Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1404/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie: sędzia WSA Anna Klotz (spr.) sędzia WSA Joanna Brzezińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2022 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2021 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza [...] z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] września 2021 r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., działając na podstawie art. 1 ust. 1, art. 2, art. 17 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018r., poz. 570), art. 17 ust. 1, ust. 1a i ust. 1b ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111)- dalej "u.ś.r." oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735) - dalej – "k.p.a.", utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Ż. z [...] lipca 2021 r., nr [...], w której odmówiono W. K. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem Z. K.

W. K. - dalej jako: "Skarżący", złożył wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym ojcem – Z. K. Ojciec Skarżącego jest wdowcem, legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w M. nr [...], wydanym[...]lipca 2021 r. Stopień niepełnosprawności ustalono od dnia [...] maja 2021 r., gdy Z. K. miał [...] lat. Powiatowy zespół nie ustalił od kiedy istnieje niepełnosprawność chorego. Skarżący oświadczył [...] lipca 2021 r., że wspólnie zamieszkuje z ojcem i opiekuje się nim od ok. 8 lat. Skarżący od października 2020 r. jest osobą bezrobotną z prawem do zasiłku dla bezrobotnych. Załączył do akt sprawy Świadectwo pracy z którego wynika, że zatrudnienie ustało z dniem 19 maja 2020 r. W oświadczeniu z [...] lipca 2021 r. Skarżący oświadczył, że od października 2020 r. jest osobą bezrobotną. W wywiadzie przeprowadzonym przez pracownika socjalnego 23 lipca 2021 r. podano, że skarżący jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ż. z prawem do zasiłku dla bezrobotnych.

W decyzji odmawiającej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego organ I instancji uznał, że Skarżący nie spełnia przesłanki z art. 17 ust.1b u.ś.r. Organ wskazał, że z wywiadu wynika, że Skarżący nie może podjąć zatrudnienia gdyż jest jedyną osobą, która zapewnia ojcu pomoc usługową przez całą dobę.

Zdaniem organu I instancji, nie zachodzi związek przyczynowo - skutkowy między rezygnacją z zatrudnienia przez Skarżącego a koniecznością opieki nad niepełnosprawnym ojcem, ponieważ opieka ta była świadczona znacznie wcześniej niż ustało zatrudnienie. Zdaniem organu I instancji, z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego ze skarżącym wynika, że zaspokaja on codzienne potrzeby życiowe ojca tj. robienie zakupów, przygotowanie i podawanie posiłków, utrzymanie domu w czystości, zapewnienie opieki higienicznej, pomoc w załatwianiu spraw urzędowych, wychodzenie na spacer i na wizyty u lekarza. Organ uważa, że są to czynności dnia codziennego, wspierają ojca w codziennym funkcjonowaniu, lecz nie spełniają wymogów opieki, o jakiej mowa we wskazanym przepisie. W szczególności z akt sprawy nie wynika, aby ojciec skarżącego wymagał leczenia odleżyn, ran pielęgnacji przetok czy stomi, wymagał karmienia przez sondę, używał pampersów albo pielucho-majtek. Zakres pomocy skarżącego zasadniczo sprowadza się do wykonywania zwykłych czynności dnia codziennego, jakie wykonuje się zwykle w każdym gospodarstwie domowym, również w tych rodzinach, gdzie wszyscy ich członkowie pracują.

Od powyższej decyzji organu I instancji Skarżący złożył odwołanie, w którym zakwestionował stanowisko co do podstaw odmowy przyznania świadczenia na podstawie art. 17 ust. 1b oraz art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.

Organ odwoławczy w decyzji utrzymującej w mocy orzeczenie organu I instancji przyznał rację twierdzeniom Skarżącego, że przesłanka z art. 17 ust. 1 b u.ś.r. nie ma zastosowania, ponieważ Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, stwierdził, że "Art. 17 ust. 1b ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji". Organy zatem rozpoznając wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego złożony przez opiekuna dorosłej osoby niepełnosprawnej, w obecnym stanie prawnym, (tj. dopóki w tej materii nie zostaną wprowadzone nowe rozwiązania ustawowe), mają obowiązek zbadać, czy wnioskodawca spełnia warunki do przyznania świadczenia określone w art. 17 cyt. ustawy, z wyłączeniem tej części przepisu, która z dniem 23 października 2014 r. została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną. Organ odwoławczy przytaczając treść art. 17 ust. 1 oraz ust. 1b, cyt. ustawy, wskazał, że przywołany przepis art. 17 ust. 1 ustawy należy interpretować mając przede wszystkim na uwadze cel powyższego uregulowania, a więc przyznanie rekompensaty pieniężnej osobom, które podejmując się opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, rezygnują z własnej aktywności zawodowej. Świadczenie określone w art. 17 ust. 1 ustawy nie jest przyznawane za samą opiekę nad osobą niepełnosprawną, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności osobistego sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia. Zatem jeżeli osoba, nad którą sprawowana jest opieka nie wymaga rezygnacji z zatrudnienia przez osobę sprawującą opiekę nad osobą niepełnosprawną, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje.

Kolegium wskazało, że jedną z podstawowych przesłanek uprawniających do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest stała i osobista opieka ubiegającego się o przyznanie świadczenia nad osobą niepełnosprawną. Opieka taka musi w sposób oczywisty stanowić przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej. Zatem związek między rezygnacją z zatrudnienia (albo jego niepodejmowaniem), a sprawowaną opieką musi być bezpośredni.

Zdaniem organu odwoławczego, Skarżący wykonuje w zasadzie czynności dnia codziennego. Organ II instancji powołał się na ustalony przez organ I instancji stan faktyczny, z którego wynika, że sprawowana przez Skarżącego opieka nad ojcem w jego codziennym funkcjonowaniu nie spełnia wymogów opieki, o jakiej mowa we wskazanym przepisie, co wynika z przeprowadzonego rodzinnego wywiadu środowiskowego z dnia 22 lipca 2021 r. Zdaniem organu odwoławczego, zakres opieki udzielanej ojcu przez Skarżącego nie wykracza poza obowiązki domowe, które wykonywane są w każdym gospodarstwie domowym i to z reguły przez osoby pracujące w pełnym wymiarze czasu pracy. Tymczasem zakres opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, uprawniający w świetle art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych do świadczenia pielęgnacyjnego, nie może ograniczać się do wykonywania podstawowych czynności domowych, które mogą być w całości wykonywane poza godzinami pracy (niezależnie od systemu czasu pracy).

Organ odwoławczy podkreślił, że Skarżący nie zrezygnował z zatrudnienia by opiekować się niepełnosprawnym ojcem, bowiem ostatni stosunek pracy ustał w maju 2020 r. Jak wynika z załączonego do akt sprawy Świadectwa Pracy z dnia 20 maja 2020 r. wystawionego przez Urząd Miejski w Ż., W. K. był zatrudniony w pełnym wymiarze czasu, w okresie od 20 maja 2019 r. do 19 maja 2020 r., stosunek pracy ustał w wyniku rozwiązania z upływem czasu, na który była zawarta umowa o pracę na czas określony - dowód w aktach sprawy. Wobec powyższego Kolegium wskazuje, że Skarżący ostatnie zatrudnienie udokumentował ww. świadectwem pracy, z którego wynika, że przepracował tylko rok i z pracy nie zrezygnował sam lecz zatrudnienie ustało z upływem czasu, na które zostało zawarte. Zdaniem organu odwoławczego, w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi związek przyczynowo- skutkowy pomiędzy niepodejmowaniem przez Skarżącego zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a koniecznością sprawowania opieki nad ojcem. Obecnie Skarżący jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną w PUP w Ż. z prawem do zasiłku dla bezrobotnych jednakże wskazać należy, że W. K. nie wskazał, że ma lub miał możliwość podjęcia pracy, ale ofertę odrzucił, ze względu na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem. Ojca Strony zaliczono do osób niepełnosprawnych w stopniu znacznym od 19 maja 2021 r., tymczasem Strona nie pracowała już od maja 2020 r. Z akt sprawy nie wynika zatem w żaden sposób, aby istniał związek przyczynowo - skutkowy pomiędzy stanem zdrowia ojca W. K., a rezygnacją przez Niego z aktywności zawodowej, który to związek uprawniałby Stronę do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego.

W. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z [...] września 2021 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Ż. z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...]. Zaskarżonej decyzji zarzucono:

1. obrazę prawa materialnego, która miała wpływ na wynik sprawy, tj. art. 17 ust. 1 - ustawy o świadczeniach rodzinnych, poprzez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że po stronie Skarżącego nie występuje faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem, mimo że ze zgromadzonych w sprawie dowodów, a w tym z treści orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności (dot. jego ojca) wynika, że wypełnił przesłankę niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (art. 17 ust. 1 - ustawy o świadczeniach rodzinnych), co skutkowało nieuzasadnioną odmową przyznania Skarżącemu świadczenia z ww. tytułu;

2. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, art. 13 ust. 5 - ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz art. 4 ust. 1 i 4 - ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji również jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że stan zdrowia jego ojca nie uzasadnia konieczności sprawowania nad nim stałej lub długotrwałej opieki - wymagającej rezygnacji z zatrudnienia, mimo orzeczenia w stosunku do niego niepełnosprawności w stopniu znacznym oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji, a tym samym bezpodstawne przyjęcie, że nie dopełnił on wszelkich przesłanek koniecznych do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego;

3. obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8 oraz art. 80 k. p. a., poprzez dokonanie odmiennej (w stosunku do treści orzeczenia o niepełnosprawności ojca) oceny zakresu opieki sprawowanej nad osobą niepełnosprawną, mimo braku kompetencji organów do dokonywania takiej weryfikacji oraz podważenia orzeczenia innego organu.

4. naruszenie prawa materialnego, art. 17 ust. 1 - ustawy o świadczeniach rodzinnych, poprzez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i odmówienie mi świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem z tego powodu, że niepełnosprawność ojca powstała po ukończeniu przez niego 25 roku życia, mimo że przepis ten w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją;

W oparciu o powyższe zarzuty Skarżący wniósł o:

1. przeprowadzenie rozprawy;

2. uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz uchylenie również w całości - decyzji organu I instancji - Burmistrza Ż. - i przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, ewentualnie przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania;

3. rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, według norm przepisanych.

Zdaniem Skarżącego, zaskarżona decyzja nie może się ostać - wobec jej sprzeczności z prawem, a w szczególności wskutek tego, że organ odwoławczy przekroczył zakres swoich uprawnień orzeczniczych, dokonując ustaleń sprzecznych ze stanem faktycznym oraz dokumentem wydanym w toku innego postępowania - prowadzonego przez właściwe i powołane ku temu organy -tym samym, w sposób nieuprawniony wchodząc w zakres ich kompetencji, bezpodstawnie negując spełnienie przez skarżącego przesłanek do nabycia świadczenia pielęgnacyjnego. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie błędnie zinterpretowanych i zastosowanych przepisów prawa materialnego. Skarżący podkreślił, że ojciec legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Jest to osoba, która wymaga wręcz wzmożonej opieki i pomocy w podstawowych sprawach życia codziennego - nie tylko tych pielęgnacyjnych. Ojciec jest po zawale, ma wszczepiony stymulator, ma problemy z poruszaniem się, wykonywaniem czynności samoobsługowych i pielęgnacyjnych, a w zakresie tym wymaga całodobowej pomocy, zwłaszcza biorąc pod uwagę przeprowadzony u niego zabieg wszczepienia endoprotezy.

Skarżący powołał się na orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz przepisy art. 4 ust. 1 i 4 - ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych. Według Skarżącego niezależnie od czynności na co dzień podejmowanych przy ojcu, których to zakres jest znacznie szerszy niż to opisało w uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. - opieka nad ojcem jest świadczona osobiście - adekwatnie do potrzeb wynikających z orzeczenia o niepełnosprawności. Skarżący zwrócił uwagę, że zakres czynności opiekuńczych w stosunku do niepełnosprawnego ojca - nie był w żadnym stopniu kwestionowany przez organ I instancji, zaś kwestia ta pojawiła się dopiero na etapie postępowania odwoławczego - przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w B., który to organ rozpatrzył odwołanie strony wychodząc poza granice podniesionych w tym odwołaniu zarzutów. Skarżący przyznał, że w chwili, kiedy ojciec otrzymał orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności już nie pracował na umowie o pracę, jednak obecnie tego zatrudnienia już podjąć nie może ze względu na konieczność osobistej opieki świadczonej nad ojcem, której wymaga. Skarżący uważa, że w niniejszej sprawie organ w sposób nieuprawniony stara się podważyć treść orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności dot. jego ojca, kwestionując zakres sprawowanej przez niego opieki.

W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137) wykazała, że decyzja ta narusza wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Oznacza to, że nie każde uchybienie ze strony organu administracji uzasadnia uwzględnienie skargi, a jedynie takie, które miało lub mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie Sąd dostrzegł takie uchybienia w działaniu organów administracji, które uzasadniają uwzględnienie wniesionej skargi.

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza sprawa skierowana została do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II WSA w B. Podstawę tego zarządzenia stanowił art. 15zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID - 19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm.). Biorąc pod uwagę gwarancję prawa do obrony, strona musi mieć zapewnione prawo do przedstawienia swojego stanowiska, tym samym odstępstwo od zachowania formy posiedzenia jawnego powinno nastąpić z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego. Strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, co oznacza, że standardy ochrony praw stron i uczestników zostały zachowane. Rozpoznanie przedmiotowej sprawy na posiedzeniu niejawnym było więc dopuszczalne.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 111, ze. zm.), daje: "ustawa", świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Kolegium rozpoznając odwołanie Skarżącego, słusznie zwróciło uwagę organowi I instancji, że przyczyna odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego nie może zostać oparta na tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która została uznana za niezgodną z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 5 grudnia 2017 r. sygn. I OSK 1079/17, jeżeli Trybunał Konstytucyjny uznał art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych za niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, to znaczy, że od dnia 23 października 2014 r., w którym weszło w życie przywołane orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, powołany art. 17 ust. 1b nie może być stosowany w dotychczasowym kształcie swojej treści zakwestionowanej przez Trybunał Konstytucyjny.

Przepis art. 17 ust. 1b u.ś.r. nie mógł stanowić podstawy do odmowy przyznania skarżącemu świadczenia pielęgnacyjnego.

Analiza akt przedmiotowej sprawy i uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie przekonała Sądu o słuszności stanowiska organu odwoławczego o braku podstaw do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na brak związku przyczynowo skutkowego między niepodejmowaniem przez skarżącego zatrudnienia a koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem.

W ocenie Sądu, organ niedokładnie ustalił stan faktyczny, a w szczególności nierzetelnie ocenił zebrane dowody. W niniejszej sprawie organy administracji obu instancji na podstawie stanu faktycznego błędnie oceniły spełnienie przez skarżącego przesłanki niepodejmowania zatrudnienia jako osoby bezrobotnej oraz bezpodstawnie uznały, że nie zachodzi związek przyczynowo skutkowy w niepodejmowaniu zatrudnienia a koniecznością opieki przez skarżącego nad niepełnosprawnym ojcem w stopniu znacznym.

Bezsporne w przedmiotowej sprawie jest, że ojciec Skarżącego legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, wydanym przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w M., z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...], którym zaliczono Z. K. ur. [...] r. do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności. W dacie wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności ojciec Skarżącego miał osiągnięty wiek 87 lat. Skarżący ponadto załączył do akt sprawy dokumenty odzwierciedlające stan zdrowia Z. K. Ojciec Skarżącego jest wdowcem, a Skarżący jest jedynakiem, a więc jedyną osobą spokrewnioną, na której w pierwszej kolejności spoczywa obowiązek alimentacyjny. Skarżący zamieszkuje z ojcem i jak podał od ok. 8 lat sprawuje nad nim opiekę.

Organ nie badał szczegółowo przebiegu zatrudnienia skarżącego i nie wymagał udokumentowania jego zatrudnienia, chociażby przez okres ostatnich 8 lat. Organ skupił się na ostatnim rocznym zatrudnieniu, które trwało od 20 maja 2019r. do 19 maja 2020r. oraz późniejszej rejestracji skarżącego jako osoby bezrobotnej. Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ zarzucił skarżącemu, że nie udokumentował odrzucenia propozycji pracy jako osoba bezrobotna z tytułu konieczności sprawowania opieki nad ojcem.

Odnosząc się do powyższego zarzutu Sąd uważa, że organ w celu udokumentowania odrzucenia przez Skarżącego propozycji pracy powinien co najwyżej zwrócić się do właściwego powiatowego urzędu pracy celem ustalenia czynności podejmowanych względem bezrobotnego i złożonych propozycji pracy.

W ocenie Sądu, ustalenia w powyższym zakresie jednak nie mają wpływu na wynik sprawy z uwagi na późniejsze zdarzenia, które miały miejsce już w trakcie posiadania przez skarżącego statusu osoby bezrobotnej. Organy powinny w oparciu o dowody zgromadzone w przedmiotowej sprawie realnie ocenić sytuację Skarżącego i jego ojca. Skarżący jest jedyną osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny względem ojca. Do tego jako syn wykazuje gotowość sprawowania opieki. Z załączonego Świadectwa pracy wynika, że zatrudnienie ustało z dniem 19-05-2020r. Prawdą jest, że Skarżący nie pracuje, ale tak jak oświadczył jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Organ powinien w szczególności dostrzec, że Skarżący z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wystąpił do organu 19-07-2021r. Miało to miejsce dopiero po uzyskaniu przez ojca orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności z [...] lipca 2021 r. Ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od - [...] maja 2021 r. Powyższe dowodzi, że Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w M., dopiero w orzeczeniu z dnia [...] lipca 2021 r. nr [...], zaliczył Z. K. ur. [...] r., (w wieku 87 lat), do osób o znacznym stopniu niepełnosprawności, określając, że ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od - [...] maja 2021 r.

W ocenie Sądu, przed uzyskaniem orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, tj. do [...] lipca 2021r. nie zachodziła potrzeba nie podejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Dopiero ustalenie u ojca Skarżącego znacznego stopnia niepełnosprawności wywołało potrzebę zgłoszenia się na opiekuna celem zapewnienia opieki nad ojcem. Nie chodzi zatem o okres roku pozostawania skarżącego bez pracy, ale wyłącznie o czas po ustaleniu znacznego stopnia niepełnosprawności u orzekanego. Jako kluczowe do oceny powagi sytuacji zaliczyć należy wiek ojca skarżącego - 87 lat, wskazania wynikające z orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz schorzenia, na które on cierpi. Organ nie zadał sobie trudu aby wyjaśnić, czy stan fizyczny i psychiczny ojca skarżącego jest na tyle stabilny, aby mógł on funkcjonować bez opiekuna. Nie ustalono czy uwarunkowania fizyczne i psychiczne ojca dają możliwości, aby pozostał bez wsparcia i opieki drugiej osoby.

Należy podkreślić, że z wywiadu środowiskowego wynika zakres czynności, które skarżący wykonuje przy ojcu. Osoba przeprowadzająca wywiad zaopiniowała pozytywnie potrzebę przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, oceniając środowisko życia osoby wymagającej opieki.

W tym stanie rzeczy organ chcąc podważyć wywiad pracownika socjalnego powinien ponownie przeprowadzić ustalenia, aby wzruszyć stanowisko pracownika, który był na miejscu i ocenił sytuację. Nadmienić należy, że nie przeprowadzono wywiadu z ojcem skarżącego, aby podważyć stanowisko pracownika socjalnego.

W tym stanie rzeczy ustalenia organu nie odzwierciedlają realnych możliwości pozostawania bez opieki drugiej osoby niepełnosprawnego ojca w stopniu znacznym, cierpiącego na wiele schorzeń, po zawale, ze stymulatorem, po operacji biodra.

W ocenie Sądu, stan zdrowia ojca skarżącego i wiek 87 lat w dniu stwierdzenia znacznego stopnia niepełnosprawności wyczerpuje przesłankę celu świadczenia pielęgnacyjnego jakim jest sprawowanie opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Złożenie wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego przez skarżącego wyczerpuje przesłankę niepodejmowania zatrudnienia przez osobę zobowiązaną do alimentacji, a zarejestrowaną jako osoba bezrobotna.

Organy nie wzięły pod uwagę przy wydawaniu orzeczeń istotnych okoliczności dla sprawy i tym samym dopuściły się naruszenia przepisów procedury administracyjnej, w tym w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Uchybienie to miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie oraz naruszenie zasady zaufania obywateli do władzy publicznej wyrażonej w art. 8 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd działając na podstawie art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.