Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 126/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1 pkt 4a
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 2 pkt 4, art. 7 ust. 1 pkt 5
journal: Dz.U. 2002 nr 110 poz 967
law: Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich - tekst  jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Edyta Anyżewska (sprawozdawca), Sędzia NSA Aleksandra Wrzesińska-Nowacka, Sędzia del. WSA Bogusław Woźniak, Protokolant Aleksandra Sylwestrzak, po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2010 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej D. sp. z o.o. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 29 października 2008 r. sygn. akt I SA/Sz 338/08 w sprawie ze skargi D. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 31 marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2002 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz D. sp. z o.o. z siedzibą w K. kwotę 2650 (dwa tysiące sześćset pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 29 października 2008 r. w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 338/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł o oddaleniu skargi D. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 31 marca 2008 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2002 r.

2. Powyższą decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1, art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej jako O.p., oraz art. 7 ust. 1 pkt 4a, art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002 r., Nr 9, poz. 84 ze zm.), dalej jako u.p.o.l. , po rozpoznaniu odwołania od decyzji z dnia 2 listopada 2006 r. wydanej przez Prezydenta Miasta S., określającej D. Sp. z o.o. z siedzibą w K. wysokość zobowiązania podatkowego z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2002 w kwocie 211.752,00 zł, w tym od budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni 5.919,60 m², od budowli o wartości 423.420.100 zł i gruntów związanych z działalnością gospodarczą o powierzchni 55.305 m² oraz o odmowie stwierdzenia nadpłaty za 2002 r. – utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

3. Organ odwoławczy (rozpoznając sprawę ponownie, po uchyleniu poprzedniej decyzji wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 31 października 2007 r., sygn. akt I SA/Sz 390/07) wyjaśnił, że dnia 21 listopada 2005 r. spółka D. (dalej jako Spółka) wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za lata 2002-2004 oraz za 11 miesięcy 2005 r. w łącznej kwocie 239.412,60 zł. Spółka wskazała, że nadpłata za wymieniony okres wynika z wykazywania w deklaracjach (a w konsekwencji także w dokonanych wpłatach) zobowiązania podatkowego większego od należnego. Wraz z wnioskiem przedłożono korekty deklaracji za lata 2002-2005, jak również zbiór dokumentów urzędowych oraz zestawień i innych dowodów, na podstawie których uzasadniono merytoryczną zasadność wniosku. W toku przeprowadzonego postępowania podatkowego dokonano analizy przedstawionych przez stronę dokumentów i uznano, że Spółce nie przysługuje zwolnienie od podatku przewidziane w art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l. dla budowli infrastruktury portowej oraz zajętych pod nie gruntów, w związku z czym nie wystąpiła nadpłata w podatku od nieruchomości za 2002 r.

SKO wskazało, że w zakresie infrastruktury portowej, z racji braku określenia pojęcia "infrastruktura portowa" w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych należy jego definicji poszukiwać w ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich (Dz. U. Nr 110 z 2002 r., poz. 967 ze zm.). Ustawa ta w art. 2 pkt 4 nakazuje poprzez infrastrukturę portową rozumieć znajdujące się w granicach portu ogólnodostępne obiekty, urządzenia i instalacje związane z funkcjonowaniem portu i przeznaczone do wykonywania przez podmiot zarządzający portem zadań określonych w ustawie. Nie jest więc wymagane posiadanie ich przez podmiot zarządzający portem, lecz przeznaczenie przez taki podmiot do wykonywania zadań określonych w ustawie o portach i przystaniach morskich. Z tego też powodu ustawa dopuszcza możliwość pobierania opłat przystaniowych od obiektów infrastruktury portowej niezarządzanych przez podmiot zarządzający portem, przez ich właściciela, co nie ma wpływu na kształt definicji infrastruktury portowej (art. 8 ust. 4 ustawy). Dla zastosowania art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l. nie jest więc wystarczająca sama okoliczność posiadania przez Spółkę obiektów, urządzeń i instalacji znajdujących w granicach portu, jak i prowadzenie przez podatnika działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług mogących służyć utrzymaniu funkcjonalności portu, to jest prowadzenie robót czerpalnych i podwodnych, pomiarów głębokościowych, usuwaniu zanieczyszczeń z akwenów portowych i dróg morskich. W tym zakresie organ wskazał, że w pismach składanych w niniejszej sprawie, w tym w piśmie z 30 grudnia 2005 r., Spółka podawała, że obiekty które traktuje jako infrastrukturę portową leżą w granicach portu, lecz nie służą jego działalności. Nieposiadanie przez te obiekty takich cech jak ogólnodostępność, związanie z funkcjonowaniem portu i przeznaczenie przez podmiot zarządzający portem do wykonywania zadań określonych w ustawie o portach i przystaniach morskich, powoduje - zdaniem SKO - że obiekty te nie podlegają zwolnieniu z podatku od nieruchomości, ze względu na to, iż nie stanowią infrastruktury portowej.

4. Spółka zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnosząc o jej uchylenie. Decyzji zarzucono naruszenie:

- przepisów postępowania - art. 7 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy i niezbadanie, czy przedmiotowe nieruchomości spełniają przesłanki wymagane dla zastosowania do nich zwolnienia od podatku od nieruchomości,

- przepisów postępowania - art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej P.p.s.a. - poprzez nieuwzględnienie przez organ drugiej instancji wytycznych WSA w Szczecinie zawartych w wyroku z dnia 31 października 2007 r.,

- prawa materialnego: art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l. - poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz błędną wykładnię i przyjęcie, że budowle i zajęte pod nie grunty stanowiące odpowiednio własność i będące w użytkowaniu wieczystym skarżącej Spółki nie stanowią budowli infrastruktury portowej i zajętych pod nie gruntów, a przez to nie podlegają określonemu w tym przepisie zwolnieniu od podatku.

Spółka wskazała w uzasadnieniu skargi, że Sąd w wyroku wydanym w niniejszej sprawie o sygn. akt I SA/Sz 390/07 wyraźnie nakazał organowi rozważenie, czy nieruchomości skarżącej spełniają warunki zawarte w definicji wyrażonej w art. 2 pkt 2 (art. 2 pkt 6) ustawy o portach i przystaniach morskich, jednakże organ, ponownie rozpoznając sprawę, całkowicie pozostawił tę okoliczność bez wyjaśnienia, nie badając, czy nieruchomości, znajdujące się w posiadaniu Spółki, spełniają przesłanki wymagane dla zastosowania w stosunku do nich przedmiotowego zwolnienia od podatku od nieruchomości. Tym samym stanowisko organu, iż powyższe zwolnienie nie ma zastosowania do przedmiotowych nieruchomości Spółki nie znajduje oparcia w stanie faktycznym, tego bowiem w żaden osób nie ustalono. Zdaniem skarżącej, organ drugiej instancji nie dokonał nadto, wbrew zaleceniu Sądu, wykładni przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l.

5. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nie podzieliło zasadności zarzutów skargi i wniosło o jej oddalenie.

6. Sąd wojewódzki, oddalając skargę uznał, nie może budzić wątpliwości, że definicja infrastruktury portowej zawarta w art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1996 r. o portach i przystaniach morskich, w brzmieniu obowiązującym od 6 listopada 2001 r. (a więc również w 2002 r.), obowiązywała w 2002 r. także na gruncie art. 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. Nie ma przy tym znaczenia to, że ustawodawca w art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l. nie zawarł wprost odesłania do tej definicji, skoro zawarł to odesłanie w sposób pośredni - dodając ten przepis w ustawie zmieniającej ustawę o portach i przystaniach morskich - wskazując tym samym na bezpośrednie jej stosowanie także w podatku od nieruchomości. Sąd podkreślił, że w takim stanie sprawy wykładnia przepisu zgodnie z definicją ustawową ma pierwszeństwo przed słownikowym gramatyczno - językowym rozumieniem tego pojęcia, zwłaszcza, że takie rozumienie jest zbyt ogólne.

Sąd wskazał, że skarżąca nie posiadała w 2002 r. obiektów wskazanych w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich i nie była też "podmiotem zarządzającym", wobec czego zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisu prawa materialnego - art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l. - należało uznać za chybiony.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania Sąd uznał, że organ odwoławczy nie naruszył art. 153 P.p.s.a. Organ ponownie rozpoznając sprawę dokonał prawidłowej wykładni przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l., eliminując przy tym z podstawy rozstrzygnięcia przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury, kwestionowane w ww. wyroku. Ponadto organ odwoławczy szczegółowo wyjaśnił, iż skarżąca Spółka nie może korzystać z przedmiotowego zwolnienia podatkowego, bowiem jej nieruchomości nie spełniają warunków zawartych w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich, przytaczając zarówno brzmienie przepisu, jak i dokonując wnikliwej jego analizy.

7. W skardze kasacyjnej Spółka wniosła o uchylenie powyższego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:

I. Na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nieustalenie i nieprzedstawienie w uzasadnieniu wyroku stanu sprawy w zakresie kwalifikacji obiektów posiadanych przez skarżącą Spółkę; uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem jedną z istotnych podstaw rozstrzygnięcia Sądu było ustalenie, iż skarżąca Spółka nie posiadała w 2002r. obiektów infrastruktury portowej (str. 15 uzasadnienia wyroku), niewadliwe ustalenie stanu sprawy w tym zakresie doprowadziłoby Sąd do prawidłowych ustaleń faktycznych, iż nieruchomości skarżącej Spółki spełniają przesłanki do uznania ich za budowle infrastruktury portowej oraz grunty zajęte pod elementy infrastruktury portowej;

2) art. 106 § 3 w zw. z art. 106 § 5 P.p.s.a. oraz w zw. z art. 233 kpc poprzez nieprzeprowadzeniu dowodów z dokumentów złożonych przez skarżącą Spółkę w toku postępowania przed Sądem, przy pismach z dnia 28 października 2008r. i 1 sierpnia 2008 pomimo zaistnienia przesłanek przewidzianych tym przepisem, to jest, pomimo iż było to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie powodowało nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie; uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem złożone dokumenty obejmowały stanowisko Ministra Infrastruktury oraz Zarządu Morskich Portów S. [...] S.A. istotne dla wyniku niniejszego postępowania zważywszy, że potwierdzały one przeznaczenie przedmiotowych nieruchomości na cele związane z obrotem portowym; przeprowadzenie dowodów z tych dokumentów doprowadziłoby Sąd do trafnych ustaleń, że nieruchomości Spółki objęte niniejszym postępowaniem spełniają przesłanki pozwalające na ich zakwalifikowanie do "infrastruktury portowej" nawet przy ujęciu zgodnym z definicją legalną zawartą w ustawie o portach i przystaniach morskich;

3) art. 151 P.p.s.a. polegające na zastosowaniu przedmiotowego przepisu pomimo braku przesłanek do jego zastosowania, tj. poprzez oddalenie skargi pomimo braku podstaw do tego rodzaju rozstrzygnięcia. Uchybienie to miało istotny wpływ na wynik postępowania, bowiem wadliwe przyjęcie przez Sąd za organami podatkowymi, że urządzenia skarżącej i zajęte pod nie grunty, położone na terenie portu, związane z jego funkcjonowaniem, nie stanowią infrastruktury tego portu, było podstawą uznania skargi za nieuzasadnioną.

II. Na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1) art. 7 ust 1 pkt 4a u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię tego przepisu i przyjęcie, iż pojęcie "infrastruktury portowej" winno być interpretowane zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że budowle i zajęte pod nie grunty stanowiące odpowiednio własność i będące w użytkowaniu wieczystym Skarżącej, nie stanowią budowli infrastruktury portowej i zajętych pod nie gruntów, a przez to nie podlegają zwolnieniu od podatku, podczas gdy przepis art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l. nie odsyła do przepisów ustawy o portach i przystaniach morskich, zaś definicja "infrastruktury portowej" zawarta w ustawie o portach i przystaniach morskich sformułowana została wyłącznie dla celów tej ustawy;

2) art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich poprzez niewłaściwe zastosowanie do niniejszej sprawy, podczas gdy rozstrzygnięcie winno opierać się na treści art. 7 ust 1 pkt 4a u.p.o.l. i przy uwzględnieniu jego interpretacji językowej z tego względu, że przepis art. 7 ust.1 pkt 4a u.p.o.l. nie odsyła do przepisów ustawy o portach i przystaniach morskich, a definicja "infrastruktury portowej" zawarta w ustawie o portach i przystaniach morskich sformułowana została wyłącznie dla celów tej ustawy;

Z ostrożności procesowej, gdyby jednak przyjąć, że pojęcie infrastruktury portowej należy rozumieć zgodnie z definicją ustawy o portach i przystaniach morskich, Spółka wskazała również na naruszenie:

3) art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że obiektami infrastruktury portowej są jedynie te, znajdujące się w posiadaniu podmiotu zarządzającego portem, podczas gdy z przepisu tego nie wynika, aby przymiot "infrastruktury portowej" przysługiwał jedynie obiektom znajdującym się w posiadaniu podmiotu zarządzającego, a za infrastrukturę portową uważa się znajdujące się w granicach portu lub przystani morskiej akweny portowe oraz ogólnodostępne obiekty, urządzenia i instalacje, związane z funkcjonowaniem portu, przeznaczone do wykonywania przez podmiot zarządzający portem zadań, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 5 u.p.o.l.

4) Ponadto zarzucono naruszenie art. 2 Konstytucji RP przez przyjęcie, iż wykładnia językowa pojęcia infrastruktury portowej zawarta w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych nie jest wystarczająca i winna być uzupełniona w drodze wykładni systemowej definicją zawartą w ustawie o portach i przystaniach morskich.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółka wskazała, że przede wszystkim nie może zgodzić się z poglądami WSA, że definicja infrastruktury portowej zawarta w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich obowiązywała także w roku 2002 na gruncie art. 7 ust.1 pkt 4a u.p.o.l. Pozostaje to bowiem w sprzeczności z poglądem utrwalonym w orzecznictwie, tak Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i Sądu Najwyższego, o preferowaniu w wykładni przepisów prawa podatkowego wykładni ścisłej i językowej, a które są szczególnie akcentowane gdy interpretowane przepisy dotyczą ulg i zwolnień podatkowych. Zdaniem skarżącej wbrew stanowisku organów podatkowych i Sądu, pojęcie "infrastruktura portowa" jest dostatecznie jasne przy zastosowaniu wykładni językowej, w szczególności, gdy się zważy na fakt, iż nie wymaga wykładni "portowy", skoro granice portu określone zostały przepisami prawa. W związku z powyższym niedopuszczalne jest stosowanie w niniejszej sprawie dalszych reguł wykładni, w tym wykładni systemowej, w szczególności sięganie do definicji pojęcia infrastruktura portowa na gruncie ustawy o portach i przystaniach morskich. Stanowisko to potwierdza zdaniem Spółki jedna z podstawowych zasad, którą należy stosować przy interpretacji aktów prawnych - założenie racjonalności prawodawcy. Należy więc przyjąć, że skoro nie zdefiniował on w ustawie o podatkach i opłatach lokalnych pojęcia infrastruktury portowej to oznacza to, iż pojęcie to jest wystarczająco jasne przy zastosowaniu reguł wykładni językowej i nie ma konieczności jego definiowania na potrzeby tejże ustawy, ani też odwoływania się do jego sensu ustalonego na gruncie jakiejkolwiek innej ustawy.

8. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nie złożyło odpowiedzi na skargę kasacyjną.

9. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Kwestią sporną w nin. sprawie jest to, czy stanowiące własność skarżącej Spółki budowle i pozostające w jej wieczystym użytkowaniu grunty, położone na terenie morskiego portu w S., wykazane w korekcie deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości za 2002 r., w uzupełnieniu wniosku o stwierdzenie nadpłaty w tym podatku, podlegały zwolnieniu od podatku od nieruchomości, w tym roku podatkowym na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l.

Stosownie do tego przepisu zwalnia się od podatku od nieruchomości budowle infrastruktury portowej, budowle infrastruktury zapewniającej dostęp do portów i przystani morskich oraz zajęte pod nie grunty.

W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji dokonał interpretacji tego przepisu w oparciu o wykładnię systemową zewnętrzną wywodząc, iż z uwagi na wprowadzenie przedmiotowego zwolnienia ustawą z dnia 6 września 2001 r. o zmianie ustawy o portach i przystaniach morskich oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 111, poz. 1197) użyte w ustawie podatkowej określenie "infrastruktura portowa" należy tłumaczyć zgodnie z jego definicją zawartą w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego obszerne uzasadnienie tego stanowiska było zbędne, bowiem Sąd orzekający w nin. sprawie (jak również SKO) stosownie do art. 153 P.p.s.a. był związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w prawomocnym wyroku WSA z dnia 31 października 2007 r. sygn. akt I SA/Sz 390/07), którym uchylono poprzednio wydaną w sprawie decyzję odwoławczą.

Sąd uznał wówczas, że wykładnia językowa omawianego przepisu jest zbyt ogólna, aby można z niej wyprowadzić wnioski odnośnie do zakresu zwolnienia podatkowego. Za uzasadnione uznał Sąd sięgnięcie w decyzji odwoławczej do definicji "infrastruktury portowej" zawartej w ustawie o portach i przystaniach morskich, mimo że ustawa podatkowa nie odsyła wprost do tego aktu prawnego.

Ta ocena prawna dokonana prawomocnym wyrokiem WSA była wiążąca w nin. sprawie, w związku z tym zbędne było ponowne rozważanie tych kwestii w zaskarżonym obecnie wyroku.

W rezultacie całkowicie chybione są zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego wskutek zastosowania przy ustaleniu zakresu zwolnienia podatkowego z art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l. definicji zawartej w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich i prymacie wykładni językowej przy interpretacji przepisów prawa podatkowego. Z uwagi na związanie oceną prawną dotyczącą tej kwestii zawartą w powołanym wyroku WSA rozważenie argumentacji skargi kasacyjnej w tym zakresie jest bezprzedmiotowe. Należy jedynie nadmienić, że takie rozumienie powyższego zwolnienia zostało zaprezentowane również w wyroku NSA z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt II FSK 996/07.

Zasadne natomiast jest stanowisko skarżącej Spółki przedstawione w trzecim punkcie zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego. Istotnie z uzasadnienia zaskarżonego wyroku (str. 15) można wywnioskować, że wg Sądu zwolnieniem podatkowym mogą być objęte tylko obiekty infrastruktury portowej, które są w posiadaniu zarządzającego. Jest to pogląd co prawda niezbyt precyzyjnie wyrażony, ale strona skarżąca zasadnie podnosi, że został przedstawiony w treści uzasadnienia. Jak słusznie zauważa skarżąca stanowisko takie nie jest uzasadnione treścią przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4a w zw. z art. 2 pkt 4 i art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich, bowiem wynika z nich, że przez infrastrukturę portową rozumie się znajdujące się w granicach portu lub przystani morskiej akweny, ogólnodostępne obiekty, urządzenia i instalacje związane z funkcjonowaniem portu, przeznaczone do wykorzystywania przez podmiot zarządzający portem zadań – świadczenie usług związanych z korzystaniem z infrastruktury portowej. Nie jest zatem niezbędne aby ww. obiekty były w posiadaniu podmiotu zarządzającego portem, lecz by były przeznaczone do wykonywania przez ten podmiot wskazanych zadań.

Takie też stanowisko, wiążące w nin. sprawie, wyraził WSA w powołanym wyroku z dnia 31 października 2007 r. i Sąd rozpatrujący sprawę po raz drugi nie był uprawniony do zmiany tej wykładni.

W świetle przepisów prawa materialnego mających zastosowanie w sprawie istotne dla załatwienia sprawy z wniosku o stwierdzenie nadpłaty było zatem wyjaśnienie, czy obiekty wskazane przez stronę były budowlami infrastruktury portowej, ewentualnie budowlami infrastruktury zapewniającej dostęp do portów i przystani morskich.

W tym celu należało ocenić, czy budowle wskazane przez stronę mieściły się w pojęciu infrastruktury portowej zdefiniowanym w art. 2 pkt 4 ustawy o portach i przystaniach morskich. Kwestie te mogą być rozważone przez Sąd odwoławczy tylko wówczas, gdy pozwalają na to zarzuty procesowe, bowiem dotyczą one ustaleń faktycznych.

W skardze kasacyjnej zarzucono, że zaskarżony wyrok narusza art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nieustalenie i nieprzedstawienie w uzasadnieniu wyroku stanu sprawy w zakresie kwalifikacji obiektów posiadanych przez Spółkę. Wg strony niewadliwe przedstawienie stanu sprawy doprowadziłoby Sąd do wyprowadzenia wniosku, że budowle i nieruchomości skarżącej spełniają przesłanki do uznania ich za budowle infrastruktury portowej oraz grunty zajęte pod elementy infrastruktury portowej. Ewentualne wątpliwości występujące w tym zakresie Sąd mógł wyjaśnić przeprowadzając dowód z dokumentów załączonych do akt sprawy sądowej przez stronę, z wnioskiem o przeprowadzenie uzupełniających dowodów z dokumentów na podstawie art. 106 § 1 i 5 P.p.s.a. Strona zarzuciła, że Sąd z naruszeniem wskazanego przepisu nie ustosunkował się w ogóle do jej wniosku i bezzasadnie oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a., mimo że skarga na decyzję była uzasadniona.

Zarzuty te w dużym stopniu są usprawiedliwione.

Sąd pierwszej instancji bez bliższego uzasadnienia swojego poglądu stwierdził, że stan faktyczny sprawy został dostatecznie wyjaśniony, zatem zawarty w tym zakresie zarzut skargi nie jest zasadny (w skardze nieprawidłowo wskazano w tym miejscu na naruszenie art. 7 kpa, zamiast na art. 122 O.p., wyjaśniając jednakże jakie okoliczności wymagają wyjaśnienia). Sąd trafnie zauważył, iż skarżąca Spółka niewątpliwie jako właściciel budynków i budowli i użytkownik wieczysty gruntów jest podatnikiem podatku od nieruchomości, stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.o.l. Przedmiotem sporu nie była jednak kwestia ciążącego na stronie obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, lecz uprawnienie do zwolnienia podatkowego z art. 7 ust. 1 pkt 4a u.p.o.l

W związku z tym Sąd powinien ocenić, czy w zaskarżonej decyzji wyjaśniono wystarczająco okoliczności faktyczne istotne dla zwolnienia podatkowego.

W decyzji SKO wskazano, że do uznania, że dany obiekt należy do infrastruktury portowej wymagane jest w świetle art. 2 pkt 3 ustawy o portach i przystaniach morskich aby:

1) znajdował się w granicach portu,

2) był ogólnodostępny,

3) był związany z funkcjonowaniem portu,

4) był przeznaczony przez podmiot zarządzający portem do wykonywania zadań określonych w ustawie o portach i przystaniach morskich.

Wg Kolegium obiekty posiadane przez stronę wprawdzie znajdują się na terenie portu, ale służą działalności gospodarczej prowadzonej przez Spółkę i nie spełniają trzech pozostałych warunków niezbędnych do uznania ich za infrastrukturę portową.

Sąd pierwszej instancji w ogóle tych okoliczności nie rozważył, nie ocenił zatem, czy powyższe ustalenia znajdują potwierdzenie w materiale dowodowym. Sąd stwierdził, nie uzasadniając bliżej tej konstatacji, że organ odwoławczy szczegółowo wyjaśnił, że Spółka nie może korzystać z przedmiotowego zwolnienia, ponieważ obiekty przez nią posiadane nie spełniają warunków zwolnienia.

W tym stanie rzeczy należy uznać, że Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił jaki stan faktyczny przyjął za podstawę swojego orzeczenia. Sąd powinien przy tym podać z jakich przyczyn obiekty stanowiące własność strony nie odpowiadają warunkom zwolnienia.

Strona powołała się na to, że okoliczności istotne dla zwolnienia zostały przedstawione w pismach Zarządu Morskich Portów S. [...] z dnia 22 lipca 2008 r. oraz Ministra Infrastruktury z 30 września 2008 r., załączonych przez nią do akt sprawy z wnioskiem o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z tych dokumentów.

Sąd naruszając przepisy postępowania (art. 106 § 5 P.p.s.a. w zw. z art. 236 kpc) nie ustosunkował się do wniosku strony w formie postanowienia, a w uzasadnieniu wyroku w ogóle nie nadmienił o wniosku tego rodzaju.

Te uchybienia uzasadnienia zaskarżonego wyroku dowodzą, że Sąd nie wyjaśnił wystarczająco dlaczego uznał skargę za niezasadną. Zgodnie z uchwałą NSA z dnia 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09 jeżeli uzasadnienie orzeczenia sądu pierwszej instancji nie zawiera jednoznacznego stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę orzeczenia, to nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 141 § 4 P.p.s.a. w stopniu istotnym dla wyniku sprawy.

Z uwagi na zasadność zarzutów procesowych Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a.

Rozpoznając ponownie sprawę WSA powinien rozważyć wynikające z art. 7 ust. 1 pkt 4a w zw. z art. 2 pkt 4 i art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy o portach i przystaniach morskich warunki zwolnienia podatkowego i ocenić, czy w zaskarżonej decyzji trafnie uznano, że budowle stanowiące własność strony skarżącej i znajdujące się pod nimi grunty, wskazane we wniosku o stwierdzenie nadpłaty warunkom tym nie odpowiadają. Sąd powinien rozważyć też, czy w aktach sprawy znajdują się wystarczające dowody wyjaśniające okoliczności istotne dla omawianego zwolnienia podatkowego.