Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 356/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2016-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 239b, art. 210 par. 4
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński (spr.), Sędziowie sędzia SO del. do WSA Małgorzata Anna Dziemianowicz, sędzia WSA Andrzej Melezini, Protokolant, po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 kwietnia 2016 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi O. S.A. w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji organu I instancji w sprawie określenia wysokości podatku od nieruchomości za 2010 rok oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] Wójt Gminy K. działając na podstawie art. 239a oraz art. 239b § 1 pkt 1 i 4 ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 613 ze zm., dalej powoływana jako o.p.) nadał rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej z dnia [...] sierpnia 2015 r. określającej O. [...] S.A.

w W. (dalej powoływana jako "skarżąca Spółka") wysokość podatku

od nieruchomości za 2010 r.

W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, że jest uprawniony do nadania wyżej wymienionej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności,

w sytuacji gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące. Zdaniem organu zobowiązanie w podatku

od nieruchomości za 2010 r. może ulec przedawnieniu z końcem 2015 r., bowiem

z informacji uzyskanej w dniu 9 listopada 2015 r. od Naczelnika P. Urzędu Skarbowego w W. wynika, że wobec Spółki toczy się szereg postępowań egzekucyjnych w zakresie innych należności pieniężnych.

Po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej Spółki, w którym podniesiono między innymi zarzuty związane z brakiem poinformowania skarżącej Spółki o wszczęciu

i prowadzeniu postępowania w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności oraz nie uprawdopodobnieniem przez organ, że zobowiązanie nie zostanie wykonane przez skarżącą Spółkę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w B. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...] utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy.

W ocenie Kolegium w niniejszej sprawie zaistniały ustawowe przesłanki nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Organ zaznaczył,

że do upływu terminu przedawnienia pozostał krótki okres czasu (mniej niż

3 miesiące), zaległość podatkowa w podatku od nieruchomości dotyczy 2010 r.

co także pokazuje, iż skarżąca Spółka do chwili postępowania prowadzonego

w niniejszej sprawie przez organy nie uregulowała wymaganych należności. Ponadto organ I instancji uzyskał informację, że względem skarżącej Spółki toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych.

Kolegium podkreśliło, że podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2013 r., I FSK 1807/12, iż jeżeli okres

do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż

3 miesiące to uprawdopodobnienie przesłanki przewidzianej w § 2 art. 239 o.p. polega na wykazaniu, że zachodzą takie okoliczności faktyczne, które potwierdzają, że z tego powodu zobowiązanie podatkowe z decyzji nie zostanie wykonane. W tym zakresie bez znaczenia są wszystkie okoliczności odnoszące się do sytuacji majątkowej, czy też działań podatnika w stosunku do jego majątku.

Zdaniem Kolegium nie bez znaczenia jest także fakt, że Spółka nie wypełniła wezwań organu I instancji z dnia [...] maja 2015 r., [...] czerwca 2015 r. oraz [...] lipca 2015 r. w zakresie przedstawienia żądanych dokumentów i udzielenia znanych jej informacji. Przekazywane przez pełnomocnika pisma nie wnosiły żadnych istotnych elementów do ustalenia i wyjaśnienia stanu faktycznego oraz prezentowała stanowisko, że linie kablowe nie podlegają opodatkowaniu. Kolegium wskazało,

że mimo wydania przez organ I instancji decyzji w dniu [...] sierpnia 2015 r.

w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2010 r., skarżąca Spółka uregulowała jej dopiero po nadaniu ww. decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącej Spółki wywiódł skargę

do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, zarzucając naruszenie art. 210 § 4 w zw. z art. 239b § 2 o.p. poprzez brak uprawdopodobnienia,

że zobowiązanie podatkowe wynikające z decyzji Wójta Gminy K. nie zostanie przez skarżącą Spółkę wykonane przed terminem przedawnienia.

Wskazując na powyższe, pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Wójta Gminy K. z dnia [...] listopada 2015 r. oraz o zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zdaniem skarżącej Spółki, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy nie przywołał w istocie żadnej okoliczności, która wskazywałaby na wysokie prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania przez Skarżącą.

Ustawodawca wskazał dwie odrębne przesłanki konieczne do nadania nieostatecznej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności i obydwie muszą znaleźć zastosowanie w okolicznościach danej sprawy. Uprawdopodobnienie,

że zobowiązanie nie zostanie wykonane jest zatem niezależną przesłanką, którą organy powinny wykazać. Kwestie związane z wydaniem decyzji pozostają bez związku z oceną, czy zobowiązanie w niej ustalone zostanie, czy też może nie zostać wykonane. Zdaniem Spółki wniesienie odwołania od decyzji pierwszo-instancyjnej nie może stanowić uprawdopodobnienia przez organ nie wykonania zobowiązania wynikającego z takiej decyzji. Spółka podkreśliła też, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym ustanowiona jest zasada, że wykonaniu podlegają jedynie decyzje ostateczne, a zatem nie można wywodzić uchylania się

od obowiązku zapłaty z zachowania, które dopuszczają przepisy prawa.

W odpowiedzi na skargę, Kolegium podtrzymując stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Kluczową kwestią w przedmiotowej sprawie stała się zasadności nadania przez Wójta Gminy K. rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji tego organu z dnia [...] sierpnia 2015 r., która to określała Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2010 r.

Zgodnie z art. 239a o.p. decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.

Prawne przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji podatkowej określone zostały w art. 239b § 1 i 2 o.p., przy czym z pkt 4 § 1 tego artykułu wynika, że rygor natychmiastowej wykonalności może być nadany, gdy okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące, zaś w § 2 tego artykułu ustawodawca wskazał, że przepis § 1 stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Uprawdopodobnienie, o którym mowa oznacza, że obowiązkiem organu podatkowego nie jest dowodowe wykazanie,

że podatnik nie zapłaci podatku wynikającego z nieostatecznej decyzji, ale wskazanie na okoliczności, fakty już istniejące, na podstawie których można obiektywnie i racjonalnie wnioskować, że podatek ten nie zostanie zapłacony.

Pewne wątpliwości interpretacyjne może budzić relacja poszczególnych przesłanek zawartych w art. 239b § 1 o.p. do przesłanki wynikającej z § 2 tego artykułu. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego zwrócono uwagę,

że jeżeli okres pozostały do upływy terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące, to uprawdopodobnienie przesłanki przewidzianej w art. 239b § 2 o.p. polega na wykazaniu, że zachodzą takie okoliczności faktyczne, które potwierdzają, że z tego powodu zobowiązanie podatkowe wskazane w decyzji nie zostanie wykonane. W tym zakresie bez znaczenia są wszystkie te okoliczności, które odnoszą się do sytuacji majątkowej, czy też działań podatnika w stosunku do jego majątku. Okoliczności te mogłyby mieć znaczenie wyłącznie w przypadku zaistnienia pozostałych przesłanek z art. 239b § 1 pkt 1-3 o.p. Skoro bowiem do upływu terminu przedawnienia pozostał bardzo krótki okres, to w aspekcie prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania podatkowego nie mają żadnego znaczenia okoliczności faktyczne dotyczące wielkości majątku podatnika, jego zasobów finansowych, czy dotychczasowej postawy w zakresie uiszczania danin publicznoprawnych (zob. np. wyroki NSA: z dnia 3 lipca 2013 r., sygn. akt I FSK 1307/12; z dnia 3 grudnia 2013 r., sygn. akt I FSK 1807/12; z dnia

14 stycznia 2014 r., I FSK 260/13; z dnia 12 marca 2014 r., I FSK 523/12, a także

z dnia 27 sierpnia 2014 r., I FSK 1316/13 – dostępne w Centralnej Bazie Orzecznictwa Sądów Administracyjnych).

Podzielając powyższe stanowisko należy podkreślić, że przesłanki wymienione w art. 239b § 1 o.p. stanowią odrębne punkty odniesienia

do uprawdopodobnienia, że zobowiązanie nie zostanie wykonane (przesłanka z art. 239 § 2 o.p.). Jeżeli organ podatkowy powołuje się na przesłankę z art. 239b § 1

pkt 4 o.p., to chcąc wypełnić warunek wynikający z art. 239b § 2 o.p., powinien wskazać na takie okoliczności stwarzające ryzyko niewykonania zobowiązania podatkowego, które wiążą się z krótszym niż 3 miesięcznym okresem jego przedawnienia. Taką okolicznością może być między innymi czas niezbędny

do uzyskania przez decyzję nieostateczną waloru ostateczności, jak też dotychczasowe postępowanie podatnika.

Na takie okoliczności powołały się w tej sprawie organy podatkowe.

Należy mieć przede wszystkim na uwadze, że zaległość podatkowa w podatku od nieruchomości dotyczy 2010 r. i w momencie orzekania przez organ I instancji

do upływu terminu przedawnienia pozostał krótki okres (niewiele ponad miesiąc). Trzeba też zaznaczyć, że czynności podejmowane przez Spółkę w trakcie toczącego się postępowania uzasadniają tezę, że ich celem było dążenie do przedawnienia zobowiązania podatkowego poprzez nieuzasadnione przedłużanie postępowania. Spółka nie wypełniała wezwań organu w zakresie przedstawienia żądanych dokumentów i udzielenia znanych jej informacji (wezwania z: [...] maja 2015 r.,

[...] czerwca 2015 r., [...] lipca 2015 r.). Tego typu postawa nosiła znamiona obstrukcji procesowej. Należy też wskazać, że Spółka skorzystała ze swojego prawa

do odwołania się od decyzji organu I instancji. Organ dysponował również wiedzą,

że wobec skarżącej toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych. Wszystko to uzasadniało obawę, że zobowiązanie wynikające z decyzji mogło nie zostać wykonane.

Tym samym za bezzasadne należało uznać zarzuty dotyczące naruszenia art. 210 § 4 i art. 239b § 2 o.p. Zaskarżone postanowienie nie narusza też innych przepisów prawa.

W tym stanie rzeczy, skargę jako niezasadną należało oddalić, orzekając

na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270

ze zm.).