Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 1053/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2006-04-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Wiciak, Sędzia NSA Ewa Karpińska,, Asesor WSA Mirosław Kupiec (sprawozdawca), Protokolant Izabela Auguścik-Michułka, po rozpoznaniu w dniu 6 kwietnia 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi G. W. – "A" w Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł ( słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. decyzjami z dnia [...] r. określił G. W. działającemu jako "A" w Z. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2001 r. w kwocie [...] zł oraz miesiąc [...] 2001 r. w kwocie [...] zł.

Decyzje te zostały wysłane na adres: "A" Z. ul. [...]. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzje te zostały odebrane przez M.B. dnia [...] 2004 r. Na tym dokumencie doręczyciel zaznaczył "peł. 1401".

W toku postępowania karnego skarbowego adw. A. K., posiadający umocowanie G. W. do prowadzenia sprawy karno-skarbowej (pełnomocnictwo z dnia [...] 2004 r.) złożył dnia [...] 2004 r. wniosek o wydanie kserokopii powyższych decyzji z dnia [...] r. Dnia [...] r. kserokopie tych decyzji odebrał B. D. pracownikowi Kancelarii Adwokackiej A. K..

Pismami z dnia [...] 2004 r. nadanymi w Urzędzie Pocztowym dnia [...] 2004 r. pełnomocnik podatnika wniósł odwołania od powyższych decyzji, w których podniósł między innymi zarzut naruszenia art. 145 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm., zwaną dalej O.p.) poprzez nie doręczenie podatnikowi zaskarżonych decyzji.

Organ odwoławczy pismem z dnia 15.12.2004 r. zwrócił się do Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. o wystąpienie do Urzędu Pocztowego i wyjaśnienie, czy M. B. posiada pełnomocnictwo do odbioru korespondencji G. W.. W odpowiedzi przesłano pismo Rejonowego Urzędu Pocztowego w Z. wraz z kserokopią pełnomocnictwa pocztowego z dnia [...] 2002 r. dla M. B. i M. B. zam. Z. ul. [...]. Nadesłane zostały również protokoły przesłuchań M. B. i M. B., jako świadków z dnia [...] 2004 r. M. B. znała, iż w 2004 r. posiadała pełnomocnictwo do odbioru wszelkiej korespondencji adresowanej na G. W. i jego firmę "A" oraz że dnia [...] 2004 r. odebrała decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...] r., co potwierdziła własnoręcznym podpisem na potwierdzeniu odbioru i tego samego dnia odebraną korespondencję przekazała M. B.. Natomiast z zeznania M.B. wynika, iż w dniu [...] 2004 r. otrzymała przesyłkę poleconą zaadresowaną na "A" G. W. Z. ul. [...] zawierającą wynik kontroli i 3 decyzje o numerach [...] z dnia [...]r. oraz że powyższe decyzje zostały przekazane G. W. do końca tygodnia tj. do dnia [...] 2004 r.

Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w K. stwierdził, iż odwołania z dnia [...] 2004 r. od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia [...]r. zostały wniesione z uchybieniem terminu do ich wniesienia. W uzasadnieniu wskazano, że stosownie do art. 145 § 1 O.p. pisma można doręczać stronie, a gdy ona działa przez przedstawiciela temu przedstawicielowi oraz że "w aktach sprawy znajduje się pełnomocnictwo pocztowe z dnia [...] 2002 r. dla M.B. do odbioru wszelkiej korespondencji dla G. W. "A"Spółka z o.o. Z. ul. [...]". W związku z tym uznano doręczenia przedmiotowych decyzji za skuteczne, a tym samym złożone odwołania za wniesione po terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.

Na to postanowienie pełnomocnik strony wniósł skargę z dnia [...] 2005 r. wraz z wnioskiem o:

- zmianę zaskarżonej decyzji i merytoryczne rozstrzygnięcie w sprawie poprzez uznanie, iż odwołania zostały wniesione z zachowaniem terminu określonego w art. 223 § 2 O. p., ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji,

- zasądzenie od organu, który wydał zaskarżone akty na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przypisanych,

- zwolnienie z kosztów sądowych.

Pełnomocnik zarzuciła naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 145 § 1 O.p. poprzez jego błędną interpretację polegającą na uznaniu, iż osoba, której udzielono pełnomocnictwa pocztowego, jest przedstawicielem strony. Wywodził on, iż na podstawie pełnomocnictwa pocztowego z dnia [...] 2002 r. dla M. B.organ odwoławczy błędnie uznał, iż odwołania zostały wniesione z uchybieniem terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 2 O. p. Zdaniem pełnomocnika treść art. 145 § 1 O. p. w sposób wyraźny stanowi, iż pisma doręcza się stronie, a gdy strona działała przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Jeszcze raz podkreślono, że nie można za przedstawiciela strony uznać M. B., której zostało udzielone pełnomocnictwo pocztowe do odbioru wszelkiej korespondencji i że osoba, której udzielono pełnomocnictwa pocztowego, nie jest przedstawicielem strony w rozumieniu art. 145 § 1 O.p. W związku z tym stwierdzono, iż doręczenie decyzji było wadliwe, a skarżący zapoznał się z ich treścią dopiero w dniu [...] 2004 r. po otrzymaniu kserokopii zaskarżonych decyzji, w związku z czym odwołania zostały wniesione z zachowaniem 14-dniowego terminu przewidzianego art. 223 § 2 pkt 1 O.p.

Odpowiadając na skargę organ odwoławczy w pierwszym rzędzie powołał przepisy art. 144 i art. 145 § 1 O.p. uprawniające do doręczania pism stronie lub przedstawicielowi przez określone podmioty: pocztę, pracowników organu lub upoważnione osoby. Organ wskazał, że decyzje wymiarowe zostały doręczone na adres wskazany przez podatnika w formularzu NIP-1 z dnia [...] 2000 r. jako miejsce zamieszkania i prowadzenia działalności i że w postępowaniu podatkowym zakończonym tymi decyzjami strona nie posiadała pełnomocnika, ani nie działała przez przedstawiciela. Przesyłka ta, zdaniem organu odwoławczego została doręczona dnia [...] 2004 r. prawidłowo do rąk osoby uprawnionej na podstawie pełnomocnictwa pocztowego z dnia [...] 2002 r. Powołano się przy tym dodatkowo na art. 3 pkt 5 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188 z późn. zm., zwanej dalej Prawem pocztowym), z którego wynika, że pod pojęciem doręczenia rozumie się wydanie przesyłki adresatowi, a w przypadkach określonych prawem także innej osobie oraz na § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 9 stycznia 2004 r. w sprawie warunków wykonywania powszechnych usług pocztowych (Dz. U. Nr 5, poz. 34), zgodnie z którym operator doręcza przesyłki osobie upoważnionej przez adresata na podstawie pełnomocnictwa udzielonego na zasadach ogólnych oraz na podstawie pełnomocnictwa do odbioru przesyłek, tzw. pełnomocnictwa pocztowego. Uznano, że procedura doręczenia decyzji organu podatkowego pierwszej instancji nie stoi w sprzeczności z zasadami regulującymi kwestię doręczeń w prawie podatkowym oraz że organ podatkowy prawidłowo oznaczył stronę jak i jej adres natomiast rzeczą wtórną było zlecenie odbioru wszelkiej korespondencji kierowanej do strony osobie, dla której podatnik ustanowił pełnomocnictwo pocztowe. Z tych względów organ uznał za skuteczne doręczenie decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. w dniu [...] 2004 r., a odwołania za złożone po dopuszczalnym terminie.

Na rozprawę dnia 6 kwietnia 2006 r. pełnomocnik skarżącego nie stawił się o terminie zawiadomiony prawidłowo. Pełnomocnik organu odwoławczego wnosił o oddalenie skargi podtrzymując argumenty, jak w odpowiedzi na skargę. Oświadczył też, że poza pełnomocnictwem pocztowym z dnia [...] 2002 r., które znajduje się w aktach przedłożonych Sądowi nie dysponuje innym pełnomocnictwem pocztowym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż z innych przyczyn niż podane w skardze.

Na wstępie należy zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, że osobę upoważnioną przez dany podmiot do odbioru korespondencji na postawie Prawa pocztowego i przepisów wykonawczych wydanych na jego podstawie, czyli pełnomocnika pocztowego, należy uznać za pełnomocnika strony działającego w ramach tak ustanowionego pełnomocnictwa szczególnego w ramach tak określonych czynności i regulujących ją przepisów. Ma to podstawy w ogólnych przepisach zawartych w O.p. np. art. 144 O.p., bowiem jeśli organ podatkowy doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, to organ pocztowy posługuje się przepisami Prawa pocztowego, a więc stosuje możliwość doręczenia przesyłki ustanowionemu przez adresata pełnomocnikowi pocztowemu. Ponadto mogą mieć zastosowanie ogólne przepisy prawa cywilnego w zakresie tak nie uregulowanej sprawy dotyczącej pełnomocnika stosownie do art. 137 § 4 O.p. Pod pojęciem przepisów prawa cywilnego należy rozumieć przepisy nie tylko Kodeksu cywilnego ale także Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące pełnomocnictwa, z których wynika możliwość ustanowienia oświadczeniem woli pełnomocnika do doręczeń, a taka funkcje spełnia pełnomocnik pocztowy.

Postanowienie podlega jednak uchyleniu z tej przyczyny, że organ odwoławczy mimo, że przeprowadził postępowanie w sprawie, to jednak nie było ono pełne., a w zakresie przeprowadzonym przekroczył granice swobodnej oceny dowodów. Przede wszystkim nie ustalono, czy organ pocztowy posiada pełnomocnictwo pocztowe dla M. B., która odebrała korespondencję kierowaną do podatnika będącego osobą fizyczną ("A" G. W.) wystawione przez ten podmiot. Bowiem z pełnomocnictwa pocztowego z dnia [...] 2002 r. znajdującego się w aktach wynika, że dotyczy ono mocodawcy "[...] G. W. "A" Spółka z o.o.". Na tym pełnomocnictwie widnieje też pieczątka firmy "A" Sp. z o.o. G. W. Z. ul. [...] NIP [...] Regon (nieczytelny)". Powołany NIP nie jest numerem identyfikacji G. W.. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest innym podmiotem w stosunku do udziałowców, czy też członków zarządu i nie można tych podmiotów traktować za identyczne, nawet jeśli w nazwie osoby prawnej występuje nazwisko osoby fizyczne i podobnie brzmiąca nazwa, jak w firmie prowadzonej przez osobę fizyczną. Nadmienić należy, że gdyby nie było stosownego pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego jako osobę fizyczną, to organ powinien wyjaśnić, jak zapisy przedniej strony wypełnionego druku pełnomocnictwa pocztowego z dnia [...] 2002 r. mają się do treści i podpisów zawartych na następnej stronie po tytule "NOTATKI PLACÓWKI POCZTOWEJ", gdzie w rubryce dotyczącej tożsamości mocodawcy wymieniono imię i nazwisko oraz numer dowodu osobistego G. W., a także adnotacje o wpisie do ewidencji gospodarczej. Wiadomym jest, że do ewidencji działalności gospodarczej wpisują się osoby fizyczne prowadzące działalność. Sp. z o.o. podlegały wpisowi do Rejestru Handlowego, a obecnie do Rejestru Przedsiębiorców. Te wątpliwości należy wyjaśnić.

Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne należy stwierdzić, że zachodzą podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwaną dalej P.p.s.a.), ze względu na naruszenie art. 122 oraz art. 187 § 1 i art. 191 O.p. w zw. z art. 235 O.p. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 i 3 P.p.s.a. oraz § 18 ust.1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (...) (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.) zasądzając kwotę [...] zł ([...] zł - koszty zastępstwa procesowego i [...] zł - wpis sądowy, [...] zł opłata skarbowa za pełnomocnictwo). Uwzględniając skargę Sąd nie orzekał na postawie art. 152 P.p.s.a., gdyż zaskarżone postanowienie ze swojej istoty nie podlega wykonaniu.