Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 941/99
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2001-08-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 127 par. 3, art. 130 par. 1-2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez naczelny organ administracji publicznej ma w istocie wszystkie cechy odwołania poza dewolutywnością. Z tego względu skutki prawa związane z ostatecznością decyzji powstają dopiero po wydaniu decyzji w wyniku rozpoznania wniosku, o którym mowa w art. 127 par. 3 Kpa, lub po upływie terminu do jego wniesienia.

2. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest w istocie środkiem zaskarżenia, a decyzja wydana w I instancji przez naczelny organ nie podlega wykonaniu. Skutkiem prawnym wniesienia odwołania jest bowiem wstrzymanie z mocy prawa wykonania zaskarżonej decyzji. Wynika to wprost z art. 130 par. 1 i 2 Kpa.

TEZY

1. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez naczelny organ administracji publicznej ma w istocie wszystkie cechy odwołania poza dewolutywnością. Z tego względu skutki prawa związane z ostatecznością decyzji powstają dopiero po wydaniu decyzji w wyniku rozpoznania wniosku, o którym mowa w art. 127 par. 3 Kpa, lub po upływie terminu do jego wniesienia.

2. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest w istocie środkiem zaskarżenia, a decyzja wydana w I instancji przez naczelny organ nie podlega wykonaniu. Skutkiem prawnym wniesienia odwołania jest bowiem wstrzymanie z mocy prawa wykonania zaskarżonej decyzji. Wynika to wprost z art. 130 par. 1 i 2 Kpa.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Rejonowego Zarządu Infrastruktury w L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 maja 1999 r. (...) w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie - uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Szef Wojskowej Inspekcji Architektoniczno-Budowlanej (...) Okręgu Wojskowego decyzją z 23 lipca 1998 r. na podstawie art. 57, art. 59 i art. 85a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ zezwolił Rejonowemu Zarządowi Infrastruktury w L. na użytkowanie wybudowanej strzelnicy PCO położonej w kompleksie nr 8101 w Garnizonie L. RZI L., J.W. 1699 L., WAK nr 4 L. na okres do 30 sierpnia 2000 r.

Odwołanie od tej decyzji wnieśli Edward K., Czesław T. i Mieczysław R., określający się jako Społeczny Komitet Mieszkańców Wyzwolenie-Południe podnosząc zagrożenie, jakie powoduje ta strzelnica w sąsiedztwie osiedla. Nadto podnieśli, że strzelnica ta została wybudowana na terenie przeznaczonym pod budowę osiedla mieszkaniowego.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 6 maja 1999 r. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ nadzoru wskazał, iż obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie został nałożony na inwestora decyzją z 18 grudnia 1997 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę pozostałych elementów PCO w strefie bezpieczeństwa po lewej stronie modernizowanej strzelnicy A1 na terenie kompleksu wojskowego nr 8101 w L. Jednak decyzją z 21 kwietnia 1999 r. (...) stwierdzono nieważność tej decyzji z 18 grudnia 1997 r. Wobec tego postępowanie o wydanie pozwolenia na użytkowanie tego obiektu stało się bezprzedmiotowe.

Z tego względu należało uchylić zaskarżoną decyzję i umorzyć postępowanie.

Nadto Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że Społeczny Komitet Mieszkańców stanowiący bliżej nieokreśloną grupę osób nie może być stroną postępowania administracyjnego. W postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie stroną są osoby, korę podpisały odwołanie jako właściciele nieruchomości położonych w teoretycznej strefie zakazu w bezpośrednim sąsiedztwie strefy bezpieczeństwa strzelnicy PCO. Należy do nich Edward K. - właściciel działki nr ew. 12/3 obręb 11 i Czesława T. - właściciel działki nr ew. 48/1 obręb 11.

Skargę na tę decyzję złożył Rejonowy Zarząd Infrastruktury w L. wnosząc o jej uchylenie. Skarżący podniósł zarzuty:

- naruszenia art. 66 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1999 r. o zagospodarowaniu przestrzennym;

- zastosowania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego mimo, iż zostały uchwalone z naruszeniem art. 31 ust. 1 ustawy z 21 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym;

- naruszenia art. 156 par. 1 Kpa, 107 par. 1 i 3;

- naruszenia art. 138 par. 1 Kpa w zw. z art. 123 par. 1 Kpa.

Zdaniem strony skarżącej organ umorzył postępowanie w sprawie pozwolenia na użytkowanie przedmiotowej strzelnicy opierając się na nieostatecznej decyzji stwierdzającej nieważność pozwolenia na budowę z 18 grudnia 1997 r. i nieostatecznym postanowieniu o podjęciu zawieszonego postępowania odwoławczego. Ostateczne orzeczenia w obu tych sprawach zostały wydane dopiero 12 maja i 17 maja 1999 r.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał motywy formalnoprawne decyzji zawarte w jej uzasadnieniu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważyły co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Przyczyną zawieszenia postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na użytkowanie strzelnicy PCO położnej w kompleksie nr 8081 w garnizonie L. było rozstrzygnięcie sprawy nieważności pozwolenia na budowę strzelnicy PCO z 26 sierpnia 1996 r. Nieważność tego pozwolenia na budowę została stwierdzona przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z 24 marca 1999 r. Mimo, że strony zostały pouczone o możliwości wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 127 par. 3 Kpa, organ podjął zawieszone postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na użytkowanie i wydał decyzję odwoławczą. Podstawą uchylenia decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i umorzenia postępowania w pierwszej instancji, stała się właśnie ta decyzja o stwierdzeniu nieważności pozwolenia na budowę strzelnicy z 24 marca 1999 r. mimo, że strona skarżąca złożyła już wniosek o ponowne rozpatrzenie tej sprawy. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzję wydał już 6 maja 1999 r. Natomiast decyzję w sprawie nieważności pozwolenia na budowę po ponownym rozpatrzeniu sprawy wydał dopiero 12 maja 1999 r.

Wprawdzie od decyzji wydanej w I instancji przez organ naczelny nie przysługuje odwołanie, to jednak zgodnie z art. 127 par. 3 Kpa strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Utrwalone orzecznictwo sądowe oraz poglądy literatury są zgodne, iż środek przewidziany w art. 127 par. 3 Kpa jest środkiem zaskarżenia. Takie stanowisko zajął m.in. Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 13 lutego 1996 r. III AZP 23/95 /OSNAPU 1996 nr 15 poz. 205/, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 lutego 1996 r. I SA 1296/95 /Glosa 1996 nr 7 poz. 12/ i w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 9 grudnia 1996 r. OPS 4/96 /ONSA 1997 Nr 2 poz. 44/.

Zgodnie z tymi poglądami wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez naczelny organ administracji publicznej ma w istocie wszystkie cechy odwołania poza dewolutywnością. Z tego względu skutki prawne związane z ostatecznością decyzji powstają dopiero po wydaniu decyzji w wyniku rozpoznania wniosku, o którym mowa w art. 127 par. 3 Kpa lub upływie terminu do jego wniesienia.

Skoro przyjmuje się, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy jest w istocie środkiem zaskarżenia to decyzja wydana w I instancji przez naczelny organ nie podlega wykonaniu. Skutkiem prawnym wniesienia odwołania jest, bowiem wstrzymanie z mocy prawa wykonania zaskarżonej decyzji. Wynika to wprost z art. 130 par. 1 i 2 Kpa. W niniejszej sprawie nie wystąpiły też przesłanki z art. 130 par. 3 lub 4 Kpa.

Mając na uwadze, że Naczelny Sąd Administracyjny bada zgodność z prawem rozstrzygnięć organów administracji publicznej wyłącznie w oparciu o stan faktyczny istniejący w czasie podejmowania kontrolowanego aktu, należało uznać, iż zaskarżona decyzja o uchyleniu pozwolenia na użytkowanie strzelnicy PCO i umorzeniu postępowania w pierwszej instancji zapadła przedwcześnie.

Pozostałe zarzuty skargi nie dotyczą zaskarżonej decyzji.

Z tego względu na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.