Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt I SA/Ke 359/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2017-07-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 153,
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 41a ust. 1 pkt 1,
journal: Dz.U. 2016 poz 277
law: Ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Chraniuk-Stępniak (spr.), Sędziowie Asesor WSA Agnieszka Banach, Sędzia WSA Maria Grabowska, Protokolant Starszy inspektor sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2017 r. sprawy ze skargi D. Ś. na decyzję Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności składkowych uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r. nr [...] Prezes Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (dalej: "Prezes", "organ") utrzymał w mocy decyzję z [...] r. [...]odmawiającą D.Ś. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników w łącznej kwocie 6.809,14 zł.

Organ podniósł, że analizując sprawę wziął pod uwagę postanowienia wynikające z art. 41a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r.

o ubezpieczeniu społecznym rolników (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 277 ze zm.), dalej u.u.s.r. W kontekście tego przepisu Prezes podniósł, że ważny interes zainteresowanego istnieje wtedy, gdy spłata należności z tytułu składek mogłaby spowodować niemożność zaspokojenia przez zobowiązanego podstawowych potrzeb życiowych. Przy rozpatrywaniu wniosków o umorzenie zadłużenia uwzględnia się także stan finansów funduszu emerytalno-rentowego i składkowego, z których wypłacane są świadczenia wszystkim uprawnionym ubezpieczonym. Organ wskazał, że z budżetu państwa na rok 2017 r. przewidziano kwotę dotacji do Funduszu Emerytalno-Rentowego w wysokości 17.512.032 tys. zł dotacji. Wyjaśnił, że z planu finansowego funduszu emerytalno-rentowego na rok 2017 wynika, że jego stan na początek roku wyniósł 186.000 zł, natomiast na koniec roku 35.339 tysięcy złotych. Organ opisał, że fundusz składkowy jest funduszem samofinansującym i środki w nim gromadzone przeznaczone są do wypłaty świadczeń z ubezpieczenia wypadkowego, chorobowego. Umorzenie należności skutkuje obniżeniem środków finansowych tych funduszy. Stan finansów funduszu emerytalno-rentowego przemawia za odmową umorzenia, bowiem powiększa ono konieczność zwiększenia dotacji z budżetu państwa, zwiększając deficyt w zakresie wpływów ze składek. Podobnie ze stanem funduszu składkowego.

Dalej organ powołał przepisy prawa wspólnotowego, dotyczące pomocy, której zasady regulują m.in. postanowienia Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 1408/2013

z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art.107 i 108 Traktatu

o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym. Przepisy te dotyczą pomocy państwa udzielanej przedsiębiorcom, jak i innym beneficjentom w wyjątkowych sytuacjach.

J.S. wnioskując o umorzenie należności powołał się na ważny interes wynikający ze stanu zdrowia, tj. problemy z kręgosłupem, ze wzrokiem,

i z trudnej sytuacji materialnej. Organ ustalił, że wnioskodawca posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 3,08 ha fizycznych, co stanowi 1,6175 ha przeliczeniowych. Orzeczeniem z 15 lutego 2017 r. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności postanowił zaliczyć wnioskodawcę do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności od 3 stycznia 2017 r. Zdaniem organu, posiadany stopień niepełnosprawności nie uniemożliwia całkowicie podjęcia zatrudnienia. Na podstawie ww. orzeczenia Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w G.od 1 marca 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. przyznał pomoc w formie zasiłku stałego w kwocie 168,16 zł miesięcznie. Wnioskodawca ma prawo do złożenia wniosku o rentę.

J.S. wskazał, że uległ wypadkowi podczas cięcia drewna, jednakże jak ustalił organ, nie zgłosił on wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym. Sytuacja materialna jest trudna. Gospodarstwo rolne położone jest w znacznej odległości od wsi, przez co dojazd do posesji jest utrudniony. Podmokła droga gminna wymaga remontu. Dom murowany składa się z 3 pokoi, kuchni, łazienki, korytarza, ganku. Na terenie posesji znajduje się budynek gospodarczy (obora murowana i stodoła murowano-drewniana). W gospodarstwie rolnym w dniu 7 sierpnia 2013 r. miał miejsce pożar stodoły. Spaleniu uległy również maszyny rolnicze traktor i kombajn. Z powodu braku ubezpieczenia budynków J.S. nie otrzymał odszkodowania. Jedyną pomocą była kwota 500 zł otrzymana z Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Na terenie gospodarstwa miały miejsca podtopienia, w wyniku których zniszczeniu uległa chlewnia. Spowodowało to, że wnioskodawca musiał sprzedać trzodę chlewną po niskiej cenie.

Wnioskodawca posiada zaległości w podatku rolnym w kwocie 44 zł i w podatku od nieruchomości w kwocie 14 zł. Nie jest zwolniony z odłogowania gruntów. Dochód z gospodarstwa jest niski - zgodnie z obwieszczeniem Prezesa GUS z 23 września 2016 r. w sprawie wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2015 r. wyniósł 266,21 zł.

Podczas wizytacji [...] r. wnioskodawca podał, że jest chory, droga gminna jest nieprzejezdna, a sytuacja finansowa nie uległa poprawie. Poza pożarem w 2013 r., podtopieniami, zalaniem piwnicy wodą w 2017 r., inne okoliczności w gospodarstwie nie wystąpiły. Ponoszone wydatki miesięczne to: energia elektryczna 49 zł, butla gazu 60 zł, woda 5 zł, zakup żywności 120 zł. Wnioskodawca oświadczył, że nie wystarcza mu środków na zakup leków. Łączna kwota wydatków miesięcznych wynosi 234 zł.

Organ podniósł, że analizując wniosek o umorzenie wzięto również pod uwagę przepisy prawa unijnego dotyczącego pomocy publicznej, której zasady reguluje m.in. rozporządzenie Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013r. w sprawie stosowania art.107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz. Urz. UE L 352). Przepisy te stanowią, że udzielanie korzyści finansowych w formie ulg w spłacie należności z tytułu składek (odsetek) może stanowić indywidualną pomoc w ustabilizowaniu przejściowo trudnej sytuacji ekonomicznej płatnika spowodowanej okolicznościami nadzwyczajnymi, noszącymi znamiona czynników niezależnych od beneficjenta. W ocenie Prezesa, wnioskodawca nie spełnia tych wymogów, w związku z czym organ nie znalazł przesłanek do umorzenia należności odsetek obejmujący pomoc de minimis w rolnictwie. Nie daje to pozytywnej prognozy co do poprawy sytuacji ekonomicznej gospodarstwa warunkującej umorzenie zaległości w ramach pomocy de minimis w rolnictwie. Umorzenie nie ustabilizuje trudnej sytuacji ekonomicznej gospodarstwa.

Organ wyjaśnił, że należności za okres od 2004.3kw do 2007.2kw. nie uległy przedawnieniu, gdyż zgodnie z art. 41b ust.4 u.u.s.r. bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu od 27 czerwca 2007 r., tj. od dnia podjęcia decyzji o rozłożeniu na raty należności z tytułu składek. Należności za okres od 2007.3 do 2011.4/12 nie uległy również przedawnieniu, gdyż obowiązywał je 10- letni termin przedawnienia stosownie do art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (t.j. Dz. U. Nr 232 poz.1378). Zadłużenie za okres od 2011.2/04 do 2012.4/12 objęte jest postępowaniem egzekucyjnym. Bieg terminu przedawnienia za ten okres został zawieszony od 14 grudnia 2012 r., tj. od dnia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Należności za okres od 2004.3kw. do 2011.2/04 zostały spłacone poprzez potrącenia z zasiłku chorobowego.

Na powyższą decyzję J.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K.. Skarżący nie zgodził się decyzją Prezesa. Wskazał, że wypadek przy cięciu drewna nie został uznany przez organ za wypadek

w gospodarstwie rolnym. Złożył wniosek o rentę, który nie został rozpatrzony. Dojazd do gospodarstwa nie jest utrudniony, jak podniósł organ, lecz niemożliwy. Z tego powodu nie dojechała straż pożarna do pożaru. Wizytacja 4 maja 2017 r. nie odbyła się w gospodarstwie. Do spotkania doszło na drodze, na której utknął samochód pracowników organu. Podatek rolny jest umarzany co roku. W dniu 4 maja 2017 r. pracownicy nie opisali faktycznego wyglądu terenu, w tym wody stojącej na gruncie. Woda była też w piwnicy, na podwórku i w stodole.

Skarżący podjął pracę w zakładzie pracy chronionej, z której dochody będzie przeznaczał na leczenie pogarszającego się wzroku. Z powodu stanu zdrowia nie będzie już hodował zwierząt. Posadził sad, który nie dał plonów.

Do skargi J.S. załączył kserokopię podania skierowanego do Urzędu Gminy w G.o umorzenie zaległego podatku oraz decyzję

z 17 stycznia 2017 r. wydaną przez Wójta Gminy G.umarzającą zaległości podatkowe w podatku od nieruchomości, rolnym i leśnym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Opisał ponadto udzielone D.S. układy ratalne. Wskazał też na wydane w sprawie wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. z 28 stycznia 2016 r. I SA/Ke 783/15, z 7 lipca 2016 r. I SA/Ke 356/16, z 3 listopada 2016 r. I SA/Ke 549/16 i z 29 marca 2017 r.

I SA/Ke 107/17.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył, co następuje.

Sądy administracyjne zostały wyposażone w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji lub postanowienia, sąd bada ich zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych – t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1066 ze zm. oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., określanej dalej jako ustawa p.p.s.a.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści.

Dokonując kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, sąd bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchylenie zaskarżonej decyzji następuje bowiem m.in. wówczas, gdy sąd stwierdzi, że w sprawie doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy bądź, gdy dopuszczono się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że prawomocnym wyrokiem

z 3 listopada 2016 r. sygn. akt I SA/Ke 549/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny

w K. uchylił decyzję Prezesa z 30 sierpnia 2016 r. utrzymującą w mocy decyzję tego organu, odmawiającą D.S. umorzenia należności wobec KRUS. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd zarzucił organom nierozważenie przesłanki określonej w art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r. i dowolną ocenę przy ustalaniu wysokości miesięcznych dochodów zobowiązanego.

W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, Prezes w ponownie prowadzonym postępowaniu nie zastosował się do powołanych wyżej wytycznych Sądu zawartych w wyroku z dnia 3 listopada 2016 r. Organ naruszył tym samym przepis art. 153 ustawy p.p.s.a., który stanowi, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną należy rozumieć wyjaśnienie istotniej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania

w rozpoznawanej sprawie. Natomiast wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencję oceny prawnej i dotyczą sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy. Mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (tak również A. Kabat [w] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 345).

Należy stwierdzić, że organ podjął próbę wizytacji w gospodarstwie D.Ś., ale z poczynionych ustaleń (częściowo błędnych), wywiódł wnioski pomijające znaczenie treści art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r. Przepis ten stanowi, że Prezes lub upoważniony przez niego pracownik Kasy, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem zainteresowanego, na jego wniosek, uwzględniając możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego, może umorzyć w całości lub w części należności Kasy z tytułu nienależnie pobranych świadczeń w całości lub części. Treść tego przepisu oznacza, że obowiązkiem organu orzekającego w sprawie umorzenia należności jest wyjaśnienie sytuacji materialnej skarżącego. Dla ustalenia sytuacji bytowej zobowiązanego nie wystarczy jednak wskazanie wysokości dochodów i wydatków, konieczne jest bowiem ustalenie relacji pomiędzy dochodami a wydatkami koniecznymi dla egzystencji zobowiązanego. Tylko bowiem ustalenie takiej relacji pozwala na dokonanie oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ ustalając możliwości płatnicze D.Ś. wskazał na uzyskiwanie zasiłku w wysokości 168,16 zł miesięcznie. Jak wynika z akt sprawy (pismo GOPS w G.z 28 kwietnia 2017 r.) zasiłek ten został przyznany od 1 marca 2017 r. do 31 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. w uzasadnieniu wyroku I SA/Ke 549/16 wskazał, że dochody, które z natury mają charakter czasowy nie stanowią stałego źródła dochodów. Są niewątpliwą pomocą dla zobowiązanego, ale w czasie ściśle określonym i z uwagi na czasowy charakter nie mogą być traktowane jako trwałe zabezpieczenie spłaty należności. Organ w uzasadnieniu decyzji zestawił kwotę z zasiłku z wydatkami wnioskodawcy, co oznacza, że wbrew zaleceniom Sądu, uwzględnił tę kwotę po stronie możliwości płatniczych wnioskodawcy. Tym samym organ naruszył treść art. 153 ustawy p.p.s.a.

Obowiązkiem organu, co akcentowano w uzasadnieniu wyroku I SA/Ke 549/16, jest dokonanie wszelkich ustaleń i okoliczności potwierdzających aktualną sytuację materialną i życiową wnioskodawcy. Dopiero bowiem analiza tej sytuacji istniejąca w dacie rozstrzygania daje organowi możliwość oceny, czy pozwala ona i w jakim zakresie na zapłatę należności. Dochody wnioskodawcy, jak wyżej wskazano, zostały określone błędnie, co w efekcie nie mogło doprowadzić do prawidłowego ustalenia ich relacji z wydatkami strony.

Natomiast pozostałe ustalenia, o ile znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym, nie zostały prawidłowo ocenione w kontekście istnienia ważnego interesu po stronie D.Ś..

Organ przytoczył szereg ustaleń, w tym: niepełnosprawność i choroby wnioskodawcy, wypadek przy cięciu drewna, pożar gospodarstwa, w którym spaleniu uległa stodoła i maszyny rolnicze, podtopienia gospodarstwa, zniszczenie chlewni, zalanie piwnicy. Wskazał na brak możliwości dojazdu do gospodarstwa rolnego,

o czym przekonali się zresztą osobiście pracownicy organu usiłujący dojechać na wizytację w dniu 4 maja 2017 r.

Należy podkreślić, że dla podjęcia rozstrzygnięcia w oparciu o przepis

art. 41 a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r. nie wystarczy samo wskazanie okoliczności, w jakich znajduje się strona – konieczne jest bowiem ich rozważenie w kontekście ważnego interesu zainteresowanego. Organ całkowicie pominął taką analizę.

Wymaga wyjaśnienia, że sytuacją uzasadniającą istnienie po stronie podlegającego ubezpieczeniu rolnika ważnego interesu w umorzeniu należności

z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne rolników na podstawie art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r., jest niemożność opłacenia składek ze względu na brak środków finansowych. Istnienie tego interesu nie może być kwestionowane w sytuacji, gdy zapłata składek zagraża podstawom egzystencji osoby podlegającej ubezpieczeniu. Ważny interes w umorzeniu składek ze względu na trudną sytuację materialną ubezpieczonego istnieje wtedy, gdy pomiędzy obowiązkiem zapłaty składek i możliwościami egzystencyjnymi zobowiązanego istnieje związek tego rodzaju, że wykonanie obowiązku zapłaty składek mogłoby spowodować niemożność zaspokojenia przez zobowiązanego podstawnych potrzeb życiowych.

W orzecznictwie, którego poglądy Sąd w składzie niniejszym w całości podziela, podkreśla się również, że przez ważny interes należy rozumieć także przypadek, gdy na skutek uiszczenia danej należności miałby on pozostawać bez środków do życia

i korzystać z pomocy społecznej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego

z 6 sierpnia 2010 r. II FSK 451/09, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Spełnienie przesłanki ważnego interesu wiąże się z istnieniem szczególnych powodów, powodujących, że żądanie pełnej i terminowej zapłaty świadczenia może zachwiać podstawami egzystencji strony. W pojęciu ważnego interesu zawierają się również sytuacje nadzwyczajne, czy też zdarzenia losowe uniemożliwiające uregulowanie zaległości. Będzie to również utrata możliwości zarobkowania lub utrata losowa majątku (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 marca 2010 r. I FSK 31/08, z 2 marca 2016 r. II FSK 2474/15, z 17 maja 2016 r. II FSK 963/14).

Akta sprawy wskazują, że po stronie D.Ś. zaszła nie jedna, a kilka nadzwyczajnych sytuacji, w tym pożar, podtopienia i zalanie piwnicy, a także brak możliwości dojazdu do gospodarstwa rolnego. Na dzień wydania zaskarżonej decyzji skarżący poza zasiłkiem, którego jak wyżej podniesiono nie można uwzględniać po stronie dochodów – nie uzyskiwał innych środków materialnych. Stan zdrowia niewątpliwie również wpływa na sytuację materialną strony i rzutuje na jej potencjał na rynku pracy, a J.S. jest osobą niepełnosprawną i jak wskazał, z powodu braku pieniędzy nie kupuje lekarstw. Organ w żaden sposób nie powiązał tych okoliczności ze swoim stanowiskiem o nieumorzeniu należności składkowych.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 21 lutego 2013 r. II GSK 2227/11, wyjaśnił, że kryterium ważnego interesu zainteresowanego przy zaistnieniu którego organ może uwzględnić wniosek umorzeniowy, wskazuje, iż decyzja Prezesa ma charakter uznaniowy, co oznacza, że organ ten przy ustalonym stanie faktycznym ma możliwość wyboru rozstrzygnięcia. Orzekając w konkretnej sprawie organ może więc, a nie musi umorzyć należności, oceniając istnienie lub nieistnienie tego kryterium, a także możliwości płatnicze wnioskodawcy oraz stan finansów funduszów emerytalno-rentowego i składkowego, a w wyniku dokonanej oceny wybiera konsekwencje prawne swoich ustaleń. Wybór taki nie może być jednak dowolny i musi wynikać z wszechstronnego oraz dogłębnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, w szczególności tych podnoszonych przez stronę.

W ocenie Sądu, podjęta w sprawie decyzja, poprzez opisane wyżej jej uchybienia, jest dowolną i stanowi naruszenie art. 80 K.p.a. Przepis ten wyraża zasadę swobodnej oceny dowodów, według której organ prowadzący postępowanie, przy ocenie wiarygodności zgromadzonych dowodów nie jest skrępowany żadnymi regułami określającymi wartość poszczególnych rodzajów dowodów i dokonuje jej

w sposób swobodny, na podstawie własnego przekonania opartego na wiedzy, doświadczeniu życiowym, prawach logiki, wzajemnych relacjach między poszczególnymi dowodami, z uwzględnieniem całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Ocena dowodów nie może się koncentrować wokół jednego dowodu lub części dowodów. Stwierdzenie, że dana okoliczność została udowodniona, wymaga oceny wszystkich dowodów we wzajemnym ze sobą powiązaniu, do czego konieczne jest uprzednie przeprowadzenie wyczerpującego postępowania dowodowego. Zasada swobodnej oceny dowodów polega na tym, że organ nie jest związany żadnymi regułami dowodowymi, a rozstrzyga sprawę na podstawie przekonania opartego na swobodnym uznaniu niektórych dowodów za wiarygodne, innych natomiast za niewiarygodne. Ocena ta jednak powinna być zgodna z wymaganiami wiedzy, doświadczenia i logiki. Ponieważ granice swobodnej oceny dowodów nie są w żaden sposób bezpośrednio określone przepisami prawa powszechnie obowiązującego, ich przekroczenie musi być rozpatrywane w każdej konkretnej sprawie, przy uwzględnieniu reguł logicznej interpretacji faktów i zdarzeń.

Takich znamion pozbawiona jest zaskarżona decyzja. Całkowite pominięcie w świetle treści art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r. znaczenia nadzwyczajnych sytuacji i zdarzeń losowych, które zaszły po stronie D.Ś., wskazuje, że w procesie decyzyjnym organu zlekceważono prawidła poprawnego rozumowania (logiki) i doświadczenia życiowego. Stanowi to o naruszeniu art. 80 K.p.a.

Podsumowując należy stwierdzić, że organ wbrew treści art. 153 ustawy p.p.s.a. nie wypełnił wytycznych zawartych w wyroku I SA/Ke 549/16. Nie wyjaśnił znaczenia art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r. ani nie ocenił w jego kontekście sytuacji wnioskodawcy. Naruszył tym samym niniejsze przepisy jak i zasadę swobodnej oceny dowodów wyrażoną w art. 80 K.p.a.

Ponownie rozstrzygając sprawę organ dokona aktualnych na dzień wydania decyzji ustaleń faktycznych w zakresie wysokości uzyskiwanych przez D.S. dochodów i ponoszonych przez niego wydatków. Na tej podstawie organ rozważy możliwości płatnicze wnioskodawcy w odniesieniu do kwoty zaległości składkowych. Następnie organ oceni stan finansów funduszu emerytalno – rentowego i składkowego. Analiza tych przesłanek pozwoli organom ustalić istnienie ważnego interesu po stronie wnioskodawcy a w konsekwencji na prawidłowe zastosowanie treści art. 41a ust. 1 pkt 1 u.u.s.r. Organ uwzględni przy tym, że istnienie ważnego interesu nie może być kwestionowane w sytuacji zdarzeń takich jak pożar, powódź, czy podtopienia gospodarstwa rolnego.

Obowiązkiem organu będzie również ustalenie aktualnej wysokości należności z tytułu składek, dokonane przy uwzględnieniu upływów terminu przedawnienia. Organ będzie miał przy tym na uwadze, że należności za okres od 2004.3kw do 2011.2/04, które jak wskazał w uzasadnieniu decyzji zostały spłacone poprzez potrącenia z zasiłku chorobowego, nie powodują bezprzedmiotowości orzekania w przedmiocie umorzenia należności składkowych. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny, nie jest dopuszczalne umorzenie postępowania w sprawie o umorzenie zaległości podatkowych lub odsetek za zwłokę, jeżeli w trakcie toczącego się postępowania należność z tego tytułu została wyegzekwowana w trybie postępowania egzekucyjnego w administracji przez pobranie odpowiedniej kwoty z rachunku bankowego podatnika. Przymusowe wykonanie zobowiązania podatkowego w czasie trwania postępowania w sprawie o umorzenie zaległości nie czyni tego postępowania bezprzedmiotowym (wyrok z 27 sierpnia 1997 r., III SA 1972/95, POP 2000, z. 6, poz. 163).

Ze względu na powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku.