Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 1017/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2013-03-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 3 par. 2, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i c, art. 152, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 126, art. 131, art. 236, art. 106 ust. 4 pkt 1 - 3
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
article: art. 3 ust. 1 pkt 13
journal: Dz.U. 2009 nr 152 poz 1223
law: Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości - tekst jednolity
article: art. 165 ust. 2
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Polańska, Sędziowie Sędzia WSA Marzena Kowalewska,, Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.), Protokolant Michał Iwanowski, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 marca 2013 r. sprawy ze skargi P. w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu części dotacji udzielonej z budżetu jednostki samorządu terytorialnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...], wydaną z powołaniem się na art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 252 w zw. z art. 131 ustawy dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.) – zwanej dalej "u.f.p.", art. 90 ust. 3d i art. 236 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2007 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) – zwanej dalej "u.s.o." oraz § [...] uchwały Nr [...] Rady Powiatu z dnia [...] r. w sprawie trybu udzielania i rozliczania dotacji przekazanych niepublicznym oraz publicznym szkołom i placówkom oświatowym, prowadzonym przez osoby fizyczne i prawne oraz trybu i zakresu kontroli prawidłowości ich wykorzystania (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...]), Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło o utrzymaniu w mocy, wydanej wobec Stowarzyszenia A., decyzji Starosty nr [...] z dnia [...] r. w sprawie zwrotu kwoty dotacji udzielonej z budżetu Powiatu [...] w części, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem, oraz daty, od kiedy będą naliczane odsetki.

Z uzasadnienia decyzji Kolegium wynika, że Stowarzyszenie A. (zwane dalej "Stowarzyszeniem"), jako organ prowadzący Ośrodek [...] (dalej zwany "O[...]") w [...], w dniu [...] r. złożył wniosek o udzielenie dotacji na rok budżetowy [...]. Na podstawie uchwały Nr [...] Zarządu Powiatu z dnia [...] r. w sprawie udzielenia dotacji, z budżetu Powiatu [...] udzielono dotacji na rok budżetowy [...].

Następnie, działając stosownie do § [...] ust. [...] pkt [...] ww. uchwały Nr [...], w dniu [...] r. Stowarzyszenie złożyło do organu dotującego, tj. do Zarządu Powiatu, rozliczenie wykorzystania dotacji otrzymanych w okresie od [...] r. do [...] r.

Na podstawie przedstawionego rozliczenia organ ustalił, że: kwota dotacji otrzymanych łącznie we wskazanym okresie stanowiła [...] zł, suma wydatków sfinansowanych z dotacji wyniosła [...] zł, zaś kwota dotacji niewykorzystanej wyniosła [...] zł.

W toku rozliczania dotacji, pismem z dnia [...] r., strona została wezwana do wyjaśnienia kwestii, jakie usługi obce w łącznej kwocie [...] zł zostały sfinansowane z budżetu Powiatu oraz jakie naprawy i remonty w wysokości [...] zł zostały opłacone ze środków pochodzących z budżetu Powiatu oraz wskazania, czy powyższe remonty były remontami bieżącymi. Do pisma załączono "Szczegółowe rozliczenie kwot dotacji przekazanych w [...] r. dla Ośrodka [...] w [...]".

Odpowiadając na wezwanie, strona przedstawiła szczegółowy wykaz kosztów poniesionych w ramach pozycji "Usługi obce" i "Naprawy i remonty" oraz pisemne wyjaśnienie dotyczące bieżącego remontu budynku O[...] w [...].

Po analizie powyższych wyjaśnień, organ dotujący stwierdził, że szczegółowe rozliczenie wydatków zawiera pozycje dotyczące budynku O[...] w [...], tj.: 1) zagospodarowanie terenu wokół budynku O[...] w [...] - [...] zł;

2) remont bieżący budynku O[...] w [...] (remont instalacji wewnętrznych budynku, wymiana okładzin podłogowych, wymiana glazury, naprawa tynków, malowanie sufitów, ścian, wymiana rynien, hydrantu, malowanie elewacji) – [...] zł. Organ uznał przy tym, że w [...] r. w budynku tym nie była prowadzona działalność w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, albowiem zgodnie z wpisami do ewidencji działalności oświatowej (poz. [...]), siedzibą O[...] w [...] jest obiekt znajdujący się przy ulicy [...] w [...] i tylko w tym obiekcie jest prowadzona działalność w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. Także sama strona, w wyjaśnieniu do pisma z dnia [...] r., wskazała, że w budynku w [...] nie była prowadzona przedmiotowa działalność.

Wobec powyższego Starosta z urzędu wszczął postępowanie administracyjne w sprawie zwrotu kwoty dotacji udzielonej z budżetu Powiatu [...] w części, która została wykorzystana niezgodnie z przeznaczeniem oraz daty, od kiedy będą naliczane odsetki, o czym zawiadomił stronę pismem z dnia [...] r.

W toku postępowania, pismem z dnia [...] r., strona złożyła dodatkowe wyjaśnienia, wskazując m.in., że budynek znajdujący się w [...] włączono w strukturę O[...] w [...] w [...] r., na uchwały Zarządu Koła Stowarzyszenia A. w [...], zaś dotacja przeznaczona była na bieżącą działalność placówki, na którą składa się m.in. tworzenie jak najkorzystniejszych warunków do edukacji dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością intelektualną. Wskazano także, że wykonanie remontu budynku w [...] było ściśle związane z bieżącym funkcjonowaniem oraz potrzebami placówki, dzięki któremu poprawie uległy trudne warunki edukacji uczniów w O[...] w [...]. Nie planowano uruchomienia nowej placówki ani utworzenia filii istniejącej placówki, nie zwiększono liczby uczniów, nie utworzono nowych grup edukacyjnych, a jedynie dla poprawy warunków pobytowych dzieci w O[...] w [...], po wykonaniu remontu budynku w [...], poszerzono bazę lokalową, przenosząc tam [...] istniejące grupy edukacyjne, nie zwiększając jednocześnie przy tym stanu zatrudnienia. Budynek w [...] stanowi integralną część O[...] w [...], funkcjonującą w oparciu o bieżący wpis do ewidencji placówek oświatowych, pod tym samym numerem NIP oraz REGON. Brak dokonania zmiany we wpisie do ewidencji ma charakter porządkowy i nie może powodować stosowania jakichkolwiek sankcji.

Odpowiadając na kolejne wezwania organu I instancji, w piśmie z dnia [...] r., strona wyjaśniła, że przeniesienie [...] istniejących grup edukacyjnych do budynku w [...] nastąpiło od [...] r., szczegółowo opisała warunki lokalowe oraz przedłożyła kopie dokumentów księgowych, potwierdzających dokonanie ww. wydatków na remont bieżący budynku O[...] w [...] oraz zagospodarowanie terenu wokół tego budynku. Następnie, strona przedstawiła kserokopie: opinii Komendanta Powiatowego Państwowe Straży Pożarnej z dnia [...] r. potwierdzającej, że obiekt O[...] w [...] spełnia wymagania z zakresu przepisów przeciwpożarowych (tylko

I kondygnacja) w stosunku do obiektów istniejących i może być przeznaczony jako obiekt edukacyjny; opinii sanitarnej z dnia [...] r., wydanej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, że nie wnosi się sprzeciwu do wydania pozwolenia na użytkowanie budynku O[...] w [...] i odbiera się częściowo pomieszczenia na parterze - [...] sale terapii zajęciowej, pomieszczenie hydroterapii, salki rehabilitacyjnej, szatni, WC oraz przebieralni.

Na podstawie powyższych dokumentów i wyjaśnień, organ I instancji ustalił, że w momencie przenoszenia grup do budynku w [...] nie były spełnione odpowiednie warunki lokalowe zapewniające możliwość prowadzenia zajęć dydaktyczno-wychowawczych, realizację innych zadań statutowych, bezpieczne i higieniczne warunki nauki i pracy, gdyż nie było to potwierdzone odpowiednimi opiniami wydanymi przed rozpoczęciem działalności oświatowej. Organ przeanalizował także faktury dokumentujące poniesione wydatki i stwierdził, że wydatki na remont budynku (faktura VAT nr [...] z [...] r.) oraz prace ziemne (faktura VAT nr [...] z [...] r.) dokonane one zostały przed rzekomym rozpoczęciem działalności w [...]. W konsekwencji organ uznał, że wydatki poniesione na remont budynku O[...] w [...] nie stanowią wydatków bieżących poniesionych na działalność w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, i tym samym nie mogą zostać uznane za wydatkowane zgodnie z przeznaczeniem dotacji.

Wobec powyższego, decyzją z dnia [...] r., organ I instancji określił w stosunku do Stowarzyszenia, wysokość kwoty dotacji podmiotowej do zwrotu, jako dotacji podmiotowej w części wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem w kwocie [...] zł, przyznanej w [...] r. na dofinansowanie realizacji zadań O[...] w [...] w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej oraz określił daty, od których będą naliczane odsetki od powyższej należności.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, Stowarzyszenie wniosło odwołanie, kwestionując przesłanki, którymi przy orzekaniu kierował się organ I instancji, i interpretację art. 90 ust. 3d u.s.o. oraz art. 131 u.f.p. dokonaną przez organ z pominięciem przepisu art. 236 ust. 2 u.s.o. Strona, powołując się na opinię Regionalnej Izby Obrachunkowej w [...], wyraziła stanowisko, że wydatki na remont bieżący budynku O[...] znajdującego się w [...] zostały sfinansowane z przedmiotowej dotacji do końca danego roku budżetowego i jest w nim prowadzona działalność oświatowa zatem nie podlegają zwrotowi. Do odwołania dołączyła "analizę prawną", sporządzony przez kancelarię prawną L. & L.

W toku postępowania odwoławczego uzupełniono akta sprawy o pismo Prezesa Regionalnej Izby Obrachunkowej z dnia [...] r., nr [...], zawierające stanowisko organu kontrolnego w zakresie określania wydatków bieżących oraz w zakresie możliwości finansowania z dotacji remontu bieżącego budynki O[...] w [...].

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu sprawy, nie znalazło podstaw do uwzględnienia odwołania Stowarzyszenia i uchylenia decyzji organu I instancji.

Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, organ odwoławczy przywołał na wstępie przepisy art. 252 ust. 1, ust. 5-6 u.f.p., regulujące kwestie zwrotu dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, oraz art. 131 u.f.p. i art. 90 ust. 3d i stwierdził, że dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki.

Powołując się na treść art. 236 ust. 2 u.f.p., zawierającego definicję wydatków bieżących, organ odwoławczy wskazał, że do tej kategorii należą wydatki niebędące wydatkami majątkowymi. W szczególności zatem wydatkami bieżącymi nie są wydatki inwestycyjne, tj. wydatki przeznaczone na zakup lub wytworzenie środków trwałych w rozumieniu przepisów o rachunkowości, których wartość początkowa przekracza kwotę pozwalającą na jednorazowe odpisanie ich ceny nabycia lub kosztu wytworzenia w ciężar kosztów działalności jednostki. (§ 6 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 5 lipca 2010 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości oraz planów kont dla budżetu państwa, (...) - Dz. U. nr 128, poz. 861).

Organ odwoławczy zgodził się przy tym ze stanowiskiem Regionalnej Izby Obrachunkowej, że dopuszczalnym było finansowanie z dotacji wydatków na remonty polegające na odtworzeniu stanu poprzedniego, wskazując, że w tym zakresie na taką zasadę wskazują także zapisy rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2 marca 2010 r. w sprawie szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych (paragraf 427).

W świetle powyższego, organ za kluczowe dla sprawy uznał ustalenie, czy

w O[...] w [...] była prowadzona działalność oświatowa oraz ustalenie zakresu przeprowadzonych remontów i zagospodarowania terenu wokół ośrodka, zakwestionowanych przez organ I instancji jako wydatek kwalifikowany.

Odnosząc się do pierwszej kwestii, Kolegium przyjęło – wbrew stanowisku Organu I instancji - że od [...] r. w części Ośrodku w [...] były prowadzone zajęcia w ramach O[...] (działalność oświatowa).

Ustosunkowując się do drugiego zagadnienia, organ odwoławczy wskazał, że żadna z okoliczności sprawy, w tym w szczególności wyjaśnienia przedstawiane przez Stowarzyszenie, nie dają podstaw do przyjęcia, iż sfinansowane z dotacji oświatowej prace budowlano-remontowe łączyły się z koniecznością zapewnienia ciągłości funkcjonowania jednostki. Wręcz przeciwnie - doprowadziły one do faktycznego rozbudowania istniejącej bazy lokalowej Stowarzyszenia niezbędnej do prowadzenia działalności. Zdaniem organu, opisywane przez stronę elementy budynku i jego otoczenia poddane remontowi i zagospodarowaniu oraz ich koszt, jak też uzyskane efekty polegające na doprowadzenia budynku do spełniania norm właściwych dla placówek oświatowych wskazują, że było to działanie kompleksowe, zdecydowanie wykraczając poza konserwację, "odświeżanie", czy też bieżące ulepszanie substancji budynku. Organ zaznaczył, że co do zasady, po spełnieniu dodatkowych założeń, za wydatek bieżący można by uznać malowanie sufitów i ścian, jednakże zważywszy na okoliczności malowania, musi być ono uznane za element całości prac po takich czynnościach jak remont instalacji wewnętrznych. Ponadto, organ zauważył, że wykonane prace nie służyły przywróceniu stanu budynku wykorzystywanego na cele edukacyjne sprzed zdarzeń o charakterze kataklizmu (powódź, pożar itp). Organ uznał również, że okoliczność, iż przed dokonaniem remontu budynek został formalnie włączony w struktury O[...] nie zmienia faktu, że - jak wskazuje samo Stowarzyszenie - bez dokonania prac remontowych nie było możliwe spełnienie przezeń wymogów niezbędnych dla legalnego i prawidłowego prowadzenia działalności oświatowej w jego obrębie.

Taki stan dla tej nieruchomości był tworzony "od nowa".

Konkludując, organ odwoławczy stwierdził, że wydatki poniesione na dostosowanie części budynku ośrodka w [...] do potrzeb Stowarzyszenia nie miały charakteru odtworzeniowego i ze swej natury - nie miały charakteru wydatków bieżących. Analogicznie organ nie znalazł podstaw do uznania za wydatki bieżące wydatków na zagospodarowanie terenu wokół budynku. Zgodził się zatem z organem I instancji, że wydatki te nie mogły być finansowane z dotacji, o której mowa w art. 90 ust. 3d u.s.o.

Odnosząc się zaś do zarzutu strony w zakresie braku uprawnienia Zarządu Powiatu do domagania się zwrotu dotacji, organ odwoławczy wskazał, że decyzję wydał Starosta, zatem organ do takiego działania uprawniony. Natomiast działania podejmowane przez Zarząd Powiatu, który de facto nie mógł skutecznie domagać się zwrotu dotacji, w istocie należy uznać za zgłaszanie zastrzeżeń do przedstawionego rozliczenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Stowarzyszenie A. wniosło o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty, z uwagi na niezgodność z prawem.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów art. 90 ust 3d u.s.o.

i art. 236 ust. 2 u.f.p., poprzez niewłaściwą ich wykładnię i zastosowanie, a w efekcie - niezakwalifikowanie wydatków w kwocie [...] zł, jako wydatków na remont bieżący ośrodka w [...], co jednocześnie w sposób zasadniczy naruszyło interes skarżącego, który został pozbawiony tymi decyzjami środków finansowych na prowadzenie działalności statutowej w zakresie udzielenia pomocy osobom z [...].

W uzasadnieniu skarżący zakwestionował stanowisko Kolegium, że sporne wydatki na Ośrodek w [...] nie miały charakteru odtworzeniowego i tym samym nie były wydatkami bieżącymi i nie służyły zachowaniu przez budynek funkcji przedszkolnej. Skarżący podniósł, że wydatki te nie miały charakteru inwestycyjnego (nie stanowiły "inwestycji" w rozumieniu prawa budowlanego, wymagającej uzyskania pozwolenia na budowę), lecz były wydatkami remontowymi. Wskazał także na bezsporną okoliczność, że Ośrodek w [...] został włączony w strukturę O[...], które w swoim zakresie działania ma także prowadzenie działalności przedszkolnej. Zarzucił, że przyjęcie przez Kolegium kwalifikacji wykonanych prac remontowych

- jako niesłużące zachowaniu przez budynek funkcji przedszkolnej - jest całkowicie dowolne, niepoparte żadnymi dowodami oraz wiedzą specjalistyczną. Zdaniem skarżącego, dokonany remont służy zachowaniu funkcji przedszkolnej, jak i każdej innej, gdyż jest to remont budynku i aby mogło w nim działać, np. przedszkole,

to budynek musi mieć naprawiony dach, sprawne instalacje itd. O niezachowaniu funkcji przedszkolnej nie może, według skarżącego, przesądzać fakt dostosowania tego budynku do potrzeb dzieci niepełnosprawnych. To samo dotyczy odmowy zakwalifikowania, jako tych wydatków, kwoty przeznaczonej na zagospodarowanie terenu.

Następnie, powołując się na definicję wydatków bieżących zawartą w art. 106 ust. 4 u.f.p., uchwały Regionalnych Izb Obrachunkowych - w [...] z dnia [...] r. o sygn. [...] i w [...] z dnia [...] r. o sygn. [...] oraz przepis art. 90 ust. 3 lit. d u.s.o., skarżący stwierdził, że przyznana dotacja została wykorzystana zgodnie z przeznaczeniem, tzn. na pokrycie wydatków bieżących placówki. Wskazał również na dokonanie przez Kolegium błędnej interpretacji stanowiska wyrażonego w piśmie Regionalnej Izby Obrachunkowej w [...] z dnia [...] r.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do treści skargi, organ podkreślił, że skarżący w dalszym ciągu nie wskazuje żadnych okoliczności, które pozwalałyby przyjąć, że środki z weryfikowanej dotacji mogły być przekazane na remont, mający za przedmiot zaadaptowanie pomieszczeń byłego przedszkola dla potrzeb placówki oświatowej. Zdaniem Kolegium, eksponowana w skardze okoliczność "niewyjaśnienia", czy w budynku w przyszłości będzie można prowadzić działalność przedszkolną, nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż istotą postępowania była weryfikacja, czy w ogóle z dotacji - co do zasady przeznaczonej na działalność bieżącą - mogły być finansowane takie wydatki, jak przystosowanie budynku/części budynku dla potrzeb działalności Stowarzyszenia. W ocenie Kolegium, zakres prac wskazuje na kompleksowy remont budynku (części budynku), po którym uzyskał on cechy nieposiadane wcześniej. Wobec tego, że dopiero wykonanie takich prac pozwoliło na legalne korzystanie z pomieszczeń na cele edukacyjne, to poniesionych z tego tytułu wydatków nie sposób uznać za bieżące.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.

z 2012 r., poz. 270) – dalej: "p.p.s.a." - sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować

z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też naruszono prawo dające podstawę do wznowienia postępowania, bądź ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 2 p.p.s.a.).

Ponadto, w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Rozważając w tym kontekście zarzuty skargi, stwierdzić należy, że zasługuje ona na uwzględnienie.

Spór w sprawie dotyczy możliwości wykorzystania dotacji przyznanej skarżącej, o której mowa w art. 90 ust. 3 d, na roboty wykonane przez Stowarzyszenie w budynku w [...]. Organ dotujący stwierdził, że wydatków dotyczących budynków O[...] w [...], tj.: zagospodarowanie terenu wokół budynku O[...] w [...] - [...] zł; oraz wydatków na remont bieżący budynku O[...] w [...] (remont instalacji wewnętrznych budynku, wymiana okładzin podłogowych, wymiana glazury, naprawa tynków, malowanie sufitów, ścian, wymiana rynien, hydrantu, malowanie elewacji) w kwocie [...] zł, nie można zaliczyć do wydatków bieżących. Natomiast Stowarzyszenie konsekwentnie uważa, że wydatki te należy zaliczy do działalności bieżącej.

Zgodnie z art. 126 ustawy z dnia 29 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157, poz. 1240 z późn. zm.) — dalej u.f.p. — dotacje są to "podlegające szczególnym zasadom rozliczania środki z budżetu państwa, budżetu jednostek samorządu terytorialnego oraz z państwowych funduszy celowych przeznaczone na podstawie niniejszej ustawy, odrębnych ustaw lub umów międzynarodowych, na finansowanie lub dofinansowanie realizacji zadań publicznych". Jednym z rodzajów dotacji są dotacje podmiotowe. W myśl art. 131 u.f.p. dotacje podmiotowe obejmują środki dla podmiotu wskazanego w odrębnej ustawie lub w umowie międzynarodowej, wyłącznie na dofinansowanie działalności bieżącej w zakresie określonym w odrębnej ustawie lub umowie międzynarodowej. Dlatego istotne pozostaje ustalenie zakresu przedmiotowego pojęcia "działalność bieżąca", jako działalności na sfinansowanie której wolno przeznaczyć każdą z przewidzianych w prawie dotacji podmiotowych. Zgodnie z brzmieniem art. 131 u.f.p. "dofinansowanie działalności bieżącej" beneficjenta dotacji podmiotowej ma się dokonywać "w zakresie określonym w odrębnej ustawie lub umowie międzynarodowej". Stosownym aktem prawa materialnego pozostaje w analizowanym przypadku ustawa z dnia

7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity: Dz.U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.).

Nowelizacja ustawy o systemie oświaty z dnia 19 marca 2009 r. uszczegółowiła zasady przyznawania dotacji podmiotowych dla szkół i placówek oświatowych, o których mowa w art. 90 ust. 1a-3b ustawy o systemie oświaty, poprzez wprowadzenie ust. 3d do art. 90 tejże ustawy. Stanowi on, iż dotacje dla szkół oraz placówek oświatowych, o których mowa w art. 90 ust. 1a—3b ustawy o systemie oświaty, "są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły lub placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej. Dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki". Od tego momentu dotacje dla szkół i placówek oświatowych, o których mowa w art. 90 ust. 1a-3b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty nabrały charakteru podmiotowocelowego. W myśl postanowień art.90 ust.2a u.s.o., dotacje dla szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych, w których realizowany jest obowiązek szkolny lub obowiązek nauki, przysługują na każdego ucznia w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na jednego ucznia danego typu i rodzaju szkoły w części oświatowej subwencji ogólnej otrzymywanej przez jednostkę samorządu terytorialnego, pod warunkiem że osoba prowadząca szkołę poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji. Natomiast z art. 90 ust. 3d u.s.o. w brzmieniu obowiązującym od 22 marca 2009 r., wynika, że dotacje te są przeznaczone na dofinansowanie realizacji zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej oraz, że dotacje mogą być wykorzystane wyłącznie na pokrycie wydatków bieżących szkoły lub placówki. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, więc że dotacja, o której mowa w art.90 ust.2a u.s.o. ma charakter dotacji podmiotowo-celowej. Dotacja przysługuje na każdego ucznia i w tym zakresie ma charakter podmiotowy jednakże przeznaczona jest na dofinansowanie realizacji konkretnych zadań szkoły (kształcenie, wychowanie i opieka, w tym profilaktyka społeczna) i w tym zakresie przyznawana dotacja ma charakter celowy (podobnie WSA w Krakowie w wyroku o sygn. I SA/Kr 1304/12 oraz M. Pilich w komentarzu do art.90 u.s.o., w: Ustawa o systemie oświaty. Komentarz. Wydawnictwo ABC 2012 r.).

Ani w ustawie o systemie oświaty (lex generalis), ani też w przepisach wykonawczych nie zdefiniowano określenia "wydatki bieżące". Jest to działanie zamierzone i zgodne z zasadami legislacji – wyjaśnienie tego pojęcia można odnaleźć w innym akcie powszechnie obowiązującym – ustawie o finansach publicznych (lex specialis).

Zgodnie z art. 236 ustawy o finansach publicznych ,wydatki budżetu jednostki samorządu terytorialnego ujmuje się w podziale na wydatki bieżące i wydatki majątkowe. Do wydatków majątkowych zalicza się wydatki na: inwestycje i zakupy inwestycyjne, zakup i objęcie akcji, wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego. Przez wydatki bieżące budżetu jednostki samorządu terytorialnego rozumie się wydatki budżetowe niebędące wydatkami majątkowymi.

Przy ustalaniu kwoty wydatków bieżących należy również posiłkować się zapisami ujętymi w dziale trzecim – "Budżet państwa" ustawy o finansach publicznych, a w szczególności w art. 106 ust. 4 pkt 1 – 3. W przepisie tym określono, iż wydatki bieżące obejmują: wynagrodzenia i uposażenia osób zatrudnionych oraz składki naliczane od tych wynagrodzeń i uposażeń, zakupy towarów i usług, koszty utrzymania oraz inne wydatki związane z funkcjonowaniem i realizacją ich statutowych zadań.

Wysokość dotacji ustala się w uchwale budżetowej danej jednostki samorządu terytorialnego. Ponieważ ustawodawca określił tylko dolną granicę należnej dotacji, dana jednostka samorządu terytorialnego – uwzględniając własną sytuację ekonomiczną i prowadzoną przez siebie politykę oświatową – może taką dotację zwiększyć (por. zasadę samodzielności jednostki samorządu terytorialnego wyrażoną art. 165 ust. 2 Konstytucji RP).

Powyższe oznacza, że w ramach dotacji dofinansowanie obejmować może jedynie zadania w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej, realizowane wobec uczniów przez konkretną szkołę (art.90 ust. 3d u.s.o.)

Na tym tle analizy i interpretacji wymagają zastosowane przez ustawodawcę pojęcia "kształcenia", "wychowania", "opieki" oraz "profilaktyki społecznej"". Ustawodawca nie nadał tym pojęciom charakteru normatywnego, dla ustalenia ich zakresu znaczeniowego trzeba zatem odwołać się do dorobku nauki pedagogiki. Przez kształcenie należy rozumieć system działań zmierzających do tego, aby uczącej się jednostce lub zbiorowi jednostek umożliwić:

* poznanie świata, włącznie z nauką, sztuką i techniką,

* przygotowanie się do zmieniania świata poprzez rozwinięcie kwalifikacji fizycznych i umysłowych, zdolności i uzdolnień, zainteresowań i zamiłowań oraz potrzeb i umiejętności samokształceniowych,

* ukształtowanie indywidualnej osobowości przez rozwinięcie postaw twórczych oraz osobistego stosunku do wartości moralnych, społecznych, poznawczych, artystycznych i religijnych.

* zdobywanie wiedzy, przeżywania wartości i działań praktycznych [szerzej patrz: W. Okoń, Nowy słownik pedagogiczny, Wydawnictwo Akademickie Żak, Warszawa 2004].

Przez wychowanie należy rozumieć działanie wychowawcy, które obejmuje "oddziaływanie na czyjąś osobowość, jej formowanie, zmienianie i kształtowanie" oraz "wyzwalanie w drugiej osobie bądź grupie społecznej pożądanych stanów, jak rozwój, samorealizacja czy wzrost samoświadomości [szerzej patrz: Pedagogika. Leksykon, Miierski B., Sliwerski B. (red.), PWN, Warszawa 2000].

Opieka to "troska o bezpieczeństwo osobiste dziecka, którym się w toku wychowania zajmujemy" (A. Kelm). Wychowanie i opieka są pojęciami bliskoznacznymi, gdyż "we wszystkich czynnościach opiekuńczych odbywa się akt wychowawczy" (H. Radlińska) [szerzej patrz: M. Łobocki, ABC wychowania, Warszawa WSiP, 1999, M. Łobocki, Teoria wychowania w zarysie, Kraków Oficyna Wydawnicza "Impuls", 2003].

Należy również zauważyć, że ustawa o systemie oświaty nie zawiera odrębnej definicji pojęcia "wydatków bieżących". Zasadnym jest zatem odpowiednie stosowanie przepisów określających pojęcie "wydatków bieżących" zawartych w u.f.p., co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 marca 2008 r. (sygn. akt II GSK 284/08). Zgodnie z art. 236 ust. 2 u.f.p. przez wydatki bieżące budżetu jednostki samorządu terytorialnego rozumie się wydatki niebędące wydatkami majątkowymi. Jednocześnie ust. 4 tegoż artykułu stanowi, iż do wydatków majątkowych zalicza się wydatki na:

1) inwestycje i zakupy inwestycyjne, w tym na programy finansowane z udziałem środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, w części związanej z realizacją zadań jednostki samorządu terytorialnego;

zakup i objęcie akcji i udziałów;

wniesienie wkładów do spółek prawa handlowego".

Niewątpliwie zatem do wydatków bieżących w zakresie działalności dydaktycznej, opiekuńczej i wychowawczej zaliczyć należy wydatki związane z ponoszeniem kosztów osobowych i materiałowych, a także kosztów utrzymania (eksploatacji) obiektów własnych i korzystania z obiektów obcych. Do wydatków bieżących placówki w zakresie kształcenia, wychowania i opieki nie będą natomiast mogły być zaliczane wydatki na nabycie środków trwałych, w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity: Dz.U. z 2009 r. Nr 152, poz. 1223), w tym gruntów, prawa użytkowania wieczystego gruntu, budowli i budynków oraz pojazdów, w tym pojazdów specjalistycznych.

W świetle powyższego wydatki związane z bieżącym remontem pomieszczeń w których odbywają się zajęcia dydaktyczne których celem jest zapewnienie bezpieczeństwo dziecka, można uznać za wydatki przeznaczone na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. O ile nie zostaną zaliczone do wydatków na nabycie środków trwałych. Na gruncie niniejszej sprawy bez znaczenia pozostaje fakt, że budynek nie zachował funkcji przedszkolnej. Istotne jest to że zakres robót nie stanowił wydatków na nabycie środka trwałego a miał na celu zapewnienie bezpieczeństwa podopiecznym.

Podkreślić należy, że szkoła prowadzona przez Stowarzyszenie otrzymuje dotacje na własne zadania realizowane w zakresie kształcenia, wychowania i opieki. W ramach dofinansowania mogą być finansowane wszystkie potrzeby związane z jej funkcjonowaniem w sferze zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych.

Podniesione w skardze naruszenie przepisów postępowania poprzez nieodniesienie się do wszystkich argumentów Stowarzyszenia, zdaniem Sądu miało wpływu na rozstrzygnięcie, tym samym stało się podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji. Właściwa analiza i odniesienie się do podniesionych zarzutów mogło by wpłynąć na treść zapadłego rozstrzygnięcia.

Wobec stwierdzonego naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy i prawa procesowego, które mogło mieć taki wpływ Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję zaś o jej niewykonywaniu orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. Zwrot kosztów postępowania zasądzono w oparciu o art. 200 p.p.s.a..