Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA 2128/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-02-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 612  Sprawy geodezji i kartografii
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska, Sędziowie del. NSA Stanisław Gronowski, Asesor WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Protokolant Arkadiusz Zawada, po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2004 r. sprawy ze skarg Gminy P. i A. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa [...] z dnia [...] maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ujawnienia w ewidencji gruntów skargi oddala


UZASADNIENIE

Postępowanie administracyjne w sprawie ujawnienia w ewidencji gruntów dzierżawcy działki [...] położonej w P. obręb [...], Starosta P. wszczął na wniosek Pana Burmistrza Miasta P. i Pana A.P. postanowieniem z dnia [...].XI.2001r. nr [...].

W wyniku przeprowadzonego postępowania Starosta P. decyzją z dnia [...].01.2002r. nr [...], wydaną na podstawie art. 20 ust. 1, 2 i art. 22 prawa geodezyjnego i kartograficznego, §10 i §11 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.III.2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz art. 104 kpa, odmówił ujawnienia w ewidencji gruntów m. P. obręb [...] w pozycji rejestrowej nr [...] P.A. jako dzierżawcy działki nr [...].

W uzasadnieniu decyzji Starosta P. wyjaśnił, że odmowa ujawnienia w ewidencji gruntów m. P. Pana A.P. wiąże się z faktem, że Gmina P. jako wydzierżawiający nie ujawniła prawa własności do gruntu – działki nr [...] w pozycji rejestrowej [...] w obrębie [...].

Prawo do w/w działki zgodnie z ewidencją gruntów przysługuje wspólnocie gruntowej "G." na podstawie decyzji nr [...] z [...].01.1964r. jako samoistnemu posiadaczowi. Zgodnie z §10 i §11 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29.III.2001r. (Dz. U. Nr 38, poz. 454) w ewidencji gruntów wykazuje się właścicieli nieruchomości. Tylko w wypadku braku właścicieli wykazywane są osoby i jednostki organizacyjne, które tymi nieruchomościami władają. Prawa do gruntów uwidacznia się w ewidencji gruntów na podstawie wpisów w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, umów dzierżawy sporządzanych stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Burmistrz Miasta P. i Pan A.P. Obie strony wniosły w swych odwołaniach o uchylenie decyzji w całości. Burmistrz Miasta P. w uzasadnieniu odwołania podniósł między innymi występowanie niejasności odnośnie wpisu w ewidencji gruntów dotyczącego przedmiotowej działki [...]. W uzasadnieniu odmowy informuje się, że działka nr [...] w obrębie [...] stanowi własność wspólnoty "G." i jednocześnie, że tzw. grunty miejskie w 1972r. wpisane zostały w pozycji rejestrowej nr [...] i jako osobę władającą ujawniono Prezydium Miejskiej Rady Narodowej. Rodzi się więc pytanie, w którym momencie i na podstawie jakiego dokumentu po 1972r. wykreślono zapis "grunty wspólne m. P.".

Pan A.P. w uzasadnieniu swego odwołania zadaje między innymi pytanie na jakiej podstawie w ewidencji gruntów ujawniono wspólnotę "G.", skoro wpis ten nie istniał w chwili gdy gmina wydzierżawiała mu działkę. Podniósł ponadto, że z decyzji z [...].01.1964r., na którą powołuje się Starosta, jako podstawę wpisu wspólnoty "G." nie wynika by wśród wymienionych tam gruntów o znacznym areale znajdowała się również działka nr [...].

W dniu [...].05.2002r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją [...] działając na podstawie art. 138 §2 kpa postanowił uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie w sprawie.

W uzasadnieniu decyzji podano, że przedmiotem umowy dzierżawy jest grunt o powierzchni [...] ha położony na terenie zabudowy mieszkaniowej oznaczony w ewidencji gruntów m. P. jako działka [...], sklasyfikowany jako użytek [...].

Ewidencja gruntów i budynków jest zbiorem informacji o nieruchomości. Zakres tych informacji określony jest przepisami §10 i §11 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z §11 ust. 2 w/w rozporządzenia informacje obejmują między innymi dane dotyczące osób i jednostek organizacyjnych, które władają gruntami na podstawie umów dzierżawy zgłoszonych do ewidencji gruntów stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników. Zarówno podmiot wydzierżawiający grunt, nierolniczy charakter wydzierżawiającego gruntu jak i okres na jaki została zawarta umowa dzierżawy działki [...] w P. nie spełniają warunków określonych w art. w/w. Zatem przedmiot umowy nie spełnia podstawowych kryteriów umowy, o której mowa w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników, a tym samym nie podlega zgłoszeniu i ujawnieniu jej w ewidencji. Przepis §12 ust. 1 pkt 6 w/w rozporządzenia odnosi się do umów dzierżawy zawartych w oparciu o przepisy ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Przedłożona przez strony umowa dzierżawy zdaniem organu takim dokumentem nie jest i z tych też względów postępowanie o ujawnienie w/w umowy w ewidencji gruntów jest bezprzedmiotowe, co skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji i umorzeniem postępowania.

Skargę na powyższą decyzję do NSA złożyła Gmina P. oraz Pan A.P. Skarżący domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Burmistrz Miasta P. w uzasadnieniu skargi podniósł między innymi konieczność wyjaśnienia nieścisłości dotyczących zapisów w ewidencji gruntów związanych z przedmiotową działką, a także zwrócił uwagę na wydanie orzeczenia przez organ II instancji w oparciu o art. 138 §2 kpa. Orzeczone przez Wojewodę [...] umorzenie postępowania pierwszej instancji (art. 138 §1 pkt 2 kpa) ostatecznie zamyka, zdaniem Burmistrza sprawę będącą przedmiotem postępowania administracyjnego, która dotyczy nie tylko dokonania wpisu Pana P. jako dzierżawcy, ale również dokonanej zmiany w ewidencji gruntów przesądzającej o utracie praw Gminy P. jako władającej działką [...] w obrębie [...] miasta P. Nie zgodził się również z interpretacją przepisów §12 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków, która zdaniem Burmistrza jest zawężona.

Pan A.P. w uzasadnieniu skargi nie zgodził się z interpretacją, że zawarta przez niego umowa dzierżawy nie podlega zgłoszeniu i ujawnieniu w ewidencji gruntów. Poruszył również kwestię zmiany wpisu w ewidencji gruntów dotyczącego działki [...]. Eliminując z ewidencji Gminę P. naruszono również prawa skarżącego jako dzierżawcy i posiadacza zależnego nieruchomości w dobrej wierze.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji w obu przypadkach wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu podtrzymał argumenty z uzasadnienia decyzji z dnia [...].05.2002r. Ponadto w odpowiedzi na zarzuty skarżących dotyczące "zmiany wpisu w ewidencji" wyjaśnił, że sprawa ta jako pozostająca bez związku z przedmiotem niniejszego postępowania będzie przedmiotem odrębnego postępowania.

Zgodnie z art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) – sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Na rozprawie zgodnie z art. 111 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd zarządził połączenie sprawy 6 II SA 2166/02 i 6 II SA 2128/02 i rozpoznanie obu spraw łącznie pod jednym numerem 6 II SA 2128/02.

Istota niniejszego postępowania polega na ujawnieniu w ewidencji gruntów skarżącego A.P. jako dzierżawcy działki nr [...] położonej w P. obręb [...].

Umowę dzierżawy w/w działki zawarł skarżący – Spółka cywilna H. A. P., S.Ł. z Zarządem Miejskim w P. w dniu [...].VII.1999r. Umowa powyższa została zawarta na okres [...] lat tj. do [...].07.2002r. w celu prowadzenia parkingu samochodowego i usług komunikacyjnych związanych z przedmiotem dzierżawy. Działka nr [...] obręb [...] stanowi grunt w terenie zabudowy mieszkaniowej sklasyfikowany jako użytek [...].

Ewidencja gruntów i budynków jest zbiorem informacji o nieruchomości. Zakres tych informacji określony jest w Rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. (Dz. U. nr 38, poz. 454) w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Zgodnie z §10 w/w rozporządzenia ewidencja obejmuje:

1. dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków oraz lokali

2. dane dotyczące właścicieli nieruchomości.

W przypadku braku danych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, w ewidencji wykazuje się dane osób i jednostek organizacyjnych, które tymi nieruchomościami władają. Na podstawie §11 ust. 1 pkt 2 tegoż rozporządzenia, w ewidencji oprócz danych, o których mowa w §10 wskazuje się także: dane dotyczące osób i jednostek organizacyjnych, które władają gruntami na podstawie umów dzierżawy, zwanych dalej "dzierżawcami" zgłoszonych do ewidencji stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. Nr 7, poz. 25 z 1998r. ze zm.).

Z treści §12 powyższego rozporządzenia wynika natomiast, że prawa dzierżawcy uwidacznia się w ewidencji gruntów na podstawie umów dzierżawy o których mowa w art. 11 ust. 1 pkt 2, a więc zawartych stosownie do art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników.

Z art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników wynika, że chodzi o dzierżawę gruntów rolnych zawartą na okres minimum 10 lat. Podmiotem wydzierżawiającym może być emeryt lub rencista pobierający świadczenia w oparciu o powyższą ustawę, a drugą stroną umowy dzierżawy nie może być natomiast małżonek, zstępny lub pasierb emeryta lub rencisty, osoba pozostająca z emerytem lub rencistą we wspólnym gospodarstwie domowym jak również małżonek w/w osób.

W przedmiotowym postępowaniu zarówno podmiot wydzierżawiający grunt – Zarząd Miejski w P., nierolniczy charakter wydzierżawionego gruntu jak i okres na jaki została zawarta umowa dzierżawy w stosunku do gruntu oznaczonego jako działka [...] w P. obręb [...], nie spełniają warunków określonych w art. 28 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. nr 7, poz. 25 z 1998r.). Zatem umowa dzierżawy zawarta między spółką cywilną H. A.P., S.Ł. a Zarządem Miejskim w P., nie spełnia podstawowych kryteriów umowy, o której mowa w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników, a tym samym nie podlega zgłoszeniu i ujawnieniu jej do ewidencji, co słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Skoro umowa dzierżawy nie jest dokumentem na podstawie którego może być ujawniony wpis do ewidencji gruntów to postępowanie o ujawnienie wpisu w/w umowy w ewidencji gruntów jest bezprzedmiotowe co skutkuje umorzeniem postępowania w sprawie, co też zrobił prawidłowo organ odwoławczy.

Uwadze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie uszedł fakt podania w decyzji z dnia [...].05.2002r. błędnej podstawy rozstrzygnięcia zamiast art. 138 §2 kpa winien być podany art. 138 §1 pkt 2 kpa. Jednak zgodnie z ugruntowanym w tym zakresie orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego np. wyrok NSA z dnia 8 lutego 1983r., ISA 1294/82 ONSA 1983, nr 1, poz. 5 ."Fakt powołania się przez organ administracji w decyzji na przepisy niewłaściwe w sprawie, jakkolwiek wskazuje na wadliwość działania tych organów, nie stanowi jednak przesłanki do uznania przez Sąd, że nastąpiło naruszenie prawa w stopniu istotnym dla rozstrzygnięcia, jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że organy administracji mogły wydać zaskarżone decyzje, mając do tego podstawę w innym przepisie tej samej ustawy", co też miało miejsce przy powyższej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił również uwagę na wątpliwości związane z ujawnieniem w ewidencji gruntów jako władających wspólnoty gruntowej "G.", jednakże z uwagi na fakt, że nie są one przedmiotem powyższego postępowania nie mógł zająć stanowiska w powyższej sprawie. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu II instancji sprawa zmian w ewidencji gruntów będzie przedmiotem odrębnego postępowania.

Biorąc powyższe pod rozwagę na podstawie art. 151 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.