Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 856/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-07-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6017 Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie
Hasła tematyczne: Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 33a ust. 10
journal: Dz.U. 2001 nr 5 poz 42
law: Ustawa z dnia 15 grudnia  2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska - Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Protokolant Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2010 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uznania kwalifikacji zawodowych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa na rzecz skarżącego M. B. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., Nr [...], na podstawie art. 33 a ust. 10 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 z późn. zm.), art. 14 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), art. 104 § 1 i 2 k.p.a., w związku z § 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie upoważnienia organów i jednostek do uznawania kwalifikacji w zawodach regulowanych (Dz. U. Nr 237, poz. 2007), odmówiła M. B. uznania kwalifikacji zawodowych w specjalności konstrukcyjno-budowlanej do projektowania i kierowania robotami budowanymi bez ograniczeń.

Podstawą powyższego rozstrzygnięcia było stwierdzenie, że wnioskodawca nie przestawił dokumentu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe wydanego przez uprawnioną instytucję w państwie wnioskodawcy oraz nie posiada odpowiedniej praktyki zawodowej we wnioskowanej specjalności.

Organ podniósł, iż zgodnie z art. 33 a ust. 10 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 z późn. zm.) właściwa Krajowa Rada Izby wydaje decyzję o uznaniu kwalifikacji zawodowych po spełnieniu warunków określonych w ustawie.

Podstawą do uznania kwalifikacji zawodowych zainteresowanego jest spełnienie przez niego przesłanek zawartych w art. 33 a ust. 4 pkt 1-4 oraz art. 33 a ust. 5 pkt 1-3 ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów. Powyższe przesłanki muszą być spełnione łącznie. Oznacza to, że niespełnienie choć jednej z nich uniemożliwia uznanie kwalifikacji zawodowych do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.

Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa wskazała, iż zgodnie z art. 33 a ust. 5 w/w ustawy zainteresowany do wniosku zobowiązany jest dołączyć:

a) dokument potwierdzający obywatelstwo danej osoby, b) dokumenty potwierdzające kwalifikacje zawodowe inżyniera budownictwa oraz zaświadczenie o doświadczeniu zawodowym danej osoby, c) zaświadczenie wydane przez właściwy organ państwa członkowskiego, że inżynierowi budownictwa nie zawieszono prawa do wykonywania działalności lub nie zakazano mu wykonywania zawodu, złożone nie później niż 3 miesiące od daty jego wydania.

M. B. do wniosku o uznanie kwalifikacji zawodowych nie dołączył dokumentów potwierdzających posiadanie kwalifikacji do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie wydanych przez uprawnioną instytucję w państwie wnioskodawcy oraz praktyki zawodowej we wnioskowanej specjalności.

Analizując natomiast przedłożone przez wnioskodawcę świadectwa pracy organ stwierdził, że zakres udokumentowanej praktyki zawodowej nie dotyczy czynności wchodzących w zakres samodzielnych funkcji technicznych pełnionych przez kierownika budowy i projektanta. Wykonywane i wykazane w przedłożonych dokumentach prace dotyczyły czynności pomocniczych, które nie wymagają posiadania uprawnień budowlanych do projektowania i kierowania robotami budowlanymi w specjalności konstrukcyjno-budowlanej.

Organ zauważył, iż zakres uprawnień objętych wnioskiem o uznanie kwalifikacji zawodowych w specjalności konstrukcyjno-budowlanej do projektowania i kierowania robotami budowanymi bez ograniczeń uprawniałby do czynności projektowania i kierowania robotami budowlanymi związanymi z obiektem budowlanym, takimi jak: sporządzania projektu architektoniczno-budowlanego w odniesieniu do konstrukcji obiektu oraz do kierowania robotami budowlanymi w powyższym zakresie oraz w odniesieniu do architektury obiektu. Z przedstawionych dokumentów nie wynika natomiast, aby w praktyce zawodowej wnioskodawca wykonywał prace w wyżej wymienionym zakresie.

Wobec powyższego Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa nie uznała dokumentowanego przez M. B. doświadczenia zawodowego uznając, że nie pełnił on samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, tzn. nie wykonywał działalności związanej z koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień technicznych oraz techniczno-organizacyjnych, a w szczególności nie pełnił funkcji projektanta i kierownika robót budowlanych we wnioskowanej specjalności.

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożył M. B.

Odwołujący się powoływał się na treść art. 12 a ustawy Prawo budowlane oraz innych aktów prawnych. Wskazywał, iż przedstawione przez niego zaświadczenia określają jednoznacznie, kiedy i jakie funkcje pełnił. Z dokumentów tych nie wynika, aby pełnił funkcje pomocnicze w budownictwie, a wręcz przeciwnie, wskazano w nich na samodzielną pracę. Ponadto skarżący podniósł, że przedłożone zaświadczenia obejmują okres ponad pięciu lat, tj. obejmują okres dłuższy niż wymagają tego przepisy.

Odwołujący się przedłożył również decyzję z dnia [...] kwietnia 2009 r. w sprawie nabycia uprawnień do używania tytułu zawodowego "Inżyniera", wydaną przez Władze Okręgu [...].

Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa, po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., Nr [...], utrzymała swoje wcześniejsze rozstrzygnięcie w mocy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpatrzeniu skargi M. B. na powyższą decyzję wyrokiem z dnia 16 listopada 2009r. sygn. akt VII SA/Wa 1496/09 uchylił zaskarżoną decyzję Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] czerwca 2009r.

Sąd uznał, że Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa rozpoznając w trybie art. 127§3 kpa wniosek skarżącego o ponowne rozpoznanie sprawy dopuściła się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego – art. 24§1 pkt 5 w związku z art. 127§3 kpa polegającego na wydaniu zaskarżonej decyzji przez ten sam "zespół orzekający", który brał udział w wydaniu decyzji niższej instancji.

W związku z wyrokiem Sądu Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa ponownie rozpoznając wniosek skarżącego decyzją z dnia [...] lutego 2010r. Nr [...]. utrzymała w mocy własną decyzję z dnia [...]kwietnia 2009r..

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że na podstawie art. 12a ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane samodzielne funkcje techniczne w budownictwie określone w art. 12 ust 1 Prawa budowlanego mogą również wykonywać osoby, których odpowiednie kwalifikacje zawodowe zostały uznane na zasadach określonych w przepisach odrębnych.

W związku z powyższym ma zastosowanie art. 33a ust 4 pkt 1-4 oraz art. 33a ust 5 pkt 1-3 ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów, na podstawie którego Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa prowadzi procedurę uznawania kwalifikacji zawodowych zainteresowanego.

Uznanie kwalifikacji zawodowych zdobytych w krajach członkowskich Unii Europejskiej następuje po spełnieniu przez wnioskodawcę przesłanek określonych we wskazanych wyżej przepisach. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Niespełnienie choć jednej z nich uniemożliwia uznanie kwalifikacji zawodowych do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Oznacza to, że do wniosku należy dołączyć dokument potwierdzający obywatelstwo danej osoby, dokumenty potwierdzające kwalifikacje zawodowe inżyniera budownictwa oraz zaświadczenie o doświadczeniu zawodowym danej osoby, zaświadczenie wydane przez właściwy organ państwa członkowskiego, że inżynierowi budownictwa nie zawieszono prawa do wykonywania działalności lub nie zakazano mu wykonywania zawodu, złożone nie później niż 3 miesiące od daty jego wydania.

W niniejszej sprawie skarżący wraz z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy przedłożył decyzję z dnia 21 kwietnia 2009r. wydaną przez Władze Okręgu [...] w sprawie nabycia uprawnień do używania tytułu zawodowego "inżynier". Daje ona M. B. prawo do posługiwania się tytułem zawodowym "inżynier". Decyzję podjęto na podstawie ukończonych przez niego studiów wyższych na Politechnice [...] na kierunku budownictwo, specjalność budownictwo hydrotechniczne. Ponadto w decyzji określono, że zdobyte uprawnienie do posługiwania się tytułem zawodowym inżyniera, odpowiada niemieckiemu tytułowi inżyniera, który został potwierdzony dyplomem uniwersyteckim na kierunku budownictwo.

Analizując złożone przez skarżącego dokumenty organ uznał, iż nie potwierdzają one kwalifikacji zawodowych inżyniera budownictwa, które odpowiadałyby polskim uprawnieniom budowlanym, a jedynie nostryfikację dyplomu Politechniki Warszawskiej dokonaną przez władze Okręgu [...].

Organ podkreślił, że zgodnie z art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 marca 2008r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej obywatelom państw członkowskich Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej lub państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), którzy nabyli w tych państwach, poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, kwalifikacje do wykonywania zawodów regulowanych lub działalności, o których mowa w załączniku nr IV dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych (Dz.Urz. UE L 255 z 30 września 2005r., str. 22, z późn. zm.), uznaje się te kwalifikacje na zasadach określonych w ustawie.

Zgodnie z powyższym w ocenie organu, dokumentu przedstawionego przez wnioskodawcę, a stanowiącego odpowiednik dyplomu uniwersyteckiego na kierunku budownictwo, nie można traktować jako kwalifikacji zawodowych zdobytych poza granicami Polski i odpowiadających polskim uprawnieniom budowlanym.

Oznacza to, że strona nie spełniła wszystkich przesłanek określonych w art. 33a ust 5 pkt 1-3 ww. ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budowlanych oraz urbanistów, tj. nie załączyła dokumentu poświadczającego kwalifikacje zawodowe w specjalności konstrukcyjno-budowlanej do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniósł M. B.

Decyzji zarzuci naruszenie art. 75, 76, 77, 80 i 84 kpa co w konsekwencji prowadzi do naruszenia art. 6, 7 i 8 kpa. Zdaniem skarżącego organ samorządu zawodowego wydając negatywną decyzję naruszył także przepisy prawa unijnego, w szczególności dyrektywę nr 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005r., w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych.

Podnosząc powyższe zarzuty M. B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa wniosła o jej oddalenie i podtrzymała swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Krajowej Rady Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] lutego 2010r., którą utrzymano decyzję tegoż organu odmawiającą M. B. uznania kwalifikacji zawodowych w specjalności konstrukcyjno-budowlanej do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń.

Jako materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 33a ust. 10 ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów oraz art. 14 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy Prawo Budowlane.

Odmawiając uznania kwalifikacji zawodowych Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa wyjaśniła, iż wnioskodawca nie udokumentował posiadania kwalifikacji zawodowych oraz odbycia praktyki zawodowej we wnioskowanej specjalności.

Z takim stanowiskiem organu nie można się zgodzić.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, iż stosownie do art. 12a ustawy Prawo budowlane w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 7 listopada 2008r. o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów oraz ustawy Prawo budowlane (Dz.U. Nr 210, poz. 1321) samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, określone w art. 12 ust 1 ustawy Prawo budowlane mogą również wykonywać osoby, których odpowiednie kwalifikacje zawodowe uznane zostały na zasadach określonych w przepisach odrębnych.

Zmiany wprowadzone ww. ustawą z dnia 7 listopada 2008r. miały na celu m.in. wdrożenie dyrektywy 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych. W obecnym brzmieniu art. 12a Prawa budowlanego w zakresie możliwości wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie przez osoby, których odpowiednie kwalifikacje zawodowe zostały uznane na zasadach określonych w przepisach odrębnych – odsyła do przepisów ustawy z dnia 18 marca 2008r. o zasadach uznawania kwalifikacji zawodowych nabytych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (Dz.U. Nr 63 poz. 394). Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa jako organ właściwy do wydania decyzji w sprawie uznania kwalifikacji zawodowych architekta, inżyniera budownictwa lub urbanisty, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, dowolnie przyjęła, iż dokumenty przedłożone przez skarżącego wraz z wnioskiem o uznanie kwalifikacji zawodowych w specjalności konstrukcyjno-budowlanej do projektowania i kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń nie potwierdzają kwalifikacji zawodowych inżyniera budownictwa.

Organ nie uzasadnił dlaczego przedłożony dyplom ukończenia studiów na Politechnice Warszawskiej na kierunku budownictwa nostryfikowany przez władze okręgu [...] nie może być "traktowany jako kwalifikacje zawodowe zdobyte poza granicami Polski odpowiadające polskim uprawnieniom budowlanym" .

Przypomnieć należy, że art. 12a Prawa budowlanego określa jedynie krąg osób innych niż wymienione w art. 12, które także mogą wykonywać samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, pod warunkiem wszakże, że spełnią warunki określone w tym przepisie. W rezultacie wobec nieostrożności zastosowanego przepisu art. 12a Prawa budowlanego i ewentualnych wątpliwości, które mogą się pojawiać w procesie jego stosowania konieczne jest przeprowadzenie wykładni tego przepisu, przede wszystkim w kontekście celu jego wprowadzenia do polskiego porządku prawnego.

Rozstrzygana sprawa zainicjowana skargą M. B. w ocenie Sądu należy do spraw wspólnotowych co oznacza, że sąd administracyjny – jako jednocześnie sąd wspólnotowy rozpoznający skargę – ma obowiązek zbadania kontrolowanej decyzji nie tylko pod kątem zgodności z polskim porządkiem prawnym ale również sprawdzenia czy zaskarżone orzeczenie zostało wydane na podstawie prawa polskiego zastosowanego zgodnie z prawem wspólnotowym. Przepisy prawa wspólnotowego, w tym także implementowana dyrektywa 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych, która znajduje zastosowanie do wszystkich obywateli państw członkowskich zamierzających wykonywać zawód regulowany w państwie członkowskim innym niż to, w którym uzyskali kwalifikacje zawodowe – nie różnicują statusu wnioskodawcy w zależności od posiadanego obywatelstwa. Potwierdza to również orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości , który wielokrotnie podkreślał (np. w tzw. sprawie J.Knoors), iż beneficjentem Dyrektywy są obywatele wszystkich państw członkowskich, niezależnie od miejsca ich zamieszkania i obywatelstwa, jednakże przy założeniu, że znajdują się (obiektywnie) w sytuacji przewidzianej w dyrektywie. Ponadto Trybunał podkreślił konieczność przestrzegania zasady transgraniczności i unikania tzw. "odwróconej dyskryminacji" tj. takiego traktowania ze strony państwa członkowskiego, które stawia w gorszej sytuacji swych własnych obywateli w stosunku do obywateli innych państw członkowskich. W ten sposób w sytuacji, w której obywatele państwa członkowskiego przez swoje działanie znaleźli się w jednej z sytuacji regulowanych przez prawo wspólnotowe, takiej jak uzyskanie kwalifikacji zawodowych w innym państwie członkowskim, mogą oni powołać unormowania traktatowe dotyczące swobodnego przepływu osób niejako "przeciwko" regulacji państwa członkowskiego, którego obywatelstwo posiadają. Obywatele ci bowiem znajdują się w stosunku do państwa, z którego pochodzą w sytuacji wszystkich innych osób korzystających z praw i wolności gwarantowanych przez Traktat.

Za błędne zatem uznać należy stanowisko organu, iż ukończenie odpowiednich studiów w Polsce nie może stanowić spełnienia warunku koniecznego do potwierdzenia kwalifikacji zawodowych.

Zważywszy na powyższe Krajowa Rada Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa przeprowadzając ponownie postępowanie zobowiązana będzie do weryfikacji złożonego przez skarżącego wniosku w oparciu o art. 12a Prawa budowlanego, który także powinien być powołany w podstawie rozstrzygnięcia, ze szczególnym uwzględnieniem spełnienia warunków określonych w Dyrektywie 2005/36/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005r. w sprawie uznawania kwalifikacji zawodowych.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.