Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1858/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, 15, 77, 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski Sędziowie Asesor WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Maria Jagielska Protokolant Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi P. SA z siedzibą w Ż. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz P. SA z siedzibą w Ż. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...], Główny Inspektor Transportu Drogowego, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącą spółkę P. S.A. z siedzibą w Ż. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 2.100,- złotych - utrzymał w mocy w/w decyzję organu I instancji.

Z akt sprawy wynika, iż w dniu 31 października 2006 r., podczas kontroli należącego do strony skarżącej pojazdu marki [...] o nr rej. [...] wraz z naczepą marki [...] o nr rej. [...], kierowanego przez S. S., przeprowadzonej w K., na drodze krajowej nr [...], na której dopuszczalny nacisk pojedynczej osi wynosi 8 t., stwierdzono w toku przeprowadzonego ważenia nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu wynoszący 9,75 tony, w związku z czym stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku o 1,75 t. Protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu został podpisany przez kierowcę, który nie zgłaszał do jego treści oraz samego sposobu przeprowadzenia kontroli jakichkolwiek zastrzeżeń czy też uwag (vide: Protokół kontroli pojazdu nr [...] z dnia [...] października 2007 r. – k. 65-67 akt administracyjnych).

Pismem z dnia 8 listopada 2006 r. organ powiadomił skarżącą spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, przesyłając stronie kserokopię w/w protokołu kontroli. Ponadto organ pouczył stronę m.in. o przysługujących jej uprawnieniach wynikających z przepisu art. 10 § 1 k.p.a.

W piśmie z dnia 14 listopada 2006 r. skarżąca spółka zwróciła się do organu z prośbą o przesłanie jej instrukcji ważenia, aktualnego świadectwa legalizacji wag użytych przy kontroli drogowej oraz protokołu z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów, na którym dokonano kontroli pojazdu należącego do strony. Ponadto strona zarzuciła w piśmie, iż kierowca nie uczestniczył bezpośrednio w czynnościach odczytu wagi, a jedynie po fakcie podpisał protokół. Jednocześnie skarżąca spółka wniosła o uwzględnienie okoliczności obiektywnych opisanych w załączonym wyjaśnieniu kierowcy, z których wynika, że droga po której poruszał się pojazd na skutek zaistniałej awarii została zablokowana, co zmusiło kierowcę do zmiany trasy i kontynuowania jazdy na drodze krajowej [...], która nie była oznakowana w zakresie wskazującym na ograniczenia tonażowe pojazdów.

W piśmie z dnia 5 grudnia 2006 r. organ I instancji przesłał stronie skarżącej wnioskowane przez nią dokumenty związane z kontrolą drogową.

W piśmie z dnia 18 grudnia 2006 r. skarżąca spółka ustosunkowując się do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego stwierdziła, iż nie może ponosić odpowiedzialności za przewóz ładunku pojazdem nienormatywnym. Zdaniem strony kierowca kontrolowanego pojazdu, po otrzymaniu informacji o zablokowaniu odcinka drogi w okolicach G. z uwagi na roboty drogowe - zachował się prawidłowo, albowiem kierując się wskazaniami nadawanymi w komunikatach radiowych zjechał z wyznaczonej wcześniej trasy i skierował pojazd na inną drogę krajową, która nie była uprzednio zaplanowana. Zdaniem strony skarżącej kierowca nie może odpowiadać za to, że odcinek drogi, który był zmuszony pokonać na skutek objazdu, okazał się nieoznakowany. Powołując się na przepis art. 20 pkt 14 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) – skarżąca stwierdziła, iż zarządca drogi zobowiązany był dokonać oznaczenia drogi odpowiednim znakiem drogowym. Według skarżącej spółki nie można wymagać od kierowcy, by znał rozporządzenia z wyłączeniem pewnego odcinka drogi krajowej, na którym obowiązują obniżone parametry dotyczące nacisków na osie. W ocenie skarżącej spółki wykorzystywanie nieprawidłowego oznakowania i nakładanie z tego tytułu kar stanowi naruszenie zasad współżycia społecznego. Ponadto strona zakwestionowała przedstawione przez organ dokumenty dotyczące wag oraz sposobu przeprowadzenia pomiaru. Powołując się na przepis § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu (Dz.U. z 2004 r. Nr 35, poz. 316) skarżąca stwierdziła, iż usytuowanie strefy ważenia jest niezgodne z cyt. rozporządzeniem. Ponadto – zdaniem strony – nieprawidłowe było również ustawienie wag i ich umocowanie. Skarżąca wskazała także, iż podczas ważenia nie postępowano zgodnie z instrukcją ważenia, według której podczas ważenia pojazdu powinny być zastosowane podkładki wyrównawcze, których jednak nie zastosowano.

W odpowiedzi na pismo strony organ I instancji w piśmie z dnia 22 stycznia 2007 r. wskazał, iż nie stwierdził jakichkolwiek przesłanek do zaniechania dalszych czynności administracyjnych.

Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...],[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego - działając m.in. na podstawie przepisu art. 13 ust. 1 pkt 2, art. 13g ust. 1, art. 40c ust. 1, art. 41 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz.U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.) w zw. z art. 61 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 i art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), oraz § 3 ust. 1 pkt 8, § 4 ust. 1 i § 5 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U. z 2002 r. Nr 32, poz. 262 ze zm.), a także na podstawie art. 104 § 1 k.p.a. oraz Lp. 6 pkt 7 lit. d), Lp. 6 pkt 7 lit. e) załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych - nałożył na skarżącą spółkę karę pieniężną w wysokości 2.100,- złotych z tytułu przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia drogą krajową nr 31. W uzasadnieniu decyzji organ – powołując się na ustalenia dokonane w toku kontroli przeprowadzonej w dniu 31 października 2007 r. - wskazał, iż w wyniku dokonanego ważenia pojazdu skarżącej spółki ustalono nacisk pojedynczej osi napędowej pojazdu wynoszący 9,75 tony, w związku z czym organ stwierdził, iż przekroczono dopuszczalny nacisk o 1,75 t. W konsekwencji organ I instancji uznał, iż zachodziła podstawa do nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2.100,- zł, zgodnie z Lp. 6 pkt 7 lit. d) oraz Lp. 6 pkt 7 lit. e) załącznika nr 2 do ustawy o drogach publicznych. Ponadto organ ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej - wskazał, iż każdy przedsiębiorca zajmujący się profesjonalnie przewozem ładunku po drogach powinien dokładnie i szczegółowo zarówno przygotowywać towar do przewozu, jak i wybierać drogę swego przejazdu w taki sposób, by nie naruszyć jakichkolwiek norm prawa drogowego oraz przepisów dotyczących warunków technicznych użytkowanego przez siebie pojazdu. Organ stwierdził, iż akty prawne określające drogi krajowe, po których mogą się poruszać pojazdy o określonym dopuszczalnym nacisku osi – są powszechnie obowiązujące i ich znajomość dotyczy wszystkich użytkowników drogi. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego podniósł, iż przeprowadzona kontrola nacisków osi i rzeczywistej masy całkowitej pojazdu członowego spełnia wymogi prawne stawiane przez ustawodawcę. Organ stwierdził, iż miejsce kontroli jest pod stałym nadzorem geodezyjnym. Według organu I instancji przed rozpoczęciem ważenia kierowca został zapoznany z instrukcją ważenia, którą podpisał. Ponadto kierowcy zostały okazane wszystkie dokumenty świadczące o prawidłowości przeprowadzonego procesu ważenia. Organ zauważył również, iż kierowca podpisał protokół kontroli nie wnosząc do niego żadnych uwag.

Skarżąca spółka złożyła w dniu [...] marca 2007 r. odwołanie od w/w decyzji organu I instancji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Wnosząc o uchylenie wydanej decyzji i umorzenie postępowania strona zarzuciła organowi I instancji naruszenie prawa, w tym:

- naruszenie art. 13g ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych i załącznika nr 2 do cyt. ustawy – poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie tych przepisów i przez to niesłuszne ustalenie, że przewoźnik w dniu kontroli poruszał się po drodze krajowej pojazdem nienormatywnym, podczas gdy zarzucane przekroczenie drogowe nie miało miejsca, a winę za zaistniałą sytuację ponosi zarządca drogi;

- naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. – poprzez nieudostępnienie żądanej właściwej dokumentacji oraz nieuwzględnienie w postępowaniu okoliczności obiektywnych, które zmusiły przewoźnika do zmiany trasy przewozu i skierowania pojazdu na drogę nieoznakowaną z winy zarządcy drogi.

W uzasadnieniu strona skarżąca podniosła, iż brak jest podstaw do uznania wyników ważenia pojazdu za miarodajne z uwagi na niewłaściwy przebieg całego procesu ważenia pojazdu w dniu 31 października 2006 r. Zdaniem skarżącej spółki nadesłana dokumentacja jest wadliwa, gdyż nie spełnia obowiązujących wymogów prawnych, w szczególności z uwagi na fakt, iż świadectwo legalizacji wagi jest nieprawidłowe. Strona wskazała, iż przesłane przez organ świadectwo legalizacji ponownej jest nieaktualne, ponieważ zostało sporządzone według wymogów określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 3 października 2003 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi nieautomatyczne (Dz. U. z 2003 r. Nr 183, poz. 1791), które dotyczy ogólnie wag, zamiast na podstawie rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu. Ponadto zdaniem strony skarżącej ważenie zostało dokonane niezgodnie z § 6 ust. 2 cyt. rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r., który stanowi, iż powierzchnia jezdni w strefie ważenia powinna być wykonana z betonu. Strona wskazała, iż w przypadku niniejszej sprawy podłoże wagi było wykonane z masy bitumicznej. Ponadto skarżąca zarzuciła, iż podczas ważenia nie postępowano zgodnie z instrukcją ważenia. Strona wskazała, iż wbrew twierdzeniom organu kierowca bezpośrednio nie uczestniczył w odczycie wagi. Zdaniem strony fakt podpisania przez kierowcę protokołu nie świadczy o jego prawidłowości, ponieważ podpisy są wymuszane na kierowcach przez inspektorów. Skarżąca spółka stwierdziła ponadto, iż za prawidłowe oznakowanie drogi odpowiada jej zarządca. W tej sytuacji Inspekcja Transportu Drogowego zamiast nakładać karę na przewoźnika winna zastosować art. 20 pkt 14 ustawy o drogach publicznych i uwzględnić wykładnię tego przepisu dokonaną przez Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad w piśmie z dnia 25 października 2006 r. W związku z tym skarżąca spółka uznała, iż Inspekcja Transportu Drogowego niesłusznie przerzuciła odpowiedzialność za to zdarzenie na przewoźnika. Strona wskazała, iż nie bez znaczenia w niniejszej sprawie jest fakt, iż kontrolujący inspektor Wojewódzkiej Inspekcji Transportu Drogowego wiedząc o tym, że droga jest nieprawidłowo oznakowana – nałożył jednak karę na przewoźnika czerpiąc korzyści z zaniechania obowiązków nałożonych ustawowo na zarządcę drogi publicznej. W tej sytuacji strona uznała, iż decyzja organu I instancji narusza przepisy prawa i jest skrajnie niesprawiedliwa.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., nr [...] - utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy - powołując się na stosowne przepisy ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, a także na ustalenia zawarte w protokole z przeprowadzonej w dniu 31 października 2006 r. kontroli pojazdu należącego do skarżącej spółki - uznał, iż organ I instancji prawidłowo ustalił wysokość nałożonej na stronę kary pieniężnej. Ustosunkowując się do zarzutów strony skarżącej organ wskazał, że stan faktyczny jest klarowny, a więc organ nie musiał prowadzić dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, iż z podpisanego bez zastrzeżeń przez kierowcę protokołu kontroli wynika, iż wynik pomiaru nacisków na osi oraz masy całkowitej wykazał nienormatywność zespołu pojazdów. Organ stwierdził, iż funkcjonariusze Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego weryfikują stan faktyczny zastany w chwili kontroli drogowej używając urządzeń, które posiadają ważną legalizację. Organ odwoławczy wskazał, iż pomiarów dokonano za pomocą przenośnych wag do pomiarów statycznych, posiadających legalizację Głównego Urzędu Miar. Zdaniem Głównego Inspektora Transportu Drogowego również kwestionowane przez skarżącą spółkę miejsce przeprowadzenia ważenia posiada dokument potwierdzający spełnianie wszelkich warunków koniecznych do wykonywania pomiarów nacisków oraz masy pojazdów. Organ II instancji podniósł, iż punkt ważenia posiada operat geodezyjny – tzw. protokół z pomiaru pochylenia terenu, który daje gwarancję przystosowania danego miejsca do przeprowadzania pomiarów parametrów pojazdów. Organ stwierdził, iż przedmiotowy protokół okazany został kierującemu pojazd wraz z legalizacjami wag, którymi dokonano ważenia pojazdu, co potwierdził kierowca podpisując bez zastrzeżeń protokół kontroli. Ustosunkowując się do kwestii oznakowania drogi organ II instancji stwierdził, iż czynność ta nie należy do kompetencji organów Inspekcji Transportu Drogowego. Organ dodał, iż zakwalifikowanie drogi do grupy dróg o konkretnej nośności wynika bezpośrednio i wyłącznie z aktów prawnych wykonawczych do ustawy o drogach publicznych. Akty te są aktami powszechnie obowiązującymi, co oznacza – zdaniem organu – iż na ich podstawie można powziąć informację o dopuszczalnym nacisku osi na konkretnej drodze. Zdaniem organu odwoławczego nie jest koniecznym oznakowanie każdej drogi w Polsce znakiem informującym o dopuszczalnym nacisku, albowiem ich nacisk wynika z konkretnych przepisów prawa.

Skarżąca spółka, reprezentowana przez radcę prawnego – działając za pośrednictwem organu - wniosła w dniu 19 września 2007 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] sierpnia 2007 r. Strona - wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji - zarzuciła organowi naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 13g ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych i załącznika nr 2 do cyt. ustawy – poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie tych przepisów i przez to niesłuszne ustalenie, że przewoźnik w dniu kontroli poruszał się po drodze krajowej pojazdem nienormatywnym, podczas gdy zarzucane przekroczenie drogowe nie miało miejsca, a winę za zaistniałą sytuację ponosi zarządca drogi;

- art. 20 pkt 14 ustawy o drogach publicznych – poprzez ustalenie, że Inspekcja Transportu Drogowego nie miała obowiązku oznaczenia w przedmiotowej sprawie odcinka drogi [...];

2) przepisów postępowania, tj.:

- art. 8 k.p.a. – poprzez przeprowadzenie kontroli na nieoznakowanym przez zarządcę odcinku drogi, a w konsekwencji ukaranie przewoźnika i przerzucenie na niego odpowiedzialności;

- art. 7 oraz art. 77 k.p.a. – poprzez niewyjaśnienie w sposób wszechstronny i wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, w tym m.in. poprzez niewyjaśnienie, z czego wykonana jest powierzchnia jezdni w strefie ważenia na punkcie kontrolnym drogi krajowej nr 31;

- art. 107 § 3 k.p.a. – poprzez błędne uzasadnienie faktyczne decyzji i nieustosunkowanie się do zarzutów strony skarżącej dotyczących zarówno nieprawidłowego przeprowadzenia ważenia pojazdu, jak i kwestii niespełnienia wymogów formalnych przez wagi, które zostały użyte do pomiarów pojazdu.

W uzasadnieniu skarżąca spółka, podtrzymując w całości swoje dotychczasowe stanowisko – stwierdziła, iż przewoźnik nie może ponosić odpowiedzialności w sytuacji, gdy podmioty zobowiązane ustawowo o dbanie o drogi – nie wykonują swoich obowiązków. Skarżąca podtrzymując zarzuty dotyczące wadliwości przebiegu ważenia pojazdu wynikające z nieprawidłowego przygotowania placu wagowego wskazała, iż Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając zaskarżoną decyzję nie odniósł się do postawionych przez spółkę zarzutów. Zdaniem strony organ odwoławczy, podobnie jak wcześniej organ I instancji – oparł się jedynie na protokole kontroli z dnia 31 października 2006 r. Strona zauważyła ponadto, iż organ odwoławczy ustosunkowując się do zarzutu naruszenia przepisu § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, ograniczył się jedynie do stwierdzenia, iż punkt ważenia posiada operat geodezyjny – tzw. protokół z pomiaru pochylenia terenu, który daje gwarancję przystosowania danego miejsca do przeprowadzania pomiarów. Zdaniem strony skarżącej organ winien w celu wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych przeprowadzić dodatkowy dowód na tę okoliczność, np. z oględzin miejsca ważenia. Ponadto skarżąca podniosła, iż przedmiotowy protokół z pomiaru pochylenia terenu stwierdza jedynie dopuszczalne spadki na stanowisku ważenia, a nie rodzaj zastosowanej nawierzchni. W tej sytuacji – zdaniem strony - dokument ten nie może być dowodem należytego przygotowania stanowiska ważenia pojazdów. Zdaniem skarżącej organ odwoławczy nie wyjaśnił również dostatecznie jasno kwestii braku udziału kierowcy w odczycie pomiarów ważenia, a także nie ustosunkował się do zarzutów dotyczących świadectw legalizacji wag, którymi dokonano pomiarów pojazdu. Do skargi strona załączyła również wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 maja 2007 r., wydany w sprawie sygn. akt VI SA/Wa 584/07, w której również podnoszone były zarzuty dotyczące legalizacji wag samochodowych. Ponadto skarżąca załączyła sporządzoną przez siebie dokumentację fotograficzną strefy ważenia na punkcie kontrolnym.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy w obszernym uzasadnieniu ustosunkował się szczegółowo do poszczególnych zarzutów strony skarżącej. Organ stwierdził w konsekwencji, iż w niniejszej sprawie dokonano starannych ustaleń faktycznych, przy jednoczesnym prawidłowym dokonaniu pomiarów urządzeniami posiadającymi świadectwa legalizacji w miejscu, w którym przeprowadzono protokolarny pomiar pochylenia terenu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga spółki P. S.A. z siedzibą w Ż. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego narusza prawo.

Wydając przedmiotową decyzję z dnia [...] 2007 r. organ odwoławczy dopuścił się – zdaniem Sądu – naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 15 k.p.a. w zw. z art. 127 k.p.a., a także art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Wskazane naruszenie polegało na niewyjaśnieniu przez organ II instancji wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, oraz na dokonaniu dowolnej oceny dowodów, bez wyraźnego wskazania przyczyn nieuwzględnienia twierdzeń i zarzutów strony skarżącej zawartych w odwołaniu od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r.

Tym samym organ odwoławczy rozstrzygając w niniejszej sprawie dopuścił się – według Sądu - naruszenia przepisu art. 8 k.p.a. i wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Naruszenie wspomnianych przepisów procedury administracyjnej mogło mieć – w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego.

Należy wskazać, iż na podstawie art. 15 k.p.a. oraz stanowiącego jego konkretyzację art. 127 k.p.a. istotę zasady dwuinstancyjności można ująć jako gwarancję procesową strony postępowania administracyjnego, wyrażającą się w możliwości żądania przez nią ponownego rozstrzygnięcia jej sprawy indywidualnej załatwionej decyzją organu I instancji. Strona ma więc prawo do tego, aby jej sprawa była dwukrotnie rozpatrywana pod względem merytorycznym, by dwukrotnie oceniono dowody, w sposób rzeczowy i poważny przeanalizowano wszelkie argumenty, opinie i żądania i w konsekwencji doprowadzono do wydania takiego rozstrzygnięcia, które najlepiej odpowiadać będzie prawu, interesowi publicznemu i słusznemu interesowi strony (tak m.in. R. Kędziora, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 67 i cyt. tam uzasadnienie uchwały składu 5 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 1994 r., III AZP 8/94, OSNAPiUS 1995, Nr 7, poz. 82).

W niniejszej sprawie skarżąca spółka, odwołując się od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2007 r. nakładającej karę pieniężną – zarzuciła, iż organ Inspekcji Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną czerpiąc korzyści z zaniechania obowiązków nałożonych ustawowo na zarządcę drogi publicznej w zakresie prawidłowego oznakowana drogi.

W tym przypadku należy uznać, iż Główny Inspektor Transportu Drogowego w sposób całkowicie prawidłowy, ustosunkowując się do zarzutów strony - wskazał, iż zakwalifikowanie danej drogi do grupy dróg o konkretnej nośności wynika bezpośrednio i wyłącznie z aktów prawnych wykonawczych do ustawy o drogach publicznych. Akty te są aktami powszechnie obowiązującymi, co oznacza – jak słusznie zauważył organ II instancji – iż na ich podstawie można powziąć informację o dopuszczalnym nacisku osi na konkretnej drodze. Zdaniem Sądu organy Inspekcji Transportu Drogowego prawidłowo wskazały w uzasadnieniu obu decyzji, iż każdy przedsiębiorca zajmujący się profesjonalnie przewozem ładunku po drogach powinien dokładnie i szczegółowo przygotowywać się do przewozu, w tym m.in. poprzez odpowiednie dobranie drogi swego przejazdu w taki sposób, by nie naruszyć jakichkolwiek norm prawa drogowego. W ocenie Sądu fakt ewentualnego uchybienia przez zarządcę drogi swoim ustawowym obowiązkom w żaden sposób nie może zwalniać przewoźnika z obowiązku respektowania powszechnie obowiązujących norm prawa.

Niemniej należy zauważyć, iż skarżąca spółka, odwołując się od decyzji organu I instancji – zarzuciła także, iż świadectwa legalizacji wag, którymi dokonano ważenia pojazdu nie były prawidłowe, albowiem zostały sporządzone zgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, które dotyczy ogólnie wag, nie zaś wag samochodowych. Ponadto strona zarzuciła, iż wyniki przeprowadzonego w dniu 31 października 2006 r. ważenia pojazdu nie były miarodajne z uwagi na niewłaściwy przebieg całego procesu ważenia tego pojazdu. Zdaniem skarżącej spółki wynikało to przede wszystkim z nieodpowiedniego przygotowania placu wagowego. Według strony powierzchnia jezdni w strefie ważenia nie odpowiadała normie określonej w przepisie § 6 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, albowiem nie była ona wykonana z betonu, lecz z masy bitumicznej.

W konsekwencji strona uznała, iż ważenie dokonane w miejscu kontroli, które nie odpowiadało podstawowym wymogom wskazanym w przepisach prawa, należałoby uznać jako wadliwe, zaś wynik tego ważenia nie mógł posłużyć jako podstawa do wymierzenia kary pieniężnej.

Główny Inspektor Transportu Drogowego ustosunkowując się do zarzutów skargi powołał się przede wszystkim na podpisany bez zastrzeżeń przez kierowcę protokół kontroli, jako na dokument potwierdzający nienormatywność pojazdu. Organ odwoławczy wskazał ponadto na fakt posiadania przez wagi użyte do kontroli ważnych legalizacji (nie odnosząc się do kwestii podstawy prawnej tych legalizacji), a także powołał się na tzw. protokół z pomiaru pochylenia terenu, który - zdaniem organu - potwierdza spełnianie przez miejsce przeprowadzenia ważenia wszelkich warunków koniecznych do wykonywania pomiarów.

Należy zauważyć, iż przepis § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wagi samochodowe do ważenia pojazdów w ruchu, stanowi, iż powierzchnia jezdni w strefie ważenia powinna być wykonana z betonu.

W tej sytuacji uznać należy, że skoro strona skarżąca zarzuciła w odwołaniu, iż strefa ważenia, w której dokonano w dniu 31 października 2006 r. kontroli parametrów pojazdu nie była wykonana z właściwego materiału, to bezwzględnym obowiązkiem organu II instancji było szczegółowe wyjaśnienie tej kwestii i precyzyjne ustosunkowanie się do tego zarzutu w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podobnie też organ winien ustosunkować się do zarzutu dotyczącego rzekomej wadliwości legalizacji wag samochodowych.

Zdaniem Sądu zgodzić się należy wprawdzie z Głównym Inspektorem Transportu Drogowego, iż powołany przez ten organ protokół z pomiaru pochyłości terenu na stanowisku ważenia, daje gwarancję przystosowania w tym zakresie (tj. w zakresie pochyłości) danego miejsca do przeprowadzania pomiarów parametrów pojazdów. Należy jednakże wyraźnie zauważyć, iż wskazany przez organ protokół odnosi się wyłącznie do kwestii pochylenia powierzchni jezdni w strefie ważenia (vide: wymogi wskazane m.in. w § 6 ust. 3 cyt. rozporządzenia z dnia 10 lutego 2004 r.), natomiast nie stanowi dowodu wskazującego na prawidłowość przystosowania terenu w pozostałym zakresie, w tym m.in. w zakresie dostosowania nawierzchni do wymogów wskazanych w § 6 ust. 2 w/w rozporządzenia. Zdaniem Sądu warto zauważyć na marginesie, iż protokół ten nie wyjaśnia również – wbrew sugestiom organów Inspekcji Transportu Drogowego – wielu innych kwestii będących przedmiotem zarzutów wielu przedsiębiorców w podobnych sprawach z zakresu transportu drogowego rozpatrywanych przez WSA w Warszawie (vide: m.in. zarzuty dotyczące niedostosowania parametrów dołów fundamentowych do rodzaju użytych wag, pod względem szerokości, długości, jak i głębokości, czy też nieposiadania przez te doły urządzeń odwadniających, etc.).

W ocenie Sądu brak jest również jakichkolwiek podstaw prawnych, aby uznać, iż fakt podpisania bez zastrzeżeń przez kierowcę samego protokołu kontroli zwalniał organ odwoławczy z wyjaśnienia w/w wątpliwości.

W tej sytuacji, nie przesądzając na tym etapie postępowania zasadności w/w zastrzeżeń skarżącej spółki - zgodzić się należy w pełni ze stroną, iż Główny Inspektor Transportu Drogowego wydając zaskarżoną decyzję nie odniósł się w uzasadnieniu w sposób rzeczowy i bezpośredni do wszystkich formalnoprawnych zarzutów strony dotyczących procesu ważenia pojazdu spółki, które strona podniosła w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Zdaniem Sądu organ II instancji rozpoznając sprawę w wyniku odwołania wniesionego przez stronę obowiązany jest rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji (podobnie: Naczelny Sąd Administracyjny /w:/ wyroku z dnia 20 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 274/97, LEX nr 48234).

W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie, stosownie do art. 7 i 77 k.p.a. Zgodnie zaś z przepisem art. 107 § 3 k.p.a. decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem m.in. dowodów, na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji (tak również: Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie /w:/ wyroku z dnia 26 maja 1998 r., sygn. akt II SA 420/98, nie publik.).

Zdaniem Sądu utrzymując w mocy decyzję organu I instancji Główny Inspektor Transportu Drogowego dopuścił się obrazy w/w norm postępowania, albowiem nie odniósł się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w sposób precyzyjny do wszystkich zarzutów strony skarżącej dotyczących wadliwości procesu pomiarów kontrolowanego pojazdu samochodowego.

W ocenie Sądu brak pełnego odniesienia się przez organ odwoławczy do przedstawionych przez stronę skarżącą wątpliwości co do rzetelności przeprowadzonych pomiarów, istotnych dla oceny zastosowania normy prawa materialnego nakładającej karę pieniężną, nie dało tej stronie możliwości ustosunkowania się do zarzutów (stanowiska) organu. W tej sytuacji uchybienie to nie pozwala sądowi administracyjnemu na pełne skontrolowanie legalności nie tylko zaskarżonej decyzji, ale również decyzji organu I instancji.

Z tej przyczyny należy uznać, iż uchybienia formalne poczynione w toku niniejszego postępowania przez organ odwoławczy, uniemożliwiły Sądowi prawidłowe ustosunkowanie się do zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia pod względem materialnoprawnym. Nieprawidłowości te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem w przypadku przyjęcia zasadności tezy strony skarżącej w zakresie wadliwości dokonanego procesu ważenia i jego wpływu na końcowe wyniki pomiarów, należałoby uznać, iż być może brak było jakichkolwiek podstaw do orzeczenia o karze z tytułu przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.

W ocenie Sądu, aby rozstrzygnięcie to ocenić w sposób prawidłowy, Sąd musi dysponować stanowiskiem organu zawierającym odniesienie do wszystkich istotnych elementów (przesłanek) dotyczących przede wszystkim kwestii podnoszonych przez stronę. Sąd administracyjny nie czyni bowiem własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doszedł do przekonania, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów stawianych przez normę zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem uzasadnienie rozstrzygnięcia organu II instancji nie zawiera pełnych wyjaśnień okoliczności branych pod uwagę przy wydawaniu decyzji o nałożeniu kary pieniężnej.

Zdaniem Sądu należy zauważyć, iż Główny Inspektor Transportu Drogowego w sposób bardzo wszechstronny ustosunkował się do zarzutów strony skarżącej dopiero w odpowiedzi na skargę. W uzasadnieniu tego pisma organ wyraźnie odniósł się zarówno do zarzutów dotyczących legalizacji wag, jak i kwestii niewłaściwego przygotowania powierzchni jezdni w strefie ważenia.

Należy jednakże wyraźnie podkreślić, iż zgodnie z poglądami doktryny oraz utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przyjmuje się, iż odpowiedź organu administracji na skargę nie może uzupełniać zaskarżonej decyzji przez zamieszczenie w niej ocen i rozważań, które zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. powinny zawierać jej uzasadnienie faktyczne i prawne (tak m.in. A. Kabat /w:/ B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 141 i cyt. tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 kwietnia 1992 r., III SA 1838/91, ONSA 1992, nr 2, poz. 45; patrz także m.in.: wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 kwietnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1357/04).

W tej sytuacji przyjąć trzeba, iż organ odwoławczy, po ponownym merytorycznym zbadaniu sprawy, powinien ustosunkować się szczegółowo do zarzutów strony skarżącej w uzasadnieniu decyzji, nie zaś dopiero w odpowiedzi na skargę.

Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż w toku ponownego postępowania Główny Inspektor Transportu Drogowego winien dokonać wszechstronnej oceny całości zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego, oraz ustosunkować się szczegółowo do zarzutów skarżącej spółki.

Na marginesie należy jedynie zaznaczyć, iż w sytuacji, w której organ odwoławczy nie byłby w stanie samodzielnie ustosunkować się jednoznacznie do zarzutów strony, winien ewentualnie rozważyć potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego, przykładowo poprzez zastosowanie środków, o których mowa w art. 84 § 1 k.p.a.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Stwierdzając, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu, Sąd działał na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Orzekając o zwrocie kosztów postępowania Sąd miał na względzie dyspozycję przepisu art. 200 p.p.s.a.