Postanowienie WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 783/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-01-17 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 199, art. 245, art. 246 par. 1 pkt 2, art. 258 par. 1 i 2 pkt7
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2011r. na posiedzeniu niejawnym wniosku MB o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie uznania za nieuzasadnione zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne postanawia: oddalić wniosek. /-/V.Mielcarek


UZASADNIENIE

Wpis od skargi wynosi [...].

MB pismem z dnia [...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Następnie złożył sporządzony w dniu [...] na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że warunki materialne jego rodziny nie pozwalają mu na uiszczenie wpisu od skargi. Oświadczył, że poza nieruchomościami nabytymi w drodze spadku po ojcu z dobrodziejstwem inwentarza nie posiada żadnego majątku. Utrzymuje się z renty rodzinnej w wysokości [...] miesięcznie. Wnioskodawca nie pozostaje z innymi osobami we wspólnym gospodarstwie domowym. Posiada dom o powierzchni [...] m2 oraz kamienicę o powierzchni [...] m2, przy czym obie te nieruchomości zajęte zostały przez komornika. Skarżący nie posiada oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Z tytułu renty rodzinnej otrzymuje [...], ponadto otrzymuje pomoc od rodziny w wysokości około [...] miesięcznie.

Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zatem obowiązującą zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest, że strony ponoszą koszty tego postępowania, w tym również uiszczają wpis od skargi. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątek – możliwość przydzielenia stronie skarżącej prawa pomocy. Przepis art. 245 § 1 cyt. ustawy stanowi, iż prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (por. art. 245 § 3 i § 4 ustawy). Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Zauważyć jednak należy, że mający zastosowanie w sprawie wyżej cyt. art. 246 § 1 pkt 2 ustawy nakłada na ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy obowiązek uprawdopodobnienia przesłanek w tym przepisie określonych. Z omawianej regulacji wynika bowiem wprost, że prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, "gdy osoba ta wykaże", iż w jej przypadku partycypowanie w kosztach procesu wiązałoby się z ryzykiem wystąpienia negatywnych konsekwencji, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy (por. post. NSA z dnia 21 kwietnia 2006r., sygn. akt II FZ 240/06).

Z uwagi na to, że w.w przepis formułuje nieostre kryteria ocenne, szczególnie istotne jest możliwie najbardziej dokładne ustalenie rzeczywistej kondycji finansowej wnioskodawcy (por. post. NSA z dnia 14 września 2006r., sygn. akt II FZ 574/06). Przyznanie prawa pomocy stanowi bowiem w istocie odstępstwo od generalnej zasady wynikającej z przepisu art. 199 ustawy, zgodnie z którą strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.

W tym stanie rzeczy argumentacja służąca uprawdopodobnieniu, że poniesienie kosztów postępowania, nie byłoby możliwe bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla skarżącego, musi być dokładna i wyczerpująca. Skoro podstawą ustaleń faktycznych, pozwalających na podjęcie rozstrzygnięcia w przedmiocie prawa pomocy są zawsze okoliczności wskazane przez wnioskodawcę, to powinna być to informacja kompletna, pozwalająca na zobrazowanie realnej sytuacji majątkowej strony.

Pismem z dnia [...] (karta nr [...] akt sądowych) wezwano skarżącego do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez:

1. złożenie odpisów zeznań rocznych podatkowych za [...] złożonych przez skarżącego,

2. złożenie odpisów z kont bankowych, lokat bankowych i rachunków bankowych za ostatnie trzy miesiące należących do skarżącego,

3. podanie czy skarżący uzyskuje dodatkowe dochody (np. z pracy dorywczej, sezonowej, wynajmu mieszkania lub domu itp.),

4. podanie czy skarżący korzysta z pomocy opieki społecznej, jeżeli tak to w jakiej formie (odpis decyzji),

5. podanie kosztów miesięcznego utrzymania skarżącego z rozbiciem na poszczególne wydatki (ogrzewanie, woda, gaz, energia elektryczna, koszty leczenia i zakupu lekarstw, wyżywienie, telefon stacjonarny i telefony komórkowe, abonament RTV, środki czystości, raty kredytów - z podaniem na co kredyty zostały zaciągnięte, kiedy, jaki jest harmonogram spłat rat itp.) i z jakich środków je ponosi,

6. podanie czy skarżący posiada samochód osobowy, jeżeli tak proszę podać markę, typ, rok produkcji i wartość rynkową,

7. od kogo z członków rodziny skarżący otrzymuje pomoc w wysokości [...] miesięcznie,

8. podanie czy skarżący uczy się, czy pracuje, jeżeli wnioskodawca nie uczy się i nie pracuje to czy jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotny i czy otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych.

Pismo doręczono skarżącemu w dniu [...], zatem termin do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy minął w dniu [...]. Tymczasem skarżący, mimo upływu wyznaczonego terminu, wniosku nie uzupełnił.

W tych okolicznościach należy stwierdzić, że skarżący nie uprawdopodobnił wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wnioskodawca bowiem, pomimo wezwania, nie dostarczył dokumentów i nie udzielił dodatkowych wyjaśnień, które pozwoliłyby na dokonanie rzetelnej oceny jego stanu majątkowo-finansowego. Tymczasem przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalne tylko wtedy, jeżeli skarżący o przyznanie prawa pomocy przedstawi w sposób wyczerpujący informacje dotyczące jego sytuacji materialnej i finansowej. To właśnie na skarżącym ciążył obowiązek wykazania zasadności złożonego przez niego wniosku w kontekście ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy.

Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

/-/V.Mielcarek