Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 32/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-07-03 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 37
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędziowie Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant sekretarz sądowy Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lipca 2015 r. sprawy ze skargi J.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w przedmiocie legalności obiektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] r., nr [...], 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

W związku z wnioskiem J. P. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. pismem z dnia [...] r. wszczął postępowanie w sprawie legalności budowy wolnostojącej ubikacji zlokalizowanej na działce nr ewid. "1" położonej w Z., stanowiącej własność E. K.

Podczas oględzin, które odbyły się w dniu [...]r. ustalono, iż na działce usytuowany jest, drewniany wolnostojący ustęp o wymiarach: 1,10 m x 1,00 m z dachem jednospadowym, kryty papą. Obiekt budowlany będący w dobrym stanie technicznym, zlokalizowany jest w odległości ok. 0,80 m od granicy z należącą do J. P. działką nr ewid. "2". W garażu położonym na sąsiedniej działce nie stwierdzono wycieków z przedmiotowego obiektu. Podczas oględzin, E. K. oświadczyła, iż obiekt został wybudowany w latach 60-tych ubiegłego wieku. W bieżącym roku przeprowadzono prace uszczelniające dół kloaczny lepikiem. J. P. - właściciel sąsiedniej nieruchomości, wskazał, iż od 2009 r. mają miejsce intensywne wycieki w budynku graniczącym z przedmiotowym obiektem.

Decyzją nr [...] z dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. nałożył na E. K. obowiązek rozbiórki ww. ustępu.

Po rozpatrzeniu wniesionego przez E. K. odwołania, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...]r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazano, iż koniecznym jest ustalenie najbardziej prawdopodobnej daty budowy przedmiotowego obiektu oraz dokonanie oceny, czy lokalizacja obiektu narusza przepisy techniczno-budowlane obowiązujące w dacie budowy, a także czy naruszenie ww. przepisów powoduje zagrożenie dla ludzi, mienia bądź pogorszenie warunków zdrowotnych lub sanitarnych.

Pismem z dnia [...]r. PINB w M. wezwał E. K. do złożenia oświadczenia o dacie budowy przedmiotowego ustępu. W odpowiedzi, w piśmie z dnia [...]r. E. K. oświadczyła, iż ustęp istnieje od chwili zakupienia domu [...] r. przez jej rodziców. Następnie w roku [...] został postawiony drewniany na tym samym miejscu, w którym stoi do chwili obecnej, a budynku sąsiada nie było w tym czasie.

Decyzją nr [...] z dnia [...]r. PINB w M. ponownie nałożył na E. K. obowiązek rozbiórki drewnianego ustępu wraz z dołem kloacznym.

Po rozpatrzeniu wniesionego przez E. K. odwołania, [...]WINB decyzją z dnia [...]r. nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W uzasadnieniu wskazano na konieczność ustalenia, czy lokalizacja obiektu powoduje pogorszenie warunków zdrowotnych i sanitarnych dla otoczenia.

W dniu [...]r., podczas przeprowadzonych przez PINB kolejnych oględzin, stwierdzono m.in., iż dół kloaczny wymurowany z cegły - zaizolowany lepikiem, pusty - dno wysypane piaskiem. Ściana w piwnicy w budynku przyległym na działce "2"/1 w złym stanie technicznym. Na dzień dzisiejszy ustęp drewniany i budynek mieszkalny na działce "2"/1 nieużytkowane. Dół kloaczny wybetonowany, szczelny. E. K. podtrzymała oświadczenie dotyczące daty budowy przedmiotowego obiektu - [...] r.

Decyzją nr [...] z dnia [...]r. PINB w M. umorzył postępowanie w sprawie legalności budowy ww. wolnostojącej ubikacji. W uzasadnieniu organ wskazał m.in., iż w dacie budowy obiektu obowiązującym aktem normatywnym regulującym problematykę prawnobudowlaną było rozporządzenie Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowie osiedli (Dz. U. Nr 34, poz. 216 z późn. zm.). Zgodnie z wówczas obowiązującymi przepisami na wykonanie robót, wyszczególnionych niżej w art. 333 i 334, o ile roboty te nie dotyczą budynków państwowych, wymagane jest uzyskanie pozwolenia właściwej władzy. Dotyczy to m.in. domowych urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych, ogólnych urządzeń centralnego ogrzewania, dołów kloacznych itp. W zakresie lokalizacji obiektu budowlanego przepisy ww. rozporządzenia określały minimalne odległości od innych obiektów budowlanych i granicy działki. Stosownie do treści art. 315 ust. 1 i 3 rozporządzenia doły ustępowe i gnojowniki powinny być urządzone co najmniej w odległości od studzien - 10 metrów; od granic sąsiadów - 2 metrów; od dróg publicznych - 5 metrów, licząc odległość od drogi w myśl zasad, podanych w art. 265.

Wobec kwalifikacji ustępu jako obiektu budowlanego, o czym świadczą jego charakterystyczne cechy konstrukcyjne, tj. ściany, dach, stabilność posadowienia oraz okoliczności realizacji bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę koniecznym jest dokonanie oceny budowy obiektu budowlanego pod względem wykluczenia podstaw do rozbiórki określonych w art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Organ podkreślił, że fakt budowy ustępu w warunkach samowoli budowlanej nie był kwestionowany przez strony postępowania, a odpowiednie zastosowanie przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane wynika z treści przepisu przejściowego - art. 103 ust. 2 - ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (organ zacytował w tej mierze przykładowe orzeczenia sądów administracyjnych).

Następnie wskazał, iż zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

Teren działki nr ewid. "1" mieści się w obszarze oznaczonym symbolem A9MU - teren zabudowy mieszkaniowo - usługowej zgodnie z zapisem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Z. z dnia [...]r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Z., dla obszaru miasta Z. (Dziennik Urzędowy Województwa śląskiego z dnia 3 czerwca 2014 r. poz. 3039). Przeznaczenie podstawowe: budynki mieszkaniowe, budynki mieszkaniowo - usługowe z usługami podstawowymi oraz budynki usług podstawowych (§ 16 pkt 1 ww. planu zagospodarowania przestrzennego). Przepisy planistyczne nie zawierają regulacji ograniczających możliwość realizacji i lokalizacji przedmiotowego obiektu budowlanego.

Odnośnie drugiej z podstaw uzasadniających wydanie nakazu rozbiórki, gdy budowa obiektu budowlanego powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane), pomimo naruszenia norm odległościowych obiektu budowlanego od granicy z działką nr ewid. "3", nie stwierdzono, aby wystąpiły okoliczności potwierdzające stan zagrożenia lub pogorszenia wskazanych warunków dla ludzi albo mienia. Zatem wobec niestwierdzenia podstaw do orzeczenia nakazu rozbiórki ustępu na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane i niezaistnienia okoliczności faktycznych związanych z budową obiektu budowlanego powodujących niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane) oraz braku przesłanek, które uzasadniałyby nałożenie na właściciela obiektu budowlanego wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami zgodnie z art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, niniejsze postępowanie podlega umorzeniu.

Odwołanie od ww. decyzji złożył J. P. podnosząc nierówne traktowanie. Przedstawił bowiem kserokopie decyzji PINB Nr [...] z [...]r. o nakazie rozbiórki drewnianego ustępu, bez dołu kloacznego, który stał na jego posesji od lat 50-tych ubiegłego wieku, wraz z oświadczeniem swojego sąsiada, że toaleta nie stanowiła dla niego żadnej uciążliwości czy zagrożenia. W związku z faktem, iż w Z. od kilku lat istnieje na obszarze obejmującym obie nieruchomości sieć kanalizacyjna i wodociągowa, zdaniem odwołującego się jakiekolwiek doły kloaczne nie mają racji bytu. Tym bardziej, w tak ścisłej zabudowie jednorodzinnej, w samym centrum miasta Z. Stwierdził nadto, że bezpośrednie sąsiedztwo znajdującego się na działce E. K. użytkowanego dołu kloacznego, skutkowało przesiąkaniem fekalii przez fundamenty do jego budynku. Sprawa ta toczy się od [...] r., sąsiedzi w tym czasie zawiesili korzystanie ze swojego zewnętrznego ustępu, gdyż uniemożliwiały im to przeprowadzane wizje lokalne i brak ostatecznej decyzji. Decyzja PINB w M. umarzająca postępowanie, bez nakazu zlikwidowania dołu kloacznego zlokalizowanego na sąsiedniej nieruchomości nie rozwiązuje ostatecznie problemu. Istnieje wysoki stopień prawdopodobieństwa wykorzystywania go bez poszanowania prawa i cudzej własności.

W wyniku rozpoznania wniesionego odwołania decyzją z dnia [...]r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu zrelacjonował przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego stwierdzając następnie, iż odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja jest prawidłowa.

Organ I instancji prawidłowo przyjął bowiem, iż w odniesieniu do samowoli budowlanej popełnionej przed 1 stycznia 1995 r. zastosowanie mają przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. W art. 103 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. przyjęto bowiem, że do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy z zastrzeżeniem ust. 2, który stanowi, iż przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Podkreślić należy nadto, iż ustalenia wymaga także charakter przedmiotowej samowoli. Zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uchwale z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt: II OPS 2/13, w Prawie budowlanym z 1974 r. samowola budowlana mogła mieć charakter formalny i materialnoprawny. Samowola formalna oznaczała realizację obiektu bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, ale zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym, warunkami technicznymi i zasadami sztuki budowlanej. Do obiektów wykonanych w ramach takiej samowoli nie miał zastosowania przepis art. 37 ust. 1 ani art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. i organ nie miał też podstaw do prowadzenia postępowania administracyjnego w oparciu o te przepisy i wydania decyzji w sprawie likwidacji samowoli budowlanej. Oznacza to, że w odniesieniu do niektórych samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych nie było potrzeby podejmowania żadnych działań legalizacyjnych, gdyż przepisy Prawa budowlanego z 1974 r. nie przewidywały ani obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, ani innych aktów legalizujących samowolę. Z samowolą o charakterze materialnoprawmym mamy natomiast do czynienia gdy obiekt budowlany wybudowany został bez pozwolenia na budowę, zrealizowany w sposób niesprzeczny z przepisami o planowaniu przestrzennym obowiązującymi w dacie budowy, ale z naruszeniem innych przepisów, głównie przepisów o warunkach technicznych. W mniejszej sprawie mamy więc do czynienia z samowolą o charakterze materialnoprawnym, gdyż budowa przedmiotowego obiektu w [...] r. była niezgodna z obowiązującymi wtedy przepisami Rozporządzenia Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowaniu osiedli, określającymi minimalne odległości od innych obiektów i granicy działki.

Organ odwoławczy przytoczył następnie art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r., wskazując, że zgodnie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uchwale z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt: II OPS 2/13, należy przyjąć, że przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji. W niniejszej sprawie nie została zatem spełniona negatywna przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt 1, gdyż wg ustaleń organu powiatowego, teren działki nr ewid. "1" mieści się w obszarze oznaczonym symbolem A9MU - teren zabudowy mieszkaniowo - usługowej, zgodnie z zapisem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepisy planistycznie nie zawierają regulacji ograniczających możliwość realizacji i lokalizacji przedmiotowego obiektu budowlanego.

Zgodnie natomiast ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, które organ II instancji podziela, wyrażonym w wyroku z dnia 14 października 2004 r., sygn. akt: II SA/Rz 753/03, należy stwierdzić, że samo naruszenie przepisów budowlanych, bez naruszenia przepisów o planowaniu przestrzennym nie pociąga możliwości orzekania o rozbiórce dopóty, dopóki nie zostanie wykazane, że naruszenie tych przepisów sprowadza niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia. Zatem samo stwierdzenie naruszenia przepisów technicznych dotyczących sytuowania budynków nie jest wystarczające, by przyjąć pogląd, że automatycznie naruszenie to skutkuje niebezpieczeństwem dla ludzi lub mienia. Naruszenie przepisów prawa jest niewątpliwie działaniem wielce nagannym, ale w swej istocie nie musi prowadzić do sprowadzenia niebezpieczeństwa, które jest warunkiem orzekania o rozbiórce obiektu budowlanego, chociażby ze względu na ogólną zasadę obowiązującą w prawie budowlanym z 1974 r., która dla nielegalnych działań budowlanych tylko w ostateczności przewidywała rozbiórkę budynku lub jego części. Zatem przez pryzmat takiej reguły należy interpretować treść art. 37 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. Analizując materiał dowodowy, zgromadzony w prowadzonym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. postępowaniu, a w szczególności ustalenia poczynione przez organ I instancji podczas dwukrotnych oględzin, uprawnione będzie przyjęcie, iż przedmiotowy obiekt budowlany nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi, mienia ani niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych dla otoczenia. W związku z powyższym należy uznać, iż nie została spełniona negatywna przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt 2.

Pismem z dnia 9 grudnia 2014 r. J. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji, domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż organ rozpatrywał sprawę nie co do jej istoty, którą jest szambo bezpośrednio przylegające do fundamentów jego budynku. W dotychczasowym postępowaniu PINB w M., jak również WINB w K. skupiano się głównie na legalności wolnostojącej ubikacji E. K.. Rozstrzygnięcie postępowania na korzyść E. K. w przyszłości spowoduje, że wolnostojąca ubikacja z pewnością będzie wykorzystywana. Drewniana konstrukcja ubikacji - jako taka - nie stanowi problemu. Jest nim dół kloaczny tj. szambo przylegające do należącego do skarżącego budynku. W sytuacji kiedy w centrum Z. jest wykonana sieć kanalizacyjna, do której E. K. jest obecnie podłączona, lokalizacja szamba w tak ścisłej zabudowie mieszkalnej jest wysoce niekorzystna i niepożądana. Istnienie szamba w tym miejscu miało również wpływ na jakość wody pozyskiwanej ze studni abisynki znajdującej się na jego posesji. Woda ta nie nadawała się do spożycia.

Skarga została wniesiona w terminie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. 2014, poz. 1647 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez m.in. kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także poprzedzającego ją rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego wykazało, że są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, musiała zostać uwzględniona. Obie decyzje wydane zostały bowiem z mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7 77 § 1, i 80 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania rozstrzygnięcia o przekonującej treści. Oba rozstrzygnięcia naruszają także art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. w stopniu mającym, zdaniem Sądu, wpływ na wynik sprawy.

W pierwszej kolejności wskazać w tym miejscu należy, że żadna ze stron nie zakwestionowała w trakcie postępowania administracyjnego faktu, iż przedmiotowy ustęp wybudowany został ok. roku [...] bez pozwolenia na budowę pomimo, że pozwolenie takie, jak trafnie wywodzą organy, było wówczas wymagane. W dacie budowy obiektu obowiązującym aktem normatywnym regulującym problematykę prawnobudowlaną było bowiem rozporządzenie Prezydenta Rzeczpospolitej z dnia 16 lutego 1928 r. o prawie budowlanym i zabudowie osiedli przewidujące, iż na wykonanie robót, wyszczególnionych niżej w art. 333 i 334, (w tym dołów kloacznych) o ile roboty te nie dotyczą budynków państwowych, wymagane jest uzyskanie pozwolenia właściwej władzy.

W konsekwencji organy poprawnie wskazały, że w dacie budowy obiekt naruszał przepisy ww. rozporządzenia zarówno z uwagi na brak stosownego pozwolenia, jak i na fakt, iż przepisy określały minimalne odległości od innych obiektów budowlanych i granicy działki, które nie zostały w przypadku przedmiotowego obiektu zachowane. Stosownie do treści art. 315 ust. 1 i 3 rozporządzenia doły ustępowe i gnojowniki powinny być urządzone co najmniej w odległości 2 metrów od granic sąsiadów podczas gdy odległość ustępu stanowiącego przedmiot postępowania dzieli od granicy działki J. P. jedynie ok. 80 cm.

Prawidłowo też organy w konsekwencji uznały, że w odniesieniu do samowoli budowlanej popełnionej przed 1 stycznia 1995 r. zastosowanie mają przepisy Prawa budowlanego z 1974 r.

Zgodnie zatem z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część: znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę (ust. 1 pkt 1, lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (ust. 1 pkt 2).

W pierwszej kolejności, kierując się sformułowanymi w art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 wskazaniami organy zbadały zatem czy przedmiotowy obiekt pozostaje w zgodzie z przepisami o planowaniu przestrzennym (w tym z planem miejscowym) aby w razie odpowiedzi twierdzącej, przejść do badania czy powoduje on niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Oceniając zgodność obiektu z przepisami o planowaniu organy uznały, iż nie została spełniona negatywna przesłanka z art. 37 ust. 1 pkt 1, implikująca, w razie jej zaistnienia nakaz rozbiórki. Wskazały bowiem, że teren działki nr ewid. "1" mieści się w obszarze oznaczonym symbolem A9MU - teren zabudowy mieszkaniowo - usługowej, zgodnie z zapisem obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w Z. z dnia [...]r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy Z., dla obszaru miasta Z. Przeznaczenie podstawowe: budynki mieszkaniowe, budynki mieszkaniowo - usługowe z usługami podstawowymi oraz budynki usług podstawowych. Zdaniem organów przepisy planistycznie nie zawierają zatem regulacji ograniczających możliwość realizacji i lokalizacji przedmiotowego obiektu budowlanego.

Wyprowadzony przez organy wniosek jest, zdaniem Sądu, co najmniej pochopny. Obydwa organy, bez jakiejkolwiek w tej mierze argumentacji, uznały, że skoro przeznaczenie podstawowe terenu to budynki mieszkaniowe i usługowe to znaczy, że przedmiotowy obiekt z przeznaczeniem takim pozostaje w zgodności. W rzeczywistości ustęp, o którym mowa, choć powiązany był w przeszłości z funkcją mieszkaniową (obecnie, jak wskazuje skarżący a organy okoliczności tej nie kwestionują, budynek podłączony jest do kanalizacji sanitarnej), stanowi jednak odrębny obiekt budowlany. Tym samym stosownie do art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. organy winny były zbadać czy w świetle obowiązującego planu miejscowego należy on do obiektów, które mogą być na danym terenie usytuowane czy też teren przeznaczony jest wprawdzie pod zabudowę mieszkaniową jednak nie pod tego typu ustępy z dołami kloacznymi. Oznaczałoby to bowiem, iż teren przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę w rozumieniu art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974 r. albowiem korzystanie z takiego sposobu gromadzenia ścieków jest na danym terenie zakazane. Analizując jednak plan miejscowy organy ograniczyły się jedynie do sprawdzenia przeznaczenia terenu A9MU pomijając pozostałe zapisy planu, odnoszące się do całego objętego uchwałą terenu. W myśl zaś § 10 ust. 3 planu ścieki bytowe winny być odprowadzane do kanalizacji sanitarnej (pkt 1a), dopuszczalne jest także gromadzenie ścieków w szczelnych osadnikach i budowa przydomowych oczyszczalni ścieków (pkt 2 a i b). Zapisy te nie zezwalają zatem na korzystanie z ustępów z dołami kloacznymi co organy winny były dostrzec i rozważyć. Tym samym bowiem, zdaniem Sądu, przedmiotowy obiekt z racji jego funkcji pozostaje w sprzeczności z zapisami planu miejscowego co obliguje organy do odpowiedniej oceny.

W ramach ponownego postępowania organ rozważy istnienie przedmiotowego ustępu w świetle wskazanych wyżej zapisów planu i wyda stosowne rozstrzygnięcie.

W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uwzględnił skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a orzekł jak w sentencji. Nadto w myśl art. 152 cytowanej ustawy określono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach nie orzekano wobec braku wniosku o ich zasądzenie.