Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 534/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-10-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
Powołane przepisy: article: |Art. 3, art. 134, art. 135, art. 145, art. 200, art. 205
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: Art. 7, art. 77, art. 80, art. 97
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

|Sygn. akt III SA/Kr 534/19 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 października 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.), Sędziowie: NSA Krystyna Kutzner, WSA Maria Zawadzka, Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 października 2019 r., przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Danuty Jantas, sprawy ze skargi J. G. i M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i odmowy rejestracji pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących J. G. i M. G. kwotę 797 zł (słownie: siedemset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt [...], wydaną po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez J. G. i M. G. od decyzji Starosty Powiatowego z dnia [...] 2018 r., znak: [...], orzekającej o uchyleniu decyzji ostatecznej z dnia [...] 2008 r. znak: [...] i odmowie rejestracji pojazdu marki Volkswagen Transporter, numer rejestracyjny [...], dowód rejestracyjny seria nr [...], nr nadwozia [...], rok produkcji 1996, zarejestrowanego na rzecz skarżących J. G. i M. G., działając na podstawie art. 72 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz.1990) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu 17 czerwca 2008 r. do Starostwa Powiatowego - Wydział Komunikacji - wpłynął wniosek o rejestrację pojazdu marki Volkswagen Transporter o nr rejestracyjnym [...], nr nadwozia [...] złożony przez skarżących J. G. i M. G., do którego załączono umowę kupna z 6 czerwca 2008 r. zawartą pomiędzy E. C., zam. K ul. O, a J. G. i M. G. zam. M, kartę pojazdu seria i numer [...], dowód rejestracyjny seria i numer [...].

W dniu 17 czerwca 2008 r. dokonano czasowej rejestracji pojazdu, wydając tablice rejestracyjne o wyróżniku [...] zalegalizowane znakami legalizacyjnymi seria i numer [...], nalepkę kontrolną na szybę seria i numer [...] oraz pozwolenie czasowe seria i numer [...]. W dniu 30 czerwca 2008 r. wpłynęło do organu potwierdzenie nr [...] z dnia 25 czerwca 2008 r., na podstawie którego zamówiono w PWPW stały dowód rejestracyjny. W dniu 17 lipca 2008 r. wydano stały dowód rejestracyjny seria i numer [...] oraz decyzję stałą [...].

W dniu 19 marca 2014 r. do organu wpłynęło postanowienie Prezydenta Miasta nr [...] o wznowieniu postępowania w sprawie rejestracji przedmiotowego pojazdu, a następnie decyzja nr [...] z 22 maja 2014 r. o uchyleniu decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta z [...] 2007 r. w związku ze sprzeciwem Prokuratury Okręgowej z 27 listopada 2013 r. sygn. akt [...] od w/w decyzji w odniesieniu do wyroku z 30 stycznia 2012 r., sygn. akt [...], dotyczącego podrobienia podpisów tłumacza przysięgłego języka niemieckiego na dokumentach załączonych do rejestracji. W dniu 25 lipca 2014 r. postanowieniem nr [...] wznowiono z urzędu postępowanie w sprawie rejestracji przedmiotowego pojazdu na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

W dniu 13 sierpnia 2014 r. wydano decyzję nr [...] uchylającą i odmawiającą rejestracji pojazdu. W dniu 2 września 2014 r. skarżący złożyli odwołanie od powyższej decyzji, w związku z czym w dniu 4 września 2014 r. dokumenty przekazane zostały do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.

W dniu [...] 2015 r. wydana została przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzja nr [...] uchylająca decyzję organu I instancji w całości i przekazująca sprawę organowi I Instancji do ponownego rozpatrzenia. W decyzji organu odwoławczego wskazano, że organ I instancji nietrafnie uznał, że postępowanie wznowieniowe jest uzasadnione na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz że wydanie decyzji odmawiającej rejestracji przedmiotowego pojazdu jest przedwczesne. Konieczne zdaniem organu odwoławczego było uzupełnienie materiału dowodowego i zwrócenie się przez organ administracji do Sądu Okręgowego Wydział lII Karny do sygn. akt [...] o udostępnienie akt. W dniu 27 stycznia 2015 r. wysłano pismo do Sądu Okręgowego Wydział III Karny z prośbą o udostępnienie akt dotyczących sygn. akt [...].

W dniu 4 marca 2015 r. otrzymano odpowiedź z informacją, że w aktach sprawy sygn. akt [...] znajdują się kserokopie tłumaczeń dokumentów, nie dołączono oryginałów w/w dokumentów, brak oryginałów dowodów rejestracyjnych. Materiały sprawy o sygn. akt [...] zostały wyłączone z większego postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Okręgową, a na biegu pozostaje sprawa o sygn. akt [...] ([...]).

W dniu 26 marca 2015 r. organ wystąpił do Urzędu Miasta z prośbą o przesłanie oryginałów dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu stanowiących podstawę rejestracji pojazdu, celem przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego i wydania decyzji ostatecznej w sprawie. Równocześnie w dniu 27 marca 2015 r. powiadomiono skarżących o wszczęciu postępowania i możliwości składania wniosków, wyjaśnień, uwag i zastrzeżeń.

W dniu 24 kwietnia 2015 r. otrzymano odpowiedź z Urzędu Miasta nr [...] z dnia 17 kwietnia 2015 r., z której wynika, że Urząd Miasta nie posiada oryginałów niemieckiej karty pojazdu i dowodu rejestracyjnego, które nie zostały zwrócone przez Komendę Wojewódzką Policji - Wydział dw. z Przestępczością Gospodarczą.

W dniu 8 maja 2015 r. wystąpiono do Komendy Wojewódzkiej Policji z prośbą o przesłanie oryginałów niemieckiego dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu. W odpowiedzi otrzymano w dniu 11 czerwca 2015 r. pismo nr [...] z dnia 05.06.2015 r. z informacją, że skierowano akt oskarżenia do Sądu Okręgowego Wydziału III Karnego i tam też znajdują się akta sprawy oraz zabezpieczone do sprawy dowody rzeczowe.

W dniu 2 lipca 2015 r. wysłano prośbę do Sądu Okręgowego o przesłanie oryginałów przedmiotowych dokumentów, tj. dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu. W dniu 15 lipca 2015 r. otrzymano odpowiedź z Sądu Okręgowego nr sygn. akt [...] z dnia 8 lipca 2015 r., z której wynika, że z uwagi na obszerność akt - ponad 250 tomów - Sąd nie jest w stanie udzielić informacji, czy w aktach sprawy znajdują się dokumenty dotyczące tego pojazdu.

W związku z powyższym w dniu 13 sierpnia 2015 r. wysłano do skarżących wezwanie do stawienia się i zapoznania z aktami sprawy przed wydaniem przez Starostę decyzji w sprawie uchylenia i odmowy rejestracji pojazdu.

W dniu 18 września 2015 r. postanowieniem nr [...] wznowiono postępowanie w sprawie rejestracji przedmiotowego pojazdu.

W dniu 19 października 2015 r. wydano decyzję nr [...] uchylającą i odmawiającą rejestracji pojazdu. W dniu 10 listopada 2015 r. skarżący złożyli odwołanie od decyzji Starosty z dnia [...] 2015 r. nr [...].

W dniu 11 stycznia 2016 r. wydana została przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzja nr [...] uchylająca decyzję organu I instancji w całości i przekazująca sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W decyzji tej wskazano, że organ I instancji wydał decyzję przedwcześnie, gdyż rozpoznając sprawę w postępowaniu wznowieniowym organ administracji w oparciu o zebrany materiał dowodowy orzeka merytorycznie w sprawie. Organ II instancji wskazał, że Starosta wydając decyzję nie odniósł się do możliwości uzyskania zaświadczenia, o którym mowa w przepisie art. 72 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. W związku z powyższym konieczne stało się przeprowadzenie postępowania dowodowego według wytycznych zawartych w orzeczeniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego, a to z kolei spowodowało 18 lutego 2016 r. wznowienie postępowania postanowieniem nr [...].

W dniu 2 marca 2016 r. wysłano wezwanie nr [...] do skarżących, do uzupełnienia dokumentów o rejestrację pojazdu o zaświadczenie potwierdzające dane zawarte w utraconym dokumencie lub o dokument potwierdzający odmowę wydania tego zaświadczenia.

W dniu 21 marca 2016 r. do organu wpłynęło pismo wystosowane przez skarżących z załączoną informacją z Centralnego Rejestru Pojazdów (ZFZR).

W dniu 1 kwietnia 2016 r. po raz kolejny wysłano wezwanie nr [...] do przedstawienia zaświadczenia, o którym mowa w art. 72 ust. 4 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.

W dniu 15 kwietnia 2016 r. skarżący wystosowali wniosek o zawieszenie postępowania w trybie art. 98 § 1 k.p.a. W dniu 22 kwietnia 2017 r. wydano postanowienie nr [...] o zawieszeniu postępowania.

W dniu 28 lutego 2017 r. do organu wpłynął wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania z załączoną korespondencją prowadzoną z Federalnym Urzędem ds. Ruchu Drogowego w Niemczech.

W dniu 6 marca 2017 r. wydano postanowienie nr [...] o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania. W dniu 27 marca 2017 r. skarżący złożyli zażalenie od postanowienia Starosty z dnia [...] 2017 r.

W dniu 28 kwietnia 2017 r. wydane zostało przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowienie nr [...] uchylające w całości zaskarżone postanowienie i przekazujące sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

W dniu 16 czerwca 2017 r. wydano postanowienie nr [...] o podjęciu zawieszonego postępowania i wysłano do Urzędu Komunikacji w Niemczech prośbę o wydanie zaświadczenia potwierdzającego dane w utraconym dowodzie rejestracyjnym. W związku z brakiem odpowiedzi z Urzędu Komunikacji w Niemczech w dniu 11 sierpnia 2017 r. ponownie wysłano zapytanie dotyczące wydania zaświadczenia. W dniu 16 sierpnia 2017 r. otrzymano odpowiedź z w/w urzędu, którą przekazano 17 sierpnia 2017 r. do tłumaczenia przez tłumacza przysięgłego.

W dniu 21 sierpnia 2017r. wysłano do Urzędu Miasta pismo nr [...] z zapytaniem, czy jest w posiadaniu oryginałów niemieckich dokumentów, tj. dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu stanowiących podstawę rejestracji, wysłano również pismo nr. [...] do Sądu Okręgowego z takim samym zapytaniem.

W dniu 25 sierpnia 2017 r. organ otrzymał tłumaczenie odpowiedzi przesłanej przez Federalny Urząd ds. Ruchu Drogowego w Niemczech, z której wynika, iż urząd nie może wystawić zaświadczenia potwierdzającego dane zawarte w utraconym dowodzie rejestracyjnym, gdyż siedem lat po wyrejestrowaniu pojazdu w Niemczech dane w Centralnym Rejestrze Pojazdów zostały usunięte.

W dniu 6 września 2017 r. do organu wpłynęło pismo nr [...] Urzędu Miasta informujące, iż nie jest w posiadaniu oryginałów niemieckich dokumentów.

Natomiast 12 września 2017 r. organ otrzymał pismo sygn. akt. [...] z Sądu Okręgowego, że z uwagi na obszerność akt Sąd nie jest w stanie udzielić odpowiedzi na pismo z dnia 21 sierpnia 2017 r.

W dniu 21 września 2017 r. wydano decyzję nr [...] uchylającą i odmawiającą rejestracji pojazdu.

W dniu 16 października 2017 r. skarżący złożyli odwołanie od powyższej decyzji. W dniu 26 kwietnia 2018 r. wydana została przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzja nr [...] uchylająca decyzję organu I instancji w całości i przekazująca sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W decyzji powyższej wskazano, że organ I instancji wydał decyzję przedwcześnie, gdyż "podjął działania mające na celu wyjaśnienie brakujących okoliczności, ale ich nie zakończył".

W ponownie prowadzonym postępowaniu w dniu 11 czerwca 2018 r. po raz kolejny wysłano do Urzędu Miasta pismo nr [...] z zapytaniem, czy jest w posiadaniu oryginałów niemieckich dokumentów, tj. dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu stanowiących podstawę rejestracji. Podjęto także kroki mające na celu ustalenia terminu przeszukania akt w Sądzie Okręgowym przez pracowników Starostwa Powiatowego w celu odnalezienia dokumentów. W trakcie w/w czynności otrzymano informację, iż akta zostały przekazane do Sądu Apelacyjnego, w związku z powyższym w dniu 19 czerwca 2018 r. wysłano pismo nr [...] do Sądu Apelacyjnego z zapytaniem, czy Sąd jest w posiadaniu oryginałów niemieckich dokumentów.

W dniu 25 czerwca 2018 r. do organu wpłynęło pismo nr [...] przesłane z Urzędu Miasta informujące, iż nie jest w posiadaniu oryginałów niemieckich dokumentów, natomiast w dniu 3 lipca 2018 r. wpłynęło pismo sygn. akt. [...] z Sądu Apelacyjnego informujące, że akta sprawy zostaną udostępnione upoważnionemu pracownikowi. Na mocy udzielonego pełnomocnictwa nr [...] z dnia 5 lipca 2018 r. dwóch pracowników II Referatu Rejestracji Pojazdów przeszukiwało akta w dniach 10, 11, 12, 13, 26 i 30 lipca 2018 r. w Biurze Obsługi Interesantów. W udostępnionych aktach nie odnaleziono oryginałów niemieckich dokumentów, tj. dowodu rejestracyjnego oraz karty pojazdu samochodu marki Volkswagen transporter, nr rejestracyjny [...], nr VIN: [...].

W dniu 31 lipca 2018 r. do Prokuratury Okręgowej zostało wysłane pismo nr [...] z prośbą o udzielenie informacji, gdzie znajdują się oryginały niemieckich dowodów rejestracyjnych. W dniu 10 września 2018 r. do organu wpłynęła odpowiedź z Prokuratury Okręgowej, sygn. akt [...], z której wynika, iż Prokuratura nie jest w posiadaniu w/w dokumentów i nie ma ich także w Magazynie Dowodów Rzeczowych, natomiast całość zabezpieczonych dowodów rzeczowych, w tym dokumentacji została przekazana do dyspozycji Sądu Okręgowego, Wydział III Karny.

W dniu 12 września 2018 r. wysłano do Sądu Apelacyjnego pismo nr [...] z prośbą o udzielenie informacji, gdzie znajdują się oryginały niemieckich dowodów rejestracyjnych pojazdu marki Volkswagen Transporter, które zostały zabezpieczone jako dowody rzeczowe w sprawie. W tym dniu wysłano również pismo nr. [...] do Sądu Okręgowego z takim samym zapytaniem. W dniu 30 października 2018 r. do organu wpłynęło pismo sygn. akt [...] przesłane z Sądu Apelacyjnego informujące, że w tym momencie nie można udzielić informacji na zadane w piśmie pytanie, ale pracownicy Starostwa po raz kolejny mogą dokonać przeglądu akt.

W dniu 7 lipca 2018 r. wpłynęło pismo sygn. akt. [...] z Sądu Okręgowego informujące, że dokonano szczegółowego sprawdzenia listy dowodów rzeczowych przyjętych 14 lutego 2013 r. do Magazynu Dowodów Sądu Okręgowego i stwierdzono, że na w/w liście brak jest oryginałów niemieckich dowodów rejestracyjnych cz. I oraz cz. II pojazdu marki Volkswagen Transporter, nr re. [...] (obecnie [...]), nr VIN: [...].

Organ wydając decyzję o odmowie rejestracji pojazdu wskazał, że zgodnie z art. 72 ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 1990) rejestracji dokonuje się m.in. na podstawie dowodu rejestracyjnego, jeżeli pojazd był zarejestrowany bądź zaświadczenia wystawionego przez organ rejestrujący właściwy ze względu na miejsce ostatniej rejestracji, potwierdzające dane zawarte w utraconym dokumencie, niezbędne do rejestracji. W trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego nie udało się uzyskać żadnego z powyższych dokumentów.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyli skarżący, zaskarżając ją w całości i wnosząc o jej uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu odwołania podano, iż organ zakończył postępowanie w oparciu o udzieloną przez Sąd Okręgowy informację i jest to działanie nieuprawnione, bowiem zgodnie z art. 7 k.p.a. organy z urzędu podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Ponowne postępowanie rejestracyjne toczy się od 25 lipca 2014 r., kiedy zostało wydane postanowienie o wznowieniu z urzędu postępowania w sprawie rejestracji samochodu skarżących. W ocenie skarżących nie do przyjęcia jest sytuacja, w której organy nie są w stanie przez kolejne lata ustalić, gdzie znajdują się dokumenty potrzebne do rejestracji samochodu. Skutki nieodpowiedzialnego działania organów dotykają właścicieli pojazdu.

Zgodnie z uzyskanymi w Sądzie informacjami, fizyczne przeglądnięcie zgromadzonych w sprawie karnej dowodów rzeczowych jest niemożliwe, dopóki trwa postępowanie karne. Po jego zakończeniu Sąd będzie mógł wydać postanowienie o zwrocie zabezpieczonych dowodów rzeczowych. Wobec powyższego organ winien rozważyć możliwość zawieszenia postępowania w sprawie rejestracji pojazdu na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po zapoznaniu się z materiałem dowodowym stwierdziło, że skarżona decyzja, rozpatrywana w ramach kontroli instancyjnej jest prawidłowa, a odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Organ odwoławczy wskazał, że zasadniczym zagadnieniem przy rozpatrywaniu po raz kolejny sprawy jest pytanie, czy organ I instancji wyczerpał wszelkie możliwości i dołożył należytej staranności w odszukaniu oryginałów niemieckich dokumentów, tj. dowodu rejestracyjnego i karty pojazdu stanowiących podstawę rejestracji. Z analizy akt, w ocenie Kolegium, wynika, że podjęto wszelkie starania, aby w/w dokumenty odszukać.

Skargę na powyższą decyzję wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący J. G. i M. G. Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucili:

odmowę rejestracji pojazdu, mimo przedłożenia do akt kserokopii dokumentów poświadczonych za zgodność z oryginałem, które wobec braku podważania ich autentyczności, winny stanowić podstawę rejestracji;

błędne przyjęcie, iż organ wyczerpująco przeprowadził postępowanie wyjaśniające, kończąc je po otrzymaniu informacji z Sądu z dnia 7 grudnia 2018 r., podczas gdy organ winien był osobiście dokonać sprawdzenia listy dowodów rzeczowych;

nie odniesienie się do kwestii zawieszenia postępowania na mocy art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., podczas gdy zarzut ten został zgłoszony w odwołaniu z dnia 31 grudnia 2018 r. i jedyną możliwością odzyskania zagubionych dokumentów jest uzyskanie postanowienia o zwrocie dowodów rzeczowych.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.

Skarżący zarzucili, że organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ograniczył się właściwie jedynie do zreferowania przebiegu postępowania i stwierdzenia, że działanie organu I instancji było prawidłowe, nie odniósł się natomiast zupełnie do zgłoszonego w odwołaniu zarzutu braku rozważenia przez organ możliwości zawieszenia postępowania na czas do zakończenia postępowania [...] toczącego się przed Sądem Apelacyjnym i wydania postanowień w przedmiocie zwrotu dowodów rzeczowych.

Zgodnie z uzyskanymi przez pełnomocnika stron informacjami ilość dowodów rzeczowych zgromadzona do sprawy [...] (uprzednio [...]) obejmuje dwa magazyny, a dowody rzeczowe są zapakowane w kartonowe pudła. Należy zwrócić uwagę, że z akt ww. sprawy wynika, iż w postępowaniu przygotowawczym zabezpieczono w charakterze dowodów takie przedmioty, jak np. puste kartki papieru z pieczęciami. Wysoce wątpliwym jest - tak nakazuje sądzić także praktyka gromadzenia dowodów rzeczowych w wielopodmiotowych i obszernych sprawach karnych - by ww. lista obejmowała każdy jeden przyjęty do magazynu dowód rzeczowy. Prawdopodobnie zawiera jedynie wykaz przekazanych do magazynu pudeł, a poszczególne pudła mogą, ale nie muszą, posiadać własny opis. Te okoliczności pozostają jednak niewyjaśnione z przyczyn jak wyżej.

W ocenie skarżących w rzeczywistości jedynym rozwiązaniem, które pozwoli zgromadzić dokumenty niezbędne do rejestracji, jest fizyczne przeglądnięcie zabezpieczonych do sprawy karnej dowodów rzeczowych. Według informacji Sądu Apelacyjnego taka możliwość nie istnieje, dopóki trwa postępowanie karne. Także dopiero po jego zakończeniu Sąd będzie mógł wydać postanowienie o zwrocie zabezpieczonych dowodów rzeczowych. Sąd odmówił wydania takiego postanowienia w toku sprawy.

Wobec powyższego organy, w przypadku uznania, że brak jest podstaw do dokonania rejestracji w oparciu o uwierzytelnione kserokopie dokumentów, winny były rozważyć możliwość zawieszenia postępowania, a to na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., skoro uzyskanie dokumentów zależne jest od rozstrzygnięcia Sądu i w tym zakresie stanowi zagadnienie wstępne, wskazane w powyższym przepisie Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący podnieśli, że w toku postępowania rejestracyjnego skarżący przedłożyli wymagane dokumenty w kopiach poświadczonych za zgodność z oryginałem. Wyjątkowość sytuacji w ocenie skarżących pozwala na uwzględnienie wniosku o rejestrację pojazdu na podstawie poświadczonych kserokopii, zalegających w aktach sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 2107) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.).

Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Powołana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli Sądu w obecnie rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 marca 2019 r., sygn. akt [...], wydana po rozpatrzeniu odwołania J. G. i M. G. od decyzji Starosty Powiatowego z dnia [...] 2018 r., znak: [...], orzekającej o uchyleniu decyzji ostatecznej z dnia [...] 2008 r. znak: [...] i odmowie rejestracji pojazdu marki Volkswagen Transporter, numer rejestracyjny [...], dowód rejestracyjny seria nr [...], nr nadwozia [...], rok produkcji 1996, zarejestrowanego na rzecz skarżących J. G. i M. G., utrzymująca zaskarżoną decyzję w mocy.

Zasadne są zdaniem Sądu zarzuty skargi kwestionujące prawidłowość przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. Należy podnieść, że podstawą odmowy rejestracji pojazdu była okoliczność, iż w toku postępowania wyjaśniającego nie ustalono miejsca, gdzie znajdują się dokumenty niezbędne do rejestracji, w postaci oryginałów niemieckich dokumentów - dowodu rejestracyjnego oraz karty pojazdu samochodu marki Volkswagen transporter, nr rejestracyjny [...], nr VIN: [...]. Należy podkreślić, że postępowanie w niniejszej sprawie zostało zainicjowane w nadzwyczajnym trybie wznowienia postępowania. W pierwszym postępowaniu rejestracyjnym natomiast wymagane dokumenty zostały przedłożone. Zostały one jednak przekazane do sądu powszechnego w związku z toczącym się postępowaniem karnym. Podejmowane przez organ działania nie doprowadziły do ustalenia, gdzie obecnie dokumenty się znajdują, a to z uwagi na obszerność zgromadzonej w postępowaniu karnym dokumentacji. Sąd nie udzielił jednoznacznej informacji, iż nie posiada rzeczonych dokumentów, stwierdził jedynie, że ustalenie miejsca ich przechowywania nie jest możliwe w toku postępowania karnego.

Należy podnieść, że w art. 7 k.p.a. została sformułowana ogólna zasada prawdy obiektywnej. Zgodnie z powyższym przepisem w toku postępowania organy administracji publicznej z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Powyższa zasada ogólna odnosi się nie tylko do sposobu prowadzenia postępowania administracyjnego, lecz jest także wskazówką interpretacyjną prawa materialnego, gdyż organy administracji publicznej mają obowiązek uwzględniania jej przy "załatwieniu sprawy" (por. wyroki NSA z 4.06.1982 r., I SA 258/82, ONSA 1982/1, poz. 54, oraz z 28.11.2012 r., I OSK 641/12, LEX nr 1291400; wyrok WSA w Gdańsku z 14.09.2011 r., I SA/Gd 502/11, LEX nr 898927).

Organ administracji publicznej ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w taki sposób, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. Zasada prawdy obiektywnej została skonkretyzowana w art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Natomiast zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Biorąc pod uwagę treść przytoczonych wyżej przepisów, należy uznać, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada oficjalności postępowania dowodowego. Okoliczność, w której strona również ma prawo wykazywania inicjatywy dowodowej, nie zwalnia organu administracji publicznej z obowiązku podejmowania z urzędu czynności zmierzających do pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Organ administracji publicznej jest obowiązany z urzędu:

1) ustalić, jakie okoliczności faktyczne mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy;

2) ustalić, jakie dowody powinny zostać przeprowadzone w celu ustalenia powyższych okoliczności (por. wyrok z 20.09.2012 r., IV SA/Wa 663/12, LEX nr 1347629, w którym WSA w Warszawie stwierdził, że "organ administracji jako gospodarz postępowania administracyjnego określa zakres postępowania wyjaśniającego oraz dobór środków dowodowych potrzebnych do należytego ustalenia stanu sprawy", przy czym "aktywna rola organu administracji publicznej w procesie poszukiwania i gromadzenia materiału dowodowego może przejawiać się zarówno podejmowaniem czynności dowodowych z urzędu, a także gromadzeniem w aktach sprawy dowodów wskazanych lub dostarczonych przez strony, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy" – tak WSA we Wrocławiu w wyroku z 15.02.2012 r., IV SA/Wr 711/11, LEX nr 1139681);

3) przeprowadzić dowody, które uznał za niezbędne dla dokonania prawidłowych ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy;

4) dokonać oceny przeprowadzonych dowodów zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (por. wyrok NSA z 23.02.2012 r., II GSK 118/12, LEX nr 1125454).

W wyroku z 4.07.2013 r., II SA/Kr 455/13, LEX nr 1343018, WSA w Krakowie trafnie przyjął, że "aktywna postawa podczas całego postępowania wyjaśniającego winna być rozumiana jako obowiązek organu wykorzystania w sprawie wszystkich dowodów znanych mu z urzędu, poszukiwania innych dowodów na potwierdzenie określonych faktów z wykorzystaniem dostępnych źródeł dowodowych, a także dopuszczenia wszystkich środków dowodowych zgłaszanych przez stronę lub innych uczestników postępowania, o ile mają one istotne znaczenie dla sprawy" (por. też wyrok WSA w Warszawie z 27.01.2010 r., I SA/Wa 1433/09, LEX nr 600029).

Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie organy powyższych obowiązków wynikających z zasady prawdy obiektywnej nie zrealizowały. Działania zmierzające do uzyskania dokumentów niezbędnych do rejestracji pojazdu okazały się nieskuteczne, ale fakt ten nie może w realiach niniejszej sprawy prowadzić do negatywnych konsekwencji dla skarżących, gdyż obciąża nie ich, a organy państwowe. Poza sporem bowiem pozostaje, że dokumenty owe zostały przedstawione w postępowaniu o rejestrację pojazdu, a następnie zostały udzielone sądowi powszechnemu w związku z prowadzonym postępowaniem karnym. Okoliczność, że istnieją trudności w odszukaniu dokumentów, nie może powodować odmowy rejestracji pojazdu.

Zasadny jest zarzut skargi, iż organ nie odniósł się do kwestii zawieszenia postępowania w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do czasu zakończenia postępowania w sprawie karnej o sygn. akt [...]. Organ powinien tę kwestię rozważyć w ponownie prowadzonym postępowaniu.

Organ powinien także rozważyć, czy istnieje inna możliwość ustalenia, czy dokumenty w postaci oryginałów niemieckich dokumentów - dowodu rejestracyjnego oraz karty pojazdu samochodu marki Volkswagen transporter, nr rejestracyjny [...], nr VIN: [...] zostały dołączone do akt sprawy karnej o sygn. akt [...], czy też ogólnie – gdzie się znajdują. Dokumenty te bowiem były w toku postępowania rejestracyjnego przedstawione organowi, który winien był sprawować nad nimi pieczę.

Sąd wskazuje również, że z uwagi na wyjątkowość sytuacji organ powinien rozważyć, czy do rejestracji pojazdu wystarczające są kserokopie dokumentów poświadczone za zgodność z oryginałem, które znajdują się w aktach postępowania administracyjnego. Pogląd odmienny, jaki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 5 października 2009 r., sygn. akt I OSK 135/09, został sformułowany w innym stanie faktycznym. Stan faktyczny niniejszej sprawy jest specyficzny i wyjątkowy, gdyż nie ma wątpliwości, że skarżący przedłożyli organowi w postępowaniu rejestracyjnym wymagane oryginały dokumentów, a oryginały te nie były podstawą wznowienia postępowania. Nie budzi też wątpliwości, że kserokopie są zgodne z oryginałami, gdyż zostały poświadczone za zgodność przez prokuraturę.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, orzekając w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania, w oparciu o art. 200 p.p.s.a. w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.