Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 209/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2017-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit c
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 122
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 1 a ust. 1 pkt 3, art. 2 ust. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 716
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Jarosław Szaro / spr./ Sędzia WSA Małgorzata Niedobylska Asesor WSA Jacek Boratyn Protokolant sekr. sąd. Joanna Kulasa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2017 r. sprawy ze skargi spółki "A" Sp. z o. o. z siedzibą w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2016 rok 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] listopada 2016 r. znak [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej spółki "A" Sp. z o. o. z siedzibą w R. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. Sp. z o. o. z siedzibą w R. (dalej Spółka) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO lub Kolegium) z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...], wydana w sprawie podatku od nieruchomości za 2016 r.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało oparte o następujące okoliczności faktyczne i prawne: W wyniku kontroli konta podatkowego, Wójt Gminy D. stwierdził, że Spółka, mimo ciążącego na niej obowiązku, nie złożyła deklaracji podatkowej z tytułu podatku od nieruchomości za 2016 r. W tym stanie rzeczy organ podatkowy w dniu 10 lutego 2016 r. wezwał podatnika do złożenia wyjaśnień w sprawie nie złożenia deklaracji. W następstwie czego Wójt Gminy postanowieniem z dnia 4 marca 2016 r. wszczął postępowanie zmierzające do określenia wysokości zobowiązania pieniężnego.

W wyniku przeprowadzonego postępowania Wójt decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] - określił wymiar podatku od nieruchomości na 2016 r.

Po rozpatrzeniu odwołania Spółki SKO decyzją z dnia [...] września 2016 r. nr [...] - uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Wójta.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2016 r. w kwocie 10.326,00 zł, i odsetki za zwłokę na dzień wydania decyzji w wysokości 289,00 zł. W uzasadnieniu organ stwierdził, że A. Sp. z o.o. jest następcą prawnym po osobie fizycznej, A. B., który obecnie jest prezesem Spółki. Zatem ww. jako prezes posiada wiedzę dotyczącą gruntów, nieruchomości i ciążącym obowiązku złożenia deklaracji podatkowej.

Wyjaśniono, że wysokość zobowiązania ustalono na podstawie wypisów z rejestru gruntów oraz na podstawie karty gospodarczej z dnia 30 czerwca 2012 r. zalegającej w aktach sprawy i przy zastosowaniu uchwały Rady Gminy D. z dnia [...] listopada 2013 r.

Według stanu konta podatnika na dzień wydania decyzji zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości nie zostało wykonane i w ten sposób powstała zaległość podatkowa w kwocie 10.326,00 zł + odsetki na dzień 4 listopada 2016 r. w kwocie 289,00 zł, przy czym odsetki te wzrastają do dnia wpłaty włącznie. Do dnia wydania decyzji podatnik nie złożył deklaracji podatkowej za 2016 r., ani też nie uiścił należnego podatku od nieruchomości.

Odwołanie od tej decyzji złożyła Spółka wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania, względnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wójta.

Organowi I instancji zarzucono:

1) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 121 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.; zwanej dalej O.p.) polegające na nie udzieleniu niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania;

2) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 122 O.p. - czyli nie podjęcie wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym, wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 124 O.p., polegające na braku wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi organ I instancji kierował się przy załatwianiu sprawy;

3) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 187 § 1 O.p. tj. organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, czego w tej sprawie według strony skarżącej nie uczynił;

4) wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem art. 210 § 1 i 4 O.p. - czyli zabrakło uzasadnienia prawnego i faktycznego, nie dokonano wszelkich ustaleń w tym zakresie, nie zebrano pełnego materiału dowodowego, w sposób wadliwy i wybiórczy przeprowadzono postępowanie dowodowe.

SKO decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy z dnia [...] listopada 2016 r. W uzasadnienie Kolegium wskazało, że w sprawie istotą jest przekonanie podatnika, że zły stan techniczny obiektów budowlanych (zawiniony przez podatnika) oraz nie wykorzystywanie nieruchomości do działalności gospodarczej zwalnia z obowiązku ponoszenia daniny publicznej w formie podatku. W ocenie SKO jest to błędne przekonanie.

Wyjaśniło, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 716 ze zm.; zwanej dalej u.p.o.l.) wszystkie budynki, budowle i grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z dwoma wyjątkami, są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, chyba, że przedmiot opodatkowania nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Te wyjątki to budynki mieszkalne i zajęte pod nie grunty oraz grunty pod jeziorami i zajęte na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych.

W postępowaniu organ ustalił, iż nie zachodzą przesłanki by uznać, iż przedmiotowe grunty i budynki nie są związane z prowadzaniem działalności gospodarczej, ponieważ: nie są to budynki mieszkalne i związane z nim grunty, a także nie są to grunty pod jeziorami i zajęte na zbiorniki wodne retencyjne lub elektrowni wodnych. Również nie znajduje zastosowania przesłanka by przedmiot opodatkowania nie mógłby być wykorzystywany do prowadzenia działalności ze względów technicznych.

Kolegium nadmieniło, że grunty będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (z dwoma wyjątkami, które w rozpoznawanej sprawie nie mają zastosowania) są związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Sam fakt posiadania przez przedsiębiorcę gruntu przesądza o tym, że grunt ten jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą. Bez znaczenia dla wymiaru podatku od nieruchomości jest, zatem okoliczność, czy przedsiębiorca wykorzystuje posiadane przez siebie grunty do działalności gospodarczej. W ocenie Kolegium organ I instancji przeprowadził postępowanie podatkowe oraz ustalił stan faktyczny, który powoduje zasadność opodatkowania przedmiotowej nieruchomości stawką przewidzianą dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. SKO po analizie akt sprawy zauważyło, że organ I instancji wydał prawidłowe rozstrzygnięcie, zgodne z obowiązującymi przepisami prawa i ustalonym stanem faktycznym.

SKO wskazało, że już z samego faktu, iż podatnik jest przedsiębiorcą wynika - w myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., że znajdujące się w jego władaniu grunty, budynki i budowle uważane są za związane z działalnością gospodarczą i w zasadzie podlegają z tego względu opodatkowaniu wyższymi stawkami podatkowymi, niż przedmioty opodatkowania o innym charakterze. Nie są uważane za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej jedynie takie przedmioty opodatkowania znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy, które do prowadzenia tej działalności nie są i nie mogą być wykorzystywane ze względów technicznych lub też służą zaspokajaniu osobistych mieszkalnych potrzeb podatnika.

Kolegium wyjaśniło, że termin "związane z prowadzeniem działalności gospodarczej", użyty przez ustawodawcę, należy rozpatrywać znacznie szerzej niż termin "zajęte na prowadzenie działalności". Termin "związane z prowadzeniem działalności gospodarczej" oznacza, że sam fakt fizycznego niewykorzystywania przedmiotowej nieruchomości na prowadzenie działalności gospodarczej nie świadczy o braku jej związania z prowadzoną działalnością. Zaznaczono, iż w chwili nabycia przez podatnika nieruchomości budynkowych, które w jego ocenie z uwagi na swój stan techniczny, nie mogą być wykorzystywane przez niego do prowadzonej działalności gospodarczej nie oznacza, że budynek ten nie jest związany z prowadzeniem tej działalności. Związek danej nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą oznacza także związek pośredni służący prowadzonej działalności gospodarczej i nie może być utożsamiany z działalnością faktyczną. Wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i jednocześnie nie może być wykorzystywany do działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika. W ocenie SKO w stanie faktycznym sprawy sytuacja taka nie zachodzi. W konsekwencji obiekt będący w posiadaniu przedsiębiorcy (Spółki) niewykorzystywany faktycznie w danym momencie do prowadzenia działalności gospodarczej uznaje się za związany z działalnością, bowiem definicja ustawowa nie nawiązuje do przesłanki wykorzystywania nieruchomości na cele związane bezpośrednio z działalnością gospodarczą o ile względy techniczne nie uniemożliwiają przebudowę lub adaptację danego budynku do prowadzonej działalności przez podmiot gospodarczy, o tyle budynek taki należy traktować jako związany z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zauważono, że nawet braki wyposażenia budynku w wymagane urządzenia i instalacje, bez których w rzeczywistości budynek nie może służyć prowadzonej działalności gospodarczej, nie mieszczą się w pojęciu "względów technicznych" uniemożliwiających jego wykorzystanie w takiej działalności. Zły stan techniczny, który nie powoduje wyłączenia budynku z użytkowania nie jest równoznaczny z faktem, że budynek nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzonej działalności gospodarczej.

Wyłączenie, przewidziane w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., odnosi się do takiego stanu technicznego nieruchomości, który w sposób obiektywny i trwały powoduje niewykorzystywanie nieruchomości do celów prowadzonej działalności. Zgodnie z powyższym nie mogą to być okresowe przeszkody w prowadzeniu działalności w danym budynku czy też jego części, zwłaszcza takie jak: remont, modernizacja, adaptacja, czy też względy ekonomiczne występujące w danym czasokresie w gospodarce rynkowej. Samo przekonanie podatnika o niemożności wykorzystania budynku lub jego części do prowadzenia działalności nie może być dowodem, na którym można oprzeć ustalenia o technicznych względach wykluczających możliwość jego wykorzystania do takiej działalności. Zaznaczono, że zgodnie z obowiązującymi przepisami u.p.o.l. wszystko to, co znajduje się w posiadaniu przedsiębiorcy związane jest z prowadzeniem działalności gospodarczej. Związek danej nieruchomości z prowadzoną działalnością gospodarczą oznacza także, związek pośredni służący prowadzonej działalności gospodarczej i nie może być utożsamiany z działalnością faktyczną. Wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i jednocześnie nie może być (nawet w przyszłości) wykorzystywany do działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika.

SKO podniosło, że bez znaczenia pozostaje fakt, iż na przedmiotowej nieruchomości przedsiębiorca nie prowadzi działalności gospodarczej. Okoliczność ta nie powoduje, iż nieruchomość przestaje być związana z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Zgodnie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. dla uznania, że budynki i grunty związane są z prowadzoną działalnością gospodarczą, ma znaczenie, że podatnik posiada statut przedsiębiorcy oraz że posiada określone przedmioty opodatkowania.

W ocenie SKO organ podatkowy przeprowadził postępowanie podatkowe oraz ustalił stan faktyczny, który powoduje zasadność opodatkowania przedmiotowej nieruchomości stawką przewidzianą dla budynków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Spółka skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargę na decyzję SKO z dnia [...] grudnia 2016 r. wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji. Zarzuciła, że zaskarżona decyzja jest w całości nieprawidłowa oraz została wydana z naruszeniem prawa, jak i przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu podniesiono, że Wójt Gminy oparł decyzję na ustaleniach faktycznych mających swoje źródło w wybiórczym zebraniu materiału dowodowego, na co skarżąca zwróciła uwagę w odwołaniu. Organ I instancji nie podjął wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Nie zebrał i w sposób wyczerpujący nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, do czego był zobowiązany przepisami prawa. Decyzję oparł jedynie na podstawie wypisów z rejestru gruntów i zapisów z deklaracji na podatek od nieruchomości złożonej przez poprzedniego właściciela.

W ocenie Spółki, uwzględnienie deklaracji złożonej przez poprzedniego właściciela nie powinno być podstawą do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego nowego właściciela. Organ I instancji pominął w postępowaniu dowodowym z możliwość przeprowadzenia innych środków dowodowych takich jak: oględzin, zeznań świadków, opinii biegłych, ekspertyz co do stanu technicznego budynków,

W ocenie strony wydanie decyzji przez organ I instancji tylko na podstawie wypisów z rejestru gruntów i zapisów z deklaracji na podatek od nieruchomości złożonej przez poprzedniego właściciela, z pominięciem innych środków dowodowych stanowi naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów.

Spółka zwróciła uwagę, że podniesione w odwołaniu zarzuty nie zostały rozpatrzone przez SKO, jak również w żaden sposób się do nich nie ustosunkowało.

Wskazano, że od dnia nabycia nieruchomości przez Spółkę budynki na nich wybudowane nie nadają się do prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej. Wszystkie budynki wymagają generalnego remontu, nadto po ostatnim włamaniu (co zostało przez Spółkę zgłoszone na Policję) na terenie nieruchomości zostały one dodatkowo poniszczone i zdewastowane m.in. zostały wycięte metalowe barierki w budynku, których brak zagraża bezpieczeństwu. Przez te działania budynki te nie nadają się do użytkowania ani do prowadzenia na nich działalności gospodarczej.

Spółka odnosząc się do definicji ustawowej podała, że za związane z działalnością gospodarczą uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. W ocenie Spółki wyżej opisany przypadek ma tutaj miejsce. W tym roku zarząd Spółki był na nieruchomości celem sprawdzenia stanu jej i budynków po okresie zimowym i wakacyjnym. Budynki nie nadają się do użytkowania i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych.

Wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i nie może być wykorzystywany do działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika, a takim było właśnie włamanie na teren nieruchomości podatnika, dokonanie dewastacji i kradzieży mienia podatnika przez osoby trzecie. W ocenie Spółki ww. budynki powinny podlegać wyłączeniu przewidzianym w art. 1a ust. 1 pkt. 1 u.p.o.l., gdyż ich stan techniczny w sposób obiektywny i trwały powoduje niewykorzystywanie nieruchomości i budynków do celów prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej. Nie jest ona winna złego stanu technicznego obiektów budowlanych, jak błędnie twierdzi SKO w zaskarżonej decyzji. Spółka nie uchyla się od obowiązku poniesienia daniny publicznej w formie podatku, lecz walczy o to aby był on określony w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami prawa.

Wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i jednocześnie nie może być wykorzystywany do działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika. W stanie faktycznym sprawy sytuacja taka zachodzi. Według Spółki w sprawie nie można mówić o "tymczasowym braku wykorzystywania obiektu dla celów działalności gospodarczej", gdyż jest tu mowa o niemożliwości jego wykorzystania w ogóle pomimo chęci, z uwagi na jego zły stan techniczny.

Nadto Spółka zarzuciła, że Kolegium nie ustosunkowało się do tego, że organ I instancji nie zebrał i w sposób wyczerpujący nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, nie wykonał ekspertyz budynków, ich oględzin oparł zaskarżoną decyzję na ustaleniach faktycznych mających swoje źródło w wybiórczym zebraniu materiału dowodowego, jedynie na ustaleniach poczynionych przez organ I instancji.

W przypadku uzasadnienia decyzji organu I instancji brak było szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, na co skarżąca zwróciła uwagę w odwołaniu, jednak organ II instancji nie wydał rozstrzygnięcia w tej kwestii. Decyzja organu nie odpowiada w swej treści art. 210 § 4 O.p. Brak precyzyjnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej decyzji jest rażącym naruszeniem prawa. Zaniechanie przez organ uzasadnienia jego decyzji powoduje jej wadliwość w stopniu przemawiającym za jej uchyleniem.

Dodatkowo zarzucono błędy proceduralne postępowania, tj. organ I instancji wyznaczył stronie termin do zapoznania się z materiałem dowodowym postanowieniem, co jest istotnym błędem proceduralnym, gdyż podatnik powinien być o tym poinformowany w zawiadomieniu (nie wezwaniem czy postanowieniem).

Wyjaśniono, że A. Sp. z o.o. powstała dużo wcześniej niż nabyła nieruchomość więc od momentu powstania nie miała obowiązku interesowania się sprawą. Spółka interesuje się sprawą o czym świadczą m.in. jej składane odwołanie od błędnie wydanej decyzji organu I instancji w przedmiotowej sprawie.

W końcowej części uzasadnienia Spółka powołała się na zasadę praworządności, oraz zasadę prawdy obiektywnej i w tym kontekście wskazała, że organy administracji publicznej winny wyczerpująco zbadać wszelkie okoliczności faktyczne związane z określoną sprawą aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa. Podała, że zasada prawdy obiektywnej nakłada na organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązek określenia z urzędu jakie dowody są niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz obowiązek przeprowadzenia tych dowodów z urzędu. W opinii Spółki zabrakło spełnienia ww. obowiązków przez organy obu instancji.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, co następuje:

Skarga jest uzasadniona i musi skutkować uchyleniem zarówno decyzji zaskarżonej , jak także decyzji pierwszoinstancyjnej bowiem nieprawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego skutkuje niemożnością wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości. Naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Słuszne okazały się zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego złożone w skardze, a w szczególności organy dopuściły się naruszenia norm wynikających z art. 122 o.p stanowiącego, że organy podatkowe podejmują wszelkie czynności niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Oznacza to, że organ podatkowy z własnej inicjatywy powinien przeprowadzić wszelkie dowody istotne dla prawidłowego określenia ( lub ustalenia ) wysokości zobowiązania podatkowego, jak też przeprowadzić dowody wskazane przez stronę , jeżeli mają one wpływ na wynik sprawy.

W przedmiotowej sprawie istotnymi elementami, które należało w trakcie postępowania wyjaśnić na podstawie przeprowadzonych dowodów były okoliczności określające podstawę opodatkowania , jak też wysokość stawek podatku jaki powinna zapłacić skarżąca spółka.

Przez podstawę opodatkowania należy przy tym rozumieć wielkość i rodzaj gruntów i budynków będących we własności skarżącej.

Przechodząc do szczegółowego omówienia uchybień, jakich w sprawie dopuściły się organy należy zastrzec, że nie budzi wątpliwości kwestia podmiotowa zobowiązania podatkowego, a wiec fakt, że podatnikiem ( na podstawie dotychczas ustalonych okoliczności ) jest spółka A. z siedziba w R.

Nie zostały jednak należycie wykazane podstawowe wielkości mające wpływ na zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości.

Sąd administracyjny bada sprawę na podstawie przedłożonych mu akt sprawy. Akta te są wyjątkowo skromne i w swej części dowodowej zawierają jedynie wypisy z ewidencji gruntów i budynków obejmujące jednostki rejestrowe G78 i G197 w obrębie ewidencyjnym S.

Wynika z nich z jakich składają się działek, jaka jest ich powierzchnia i jakie przeznaczenie gruntu na poszczególnych działkach, przy czym należy od razu wskazać, że z dokumentów tych wynika, że grunty te stanowią użytki rolne albo też nieużytki. Powierzchnia łączna działek w poszczególnych obrębach to 0,84 i 1,40 ha.

Powyżej wskazane dane są jedynymi , jakie mogą z tych dokumentów być odczytane.

Łączna powierzchnia tych działek to 2,24 ha czyli 22.400 m.kw. Tymczasem organ opodatkowuje powierzchnię 11.600 m.kw. Nie jest wiadome jakie względy stanęły u podstaw takiej decyzji organu.

Oczywiście sąd nie przesądza błędności stanowiska organu w tym zakresie lecz wskazuje jedynie na brak jego uzasadnienia nie pozwalający odnieść się do prawidłowości określenia przyjętej wielkości. Kwestia konieczności uzasadnienia przyjętej wielkości opodatkowanego gruntu musi być uzasadniona w świetle przepisu art. 210 § 4 o.p.

Uchybienie to nie jest jednak jeszcze podstawą uchylenia zaskarżonej decyzji i zostało jedynie wskazane jako konieczne do naprawienia przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Kluczowym w tym zakresie jest natomiast uchybienie związane z wykorzystywaniem gruntu, jako okolicznością skutkująca opodatkowaniem podatkiem od nieruchomości przedmiotowych działek.

W zawartych w aktach sprawy wypisach z ewidencji stwierdzone zostało bowiem, że działki te maja charakter działek rolnych, a więc oznaczone są w ewidencji gruntów jako użytki rolne.

Zgodnie bowiem z treścią art.1a ust.3 pkt 1 upol , jako użytki rolne należy traktować grunty sklasyfikowane tak w ewidencji gruntów i budynków.

Z kolei Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. 2016 poz. 1034 z zm. ) stanowi w § 68 ust.1 pkt 1 lit a – h, że użytkami rolnymi są m.in. grunty orne oznaczone symbolem R, pastwiska oznaczone symbolem Ps, zaś § 68 ust.2 pkt 1` przewiduje, że gruntami leśnymi są lasy oznaczone symbolem Ls.

Zestawienie brzmienia tych przepisów z zapisami w ewidencji wskazuje, że w istocie rzeczy gruntami podlegającymi opodatkowaniu są grunty stanowiące użytki rolne , lub w małej części lasy. Wśród tych gruntów występują także nieużytki ( N).

Stwierdzenie, że grunty te stanowią w przeważającej mierze użytki rolne ma istotne znaczenie dla dalszych rozważań w przedmiocie podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości z uwagi na treść przepisu art.2 ust.2 upol stanowiącego, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne i lasy, z wyjątkiem tych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

Treść tego przepisu jest skorelowana z treścią art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym ( Dz.U., 2017 poz.1892 t.j. ) , który stanowi, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem tych zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza.

Co do zasady użytki rolne podlegają więc opodatkowaniu podatkiem rolnym, chyba że są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej.

Pojęcie działalności gospodarczej zostało zdefiniowane w art. 1a ust.1 pkt 4 upol i nie może to pojęcie budzić wątpliwości.

Pojęcie zajęcia gruntu na prowadzenie takiej działalności jest natomiast pojęciem innym od gruntu związanego z prowadzeniem takiej działalności , zdefiniowanego w art.1 ust.1 pkt 3 upol.

Grunt zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej to taki, na którym działalność taka faktycznie jest prowadzona, w postaci wykonywania aktów takiej działalności , jak także grunty funkcjonalnie związane z taką działalnością , bez których nie byłoby możliwe jej prowadzenie z przyczyn określonych przez przepisy, bądź też okoliczności faktycznych jej prowadzenia. Działalność gospodarcza nie może przy tym polegać na prowadzeniu działalności rolniczej bądź leśnej.

Ustalenie więc ,że grunt jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej będzie każdorazowo musiało zostać oparte na ustaleniach faktycznych na podstawie przeprowadzonych dowodów, że na danym gruncie taka działalność jest faktycznie wykonywana.

Chodzi o ko konkretne ustalenie wykonywania konkretnej działalności, nie zaś tylko o pozostawanie danego gruntu w posiadaniu przedsiębiorcy. Grunt stanowiący użytek rolny pozostający w posiadaniu przedsiębiorcy, jeżeli nie jest faktycznie zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

W przedmiotowej sprawie organ I instancji wskazał, że część gruntu ( 1000 mkw ) została opodatkowana podatkiem od nieruchomości jako zajęta na prowadzenie takiej działalności, jednak nie wskazał jaka to jest działalność i w jaki sposób grunt jest zajęty pod jej prowadzenie. Późniejsze rozważania SKO odnośnie związania gruntu z działalnością gospodarcza nie są trafne z uwagi na różną istotę tych pojęć prawnych.

Organ musi więc wykazać na podstawie zgromadzonych dowodów, że grunt ten jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej, a dowody te musza się znaleźć w aktach sprawy.

Nie jest zrozumiałe dla sądu dlaczego część gruntu ( 10600 mkw) opodatkowano podatkiem od nieruchomości skoro stanowią one użytek rolny i nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej.

Organ powinien więc przy ponownym rozpatrzeniu sprawy odnieść się do tych dwóch kwestii.

Sąd nie może odnieść się natomiast do opodatkowania budynków, ponieważ w tym zakresie brak jest jakichkolwiek dowodów określających ich przeznaczenie, miejsce posadowienia, sposób wykorzystania i innych mających znaczenie dla określenia podstawy opodatkowania.

W tym zakresie organ I instancji musi przedstawić dowody mające znaczenie dla wyjaśnienia podstawy opodatkowania i przyjętej stawki. Konieczne więc będzie przedstawienie ewidencji gruntów i budynków obejmującej te budynki wskazującej na ich powierzchnie i przeznaczenie. W przypadku podtrzymania twierdzeń o zajęciu ich na prowadzenie działalności gospodarczej organ będzie musiał wskazać w tym zakresie stosowne dowody.

Odnosząc się do tego zakresu opodatkowania Sąd zwraca jeszcze uwagę na zmianę przepisów jaka nastąpiła z dniem 1 stycznia 2016 r ( a więc z początkiem roku objętego opodatkowaniem ) w zakresie przesłanki wyłączenia budynku spod opodatkowania.

Z tym dniem na mocy ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw ( Dz.U. 2015 r. poz. 1045 ) dotychczasowy przepis art. 1 ust. 1 pkt 3 upol stanowiący, że budynek nie jest związany z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeżeli jego stan techniczny nie pozwala na wykorzystywanie go do tej działalności ze względów technicznych został uchylony i wprowadzony został przepis art. 1 ust. 2a pkt 3 , stanowiący, że do budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się budynków co do których zapadła ostateczna decyzja nadzoru budowlanego o rozbiórce.

Treść tego przepisu czyni bezpodstawnymi rozważania o możliwościach technicznych wykorzystywania budynków do działalności gospodarczej. Jedyną okolicznością istotna dla wyłączenia budynku spod opodatkowania będzie ustalenie czy wydano wobec niego decyzję o rozbiórce.

Organy musza także ponownie odnieść się do kwestii określenia odsetek określonych w decyzji z dnia [...].11.2016 r. na kwotę 289 złotych bowiem art. 55 o.p., na który powołują się w zaskarżonych decyzjach zdaje się nie zawierać § 4, stanowiącego wskazaną podstawę rozstrzygnięcia.

Z tych względów sąd był zmuszony w myśl art. 145 § 1 pkt 1 lit c ppsa uchylić zaskarżoną decyzję oraz w myśl art. 135 ppsa decyzję organu I instancji.

W ponownym postępowaniu organ ustali podstawę opodatkowania, wielkość powierzchni gruntu i budynków, ich przeznaczenie określone w ewidencji gruntów i budynków a następnie , wobec takiej konieczności ustali czy grunty są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej , jak także czy zachodzą przesłanki wyłączenia budynków spod opodatkowania według aktualnego stanu prawnego.

Odniesie się także do podstawy prawnej określenia wysokości odsetek , jeżeli zawrze tego typu rozstrzygniecie w decyzji.