Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt III SA/Wr 586/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-02-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1-4,  art. 7 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: art. 9 art. 10 art. 81
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: par. 1 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2007 nr 46 poz 309
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością  uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania tej płatności
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 345 poz 1  art. 138 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady  (WE) nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych  gruntów do produkcji surowców
journal: Dz.U.UE.L 2003 nr 270 poz 1  art. 143b ust. 4,5
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w  ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr  1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr  2358/71 i (WE) nr 2529/2001
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18  art. 51 ust. 2
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Strzebinczyk Sędziowie Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz (sprawozdawca) Protokolant Halina Rosłan po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 19 stycznia 2010 r. sprawy ze K. K. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] r. K. K. (skarżący) złożył do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w W. wniosek o przyznanie płatności go gruntów rolnych na rok [...]. W sekcji VI wniosku - "Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych" wykazał [...] działek położonych w województwie d., powiecie w., gminie M., obrębie U. S. (działki nr: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...]). W sekcji VII wniosku - "Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych" wykazał do jednolitej płatności obszarowej (JPO) działki oznaczone literami: [...] i [...] o łącznej powierzchni [...] ha oraz do płatności do upraw roślin energetycznych (RE) działkę rolną [...] o powierzchni [...] ha.

W aktach sprawy znajduje się, oświadczenie skarżącego o uprawie roślin energetycznych przeznaczonych do przetworzenia na produkty energetyczne, wskazujące, iż na działce rolnej [...] o powierzchni [...] znajduje się uprawa [...]. W dniu [...] r. gospodarstwo skarżącego zostało wytypowane do kontroli na miejscu w ramach wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich i pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW). Kontrola została przeprowadzona przez inspektorów Biura Kontroli na Miejscu D. O. R. (DOR) ARiMR we W. w dniu [...] r. i wykazała, iż na działkach rolnych oznaczonych literami [...] i [...] powierzchnia użytkowana rolniczo jest mniejsza niż deklarowana we wniosku, natomiast na działce rolnej [...] stwierdzono łąkę na powierzchni większej ([...] ha) niż deklarowana ([...] ha). W odniesieniu do działki [...] stwierdzono, iż nie jest ona użytkowana rolniczo (kod DR18). Teren o powierzchni [...] ha sklasyfikowano jako nieużytek, bowiem drzewa, które się na nim znajdowały nie stanowią plantacji [...]. Ponadto dla działek [...] i [...] stwierdzono nieprawidłowości polegające na niewykoszeniu w terminie do 31 lipca części ww. działek, a dla działki [...] niespełnienie normy NI (grunt orny wykorzystywany jest do uprawy roślin lub ugorowany i N5 (grunty rolne nie są porośnięte drzewami lub krzewami) wskazując, iż jest to nieużytek porośnięty drzewami. Z pomiaru działek rolnych w ramach kontroli na miejscu, zgłoszonych we wniosku do jednolitej płatności obszarowej (JPO) wynika, że w obrębie całego wniosku, rzeczywista łączna powierzchnia tych działek stanowi: [...] ha. Sumaryczna różnica powierzchni wynosi: [...] ha, w stosunku do powierzchni zadeklarowanej, określonej na: [...] ha. Natomiast powierzchnia działek rolnych zgłoszonych we wniosku do płatności do upraw roślin energetycznych (RE), w stosunku do powierzchni działek skontrolowanych w ramach inspekcji terenowej została zawyżona o [...] ha.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w W. przyznał skarżącemu jednolitą płatność obszarową w wysokości [...] zł po pomniejszeniu o kwotę [...] zł oraz odmówił płatności do upraw energetycznych i nałożył sankcję w wysokości [...] zł. Dodatkowo organ I instancji zobowiązał skarżącego do zastosowania do dnia [...] r. działań naprawczych w stosunku do stwierdzonych nieprawidłowości w zakresie niespełnienia minimalnych norm. Podniesiono, iż stwierdzone błędy w zakresie utrzymana gruntów w dobrej kulturze rolnej przy uwzględnieniu wagi wykrytych nieprawidłowości (zasięgu, dotkliwości i trwałości) skutkują nałożeniem sankcji w wysokości 1 % na podstawie art. 6 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej: ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358 71 (WE) nr 2529/2001 (Dz. U. WE nr L 270 z 21.10.2003r., str. 1 ze zm.) w związku z art. 66 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm.). Odstąpiono jednakże od pomniejszenia przyznanej kwoty ze względu na nieprzestrzeganie ww. norm z uwagi na fakt, iż ustalona kwota sankcji [...] zł nie przekroczyła równowartości 100 euro, przeliczonej na złote, na podstawie ostatniego kursu wymiany walut ustalonego przez Europejski Bank Centralny przed dniem 1 października 2008 r., zgodnie z art. 37 a ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r.

Wskazane pomniejszenia płatności JPO zastosowane zostały z powodu różnic pomiędzy powierzchnią deklarowaną przez rolnika we wniosku, a powierzchnią ustaloną w wyniku kontroli na miejscu, przeprowadzonej przez ARiMR. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż zmniejszenie jednolitej płatności obszarowej (JPO) nastąpiło ze względu na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną ([...]) a ustaloną powierzchnią kwalifikującą się do objęcia jednolitą płatnością obszarową JPO ([...] ha), która wyniosła [...] %. Organ I instancji wskazał na brzmienie art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. WE Nr L 345 z 20.11.2004 r., ze zm.), który stanowi, iż jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku, a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3 % lecz nie więcej niż 30% powierzchni stwierdzonej, wówczas kwota, jaka ma być przyznana zostaje pomniejszona w danym roku o kwotę przypadającą na dwukrotną wykrytą różnicę.

Odmowa płatności (RE) nastąpiła ze względu na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną plantacji [...] ([...] ha), a stwierdzonym stanem uprawy, który na całej zgłoszonej przez rolnika powierzchni nie kwalifikował się do przyznania płatności. Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a stwierdzoną ([...] ha) wyniosła zatem [...] %. Organ I instancji wskazał na brzmienie art. 51 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., ze zm.), mówiący o tym, że jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 50 % powierzchni stwierdzonej, wówczas odmawia się płatności i nakładane są sankcje wieloletnie w wysokości przypadającej na różnice pomiędzy powierzchnia zadeklarowaną a stwierdzoną. Sankcja zatem ustalona została w wysokości [...] zł.

Od ww. decyzji pełnomocnik skarżącego wniósł odwołanie zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na wysokość przyznania płatności poprzez obrazę art. 9 i 10 kpa oraz naruszenie prawa materialnego poprzez przeliczenie należności przyznanych w euro na polskie złote, naruszenie art. 32 Konstytucji RP i art. 13 i 14 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniósł, iż w odniesieniu do wniosku skarżącego z dnia [...] r. powstały wątpliwości co do zgodności powierzchni i sposobu użytkowania (rośliny uprawianej) zadeklarowanych w ramach poszczególnych działek rolnych z powierzchnią i sposobem użytkowania stwierdzonym w wyniku przeprowadzonej kontroli w gospodarstwie metodą inspekcji terenowej w dniu [...] r. W gospodarstwie skarżącego – jak dalej wskazał organ – nie było możliwości zakwalifikowania działki rolnej [...], jako plantacji [...], bądź też stwierdzenia innego sposobu użytkowania, który kwalifikowałby je do jednolitej płatności obszarowej (JPO). Określony bowiem podczas kontroli na miejscu rodzaj użytkowania to nieużytek który nie jest objęty wsparciem bezpośrednim na podstawie art. 143 b ust. 4 rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dli systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001, z którego wprost wynika, iż obszar użytków rolnych objęty systemem jednolitej płatności obszarowej stanowi użytki rolne utrzymywane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. Użytkami tymi są grunty orne, trwałe użytki zielone, trwałe plantacje, ogródki przydomowe. Z kolei art. 5 ww. rozporządzenia stanowi, iż wszystkie grunty rolne a w szczególności grunty, które nie są wykorzystywane do celów produkcyjnych są utrzymywane w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska.

Ponadto kontrola działek rolnych [...] i [...] – jak podniósł organ – wykazała, iż zadeklarowana na nich powierzchnia jest mniejsza od tej, którą skarżący wpisał we wniosku. Dlatego też zastosowano zmniejszenie wynikające z art. 138 ust.1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r.

Ponadto w odniesieniu do płatności do upraw roślin energetycznych – organ II intencji wskazał – iż ze względu na wykrycie podczas inspekcji terenowej gospodarstwa strony, iż na działce [...] o zadeklarowanej powierzchni [...] ha występują zadrzewienia niekwalifikujące ten grunt do tej płatności, przyjęto iż powierzchnia tej działki została przedeklarowana o [...] % co zgodnie z art. 51 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. skutkuje odmową płatności i nałożeniem sankcji w wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy pomiędzy obszarem zadeklarowanym a stwierdzonym. Na wykonanych podczas kontroli zdjęciach o nr [...] i [...] widoczny jest zwarty obszar zadrzewiony i zakrzewiony, w tym występują tam liczne [...], które jednak nie stanowią plantacji [...]. Jak dalej wskazał organ - ponieważ różnica pomiędzy powierzchnią deklarowaną do płatności RE, a stwierdzoną stanowi [...] ha, natomiast stawka płatności do tej grupy upraw za rok [...] wynosi [...] ha to ustalono sankcję na kwotę [...] zł.

Odnośnie zarzutu zawartego w piśmie odwoławczym, iż organ I instancji naruszył art. 9 i 10 Kpa, organ II instancji wskazał na regulacje zawarte w art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawv, który stanowi, iż organ administracji publicznej udziela stronom, na ich żądanie niezbędnych pouczeń, do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania oraz zapewnia stronom na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie, przed wydaniem decyzji, umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Przepisy ustawy zawierają zatem szczególną regulacje ograniczającą zastosowanie art. 9 i 10 Kpa poprzez wymóg złożenia wyraźnego żądania strony, czego strona nie zadośćuczyniła, a ponadto wyłączyły zastosowanie art. 81 Kpa, który wskazuje, iż okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów. Dlatego też w ocenie organu II instancji zarzut ten należy uznać za zupełnie chybiony.

Jako chybiony należy również uznać – zdaniem organu administracji publicznej - zarzut strony, iż zaskarżona decyzja organu I instancji narusza prawo materialne, bowiem płatność została przyznana w złotych polskich, a nie w euro, należy uznać go za bezpodstawny. Stawki płatności w odniesieniu do jednolitej płatności obszarowej corocznie na podstawie delegacji ustawowej (art. 17 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy) ustalana jest w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw rolnictwa w złotych polskich. W roku [...] na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 listopada 2008 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za [...] r. (Dz. U. z 2008 r. Nr 201, poz. 1242) stawka ta została określona na [...] zł/ha. W odniesieniu natomiast do płatności RE, której stawka na mocy art. 88 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. została określona na kwotę 45 euro, należy wskazać, na brzmienie art. 45 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1290/2005 z dnia 21 czerwca 2005 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (Dz. Urz. UE L z 2005 r.), który stanowi, iż jeżeli bezpośrednia płatność przewidziana rozporządzeniem (WE) nr 1782/2003 zostaje dokonana na rzecz beneficjenta w walucie innej niż euro, Państwa Członkowskie dokonują przeliczenia na walutę krajową kwoty pomocy wyrażoną w euro na podstawie ostatniego kursu wymiany walut ustalonego przez Europejski Bank Centralny przed dniem 1 października roku, dla którego pomoc została przyznana.

W zakresie zarzutu nierównego traktowania obywateli (naruszenie art. 32 Konstytucji RP i art. 13 i 14 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka i Podstawowych Wolności) Dyrektor DOR ARiMR we W. nie stwierdził po analizie sprawy, aby w toku postępowania dopuszczono się do tego typu nieprawidłowości.

Od powyższej decyzji skarżący wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę, zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie

- prawa procesowego mającego istotny wpływ na wysokość przyznania płatności poprzez uszczuplenie należnego wsparcia, naruszenie art. 9,10 kpa;

- prawa materialnego poprzez przeliczenie należności przyznawanych w euro na polskie złote,

- naruszenie art. 32 Konstytucji RP poprzez stosowanie różnych stawek płatności dla użytków zielonych i art. 13, 14 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

W odpowiedzi na skargę organ administracji publicznej podtrzymał dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Oceniając decyzję administracyjną według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w zw. z art. 3 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "u.p.p.s.a."), sąd administracyjny bada, czy przy wydaniu indywidualnego aktu z zakresu administracji publicznej organy zachowały reguły proceduralne i czy niewadliwie zastosowały normy prawa materialnego odnoszące się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.

Zarzuty skargi i mające je wesprzeć argumenty nie mogą doprowadzić do wzruszenia zaskarżonej decyzji, gdyż kwestionowane przez stronę rozstrzygnięcia zostały wydane z zachowaniem reguł proceduralnych i znajdują dostateczne podstawy w prawie materialnym.

Aktem prawnym zawierającym podstawy prawne do decyzji wydanych w rozpoznawanej sprawie jest ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. nr 170, poz. 1051 ze zm.). Stosownie do treści art. 3 ust. 1-3 ustawy z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej oraz płatności cukrowej organ administracji publicznej:

1) stoi na straży praworządności;

2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;

3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;

4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowań przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.

Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2 są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności spraw zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Mając powyższe na uwadze, podkreślić należy, iż wskazana powyżej ustawa ograniczyła stosowanie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w zakresie informowania stron i ich czynnego udziału w postępowaniu (art. 9, 10 kpa) jedynie do przypadków w których strona w powyższym zakresie wystąpiła do organu administracji publicznej z właściwym żądaniem. Skoro zatem z akt sprawy nie wynika aby w toku postępowania skarżący wystąpił z żądaniami o których mowa powyżej, to nie sposób uznać – wbrew twierdzeniom skarżącego – iż organy niedopełniały obowiązków wynikających z treści art. 3 ust. 3 i 4 ustawy.

Dalej należy podnieść, iż według art. 7 ust. 1 tej ustawy rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. Gruty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikują się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003 jeżeli:

1. na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004;

2. wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym złożony został wniosek o przyznanie tej płatności;

3. został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Istotnym jest, że tylko łączne spełnienie przez producenta rolnego wszystkich wymienionych w art. 7 przesłanek ustawowych stanowi podstawę do ubiegania się o przyznanie płatności do gruntów rolnych.

Jeśli zaś chodzi o płatności uzupełniające, to przysługują one rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przy czym dotyczy to powierzchni upraw: 1) chmielu, 2) roślin przeznaczonych na paszę uprawianych na trwałych użytkach zielonych, 3) innych roślin. Według zaś rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2007 r. w sprawie roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków o trybu przyznawanie tej płatności (Dz. U. Nr 46, poz. 309 ze zm.), płatnością uzupełniającą do powierzchni upraw zostały objęte także zboża, w tym kukurydza (§1 ust. 1 pkt 1).

Art. 143 b ust. 4 rozporządzenia nr 1782/2003 wprowadził natomiast zasadę, w myśl której obszar użytków rolnych Państwa Członkowskiego objęty systemem jednolitej płatności obszarowej stanowi część wykorzystywanych użytków rolnych utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 roku, niezależnie od tego czy w tym dniu była na nich prowadzona produkcja, czy też nie, oraz jeśli jest to właściwe, jest dostosowany zgodnie z obiektywnymi kryteriami określonymi przez to nowe Państwo Członkowskie po zatwierdzeniu przez Komisję. Wykorzystywane użytki zielone oznaczają całkowity obszar obejmujący grunty orne, trwałe użytki zielone, zielone plantacje, ogródki przydomowe tak jak zostały ustalone przez Komisję dla jej celów statystycznych. Ust. 5 wskazanego artykułu stanowi natomiast, że do przyznania pomocy w ramach systemu jednolitych płatności obszarowych kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria określone w ust. 4 oraz działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji, które były utrzymywane dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 roku i do których zastosowanie ma pomoc przyznawana z tytułu upraw roślin energetycznych przewidziana w art. 88.

Bezspornym jest, iż w niniejszej sprawie z pomiaru działek rolnych w ramach kontroli na miejscu, zgłoszonych we wniosku z dnia [...] r. do jednolitej płatności obszarowej (JPO) wynika, że w obrębie całego wniosku, rzeczywista łączna powierzchnia tych działek stanowi: [...] ha. Sumaryczna zatem różnica powierzchni w stosunku do powierzchni zadeklarowanej, określonej na: [...] ha. wyniosła [...] ha. W konsekwencji powyższego organy administracyjne słusznie – stosowanie do treści art. 138 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Komisji (WE) nr 1782/2003 w sprawie systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania gruntów zarezerwowanych do produkcji surowców (Dz. Urz. WE Nr L 345 z 20.11.2004 r., ze zm.) – dokonały zmniejszenia jednolitej płatności obszarowej (JPO).

Natomiast powierzchnia działek rolnych zgłoszonych we wniosku do płatności do upraw roślin energetycznych (RE), w stosunku do powierzchni działek skontrolowanych w ramach inspekcji terenowej została zawyżona o [...] ha. Odmowa płatności (RE) nastąpiła zatem ze względu na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną plantacji [...] ([...] ha), a stwierdzonym stanem uprawy, który na całej zgłoszonej przez rolnika powierzchni nie kwalifikował się do przyznania płatności. Różnica pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną, a stwierdzoną ([...] ha) wyniosła [...] %. Organy administracyjne słusznie zatem wskazały na brzmienie art. 51 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., ze zm.), i odmówiły płatności (RE).

W niniejszym miejscu podkreślić również należy, iż przepisy prawa krajowego oraz wspólnotowego nie przewidują możliwości aby przyznane przez organy administracyjne płatności, w tym wnioskowane przez skarżącego, mogły być przekazywane w walucie euro. Stawki płatności w odniesieniu do jednolitej płatności obszarowej (JPO) ustalane są - corocznie na podstawie delegacji ustawowej (art. 17 ust. 1 pkt. 1 lit. a ustawy) w drodze rozporządzenia ministra właściwego do spraw rolnictwa - w polskich złotych. W [...] roku stawka – na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 5 listopada 2008 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej na [...] rok – została określona na [...] zł/ ha. W odniesieniu do drugiej z wnioskowanych przez skarżącego płatności – a zatem płatności do upraw roślin energetycznych (RE) – stawka została wprawdzie określona na kwotę 45 euro, aczkolwiek stosownie do treści art. 45 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1290/2005 z dnia 21 czerwca 2005 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej (Dz. Uz. UE L z 2005 r. Nr 209) jeżeli bezpośrednia płatność przewidziana rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 zostaje dokonana na rzecz beneficjenta w innej walucie niż euro, to Państwa Członkowskie, na podstawie ostatniego kursu wymiany walut ustalonego przez Europejski Bank Centralny przed dniem 1 października roku, dla którego pomoc została przyznana, dokonują jej przeliczenia na walutę krajową przy pomocy kwoty wyrażonej w euro.

Odnosząc się natomiast do oddalonych w trakcie rozprawy wniosków dowodowych wskazać należy, iż zastosowany art. 106 § 3 p.p.s.a. wyznacza ścisłe granice wykorzystania w postępowaniu sądowoadministracyjnym nowych dowodów. Z regulacji tej wynika, że nie każdy dowód może być dopuszczony w tym postępowaniu, lecz jedynie dowód z dokumentów, przy czym ma to być dowód uzupełniający, a więc taki, który nie był przedstawiony i oceniony w postępowaniu administracyjnym, zakończonym zaskarżaną decyzją. Jednakże przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentów jest możliwe, jeżeli łącznie spełnione są dwa warunki: jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Określenie "istotne wątpliwości" należy natomiast odnieść do oceny czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem, nie zaś do istotnych wątpliwości związanych z uzasadnieniem stanu faktycznego. Skoro zatem Sąd w niniejszej sprawie takich wątpliwości nie miał, toteż oddalił wnioski dowodowe skarżącego. Tym bardziej – co wymaga podkreślenia Sądu - przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a wynika także, że dopuszczenie dowodu z dokumentu jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem sądu. Zatem, nawet gdyby taki dowód był oferowany przez stronę w postępowaniu sądowoadministracyjnym, to jego nieprzeprowadzenie przez sąd i uchylenie decyzji - nie mogłoby być oceniane jako naruszenie prawa procesowego i to naruszenie istotne, mające wpływ na wynik sprawy (wyr. NSA z dnia 12 stycznia 2005 r., OSK 1595/04, niepubl.).

Nie można również zgodzić się z twierdzeniami skarżącego, iż skoro wniosek został złożony w [...] r. to po pierwsze kontrola zdeklarowanych w nim upraw i zasiewów nie może zostać przeprowadzona w [...] roku, a po drugie nie może ona stanowić podstawy do pomniejszeń płatności. Skoro bowiem skarżący we wniosku zadeklarował na działkach [...] łąki trwałe, zaś na działce [...][...] – czyli bezspornie uprawy o wieloletnim charakterze, nie podlegające płodozmianowi – to uprawy te można zweryfikować w każdym czasie. Podczas kontroli wykonanej [...] r. można również było zweryfikować czy grunty te były utrzymywane w [...] roku w dobrej kulturze rolnej tj. np. czy zostały wykoszone.

Skarżący podnosił również, iż nieprawdą jest aby na łąkach w wymaganym terminie do 31 lipca nie zostały wykonane odpowiednie zabiegi agrotechniczne, o czym w jego ocenie świadczyć ma faktura sprzedaży siana z dnia [...] r. Jednakże wskazać należy, iż po pierwsze stwierdzone naruszenia (normy N3) dotyczyły jedynie części zadeklarowanych przez skarżącego gruntów (na powierzchni [...] ha na działce [...] i na powierzchni [...] ha na działce [...], zaś wskazana faktura sprzedaży siana, wprawdzie może stanowić dowód faktycznego dokonania przez skarżącego sprzedaży siana, aczkolwiek bezspornie nie potwierdza okoliczności, aby cała zadeklarowana przez skarżącego powierzchnia łąk została wykoszona. Podnieść należy, iż sąd nie dopatrzył się w aktach sprawy dowodu, który zostałby przedłożony przez skarżącego w trakcie postępowania i świadczyć miałby, iż wyniki kontroli są sprzeczne ze stanem faktycznym. Tymczasem – stosownie do treści art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 216 lutego 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego – ciężar udowodnienia faktu, spoczywa na osobie, która wywodzi z tego faktu skutki prawne. Podnieść nadto należy, iż kontrola dokonana w gospodarstwie skarżącego przez wykonawcę zewnętrznego – spółkę "A" S.A. – w dniu [...] r. nie mogła zostać uwzględniona przez organy administracyjne, albowiem jej wyniki nie były znane organowi administracji publicznej przed wydaniem zaskarżonej decyzji.

Odnosząc się natomiast do zarzutu niezgodności zasad i przyznawania płatności do trwałych użytków zielonych z zapisami Konstytucji RP bądź też Konwencji Praw Człowieka podnieść należy – co też słusznie uczynił organ administracji publicznej – że kompetencje w tym zakresie posiada jedynie Trybunał Konstytucyjny, zaś organy administracji publicznej stosownie do art. 6 kpa zobowiązane są do stosowania obowiązujących przepisów prawa.

Skoro zaskarżona decyzja odpowiada prawu, obowiązkiem Sądu było oddalenie skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a.