Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1061/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6262 Radni
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Rada Gminy
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 2 pkt 2, art. 190 ust. 1 pkt 3, ust. 2-4
journal: Dz.U. 2010 nr 176 poz 1190
law: Ustawa z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw -tekst jednolity.
article: art. 184, art. 16 ust. 2a (Dz.U. 2012 poz. 1399
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska – Szary Sędziowie: Sędzia NSA Bożena Popowska (spr.) Sędzia NSA Maciej Dybowski Protokolant: asystent sędziego Hubert Sęczkowski po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej B. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 30 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 59/14 w sprawie ze skargi B. K. na uchwałę Rady Gminy Olszanica z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 30 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 59/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę B. K. na uchwałę Rady Gminy Olszanica z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] r. w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego.

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy.

Rada Gminy Olszanica uchwałą z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] r. w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego na podstawie art. 190 ust 1 pkt 3 i ust. 2 w związku z art. 7 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw ( Dz. U. z 2010 r. Nr 176, poz. 1190 z późn. zm. – dalej jako: Ordynacja wyborcza) i w związku z art. 16 ust 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy ( Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 113 z późn. zm. – dalej jako: Przepisy wprowadzające), stwierdziła wygaśnięcie mandatu radnego B. K. na skutek utraty wybieralności. Taki skutek spowodowany był wydaniem wyroku Sądu Rejonowego w Lesku z dnia 10 lipca 2013 r., sygn. akt II K 77/13, orzekającego o warunkowym umorzeniu postępowania karnego dotyczącego popełnienia przez tego radnego przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego. (wyrok prawomocny od 18 lipca 2013 r.)

Rada Gminy w uzasadnieniu tej uchwały podkreśliła, że zgodnie z art. 190 ust. 3 Ordynacji wyborczej przed podjęciem uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego umożliwiono radnemu złożenie wyjaśnień, który skorzystał z tego prawa i dokonał wyjaśnień na piśmie przez swojego pełnomocnika.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą uchwałę B. K. (dalej jako skarżący), wniósł o jej uchylenie jako sprzecznej z obowiązującą obecnie ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz. U. z 2011 r. Nr 21, poz. 211 z późn. zm. – dalej jako: Kodeks wyborczy).

Skarżący podniósł w skardze, że Rada niewłaściwie zastosowała przepisy art. 190 ust 1 pkt 3 i ust. 2 w związku z art. 7 ust. 2 pkt 2 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza, zamiast zastosować obecnie obowiązująca ustawę Kodeks wyborczy, który zmniejsza rygor w zakresie tzw. biernego prawa wyborczego w stosunku do rygorów z Ordynacji wyborczej z 1998 r., bowiem nie zawiera regulacji mówiącej, że osoby, co do których warunkowo umorzono postępowanie karne za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego nie posiadają prawa wybieralności do rad. Skarżący zauważył, że nie można rozciągać art. 16 ust. 2a ustawy Przepisy wprowadzające i stosować względem niego dotychczasowe ograniczenia w zakresie biernego prawa wyborczego.

Nadto skarżący zauważył, że został naruszony art. 190 ust. 2 Ordynacji wyborczej, określający termin stwierdzenia wygaśnięcia mandatu albowiem podjęcie uchwały nastąpiło po upływie trzech miesięcy od dnia wydania wyroku Sądu Rejonowego z dnia 10 lipca 2013 r. o sygn. II K 77/13. Dalej stwierdził, że nie umożliwiono mu osobistego złożenia wyjaśnień na posiedzeniu Rady.

W odpowiedzi na skargę Rada Gminy Olszanica wniosła o jej oddalenie. Jej zdaniem uchwała została podjęta zgodnie z prawem, ponieważ do radnych obecnej kadencji tj. 2010-2014 stosuje się przepisy Ordynacji wyborczej. Zarzut nie podjęcia uchwały w ustawowym terminie, Rada uznała za chybiony, gdyż po uzyskaniu informacji o ukaraniu radnego przez Sąd Rejonowy w Lesku przystąpiono niezwłocznie do jej zweryfikowania oraz wdrożenia procedury zmierzającej do wygaszenia mandatu radnego. Również zarzut dotyczący uniemożliwiania skarżącemu osobistego złożenia wyjaśnień na posiedzeniu Rady jest chybiony, gdyż - jak wynika z akt administracyjnych sprawy - radny został poinformowany o zaistniałej sytuacji i poproszony o przygotowanie stosownych wyjaśnień. Wyjaśnienia złożył na piśmie przez swego pełnomocnika. Wobec nieobecności skarżącego na sesji w dniu [...] grudnia 2013 r. z powodu przedstawienia zwolnienia lekarskiego, w której porządku obrad znalazł się projekt uchwały w sprawie wygaśnięcia jego mandatu oraz punkt umożliwiający mu złożenie dodatkowych wyjaśnień, Rada zdjęła z porządku obrad ten punkt oraz projekt przedmiotowej uchwały. O terminie następnej sesji, zwołanej na dzień [...] grudnia 2013 r. radny został powiadomiony listem poleconym, a ponadto informacja o zwołanej sesji była umieszczona na stronie internetowej Urzędu Gminy oraz na tablicy ogłoszeń. Radny nie przedstawił zwolnienia lekarskiego, ani w żaden inny sposób nie usprawiedliwił swojej nieobecności na sesji zwołanej na dzień [...] grudnia 2013 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 30 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 59/14 orzekł o oddaleniu skargi.

Sąd I instancji uznał, że zarzut naruszenia art. 16 ust. 2a Przepisów wprowadzających był niezasadny. Wskazał, że przepis ten stanowi, iż do kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz kadencji wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w czasie której ustawa wymieniona w art. 1 weszła w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Sąd przywołał pogląd, iż w kadencji organów samorządu terytorialnego rozpoczętej w 2010 r., do wygaśnięcia mandatów radnych oraz wójtów, burmistrzów, prezydentów mają zastosowanie przepisy Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw. Sąd podzielił tym samym pogląd zaprezentowany w wyroku NSA z dnia 19 czerwca 2011 r. o sygn. II 1305/12, (opubl. LEX nr 1216722) w którym stwierdzono, że zastosowanie przepisów Kodeksu wyborczego, które weszły w życie w czasie trwającej kadencji organów jednostek samorządu terytorialnego wybranych w wyborach samorządowych w 2010 r., naruszałoby wartości konstytucyjne. Konsekwencją przyjęcia takiego stanowiska jest bowiem akceptacja zmiany reguł określających sprawowanie mandatu w trakcie kadencji, a także akceptacja nierównego traktowania osób, które uzyskały mandat w wyborach samorządowych w 2010 r. (do 31 lipca 2011 r. utrata mandatu według przepisów dotychczasowych, a od 1 sierpnia 2011 r. według przepisów Kodeksu wyborczego).

Sąd przenosząc powyższe ustalenia na stan faktyczny rozpoznawanej sprawy uznał, że pomimo że w czasie podejmowania przez Radę uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego obowiązywały przepisy Kodeksu wyborczego, to organ stanowiący gminy nie tylko mógł, ale miał obowiązek kierować się przepisami aktu nieobowiązującego o czym zadecydował ustawodawca redakcją przytoczonego wyżej przepisu przejściowego art. 16 ust. 2a Przepisów wprowadzających.

Sąd przywołując treść art. 190 ust. 1 pkt 3 oraz art. 7 ust. 2 Ordynacji wyborczej uznał, iż nie budzi wątpliwości Sądu norma zawarta w art. 7 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, która wyraźnie wiąże moment utraty prawa wybieralności z chwilą uprawomocnienia się wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego. Sąd wskazał, że wobec okoliczności niniejszej sprawy, gdzie wyrokiem Sądu Rejonowego w Lesku Wydział II Karny z dnia 10 lipca 2013 r. postępowanie karne przeciwko radnemu B. K., oskarżonemu o przestępstwo z art. 35 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliwa (Dz.U. z 2006 r. Nr 169, poz. 1200 ze zm.), zostało warunkowo umorzone na okres 1 (jednego) roku próby ( wyrok prawomocny od dnia 18 lipca 2013 r.), należy uznać, iż została spełniona przesłanka utraty prawa wybieralności określona w art. 7 ust. 2 pkt 1 i 2 Ordynacji wyborczej. W związku z tym Rada Gminy prawidłowo zastosowała normę art. 190 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 Ordynacji wyborczej. Sąd stwierdził, że wygaśnięcie mandatu radnego następuje z mocy tej regulacji a więc ex lege, a nie z woli organu stwierdzającego jego wygaśnięcie.

Zdaniem Sądu I instancji, nie znalazł potwierdzania zarzut skarżącego oparty na art. 190 ust. 3 ustawy Ordynacja wyborcza, bowiem przed podjęciem uchwały o wygaśnięciu mandatu umożliwiono radnemu złożenie wyjaśnień. Wynika to wprost z akt sprawy, w tym dotyczących okoliczności złożenia stosownych wyjaśnień przez skarżącego. Zdaniem Sądu, poinformowanie radnego o możliwości złożenia wyjaśnień jak i złożenie tych wyjaśnień przez jego pełnomocnika pozwalało Radzie Gminy Olszanica uznać wypełnienie dyspozycji z art. 190 ust. 3 Ordynacji wyborczej.

Sąd uznał, że choć zaskarżona uchwała została podjęta po upływie 3 miesięcznego terminu liczonego od dnia uprawomocnienia się wyroku umarzającego postępowanie karne, to z uwagi na to, że termin określony w art. 190 ust. 2 Ordynacji wyborczej ma charakter instrukcyjny, upływ tego terminu nie pozbawił Rady kompetencji do podjęcia uchwały. Potwierdza to stanowisko NSA w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2000 r. sygn. OPS 13/00, (publ. ONSA 2001/2/50). W uzasadnieniu tej uchwały NSA wywiódł, że: "Termin ten ma niewątpliwie charakter procesowy, a nie materialnoprawny, został bowiem zastrzeżony dla rady, która występuje w tym wypadku w roli organu rozstrzygającego indywidualną sprawę, a nie jako strona stosunku prawnego łączącego ją z radnym, realizująca swoje uprawnienie do wyłączenia radnego ze swego składu." Wobec powyższego Sąd stwierdził, że zarzut skargi oparty na naruszeniu przez Radę Gminy art. 190 ust. 2 Ordynacji wyborczej nie można uznać za uzasadniony.

Na powyższy wyrok skargę kasacyjną wywiódł B. K., zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżący kasacyjnie zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, a mianowicie art. 16 ust. 2a Przepisów wprowadzających, przez przyjęcie, iż Kodeks wyborczy mimo, że wszedł w życie z dniem 1 sierpnia 2011 r. nie ma zastosowania do przypadków, które miały miejsce po dniu 1 sierpnia 2011 r., a więc po dniu wejścia w życie Kodeksu wyborczego, a jedynie ma zastosowanie w stosunku do kadencji organów samorządu terytorialnego, które będą wybrane dopiero w 2014 r. Przepisy Kodeksu wyborczego powinny, jego zdaniem, mieć zastosowanie w niniejszej sprawie, bowiem nie przewidują wygaśnięcia mandatu radnego w przypadku warunkowego umorzenia postępowania karnego, odmiennie niż Ordynacja wyborcza, która utraciła moc z dniem 31 lipca 2011 r.

Ponadto skarżący podniósł, że wystąpiło istotne naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Upatrywał tego w naruszeniu art. 190 ust. 2 Ordynacji wyborczej poprzez podjęcie uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego przez Radę Gminy Olszanica po upływie trzech miesięcy od przyczyny wystąpienia wygaśnięcia mandatu. Naruszono też art. 190 ust. 3 Ordynacji wyborczej przez podjęcie uchwały mimo, iż skarżący nie będąc obecnym na sesji z powodu stanu zdrowia nie mógł złożyć wyjaśnień w sprawie, a jego zdaniem, zadość temu obowiązkowi nie czynią wyjaśnienia pisemne.

Skarżący kasacyjnie w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazał, że skoro Kodeks wyborczy wszedł w życie z dniem 1 sierpnia 2011 r., to do wszystkich stanów faktycznych zaistniałych po tej dacie, powinien mieć on zastosowanie. Inna interpretacja jest sprzeczna z zasadą równości i praworządności, skoro traktuje się różnie osoby będące w podobnym stanie faktycznym.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, Rada Gminy Olszanica wniosła o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej i zasądzenie kosztów postępowania.

Ustosunkowując się do zarzutów skargi kasacyjnej organ stwierdził, że zaskarżony wyrok jest właściwy i nie narusza obowiązującego prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. i nie zachodzi żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do zbadania zarzutów kasacyjnych.

Przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego była Uchwała Rady Gminy Olszanica z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] r. w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego B. K..

W skardze kasacyjnej skarżący zarzucił wyrokowi naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, a mianowicie art. 16 ust. 2a Przepisów wprowadzających. Ponadto, skarżący wskazał na naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. 190 ust. 2 i ust 3 Ordynacji wyborczej.

Ustosunkowując się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia prawa procesowego, Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdza, że nie są one trafne.

W pierwszym przypadku poprzez podjęcie uchwały o wygaśnięciu mandatu radnego przez Radę Gminy Olszanica po upływie trzech miesięcy od przyczyny wystąpienia wygaśnięcia mandatu, tj. po dacie uprawomocnienia się wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne w dniu 18.07.2013 r. W drugim zaś poprzez podjęcie skarżonej uchwały pod jego nieobecność (ze względu na stan zdrowia) bez zapewnienia mu możliwości osobistego złożenia wyjaśnień w sprawie. Jego zdaniem, zadość temu obowiązkowi nie czynią złożone w sprawie wyjaśnienia pisemne. Ostatnio przywołane zarzuty zakwalifikował jako istotne naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie, zauważyć należy, że sformułowanie powyższych zarzutów jest nieprawidłowe, nie nawiązuje bowiem do naruszenia przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez Sąd I instancji. Tymczasem, adresatem zarzutu naruszenia prawa, zarówno materialnego, jak i przepisów postępowania, może być tylko sąd pierwszej instancji. Przedmiotem kontroli w postępowaniu kasacyjnym jest bowiem orzeczenie sądu, a nie decyzja administracyjna ani inny akt administracyjny (por. wyrok NSA z dnia 19 maja 2004 r., FSK 80/04, ONSA WSA 2004, nr 1, poz. 12; także wyrok NSA z dnia 31 maja 2004 r., FSK 103/04, POP 2005, z. 3, poz. 57). W ocenie NSA uchybienie to nie ma jednak wpływu na ich merytoryczne rozpatrzenie.

Przechodząc do rozpatrzenia zarzutu naruszenia art. 190 ust 2 Ordynacji wyborczej, NSA podziela w pełni zaprezentowany w zaskarżonym wyroku pogląd, że choć zaskarżona uchwała została podjęta po upływie 3 miesięcznego terminu liczonego od dnia uprawomocnienia się wyroku umarzającego postępowanie karne, to z uwagi na to, że termin określony w powołanym przepisie ma charakter instrukcyjny, upływ tego terminu nie pozbawił Rady kompetencji do podjęcia uchwały.

W aspekcie naruszenia art. 190 ust 3 Ordynacji wyborczej NSA stwierdza, że przepis ten nie określa, jaką formę ma przybrać umożliwienie radnemu złożenia wyjaśnień przed podjęciem uchwały w sprawie wygaśnięcia mandatu radnego. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, złożenie wyjaśnień na tą okoliczność w formie pisemnej, za pośrednictwem umocowanego pełnomocnika, czyni zadość obowiązkowi rady wynikającemu z analizowanego przepisu.

Z powyższych względów NSA stwierdza, że zarzuty naruszenia art. 190 ust 2 i ust 3 Ordynacji wyborczej należy uznać za chybione.

Przechodząc do rozpatrzenia zarzutu naruszenia art. 16 ust. 2a Przepisów wprowadzających przez błędną jego wykładnię, NSA stwierdza, że ten zarzut skargi kasacyjnej wywołuje konieczność odpowiedzi na pytanie, które przepisy: Ordynacji wyborczej do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw czy Kodeksu wyborczego – mają zastosowanie w sprawach wygaśnięcia mandatów radnych oraz wójtów, burmistrzów i prezydentów miast wybranych w wyborach samorządowych w 2010r. na podstawie obowiązującej wówczas Ordynacji wyborczej. Należy dodać, że to zagadnienie było już przedmiotem rozważań w orzecznictwie sądowym, m. in. w wyrokach poniżej przytoczonych.

Udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie wymaga uwzględnienia następująco kształtującego się stanu prawnego. W dniu 5 stycznia 2011r. uchwalony został Kodeks wyborczy oraz ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę Kodeks wyborczy. Zgodnie z art.1 ustawy wprowadzającej Kodeks wyborczy wszedł w życie w dniu 1 sierpnia 2011r., a w myśli art.10 ust.2 tej ustawy z tą datą utraciła moc Ordynacja wyborcza, oraz ustawa o bezpośrednim wyborze wójta. Natomiast w art.16 ust.1 ustawy wprowadzającej ustalono, że Kodeks wyborczy stosuje się do wyborów zarządzanych po dniu jej wejścia w życie oraz kadencji rozpoczętych po przeprowadzeniu tych wyborów, a w ust. 2 postanowiono, że do wyborów zarządzonych przed dniem wejścia w życie Kodeksu wyborczego stosuje się przepisy dotychczasowe. Zarówno ust. 1, jak ust. 2 art.16 miały charakter ogólny tzn. odnosiły się zarówno do wyborów samorządowych, ale także do wyborów do Sejmu, Senatu, Parlamentu Europejskiego, na Prezydenta RP. Natomiast kolejny ust. 3 i ust. 4 art. 16 odnoszą się tylko do wyborów organów samorządu terytorialnego, ust. 3 stanowi, że do nowych przedterminowych i uzupełniających wyborów organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której kodeks wyborczy wszedł w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli przepisy Ordynacji wyborczej. Z kolei ust. 4 wprowadził zasadę stosowania przepisów ustawy o bezpośrednim wyborze wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do przedterminowych wyborów przeprowadzanych w trakcie kadencji, w czasie której Kodeks wyborczy wszedł w życie. Nie było zatem wątpliwości, że w trakcie kadencji samorządu rozpoczętej w 2010 r., czy przed wejściem w życie Kodeksu wyborczego – w sprawach regulowanych przepisami ustaw wyborczych ( w tym wygaśniecie mandatu radnych, czy wójta ) stosuje się nadal przepisy Ordynacji wyborczej i ustawy o bezpośrednim wyborze wójta.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 lipca 2011r. sygn. akt K 9/11, odnoszącym się przede wszystkim do przepisów Kodeksu wyborczego i ustawy zmieniającej z dnia 3 lutego 2011 r., a także do przepisów ustawy wprowadzającej, orzekł, że art. 16 ust. 1 i 2 w związku z art.1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r.- Przepisy wprowadzające ustawę -Kodeks wyborczy, przez to, że uzależnia reżim prawny wyborów od terminu ich zarządzenia, jest niezgodny z art. 2 Konstytucji, oraz nie jest niezgodny z art. 10 Konstytucji. Z uzasadnienia wyroku jednoznacznie wynika, że Trybunał rozważał art.16 ust. 1 i ust. 2 ustawy w istocie wyłącznie w kontekście wyborów do Sejmu i Senatu w 2011r. Regulacja intertemporalna, którą ustawodawca ustanowił w art.16 ust. 1 ust. 2 w związku z art. 1 ustawy Przepisów wprowadzających Kodeks wyborczy spowodowała bowiem powstanie niepewności co do reżimu prawnego, według którego miały się odbyć wybory w 2011r. Wyrok TK przesądził tym samym, że wybory do Sejmu i Senatu w 2011r. mają się odbyć i odbyły się według Kodeksu wyborczego. W takich okolicznościach istotna jest kwestia skutków prawnych jakie wywołał wyrok TK z dnia 20 lipca 2011 r. dla rozstrzygnięcia podstawowego zagadnienia dotyczącego jaki reżim prawny ma mieć zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Zatem, od daty wejścia w życie wyroku TK z dnia 20 lipca 2011r. czyli od daty 21 lipca 2011r., utracił moc art.16 ust.1 i ust.2 ustawy, natomiast nadal obowiązywały reguły intertemporalne określone w art.16 ust. 3 i ust. 4, a ponadto w dniu 1 sierpnia 2011 r. wszedł w życie Kodeks wyborczy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, w zaistniałej sytuacji zastosowanie wykładni systemowej i celowościowej, prokonstytucyjnej prowadzi do przyjęcia stanowiska, że od 1 sierpnia 2011 r. do kadencji pochodzących z wyborów organów samorządu terytorialnego rozpoczętej przed dniem wejścia w życie Kodeksu wyborczego nadal mają zastosowanie przepisy dotychczasowe obowiązujące w dniu ich przeprowadzenia, tj. Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw oraz ustawa o bezpośrednim wyborze wójta, burmistrza i prezydenta miasta, a więc do wygaśnięcia mandatu i stwierdzenia wygaśnięcia mandatu radnego, wójta, burmistrza i prezydenta miasta stosuje się odpowiednio przepisy tych ustaw.

Jak już wskazywano, zagadnienie to było już przedmiotem orzeczeń Naczelnego Sądu Administracyjnego. I tak, w wyroku z dnia 19 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 215/13 sformułowana została teza, zgodnie z którą "w kadencji organów samorządu terytorialnego rozpoczętej w 2010 r., do wygaśnięcia mandatów radnych oraz wójtów, burmistrzów, prezydentów miast mają zastosowanie przepisy ustawy z 1998 r.- Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw".

Naczelny Sad Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni popiera to stanowisko wraz z szczegółową argumentacją zawartą w uzasadnieniu. Takie stanowisko prezentowane było również w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2012r., sygn. akt II OSK 1304/12, z dnia 29 czerwca 2012r., sygn. akt II OSK 1363/12, z dnia 17 lipca 2012r., sygn. akt II OSK 1501/12. Należy wyraźnie podkreślić, że dokonana ustawą z dnia 12 października 2012 r. zmiana ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę – Kodeks wyborczy (Dz.U. 2012.1399), polegająca na dodaniu w art. 16 ust. 2a w brzmieniu "Do kadencji organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz kadencji wójta ( burmistrza, prezydenta miasta) w czasie której ustawa wymieniona w art.1 weszła w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe" nie tylko nie zmienia wyrażonego wcześniej drogą wykładni stanowiska, ale stanowi potwierdzenie, że stanowisko to było i jest zasadne. Oznacza to, że do kadencji organów samorządu terytorialnego rozpoczętej w wyniku wyborów w 2010 r., które odbyły się według Ordynacji wyborczej nadal ma zastosowanie Ordynacja wyborcza. Fakt, że w dniu 1 sierpnia 2011 r. wszedł w życie Kodeks wyborczy nie zmienia tej zasady. Kodeks wyborczy ma bowiem zastosowanie wówczas, gdy same wybory odbyły się według Kodeksu wyborczego. Takie rozwiązanie zapewnia, że zarówno sam wybór organów samorządu terytorialnego jak i przebieg całej kadencji odbywa się według tego samego porządku prawnego.

Biorąc pod uwagę powyższe, stwierdzić należy, że Sąd I instancji kontrolując zaskarżoną uchwałę Rady Gminy dokonał prawidłowej wykładni prawa. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Lesku Wydział II Karny z dnia 10 lipca 2013 r. postępowanie karne przeciwko radnemu B. K., oskarżonemu o przestępstwo z art. 35 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliwa (Dz.U. z 2006 r. Nr 169, poz. 1200 ze zm.), zostało warunkowo umorzone na okres 1 (jednego) roku próby (wyrok prawomocny od dnia 18 lipca 2013 r.). Mając na uwadze, że wyrok ten dotyczył przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego, znajdował zastosowanie art. 7 ust. 2 pkt 2 Ordynacji wyborczej. Zgodnie z tym przepisem prawa, wybieralności nie mają osoby, wobec których wydano prawomocny wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego. Utrata praw wybieralności skutkowała wygaśnięciem mandatu radnego, o czym stanowi art.190 ust.1 pkt 3 Ordynacji wyborczej, a wygaśniecie mandatu stwierdza rada w drodze uchwały (art.190 ust.2).

Należy wyraźnie podkreślić, że wygaśnięcie mandatu radnego następuje z mocy prawa z chwilą utraty prawa wybieralności, czyli z chwilą uprawomocnienia się wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne w sprawie popełnienia przestępstwa umyślnego ściganego z oskarżenia publicznego, natomiast uchwała rady stwierdza tylko ten fakt.

Reasumując, NSA stwierdza, że zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej B. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 30 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 59/14 oddalającego skargę B. K. na uchwałę Rady Gminy Olszanica z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] r. w przedmiocie wygaśnięcia mandatu radnego, nie mogły odnieść zamierzonego skutku, albowiem okazały się bezpodstawne.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną.