Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 361/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1, art. 8, art. 11 ust. 3, art. 14 ust. 1, art. 92 ust. 1 pkt 2, 7, 8 i ust. 2, art. 92a ust.  4
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 31 pkt 1 i 2a
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 879
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
article: art. 6,7,8,10 par. 1, 50 par. 2, 75 par. 1, 77 par. 1 i 2, 79, 80, 81 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art. 10 ust. 2 i 3
law: Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r. nakładającą na przedsiębiorcę – A. D.(skarżąca), prowadzącą P. [...] "L." A. D. karę w wysokości 8500 zł. Podstawą nałożenia powyższej kary pieniężnej było stwierdzenie następujących naruszeń:

- wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, (art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.; dalej: u.t.d. oraz lp. 1.7 załącznika do u.t.d.), za co została nałożona kara w wysokości 500 zł;

- wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji (art. 92 ust. 1 i ust. 4 u.t.d. oraz lp. 1.2 załącznika do u.t.d., za co została nałożona kara w wysokości 8000 zł.

Jak wynika z akt sprawy, podczas kontroli drogowej w dniu [...] sierpnia 2007 r. w miejscowości I. ul. [...] ustalono, że kierowca autobusu marki [...] nr. rej. [...] – G. M. nie okazał wymaganej liczby wykresówek, ani żadnego innego dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu w dniu [...] sierpnia 2007 r. i poprzednich 15 dni. Pojazdem w dniu kontroli kierowała załoga w składzie: G. M. i A. S.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. organ zawiadomił skarżącą o wszczęciu wobec przedsiębiorcy postępowania administracyjnego oraz o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. załączając uwierzytelnioną kopię protokołu kontroli.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. skarżąca podała, iż kierowca G. M. został przez nią wyposażony w wykresówkę potwierdzającą fakt nie kierowania pojazdem w okresie objętym kontrolą, jednak nie zdawał sobie sprawy, że stanowi ona zaświadczenie, jakiego żądał od niego inspektor kontroli. Za niedopatrzenie został ukarany naganą. Załączyła jednocześnie m.in. kopię wykresówki z dnia [...] sierpnia 2007 r.

W związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym organ zwrócił się do Biura Obsługi Transportu Międzynarodowego [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o podanie, czy autobus marki [...] nr rej. [...] został zgłoszony do licencji wspólnotowej na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu osób nr [...].

Pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. ww. Biuro udzieliło odpowiedzi negatywnej.

Zawiadomieniem z dnia [...] września 2007 r. organ poinformował skarżącą o treści powyższej korespondencji oraz o skutku w postaci rozszerzenia zakresu stwierdzonych naruszeń o wykonywanie przewozu pojazdem nie zgłoszonym do licencji, za co jest przewidziana kara w lp. 1.2 załącznika do u.t.s.

Ustosunkowując się do powyższego zawiadomienia skarżąca, pismem z dnia [...] października 2007 r., podała, że w dniu [...] sierpnia 2007 r. w I., w trakcie wykonywania usługi przewozu osób, należący do jej przedsiębiorstwa autobus uległ awarii, wykluczającej możliwość kontynuowania przewozu. Z uwagi na znaczną odległość od miejsca awarii, nie była w stanie spowodować podstawienia na czas własnego samochodu zastępczego. W tej sytuacji jej przedsiębiorstwo faksem zawarło umowę z firmą "M." J. M. z siedzibą w P., na podstawie której firma ta użyczyła jej firmie pojazd marki [...] nr rej. [...]. Skarżąca podkreśliła, iż z uwagi na incydentalny charakter przewozu, nie zgłosiła tego pojazdu do licencji jako "zmiany danych" określonej w art. 8 u.t.d. Podkreśliła nadto, że nie miała wpływu na powstanie opisanej sytuacji.

Do pisma załączyła umowę użyczenia z dnia [...] sierpnia 2007 r.

Organ na podstawie dokumentu – wykresówki drugiego z kierowców – A. S. (k – [...] akt administracyjnych) – stwierdził, że pojazd stanowiący przedmiot użyczenia był już uprzednio używany w przedsiębiorstwie skarżącej (vide - pismo z [...] stycznia 2008 r.).

W dniu [...] lutego 2008 r. organ przesłuchał w charakterze świadka J. M. Świadek ten zeznał, że przedmiotowy pojazd przed dniem kontroli (mogło to być w jego ocenie około [...] sierpnia 2007 r.) parkował w bazie skarżącej – A. D. Zawierał z nią umowę użyczenia, jednak po dniu kontroli, w którym to dniu nie był obecny w siedzibie swojej firmy. Podał, iż obecnie (w dacie przesłuchania) skarżąca użytkuje pojazd na zasadzie umowy leasingu.

W dniu [...] marca 2008 organ przesłuchał w charakterze świadka A. S. Świadek ten zeznał, że przedmiotowym pojazdem wykonywał na polecenie A. D. przejazd "na pusto" w dniu [...] sierpnia 2007 r. z O. do W., jednak nie wie, w jakim celu przejazd się odbywał. Podał, iż obecnie pojazd ten jest na opolskich numerach rejestracyjnych i jest użytkowany przez A. D.

W odwołaniu od decyzji I instancji A. D. wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. Wskazała na błąd organu I instancji polegający na nałożeniu kary na przedsiębiorcę – a nie, jak to wynika z treści art. 87 u.t.d., na kierowcę kontrolowanego pojazdu. Wyraziła pogląd, iż ciężar dowodu spoczywający na organie wymaga, aby poza oświadczeniem kierowcy, który stwierdził, że nie został wyposażony w stosowny dokument, organ przedstawił miarodajne dowody na tę okoliczność. Zarzut wykonywania przewozów pojazdem nie zgłoszonym do licencji jest w jej ocenie bezpodstawny, gdyż przewóz miał charakter incydentalny. Organ "nie dał szansy" skarżącej wyjaśnienia przed kontrolą okoliczności wcześniejszego, grzecznościowego przejazdu pojazdem marki [...] nr rej. [...]. na prośbę jego właściciela. Skarżąca podkreśliła, iż ponieważ nie miała zamiaru dłuższego korzystania z użyczonego jej autobusu, nie widziała potrzeby zgłoszenia go do licencji na podstawie art. 14 ust. 1 u.t.d. Nadto zarzuciła podpisanie decyzji przez tego samego urzędnika, który przeprowadził kontrolę drogową. Zdaniem skarżącej, podlegał on wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 4 k.p.a. Podniosła także zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. poprzez pozbawienia jej prawa wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Po rozpatrzeniu sprawy na skutek odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r. Główny Inspektor transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r.

Odnośnie naruszenia polegającego na wykonywaniu transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty organ podkreślił, że kierowca w dniu kontroli do protokołu złożył oświadczenie, zgodnie z którym nie został wyposażony przez przedsiębiorcę w odpowiednie dokumenty. Twierdzeniu skarżącej, iż posiadał, lecz nie okazał wymaganej wykresówki, nie wiedząc, czego dotyczy żądanie inspektora kontroli, nie można w tej sytuacji dać wiary. Kierowca w ocenie organu nie mógł nie wiedzieć, jak wygląda zaświadczenie o nieprowadzeniu pojazdu, gdyż dokument taki okazywał drugi kierowca.

Ustosunkowując się do zarzutu skarżącej, iż kara mogła być nałożona wyłącznie na kierowcę, organ wskazał na przepisy art. 10 ust. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenie Rady (EWG) 3821/95 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) 3820/85 – D. Urz. UE nr L 102/1 z 11.04.2006 r., zgodnie z którymi przedsiębiorstwo transportowe organizuje pracę kierowców w taki sposób, aby kierowcy ci mogli przestrzegać przepisów rozporządzenia Rady (EWG) 3820/85 oraz rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Realizacja tego obowiązku następuje poprzez wydawanie odpowiednich poleceń kierowcom, a ponadto – przeprowadzanie regularnych kontroli przestrzegania ww. przepisów.

Nadto podkreślił, iż zgodnie z art. 92 a ust. 4 u.t.d. postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy lub podmiotu, o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3, nie wszczyna się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazują, że podmiot wykonujący przewóz nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Jednakże zasadą jest, że przedsiębiorca odpowiada za działania kierowców, którymi posługuje się przy wykonywaniu działalności gospodarczej.

Wskazał, iż zgodnie z art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców przedsiębiorca powinien wyposażyć kierowcę w stosowne zaświadczenie potwierdzające fakt nieprowadzenia pojazdu na stosownym formularzu. Kierowca winien okazać je na żądanie uprawnionego organu kontroli.

Odnośnie naruszenia polegającego na wykonywaniu transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji organ pokreślił, iż nie dał wiary wyjaśnieniom skarżącej dotyczącym incydentalnego charakteru przewozu w dniu [...] sierpnia 2007r. Stoją one bowiem w sprzeczności z zeznaniami świadków – J. M. i A. S. Wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się wykresówka kierowcy A. S., z której wynika fakt wykonywania przewozu tym samym pojazdem w dniu [...] sierpnia 2007 r. Organ podkreślił, że przedsiębiorca może wykonywać przewozy wyłącznie pojazdami zgłoszonymi do licencji. Jeżeli decyduje się na wykonywanie przewozu drogowego, tak, jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie w dniu kontroli oraz wcześniej, bez posiadania stosownych uprawnień, musi się liczyć z ewentualnymi konsekwencjami, w tym także w przypadku zatrzymania go do kontroli przez uprawnione podmioty, do ponoszenia kosztów związanych z nałożonymi karami pieniężnymi.

Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu została również, zdaniem organu, dochowana, gdyż pismem z dnia [...] sierpnia 2007 r. A. D. została pouczona o przysługujących uprawnieniach. Nadto, ustosunkowując się do zarzutu skarżącej dotyczącego wydania decyzji przez tę samą osobę, która dokonywała kontroli, wskazał, że taki tryb postępowania jest zgodny z prawem. Jak wynika z art. 93 ust. 1 u.t.d. uprawnieni do kontroli Inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego prowadzą wszystkie czynności, począwszy od zatrzymania pojazdu do kontroli, poprzez kontrolę dokumentów, sporządzenie protokółu, aż po wydanie decyzji.

A. D. wniosła od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzuciła błędną kwalifikację zdarzenia, a w konsekwencji - brak podstaw prawnych do nałożenia kary, rażące naruszenie zasad ogólnych postępowania – przede wszystkim zasady państwa prawa (art. 6 k.p.a.). praworządności (art. 7 k.p.a.), pogłębiania zaufania obywateli (art. 8 k.p.a.), uczestnictwa stron w postępowaniu (art. 10 § 1 k.p.a.), szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.) oraz naruszenie innych przepisów postępowania: art. 50 § 2, 75 § 1, 77 § 1 i 2, 79, 80, 81, 86 i 107 § 3 k.p.a. oraz wskazując na "nadużycie uprawnień organu I instancji wobec strony". W szczególności podniosła, iż rzeczywisty zakres sprawy był niezgodny z przedmiotem sprawy podanym w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania, co miało w jej ocenie postać nadużycia uprawnień organu. Nie została też powiadomiona w stosownym – siedmiodniowym terminie, wynikającym z art. 79 k.p.a. - o przeprowadzeniu "dowodu z oględzin dokumentu" – pisma [...] WITD. Nie została powiadomiona o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów bezpośrednio przed wydaniem decyzji. Podniosła nadto, iż nie miała wpływu na to, że kierowca nie okazał podczas kontroli dokumentu, w który został wyposażony, ani na to, że jej pojazd ulegnie awarii, co spowoduje konieczność korzystania z samochodu zastępczego. Okoliczności te powinny skutkować zastosowaniem art. 92a ust. 3 u.t.d. i umorzeniem postępowania. Zaprzeczyła, aby posiadała przedmiotowy pojazd w leasingu. Podniosła, iż organ mógł na powyższe okoliczności przesłuchać zarówno skarżącą w charakterze strony, jak i kierowcę G. M. Wskazując na powyższe podstawy, skarżąca wniosła o uchylenie decyzji obydwu instancji.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podniósł, iż organ administracyjny zgodnie z zasadą oficjalności (art. 7 i 75 k.p.a.) podjął wszelkie kroki do zbadania i załatwienia sprawy, w tym również przeprowadził z urzędu dowody służące ustaleniu rzeczywistego stanu faktycznego. Podkreślił, iż udowodnienie, że do stwierdzonych w toku postępowania administracyjnego uchybień nie doszło, spoczywa na stronie. Wskazał, iż organy I i II instancji nie uchybiły także zapisom art. 93 ust. 7 u.t.d., który to przepis stanowi, iż przepisów ust. 1-3 nie stosuje się, jeżeli stwierdzone zostanie, że naruszenie przepisów nastąpiło wobec zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć, gdyż po wnikliwej analizie okoliczności takich nie stwierdziły. Podkreślił także, iż strona nie została przesłuchana w postępowaniu, gdyż jest to dowód fakultatywny i nie ma charakteru obiektywnego. Nie został przesłuchany jako świadek kierowca G. M., jednak złożył on do protokołu wyjaśnienie, które w ocenie organu ma moc dowodową równą przesłuchaniu świadka. Kodeks postępowania administracyjnego nie wprowadza bowiem legalnej teorii dowodów. W związku z powyższym zarzuty formułowane przez skarżącą pod adresem organów są niezasadne.

Skarżąca w dniu 8 kwietnia 2009 r. wniosła pismo zatytułowane: "odpowiedź skarżącej na odpowiedź na skargę strony przeciwnej". Wyraziła w jego treści dodatkowo następujące poglądy:

- jednorazowe użycie samochodu, który nie został wpisany do licencji i to z przyczyn losowych, nie wskazuje na zamiar posługiwania się tym pojazdem w przyszłości. Obowiązek zgłoszenia do licencji dotyczy tylko tych pojazdów, którymi przedsiębiorca ma zamiar wykonywać transport w przyszłości (wyrok WSA w Warszawie z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1214/07);

- wydanie decyzji przed upływem wyznaczonego przez siebie terminu załatwienia sprawy stanowi pozbawienie strony możliwości czynnego udziału w postępowaniu co stanowi naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. (wyrok WSA w Warszawie z 18 czerwca 2008 r.);

- przedmiot postępowania podany do wiadomości stron w zawiadomieniu o jakim mowa w art. 61 § 1 i 3 k.p.a. zakreśla granice tego postępowania, które nie mogą być zmienione bez poinformowania stron;

- ciężar dowodu udowodnienia wszelkich okoliczności sprawy, w tym – że do stwierdzonych naruszeń nie doszło – spoczywa na organie z mocy art. 77 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 7 maja 1985 r., sygn. akt II SA 318/85, wyrok NSA z dnia 11 czerwca 1981 r., sygn. SA 503/81).

Skarżąca podkreśliła, iż wszystkie prezentowane poglądy mają odniesienie do sprawy niniejszej. Ponadto podtrzymała dotychczasowe zarzuty zawarte w skardze, zauważając arogancję i nieznajomość przepisów prawa po stronie funkcjonariuszy działających w ramach organów państwa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej także p.p.s.a.).

Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest bezpodstawna z następujących przyczyn.

Wykładnia art. 15 ust. 7 rozporządzenia Rady (EWG) 3821/95 oraz art. 31 ust. 1 ustawy o czasie pracy kierowców (w brzmieniu obowiązującym do dnia 1 stycznia 2008 r.) nie pozostawia wątpliwości, iż kierowca musi być w stanie udokumentować na każde żądanie funkcjonariusza służb kontrolnych swoją aktywność za bieżący dzień i poprzednie 15 dni.

Stosownie do art. 31 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców alternatywą dla kierowców, którzy w określonych dniach nie prowadzili pojazdu, bądź prowadzili pojazd wyłączony spod zastosowania Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 jest przedstawienie stosownego zaświadczenia wystawionego przez pracodawcę przed rozpoczęciem przewozu drogowego, o czym stanowi w sposób jednoznaczny przepis art. 31 pkt 2a ww. ustawy. W zaświadczeniu należy podać przyczynę nieposiadania wykresówek za okres objęty kontrolą (art. 31 pkt 1 ustawy o czasie pracy kierowców).

Zdaniem Sądu takie sformułowanie norm prawnych odnoszących się do przedmiotowej materii pozwala również na objęcie ich subsumpcją stanu faktycznego, w którym kierowca posiadając stosowne dokumenty, nie okazał ich w trakcie kontroli. Za taką wykładnią przemawia ratio legis unormowań zawartych w omawianych aktach prawnych, expressis verbis sprecyzowane w pkt 14 preambuły do Rozporządzenia (WE) nr 561/2006, który stanowi: "Aby ułatwić skuteczne kontrole przestrzegania przepisów, istotne jest, by właściwe organy były w stanie stwierdzić przy przeprowadzaniu kontroli drogowych oraz po upływie okresu przejściowego, czy w dniu kontroli oraz poprzedzające go 28 dni należycie przestrzegany był czas prowadzenia pojazdu i okresy odpoczynku". Unormowanie przewidujące obowiązek posiadania wykresówek lub stosownego dokumentu wyjaśniającego przyczynę ich nieposiadania przez kierowcę przed rozpoczęciem przewozu i okazania go w trakcie kontroli (a nie ex post, w trakcie postępowania administracyjnego) w ocenie Sądu podyktowane jest ze strony ustawodawcy przeciwdziałaniem ewentualnym nadużyciom w postaci "dopasowywania" argumentacji do zaistniałej już sytuacji w postaci przeprowadzonej kontroli. Należy nadto mieć na uwadze, iż zgodnie z art. 10 ust. 2 i 3 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 odpowiedzialność przedsiębiorstw transportowych z tytułu stwierdzonych naruszeń tego rozporządzenia wynika z nałożonego przez ten przepis obowiązku organizacji pracy kierowców, w tym – wydawania im odpowiednich poleceń i kontrolowania ich pracy w omawianym zakresie. Jak wynika z powyższego, podmiotem odpowiedzialnym z powyższego tytułu jest przedsiębiorca. Prawidłowo zatem kara została nałożona na skarżącą – A. D.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, zaś na mocy art. 11 ust. 3 u.t.d. organ udzielający licencji wydaje jej wypis lub wypisy w liczbie odpowiadającej liczbie pojazdów samochodowych określonych we wniosku o udzielenie licencji. W myśl art. 14 ust. 1 – przewoźnik drogowy jest obowiązany zgłaszać na piśmie organowi, który udzielił licencji, wszelkie zmiany danych, o których mowa w art. 8, nie później, niż w terminie 14 dni od dnia ich powstania. Art. 92 ust. 1 pkt 2, 7 i 8 u.t.d. przewiduje karę pieniężna w wysokości od 50 do 15000 zł za wykonywanie przewozu drogowego lub innych czynności związanych z tym przewozem, z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów u.t.d. lub przepisów ustawy o czasie pracy kierowców lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych. Załącznik do ww. ustawy w lp. 1.2 przewiduje karę pieniężną w wysokości 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji.

Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż nie zasługują na wiarę wyjaśnienia skarżącej dotyczące incydentalnego charakteru użyczenia pojazdu w dniu kontroli. Zarówno bowiem z treści zeznań świadka J. M. oraz A. S. wynika, iż skarżąca używała kontrolowanego pojazdu już wcześniej, przed kontrolą i wówczas pojazd parkował u niej, natomiast po kontroli nadal z niego korzystała, jak stwierdził św. J. M., na zasadzie umowy leasingu. Przedsiębiorca prowadzący działalność transportową winien w taki sposób organizować pracę swojej firmy, aby respektowane były wszelkie obowiązujące przepisy prawa. Odpowiedzialność administracyjna przedsiębiorcy z tytułu stwierdzonych naruszeń ma charakter obiektywny. Oznacza to, że kara jest nakładana na podstawie ustalenia stanu faktycznego, odpowiadającego penalizowanemu na mocy obowiązujących przepisów rangi ustawowej naruszeniu prawa.

Sąd doszedł do przekonania, iż zawarte w skardze zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych: art. 6, 7, 8 i 10 § 1 k.p.a. oraz naruszenia innych przepisów postępowania: art. 50 § 2, 75 § 1, 77 § 1 i 2, 79, 80, 81, 86 i 107 § 3 k.p.a. są chybione. Organy administracyjne w sposób prawidłowy zgromadziły materiał dowodowy, dokonały jego analizy, następnie przeprowadziły logiczne rozumowanie prowadzące do właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego. Sąd doszedł również do przekonania, iż nie miał miejsca w niniejszej sprawie przypadek "nadużycia uprawnień organu I instancji wobec strony" w trakcie postępowania administracyjnego. Z pewnością tej rangi naruszeniem nie było rozszerzenie zakresu sprawy ponad przedmiot sprawy podany w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania. Korespondencja, która wpływa w trakcie postępowania administracyjnego i jest dołączana do akt postępowania administracyjnego nie stanowi dowodu w sprawie i nie jest przedmiotem "oględzin", o którym mowa w art. 79 k.p.a. Strona ma prawo zapoznać się z jej treścią, jednak nie ma w tym wypadku zastosowania termin siedmiodniowy, o którym mowa w § 1 ww. przepisu. Sąd doszedł do przekonania, że w trakcie procedury zostały w sposób prawidłowy zagwarantowane prawa skarżącej jako strony. Mianowicie – została ona powiadomiona o toczącym się postępowaniu, o rozszerzeniu zakresu stwierdzonych naruszeń, jak również o przeprowadzonych czynnościach dowodowych, a także o wpłynięciu pisma zawierającego informację w przedmiocie nie wpisania do licencji kontrolowanego pojazdu. Organ I instancji udzielał nadto skarżącej pisemnych wyjaśnień wątpliwości dotyczących procedury administracyjnej. Wymaga podkreślenia, iż skarżąca brała czynny udział w postępowaniu, korzystając z uprawnień wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do zarzutu braku wpływu skarżącej na zaistniałą sytuację, co winno w jej ocenie skutkować zastosowaniem art. 92a ust. 4 u.t.d., Sąd uznał, iż z argumentacji przyjętej przez organ wynika, iż przepis ten nie ma w niniejszej sprawie zastosowania. W zakresie zarzutu wykonywania przewozu pojazdem niezgłoszonym do licencji organ podniósł, iż nie daje wiary wyjaśnieniom skarżącej co do incydentalnego charakteru przewozu związanego z awarią innego pojazdu skarżącej daleko od siedziby firmy, co skutkować musiało nagłym użyciem cudzego pojazdu. Sąd podzielił tok rozumowania organu, iż stan faktyczny był odmienny, gdyż skarżąca zarówno przed dniem kontroli, jak i po tym dniu z przedmiotowego samochodu korzystała za zgodą właściciela – świadka J. M. Wyklucza to zdaniem Sądu możliwość przyjęcia hipotezy o incydentalnym, "awaryjnym" użyciu pojazdu w dniu kontroli. Nie została zatem spełniona przesłanka z art. 92a ust. 4 u.t.d. wyłączającą możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego w zakresie stwierdzonego naruszenia w sytuacji braku wpływu przedsiębiorcy na jego powstanie, co winno wynikać w sposób jednoznaczny z okoliczności sprawy i dowodów. W zakresie zarzutu dotyczącego nie okazania stosownego dokumentu, organ również wskazał, iż sytuacja nie miała charakteru nadzwyczajnego. Kierowca w trakcie kontroli wymaganego dokumentu nie okazał, co jest okolicznością bezsporną. Sporna okoliczność, czy w momencie kontroli go posiadał, jest dla rozstrzygnięcia sprawy bez znaczenia. Stosownym według obowiązującego stanu prawnego zachowaniem jest bowiem posiadanie dokumentu i okazanie go kontrolującemu pojazd inspektorowi w trakcie przeprowadzanej kontroli. Jak zostało powyżej opisane, organy administracyjne prawidłowo przedstawiły stan prawny, zgodnie z którym za zachowania kierowców w trakcie wykonywanych przewozów, co do zasady odpowiada przedsiębiorca. Wyłączenie odpowiedzialności jest od tej zasady wyjątkiem i może nastąpić jedynie w sytuacjach nadzwyczajnych, w sposób oczywisty odbiegających od klasycznych stanów faktycznych wykonywania przewozów w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym.

Odnosząc się do poglądów prawnych skarżących zaprezentowanych w piśmie z dnia 8 kwietnia 2009 r. Sąd ocenił, że wbrew twierdzeniom skarżącej, nie mają one bezpośredniego odniesienia do przedmiotowej sprawy. Nie mogą zatem rzutować na ocenę prawną sprawy w sposób mający wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Pogląd dotyczący jednorazowego użycia pojazdu nie wpisanego do licencji nie ma zastosowania, gdyż organ zasadnie przyjął, iż trudno mówić o jednorazowym, czy też incydentalnym użyciu pojazdu, który zarówno w przeszłości, jak i w okresie późniejszym w stosunku do daty kontroli, był użytkowany przez przedsiębiorstwo A. D. Jak wynika z uzupełniających się zeznań dwóch świadków: J. M. oraz A. S., pojazd po kontroli znalazł się w leasingu u skarżącej, co świadczy o jej zamiarze korzystania z pojazdu w sposób ciągły.

Pogląd o wydaniu decyzji przed upływem wyznaczonego przez organ, przedłużonego terminu załatwienia sprawy, jest nietrafny wobec nieznacznego (2-dniowego) okresu, który pozostał do zakończenia wyznaczonego terminu w momencie wydawania decyzji. Z uwagi na powyższe, a także na fakt, iż skarżąca w trakcie postępowania administracyjnego skorzystała w sposób realny ze wszelkich przysługujących jej uprawnień – Sąd uznał to uchybienie za nie mające żadnego wpływu na rozstrzygnięcie.

Pogląd o niedopuszczalności zmiany zakresu stwierdzonych naruszeń prawa w trakcie postępowania administracyjnego toczącego się na skutek przeprowadzonej kontroli nie jest zasadny.

Zdaniem Sądu, z unormowania art. 92 ust. 1 i 2 wynika, że przedmiotem sprawy administracyjnej jest nałożenie kary pieniężnej za wszystkie naruszenia prawa wynikające z jednej kontroli drogowej. Jest to podyktowane ochroną interesów strony, która ma w tym wypadku postać obligatoryjnego ograniczenia wysokości wszystkich kar za naruszenia stwierdzone w wyniku jednej kontroli (art. 92 ust. 2 u.t.d.). Konsekwencją takiego poglądu jest niedopuszczalność prowadzenia odrębnych spraw w zakresie poszczególnych naruszeń będących wynikiem jednej kontroli drogowej (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 29/08).

Jest rzeczą oczywistą, iż z zasady działania organu ex officio (art. 7 k.p.a.) wynika obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz załatwienia sprawy, mając na uwadze interes społeczny i słuszny interes obywateli.

W okolicznościach niniejszej sprawy, organy podjęły w ocenie sądu, wszelkie kroki do ustalenia rzeczywistego stanu faktycznego. W wyniku przeprowadzonych czynności, powzięły informację o zaistniałych naruszeniach prawa, skutkujących nałożeniem kary na podstawie obowiązujących przepisów prawa. Ewentualne okoliczności przeciwne, w szczególności wyłączające odpowiedzialność przedsiębiorcy stanowiącą w tym wypadku zasadę, winna wykazać strona. Wynika to wprost z treści przepisu art. 92 u.t.d., który stanowi, iż karze podlega ten, "kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy (...)". Powyższe, przyjęte przez ustawodawcę domniemanie odpowiedzialności przedsiębiorcy może być wyłączone poprzez wykazanie okoliczności wymienionych w art. 92a ust. 4 u.t.d., czyli braku wpływu przedsiębiorcy na powstanie naruszenia. Wymaga przy tym podkreślenia, że warunkiem zastosowania przepisu jest to, aby "okoliczności sprawy i dowody jednoznacznie wskazywały na wyżej opisaną przesłankę negatywną". Tego rodzaju przesłanki strona w niniejszej sprawie nie wykazała w stosunku do żadnego ze stwierdzonych naruszeń.

Organ administracyjny poczynił niezbędne czynności celem ustalenia stanu faktycznego sprawy i w tym celu przeprowadził postępowanie dowodowe. Zarzut nie przesłuchania w postępowaniu administracyjnym skarżącej jako strony oraz kierowcy G. M. w charakterze świadka jest zdaniem Sądu nietrafny, gdyż brak było wniosków dowodowych w powyższym zakresie. Organy administracyjne według własnego uznania przeprowadziły stosowne czynności dowodowe, kierując się dążeniem do uzyskania prawdy obiektywnej, a następnie dokonały ich interpretacji w ramach dopuszczalnej prawem swobodnej oceny dowodów. Doprowadziło to w konsekwencji do właściwego, w ocenie Sądu, zastosowania przepisów prawa materialnego.

Zarzut odnoszący się do zwłoki w postępowaniu administracyjnym nie jest natomiast trafny, gdyż wymienione uchybienie nie stanowi naruszenia mającego istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 ust. 1 lit b. p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.