Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 693/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-07-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2013 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. znak [...] w przedmiocie skreślenia z listy egzaminatorów kandydatów na kierowców I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej E. P. kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

VII SA/Wa 693/13

UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2013r. Nr [...] Samorządowe

Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt

1 k.p.a., art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach

odwoławczych (tj.: Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 856 ze zm.) i art. 39 ust. 5 ustawy z dnia

8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj.: Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze

zm.), po rozpatrzeniu odwołania E. P. utrzymało w mocy decyzję Marszałka

Województwa [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...] znak: [...] orzekającą o skreśleniu z ewidencji egzaminatorów kandydatów na kierowców E. P. wpisaną do ewidencji po numerem [...].

W uzasadnieniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., wskazało, że

orzekło w oparciu o art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu

drogowym (tj.: Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.). Kolegium wskazało, ze mając

na uwadze kryteria określone w tym przepisie oraz orzecznictwo sądowe uznało, że

fakt prawomocnego skazania za czyn polegający na przyjęciu przez egzaminatora

korzyści majątkowej w trakcie wykonywania obowiązków egzaminatora jednoznacznie

przesądza o braku wiarygodności egzaminatora, dowodząc tym samym, iż nie tylko nie

daje on rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków, ale wręcz przeciwnie,

sprawując swą funkcję, dopuścił się on przestępstwa. Wyrok skazujący za ww. czyn

przesądza także o tym, iż osoba skazana w sposób szczególnie drastyczny naruszyła

zasady egzaminowania. Egzaminator musi bowiem spełniać warunki określone w art.

110 ust. 1 pkt 2-9 p.r.d. nie tylko w dacie wpisu, ale i w okresie późniejszym" (zob.

wyrok WSA w Poznaniu z dnia 17 listopada 2010 r. sygn. akt IV SA'Po 749/10, LEX nr

758606).

Kolegium mając na uwadze, że odwołująca się została skazana za umyślne

popełnienie przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów i wymierzona została

kara 10 miesięcy pozbawienia wolności (na okres próby) oraz kara grzywny, zdaniem

Kolegium skarżąca nie daje rękojmi należytego wykonywania swoich obowiązków.

W skardze skierowanej do Sądu E. P. zarzuciła decyzji SKO:

1. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię oraz

niewłaściwe zastosowanie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

a) art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nałożenie na skarżącą

sankcji administracyjnej o analogicznej funkcji i treści, co środek karny w postaci zakazu

wykonywania zawodu, którego nałożenia na skarżącą sąd karny zaniechał i naruszenie

tym samy fundamentalnych zasad demokratycznego państwa prawa.

VII SA/Wa 693/13

b) art. 110 ust. I pkt 9 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu

drogowym w zw. z art. 65 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej, poprzez błędną wykładnię

(z nieobowiązującego przepisu prawa) polegającą na wywiedzeniu z treści przepisu

normy prawnej z niego nic wynikającej, a polegającej w szczególności na

nieuzasadnionym przyjęciu, że skazanie prawomocnym wyrokiem może stanowić

wyłączną przesłankę do uznania, że egzaminator nie daje rękojmi należytego

wykonywania zawodu.

c) art. 113 ust. 1 pkt 1 Prd poprzez niewłaściwe zastosowanie

(nieobowiązującego przepisu) polegające na błędnym przyjęciu, że stan faktyczny

niniejszej sprawy stanowi warunek wystarczający do uznania, że zachodzą przesłanki

ustanowione w tym przepisie.

d) art. 58 ust. 1 pkt 8 oraz art. 71 ust. 1 pkt 2 ukp ustawy o kierujących

pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (t.j. Oz. U. Nr 30 poz. 151 — dalej: ukp) poprzez ich

niezastosowanie w przedmiotowej sprawie i pominięcie w podstawie prawnej wydanej

decyzji przez organ II instancji.

2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik

sprawy, a mianowicie art. 7, 8 i 77 Kpa polegające w szczególności na niewykonaniu

czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz

nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącej poprzez stronnicze i prowadzące do z

góry zamierzonego rozstrzygnięcie prowadzenie postępowania administracyjnego.

Skarżąca podniosła w uzasadnieniu skargi, że zaskarżona decyzja z dnia [...]

stycznia 2013 r. została wydana na podstawie nieobowiązujących przepisów prawa.

Powołując się na treść przepisu art. 110 ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, organ

II instancji nie wziął pod uwagę, iż powyżej wskazany przepis został uchylony ustawą o

kierujących pojazdami z dnia 5 stycznia 2011 r. (t.j. Dz. U. Nr 30 poz. 151), która w

przedmiotowym zakresie zaczęła obowiązywać w dniu 19 stycznia 2013 r. Regulacje z

ustawy Prawo o ruchu drogowym (tj. art. 110 oraz art. 113) zostały przeniesione do

ustawy o kierujących pojazdami odpowiednio do art. 58 oraz art. 71 tejże ustawy. W

związku z tym, iż ustawa o kierujących pojazdami nie zawiera żadnych przepisów

intertemporalnych, które nakazywałyby stosowanie do spraw wszczętych, a

niezakończonych dotychczasowych przepisów, należy uznać, iż organ II instancji w dniu

wydawania decyzji, rj. w dniu [...] stycznia 2013 r. winien zastosować obowiązujące

przepisy prawa, czego jednak nie uczynił. Nieprawidłowość ta sprawia, iż zaskarżona

decyzja jest wadliwa i należy ją uchylić.

Organ II instancji pominął i nie zastosował przepisu art. 58 ust. 1 pkt 8 oraz art. 71

VII SA/Wa 693/13

ust. 1 pkr 2 ukp, które jeśli miałyby w ogóle zastosowanie w sprawie winny były

stanowić podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji. Z tego też względu niniejsza

skarga odnosić się będzie do przepisów prawa powołanych w treści zaskarżonej decyzji

przez organ II instancji.

Odnosząc się do samego postępowania i prawomocnego wyroku karnego

Skarżąca podtrzymuje swe twierdzenie, iż ww. wyrok jest niesprawiedliwy i

nieodpowiadający prawu, dlatego też jej obrońca złożył wniosek o wywiedzcnic kasacji

na korzyść skazanej do Rzecznika Praw Obywatelskich. W chwili obecnej jest to jedyny

środek zaskarżenia przysługujący skarżącej, który musi poprzedzić wniosek do

Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

W ocenie skarżącej nałożenie sankcji administracyjnej w postaci skreślenia

ewidencji egzaminatorów kandydatów na kierowców i kierowców, stanowi naruszenie

Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżąca została za ten sam czyn, który stanowił

podstawę skreślenia z ewidencji przez sąd karny, który postanowił nic stosować wobec

skarżącej środka karnego w postaci zakazu wykonywania określonego zawodu.

Skarżaca podniosła również, że ustawodawca przewidział tylko jeden rodzaj

przestępstw, których popełnienie stanowi przesłankę negatywną do wykonywania

zawodu egzaminatora. Są to przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w ruchu

drogowym. Racjonalny ustawodawca ustanowiłby literalną przesłankę braku karalności,

gdyby chciał od tego uzależnić możliwość wykonywania zawodu egzaminatora. Skoro

taka przesłanka nie zaistniała w przepisie, to znaczy, że nie może ona stanowić

samodzielnej podstawy orzeczenia o wykreśleniu z ewidencji, a przyjęcie takiej

interpretacji stanowi niedopuszczalną wykładnię rozszerzającą. Badając przesłankę

rękojmi należytego wykonywania obowiązków organ administracji publicznej winien był

ustalać rękojmię, a nic statuować przesłanki nieznane ustawie. Wymaganie

niekaralności ograniczone jest do niekaralności za przestępstwo lub wykroczenie

przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Istotą tego warunku jest założenie, że

egzaminatorem może być osoba, która daje rękojmię należytego wykonywania

pełnionej funkcji. Określając rodzaj przestępstw i wykroczeń, ustawodawca odwołał się

do przedmiotu ochrony. Wskazuje to, że chodzi nie tylko o przestępstwa zgrupowane w

rozdziale XXI kk zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w

komunikacji", ale o każde przestępstwo, które godzi w bezpieczeństwo ruchu

drogowego; chodzi nie o określone typy przestępstw, lecz o konkretne czyny, które ze

względu nz skutki i okoliczności ich popełnienia są przestępstwami przeciwko

bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Taka interpretacja winna stanowić granicę

VII SA/Wa 693/13

dopuszczalnej wykładni rozszerzającej przepisu określonego w art. 110 Prd.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w

zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in.

art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

(Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o

postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.Dz.U. 2012, poz. 270) zw. dalej

p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod

względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami

postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm

prawa materialnego.

Badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o powołane przez organ

przepisy, Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest zasadna i prowadzi do uchylenia

zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.

W ocenie Sądu, postępowanie na podstawie, którego wydano zaskarżoną decyzję

jest obarczone wadami wynikającymi z istotnego naruszenia zasad i przepisów

postępowania administracyjnego, gdyż organ orzekający w sprawie nie dopełnił

obowiązku wyjaśnienia przede wszystkim stanu prawnego sprawy w stopniu

koniecznym do jej rozstrzygnięcia. Obowiązek organu administracji państwowej

wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności prawnych związanych ze sprawą,

aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego

zastosowania przepisu prawa, wynika z zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.). Istotą

postępowania jest ustalenie wszelkich istotnych okoliczności faktycznych i prawnych

sprawy, po to, by następnie dokonać ich oceny pod kątem obowiązujących przepisów

materialno-prawnych.

W rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy oparł swoje rozstrzygnięcie na

przepisie art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym

(tj.: Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.). Kolegium wskazało, ze mając na

uwadze kryteria określone w tym przepisie oraz orzecznictwo sądowe uznało, że fakt

prawomocnego skazania za czyn polegający na przyjęciu przez egzaminatora korzyści

majątkowej w trakcie wykonywania obowiązków egzaminatora jednoznacznie

przesądza o braku wiarygodności egzaminatora, dowodząc tym samym, iż nie tylko nie

daje on rękojmi prawidłowego wykonywania obowiązków, ale wręcz przeciwnie,

sprawując swą funkcję, dopuścił się on przestępstwa

VII SA/Wa 693/13

Tymczasem jak słusznie wskazano w skardze, , organ Il instancji nie wziął pod

uwagę, iż powyżej wskazany przepis został uchylony ustawą o kierujących pojazdami z

dnia 5 stycznia 2011 r. (t.j. Dz. U. Nr 30 poz. 151), która w przedmiotowym zakresie

zaczęła obowiązywać w dniu 19 stycznia 2013 r.

Zaskarżona decyzja z dnia [...] stycznia 2013 r. została zatem wydana w oparciu o

nieobowiązujące przepisy prawa. Kolegium przywołało treść przepisu art. 110 ust. 1

ustawy Prawo o ruchu drogowym i co więcej na podstawie tego przepisu orzekało i

dokonywało wykładni wskazując na materiał dowodowy w sprawie i wyjaśniając cel i

skutek wydanego rozstrzygnięcia.

W związku z tym, że niektóre regulacje z ustawy Prawo o ruchu drogowym (tj. art.

110 oraz art. 113) a odnoszące się do niniejszej sprawy zostały przeniesione do ustawy

o kierujących pojazdami odpowiednio do art. 58 oraz art. 71 tejże ustawy a ustawa o

kierujących pojazdami nie zawiera żadnych przepisów intertemporalnych, które

nakazywałyby stosowanie do spraw wszczętych, a niezakończonych dotychczasowych

przepisów, należy uznać, iż organ II instancji w dniu wydawania decyzji, tj. w dniu [...]

stycznia 2013 r. nie zastosował obowiązujących w dniu orzekania przepisów prawa i

tym samym nie dokonał odpowiadającej stanowi faktycznemu sprawy ich wykładni.

Organ II instancji pominął i nie zastosował przepisów art. 58 oraz art. 71 ustawy z dnia

5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U.2011.30.151), która mają

zastosowanie w niniejszej sprawie i winny były stanowić podstawę prawną wydania

zaskarżonej decyzji.

Nieprawidłowość ta sprawia, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa i należało ją

uchylić w celu umożliwienia organowi odwoławczemu powtórzenia postępowania

odwoławczego w oparciu o obowiązujące przepisy prawa.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art.

145 § 1 pkt 1 lit a i c oraz art. 152 i art. 200 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.