Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1452/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6070 Uwłaszczenie    państwowych   osób     prawnych   oraz   komunalnych    osób prawnych
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Przemysław Żmich po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2005 r. sprawy ze skargi Syndyka Masy Upadłości Zakładów [...] "[...]" S.A. w upadłości na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwłaszczenia państwowej osoby prawnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz Syndyka Masy Upadłości Zakładów [...] "[...]" S.A. w upadłości kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] o odmowie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez przedsiębiorstwo Zakłady [...] "[...]" w C. prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w gminie C., oznaczonej jako działki nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] oraz prawa własności budynków, budowli i urządzeń położonych na działkach nr [...] i nr [...].

W uzasadnieniu decyzji Minister przedstawił następujący stan faktyczny:

i prawny:

Wojewoda [...] działając na podstawie art. 200 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze zm. – wersja obowiązująca w dniu wydania zaskarżonej decyzji) decyzją z dnia [...] listopada 2001 r. odmówił stwierdzenia nabycia przez powołane przedsiębiorstwo prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego w gminie C. oznaczonego jako działki nr [...], [...], [...], [...] oraz prawa własności budynków, budowli i urządzeń położonych na działkach nr nr [...], [...].

Od tej decyzji odwołanie złożyły Zakłady [...] "[...]" w C..

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. znak [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu wojewódzkiego z dnia [...] listopada 2001 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewodzie [...].

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2004 r. odmówił uwłaszczenia stwierdzając, że przedmiotowa nieruchomość jako rolna jest wyłączona z zakresu uwłaszczenia. Ustalenia te organ pierwszej instancji oparł na treści miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy C. obowiązującego w dniu [...] grudnia 1990 r.

Od decyzji tej syndyk masy upadłościowej powołanego przedsiębiorstwa wniósł odwołanie.

Minister Infrastruktury odwołania jednak nie uwzględnił i decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] stwierdzając, że skoro art. 200 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami co do przesłanek uwłaszczenia odwołuje się do ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. Nr 79, poz. 464 ze zm.), to dla oceny czy nieruchomość rolna podlega pod zakres uwłaszczenia konieczne jest odniesienie się do art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.). Ustawa z dnia 29 września 1990 r. stanowiła bowiem nowelę do ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości i w związku z tym obejmowała swoim zakresem regulacji tylko i wyłącznie kategorię gruntów opisanych w art. 1 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Art. 1 ust. 2 ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości stanowi, że ustawa ta nie ma zastosowania do gruntów zabudowanych wchodzących w skład gospodarstw rolnych oraz związanych z państwowym gospodarstwem leśnym i położonych na obszarach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego na cele gospodarki rolnej i leśnej.

W świetle akt sprawy przedmiotowe grunty stanowiły zabudowane gospodarstwo rolne i w dniu 5 grudnia 1990 r. były przeznaczone na cele rolne i leśne, a w związku z tym nie były objęte zakresem działania ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Ta decyzja stała się przedmiotem skargi syndyka do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zakwestionowano powyższą interpretację, jako nie znajdującą oparcia w przepisach. Nie uprawniona była zdaniem strony skarżącej taka wykładania art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r., która zakres tego przepisu odnosiłaby do zakresu Ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Wskazuje szereg argumentów w skardze, które wskazują na to że przepis ten nie wyłącza nieruchomości rolnych spod uwłaszczenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia.

Skarga jest uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisu prawa materialnego art. 2 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

W niniejszej sprawie podstawowe znaczenie ma ocena, czy decyzja o odmowie uwłaszczenia przedmiotową nieruchomością narusza art. 2 ust. 1 zdanie pierwsze powołanej ustawy z dnia 29 września 1990 r.

Wbrew twierdzeniom zawartym w zaskarżonej decyzji ustawodawca nie określił, czy uwłaszczenie dotyczy tylko gruntów objętych działaniem ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.(art. 1 ust. 1 pkt 1), czy też także innych gruntów z wyłączeniem jedynie gruntów Państwowego Funduszu Ziemi i mienia będącego w zarządzie państwowych gospodarstw rolnych. Mylne jest twierdzenie, że zakres przedmiotowy art.2 powołanej ustawy z dnia 29 września 1990 r. jest tożsamy z zakresem określonym w art. 1 ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Wprawdzie ustawa jest zatytułowana jako ustawa o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, to jednak zmiany te zawarte są wyłącznie w art.1 ustawy z dnia 29 września 1990 r. Natomiast celem przepisów poczynając od art. 2 było dostosowanie stanu prawnego majątku nieruchomego będącego w zarządzie państwowych osób prawnych (później także komunalnych osób prawnych) do zmienionych uregulowań odnoszących się do prawa własności.

Nie tylko jednak wykładania językowa ale również interpretacja systemowa przeczy tezie o wąskim rozumieniu hipotezy art.2 ust.1 ustawy z dnia 29 września 1990 r., skoro sam ustawodawca w art. 2c ust.1 tej ustawy chcąc ograniczyć możliwość nabywania przez spółdzielnie użytkowania wieczystego wyłącznie do gruntów objętych zakresem przedmiotowym ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości odesłał wprost do treści art. 1 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o gospodarowaniu gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Natomiast w stanowiącym podstawę do wydania zaskarżonej decyzji art. 2 ust. 1 ustawy nowelizującej z dnia 29 września 1990 r. takie odesłanie nie zostało zawarte. Tym samym fakt użytkowania nieruchomości przeznaczonej w planie na cele rolne przez państwową osobę prawną nie wyklucza uwłaszczenia.

Z akt sprawy wynika jednoznacznie, że przedmiotowa działka nie wchodziła w skład Państwowego Funduszu Ziemi i nie podlegała pod zakres ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi oraz uporządkowania niektórych spraw związanych z przeprowadzeniem reformy rolnej (Dz. U. Nr 17, poz. 71 ze zm.), a została oddana w użytkowanie w trybie art. 14 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie leśnym (Dz. Nr 63, poz. 494 ze zm.) .

Dlatego też uznać należy, że zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji naruszyły przepis prawa materialnego tj. art. 200 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami w sposób, który miał wpływ na wynik postępowania.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.