Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 171/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-09-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1, 3, art. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 966
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Jolanta Sikorska, Sędziowie sędzia NSA Tadeusz Kuczyński (spr.), sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Protokolant Z-ca Kierownika Sekretariatu Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 września 2014 r. sprawy ze skargi Ł. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Ł. L., reprezentowanego przez D. L., od - wydanej z upoważnienia Prezydenta W. - decyzji Administratora w Dziale Świadczeń - Sekcja Dodatków Mieszkaniowych w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we W. z dnia [...], [...], odmawiającej przyznania dodatku mieszkaniowego, na podstawie art. 138§1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach uzasadnienia podano, że opisaną na wstępie decyzją administracyjną organ pierwszej instancji odmówił Ł. L. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia wskazano, że zgodnie z art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 966 z późn. zm.), dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż 30% albo o więcej niż 50%, pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%. W rozpatrywanej sprawie organ pierwszej instancji ustalił, że Strona nie spełnia warunków do przyznania dodatku mieszkaniowego określonych w przepisie art. 5 ust. 5 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, bowiem powierzchnia użytkowa zajmowanego przez Stronę lokalu mieszkalnego przy [...] we W. przekracza normatywną powierzchnię użytkową o 38,97%, a udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu przekracza 60%. Organ orzekający w pierwszej instancji stwierdził, że wprawdzie Wnioskodawca jest osobą niepełnosprawną, uprawnioną do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, ale wobec pozostawania lokalu do wyłącznej dyspozycji Ł. L., - nie ma podstaw w tym przypadku do powiększenia powierzchni normatywnej o15m2. Okresową obecność opiekunów w lokalu należy traktować jako konieczne wizyty, a nie jako dzielenie lokalu z innymi osobami.

Od powyższej decyzji odwołanie wniósł Ł. L., reprezentowany przez D. L. W odwołaniu wskazano: (...) mój syn Ł. L. nigdy ze względu na chorobę i zaburzenia osobowości nie przebywa Sam ze względu na jego bezpieczeństwo. Ł. ma zapewnioną konieczną opiekę zarówno w Jego domu jak również na zajęciach w Środowiskowym domu Samopomocy typu "B" dla osób upośledzonych umysłowo - to nie jest zakład pracy - jest tam terapia i zajęcia w miarę jego możliwości ale i opieka. Ł. jest na zajęciach od 7.30-15.30, resztę czasu tj. 16 godz jest zapewnioną opiekę w domu. 630 - 730 - Pani opiekunka z WOZ, 1530 - 1730 Pani opiekunka z WOZ od 1730 - 22 - ojciec, od 2200- 630- matka lub ojciec czasami brat, sporadycznie opiekunka przyjaciel rodziny. Ł. nigdy nie przebywa sam, ani w dzień - ani w nocy! Ustalamy dyżury na zmianę i Ł. zawsze ma opiekę. Powołuję się jednocześnie na wyrok NSA z dnia 18 lipca 2013 r. Sygn. akt I OSK 2317/12. Do odwołania załączam: opinię psychologa - o aktualnym funkcjonowaniu społecznym syna - oświadczenie opiekunki z WOZ."

Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrując ponownie sprawę zważyło, co następuje:

Regulacje ustawowe dotyczące udzielania pomocy w formie dodatków mieszkaniowych precyzyjnie określają zasady i tryb ich przyznawania, Osoba ubiegająca się o tę formę pomocy w regulowaniu opłat za zajmowany lokal mieszkalny musi spełniać wszystkie określone w ustawie o dodatkach mieszkaniowych warunki. Niespełnienie choćby jednego z nich wyklucza skuteczność starań o dodatek mieszkaniowy. Jednym z bezwzględnie obowiązujących warunków jest wymóg zajmowania lokalu o odpowiedniej powierzchni użytkowej, zróżnicowanej - w art. 5 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych - w zależności od liczby osób w gospodarstwie domowym.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny) w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego, nie może przekraczać 35 m2 dla jednej osoby. Natomiast z art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wynika, że normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku inwalidzkim lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Kompetencje do orzekania o zamieszkiwaniu w oddzielnym pokoju należą do powiatowych zespołów ds. orzekania o stopniu niepełnosprawności, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm.).

Okolicznościami bezspornymi, których Ł. L. nie kwestionuje jest to, że jest on osobą niepełnosprawną i nie wymaga poruszania się na wózku inwalidzkim. We wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego podał, że zamieszkuje sam w lokalu, o powierzchni 48,64 m2, w którym łączna powierzchnia pokoi i kuchni wynosi 33,86 m2.

Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, jak również z orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 17 października 2007 r. wynika, że Ł. L. jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. W orzeczeniu tym wskazano ponadto, że Odwołujący się posiada prawo do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju.

Niepełnosprawność Strony nie jest jednak wystarczającą przesłanką dla uznania, że wystąpiły przesłanki określone w art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności wskazuje bowiem jedynie na fakt, że Odwołujący się posiada prawo do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Stwierdzenie to nie oznacza jednak, że niezależnie od sytuacji faktycznej w lokalu zajmowanym przez Stronę powierzchnia ta winna zostać powiększona o 15 m2, zgodnie z treścią art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Istotne jest bowiem to, czy Ł. L. mieszka sam, czy mieszka razem z rodziną. Nieusprawiedliwionym byłoby twierdzenie, że dysponowanie przez osobę niepełnosprawną orzeczeniem o wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju skutkuje automatycznie powiększeniem normatywnej powierzchni lokalu. Stanowisko powyższe, które należy w pełni podzielić, jest ugruntowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok NSA z dnia 14 lipca 2010 r., I OSK 321/10, LEX

595342; wyrok NSA z dnia 5 października 2010 r., I OSK 804/10, LEX nr 745330; wyrok NSA z dnia 23 listopada 2008 r" I OSK 930/10, LEX nr 745381).

Należy bowiem zauważyć, że celem przepisu art. 5 ust. 3 ustawy jest to, aby osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, dysponowała pokojem dla własnych potrzeb. Chodzi tu o to, aby zapewnić takiej osobie odpowiednie warunki bytowe. W przypadku bowiem pewnego rodzaju niepełnosprawności, wymagane jest aby osoba niepełnosprawna, ze względu na swoje schorzenie, miała do dyspozycji własny pokój. Dotyczy to jednak tylko sytuacji gdy zamieszkuje ona wraz z inną osobą (innymi osobami). Nie dotyczy to natomiast przypadku gdy osoba niepełnosprawna mieszka sama i cały lokal ma do swojej wyłącznej dyspozycji. W tym ostatnim przypadku nie byłoby celowe wyodrębnianie dla niej dodatkowo osobnego pokoju. Przesłanka wymienione w art. 5 ust. 3 ustawy odnosi się więc tylko i wyłącznie do przypadku osób niepełnosprawnych, które nie zamieszkują samodzielnie. W wyroku z dnia 2 września 2010 r., w sprawie I OSK 10/10 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził: "głównym celem powyższego przepisu jest wyrównanie szans i możliwości skorzystania z dodatku mieszkaniowego przez wszystkie osoby do tego uprawnione, jeżeli w danym lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna albo poruszająca się na wózku inwalidzkim lub wymagająca ze względu na swoją niepełnosprawność zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. W takim bowiem przypadku istnieje konieczność wyłączenia tego pomieszczenia z korzystania przez pozostałych współlokatorów. Natomiast jak wiadomo ustawa przewiduje przyznanie dodatku mieszkaniowego od ilości osób. Jeżeli nie byłoby tego przepisu to mogłoby dojść do wyłączenia możliwości skorzystania z dodatku mieszkaniowego, gdy faktycznie współlokatorzy korzystają z mniejszej powierzchni mieszkalnej, niż to wynika z całkowitej powierzchni lokalu. Dlatego też w sytuacji kiedy lokal mieszkalny zajmuje jedna osoba, która na mocy orzeczenia wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, to nie można wyłączyć z powierzchni tego lokalu oddzielnego pokoju. Przepis ten nie został stworzony dla korzyści samego niepełnosprawnego, lecz dla wyrównania prawa wszystkich tych osób, które zamieszkują wraz z osobą niepełnosprawną a które faktycznie mają zmniejszoną powierzchnię lokalu, z uwagi na konieczność wydzielenia osobnego pokoju dla niepełnosprawnego. Dlatego powiększenie powierzchni o 15 m2 jest niezbędne dla wyrównania szansy skorzystania z dodatku mieszkaniowego. Odmienne odczytanie przepisu art. 5 ust. 3 mogłoby skutkować nierównym traktowaniem podmiotów ubiegających się o to samo świadczenie. Przyznanie przywileju tylko dwóm kategoriom osób niepełnosprawnych: poruszającym się na wózku i tym, których niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, ale tylko w sytuacji, gdy dzielą mieszkanie z innymi osobami, jest uzasadnione posiadaniem przez te dwie kategorie osób niepełnosprawnych istotnej cechy wspólnej - dodatkowa powierzchnia umożliwia im korzystanie z mieszkania w takim stopniu jak innym osobom korzystanie z mieszkania bez zwiększonej powierzchni. Osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju i mieszka w lokalu sama, nie jest w takiej samej sytuacji - z uwagi na kryterium korzystania z oddzielnego pokoju - jak osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju, która dzieli mieszkanie z innymi osobami i korzysta z oddzielnego pokoju".

W toku postępowania administracyjnego organ pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że Strona nie spełnia wszystkich ustawowych przesłanek, koniecznych dla przyznania dodatku mieszkaniowego. Z dokumentów zebranych w toku postępowania administracyjnego, w szczególności wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, a także z deklaracji o wysokości dochodów z dnia 14 października 2013 r., jasno wynika, że Wnioskodawca mieszka sam w przedmiotowym lokalu. Wprawdzie z ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji wynika, że ze względu na stan zdrowia Wnioskodawcy, w lokalu stale przebywają inne osoby sprawujące nad nim opiekę - matka, ojciec, brat lub opiekunka, jednakże zauważyć należy, że żadna z tych osób nie mieszka z nim stale i nie prowadzi z nim gospodarstwa domowego w rozumieniu art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Okresową obecność opiekunów w lokalu należy traktować jako konieczne wizyty, a nie jako dzielenie lokalu z innymi osobami. W związku z powyższym brak jest podstaw do zastosowania przepisu pozwalającego na zwiększenie powierzchni normatywnej.

Stosując przelicznik powierzchni (30%), określony w art. 5 ust. 5 pkt 1 ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługiwałby Stronie, jeżeli powierzchnia użytkowa mieszkania nie przekroczyłaby 45,50 m2. W tym przypadku powierzchnia lokalu (48,64 m2) jest większa od ustalonego normatywu o 3,14 m2. Także przy zastosowaniu przelicznika powierzchni wskazanego w art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy (50 %), Odwołujący się nie spełnia kryterium, gdyż udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej mieszkania, tj. 33,86 m2, co stanowi 68,93 % całości powierzchni lokalu. Przekroczona jest więc norma 60 %, o jakiej mowa w punkcie 2 art. 5 ust. 5 ustawy. Bez wątpienia brak jest także podstaw do zwiększenia powierzchni normatywnej lokalu o kolejne 15 m2, z uwagi na przesłanki wymienione w art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.

Reasumując, zebrany w sprawie materiał dowodowy świadczy o tym, że w tym przypadku nie doszło do naruszenia prawa materialnego, a pierwszoinstancyjne rozstrzygnięcie nie tylko znajduje umocowanie w przepisach i dokonanej z ich punktu widzenia ocenie stanu faktycznego sprawy, ale jest zgodne z utrwaloną linią orzeczniczą. Należy także podkreślić, że cechą regulacji ustawowej dotyczącej dodatku mieszkaniowego jest jej kategoryczny charakter, pozbawiony elementu uznania administracyjnego. Ustawodawca nie pozostawił zatem organom dowolności w zakresie rozstrzygania o przyznaniu przedmiotowego świadczenia.

Kolegium ponadto wyjaśniło, że orzeczenia sądów są wiążące tylko w sprawach, których dotyczą. Dlatego, stosownie do art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.), nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa i tym samym nie są wiążące dla organu rozstrzygającego w odrębnej sprawie. Oczywiście tego rodzaju ustalenie nie przeszkadza respektowaniu poglądów judykatury na forum administracyjnym. Warunkiem sine qua non takiego zachowania jest jednak podzielenie argumentacji Sądu. Jak zaś wykazano, w tym przypadku Kolegium korzysta z takiej możliwości ale w odniesieniu do odmiennej linii orzeczniczej.

Kolegium nie jest obojętny zły stan zdrowia Odwołującego się, jednakże kryteria ustawowe, od których uzależnione jest przyznanie dodatku mieszkaniowego, są bezwzględnie obowiązujące i nie pozwalają na uznaniowe rozstrzygnięcie sprawy. Co więcej, zdaniem Kolegium (legitymującym się, jak wykazano, poparciem judykatury) brakuje prawnego umocowania do stosowania prawa przedmiotowego we wskazywany przez Stronę sposób. Należy podkreślić, że odmowa przyznania Ł. L. dodatku mieszkaniowego nie wyklucza możliwości złożenia nowego wniosku, w sytuacji gdy ulegnie zmianie stan faktyczny.

Ł. L., działając przez pełnomocnika, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Kolegium z dnia [...]. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji Kolegium oraz decyzji pierwszoinstancyjnej. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Ł. L. jest osobą o znacznym stopniu niepełnosprawność jest niezdolny do samodzielnej egzystencji. Przebywa przez całą dobę w towarzystwie opiekunów i fakt, że te osoby nie są zameldowane i nie mieszkają na stałe w jego lokalu nie może skutkować przyjęciem, że Ł. L. nie dzieli lokalu z innymi osobami. Wobec konieczności sprawowania nad Skarżącym całodobowej opieki - "co ma podstawy w Orzeczeniu o Niepełnosprawności" - opieka ta nie ma charakteru wizyt towarzyskich. Zdaniem Skarżącego, literalna wykładnia art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a także art. 5 ust. 3 tej ustawy, powoduje zniekształcenie woli ustawodawcy.

W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymało poczynione w decyzji z dnia 9 stycznia 2014 r. ustalenia i towarzyszącą im argumentację wnosząc o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowanej pod względem zgodności z prawem. Sąd nie przejmuje jednakże sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie ocenia działalność organów orzekających w sprawie.

Ponadto, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 5 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2013r., poz. 966).

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, normatywna powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego lub budynku mieszkalnego, w którym znajduje się tylko jeden lokal mieszkalny (dom jednorodzinny), zwana dalej "normatywną powierzchnią", w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego nie może przekraczać 35 m2 - dla 1 osoby.

Stosownie do treści art. 5 ust. 3 ustawy: "Normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. O wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju orzekają powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.)."

W myśl art. 5 ust. 5 ustawy, dodatek mieszkaniowy przysługuje, gdy powierzchnia użytkowa lokalu mieszkalnego nie przekracza normatywnej powierzchni o więcej niż:

1) 30% albo

2) 50% pod warunkiem, że udział powierzchni pokoi i kuchni w powierzchni użytkowej tego lokalu nie przekracza 60%.

Z treści przytoczonych przepisów wynika, że kryterium, od którego ustawa o dodatkach mieszkaniowych uzależnia przyznanie dodatku mieszkaniowego jest powierzchnia użytkowa lokalu w przeliczeniu na liczbę członków gospodarstwa domowego.

Stosownie do treści art. 4 ustawy przez gospodarstwo domowe rozumie się gospodarstwo prowadzone przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy, samodzielnie zajmującą lokal albo gospodarstwo prowadzone przez tę osobę wspólnie z małżonkiem i innymi osobami stale z nią zamieszkującymi i gospodarującymi, które swoje prawa do zamieszkiwania w lokalu wywodzą z prawa tej osoby.

Z powyższych uregulowań prawnych wynika, że sposób wyliczenia dodatku mieszkaniowego jest operacją wieloetapową i uzależnioną od prawidłowego ustalenia wskazanych wyżej powołanych przepisach prawa przesłanek mających wpływ na prawo do dodatku mieszkaniowego i jego wysokość.

Okoliczności faktyczne niniejszej sprawy zostały ustalone przez organy administracji rozpatrujące złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego prawidłowo i w sposób wyczerpujący. Istota problemu w niniejszej sprawie sprowadza się do wykładni art. 5 ust. 3 ustawy będącej materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia.

Na wstępie zauważyć należy, że okoliczności faktyczne niniejszej sprawy w niczym nie uległy zmianie w stosunku do stanu faktycznego ustalonego w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 135/09 oraz w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 135/12, w których Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po rozpatrzeniu skargi tego samego skarżącego na decyzję tego samego Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, odpowiednio, z dnia [...], nr [...] oraz z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego prawomocnymi wyrokami, odpowiednio, z dnia 4 sierpnia 2009r. oraz z dnia 12 lipca 2012r. uchylił w obu sprawach zaskarżone decyzje administracyjne wydane przez organ I i II instancji odmawiające przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego w związku z zajmowaniem przez niego tego samego lokalu mieszkalnego.

Z prawidłowych ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie wynika, że skarżący zajmuje lokal mieszkalny o pow. użytkowej 48,64 m2. W lokalu tym mieszka sam. Legitymuje się orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności we W. z dnia [...] nr [...] ze wskazaniem (pkt 10) prawa do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Orzeczeniem tym został zaliczony do znacznego stopnia niepełnosprawności. Z uzasadnienia tego orzeczenia wynika, że wymaga on stałej opieki i pomocy innych osób. Z niekwestionowanych okoliczności faktycznych sprawy wynika, że ze skarżącym stale przebywają inne osoby sprawujące nad nim opiekę - matka, ojciec, brat skarżącego lub opiekunka. Żadna jednak z tych osób nie mieszka z nim stale i nie prowadzi z nim gospodarstwa domowego w rozumieniu art. 4 ustawy. Osoby te jedynie przebywają w mieszkaniu skarżącego celem sprawowania nad nim opieki. Ich gospodarstwa domowe znajdują się gdzie indziej.

Zajmowany przez skarżącego lokal mieszkalny, mający 48,64 m2 powierzchni użytkowej, przekracza powierzchnię normatywną dla jednej osoby (35 m2) o 38,97%, a powierzchnia pokoi i kuchni - 33,86 m, stanowi 69,61% powierzchni użytkowej lokalu, a więc przekracza wielkość określoną w art. 5 ust. 5 pkt 2) ustawy.

W tych okolicznościach faktycznych organy rozpatrujące sprawę uznały, że skoro gospodarstwo domowe skarżącego jest jednoosobowe (w normatywnym ujęciu art. 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych), to nie wolno powiększyć powierzchni normatywnej o 15 m2 ze względu na niepełnosprawność skarżącego, w związku z czym nie można skarżącemu przyznać dodatku mieszkaniowego.

Ze stanowiskiem tym, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, nie można się zgodzić. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela w pełni stanowisko zajęte przez tut. Sąd sprawie sygn. akt IV SA/Wr 135/09 oraz IV SA/Wr 135/12 ze skargi tego samego skarżącego na decyzje tego samego Kolegium odmawiające przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. Podstawę wywodu Sądów orzekających w sprawie stanowi przepis art. 5 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych w brzmieniu: "Normatywną powierzchnię powiększa się o 15 m2, jeżeli w lokalu mieszkalnym zamieszkuje osoba niepełnosprawna poruszająca się na wózku lub osoba niepełnosprawna, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. O wymogu zamieszkiwania w oddzielnym pokoju orzekają powiatowe zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności, o których mowa w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych" (Dz. U. Nr 123, poz. 776 z późn. zm.). W obu powoływanych wyrokach zaakceptowano stanowisko, które skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, że przepis ten należy odczytywać wprost, gdyż intencją prawodawcy nie był zamiar ograniczania opisywanej kwestii ze względu na rodzaj prowadzonego przez wnioskującego o przyznanie dodatku mieszkaniowego gospodarstwa domowego. Skoro tym zapisem ustawy prawodawca przyznał osobom niepełnosprawnym pewnego rodzaju przywilej, nie ustanawiając jednocześnie w tym zakresie ograniczeń co do liczby osób składających się na prowadzone gospodarstwo domowe, to dokonując jego interpretacji nie należy przypisywać mu tego rodzaju znaczenia.

W wyroku Sądu w sprawie sygn. akt IV SA/Wr 135/12 wskazano ponadto, że uznanie za właściwą wykładnię omawianego przepisu dokonaną przez organy rozpatrujące sprawę doprowadziłoby do sytuacji, w której skarżący, który legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności stwierdzającym konieczność stałej lub długotrwałej nad nim opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz koniecznością stałego współudziału na co dzień opiekuna w procesie jego leczenia, nie miałby w aktualnym brzmieniu przepisu art. 5 ust. 3 ustawy - prawa do dodatku mieszkaniowego. Ponadto w sytuacji, gdyby jego lokal był lokalem

jednopokojowym, musiałby w tym jednym pokoju mieszkać razem ze swoim opiekunem mimo, że legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, z którego wynika, że wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Powyższe wskazuje że dokonując wykładni przepisu art. 5 ust. 3 ustawy należy dać prymat wykładni gramatycznej.

Nie można też, w związku z powyższym, zgodzić z tymi poglądami orzecznictwa sądowoadministracyjnego, według których przepis ten ma wyłącznie na celu ochronę osób wspólnie zamieszkujących z osobą niepełnosprawną poruszającą się na wózku lub osobą niepełnosprawną, której niepełnosprawność wymaga zamieszkiwania w oddzielnym pokoju. Z czego a contrario mogłoby wynikać, że nie ma on na celu ochrony osób, o jakich w nim mowa.

I to stanowisko Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela.

Warto dodać, że stanowisko Sądu wyrażone w sprawie sygn. akt. IV SA/Wr 135/12 zostało zaaprobowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2013r., I OSK 2317/12 ( Lex nr 1383600), w którym wyartykułowano tezę, w myśl której uprawnienie do otrzymania dodatku mieszkaniowego należy zawsze odnosić do konkretnej sytuacji faktycznej osoby niepełnosprawnej, której niepełnosprawność wymaga zamieszkania w oddzielnym pokoju. Okoliczność, iż niepełnosprawny mieszka sam nie może w sposób automatyczny pozbawiać go uprawnienia wynikającego z art. 5 ust 3 ustawy z 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.

Z tych względów Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie podziela stanowiska zajętego wyrokach cytowanych i powołanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W tej sytuacji, wobec naruszenia przez organy rozpoznające sprawę przepisu art. 5 ust. 3 ustawy, które to naruszenie miało wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. a w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I wyroku.

Orzeczenie zawarte w pkt II wyroku znajduje uzasadnienie w art. 152 p.p.s.a.

Rozpoznając ponownie sprawę organy administracji winny ją rozstrzygnąć z uwzględnieniem dokonanej wyżej wykładni przepisu art. 5 ust. 3 ustawy.

J.T.10.010.14r.