Wyrok NSA, sygn. akt III SA 2727/00
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2001-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 622  Instytucje ubezpieczeniowe i działalność ubezpieczeniowa
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Powołane przepisy: article: art. 42 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 1995 nr 88 poz. 439
law: Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej.
Teza: 1. W przypadku gdy uprawnienie strony uzależnione jest od jej inicjatywy, to na niej, a nie na organie, ciąży obowiązek udowodnienia istnienia przesłanek do jego realizacji.

2. Obowiązek podmiotu gospodarczego co do aktualizacji zapisów w rejestrze REGON ma nie tylko charakter formalny, wynikający z ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej /Dz.U. nr 88 poz. 439 ze zm./, ale także obowiązek podyktowany faktem, że udokumentowanie działalności podstawowej miało znaczenie prawne z punktu widzenia możliwości uzyskania zwolnienia, które posiadało dla strony skarżącej istotne znaczenie.

TEZY

1. W przypadku gdy uprawnienie strony uzależnione jest od jej inicjatywy, to na niej, a nie na organie, ciąży obowiązek udowodnienia istnienia przesłanek do jego realizacji.

2. Obowiązek podmiotu gospodarczego co do aktualizacji zapisów w rejestrze REGON ma nie tylko charakter formalny, wynikający z ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej /Dz.U. nr 88 poz. 439 ze zm./, ale także obowiązek podyktowany faktem, że udokumentowanie działalności podstawowej miało znaczenie prawne z punktu widzenia możliwości uzyskania zwolnienia, które posiadało dla strony skarżącej istotne znaczenie.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi (...) Szkoła Języka Angloamerykańskiego Sp. z o.o. na decyzję Państwowego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń z dnia 3.12.1999 r. (...) w przedmiocie odmowy zwolnienia z obowiązku prowadzenia działalności agencyjnej przy pomocy osób fizycznych posiadających zezwolenie PUNU na wykonywanie czynności agenta ubezpieczeniowego - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Podaniem z dnia 13.08.1999 r. Szkoła Języka Angloamerykańskiego (...) Spółka z oo. wystąpiła do Państwowego Urzędu Nadzoru Ubezpieczeń /PUNU/ o zwolnienie Spółki z obowiązku prowadzenia działalności agencyjnej przy pomocy osób fizycznych posiadających zezwolenie na wykonywanie czynności agenta ubezpieczeniowego.

Zaskarżoną decyzją, wydaną po ponownym rozpoznaniu sprawy, PUNU utrzymało w mocy pierwotną decyzję odmawiającą przedmiotowego zwolnienia. W motywach tej decyzji rozpoznający sprawę organ powołał się na nie wypełnianie przez wnioskodawcę wymogu przewidzianego w par. 1 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 7 listopada 1995 r. w sprawie warunków zwolnienia niektórych osób wykonujących działalność agencyjną od obowiązku jej wykonywania przy pomocy osób fizycznych posiadających zezwolenie PUNU na wykonywanie czynności agenta ubezpieczeniowego /M.P. nr 59 poz. 661/. Polega on na wykonywaniu działalności agencyjnej jako działalności uzupełniającej, związanej z podstawowym zakresem działalności danego podmiotu gospodarczego. Prowadzenie działalności w zakresie ubezpieczeń turystycznych - KL.NW, bagaż podróżny nie jest związane z działalnością podstawową jaką jest prowadzenie pozaszkolnych form kształcenia. Wnioskująca strona zarówno w rejestrze handlowym jak i w Krajowym Rejestrze Urzędowych Podmiotów Gospodarki Narodowej wykazała jako działalność podstawową pozaszkolne formy kształcenia, gdzie indziej nie sklasyfikowane oraz kursy języków obcych. Ewentualne zmiany w zakresach prowadzonej działalności obligowały do dokonania zmian stosownych zapisów w wymienionych rejestrach.

Ostateczną decyzję w sprawie zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego (...) Szkoła Języka Angloamerykańskiego Sp. z oo. wnosząc o jej uchylenie. W ocenie skarżącej Spółki działalność polegająca na organizowaniu imprez turystycznych jest jedną z podstawowych form jej działalności. Wpis do rejestru handlowego obejmuje kilka rodzajów działalności i są to formy w stosunku do siebie równo rzędne. Spółka posiada na prowadzenie usług turystycznych stosowną koncesję Urzędu Kultury Fizycznej i Turystyki. W świetle powyższego przyjęcie, że działalność agencyjna nie jest związana z podstawowym zakresem działania Spółki ma cechy dowolności.

Państwowy Urząd Nadzoru Ubezpieczeń w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Pomiędzy stronami niespornym jest, iż z punktu widzenia prawa materialnego decydującym dla rozstrzygnięci wniosku strony skarżącej, który zainicjował oceniane postępowanie administracyjne, jest ustalenie, czy pośrednictwo ubezpieczeniowe jest dla skarżącej Szkoły działalnością uzupełniającą związaną z podstawowym zakresem jej działalności. Przenosząc warunek zwolnienia od obowiązku posiadania przez osoby wykonujące czynności agencyjne specjalnego zezwolenia PUNU na wykonywanie czynności agenta ubezpieczeniowego, na grunt realiów rozpoznawanej sprawy, ustalenia wymagało czy skarżąca Szkoła organizację turystyki, z którą związane jest prowadzenie agencji ubezpieczeniowej, prowadzi jako podstawowy zakres działalności.

Swoje stanowisko co do tego, iż warunek do zwolnienia jaki przewiduje par. 1 zarządzenia z Ministra Finansów z dnia 7 listopada 1995 r. /cyt. wyżej/ był spełniony strona skarżąca wyprowadza z równorzędności wpisów jakie dokonane zostały w rejestrze handlowym, który dla spółki prawa handlowego ma znaczenie decydujące.

Zdaniem Sądu ocena materiału dowodowego jakiej dokonał organ rozstrzygający sprawę odpowiada regułom wynikającym z art. 80 Kpa. PUNU oparł się na zapisie wynikającym z Krajowego Rejestru Urzędowego Podmiotów Gospodarki Narodowej gdyż ten rejestr, będący dla wnioskodawcy obowiązkowym, obejmuje rodzaj przeważającej działalności - art. 42 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o statystyce publicznej /Dz.U. nr 88 poz. 439 ze zm./. Rejestr handlowy, jak to słusznie strona skarżąca wskazuje, rozróżnienia takiego nie zawiera. Obowiązek podmiotu gospodarczego co do aktualizacji zapisów w rejestrze REGON ma nie tylko charakter formalny wynikający z ustawy o statystyce publicznej ale także obowiązek podyktowany faktem, że udokumentowanie działalności podstawowej miało znaczenie prawne z punktu widzenia możliwości uzyskania zwolnienia, które posiadało dla strony skarżącej istotne znaczenie. Ponieważ skarżąca Spółka nie podjęła próby wykazania w inny sposób, że działalność w zakresie organizacji turystyki jest jej działalnością podstawową przeto prawidłowym było ustalenie oparte na zapisie w zaświadczeniu REGON. Zwrócić należy uwagę, że zwolnienie o jakim mowa w par. 1 zarządzenia z dnia 7 listopada 1995 r. jest odstępstwem od reguły, przyznawanym na wniosek. Przy tego rodzaju sytuacji wynikającej z prawa materialnego nie można nakładać na organ rozstrzygający sprawę dalej idących obowiązków co do ustalania okoliczności korzystnych dla strony.

W tych warunkach Sąd uznał skargę za pozbawioną uzasadnionych podstaw i dlatego oddalił ją na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.