Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 941/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1381
law: Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - tekst jednolity.
article: art. 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
article: art. 165a par. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sylwester Golec, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Kozik (sprawozdawca), sędzia WSA Beata Sobocha, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 marca 2017 r. sprawy ze skargi W. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. postanowieniem z [...] stycznia 2016 r. nr [...], na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 239 i art. 165a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 roku, poz.613 z późn. zm., nazywanej dalej: "O.p.") oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 roku, poz. 1659) po rozpoznaniu zażalenia W. M. (nazywanej dalej: "Skarżąca") utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy S. Nr [...] z [...] grudnia 2015 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku skarżącej o wydanie decyzji podatkowej na działkę nr 72 położoną w miejscowości H. na 2015 rok.

Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Pismem z 2 kwietnia 2015 r., ponowionym pismem z 15 maja 2015 r., Skarżąca wniosła do Wójta Gminy w S. o wydanie w dniu wpływu pisma w sprawie decyzji podatkowej dla użytkownika działki Nr 72 w H..

Wójt Gminy w S. postanowieniem z [...] czerwca 2015 r. zawiesił postępowanie do czasu prawomocnego orzeczenia przez sąd powszechny o prawie własności nieruchomości położonej we wsi H. oraz do czasu rozstrzygnięcia sporu w zakresie wydania nieruchomości właścicielom.

Pismem z 17 czerwca 2015 r. Skarżąca wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w .P. (nazywane dalej: "SKO") zażalenia na postanowienie z [...] czerwca 2015 r., które SKO uchyliło postanowieniem z [...] września 2015 r. Nr [...] i przekazało sprawę do organu pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Wójt Gminy w S. postanowieniem z [...] grudnia 2015 r. nr [...], na podstawie art. 165a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., nazywanej dalej: "O.p.") odmówił wszczęcia postępowania w sprawie wniosku Skarżącej o wydanie decyzji podatkowej na działkę nr 72 położonej w H. na 2015 rok, stwierdzając, że Skarżąca nie spełnia przesłanek z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 roku o podatku rolnym ( Dz. U. z 2013 r., poz.1381, z 2014 roku, poz.40 ) oraz z art.3 ust. 1 ustawy z dnia 19 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. z 2014r,. poz.849 ), pozwalających uznać ją za odpowiednio: podatnika podatku rolnego i podatnika podatku od nieruchomości.

Wójt Gminy uzupełnił postępowanie, pozyskując dowody na okoliczność toczących się spraw sądowych z udziałem spadkobierców zmarłych: L. B. i C. oraz W. M.. W postępowaniu sądowym ustalono, że aktualnymi właścicielami nieruchomości działki nr 72 położonej w miejscowości H. są: L. G., L. M. i S. B. co zostało potwierdzone prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w G. z [...] września 2015 r. sygn. akt: [...] w sprawie nabycia spadku po C. L. i B. L.. Postanowieniem Sąd stwierdził, że spadkobiercy są następcami prawnymi (dziedziczą majątek po zmarłych L. B. i L. C.). Aktualni właściciele dokonali stosownych czynności urzędowych, zgłaszając powyższe zmiany w Starostwie Powiatowym w G. - w Wydziale Geodezji, Kartografii i Katastru i Nieruchomości. Efektem tych działań było dokonanie stosownych zmian dotyczących działki nr 72 albowiem organ podatkowy otrzymał zawiadomienie o zmianach danych w ewidencji gruntów i budynków z 20 października 2015 r. - zmiana 23 z 20 października 2015 r. - jednostka ewidencyjna [...], S., Obręb Nr 001 1 .H.. Z otrzymanych dokumentów wynika, że właścicielami działki Nr 72 są współwłaściciele: L. G., L. M., S. B..

Wójt Gminy podał, że właściciele podjęli także czynności w stosunku do Skarżącej w zakresie zawłaszczenia władaniem działki nr 72 położonej w miejscowości H..

W tym zakresie skierowali do Sądu Rejonowego w G. wniosek o zawezwanie do próby ugodowej, w którym: " W. M. oświadcza, że zobowiązuje się do wydania G. L. nieruchomości położonej w H. , gm. S. , powiat g., województwo mazowieckie, dla której Sąd rejonowy w G. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi zbiór dokumentów nr 339, w terminie 7 dni od dnia zawarcia ugody". Strony nie zawarły ugody co potwierdził odpis Protokołu Sądu Rejonowego w G. [...] Wydział Cywilny Sygn. akt. [...] z 4 listopada 2015 r. Następnie jeden ze współwłaścicieli G. L. wezwał Skarżącą - "wzywam Panią do usunięcia wszelkich rzeczy znajdujących się na nieruchomości położonej w miejscowości H., gmina S. , powiat g. , województwo mazowieckie, dla której Sąd Rejonowy w G. [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi zbiór dokumentów nr 339, w terminie 7 dni od daty otrzymania niniejszego wezwania pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego ewentualnie przywrócenia stanu poprzedniego własnym działaniem w oparciu o treść art. 343 § 2 k.c. poprzez usunięcie Pani rzeczy znajdujących się na wskazanej nieruchomości"

Mając powyższe na uwadze Wójt Gminy stwierdził, że Skarżąca nie jest właścicielką przedmiotowej działki albowiem inne osoby są wpisane w Ewidencji Gruntów i Budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe w G. jako właściciele a mianowicie - L. G. , L. M. i S. B. , które następnie Aktem Notarialnym Repertorium A Nr [...] z 17 grudnia 2015 r. zniosły współwłasność w zakresie działki nr 72 i obecnie jedynym właścicielem jest L. G. syn B. i C. zam. K., co wynika także z zapisu w Ewidencji Gruntów i Budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe w G. (Zawiadomienie o zmianie z 17 grudnia 2015 r., Nr zmiany w Dz: [...], dowód zmiany: 30/2015).

Wójt Gminy podkreślił, że Skarżąca nie przedstawiła żadnych innych dowodów potwierdzających, że jest ona właścicielem lub samoistnym posiadaczem czy też użytkownikiem przedmiotowej działki.

Tymczasem dla organu, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz. U. z 2013r., poz.1381 ze zmianami) podstawę do ustalenia przedmiotu i podmiotu opodatkowania stanowią dane z ewidencji.

Organ podatkowy zauważył, że Skarżąca, zgłaszając swoje żądanie pragnęła wywieść w stosunku do osób trzecich jakieś uprawnienia właścicielskie do przedmiotowej działki co nie mieści się w kognicji organu podatkowego. Zakres takich spraw cywilnych mieści się w kognicji właściwego sądu powszechnego.

Organ podatkowy wyjaśnił dodatkowo, że przedmiotowa działka to grunty sklasyfikowane jako użytki rolne klasy V i VI, które korzystają ze zwolnienia w podatku rolnym, o którym mowa w treści art. 12 ust. 1 pkt. 1 ustawy o podatku rolnym i nieużytki - korzystają ze zwolnienia w podatku od nieruchomości na podstawie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych art. ust. 1 pkt.10 ( Dz. U. z 2014r. poz.849 ze zm.) i kwota podatków wynosi 0,00 zł. Stąd nie było w interesie Gminy S. aby organ podatkowy - Wójt Gminy prowadził postępowanie w kierunku rozstrzygnięcia sporów użytkowników działki, ponosząc odpowiednie koszty i nie mając następnie możliwości ich odzyskania poprzez stosowne ściągnięcie podatku.

Wójt Gminy, odwołując się do własnego postanowienia z [...] maja 2015 r. utrzymanego w mocy postanowieniem SKO z [...] czerwca 2015 r. nr [...] podkreślił, że już w tych rozstrzygnięciach przesądzono, że Skarżąca nie może być uznana za podatnika podatku rolnego w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o podatku rolnym oraz podatnikiem podatku od nieruchomości, w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, przyjmując za przedmiot opodatkowania działkę nr 72, położoną w miejscowości H., obręb: Nr [...]., Jednostka rejestrowa: G5, Jednostka ewidencyjna: [...]. .

Pismem z 28 grudnia 2015 r. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Wójta Gminy z [...] grudnia 2015 r., w treści którego wniosła o jego uznanie, bez odsyłania sprawy do SKO w zakresie wydania wnioskowanej decyzji jeszcze do końca roku. Skarżąca wskazała, że z akt sprawy i zaskarżonego postanowienia wynika, że ustaleni spadkobiercy, następnie współwłaściciele i obecnie właściciel tych gruntów nie użytkowali ich faktycznie w 2015 roku, a tej sprawy dotyczy zakres złożonego wniosku i tego powinny dotyczyć ustalenia Gminy w okresie najdalej 2 miesięcy.

Zdaniem Skarżącej prawo własności nie jest tożsame z faktycznym użytkowaniem, dlatego decyzja podatkowa dla użytkownika słusznie się należy na 2015 r. i nie było żadnej przeszkody aby ją wydać z uwzględnieniem danych znajdujących się w ewidencji gruntów, w tym wypadku z zaznaczeniem kto jest właścicielem użytkowanych gruntów.

SKO po rozpatrzeniu zarzutów zażalenia i zawartej w nim argumentacji utrzymało w mocy postanowienie Wójta gminy z [...] grudnia 2015 r.

SKO stwierdziło, że z treści umowy darowizn sporządzonej w formie aktu notarialnego za numerem Repertorium A Nr [...] z 17 grudnia 2015 r. wynikało, że M. L. i B. S., posiadający udziały po 1/3 we współwłasności niezabudowanej nieruchomości położonej w miejscowości H., obręb: Nr [...]., Jednostka rejestrowa: G5, Jednostka ewidencyjna: 140405 2, S. , o łącznej powierzchni 1,63 ha oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr 72 i 73/72 darowali je G. L., posiadającemu udział w 1/3 przedmiotowej nieruchomości - prawomocne postanowienie Sądu Rejonowego w G.- sygn. akt [...] z 2 września 2015 r. w sprawie nabycia spadku po C. L. i B. L..

Na podstawie powyższego dokonano stosownych zmian w Ewidencji Gruntów i Budynków, prowadzonej przez Starostwo Powiatowe w G. (Zawiadomienie o zmianie z 17 grudnia 2015 roku wydane przez Starostwo Powiatowe w G., dowód zmiany: 30/2015). Z danych z rejestru gruntów, wydanych przez Starostwo Powiatowe w G. wynika, że G. L., zamieszkały w K. jest właścicielem (udział 1/1):

działki gruntu o numerze 72, położonej w miejscowości H., KW [...]- obręb 11- H., Jednostka ewidencyjna: S. o łącznej powierzchni 1,56 ha, którą sklasyfikowano jako:

N-nieużytki o powierzchni 0,70 ha, LV-łąki trwałe o powierzchni 0,12 ha, PsV- pastwiska trwałe o powierzchni 0,07 ha, R V- grunty orne o powierzchni 0,15 ha, R VI- grunty orne o powierzchni 0,52 ha.

działki gruntu o numerze 73/72, położonej w miejscowości H., KW [...]- obręb 11- H., Jednostka ewidencyjna: S. o łącznej powierzchni 0,07 ha, którą sklasyfikowano jako: W-ŁY- grunty pod rowami o powierzchni 0,04 ha, W-R VI- grunty pod rowami o powierzchni 0,03 ha.

W ww. informacji brak wpisów o władających czy dzierżawcach przedmiotowej nieruchomości.

SKO, powołując się na art. 165 § 1 O.p. i art. 165a § 1 O.p. wyjaśniło, że postępowanie z jakichkolwiek innych przyczyn nie może być wszczęte wówczas gdy sprzeciwiają się temu przepisy prawa procesowego lub materialnego i przeszkody te istnieją już w dacie złożenia wniosku przez zainteresowaną stronę.

Określona w art. 165a § 1 O.p. przyczyna przedmiotowa musi być znana już w chwili złożenia wniosku (żądania) a więc w istocie wynikać z treści wniosku lub też jest znana organowi z urzędu. Odmowa wszczęcia postępowania w momencie złożenia wniosku w rozumieniu art. 165 O.p. musi być więc dla organu oczywista, aby można było wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w danej sprawie. Czym innym jest zaistnienie przeszkody do wydania rozstrzygnięcia, a czym innym jest zaistnienie negatywnej przesłanki określonej w przepisie prawa materialnego, która uniemożliwia uwzględnienie żądania.

Odnosząc się do argumentów podniesionych w zażaleniu SKO uznało, że nie znajdują one żadnego uzasadnienia prawnego, bowiem w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy Skarżąca nie mogła być uznana za podatnika podatku rolnego, w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym oraz podatnika podatku od nieruchomości, w rozumieniu art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 19 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, przyjmując za przedmiot opodatkowania działkę nr 72, położoną w miejscowości H., obręb: Nr 0011, H., Jednostka rejestrowa: G5, Jednostka ewidencyjna: [...]. . SKO podkreśliło, że Skarżąca nie dowiodła, iż była właścicielem czy posiadaczem samoistnym przedmiotowej nieruchomości.

Pismem z 11 lutego 2016 r. Skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie z SKO z [...] stycznia 2016 r., wnosząc o jego uchylenie i skierowanie sprawy do Urzędu Gminy w S., celem wydania decyzji podatkowej dla użytkownika gruntów rolnych działki Nr 72 w H. na 2015 rok.

Skarżąca uznała, że SKO nie zauważyło oczywistych wad zaskarżonego postanowienia.

W uzasadnieniu Skarżąca podała, że zgodnie z O.p. Urząd Gminy w S. jest organem zobowiązanym do określenia w decyzji podatkowej obowiązku podatkowego gruntów rolnych położonych na jego terenie, jego podstawy i wysokości oraz zobowiązanego do jego uiszczenia.

W myśl art. 133 O.p. stroną w postępowaniu podatkowym może być również użytkownik faktyczny działki zważywszy, że za użytkowanie faktyczne gruntów rolnych przysługuje dopłata z ARiMR nie właścicielowi czy spadkobiercy, lecz właśnie użytkownikowi faktycznemu gruntów rolnych.

Stosownie do art. 120, art. 121 i art. 125 O.p. Skarżąca powinna już dawno otrzymać wnioskowaną decyzję ponieważ decyzja podatkowa dla użytkownika nie koliduje z prawem materialnym bądź procesowym.

Skarżąca podkreśliła, że stosownie do art. 165 § 1 O.p. na początku 2015 r. złożyła niezbędny dla wszczęcia postępowania wniosek. Decyzja nie została wydana, jak również nie zostało wszczęte postępowanie podatkowe chroniące prawa Skarżącej jako faktycznego użytkownika działki w 2015 r. do 18 grudnia 2015 r. i nadal.

Skarżąca świadoma odpowiedzialności, o której mowa w art. 180 § 2 O.p. złożyła oświadczenie w kwestii użytkowania czego nie uczynił żaden ze spadkobierców, jak również obecny właściciel nieruchomości.

W tych okolicznościach, zdaniem Skarżącej, żądanie jednego ze spadkobierców aby nie wydawać stronie decyzji podatkowej należało uznać za niewystarczające, zaś rolą organu było szybkie wyjaśnienie przyczyny żądania oraz właściwe pouczenie o obowiązującym stanie prawnym.

Powołując się na zapisy Aktu Notarialnego z 17 grudnia 2015 r. Rep. A Nr [...], Skarżąca za nieprecyzyjne uznała oświadczenie G. L. o posiadaniu przez niego działki nr 72 oraz nr 72/73. W ocenie Skarżącej niezbędne w sprawie jest przyjęcie od G. L. oświadczenia pod groźbą odpowiedzialności karnej o faktycznym użytkowaniu gruntów rolnych w 2015 r. i wydania stosownej decyzji podatkowej. Wydanie takiej decyzji w stosunku do Skarżącej jest jej niezbędne w związku ze zgłoszeniem do dopłat w ARiMR w 2015 r.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Rozpoznając sprawę Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, stwierdzając, że zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa w sposób uzasadniający jego uchylenie.

Za punkt wyjścia w niniejszej sprawie należy przyjąć wniosek Skarżącej z 24 lutego 2015 r. o wydanie decyzji podatkowej za użytkowanie działki nr 72 w obrębie geodezyjnym H., sąsiedniej w stosunku do działki siedliskowej Skarżącej, użytkowanej przez Stronę na mocy porozumienia z jej dzierżawcą.

Treść tego wniosku określa charakter korzystania z nieruchomości wymienionej przez Skarżącą, co z kolei pozwala na jego przeanalizowanie w świetle obowiązującego prawa i przesądzenie o zasadności zaskarżonego postanowienia.

W myśl art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. Nr z 2013 r., poz. 1381 z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Pojęcie "użytek rolny" zostało bliżej sprecyzowane w § 68 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 z późn. zm.) i obejmuje ono m.in. grunty orne, oznaczone symbolem "R". Zgodnie natomiast z art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.), podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Zatem z mocy powyższego przepisu organ podatkowy ustalając wymiar podatku jest zobowiązany uwzględniać dane wynikające z tej ewidencji.

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 ustawy o podatku rolnym podatnikiem podatku rolnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej będące: 1. właścicielami gruntów z zastrzeżeniem ust. 2; 2. posiadaczami samoistnymi gruntów; 3. użytkownikami wieczystymi gruntów; 4. posiadaczami gruntów, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, z Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego albo b) jest bez tytułu prawnego, z wyjątkiem gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa lub będących w zarządzie Lasów Państwowych; w tym przypadku podatnikami są odpowiednio jednostki organizacyjne Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa i Lasów Państwowych.

W ust. 2 cytowanego przepisu wskazano, że jeżeli grunty znajdują się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku rolnego ciąży na posiadaczu samoistnym, natomiast zgodnie z ust. 3 jeżeli grunty gospodarstwa rolnego zostały w całości lub w części wydzierżawione na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych, podatnikiem podatku rolnego jest dzierżawca.

Powołane wyżej regulacje określają zarówno przedmiot opodatkowania podatkiem rolnym, podmioty zobowiązane do uiszczania tego podatku, jak też źródło pozyskiwania przez organ informacji w tym zakresie.

Z informacji z rejestru gruntów, sporządzonej 27 kwietnia 2015 r. wynikało, że właścicielami m.in. działki nr 72 byli B. L. i C. L..

Sąd Rejonowy w G. postanowieniem z [...] września 2015 r., sygn. akt [...] stwierdził nabycie spadku po C. L. i B. L. przez B. S., M. L. i G. L. – dzieci B. L. i C. L..

Zgodnie z postanowieniami Aktu Notarialnego z 17 grudnia 2015 r. Repertorium A Nr [...] właścicielem m.in. działki 72 stał się G. L. w wyniku zawartej z B. S. i M. L. umowy darowizny. Z zapisu w Ewidencji Gruntów i Budynków prowadzonej przez Starostwo Powiatowe (Zawiadomienia o zmianie z 17 grudnia 2015 r., Nr zmiany w Dz.: 374/2015, Dowód zmiany: 30/2015) wynika, że na dzień wydawania zaskarżonego postanowienia jedynym właścicielem działki jest G. L..

Z powołanego na wstępie wniosku Skarżącej z 24 lutego 2015 r., jak również wyjaśnień zawartych w piśmie z 10 marca 2015 r. wynika, że Skarżąca użytkuje działkę nr 72 od bliżej nieokreślonego czasu na zasadzie ustnego porozumienia z jej byłym dzierżawcą (który miał zawartą umowę dzierżawy ze spadkobiercami właścicieli), a po jego śmierci na podstawie oświadczenia złożonego w Urzędzie Gminy w S. i oświadczenia złożonego przedstawicielowi współwłaścicieli – spadkobiercom tejże nieruchomości.

Ustawa o podatku rolnym, wskazując w art. 3 ust. 1 na to kto jest podatnikiem tego podatku, posługuje się pojęciem posiadania. Wobec faktu, że wspomniana ustawa nie zawiera odmiennego uregulowania znaczenia tego terminu, a także nic innego nie wynika z jej treści i celu, to posługując się wykładnią systemową, stwierdzić należy, że pojęcie to należy interpretować zgodnie ze znaczeniem tego słowa przyjętym w art. 336 ustawy Kodeks cywilny. Nawiązując do cywilistycznej konstrukcji posiadania należy zatem wskazać, iż posiadanie jest stanem faktycznym, polegającym na faktycznym władztwie, przez które rozumie się samą możność władania rzeczą (por. wyrok SN z dnia 15 czerwca 1972 r. sygn. akt III CRN 121/72 LEX nr 7096). Zakres tego władztwa ustawodawca sprecyzował w art. 336 Kodeksu cywilnego poprzez odwołanie się do definicji posiadacza jako podmiotu wykonującego określone władztwo nad rzeczą cudzą. Jak stanowi powołany przepis, posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Natomiast obciążenie obowiązkiem podatkowym w podatku rolnym prawodawca w art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy podatkowej powiązał ze stanem faktycznym posiadania, wywodząc go jednocześnie z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa, bądź też, na podstawie innego tytułu prawnego, udzielonego posiadaczowi w ramach atrybutów władzy właściciela. Powyższa konstatacja oznacza, iż pomimo że pojęcie posiadania na gruncie ustawy o podatku rolnym nawiązuje do jego konstrukcji cywilistycznej, to katalog zdarzeń prawnych określających status posiadacza w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy o podatku rolnym ustawodawca zawęził poprzez wymóg uprzedniego zawarcia umowy z właścicielem, bądź też uzyskania innego tytułu prawnego, wywiedzionego od właściciela (zob. wyrok NSA z 30 marca 2010 r., sygn. akt II FSK 1913/08).

Okoliczności rozpoznawanej sprawy nie wskazują, aby Skarżąca była posiadaczem samoistnym przedmiotowych gruntów. Zgodnie z art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Inaczej mówiąc to dane z ewidencji stanowią podstawę do ustalenia przedmiotu i podmiotu opodatkowania. Stosownie do treści przywołanego powyżej art. 336 Kodeksu cywilnego, posiadaczem samoistnym jest ten, kto rzeczą faktycznie włada jak właściciel. Skoro Skarżąca deklaruje, że użytkuje grunt będący własnością innych osób, to oznacza, że zdaje sobie sprawę, że ona nie jest ich właścicielem, a to wyklucza uznanie jej za posiadacza samoistnego.

W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego, brak było podstaw do uznania Skarżącej za podatnika podatku rolnego, a tym samym do skierowania do niej decyzji w sprawie wymiaru podatku rolnego na 2015 r. Obowiązek podatkowy ma charakter obiektywny i regulują go przepisy ustawowe, a to oznacza, że nie może on wynikać jedynie z subiektywnego przekonania osoby użytkującej grunt, na co zasadnie zwrócił uwagę organ w uzasadnieniu postanowienia z 18 grudnia 2015 r.

Powyższe stanowisko i przywołane argumenty należy również odnieść do sytuacji regulowanej przez art. 3 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 716 ze zm.), zgodnie z którym podatnikami podatku od nieruchomości (którymi w myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy są grunty), są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3; 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych; 3) użytkownikami wieczystymi gruntów; 4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Nieruchomości Rolnych lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości, b) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2.

Zgodnie z poglądem wyrażonym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 września 2006 r., sygn. akt II FSK 1090/05, przepis art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych kształtuje ogólną zasadę, stosownie do której, podatnikami są właściciele, posiadacze samoistni lub użytkownicy wieczyści nieruchomości.

Skoro Skarżąca nie spełniała warunku, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o podatku rolnym, jak również art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, organ zasadnie odmówił wszczęcia postępowania w związku ze złożonym przez Skarżącą wnioskiem, albowiem zgodnie z art. 165a § 1 O.p. gdy żądanie, o którym mowa w art. 165 (żądanie wszczęcia postępowania podatkowego), zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Użyte w art. 165a O.p. wyrażenie "nie może być wszczęte" należy odnieść do sytuacji, gdy wszczęciu postępowania podatkowego stoi na przeszkodzie przepis prawa bądź poszczególne jego przepisy, których wykładnia uniemożliwia prowadzenie tego postępowania i rozpatrzenia treści żądania w sposób merytoryczny. W rozpatrywanej sprawie przepisem tym jest art. 3 ust. 1 ustawy o podatku rolnym, jak również art. 3 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.), oddalił skargę jako niezasadną.