Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 106/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Czystość i porządek
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Zasądzono zwrot kosztów postępowania
Powołane przepisy: article: art. 22, art. 31 ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 6, art. 7 ust. 1 pkt 2, art. 7 ust. 3a, art. 7 ust. 7, art. 9 ust. 1aa
journal: Dz.U. 2020 poz 1439
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
article: art. 3  par. 1, art. 3 par. 2 pkt 5, art. 58 par. 1 pkt 5a, art. 119 pkt 2, art. 147, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 17 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 935
law: Ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw
article: art. 101 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 713
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym.
article: par. 115, par. 135, par. 143
journal: Dz.U. 2016 poz 283
law: Rozporządzenie Prezesa Rady Ministów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" - tekst jedn.
article: art. 20
journal: Dz.U. 2020 poz 797
law: Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
article: art. 14 ust. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2018 poz 265
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości  z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Jan Szuma (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 20 maja 2021 r. sprawy ze skargi F. B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą B. na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] sierpnia 2013 r., [...] w przedmiocie wymagań dotyczących przedsiębiorcy ubiegającego się o uzyskanie zezwolenia w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości I. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w zakresie § 2 ust. 3; II. zasądza od Gminy D. na rzecz skarżącego kwotę [...](słownie: [...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Rada Gminy (zwana dalej "Radą") w dniu [...] sierpnia 2013 r. podjęła uchwałę [...] w sprawie wymagań jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opóźnienia zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie gminy D.. Uchwałę ogłoszono w Dz. Urz. Woj. W... z 2013 r. pod poz. 5182 (zwana dalej także "uchwałą [...]).

Podstawę prawną uchwały stanowiły: art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (na datę uchwały tekst jednolity Dz. U. z 2013, poz. 594) i art. 7 ust. 3a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (na datę uchwały tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 391, z późn. zm., dalej "u.u.cz.p.") oraz rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 marca 2012 r. w sprawie szczegółowego sposobu określania wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych (Dz.U. poz. 299, dalej "r.MŚ").

W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały wskazano, że określenie w jej treści miejsc przekazywania nieczystości ciekłych realizuje wymogi wynikające z r.MŚ.

Pismem z dnia [...] grudnia 2020 r. F. B. (prowadzący działalność gospodarczą pod firmą B. F. B.) wezwał Radę do usunięcia naruszenia prawa przez wyeliminowanie § 2 ust. 3 uchwały [...].

W skardze F. B. wniósł o stwierdzenie nieważności § 2 ust. 3 uchwały [...], rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. Podniósł, że uchwała narusza w zaskarżonym zakresie:

1. art. 22 oraz art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez wprowadzenie w tym akcie, mającym charakter uzupełniający wobec u.u.cz.p., wymagań ograniczających konstytucyjną wolność działalności gospodarczej bez podstawy prawnej;

2. r.MŚ w zw. z art. 7 ust. 3a i 7 u.u.cz.p., poprzez wykroczenie poza zakres umocowania wynikającego z tych przepisów.

Na wstępie motywów skargi skarżący uzasadnił swoją legitymację do zaskarżenia uchwały. Wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] grudnia 2020 r., [...] Wójt Gminy D. odmówił mu zezwolenia na prowadzenie działalności polegającej na opróżnianiu zbiorników bezodpływowych i transporcie nieczystości ciekłych na terenie Gminy. Zgodnie z wnioskiem chciał on odprowadzać nieczystości ciekłe do oczyszczalni ścieków zlokalizowanej w R. . Tymczasem w uzasadnieniu decyzji, jako jedyną przyczynę odmowy, wskazano niezgodność zamierzonego sposobu gospodarowania nieczystościami ciekłymi z § 2 ust. 3 uchwały [...]. Przepis ten stanowi, że odprowadzanie nieczystości ciekłych ma następować wyłącznie do oczyszczalni ścieków zarządzanej przez Z. sp. z o.o. lub innej stacji zlewnej położonej w najbliższej odległości od obsługiwanego rejonu.

Dalej F. B. podniósł, że Rada nie jest uprawniona do wskazywania w uchwale konkretnych stacji zlewnych lub określania ich lokalizacji. W przeciwnym razie zbędnym byłby art. 9 ust. 1aa u.u.cz.p., zgodnie z którym stacje zlewne określa się w zezwoleniu. Skarżący argumentował, że uchwała ma na celu jedynie określenie rodzaju miejsc przekazywania nieczystości ciekłych, natomiast wskazanie konkretnych miejsc zrzutu odbywać ma się dopiero na etapie wydania zezwolenia w decyzji administracyjnej. W ocenie F. B. Rada naruszyła prawo także przez to, że wskazała w § 2 ust. 3 uchwały konkretną stację zlewną, z której przedsiębiorca działający na terenie Gminy D. może korzystać, to jest Z. sp. z o.o. (a dopiero, gdy nie jest ona najbliższa, to inną najbliższą), które to ograniczenie nie wynika z innych przepisów.

Zdaniem skarżącego obowiązek nałożony w § 2 ust. 3 uchwały [...] nie może zostać uznany za niedyskryminujący, nieograniczający konkurencję oraz nieutrudniający dostępu do rynku przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości (są to wymogi z § 1 in fine r.MŚ – uw. Sądu). Przeciwnie – ogranicza on możliwości prowadzenia na terenie Gminy działalności przez przedsiębiorców, którzy nie zamierzają zawrzeć umowy ze wskazanym w uchwale Z. sp. z o.o.

Dodatkowo F. B. zaznaczył, że kwestionowany przepis uchwały narusza konstytucyjną wolność skarżącego wynikającą z art. 22 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, to jest swobodę działalności gospodarczej, narzucając mu jedynego kontrahenta na terenie Gminy D., z którym miałby zawrzeć umowę.

Jako załączniki do skargi złożono:

- wskazaną powyżej decyzję Wójta Gminy D. z dnia [...] grudnia 2020 r., [...] (k. 17-21, 65-69 akt sądowych); oraz

- skierowane przez F. B. do Rady wezwanie z dnia [...] grudnia 2020 r. do usunięcia naruszenia prawa (k. 8-10, 51-53 akt sądowych) kwestionujące § 2 ust. 3.

W odpowiedzi na skargę z dnia [...] lutego 2021 r. (GK.OŚ.6233.4.2021) Rada wniosła o jej oddalenie.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazano, że zaskarżona uchwała została podjęta na podstawie r.MŚ. Zdaniem Rady, w oparciu o § 1 pkt 3 rozporządzenia, była ona obowiązana do określenia w zaskarżonej uchwale miejsca przekazywania nieczystości ciekłych (oczyszczalni ścieków zarządzanej przez Z. sp. z o.o.). Tak konkretnie wskazana oczyszczalnia ścieków ustalona została zatem w sposób precyzyjny, zrozumiały, niedyskryminujący, nieograniczający konkurencję oraz nieutrudniający dostęp do rynku przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie opóźniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych oraz zapewniający należytą ochroną zdrowia i życia ludzi oraz środowiska.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga zawiera usprawiedliwione podstawy.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., zwana dalej także "P.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Do tego rodzaju aktów należy zaskarżona uchwała, o czym stanowi wprost art. 7 ust. 3a u.u.cz.p. (wynikało to z brzmienia tego przepisu zarówno na datę uchwały jak i w obecnym stanie prawnym – tekst jednolity Dz.U. z 2021 r., poz. 888, z późn. zm.).

Uchwała [...] została podjęta [...] sierpnia 2013 r. Stosownie do art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 935), przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego konieczne było zatem wezwanie organu do usunięcia naruszenia prawa. Załączone do skargi wezwanie F. B. do usunięcia naruszenia prawa datowane na [...] grudnia 2020 r. skierowane do Rady (k. 8-10, 51-53 akt sądowych) wskazuje na zachowanie tego warunku. Przedmiotem tego wezwania była zaskarżona uchwała. Z akt sprawy wynika także, że wezwanie to pozostało bez odpowiedzi Rady.

Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt. 5a P.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a., nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Również treść art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (aktualny tekst jednolity Dz.U. z 2020 r., poz. 713, z późn. zm., zwana dalej także "u.s.g.") wskazuje, że legitymację do wniesienia skargi na uchwałę rady gminy ma każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą. Skarżący musi zatem udowodnić, że zaskarżona uchwała naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jego sferę prawnomaterialną, pozbawia go pewnych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2005 r., OSK 1437/04 i 15 lipca 2014 r., II GSK 902/13, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z dokumentów dołączonych do skargi wynika, że F. B. trudni się działalnością polegającą na odbiorze nieczystości płynnych (kod PKD [...]). Po skierowaniu w 2020 r. do Wójta Gminy D. wniosku o udzielenie zezwolenia na opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych, skarżący otrzymał odmowę (decyzja z dnia [...] grudnia 2020 r., [...], k. 17-21, 65-74), której przyczyną było to, że zamierzony sposób zagospodarowania nieczystościami ciekłymi jest niezgodny z aktem prawa miejscowego. Jako podstawę tej niezgodności wskazano właśnie § 2 ust. 3 uchwały [...] nakazujący przekazywanie nieczystości ciekłych wyłącznie do oczyszczalni ścieków zarządzanej przez Z. sp. z o.o. lub innej stacji zlewnej położonej w najbliższej odległości od obsługiwanego rejonu, a nie stacji zlewni w R. , o co wnioskował skarżący. Oznacza to, że § 2 ust. 3 uchwały [...] uniemożliwił skarżącemu uzyskanie zezwolenia w sposób zgodny z jego wnioskiem. Tym samym skarżący wykazał naruszenie swojego interesu prawnego przez zaskarżony przepis uchwały.

Jak wynika z powyższego, w niniejszej sprawie F. B. jest legitymowany do wniesienia skargi, a zatem Sąd – stwierdziwszy to – mógł przejść do jej merytorycznego rozpatrzenia.

Jak już zaznaczono, skarżący kwestionuje wyłącznie § 2 ust. 3 uchwały [...]. Stanowi on, że "Przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia w zakresie opóźniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych ma obowiązek przekazywania nieczystości ciekłych do oczyszczalni ścieków zarządzanej przez Z. sp. z o.o. lub innej stacji zlewnej położonej w najbliższej odległości od obsługiwanego rejonu."

Spór w sprawie sprowadza się do odpowiedzi na dwa pytania pytanie:

- czy określenie miejsc przekazywania nieczystości ciekłych w uchwale rady gminy może zostać sformułowane poprzez ustalenie wyłącznie jednego miejsca przekazywania nieczystości ciekłych, wyszczególnionego w takiej uchwale nazwą indywidualną i konkretną, jak w § 2 ust. 3 uchwały [...], gdzie wskazano jedno miejsce przekazywania nieczystości ciekłych pod nazwą oczyszczalni ścieków zarządzanej przez Z. sp. z o.o. oraz

- czy wskazanie w dalszej części § 2 ust. 3 uchwały [...] alternatywnego miejsca przekazywania nieczystości ciekłych do innej stacji zlewnej może zostać oparte na zasadzie kryterium bliskości jej położenia.

Sąd doszedł do przekonania, że zarówno określenie wyłącznie jednego miejsca przekazywania nieczystości ciekłych, jak i ustalenie innej stacji zlewnej oparte na zasadzie kryterium bliskości jego położenia, jak uregulowano w § 2 ust. 3 zaskarżonej uchwały, narusza prawo w sposób istotny.

Zaskarżona uchwała wydana została w oparciu o upoważnienie zawarte w art. 7 ust. 3a u.u.cz.p. oraz r.MŚ., w szczególności § 1.

Stosownie do przywołanego art. 7 ust. 3a u.u.cz.p., rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 u.u.cz.p., uwzględniając opis wyposażenia technicznego niezbędnego do realizacji zadań. Wzmiankowanym zezwoleniem jest zezwolenie na prowadzenie przez przedsiębiorców działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych.

Uszczegółowienie sposobu określania tych wymagań, zgodnie z art. 7 ust. 7 u.u.cz.p., nastąpiło r.MŚ. Z § 1 tego aktu wynika, że wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych mają dotyczyć:

1) opisu wyposażenia technicznego zawierającego wymagania odnośnie do:

a) pojazdów asenizacyjnych przeznaczonych do świadczenia usług,

b) bazy transportowej,

2) zabiegów sanitarnych i porządkowych związanych ze świadczonymi usługami,

3) miejsc przekazywania nieczystości ciekłych,

określonych w sposób precyzyjny, zrozumiały, niedyskryminujący, nieograniczający konkurencji oraz nieutrudniający dostępu do rynku przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych oraz zapewniający należytą ochronę zdrowia i życia ludzi oraz środowiska.

Wyjaśnić należy także, że działalność gospodarcza w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych jest reglamentowana i wymaga uzyskania zezwolenia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce świadczenia usług, stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 6 u.u.cz.p.. W myśl art. 9 ust. 1aa u.u.cz.p. zezwolenie na opróżnianie zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych powinno określać również stacje zlewne (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia [...] lipca 2020 r., II SA/Kr [...], orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przenosząc powyższe ustalenia na grunt rozpoznawanej sprawy w świetle sformułowanych przez skarżącego zarzutów, Sąd doszedł do przekonania, że § 2 ust. 3 uchwały [...] narusza art. 22 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji.

Pierwszy z przywołanych powyżej przepisów konstytucyjnych wskazuje, że ograniczenie wolności działalności gospodarczej jest dopuszczalne tylko w drodze ustawy i tylko ze względu na ważny interes publiczny, natomiast zgodnie z art. 31 ust. 3 Konstytucji ograniczenia w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony środowiska, zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób. Ograniczenia te nie mogą naruszać istoty wolności i praw.

W ocenie Sądu, kwestionowane postanowienia uchwały, wskazujące wprost na konkretny podmiot, który świadczyć ma usługę odbioru nieczystości - w § 2 ust. 3 uchwały [...] – godzą w zasady ochrony konkurencji i swobodnego dostępu do rynku poprzez ustalenie zindywidualizowanego podmiotu i wskazania konkretnego miejsca przekazywania nieczystości ciekłych bez stosownej podstawy prawnej do regulacji na poziomie zaskarżonego aktu prawa miejscowego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 5 listopada 2019 r., II SA/Bd 588/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Ograniczenia wolności działalności gospodarczej mogą wynikać wyłącznie z ustawy, a brak jest przepisu o randze ustawowej zezwalającego na tak dalekie ograniczenie w uchwale rady gminy działalności gospodarczej w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych (por. przywołany wyżej wyrok II SA/Kr 120/20).

Nadto, na uwagę zasługuje, że wymóg zawarty w r.MŚ, by określenie takich miejsc przekazywania nieczystości ciekłych nastąpiło w sposób niedyskryminujący, nieograniczający konkurencję oraz nieutrudniający dostępu do rynku przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, jest spójny treściowo z regulacjami konstytucyjnymi. Zapewnia on utrzymanie konstytucyjnie zagwarantowanych reguł swobodnego prowadzenia działalności gospodarczej przez podmiot trudniący się odbiorem nieczystości płynnych, która nie została ograniczona przez regulację ustawową motywowaną np. względami ochrony środowiska. Toteż obowiązek przekazania nieczystości ciekłych do konkretnej oczyszczalni ścieków z § 2 ust. 3 zaskarżonej uchwały wprowadził ograniczenie dla podmiotów trudniących się zawodowo odbiorem nieczystości płynnych, jak skarżący, który w konsekwencji narusza również § 1 r.MŚ.

Dodatkowo, zestawienie treści § 2 ust. 3 r.MŚ z treścią przytoczonego art. 9 ust. 1aa u.u.cz.p. ujawnia, że określenie konkretnych stacji zlewnych, do których przekazywane będą nieczystości ciekłe, powinno nastąpić dopiero na etapie decyzji zezwalającej, a nie w uchwale określającej wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Należy mieć to na uwadze również przy dokonywaniu wykładni § 1 pkt 3 analizowanego rozporządzenia, w którym dopuszczono określanie w uchwale jedynie wymogów dotyczących miejsc przekazywania nieczystości ciekłych, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, a nie konkretnych miejsc do przekazywania takich nieczystości ciekłych (por. wyrok II SA/Kr 120/20). To ujęcie systemowe uwidacznia, że treść podlegającego kontroli sądowej § 2 ust. 3 uchwały [...] nie określa wspomnianych wymogów dla miejsc przekazywania nieczystości ciekłych, zatem jest zbyt konkretna i stanowi przedwczesne, bo już na gruncie uchwały rady gminy, a nie w konsekwencji wydania zezwolenia w indywidualnej sprawie administracyjnej, ustalenie położenia (miejsca) stacji zlewnej. Taka konkretyzacja nie realizuje obowiązku wskazania wymogów, przez co wykracza poza sferę poddanej do regulacji w uchwale rady gminy (por. wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Warszawie z dnia 3 listopada 2020 r., IV SA/Wa 159/20; w Łodzi z dnia 19 października 2011, II SA/Łd 819/11 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2012 r., II OSK 251/12, orzeczenia.nsa.gov.pl).

Odnosząc się do drugiego problemu prawnego w niniejszej sprawie, Sąd wskazuje, że nieusprawiedliwione jest określenie miejsca przekazywania nieczystości ciekłych w § 2 ust. 3 uchwały [...] w oparciu o zasadę bliskości miejsca położenia innej stacji zlewnej (niż wskazana w tym przepisie konkretnie oczyszczalnia ścieków zarządzana przez Z. sp. z o.o.) do obsługiwanego rejonu. Zaważyć należy, że zasadę bliskości sformułowano w art. 20 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (obecny tekst jednolity Dz.U. z 2021 r., poz. 7790, z późn. zm.) i nie ma podstaw, by rozciągać jej zastosowanie poza zakres tego aktu prawnego (por. wyrok II SA/Kr 120/20). Kryterium to nie wynika z u.u.cz.p. ani z r.MŚ. Toteż zakreślenie kręgu stacji zlewnych w § 2 ust. 3 uchwały [...] w oparciu o zasadę bliskości zostało dokonane bez wystarczającego umocowania prawnego, a jego konsekwencją jest także naruszenie zasady ochrony konkurencji i swobodnego dostępu do rynku przez przedsiębiorcę wykonującego działalność gospodarczą w zakresie odbioru nieczystości płynnych, jakim jest skarżący.

W tym stanie rzeczy, Sąd zauważa dodatkowo, że § 2 ust. 3 uchwały [...] narusza § 115 i § 135 w związku z § 143 Załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z [...] czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (obecnie tekst jednolity Dz.U. z 2016 r., poz. 283), gdyż uchwałodawca przekroczył granice upoważnienia ustawowego (por. wyrok II SA/Kr 120/20). W skarżonej uchwale należało bowiem wskazać jedynie wymagania dotyczące miejsc przekazywania nieczystości ciekłych, a nie konkretne miejsca przekazywania nieczystości ciekłych. Wykracza poza upoważnienie ustawowe także wprowadzenie do treści uchwały kryterium bliskości (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] listopada 2020 r., IV SA/Wa [...]).

Z powyższych względów, za zasadne Sąd uznał zarzuty skargi w zakresie naruszenia art. 22 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji oraz § 1 rozporządzenia Ministra Środowiska w zw. z art. 7 ust. 3a oraz art. 7 ust. 7 ustawy o utrzymaniu czystości polegającego na wydaniu zaskarżonej uchwały z wykroczeniem poza zakres umocowania wynikający z wyżej powołanych przepisów a skutkującego ograniczeniami rynkowymi, na którym funkcjonuje przedsiębiorca taki jak skarżący. Określenie przez radę gminy, że przedsiębiorca jest obowiązany do zagwarantowania, by pojazdy do odbioru nieczystości ciekłych były opróżniane tylko na wskazanej stacji zlewnej lub innej pobliskiej stacji zlewni stanowi naruszenie norm konstytucyjnych oraz przekroczenie ustawowych kompetencji rady gminy w zakresie określenia wymagań dotyczących miejsc przekazywania nieczystości ciekłych, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, co czyni § 2 ust. 3 uchwały [...] istotnie naruszający prawo. Kontrolowany przepis nie spełnia wymogów w zakresie nieograniczającym konkurencję oraz nieutrudniania dostępu do rynku przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. To uzasadnia uwzględnienie skargi, to jest konieczność wyeliminowania tego postanowienia z zaskarżonej uchwały.

Z powyższych względów Sąd stwierdził nieważność § 2 ust. 3 uchwały [...] na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a.

O kosztach postępowania wywołanego skargą F. B. Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. i § 14 ust. 1 pkt 1 li. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzone koszty złożyły się: kwota uiszczonego wpisu sądowego (k. 2 akt sądowych), wynagrodzenie adwokata oraz opłata skarbowa od złożenia dokumentu pełnomocnictwa (k. 23, 41 akt sądowych).

Niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do art. 119 pkt 2 P.p.s.a., po uprzednim skierowaniu jej do takiego trybu przez Przewodniczącego Wydziału zarządzeniem z dnia [...] marca 2021 r. (k. 90 akt sądowych).