowo ocenił okoliczności mające wpływ na wynik rozpatrywanej sprawy. Organy uzasadniając swoje rozstrzygnięcie prawidłowo zredagowały pod względem merytorycznym i prawnym swoją decyzję, dając tym samym zadość wymogom formalnym przewidzianym dlań w przepisach prawa administracyjnego oraz wyjaśniając skarżącemu zasadność przesłanek, którymi się kierował w podjętym rozstrzygnięciu.

Odnosząc się z kolei do zarzutów naruszenia przepisów postępowania, w pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z postanowieniami art. 21 ust. 1 ww. ustawy z 7 marca 2007 r., z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Z kolei zgodnie z ust. 2 art. 21 tejże ustawy organ, przed którym toczy się postępowanie:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

W myśl zaś art. 21 ust. 3 ww. ustawy z dnia 7 marca 2007 r. strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Powołany art. 21 ustawy wprowadza zatem istotne modyfikacje zasad postępowania w stosunku do reguł przewidzianych w przepisach ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, czyli w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym. Modyfikacje te mają pierwszeństwo przed regułami postępowania przewidzianymi w K.p.a. A zatem, niezasadny jest zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Kwestia zebrania materiału dowodowego na gruncie ww. ustawy z dnia 7 marca 2007 r. została bowiem ujęta odmiennie, niż we wskazanych przepisach K.p.a. Otóż jak wskazano powyżej, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu,

są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. W opinii Sądu,

na podstawie ustalonego stanu faktycznego, organy administracyjne prawidłowo rozpatrzyły materiał dowodowy, w szczególności wyniki kontroli administracyjnej wniosku Spółki A.-E., w wyniku której ustalono że działki zadeklarowane przez strony konfliktu krzyżowego ([...]) są użytkowane rolniczo naprzemiennie przez każdą stronę sporu i żadna z nich nie wykazała bezspornie, że jest w faktycznym posiadaniu tych gruntów, co zresztą potwierdza sam skarżący zarówno w skardze jak

i na rozprawie, wskazując, iż spór co do posiadania tych gruntów jest w toku, co tym samym jednoznacznie uzasadnia, że zachodzi podstawa do odmowy przyznania płatności ONW w pomniejszonej wysokości.

Nadto należy podkreślić, że w sprawach prowadzonych przez organy ARiMR wynikających z ustawy, organy te nie mają nieograniczonego obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie oświadczeń składanych we wniosku przez ubiegającego się o pomoc beneficjenta. Przyjęta w ustawie w art. 21 ust. 3 zasada ciężaru dowodu leżącego po stronie postępowania nie odbiega od reguły dowodzenia przewidzianej w art. 6 Kodeksu cywilnego. W konsekwencji ustawa wprowadziła do postępowania prowadzonego na podstawie jej przepisów elementy kontradyktoryjności, co oznacza, że to strona ma obowiązek udowodnić prawdziwość swoich twierdzeń.

W przeprowadzonym postępowaniu skarżący nie przedstawił dowodów, które podważałyby ustalenia organów, wręcz przeciwnie, skarżący wykazał, że trwa spór co do okoliczności posiadania zadeklarowanych działek i ich użytkowania w roku 2009, która to okoliczność ma kluczowe znaczenie w merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy. Wbrew zarzutom skargi, Sąd nie dostrzegł naruszenia prawa w tym względzie ze strony organów. Bez wątpienia wnioskujący o płatności ma obowiązek udokumentować fakt władania gruntem rolnym, który to stan posiadania ustalany jest na dzień 31 maja roku, za który ma być przyznana płatność. Jednakże, aby spełnić warunek otrzymania płatności, producent musi utrzymywać grunty rolne zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy (art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy). W ocenie Sądu skarżący nie dostrzegł, że to on jako ubiegający się o przyznanie płatności powinien wykazać, że użytkował rolniczo grunty w 2009 r., czego w rozpoznawanej sprawie nie uczynił. Próba wyprowadzenia przeciwdowodu w postaci uprawiania gruntu przez skarżącego przez jakiś czas w roku 2009 r. i na tej podstawie wywodzenie, że stronie należy się płatność, świadczy jednoznacznie, wbrew tezie skarżącego, że tym bardziej nie był cały czas w posiadaniu spornych gruntów, gdyż – jak wynika z akt – faktycznie pozbawiony był możliwości z ich ciągłego korzystania i użytkowania, i że przez cały rok 2009 nieużytkował ich rolniczo, co jak już wyjaśniono wyżej, stanowiło konieczny warunek do przyznania płatności.

W ocenie Sądu, wydanie zaskarżonej decyzji w niniejszej sprawie zostało poprzedzone zebraniem niezbędnego materiału dowodowego w sprawie,

i wyczerpującą jego analizą, nie przekraczającą granic swobody zakreślonej w art. 80 K.p.a. Wnioski organu są spójne i logiczne. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ prawa przy odmowie przyznania płatności. Organ poczynił prawidłowe ustalenia w zakresie naprzemiennego posiadania i użytkowania rolniczego spornych gruntów przez skarżącego i Spółkę A-E w roku 2009 r. W związku z powyższym Sąd zaaprobował ocenę organu zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji, co do odmowy przyznania płatności. Organ przedstawił przepisy prawne i sposób obliczenia płatności, a także uzasadnił je w sposób prawidłowy.

Wobec powyższego, Sąd uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.