Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 368/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: stwierdzono że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
umorzono postępowanie
wymierzono grzywnę
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 61
journal: Dz.U. 1997 nr 78 poz 483
law: Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie  Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu  25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r.
article: art. 1, art. 4, art. 13, art. 16
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 15, art. 35, art. 36
journal: Dz.U. 2011 nr 123 poz 698
law: Ustawa z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach - tekst jednolity.
article: art. 3 par. 2 pkt 4, art. 52, art. 149, art. 149 par. 1, 2, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi G. H. i B. H. na bezczynność "T" S.A w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej; I. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie z wniosku o udostępnienie informacji publicznej; III. wymierza "T" S.A w K. grzywnę w kwocie 200 (dwieście) złotych; I. zasądza od "T" S.A w K. na rzecz skarżących G. H. i B. H. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

G. H. i B. H. w piśmie z 20 listopada 2013 r. wezwali "T" S.A. z siedzibą w K. do zawarcia umowy w przedmiocie ustanowienia odpłatnej służebności przesyłu na rzecz Przedsiębiorstwa dotyczącej posadowionych urządzeń do przesyłu energii elektrycznej na działce nr [...] obręb S., gmina [...], stanowiącej ich własność. Ponadto zwrócili się o wypłatę stosownego wynagrodzenia z tytułu bezpodstawnego, bezumownego korzystania z ww. nieruchomości oraz zażądali, w terminie 14 dni, udostępnienia kserokopii dokumentacji technicznej i prawnej stanowiącej podstawę lokalizacji, budowy, posadowienia, przebudowy, remontów i eksploatacji urządzeń infrastruktury przesyłowej na działach stanowiących jej własność, w szczególności przedłożenia wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy tych urządzeń na w/w działce oraz innych dokumentów techniczno-prawnych (protokołów odbiorów technicznych i przekazania do eksploatacji, protokołów zdawczo - odbiorczych, protokołów zdawczo - odbiorczych środków trwałych przekazania na rzecz ówczesnego państwowego przedsiębiorstwa przesyłowego, dzienników budów, decyzji wydanych przez ówczesne organy administracji publicznej np. Urzędy Wojewódzkie, Burmistrzów Miast, Wojewódzkich Zarządów Rozbudowy Miast i Osiedli itp. ustalające miejsce i warunki realizacji budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych, decyzji zatwierdzających plan inwestycyjny w zakresie budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych wraz z planem realizacyjnym obejmującym część opisową i graficzną wybudowanych urządzeń przesyłowych, planów z mapkami itp.).

W piśmie z 14 stycznia 2014 r. "T" S.A. w K. ustosunkował się do wniesionych roszczeń oraz wskazał, że ze względu na strukturę kapitałową spółka nie jest jednym z podmiotów o których mowa w art. 4 ustawy z 6 września 2001 r. o dostąpienie do informacji publicznej, stąd brak jest podstaw do udostępnienia żądanych dokumentów.

G. H. i B. H. wnieśli w dniu 2 czerwca 2014 r. za pośrednictwem "T" S.A. w K., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, na bezczynność tego organu w udostępnieniu informacji publicznej wnioskowanej w piśmie z 20 listopada 2013 r. Skarżący domagali się stwierdzenia bezczynności spółki oraz zobowiązania jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie i w żądanej formie oraz o zasądzenia kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skarżący wskazali, że zobowiązanymi do udostępniania informacji publicznej, oprócz władz publicznych, są również inne podmioty wykonujące zadania publiczne. Użycie przez ustawodawcę terminu "zadania publiczne" nie było przypadkowe - miało na celu wyeliminowanie elementu podmiotowego - i oznacza ono, że zadania publiczne mogą być wykonywane przez różne podmioty niebędące organami władzy i bez konieczności przekazywania tych zadań. Tak rozumiane "zadanie publiczne" cechuje powszechność i użyteczność dla ogółu, a także sprzyjanie osiąganiu celów określonych w Konstytucji lub ustawie. Wykonywanie zadań publicznych zawsze wiąże się z realizacją podstawowych publicznych praw podmiotowych obywateli. Dystrybucja energii elektrycznej i inne zadania wykonywane przez przedsiębiorstwo energetyczne ze względu na znaczenie energii elektrycznej dla rozwoju cywilizacyjnego i poziomu życia obywateli, a tym samym urzeczywistniania dobra wspólnego, o którym mowa w art. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej są "zadaniami publicznymi". Z całą pewnością, w świetle powyższych rozważań, żądanie udostępnienia decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych dotyczy "sprawy publicznej" i nakłada na przedsiębiorstwo obowiązek udzielenia informacji dotyczącej tej sprawy. Skarżący wskazali również, że skarga na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej może być wniesiona do sądu administracyjnego bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa.

W odpowiedzi na skargę "T" S.A. wniósł o umorzenie postępowania, ze względu na fakt, że spółka uznała zasadność skargi i przesłała skarżącym żądane dokumenty.

W uzasadnieniu "T" S.A. podał, że z uwagi na okoliczności sprawy, nietypowy dla spółki prawa handlowego rodzaj zadania i obowiązku, przede wszystkim zaś zawiłość interpretacyjną regulacji zawartych w wyżej powołanej ustawie o dostępie do informacji publicznej, co potwierdza również szereg wyroków WSA w Krakowie (np. w sprawach II SAB/Kr 333/13) bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Jednocześnie z uwagi na dużą liczbę przedmiotowych skarg kierowanych do Spółki oraz czasochłonność czynności związanych z gromadzeniem żądanej informacji, wniosła o usprawiedliwienie opóźnienia w złożeniu odpowiedzi na skargę. Dokumenty mają często, w zasadzie z reguły, charakter archiwalny, co stanowi okoliczność szczególną w praktyce stosowania ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponadto przygotowanie informacji do udostępnienia wymaga jej gromadzenia i analizy adekwatności jej treści do przedmiotu żądania. Dokumentacja dotycząca urządzeń elektroenergetycznych jest bowiem przechowywania według kryterium danej linii, nie zaś danych działek, stąd jej udostępnienie odnośnie np. remontu odcinka, objętego wnioskiem, /przebiegającego przez daną działkę/ nie zawsze - z uwagi na zakres- pokrywa się z dokumentacją dotyczącą budowy linii, co wymaga przeglądu większej liczby dokumentów.

W piśmie z 7 października 2014 r. (data na piśmie: 3 października 2014 r.) Spółka poinformowała, że uznaje zasadność żądania udostępnienia informacji publicznej objętego wnioskiem z 20 listopada 2013 r. w zakresie dokumentów dotyczących urządzeń "T" S.A. na działce ewid. nr [...] w m. S. gm. [...] oraz przekazała posiadane dokumenty dotyczące linii 110 KV. Nadto "T" wskazał, iż nie posiada dokumentacji dotyczącej napowietrznej linii wysokiego napięcia wybudowanej przed 1945 r. i ciągle eksploatowanej, która także przechodzi przez działkę nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje

Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z 30. 08. 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne są powołane do kontroli administracji publicznej, w tym w zakresie orzekania m. in. w sprawach na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s. a., przy czym zgodnie z treścią art. 149 ustawy sąd uwzględniając taką skargę zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia albo obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie stwierdza czy bezczynność lub przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Przedmiotem wniesionej w niniejszej sprawie skargi był wniosek G. H. i B. H. z 20 listopada 2013 r. którzy będąc właścicielami nieruchomości oznaczonej jako działki ewid. nr [...] obręb S. gmina [...] wezwali "T" S.A. z siedzibą w K. w oparciu o przepisy art. 4 ust. 1 pkt 5 ust. 3, art. 6 ust. 1 pkt 3 "a" ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 112, poz. 1198 ze zm.) o udostępnienie kserokopii dokumentacji technicznej i prawnej stanowiącej podstawę lokalizacji, budowy, posadowienia, przebudowy, remontów i eksploatacji urządzeń infrastruktury przesyłowej na działce stanowiącej ich własność, w szczególności przedłożenia wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy tych urządzeń na w/w działce oraz innych dokumentów techniczno-prawnych (protokołów odbiorów technicznych i przekazania do eksploatacji, protokołów zdawczo - odbiorczych, protokołów zdawczo - odbiorczych środków trwałych przekazania na rzecz ówczesnego państwowego przedsiębiorstwa przesyłowego, dzienników budów, decyzji wydanych przez ówczesne organy administracji publicznej np. Urzędy Wojewódzkie, Burmistrzów Miast, Wojewódzkich Zarządów Rozbudowy Miast i Osiedli itp. ustalające miejsce i warunki realizacji budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych, decyzji zatwierdzających plan inwestycyjny w zakresie budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych wraz z planem realizacyjnym obejmującym część opisową i graficzną wybudowanych urządzeń przesyłowych, planów z mapkami itp.).

Zgodnie z art. 149 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. nr 270 ze zm. – dalej powoływana jako p.p.s.a.) sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast stosownie do art. 161 § 1 p.p.s.a. ustawy sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-2 tego przepisu lub gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe – pkt 3.

Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi, jeżeli po wniesieniu skargi zaistnieją okoliczności powodujące niedopuszczalność merytorycznego rozpoznania sprawy. Postępowanie staje się bezprzedmiotowe niewątpliwie w przypadku wydania przez organ administracji aktu lub interpretacji bądź też dokonania czynności po wniesieniu skargi na bezczynność organu, lecz przed jej rozpoznaniem przez sąd. Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeśli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej dokonania. Przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest bowiem stan z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności do tego momentu, czyni postępowanie w sprawie bezczynności bezprzedmiotowym (vide: uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08 ). Przedstawione wyżej sposoby rozstrzygnięć w sprawie ze skargi na bezczynność są uwarunkowane specyfiką postępowania z tej skargi, w którym - odmiennie niż w postępowaniu ze skargi na działanie organu - sąd uwzględnia stan faktyczny z daty wyrokowania.

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie nie zachodzi bezczynność "T" S.A. z siedzibą w K., albowiem Spółka udzieliła żądanej informacji - co prawda po upływie 14-dniowego terminu przewidzianego w treści art. 13 ust. 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, a także już po dacie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 2 czerwca 2014 r. , ale przed dniem wyrokowania przez sąd. Istotnym jest natomiast, iż zwłoka organu w udzieleniu odpowiedzi miała charakter rażącego naruszenia prawa gdyż jak wynika z akt sprawy wniosek o udzielenie informacji publicznej został skierowany do Spółki w dniu 20 listopada 2013 r., przedmiotowa skarga została złożona za pośrednictwem organu w dniu 2 czerwca 2014 r., natomiast informacji publicznej udzielono pismem z 7 października 2014 r.

Powyższe oznacza jednocześnie, że w dacie wyrokowania przez sąd nie miała już miejsca bezczynność organu dotycząca niezałatwienia wniosku skarżących z 20 listopada 2013 r., ponieważ udzielono na niego odpowiedzi. W ten sposób została wyeliminowana bezczynność organu (a tym samym przedmiot skargi na bezczynność), a postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe.

W tym miejscu wskazać trzeba, że zakres przedmiotowy kognicji sądu w postępowaniu ze skargi na bezczynność jest ograniczony. Sąd nie obejmuje kontrolą merytorycznej zawartości udzielonej informacji publicznej, a jedynie władny jest oceniać, czy pokrywają się zakresy przedmiotowe wniosku i odpowiedzi organu. Taka zbieżność w sprawie niniejszej niewątpliwie ma miejsce, albowiem informacja przekazana skarżącym zawiera odpowiedź na kwestie podniesione w treści wniosku z 20 listopada 2013 r. Zauważyć należy, że skarżący wnioskowali o udostępnienie wszelkich ewentualnych decyzji stanowiących podstawę lokalizacji i budowy tych urządzeń na w/w działce oraz innych dokumentów techniczno-prawnych. w tym protokołów odbiorów technicznych i przekazania do eksploatacji, protokołów zdawczo - odbiorczych, protokołów zdawczo - odbiorczych środków trwałych przekazania na rzecz ówczesnego państwowego przedsiębiorstwa przesyłowego, dzienników budów, decyzji wydanych przez ówczesne organy administracji publicznej np. Urzędy Wojewódzkie, Burmistrzów Miast, Wojewódzkich Zarządów Rozbudowy Miast i Osiedli itp. ustalające miejsce i warunki realizacji budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych, decyzji zatwierdzających plan inwestycyjny w zakresie budowy i lokalizacji urządzeń przesyłowych wraz z planem realizacyjnym obejmującym część opisową wszelkich, ewentualnych decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy ww. urządzeń usytuowanych na wskazanej we wniosku nieruchomości. Wskazali także iż wnoszą o : przesłanie kserokopii ww. dokumentacji.

W tym miejscu należy dodać, że mimo tak jednoznacznego w ocenie Sądu wniosku G. i B. H., jak również wielu analogicznych spraw, w których składane były do Spółki analogiczne wnioski, a następnie skargi do tut. Sądu na bezczynność Spółki kończące się wyrokami, w których Sąd uznawał Spółkę za organ zobowiązany do udzielenia żądanej informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej w sytuacji gdy "T" dysponuje taką informacją .

Z przedłożonego do akt sądowo-administracyjnych sprawy pisma "T" z 7 .10. 2014 r. (data na piśmie 3.10. 2014 r.) wynika, że organ nadesłał wnioskowane przez skarżących dokumenty będące w jego posiadaniu, a dotyczące budowy, posadowienia i przebudowy linii energetycznych tj.: cztery protokoły remontów i modernizacji oraz cztery dokumenty dotyczące prac eksploatacyjnych linii 110 kV.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że postępowanie w sprawie bezczynności organu stało się bezprzedmiotowe i należało je umorzyć na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność miała cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie prawa można uznać, w ocenie Sądu, długotrwałość prowadzenia postępowania, oraz informowanie wnioskodawców w piśmie z 14 stycznia 2014 r., że "T" nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia wnioskowanej informacji, w związku z czym wymierzono także grzywnę

Wobec przedstawionych wyżej okoliczności faktycznych i prawnych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 149, art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm). orzekł jak w punkcie I i II sentencji.

O kosztach orzeczono w punkcie III sentencji na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

O wymierzeniu grzywny orzeczono w punkcie IV sentencji na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.