Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 1011/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2017-03-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 17 § 1, art. 18, art. 54 § 1,4 i 5
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędziowie Sędzia WSA Adam Jutrzenka-Trzebiatowski (spr.) Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2017 r. sprawy ze skargi T spółki z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] - powołując się na art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 23 – określanego dalej jako k.p.a.) w zw. z art. 17 § 1, art. 18 i art. 54 § 1 i 4, 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 599 ze zm. – określanej dalej jak u.p.e.a.) - po rozpatrzeniu skargi z dnia [...] lipca 2016r., wniesionej przez T Sp. z o.o. na czynność egzekucyjną stanowiącą zajęcie ruchomości w postaci automatów do gier, dokonane protokołem z dnia [...] czerwca 2016 r., oddalił skargę.

W uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazano, iż Dyrektor Izby Celnej jako organ egzekucyjny - na podstawie art. 31 u.p.e.a. - zlecił Dyrektorowi Izby Celnej wykonanie czynności egzekucyjnych w zakresie składników majątku T Sp. z o.o., znajdujących się na terenie działania organu rekwizycyjnego, tj. automatów do urządzania gier. Wykonując to zlecenie Dyrektor Izby Celnej - na podstawie art. 97 u.p.e.a. - dokonał zajęcia dwóch automatów do gier [...] o nr [...] na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych zobowiązanej spółki, objętych tytułem wykonawczym nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. Z powyższego zajęcia został sporządzony w dniu [...] czerwca 2016 r. protokół zajęcia ruchomości.

W dniu 27 czerwca 2016r. doręczono spółce protokół zajęcia i odbioru rzeczy, informując jednocześnie, że brak wpłaty spowoduje wszczęcie procedury sprzedaży zajętych automatów na poczet zaległości pieniężnych.

W dniu 14 lipca 2016r. do Dyrektora Izby Celnej wpłynęła skarga z dnia [...] lipca 2016r., złożona przez T Sp. z o.o. na powyższe zajęcie, w której strona zarzuciła naruszenie:

- art. 53 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz. U z 2015 r. , poz. 2310 – określanego dalej jako r.w.d.) poprzez pominięcie określenia w protokole zajęcia i odbioru ruchomości godziny przeprowadzonych czynności;

- art. 67 § 2 pkt 1 u.p.e.a. poprzez błędne określenie wierzyciela wskazując na Dyrektora Izby Celnej;

- art. 67 § 2 pkt 4 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe określenie tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia, który organ egzekucyjny określił jako tytuł wykonawczy wystawiony przez Dyrektora Izby Celnej o numerze [...], podczas gdy względem spółki nie jest prowadzone żadne postępowanie egzekucyjne na podstawie wyżej wymienionego tytułu wykonawczego, co narusza również art. 32 u.p.e.a. w zw. z art. 15 u.p.e.a. poprzez dokonanie czynności egzekucyjnych przez organ egzekucyjny w ramach niewszczętego prawidłowo postępowania egzekucyjnego i z brakiem poszanowania podstawowej zasady upomnienia.

- art. 67 § 4 pkt 2 u.p.e.a. poprzez niezawarcie w protokole zajęcia i odbioru ruchomości adnotacji, które z zajętych ruchomości mogą być sprzedane bezpośrednio po zajęciu, czy też które ruchomości poborca pozostawia pod dozorem zobowiązanego lub osoby zastępującej zobowiązanego, a które odbiera, co do wymienionej w protokole i zajętej ruchomości.

Ponadto skarżąca wskazała, że automaty będące przedmiotem zajęcia są w posiadaniu zależnym spółki na podstawie umowy leasingu, a ich właścicielem jest spółka handlowa prawa cypryjskiego, państwa członkowskiego Unii Europejskiej - S, Cypr.

W związku z powyższym skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej czynności egzekucyjnej.

Dyrektor Izby Celnej wskazał, iż zgodnie z brzmieniem art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego, którą - stosownie do art. 54 § 4 u.p.e.a. - należy wnieść w terminie 14 dni od dnia dokonania zakwestionowanej czynności egzekucyjnej. Podkreślił również, że celem skargi jest wyeliminowanie uchybień występujących podczas realizacji określonej czynności egzekucyjnej oraz nieprawidłowości spowodowanych przewlekłym prowadzeniem postępowania egzekucyjnego.

Organ odnosząc do zarzutów skargi zaznaczył, iż pominięcie określenia godziny przez poborcę spisującego protokół zajęcia i odbioru ruchomości w rozpoznawanej sprawie nie miało istotnego wpływu na zasadność i prawidłowość dokonywanej czynności egzekucyjnej. Ponadto powołała się na przepis art. 97 § 2 u.p.e.a., który stanowi, że zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione. Egzekutor dokonał zajęcia ruchomości zgodnie z art.98 § 1 u.p.e.a. poprzez wpisanie jej do protokołu zajęcia i jego podpisanie.

Dalej organ przytaczając art. 67 § 4 u.p.e.a. - określający treść protokołu sporządzanego z czynności zajęcia ruchomości - wskazał, że w protokole zajęcia z dnia [...] czerwca 2016 r. oznaczono wierzyciela tj. Dyrektora Izby Celnej. Zgodnie bowiem z § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie wyznaczenia organu Służby Celnej właściwego do wykonywania niektórych zadań Służby Celnej oraz określenia terytorialnego zasięgu jego działania (Dz. U. z 2015 r., poz. 1494 – określanego dalej jako rozporządzenie MF z dnia 15 września 2015 r.), w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie cytowanego rozporządzenia, dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej, przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają w mocy. Zatem za podmiot będący wierzycielem należało uznać Dyrektora Izby Celnej, a zatem wbrew zarzutom strony, w treści protokołu zajęcia ruchomości z dnia [...] czerwca 2016 r. prawidłowo powołano Dyrektora Izby Celnej.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 67 § 2 pkt 4 u.p.e.a., zgodnie z którym protokół zajęcia i odbioru ruchomości powinien zawierać numer tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia, organ stwierdził, że egzekutor prawidłowo wskazał tytuł wykonawczy o nr [...] będący podstawą do zajęcia zgodnie z powoływanym wcześniej protokołem. Odpis tytułu wykonawczego został doręczony w dniu 29 czerwca 2015 r. za pośrednictwem poczty, co wynika z zapisu w polu nr H. 1 tytułu wykonawczego i w tym dniu nastąpiło wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Wskazane w związku z powyższym naruszenie również art. 32 u.p.e.a. w zw. z art. 15 u.p.e.a. poprzez nieprawidłowe wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz brakiem poszanowania podstawowej zasady upomnienia nie może być rozpatrywane w ramach skargi na czynności egzekucyjne. W toku tego postępowania nie można dochodzić praw, które mogą być przedmiotem zarzutów, będących podstawą wniesienia innego środka zaskarżenia.

Odnosząc się do zarzut skarżącej braku w protokole zajęcia i odbioru ruchomości adnotacji, które z zajętych ruchomości mogą być sprzedane bezpośrednio po zajęciu oraz braku wskazania, które ruchomości pozostawia pod dozorem zobowiązanego, a które powierza innej osobie zastępującej zobowiązanego, organ przytoczył treść art. 104 § 1 u.p.e.a., zgodnie z którym sprzedaż zajętych ruchomości nie może nastąpić wcześniej niż siódmego dnia od daty zajęcia. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu sprzedaż zajętych ruchomości może nastąpić bezpośrednio po zajęciu, jeżeli: 1) ruchomości ulegają łatwo zepsuciu albo sprawowanie nad nimi dozoru lub ich przechowywanie powodowałoby koszty niewspółmierne do ich wartości; 2) zajęto inwentarz żywy, a zobowiązany odmówił zgody na przyjęcie go pod dozór; 3) egzekucja dotyczy zobowiązania, na którego pokrycie organ egzekucyjny przyjął od zobowiązanego, będącego rolnikiem, przelew jego należności za przyszłe dostawy towarowe, a dostawy te z winy zobowiązanego w terminie nie zostały wykonane. W związku z tym pominięcie wpisu wskazującego, które ruchomości mogą być sprzedane bezpośrednio po zajęciu jest zasadne, gdyż dotyczy tylko przypadków wymienionych w art. 104 § 2 u.p.e.a., zatem nie dotyczy automatów do gier. Ponadto poborca w czytelny sposób wskazał, komu powierza pod dozór zajęty automat, zgodnie z protokołem jest to R.U. i W.M. - funkcjonariusze pełniący obowiązki w Magazynie Depozytowym przy Urzędzie Celnym.

Organ wskazał również, że strona podnosząc, iż automaty będące przedmiotem zajęcia są w posiadaniu zależnym spółki, a ich właścicielem jest S, na co jednak nie przedstawiła żadnych dowodów.

W konsekwencji powyższego Dyrektor Izby Celnej uznał, że przedmiotowa skarga na czynność egzekucyjną jest niezasadna i należy ją oddalić.

Spółka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc te same zarzuty jak w skardze z dnia [...] lipca 2016r. , pomijając jedynie zarzut naruszenia art. 53 § 1 pkt 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 r.w.d.

Postanowieniem z dnia [...] września 2016r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lipca 2016 r.

Organ odwoławczy nie stwierdził bowiem uchybień uzasadniających wycofanie z obrotu prawnego zaskarżonej czynności egzekucyjnej - zajęcia ruchomości, w konsekwencji i zaskarżonego postanowienia. W toku prowadzonego postępowania organ zmierzał bowiem do zastosowania środka egzekucyjnego, do którego realizacji upoważnił go ustawodawca w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. Stwierdził ponadto, iż protokół zajęcia ruchomości sporządzony w dniu [...] czerwca 2016 r. zawiera wszystkie wymagane dane, wezwania i pouczenia, o których mowa w przepisach u.p.e.a. i sporządzony został zgodnie z wzorem określonym w załączniku nr 11 do obowiązującego wówczas r.w.d.

Organ odwoławczy podkreślił, iż zaskarżona czynność egzekucyjna dokonana została w ramach realizacji zlecenia rekwizycyjnego Dyrektora Izby Celnej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2016 r., dotyczącego przeprowadzenia egzekucji ze składników majątku spółki znajdujących się na terenie działania Dyrektora Izby Celnej, na podstawie odpisu tytułu wykonawczego nr [...]. Zgodnie z zapisami dokonanymi w polu H, odpis wskazanego tytułu wykonawczego został doręczony skarżącej w dniu 29 czerwca 2015 r. W protokole zajęcia z dnia [...] czerwca 2016 r. jako wierzyciela wskazano natomiast Dyrektora Izby Celnej, przy czym jak wyjaśnił w zaskarżonym postanowieniu organ pierwszej instancji, zgodnie z § 3 rozporządzenia MF z dnia 15 września 2015 r. w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie cytowanego rozporządzenia, dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej, przy czym wszystkie podjęte w tych sprawcach czynności pozostają w mocy. Powołane rozporządzenie weszło w życie w dniu 1 października 2015 r. Wobec powyższego od tego dnia Dyrektor Izby Celnej jest organem właściwy na terytorium całego kraju do wykonywania zadań wierzyciela w odniesieniu do obowiązków, wynikających z wydanych przez naczelnika urzędu celnego zgłoszeń celnych, deklaracji, informacji o opłacie paliwowej albo informacji o dopłatach, z wydanych przez dyrektora izby celnej decyzji lub postanowień, z wydanych przez dyrektora urzędu kontroli skarbowej decyzji w zakresie podatku akcyzowego oraz podatku od wydobycia niektórych kopalin, a także orzeczeń sądowych, których wykonanie następuje w trybie przepisów u.p.e.a.

Odnosząc się natomiast do podniesionego w zażaleniu zarzutu prowadzenia przedmiotowej egzekucji na wniosek Dyrektora Izby Celnej, jako podmiotu nieuprawnionego oraz naruszenia art. 32 w zw. z art. 15 u.p.e.a. poprzez nieprawidłowe wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz brak poszanowania zasady upomnienia, organ odwoławczy wyjaśnił, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne rozpoznaniu podlegają jedynie zarzuty dotyczące kwestii formalnoprawnych realizacji danej czynności egzekucyjnej. W ramach tego postępowania nie bada się okoliczności związanych z dopuszczalnością prowadzonej egzekucji, a rozpatrywanie tego rodzaju okoliczności w ramach skargi na czynność egzekucyjną prowadziłoby do naruszeniu zasady niekonkurencyjności środków prawnych. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej i nie ocenia się ani prawidłowości wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też zasadności jego prowadzenia.

Ponadto organ odwoławczy za nieuzasadniony uznał zarzut braku w protokole zajęcia i odbioru ruchomości adnotacji, które z zajętych ruchomości mogą być sprzedane bezpośrednio po zajęciu oraz braku wskazania, które ruchomości pozostawia się pod dozorem zobowiązanego, a które powierza innej osobie zastępującej zobowiązanego. W tym zakresie, podobnie jak organ I instancji wskazał na treść art. 104 § 1 i 2 u.p.e.a. Wyjaśnił przy tym, że w rozważanej sprawie nie zaistniały okoliczności, o których mowa w art. 104 § 2 u.p.e.a. Organ zwrócił również uwagę, iż w protokole zajęcia i odbioru ruchomości z dnia [...] czerwca 2016 r. egzekutor wskazał z imienia i nazwiska osoby, pod dozorem których pozostawia zajęte ruchomości, tj. funkcjonariuszy pełniących obowiązki w Magazynie Depozytowym przy Urzędzie Celnym.

Zdaniem organu również pominięcie określenia godziny przez egzekutora sporządzającego protokół o zajęciu i odbiorze ruchomości, nie miało istotnego wpływu w rozpatrywanej sprawie na zasadność i prawidłowość dokonywanej czynności egzekucyjnej.

Ponadto w związku z argumentem skarżącej, że zajęte ruchomości nie są jej własnością, Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że zgodnie z art. 38 § 1 u.p.e.a., kto nie będąc zobowiązanym, rości sobie prawa do rzeczy lub prawa majątkowego, z którego prowadzi się egzekucję administracyjną, może wystąpić do organu egzekucyjnego w terminie czternastu dni od dnia uzyskania wiadomości o czynności egzekucyjnej skierowanej do tej rzeczy lub tego prawa z żądaniem ich wyłączenia spod egzekucji, przedstawiając lub powołując dowody na poparcie swego żądania.

T sp. z o. o. na podstawie art. 50 § 1 w zw. z art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 poz. 718 z późn. zm. – określanej dalej jako p.p.s.a.) wniosła skargę na powyższe rozstrzygniecie Dyrektora Izby Skarbowej, zarzucając mu naruszenie:

1) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, 7 i 77 k.p.a. i art. 97 § 2 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy organ egzekucyjny (rekwizycyjny) winien w pierwszej kolejności wyjaśnić istotną w sprawie okoliczność jaką jest ustalenie, czy ruchomości, których dokonania zajęcia planuje stanowią własność zobowiązanego, gdyż czynność egzekucyjna skierowana do składnika nie będącego majątkiem zobowiązania jest wadliwa i jako taka winna zostać uchylona, bowiem zajęte w sprawie ruchomości nie stanowią własności zobowiązanej spółki, a znajdowały się w jej posiadaniu na podstawie stosownych umów zobowiązaniowych;

2) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 67 § 2 pkt 4 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną, podczas gdy w przedmiotowej sprawie doszło do niewłaściwego określenia tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę do zajęcia, który to organ egzekucyjny określił jako tytuł wykonawczy wystawiony przez Dyrektora Izby Celnej o numerze [...], w sytuacji gdy wobec zobowiązanej spółki na podstawie takiego tytułu wykonawczego nie jest prowadzone żadne postępowanie egzekucyjne; w efekcie czynność taką należałoby uznać za podjętą w ramach niewszczętego prawidłowo postępowania egzekucyjnego oraz z brakiem poszanowania podstawowej zasady upomnienia, co winno uzasadniać uwzględnienie skargi;

3) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 54 § 5a i art. 67 § 1 u.p.e.a. w zw. z § 1 r.w.d. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną podczas, gdy w przedmiotowej sprawie doszło do sporządzenia protokołu zajęcia i odbioru ruchomości na nieaktualnym w dacie wystosowania zawiadomienia wzorze zajęcia, przy czym zgodnie z treścią naruszonej normy prawnej, podstawę stosowania środków egzekucyjnych stanowi zawiadomienie sporządzone według wzoru określonego w r.w.d., zaś jakiekolwiek modyfikacje ustalonego wzoru dopuszczalne są jedynie w zakresie przewidzianym w tym wzorze;

4) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a. oraz art. 51 § 2 u.p.e.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji oddalającego skargę na czynność egzekucyjną podczas gdy w zaskarżonej czynności egzekucyjnej poborca powołał świadków, którzy jako pracownicy organu egzekucyjnego w celu zachowania względów obiektywizmu, nie powinni występować w roli świadka czynności dokonywanych w imieniu organu, który również reprezentują.

Na podstawie tak sformułowanych zarzutów w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. oraz 200 p.p.s.a. skarżąca spółka wniosła o:

1) uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji;

2) zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej spółki kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1066 ), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym badana jest co do zasady wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa, obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu, do zaistniałego stanu faktycznego, jak również trafność wykładni tych przepisów oraz prawidłowość przyjętej procedury.

Dokonując oceny we wskazanym zakresie sądy administracyjne nie mogą zatem brać pod uwagę argumentów natury słusznościowej, czy celowościowej. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W razie niewystąpienia wskazanych uchybień, na mocy art. 151 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu.

W ramach badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną w niej podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a. ). Oznacza to, iż kontrola sądowa sprawowana jest w granicach sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją, a sąd administracyjny ma obowiązek uwzględnić każde dostrzeżone naruszenia prawa, o ile miało lub mogło mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] września 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej o oddaleniu skargi T Sp. z o.o. na czynność egzekucyjną z dnia [...] czerwca 2016 r. polegającą na zajęciu ruchomości w postaci dwóch automatów do gry Przeprowadzona przez Sąd kontrola w tak zakreślonej kognicji nie wykazała, że zaskarżone postanowienie, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego.

Skargę na czynność egzekucyjną normuje art. 54 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (art. 54 § 4 u.p.e.a.). W myśl art. 54 § 5 u.p.e.a. w sprawie skarg, o których mowa w § 1 i 2, postanowienie wydaje organ egzekucyjny. Na postanowienie o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie. W przypadku uwzględnienia skargi na czynności egzekucyjne organ egzekucyjny uchyla zakwestionowaną czynność egzekucyjną lub usuwa stwierdzone wady czynności (art. 54 § 5a u.p.e.a.). Wniesienie skargi, o której mowa w § 1, nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny lub organ nadzoru może jednak, w drodze postanowienia, wstrzymać w uzasadnionych przypadkach prowadzenie postępowania egzekucyjnego (art. 54 § 6 u.p.e.a.). Określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego (por. wyroki NSA z dnia 2 kwietnia 2015r., II FSK 778/13, z dnia 18 sierpnia 2015r., II FSK 1688/13, z dnia 24 października 2014 r., II GSK 1377/13). Kontroli w tym trybie mogą podlegać wyłącznie czynności egzekucyjne, którymi są zgodnie z definicją legalną z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Pojęcie czynności egzekucyjnych obejmuje zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. Służy kontroli prawidłowości stosowania przez organy egzekucyjne środków egzekucyjnych, zmierzających do bezpośredniego wyegzekwowania należności. W postępowaniu skargowym z art. 54 § 1 u.p.e.a. dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które przynależą organowi egzekucyjnemu, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych. Stąd w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, zgodnie z którym w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a., kognicja organów nadzoru jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015 r., II FSK 1688/13; wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2015r., III SA/Wa 3396/14). Podkreślenia wymaga również, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. (por. P. Przybysz., Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wolters Kluwer 2015, tezy do art. 54). Rozpatrzenie zarzutów w postępowaniu skargowym byłoby obejściem prawa i naruszałoby zasadę niekonkurencyjności środków zaskarżenia. Powyższa zasada sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja w ramach, której dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Środki zaskarżenia w postępowaniu egzekucyjnym nie są względem siebie konkurencyjne. Nie można ich stosować zamiennie. Każdy z nich, w szczególności skarga na czynności egzekucyjne i zarzuty, dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek. Rodzajowa tożsamość przedmiotu zaskarżenia skargi oraz innych środków prawnych nie oznacza, że określonemu podmiotowi przysługuje możliwość wyboru środka prawnego. Dyferencjacja środków prawnych następuje bowiem nie tylko poprzez zróżnicowanie przedmiotu zaskarżenia, ale także poprzez zastosowanie kryteriów odnoszących się do innych elementów konstrukcji środków prawnych. Zasadą jest zatem wniesienie jednego środka prawnego, a nie dwóch konkurujących wobec siebie ( por. wyrok NSA z dnia 24 października 2014 r., II GSK 1377/13). Tym samym, jak zasadnie wskazywały organy egzekucyjne, w niniejszej sprawie poza ich kognicją pozostawała kwestia prawidłowości wszczętej egzekucji. Jak wynika ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego w ramach prowadzonego wobec skarżącej spółki postępowania egzekucyjnego, w oparciu o tytuł wykonawczy nr [...], wystawiony przez Dyrektora Izby Celnej obejmujący należności skarżącej z tytułu kary pieniężnej w łącznej wysokości 12.000 zł wymierzonej decyzją nr [...], Dyrektor Urzędu Celnego, działając jako egzekucyjny organ rekwizycyjny, na zlecenie Dyrektora Izby Celnej, w oparciu o przepis art. 31 § 1 i 1 a u.p.e.a., dokonał zajęcia ruchomości w postaci dwóch automatów do gier [...] o nr [...] znajdujących się w magazynie depozytowym Urzędu Celnego. Sporządzony w dniu [...] września 2016 r. protokół zajęcia ruchomości wraz z wezwaniem z dnia [...] czerwca 2016 r. do uregulowania należności został doręczony spółce w dniu 27 czerwca 2016 r.

Podstawę prawną egzekucji z ruchomości stanowią przepisy art. 97-103 u.p.e.a. Zgodnie z art. 97 § 1 u.p.e.a., do egzekucji z ruchomości zobowiązanego poborca skarbowy przystępuje przez ich zajęcie. Zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby, jeżeli nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione (art. 97 § 2 u.p.e.a.). Zajęcie ruchomości następuje przez wpisanie jej do protokołu zajęcia i podpisanie protokołu przez poborcę. Protokół podpisują także zobowiązany lub świadkowie (art. 98 § 1 u.p.e.a.). Zobowiązanemu doręcza się odpis protokołu zajęcia, a także odpis tytułu wykonawczego jeżeli uprzednio nie został on zobowiązanemu doręczony (art. 98 § 2 u.p.e.a.). Treść protokołu zajęcia i odbioru ruchomości określają przepisy art. 67 § 4 w zw. art. 67 § 2 pkt 1, pkt 4-6 i pkt 9 i art. 53 § 1 pkt 5 u.p.e.a., zgodnie z którymi powinien on zawierać między innymi: oznaczenie zobowiązanego, wierzyciela i organu egzekucyjnego, oznaczenie numeru tytułu wykonawczego stanowiącego podstawę zajęcia, kwotę dochodzonych należności, wyszczególnienie zajmowanych ruchomości, ich rodzaju, opis stanu zajmowanych ruchomości, czy też pouczenie zobowiązanego bądź podmiotu pod którego dozorem pozostawiono zajęte nieruchomości o skutkach dokonanego zajęcia, jak również pouczenie zobowiązanego o przysługującym prawie zaskarżenia. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd uznał, iż kontrolowana czynność egzekucyjna odpowiada prawu. Dokonując zajęcia przedmiotowych automatów do gry Dyrektor Izby Celnej działał bowiem na podstawie zlecenia organu egzekucyjnego - Dyrektora Izby Celnej, wystawionego na podstawie art. 31 § 1 u.p.e.a. Zastosowany przez egzekucyjny organ rekwizycyjny środek egzekucyjny w postaci egzekucji z ruchomości jest wymieniony w art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. Ponadto zajęcia przedmiotowych automatów dokonano poprzez ich wpisanie, zgodnie z powołanym wcześniej art. 98 § 1 u.p.e.a., do sporządzonego na tę okoliczność protokołu zajęcia ruchomości, na druku określonym r.w.d., odpowiadającym wymogom określonym w art. 67 § 4 w zw. z art. 67 § 2 i art. 53 § 1 pkt 5 u.p.e.a. Protokół został podpisany przez osobę dokonującej zajęcia oraz dwie osoby uczestniczące. W protokole oznaczono zarówno zobowiązanego, wierzyciela jaki i właściwy miejscowo organ egzekucyjny. Dokonano nadto opisu zajętych urządzeń poprzez określenie ich rodzaju, nazwy, numerów, ich stanu, w jakim znajdowały się w momencie zajęcia jak również wskazano miejsce, w którym urządzenia te się znajdują. Sporządzony protokół zawierał także wymagane prawem pouczenia o skutkach dokonanego zajęcie oraz o prawach i obowiązkach zobowiązanego i dozorcy, zaś zakwestionowana czynność egzekucyjna, dokonana została w ramach toczącego się wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w oparciu o wskazany wcześniej tytuł wykonawczy. W konsekwencji powyższej analizy uznać należało, że organy zasadnie uznały, iż brak jest podstaw do zakwestionowania prawidłowości zaskarżonej czynności egzekucyjnej. Wydane w sprawie rozstrzygnięcia organu zarówno w I, jak i w II instancji wydane zostały w zgodzie z obowiązującymi przepisami regulującymi postępowanie egzekucyjne i postępowanie administracyjne, którego przepisy mają odpowiednie zastosowania w egzekucji na podstawie art. 18 u.p.e.a. Natomiast, co do zarzutu skarżącej, że zajęte ruchomości nie stanowią jej własności, a posiada je jedynie na podstawie umów zobowiązaniowych, należy zwrócić uwagę, iż nie przedstawiła na powyższą okoliczność żadnych dowodów. Ponadto trzeba zauważyć, że poborca skarbowy jest uprawniony do zajęcia wszystkich ruchomości, którymi zobowiązany faktycznie włada. Poborca skarbowy nie jest ani obowiązany, ani uprawniony do badania, czy zobowiązany ma tytuł do rzeczy, którą dysponuje (por. P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2008, s. 328 ). Osoba roszcząca sobie prawo do zajętej rzeczy może bronić swych praw zgłaszając wniosek o wyłączenie rzeczy spod egzekucji (art. 38 § 1 u.p.e.a). I to na skarżącej spółce spoczywał obowiązek zawiadomienia osób trzecich, jeśli naruszono ich prawa majątkowe ( por. wyrok NSA z dnia 30 listopada 2000 r., SA/Sz 1419/99). Tym samym zarzut naruszenia przez organ art. 7, 77 k.p.a. w zw. z art. 97 § 2 u.p.e.a. należało uznać za całkowicie chybiony. Nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. art. 67 § 2 pkt 4 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a. Zważyć bowiem należy, iż zgodnie z powołanym przez organy przepisem § 1c rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 września 2015 r., które weszło w życie w dniu 1 października 2015 r. wyznaczono Dyrektora Izby Celnej jako właściwego na terytorium całego kraju do wykonywania zadań wierzyciela w odniesieniu do obowiązków wynikających m.in. z wydanych przez naczelnika urzędu celnego i dyrektora izby celnej decyzji, których wykonanie następuje w drodze przepisów u.p.e.a. W myśl natomiast § 3 tego rozporządzenia w sprawach niezapłaconych należności powstałych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, dla których obowiązujące przepisy przewidują tryb egzekucji administracyjnej, wierzycielem jest Dyrektor Izby Celnej, przy czym wszystkie podjęte w tych sprawach czynności pozostają w mocy. W rozpatrywanej sprawie należności z tytułu kary pieniężnej wynikają z decyzji, która została wydana przed dniem wejścia w życie powołanego rozporządzenia i nie zostały zapłacone. W związku z powyższym od dnia 1 października 2015 r. wierzycielem w sprawie tych należności, mimo, iż tytuł wykonawczy wystawił Dyrektor Izby Celnej jest Dyrektor Izby Celnej i jego zgodnie z art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e. należało wskazać jako wierzyciela. Pozostały jednakże w mocy dotychczasowe czynności podjęte przez Dyrektora Izby Celnej, w tym wystawienie tytułu wykonawczego. Druk protokołu zajęcia wynikający z załącznika 11 do r.w.d. został skonstruowany w ten sposób, iż wskazuje się w nim wierzyciela, który wystawił tytuł wykonawczy ( o czym świadczy sformułowanie przy oznaczeniu wierzyciela "objętych tytułami wykonawczymi wystawionym przez"). Nie uwzględnia więc sytuacji, w której następuje rozbieżność między wierzycielem, a organem wystawiającym tytuł wykonawczy. Należy przy tym zauważyć, że w myśl art. 19 u.p.e.a., dyrektorzy izb celnych nie są jedynymi organami uprawnionymi do zajęcia i odbioru ruchomości, co oznacza, że dokument będący podstawą takiego zajęcia musi posiadać formę uniwersalną, która może być stosowana przez wszystkie uprawnione organy. Obecnie obowiązujący r.w.d. nie uwzględnia sytuacji, będącej skutkiem przeniesienia roli wierzyciela z dyrektorów poszczególnych izb celnych na terytorium kraju na Dyrektora Izby Celnej. Zdaniem Sądu organ egzekucyjny prawidłowo zatem kierował się brzmieniem ustawy, tj. przepisem art. 67 § 2 pkt 1 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a., jako aktem hierarchicznie wyższym, a nie wzorem druku nieprzewidującego zmianę wierzyciela po wystawieniu tytuły wykonawczego. Celowym byłoby co najwyżej wskazywanie poprzedniego wierzyciela, wystawcy tytułu wykonawczego, jednakże tenże brak – wbrew zarzutom skargi – nie wpływał w żaden sposób na możliwość ustalenia o jakie zobowiązanie chodzi oraz z jakiej decyzji ono wynikało. Tym samym określenie tytułu wykonawczego zawarte w protokole spełniało swą rolę identyfikacyjną w stopniu wystarczającym do uznania spełnienia wymogu określonego w § 67 § 2 pkt 4 w zw. z art. 67 § 4 u.p.e.a., który przewiduje jedynie wskazanie numeru tytułu wykonawczego. Ponadto w orzecznictwie trafnie się podkreśla, iż nawet błędne określenia wierzyciela w protokole zajęcia nie stanowi tego rodzaju naruszenia, które uzasadniłoby uchylenie dokonanej czynności, jako niemające wpływu na zasadność i prawidłowość prowadzonego postępowania (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2007 r., III SA/Wa 3600/06, wyrok NSA z dnia 19 lutego 2009 r., II FSK 822/08 ). Zupełnie niezrozumiały jest natomiast zarzut, iż sporządzony protokół nie odpowiadał wzorowi określonemu w załączniku nr 11 do r.w.d. Wbrew bowiem twierdzeniom strony zawartym na stronie 4 skargi druk, którym posłużył się organ egzekucyjny w dniu [...] czerwca 2016 r., zawierał "określenie miejsca, daty i godziny", a jedynie nie wypełniono go w zakresie godziny, jednakże uchybienie to jako niemające istotnego znaczenia, nie mogło wpłynąć na ważność dokonanej czynności. Zresztą zarzutu tego skarżąca już na etapie postępowania sądowoadministracyjnego zasadnie nie podnosiła. Druk użytego do sporządzenia protokołu utrwalającego zaskarżoną czynność zawiera również na stronie 2 w ósmym odnośniku oraz na stronie 3 pouczenie, iż "skarga nie zastępuje innych środków zaskarżenia przewidzianych w ustawie". Niezasadny jest również zarzut podniesiony na etapie skargi, dotyczący powołania na świadków dokonanej czynności egzekucyjnej osób nie gwarantujących zachowania zasady obiektywizmu podczas realizacji zajęcia ruchomości. Zgodnie z powoływanym już art. 97 § 2 u.p.e.a. zajęciu podlegają ruchomości zobowiązanego, znajdujące się zarówno w jego władaniu, jak i we władaniu innej osoby. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że przepisy u.p.e.a. nie przewidują zarówno obowiązku informowania zobowiązanego o zamiarze dokonania zajęcia ruchomości, jak i odstąpienia od dokonania zajęcia ruchomości w przypadku nieobecności zobowiązanego. Ustanawiają natomiast w myśl art. 51 § 2 u.p.e.a. obowiązek przywołania dwóch świadków m.in. w sytuacji, gdy zobowiązany nie może być obecny przy czynnościach z innych przyczyn, o ile nie wystąpi zagrożenie udaremnienia egzekucji. W niniejszej sprawie, dokonano zajęcia ruchomości, znajdujących się w magazynie depozytowym Urzędu Celnego, a obowiązek przywołania świadków został dopełniony przez dokonującego zajęcia egzekutora, poprzez przywołanie na świadków czynności dwóch pracowników tego Urzędu Celnego, którzy udział w czynnościach potwierdzili w protokole własnoręcznym podpisem. Zauważyć przy tym należy, że katalog osób, które mogą być świadkami do obecności w czynnościach egzekucyjnych nie został w pełni określony w u.p.e.a. Ustawodawca w art. 51 § 3 u.p.e.a. wskazał jedynie, że świadkami mogą być także pełnoletni członkowie rodziny i domownicy zobowiązanego. W ocenie Sądu sposób przeprowadzenia zaskarżonej czynności nie stanowi o naruszeniu zasady obiektywizmu. Powołani w niniejszej sprawie świadkowie znajdowali się w miejscu realizacji czynności w związku z wykonywaniem swoich obowiązków służbowych. Udział tych pracowników w dokonanych czynnościach egzekucyjnych polegał na obserwowaniu czynności egzekucyjnych potwierdzeniu zgodności treści protokołu z czynności egzekucyjnych z rzeczywistym przebiegiem wydarzeń. Wierzycielem bowiem i organem egzekucyjnym w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym do majątku skarżącej pozostają odpowiednio Dyrektor Izby Celnej i Dyrektor Izby Celnej, a w zakresie czynności rekwizycyjnych Dyrektor Izby Celnej. Powołani na świadków pracownicy Urzędu Celnego nie reprezentowali zatem ani interesów wierzyciela ani też organu egzekucyjnego. Nie można też mówić o tożsamości struktury administracyjnej pracowników magazynu Urzędu Celnego, których powołano na świadków zajęcia ze strukturą administracyjną Dyrektora Izby Celnej - wierzyciela i organu egzekucyjnego.

Zasadnie również organy uznały, iż bezprzedmiotowe było również zaznaczenie w protokole, które z zajętych przedmiotów może zostać sprzedane bezpośrednio po zajęciu, skoro nie zachodziła żadna z sytuacji stypizowanych w art. 104 § 2 u.p.e.a. uzasadniających zastosowanie tej instytucji. Również w protokole wyraźnie wskazano, iż rzeczy pozostawiono pod dozorem pracownika funkcjonariusza Służby Celnej R.U. w Magazynie Depozytowym Urzędu Celnego.

W konsekwencji zasadnie organ odwoławczy na postawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. i art. 17 § 1 i 18 u.p.e.a. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Z uwagi na powyższe w niniejszej sprawie nie zaktualizowała się żadna z przesłanek uwzględnienia skargi, o których mowa w art. 145 § 1 p.p.s.a., a zatem skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.