Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2923/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Arkadiusz Tomczak (spr.), Sędzia WSA - Beata Krajewska, Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Protokolant st. sekr. sąd. - Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. w T. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności dla grup producentów rolnych oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 18 września 2013 r. do [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wpłynął wniosek grupy producentów rolnych "K." Sp. z o.o. (dalej zamiennie Grupa, Strona lub Skarżąca) o płatność ramach działania "Grupy producentów rolnych" za okres od 24 sierpnia 2012 r. do 23 sierpnia 2013 r.

W dniach 8 listopada 2013 r. oraz 12 listopada 2013 r. w gospodarstwach członków Grupy przeprowadzona została kontrola na miejscu.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w dniu 18 grudnia 2013 r. przekazał do Marszałka Województwa [...] wniosek o weryfikację spełnienia prze Grupę warunków funkcjonowania w zakresie grupy producentów rolnych.

Wezwaniem nr [...] z dnia 6 lutego 2014 r., Strona została zobligowana do udzielenia informacji w zakresie kosztów funkcjonowania związanych z bezpośrednim nadzorem technologicznym oraz kosztów produkcji ponoszonych przez poszczególnych członków Grupy. We wskazanym piśmie poproszono również o złożenie kopii dokumentacji związanej z nadzorem weterynaryjnym.

W dniach 14 i 17 lutego 2014 r. członkowie Grupy złożyli dokumenty (umowy, faktury, oświadczenia) i wyjaśnienia.

W dniu [...] marca 2014 r. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wydał decyzję nr [...] o odmowie przyznania środków finansowych w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

W dniu 31 marca 2014 r. Grupa złożyła odwołanie od tej decyzji.

W wyniku przeprowadzonego postępowania odwoławczego Prezes ARiMR utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał, że na gruncie przepisów wspólnotowych istota dochodzonej przez Grupę pomocy opisana została w art. 35 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21 października 2005 r., str. 1, ze zm.) (dalej "rozporządzenie nr 1698/2005"), zgodnie z którym, wsparcia finansowego udziela się w celu ułatwiania tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celu:

a) dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup,

b) wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych,

c) ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności.

Przepisy wykonawcze do rozporządzenia nr 1698/2005 zostały zawarte w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28 stycznia 2011, ze zm.) (dalej "rozporządzenie nr 65/2011").

Na gruncie prawa krajowego, zasady organizowania i funkcjonowania grup producentów rolnych reguluje ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz. 983, ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. i pkt 1 ustawy, grupa producentów rolnych prowadzi działalność jako przedsiębiorca mający osobowość prawną, pod warunkiem, że została utworzona przez producentów jednego produktu rolnego lub grupy produktów.

Szczegółowe warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" zostały uregulowane w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 81, poz. 550, ze zm.) (dalej "rozporządzenie").

Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, pomoc finansowa jest udzielana grupie producentów, która została utworzona ze względu na określone produkty lub grupę produktów.

Dodać również należy, iż jak wynika z treści przepisu art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Zgodnie z ww. art. 35 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1698/2005, celem pomocy finansowej przyznawanej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" jest ułatwianie tworzenia i działalności grup producentów do celu wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych.

Ponadto, w załączniku 1 (art. 35 ust. 2) do rozporządzenia nr 1698/2005 wskazane są ograniczenia dotyczące wysokości możliwej przyznanej płatności w ramach działania "Grupy producentów rolnych".

Po przeprowadzonym postępowaniu, organ II instancji stwierdził, iż w sprawie brak jest podstaw do wypłaty Grupie pomocy finansowej za okres od dnia 24 stycznia 2012 r. do dnia 23 stycznia 2013 r.

Prezes ARiMR ustalił, że Grupa została zawiązana przez 5 członków tj.: H. C., K. C., A. Z., D. Z. oraz D. Z. w dniu 2 marca 2012 r. Natomiast decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. Grupa została wpisana przez Marszałka Województwa [...] do rejestru grup producentów rolnych.

Siedziba gospodarstwa D. Z., D. Z. oraz A. Z. jak i siedziba samej Grupy znajdują się w miejscowości T. przy ul. [...], natomiast fermy drobiu członków grupy są położone w miejscowości R. nr [...]. W przypadku pozostałych członków grupy tj. K. C. i H. C. siedziba gospodarstwa, jak również fermy drobiu zlokalizowane są w miejscowości S., przy ul. [...]. Poszczególni członkowie Grupy prowadzą działalność w ramach działów specjalnych produkcji rolnej, uzyskali wpis do krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej, jako osoby fizyczne prowadzące działalność w zakresie chowu i hodowli drobiu. Zgodnie z danymi w rejestrze REGON rejestracja poszczególnych członków grupy jako osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą w zakresie chowu i hodowli drobiu miał miejsce w następujących dniach:

1) ferma drobiu H. C. (ul. [...] 61, S., [...] Ś.) - data rozpoczęcia działalności - 24 lutego 2012 r.;

2) ferma drobiu K. C. (ul. [...], S., [...]Ś.) - data rozpoczęcia działalności - 12 marca 2003 r.;

3) Gospodarstwo rolne D. Z. (ul. [...].[...].T.) - data rozpoczęcia działalności - 13 lutego 1996 r.;

4) Z. D. (ul. [...], [...] T.) - data rozpoczęcia działalności - 17 kwietnia 2012 r.;

5) Gospodarstwo rolne A. Z. (ul. [...],[...] T.) - data rozpoczęcia działalności - 26 października 2011 r.

Ponadto, w wyniku weryfikacji raportów z czynności kontrolnych przeprowadzonych u wymienionych członków Grupy ustalono, że:

1) w dniu 2 stycznia 2012 r. została zawarta umowa użyczenia działki ewidencyjnej nr [...] zabudowanej indycznikiem położonej w miejscowości R. pomiędzy D. Z. a D. Z., która jest współwłaścicielem obiektu produkcyjnego. Ponadto D. Z. oświadczył, że koszty produkcji w postaci podatków od gruntów, energii oraz zakupu paszy rozlicza po każdym "rzucie" w postaci przelewu jako "środki własne" na konto D. Z.;

2) w dniu 24 lutego 2012 r. została zawarta umowa użyczenia kurnika o pow. 900 m2 położonego w miejscowości S., ul. [...],[...] Ś. pomiędzy H. C., a K. C., która jest właścicielem obiektu. Nadto H. C. oświadczyła, iż koszty energii, zużytej paszy, leków rozlicza wspólnie z córką, tj. K. C.

Ustalono również, że umowa użyczenia jednego z kurników usytuowanych na działce nr [...] w m. S., zawarta pomiędzy K. C. a H. C. została sporządzona w dniu 24 lutego 2012 r. tj. tuż przed dniem utworzenia Grupy w dniu 2 marca 2012 r. Jednocześnie wskazano, iż dopiero w dniu 28 listopada 2012 r. dla Fermy Drobiu H. C. został nadany weterynaryjny numer identyfikacyjny [...]. Ponadto umowa na opiekę weterynaryjną została sporządzona w dniu 13 sierpnia 2013 r., tj. pod koniec trwania pierwszego roku działalności Grupy.

Następnie na podstawie przedłożonych przez członków Grupy dokumentów zarówno w trakcie kontroli na miejscu, jak również w późniejszych wyjaśnieniach Prezes ARiMR ustalił, że poza opłatami związanymi z usługami weterynaryjnymi, opłatami za badania i kosztami zakupu piskląt H. C. nie ponosi samodzielnie żadnych kosztów. Jeden z kurników znajdujących się w m. S., przy ul. [...], został bezpłatnie użyczony H. C. przez jej córkę K. C. Jednocześnie obie wspólnie opłacają rachunki za prąd oraz koszty zużytej paszy. Jednocześnie zgodnie z zawartą umową użyczenia z dnia 24 lutego 2012 r. "za węgiel rozliczenie będzie następować po otrzymaniu pieniędzy za żywiec. Koszty konserwacji lub napraw agregatu prądotwórczego, pompy głębinowej lub innych wspólnie wykorzystywanych urządzeń będą dzielone na połowę". W związku z przedstawioną konstrukcją funkcjonowania gospodarstw tych członków Grupy Prezes ARiMR stwierdził, że struktura produkcji drobiu prowadzonej przez H. C., wykazuje na silne uzależnienie od córki tj. K. C.

W przypadku kolejnych członków Grupy tj.: D. Z. i D. Z. ustalono, iż umowa użyczenia działki nr [...] w m. R., na której usytuowany jest indycznik, zawarta pomiędzy D. Z. a D. Z. została sporządzona w dniu 2 stycznia 2012 r. tj. bezpośrednio przed dniem utworzenia Grupy. Zgodnie z danymi zawartymi w rejestrze REGON D. Z. od dnia 17 kwietnia 2012 r. rozpoczął działalność gospodarczą w zakresie chowu i hodowli drobiu. Ponadto, podczas kontroli na miejscu zostały udostępnione dokumenty w postaci decyzji o ustaleniu kwoty zaliczki na podatek dochodowy od działów specjalnych produkcji rolnej za okres od kwietnia do grudnia 2012 r., oraz od stycznia do grudnia 2013 r. W ramach składanych wyjaśnień D. Z. oświadczył, że nie posiada dokumentu potwierdzającego nadanie numeru weterynaryjnego. W związku z powyższym, zgodnie z danymi zawartymi w Rejestrze Podmiotów Nadzorowanych dla województwa [...] ustalono, że numer weterynaryjny [...] został nadany dla tego podmiotu w dniu 27 kwietnia 2012 r. Z przedłożonych przez członka Grupy dokumentów zarówno w trakcie kontroli na miejscu jak również w późniejszych wyjaśnieniach wynika, iż poza opłatami związanymi z usługami weterynaryjnymi, opłatą za badania i zakupem piskląt D. Z., nie ponosi samodzielnie żadnych kosztów.

W ramach składanych wyjaśnień Pan D. Z. oświadczył, że "sam wykonuje prace gospodarcze, obornik przekazuje dla gospodarstwa T. z K., a nieżywe ptaki odbiera hodowca lisów nie ponosząc przy tym żadnych kosztów". Natomiast odnośnie kosztów dezynfekcji, deratyzacji, zakupu paliw, D. Z. nie gromadzi rachunków, ponieważ - zgodnie z oświadczeniem - nie ma takiego obowiązku. Brak jest również w dokumentach umów na wykonanie dezynfekcji i deratyzacji w kurniku. D. Z. przedłożył jedynie umowę na opiekę weterynaryjną z dnia 7 marca 2012 r. Ponadto, w trakcie kontroli na miejscu ustalono, iż koszty produkcji w postaci podatków od gruntów, koszty energii oraz koszty zakupu paszy D. Z. rozlicza po każdym rzucie w postaci przelewu jako "środki własne" na konto Pani D. Z.

W związku z tym Prezes ARiMR stwierdził, że i w tym przypadku struktura prowadzonej przez D. Z. produkcji drobiu wykazuje na silne uzależnienie od innego członka Grupy tj. D. Z. Fakt wzajemnego użyczenia nie tylko zaplecza produkcyjnego ale również środków do produkcji w postaci piskląt (vide: umowa przekazania piskląt z dnia 30 października 2013 r.), wskazuje na niesamodzielność produkcyjną gospodarstwa D. Z.

Prezes ARiMR analizując dokumentację ustalił, że przed utworzeniem Grupy członkowie Grupy tj. D. Z., A. Z. oraz H. C. nie prowadzili działalności w zakresie chowu drobiu rzeźnego. Wymienione osoby nie posiadały weterynaryjnych numerów identyfikacyjnych jak również infrastruktury do prowadzenia takiej działalności.

Prezes ARiMR podkreślił w swojej decyzji, że zgodnie z art. 35 ust 1 rozporządzenia 1698/2005 wsparcia udziela się w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów, celem dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup, wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych, ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności.

Przepisy wskazują na cel, jakim jest ułatwienie organizowania się przez indywidualnych, samodzielnych producentów funkcjonujących na rynku (mimo braku określenia przez ustawodawcę minimalnego okresu prowadzenia działalności), w Grupy ułatwiające uzyskanie lepszej pozycji konkurencyjnej takich podmiotów, których celem jest m. in. wspólne wprowadzanie towarów do obrotu oraz centralizacja sprzedaży.

Struktura produkcyjna, członkowska i uwarunkowania związane z powstaniem i prowadzoną działalnością Grupy wskazują, iż nie została ona utworzona w celu realizacji wskazanych celów tworzenia grup producentów rolnych. Wręcz przeciwnie, powyższe świadczy o kontynuacji działalności przez . C. oraz D. Z. i odwrotnym procesie jaki zaszedł w przedmiotowej sprawie. Już od początku działalności członkowie grupy wykazują silne uzależnienie D. Z. od D. Z. oraz H. C. od K. C.

W konsekwencji Prezes ARiMR uznał, że mimo spełnienia formalnych warunków niezbędnych do utworzenia grupy producentów rolnych na gruncie prawa polskiego, Grupa w sposób sztuczny i pozorny stworzyła warunki do przyznania pomocy, a otrzymanie przez Skarżącą w takiej sytuacji pomocy finansowej oznaczałoby uzyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia.

W tej sytuacji stwierdził, iż w analizowanym stanie faktycznym, przyznanie pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" za pierwszy rok działalności, spowodowałoby uzyskanie wsparcia przez osoby, których działalność nie stanowiła realizacji celu, dla którego Grupa została utworzona, a w szczególności celu określonego w art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005. W konsekwencji, doprowadziłoby to do naruszenia celów i istoty działania, wynikających z przedmiotowej regulacji.

Chronologia kolejnych zdarzeń poprzedzających utworzenie Strony wskazuje, że zamiarem osób zawiązujących Grupę oraz jej poszczególnych członków, było działanie mające na celu w pierwszej kolejności ominięcie warunku wskazanego w art. 35 ust. 1 lit. b rozporządzenia 1698/2005, a w dalszej kolejności otrzymanie płatności w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych".

W przedmiotowej sprawie, aby wypełnić warunek minimalnej ilości członków pomiędzy D. Z., a D. Z., została sporządzona w dniu 2 stycznia 2012 r. tj. bezpośrednio przed dniem utworzenia Grupy umowa użyczenia działki nr [...] w m. Radnica. Ponadto, umowa użyczenia jednego z kurników usytuowanych na działce nr [...] w m. S., zawarta pomiędzy K. C., a H. C., została sporządzona w dniu 24 lutego 2012 r., również tuż przed dniem utworzenia Grupy, w dniu 2 marca 2012 r. Prezes ARiMR podkreślił, że pomiędzy osobami istnieją więzi rodzinne tj. D. Z. jest synem D. Z., natomiast i H. C. jest matką K. C.

Wskazał też, że z informacji uzyskanych od Powiatowego Lekarza Weterynarii w Z. wynika, że w okresie poprzedzającym utworzenie Grupy tj. w latach 2010 - 2011, wielkość produkcji w gospodarstwie K. C., która wydzierżawiła część swojego gospodarstwa innemu członkowi Grupy wynosiła 42.550 sztuk indyków. Jednocześnie z informacji uzyskanych od Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. wynika, że Pani D. Z., która użyczyła Panu D. Z. działkę nr [...] w m. R., na której zlokalizowany jest obiekt służący do hodowli indyków produkowała łącznie 100.510 sztuk indyków w latach 2010 - 2011. W okresie tym w obu gospodarstwach wyprodukowano 143.060 indyków

Tymczasem zgodnie z oświadczeniami członków grupy w latach 2012 - 2013 w łącznie w gospodarstwach członków Grupy: wyprodukowano 74.045 indyków.

Zdaniem Prezesa ARiMR Grupa produkuje mniej sztuk indyków po jej utworzeniu. W jego opinii sytuacja ta spowodowana została podziałem gospodarstw K. C. oraz D. Z., dokonanym w celu spełnienia warunków formalnych do utworzenia Grupy. Podkreślił, że rozdrobnienie gospodarstw wypłynęło na obniżenie efektywności zarządczych członków Grupy i spowodowało spadek ilości wyprodukowanych indyków. Przed utworzeniem Grupy K. C. oraz D. Z. produkowały więcej indyków niż po przystąpieniu do Grupy.

W świetle wyników produkcji indyków uzyskanych przez K. C. oraz D. Z. Prezes ARiMR stwierdził, że w istocie doszło do decentralizacji a nie centralizacji produkcji pomiędzy podmiotami będącymi członkami Grupy, co stanowi jeden z wymogów celu działania strony określonych w art. 35 ust. 1 lit b rozporządzenia 1698/2005. Podkreślić, że skoro zgodnie z art. 2 ustawy o grupach producentów rolnych i ich związkach określone w nim podmioty prowadzące gospodarstwo rolne lub prowadzące działalność rolniczą w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej mogą organizować się w grupy producentów rolnych w celu dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej ilości i jakości, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, a także ochrony środowiska naturalnego, to jest jednoznaczne, że podmioty te "wchodząc" do Grupy, wnoszą do niej swój dotychczasowy potencjał produkcyjny, zatem można się spodziewać, że łącznie będzie on oscylował wokół sumy wszystkich tych potencjałów. Swoiste podzielenie się produkcją z innymi członkami Grupy dowodzi, że w istocie chodziło nie o samą produkcję i możliwość współpracy podmiotów tworzących Grupę w ramach wspólnego działania określonego zarówno w treści art. 35 ust. 1 lit b rozporządzenia 1698/2005, jak i treści art. 2 ustawy, ale o stworzenie sztucznych warunków umożliwiających uzyskanie płatności finansowej.

Chronologia kolejnych zdarzeń poprzedzających utworzenie Strony wskazuje, że zamiarem osób zawiązujących Grupę oraz jej poszczególnych członków, było działanie mające na celu w pierwszej kolejności ominięcie warunku wskazanego w art. 35 ust. 1 lit. b rozporządzenia 1698/2005, a w dalszej kolejności otrzymanie płatności w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych".

Na potrzeby wypełnienia warunku minimalnej liczby członków prowadzących działalność rolniczą wydzielona została część gospodarstwa, tak aby dwóch innych członków Grupy mogło się wykazać produkcją. Pomiędzy D. Z. a D. Z., została sporządzona w dniu 2 stycznia 2012 r. tj. bezpośrednio przed dniem utworzenia Grupy umowa użyczenia działki nr [...] w m. R. wraz z indycznikiem, ponadto, umowa użyczenia jednego z kurników usytuowanych na działce nr [...] w m. S., zawarta pomiędzy K. C., a H. C. została sporządzona w dniu 24 lutego 2012 r. również tuż przed dniem utworzenia Grupy w dniu 2 marca 2012 r., po to, aby Grupa miała minimalną liczbę członków.

Mając na uwadze te okoliczności Prezes stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie zostały wypełnione przesłanki wskazane w art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, zgodnie z którym, nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

W przedmiotowej sprawie, zdaniem Prezesa ARiMR Grupa, wypełniła zarówno obiektywny warunek do uznania że stworzyła sztuczne warunki tj. poprzez utworzenie Grupy niezgodnie z celem wskazanym w art. 35 ust. 1 lit. b rozporządzenia 1698/2005 oraz subiektywny warunek poprzez wykazanie, że cały ciąg zdarzeń poprzedzających utworzenie Grupy był zaplanowanym działaniem, które miało za cel ominięcie warunku z art. 35 ust. 1 lit. b rozporządzenia 1698/2005, a w dalszej kolejności powodowałoby uzyskanie płatności sprzecznej z celami danego systemu wsparcia.

Wskazał, iż członkostwo w grupie producentów rolnych nie jest obowiązkiem, a wszystkie warunki i zobowiązania wynikające z tego członkostwa, prowadzące do uzyskania płatności z tytułu pomocy finansowej, członkowie grupy przyjmują dobrowolnie. Kluczowym warunkiem jednakże jest spełnianie celów określonych zarówno w prawie wspólnotowym jak i krajowym. Warunku polegającego na centralizacji sprzedaży Grupa nie spełnia. Pomoc finansowa jest udzielana wówczas, gdy grupa nie tylko jest zarejestrowana, ale także funkcjonuje zgodnie z celami, dla których została utworzona.

Na marginesie Prezes ARiMR wskazał, że działanie "Grupy producentów rolnych" jest realizowane jako środki przejściowe dla nowych państw członkowskich, a celem tego działania, zakreślonego w Programie Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 jest: "wzmocnienie struktury instytucjonalnej w sektorze pierwotnej produkcji rolnej w celu wsparcia funkcjonowania producentów rolnych poprzez zachęcanie ich do tworzenia grup producentów rolnych i współpracy. W szczególności, celem jest dostosowanie produkcji prowadzonej w gospodarstwach członków grup producentów rolnych do wymogów rynkowych, wspólne wprowadzanie towarów do obrotu, w tym przygotowanie do sprzedaży, centralizacja sprzedaży oraz dostarczenie do odbiorców hurtowych.

W preambule rozporządzenia nr 65/2011 prawodawca unijny wskazał, iż Państwa członkowskie powinny ustanowić system kontroli, który zapewniałby przeprowadzanie wszystkich niezbędnych kontroli w celu skutecznego sprawdzania zgodności z warunkami przyznawania pomocy. Należy umożliwić kontrolę wszystkich kryteriów kwalifikowalności ustanowionych w prawodawstwie unijnym lub krajowym bądź w programach rozwoju obszarów wiejskich, zgodnie ze zbiorem weryfikowalnych wskaźników. Biorąc powyższe pod uwagę, należy wskazać, że pomoc udzielana jest, po spełnieniu warunków określonych przepisami prawa unijnego i krajowego, więc brak ich spełnienia nie daje podstaw do przyznania tej pomocy, szczególnie w świetle przepisu art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, zgodnie z którym, nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia, co w opinii organu zaistniało w przedmiotowej sprawie.

Odnosząc się do zarzutów przedstawionych w odwołaniu od decyzji wskazał, iż organ odwoławczy nie kwestionuje spełniania przez Grupę formalnych warunków koniecznych do uzyskania przez przedmiotową spółkę statusu grupy producentów rolnych.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego w pierwszej kolejności podkreślił, iż brak unormowań w zakresie konieczności potwierdzania przez członków Grupy prowadzenia działalności przed jej utworzeniem w przepisach obowiązujących w sprawach przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" nie oznacza, że pomoc w ramach przedmiotowego działania, może zostać przyznana w sytuacji, w której poszczególni członkowie, na potrzeby założenia grupy producentów rolnych, rozpoczynają działalność w branży, w której uprzednio żadnej działalności nie prowadzili. Dokonując interpretacji przepisów regulujących funkcjonowanie grup producentów rolnych nie można oczywiście tracić z pola widzenia istoty powołania "do życia" takiego tworu, który jest swoistym "przedłużeniem" działalności producentów rolnych określonych produktów. Grupy producentów rolnych tworzą bowiem wyłącznie producenci rolni określonego rodzaju produktu, w celach określonych w art. 2 ustawy i w art. 35 ust. 1 rozporządzenia nr 1698/2005, czyli związanych w pewien sposób z działalnością produkcyjną w rolnictwie.

Jak wynika z art. 21 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013, poz. 173), to Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Wydzierżawienie przez Panią D. Z. oraz K. C. własnej infrastruktury w postaci pomieszczeń do produkcji indyków na potrzeby innych członków Grupy, którzy nie posiadają własnych obiektów, nie ma nic wspólnego z koncentracją procesu produkcyjnego.

W przedmiotowej sprawie trudno doszukiwać się spełniania przez Grupę celów, dla których spółka powinna być powołana, z uwzględnieniem przywołanych uregulowań prawnych. D. Z. oraz K. C. wydzierżawiając pomieszczenia do produkcji indyków innym członkom Grupy niejako rezygnują z częściowego prowadzenia własnej produkcji indyków na rzecz wspomnianych członków. Taka metoda gospodarowania w żaden sposób nie wpływa na zwiększenie mocy produkcyjnej Grupy, gdyż w danym pomieszczeniu do produkcji indyków możliwa jest - do wyprodukowania z góry określona liczba indyków, bez znaczenia kto w danym czasie je wytwarza. W związku z powyższym, nie można mówić o jakiejkolwiek koncentracji podaży oraz poprawie efektywności gospodarowania, bowiem wysoce prawdopodobne jest, że z ekonomicznego punktu widzenia produkcja zarządzana i prowadzona w obu obiektach wyłącznie przez właścicielki przynosiłaby lepsze wyniki, niż w sytuacji pozornego podziału na odrębne podmioty prowadzące działy specjalne produkcji rolnej.

Analizując dokumenty niniejszej sprawy, nasuwa się konkluzja że produkcja podmiotu uległa rozdrobnieniu pomiędzy pięciu członków gdy tymczasem pierwotnie była prowadzona jedynie przez K. C. oraz D. Z.

Odnosząc się do argumentu braku kompetencji organu I instancji do oceny, czy dany podmiot podlega zakwalifikowaniu jako grupa producentów rolnych, wskazał, iż organ I instancji nie przeprowadził oceny we wskazanym przez Stronę zakresie, a wręcz przeciwnie, w zaskarżonej decyzji wskazał, iż nie kwestionuje spełnienia przez Stronę formalnych warunków koniecznych do uzyskania statusu grupy producentów rolnych. Jednakże odmienną kwestią jest spełnienie formalnych warunków do uzyskania statusu grupy producentów rolnych (o czym decyduje właściwy miejscowo marszałek województwa), a odmienną spełnienie przesłanek do otrzymania pomocy finansowej w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 określonych w przepisach wspólnotowych, czy też krajowych.

Prezes ARiMR nie dopatrzył się również naruszenia przez organ I instancji art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, zgodnie z którym, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Odnosząc się do twierdzeń Grupy dotyczących ustaleń poczynionych przez marszałka województwa w zakresie kontroli zauważył, iż zakres i właściwości marszałka województwa oraz zakres kontroli przeprowadzonych przez niego, wskazuje, że nie kontroluje on tych obszarów, które są istotne dla sprawy przyznania pomocy w ramach działania "Grupy producentów rolnych".

Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. Prezes ARiMR wskazał, że postępowanie w sprawie przyznania płatności regulowane ustawą PROW oraz wydanym na jego podstawie rozporządzeniem, jest postępowaniem szczególnym. Świadczy o tym, między innymi, treść regulacji zawartej w przepisie art. 21 ustawy PROW . Z przepisu tego wynika, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, wskazanych w art. 1 pkt 1 tej ustawy, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Odrębności tego postępowania, w stosunku do ogólnego postępowania administracyjnego, szczegółowo wskazane w ust. 2 art. 21, wyrażają się również w tym, że jak wynika z ust. 3 art. 21 strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, są zobowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, a ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która wywodzi z niego skutki prawne.

W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze na decyzję Prezesa ARiMR z [...] sierpnia 2014 r. pełnomocnik G. Sp. z o.o. wniósł o jej uchylenie. Sformułował zarzuty:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego:

a) art. 4. ust. 3 Rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. U. UE L z dnia 23 grudnia 1995r. w zw. z art. 4 ust. 8 Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE L z dnia 28 stycznia 2011 r.) poprzez błędne zastosowanie i uznanie, że działania Skarżącej wypełniały znamiona stworzenia "sztucznych warunków", w konsekwencji czego Grupie odmówiono przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych";

b) art. 35 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wspierania rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. L 277 z 21.10.2005r.; poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że działania Grupy nie wypełniają celów tam oznaczonych, a jedynie stworzono "sztuczne i pozorne warunki sprzeczne z celami działania wymaganego do otrzymania płatności";

c) § 3 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007r., w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej na wspierania Grupy Producentów Rolnych objętej Programem Rozwoju i Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 81, poz. 550 ze zm.; dalej jako poprzez jego niezastosowanie i nieudzielenie Grupie pomocy finansowej, mimo spełniania przez Grupę warunków do jej przyznania.

2. przepisów prawa procesowego, mających istotny wpływ na wynik sprawy:

a) art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego poprzez rozstrzygnięcie sprawy w oparciu o błędną interpretację obowiązujących przepisów w tym zakresie;

b) art. 77 § 1 i 80 k.p.a. w zw. z art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r. poz. 173 j.t.) poprzez dokonanie ustaleń niezgodnych, a nawet sprzecznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym;

c) art. 8 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez sformułowanie zarzutu tworzenia sztucznych warunków, nie mającego oparcia w zaistniałym stanie faktycznym,

d) art. 11 w zw. z art. 107 § 1 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia decyzji w sposób ogólnikowy, z pominięciem jej uzasadnienia prawnego w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że Prezes ARiMR nie dokonał w zasadzie wykładni pojęcia "sztuczne warunki", określonego w art. 4. ust. 3 Rozporządzenia Rady nr 2988/95 i następnie powielonego w art. 4. ust. 8 Rozporządzenia Komisji nr 65/2011. Ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że "(...) Grupa, wypełniła zarówno obiektywny warunek do uznania, że stworzyła sztuczne warunki tj. poprzez utworzenia Grupy niezgodnie z celem wskazanym w art. 35 ust. 1 lit b rozporządzenia 1698/2005 oraz subiektywny warunek poprzez wykazania, że ciąg zdarzeń poprzedzających utworzenia grupy był zaplanowanym działaniem, które miało za cel ominięcia warunku art. 35 ust. 1 lit b rozporządzenia 1698/2005, a w dalszej kolejności powodowałoby uzyskanie płatności sprzecznej z celami danego systemu wsparcia". Wskazano m.in., że zgodnie z ustaloną linią orzeczniczą Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dla stwierdzenia zaistnienia sztucznych warunków konieczne jest wykazanie: zaistnienia ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w uregulowaniach wspólnotowych, cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty; wystąpienia subiektywnego elementu woli uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań wspólnotowych poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek; oraz, że ciężar udowodnienia powyższych okoliczności obciąża organ krajowy.

Podkreślono, że organ niezasadnie przyjął, iż datą utworzenia grupy jest data zawiązania umowy spółki. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że Skarżąca została uznana w rozumieniu art. 35 Rozporządzenia Rady (UE) nr 1698/2005 przed dniem 31 grudnia 2013 r., bowiem decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. została wpisana przez Marszałka Województwa [...] do rejestru grup producentów rolnych. Tym samym grupa została utworzona w dniu 24 sierpnia 2012 r.

Wskazano, iż Prezes ARiMR całkowicie dowolnie ustalił, iż w sprawie przed utworzeniem grupy doszło do dekoncentracji gospodarstw D. Z. i K. C. Wadliwie też ustalono, iż produkcja realizowana przez Grupę osiąga wartości ilościowo niższe, aniżeli produkcja realizowana indywidualnie przed utworzeniem Grupy przez D. Z. i K. C. Wskazano, iż Organ na potrzeby niniejszej sprawy porównuje produkcję z okresu dwóch lat (okres przed utworzeniem Grupy) z produkcją zrealizowaną przez członków na przestrzeni jednego roku gospodarczego. Nadto Organ, zestawiając powyższe dane, nie zweryfikował struktury płciowej produkcji w porównywanych okresach. Organ oparł swoje wyjaśnienia na dokumentach uzyskanych od organów weterynaryjnych, jednak podane wartości zawierają istotne błędy i nieścisłości. W celu wyjaśnienia wątpliwości, w dniu 2 września 2014r. do Powiatowego Lekarza Weterynarii ("PIW") w K. zgłosiła D. Z. W wyniku ponownego sprawdzenia ustalono, że dane podane do ARiMR w istocie były błędne. Wskutek powyższego PIW w K. wydał dokument o znaku [...] dotyczący sprawy: [...], zgodnie z którym dokonano ponownej weryfikacji posiadanych danych informatycznych i stwierdzono, że przyczyną omyłki było dwukrotne wykazanie stanu pogłowia zwierząt. Zgodnie z powyższym, w przedmiotowym gospodarstwie rolnym, poziom produkcji na rok 2011 został ustalony na 29.300 szt. z tolerancją około 5%. (dla takiej liczby drobiu wystawiono świadectwa weterynaryjne). Powyższe uzasadnia wniosek, iż ilości produkcji z dwóch gospodarstw wskazane w dokumentacji weterynaryjnej, jaką kierował się Organ w niniejszej sprawie winne być ponownie zweryfikowane. Ustalenie Prezesa ARiMR. jakoby w niniejszej sprawie doszło do dekoncentracji gospodarstw, a także obniżenia wolumenu produkcyjnego w stosunku do ilości początkowej, jest nieuzasadnione. Ponadto podkreślono, że Organ nie zweryfikował czy w istocie nieruchomości, będące przedmiotem użyczenia, były wykorzystywane przez K. C. oraz D. Z. do prowadzenia działalności drobiarskiej. Twierdzenie zaś dotyczące dekoncentracji produkcji, mogłoby bowiem być zasadne jedynie w przypadku, gdyby wykazać, iż ewentualne ograniczenie produkcji, wynikało wyłącznie ze zmniejszenia powierzchni posiadanych kurników.

Wskazano też, iż brak jest przepisów ograniczających możliwość utworzenia grupy producentów rolnych przez osoby, które rozpoczęły działalność produkcyjną krótko przez utworzeniem grupy. Ponadto, wbrew interpretacji Prezesa ARiMR, Skarżąca, nie była zobowiązana przepisami prawa do posiadania dokumentów wskazujących na taką działalność. Wywodzenie zatem niekorzystnych skutków prawnych dla Spółki z braku przedstawienia pełnej dokumentacji uznać za nieprawidłowe. Takie postępowanie organów jest niedopuszczalne na gruncie art. 6 k.p.a. Organ uzasadnienie Decyzji opiera również na stwierdzeniu, iż w niniejszym przypadku po stronie H. C. i D. Z. zachodzi brak samodzielności produkcyjnej, bowiem osoby te pozostają w znacznej zależności od K. C. i D. Z., przy czym poprzez znaczną zależność Organ rozumie wspólne uiszczenia części kosztów produkcyjnych. Tymczasem Organ uzasadniając swoją decyzję nieprawidłowo utożsamia samodzielne prowadzenie gospodarstwa/produkcji z uiszczaniem płatności za poszczególne produkty i usługi bezpośrednio do kontrahentów. Przez samodzielne prowadzenie produkcji należy rozumieć samodzielne podejmowanie decyzji związanych z produkcją, ponoszenie przez dany podmiot ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością oraz ponoszenie kosztów tej działalności, a także czerpanie z niej zysków. Dla stwierdzenia samodzielności działalności, nie jest zdaniem skarżącej koniecznym ani wykonywanie samodzielnie prac gospodarskich, ani, wbrew twierdzeniu Prezesa ARiMR, uiszczenie wszelkich kosztów bezpośrednio do kontrahentów.

Podkreślono, że art. 107 k.p.a. określa warunki, jakie winna spełniać decyzja administracyjna jako akt prawny. Zgodnie z powołanym przepisem decyzja powinna zawierać m.in. uzasadnienie faktyczne i prawne. Zdaniem skarżącej wymogu tego nie spełniono.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 – dalej: p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:

1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:

a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;

3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.

Ze wskazanych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Jednocześnie, zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. , sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to między innymi, że sąd administracyjny nie musi w ocenie legalności zaskarżonego postanowienia ograniczać się tylko do zarzutów sformułowanych w skardze, ale może wadliwości kontrolowanego aktu podnosić z urzędu (patrz: T. Woś - Postępowanie sądowo-administracyjne, Warszawa 1996 r., str. 224). W tym celu Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszeń prawa w stosunku do aktów i czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).

Biorąc pod rozwagę przytoczone podstawowe zasady oceny dokonywanej przez sądy administracyjne, należy stwierdzić, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zasady organizowania się producentów rolnych w grupy producentów oraz zasady i warunki udzielania ze środków publicznych pomocy finansowej związanej z ich organizowaniem i funkcjonowaniem określa ustawa z 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 88, poz. 983 ze zm.). Stosownie do art. 2 ustawy z 15 września 2000 r. osoby fizyczne, jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz osoby prawne prowadzące gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub prowadzące działalność rolniczą w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej mogą organizować się w grupy producentów rolnych w celu dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej ilości i jakości, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, a także ochrony środowiska naturalnego. Treść art. 3 ustawy określa szereg warunków, które muszą zostać spełnione dla prowadzenia działalności przez grupę producentów rolnych, między innymi zgodnie z ust. 1 pkt 1 wskazanego art. grupa musi zostać utworzona przez producentów jednego produktu lub grupy produktów. W ustawie określone zostały również wymagania jakie musi spełniać statut lub umowa, na podstawie których działa grupa (art. 4). W ramach delegacji zawartej w art. 6 ustawy Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał rozporządzenie z 9 kwietnia 2008 r. w sprawie wykazu produktów i grup produktów, dla których mogą być tworzone grupy producentów rolnych, minimalnej rocznej wielkości produkcji towarowej oraz minimalnej liczby członków grupy producentów rolnych (Dz. U. Nr 72, poz. 424). W punkcie 5 załącznika do rozporządzenia z 9 kwietnia 2008 r. ustalono, że minimalna liczba członków grupy producentów drobiu żywego to 5 podmiotów a minimalna wielkość produkcji jeśli chodzi o indyki to 4.000 sztuk. Na podstawie art. 7 ustawy spełnienie przez grupę warunków określonych w ustawie o grupach producentów oraz w przepisach wydanych na podstawie art. 6 ustawy czyli w ww. rozporządzeniu z 9 kwietnia 2008 r., stwierdza w drodze decyzji administracyjnej marszałek województwa właściwy ze względu na siedzibę grupy, który dokonuje również wpisu grupy do prowadzonego przez siebie rejestru grup. Nadzór nad działalnością grupy sprawuje marszałek województwa ( art. 12 ustawy).

Program wspierania rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich obejmuje między innymi działanie pod nazwą "grupy producentów rolnych". W ramach tego programu grupom producentów rolnych przyznawana jest pomoc finansowa. Realizowanie programu na terytorium RP reguluje ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U.2013.173 j.t.) w tym w odniesieniu do grup producentów (art. 5 ust. 1 pkt 10). W treści art. 10 ust. 1 ustawy z 7 marca 2007 r. przewidziano, że pomoc jest przyznawana jeżeli wnioskodawca spełnia warunki przyznania pomocy określone w przepisach rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1), oraz w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia, a także w przepisach wydanych na podstawie art. 29 ustawy, czyli w rozporządzeniu z 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. (Dz. U. Nr 81, poz. 550 ze zm.). Zgodnie z § 3 rozporządzenia z 20 kwietnia 2007 r. pomoc jest udzielania grupie producentów, która prowadzi działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jest wpisana do rejestru grup producentów rolnych zgodnie z ww. ustawą czyli do rejestru prowadzonego przez właściwego marszałka województwa, została utworzona ze względu na produkty określone w załączniku do rozporządzenia i został jej nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów. W myśl § 6 ust. 1 rozporządzenia pomoc jest wypłacana w formie rocznych płatności i obejmuje okresy kolejnych 12 miesięcy prowadzenia działalności przez grupę, liczone od dnia decyzji o wpisie grupy do rejestru. Przytoczone wyżej przepisy krajowe nie przewidują kontrolowania przez organy ARiMR założenia i funkcjonowania grupy producentów rolnych pod kątem spełnienia wymogów formalnych. W tym zakresie organy ARiMR są związane decyzją i wpisem do rejestru dokonanymi przez właściwego marszałka województwa.

Wobec uzyskania przez skarżącą wpisu do prowadzonego przez Marszałka Województwa [...] rejestru grup producentów rolnych, Prezes ARiMR zobowiązany był uznać, że grupa spełnia wymogi formalne bycia grupą producentów rolnych.

Organy ARiMR wydając decyzje o płatności są zobowiązane sprawdzić czy wnioskodawca został wpisany do rejestru grup producentów rolnych, ale także sprawdzić czy wnioskodawca spełnia kryteria przyznania pomocy określone w przepisach wspólnotowych oraz czy nie zachodzą określone w przepisach wspólnotowych przesłanki do odmowy wypłaty.

Tak więc przed wydaniem decyzji w sprawie przyznania środków finansowych organy orzekające sprawdzają, czy przyznanie pomocy wnioskodawcy wpisanemu do rejestru będzie zgodne z przepisami rozporządzenia (Rady) 1698/2005 i rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w zakresie wprowadzenia procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do działań wsparcia rozwoju obszarów wiejskich.

Na gruncie prawa wspólnotowego cele pomocy finansowej przyznawanej grupom producentów określa przepis art. 35 rozporządzenia Rady nr 1698/2005, który w ust. 1 stanowi, że wsparcia ze środków dotyczących wspierania tworzenia grup producentów udziela się w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celów:

a) dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup;

b) wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych;

c) ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności.

Zgodnie z ww. art. 35 ust. 1 lit. b rozporządzenia nr 1698/2005, celem pomocy finansowej przyznawanej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" jest ułatwianie tworzenia i działalności grup producentów do celu wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych.

W związku z tym, że istotą pomocy jest wsparcie wspólnego wprowadzania do obrotu danego produktu należy przyjąć, że chodzi o działania wspólne czyli dokonywane przez wszystkich członków grupy.

Zgodnie z art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Ponadto, w załączniku 1 (art. 35 ust. 2) do rozporządzenia nr 1698/2005 wskazane są ograniczenia dotyczące wysokości możliwej przyznanej płatności w ramach działania "Grupy producentów rolnych".

Zdaniem sądu organ zastosował wymienione przepisy prawidłowo, mają one charakter prawa materialnego i mogą stanowić samoistną podstawę orzekania w odniesieniu do złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy dla działania "Grupy producentów rolnych" objętego PROW na lata 2007-2013.

Należy podkreślić, że istota sporu w sprawie sprowadza się do dokonania przez sąd oceny, czy w okolicznościach kontrolowanej sprawy organy orzekające dokonały prawidłowego ustalenia, że działania Skarżącej, poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu pozyskania korzyści w sposób sprzeczny z celami prawa wspólnotowego stanowiły podstawę odmowy przyznania pomocy na podstawie art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011.

Jak już wskazano, materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił bowiem przywołany art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011, zgodnie z którym nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Przepis ten stanowi zatem generalną klauzulę pozwalającą organom administracji publicznej przeciwdziałać obejściu prawa w celu uzyskania korzyści wbrew intencjom ustawodawcy unijnego. Obejście prawa dotyczy więc sytuacji, gdy działanie danej osoby zmierza do innego niż typowe w danych okolicznościach, wynikających z przepisów prawa, ukształtowania stosunków faktycznych lub prawnych po to tylko, by osiągnąć zamierzony przez taką osobę skutek prawny. Podkreślić trzeba także, że obejście prawa (nadużycie prawa) nie może skutkować ochroną prawną podmiotu, który sztucznie kreuje okoliczności uzasadniające stosowanie danej normy przyznającej określoną korzyść finansową i wiąże się to z sankcją wykluczenia możliwości skorzystania z tego prawa przez ten podmiot, o czym orzekł Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku z dnia 16 marca 2006 r. sygn. C-94/05 Emsland-Stärke GmbH przeciwko Landwirtschaftskammer Hannover (pkt 52-53) (patrz: LEXIS.pl nr 405322). Rozporządzenie Komisji (UE) nr 65/2011 nie definiuje ściśle pojęcia "sztucznych warunków". Należy jednakże wskazać, że problematyka obchodzenia prawa była przedmiotem szerszych rozważań Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Dlatego też przy interpretowaniu powyższego pojęcia sąd posłużył się ocenami zawartymi w wyroku Trybunału Sprawiedliwości z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12 (Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor na Dyrżawen fond "Zemedelie" - Razplasztatelna agencja), który dotyczy właśnie wykładni art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011. Wyrok w sprawie C-434/12 określa prawidłowy sposób postępowania przez organy ARiMR przy ocenie wystąpienia przesłanek z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011. Do stwierdzenia stworzenia przez beneficjenta sztucznych warunków uzasadniających odmowę przyznania płatności konieczne jest wykazanie łącznego wystąpienia elementu obiektywnego (ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w stosownych uregulowaniach, cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty) i subiektywnego (wola uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań Unii Europejskiej poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek). Trybunał orzekł zatem (pkt 43), że z tego względu art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 należy interpretować w ten sposób, że przesłanki stosowania tego przepisu wymagają istnienia elementu obiektywnego i elementu subiektywnego.

W ramach istnienia elementu obiektywnego do sądu należy zatem rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). Natomiast w ramach drugiego z elementów (subiektywnego) do sądu należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia EFRROW, ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więź prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w przedsięwzięcie, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami.

Nie budzi wątpliwości sądu, iż w przypadku ustalenia faktu stworzenia sztucznych warunków do uzyskania pomocy, wymienione przepisy uzasadniają odmowę jej przyznania. Sama okoliczność stworzenia sztucznych warunków do przyznania unijnej pomocy finansowej jest przy tym wynikiem logicznego podsumowania zdarzeń wywołanych przede wszystkim działaniem zainteresowanej strony ubiegającej się o tę pomoc, jak też logiczną oceną okoliczności wynikających z innego wniosku, innego podmiotu, czy też innego faktu i zdarzenia ustalonego w sprawie. Tak też było w przedmiotowej sprawie.

Punktem odniesienia były cele ustanowione przez ustawodawcę unijnego i krajowego uzasadniające przyznanie tej pomocy.

Pomoc w ramach działania omawianego w niniejszej sprawie sprowadza się do dofinansowania, głównie ze środków unijnych, projektu, który w swojej istocie prowadziłby do bezpośredniego osiągnięcia szczegółowego celu w nim określonego i jednocześnie przyczyniał się do realizacji jednego lub więcej celów określonych w rozporządzeniu nr 1698/2005 a także aktach normatywnych wydanych w trybie tego rozporządzenia.

Przenosząc te rozważania na grunt kontrolowanej decyzji w pierwszej kolejności wypada zauważyć, że poczynione przez Prezesa ARiMR ustalenia faktyczne co do zasady znajdują potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym. W świetle złożonego przez skarżącą pisma Powiatowego Lekarza Weterynarii w K. z 3 września 2014 r. (k. 25 akt sądowych) wątpliwości rzeczywiście mogą jednak budzić wskazane w decyzji dokładne wyliczenia co do wielkości produkcji drobiu przez członków Grupy przed i po jej założeniu. Nie jest przy tym jasne, czy informacja dotyczące produkcji z lat 2010 – 2011 dotyczą okresu dwuletniego (roku 2010 i 2011) czy krótszego (innego okresu z przełomu tych lat). Informacje dotyczące produkcji w latach 2012 – 2013 dotyczą niewątpliwie wielkości z okresu objętego wnioskiem o płatność, a więc od 24 sierpnia 2012 r. do 23 sierpnia 2013 r. Przyjęcie w szczególności pierwszej ewentualności odnośnie produkcji z lat 2010 – 2011 przeczyłoby tezie Prezesa ARiMR o spadku produkcji o blisko połowę. Nawet gdyby w tym zakresie przyjąć wszelkie twierdzenia skarżącej, nie oznaczałoby to jednak, że nie doszło do decentralizacji produkcji. Wielkość produkcji może być jedynie pochodną jej centralizacji (decentralizacji), sama w sobie nie przesądza jednak o tym, czy mamy do czynienia z jej centralizacją. Tym samym potencjalne uchybienia proceduralne w tym zakresie nie mogły mieć wpływu na legalność kontrolowanego rozstrzygnięcia.

Podmioty mogą organizować się w grupy producentów rolnych w celu dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej ilości i jakości, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, a także ochrony środowiska naturalnego, wsparcia natomiast udziela się w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów celem dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup, wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych, ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności. Przepisy te wskazują na cel, jakim jest ułatwienie organizowania się przez indywidualnych, samodzielnych producentów funkcjonujących na rynku (mimo braku określenia przez ustawodawcę minimalnego okresu prowadzenia działalności) w Grupy ułatwiające uzyskanie lepszej pozycji konkurencyjnej takich podmiotów.

Zasadnie organ wskazując m.in. na chronologię zgłoszenia rozpoczęcia działalności przez H. C.(24 lutego 2012 r.), D. Z. (17 kwietnia 2012 r.) i A. Z. (26 października 2011 r.), datę zawiązania umowy spółki G. Sp. z o.o. (akt notarialny z 2 marca 2012 r.), daty umów użyczenia indyczników przez dotychczasowych producentów D. Z. i H. C. (2 stycznia 2012 r. i 24 lutego 2012 r.), powiązania rodzinne poszczególnych członków grupy, miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, wreszcie ewidentną zależność nowych producentów od dotychczasowych, uznał, że wskazane działania zainicjowano w celu stworzenia sztucznych warunków pozwalających na uzyskanie pomocy unijnej. W ich wyniku doszło do decentralizacji produkcji (w miejsce dotychczasowych 2 producentów, pojawiło się 5 wykorzystujących ten sam potencjał gospodarczy dotychczasowych gospodarstw). Dzięki formalnemu rozdrobnieniu dotychczasowych gospodarstw w obrocie prawnym zaczęło funkcjonować 5 podmiotów – tyle ile było koniecznych do zawiązania Grupy i starania się o wsparcie unijne. Oczywistym przy tym jest, wbrew sugestiom skarżącej, że w użyczonych nowym producentom indycznikach prowadzona była wcześniej tożsama produkcja. Wtórne znaczenie dla poczynienia tych ustaleń ma data dokonania w dniu 24 sierpnia 2012 r. przez Marszałka Województwa [...] wpisu Grupy do Rejestru Grup Producentów Rolnych. Wpis ten nie ma charakteru konstytutywnego, nie decyduje o dacie powstania podmiotowości prawnej G. Sp. z o.o.

Struktura produkcyjna, członkowska i uwarunkowania związane z powstaniem i prowadzoną działalnością Grupy jednoznacznie wskazują, iż nie została ona utworzona w celu realizacji wskazanych celów tworzenia grup producentów rolnych. Wręcz przeciwnie, powyższe świadczy o kontynuacji działalności przez K. C. oraz D. Z. i odwrotnym procesie jaki zaszedł w przedmiotowej sprawie. Już od początku działalności członkowie grupy wykazują silne uzależnienie D. Z. od D. Z. oraz H. C. od K. C.

Przedstawione okoliczności obiektywnie świadczą o celu działań podjętych przez Grupę. Czyniono to w celu obejścia wymogu minimalnej liczby członków grupy w celu umożliwienia starań o wsparcie sprzeczne z jego przeznaczeniem. Wbrew zarzutom skargi w uzasadnieniu decyzji przedstawiono w wystarczający sposób tok rozumowania, który doprowadził do jej wydania. Przekonująco wskazano okoliczności obiektywne i subiektywne, które doprowadziły do uznania działań Grupy za stworzenie sztucznych warunków. Tym samym niezasadnie sformułowano zarzut naruszenia art. 11 w zw. z art. 107 § 1 k.p.a.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 6, art. 7, art. 8, art. 80, art. 77 § 1 k.p.a. wskazać wypada, że postępowanie w sprawie przyznania płatności regulowane ustawą PROW oraz wydanym na jego podstawie rozporządzeniem, jest postępowaniem szczególnym. Świadczy o tym, między innymi, treść regulacji zawartej w przepisie art. 21 ustawy PROW . Z przepisu tego wynika, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, wskazanych w art. 1 pkt 1 tej ustawy, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Odrębności tego postępowania, w stosunku do ogólnego postępowania administracyjnego, szczegółowo wskazane w ust. 2 art. 21, wyrażają się również w tym, że jak wynika z ust. 3 art. 21 strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, są zobowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, a ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która wywodzi z niego skutki prawne. Tym samym nie podzielono formułowanych w skardze zarzutów bezprawności w działaniach organu wzywających członków Grupy do przedstawiania dokumentów i wyjaśnień mających potwierdzać ich twierdzenia. Jeśli nie dysponowali takimi dokumentami, swoich twierdzeń nie wykazali.

Analiza akt wykazuje, że ustalenia organu (ze wskazanym w wcześniej wyjątkiem dotyczącym wielkości produkcji) znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym w sprawie. Ocena tego materiału jest prawidłowa i logiczna, w sprawie zaś nie występuje, zarzucane skargą, przekroczenie granic swobodnej oceny materiału dowodowego, nie ma też nieuprawnionych wniosków wypływających z tej oceny.

Reasumując w ocenie Sądu, przyjęcie przez organy orzekające, że nastąpiło sztuczne tworzenie warunków w celu uzyskania korzyści finansowej, co pozostaje w sprzeczności z celami prawa wspólnotowego i ma na celu ominięcie przepisów, jest w pełni zasadne. Prawidłowo zatem organy te uznały, iż powyższe działanie Skarżącej wyczerpało przesłanki art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011. Skutkowało odmową przyznania Skarżącej płatności i brak jest zatem podstaw do zakwestionowania prawidłowości wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.

Sąd nie dopatrzył się ponadto naruszenia przez organ przepisów postępowania, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. powinno prowadzić do uwzględnienia skargi. W kontekście powyższych przepisów nie dają podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia podniesione przez Skarżącą zarzuty. Należy bowiem podkreślić, że stosownie do treści powołanego wyżej przepisu p.p.s.a. podstawą do uwzględnienia skargi może być naruszenie przepisów postępowania tylko wtedy, gdy uchybienie to wywarło istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych względów, w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę