Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 62/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-05-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.
article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 136
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 7 maja 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Kwiecińska Sędzia WSA Danuta Rzyminiak– Owczarczak Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2015 roku sprawy ze skargi M. F. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia ... 2014 roku Nr ... w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia ... 2014 roku Nr ..., II. zasądza od Wojewody Wielkopolskiego na rzecz skarżącej kwotę ...,- zł (... złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j. t. Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), dalej: k.p.a. w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm., dalej: u.e.l.d.o.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez M. F. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia ...2014 r. nr ... w przedmiocie wymeldowania zainteresowanej z pobytu stałego w lokalu nr ... na os. R. w P., Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia ...2014 r. nr ...utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Przytaczając ustalenia poczynione przez organ I instancji podano, że postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania M. F. z pobytu stałego w lokalu nr ... na os. R. w P. wszczęto na wniosek U. B.- współwłaściciela lokalu, która poinformowała, że jej wnuczka nie przebywa w przedmiotowym lokalu od lutego 2014 r.; zabrała swoje rzeczy i opuściła mieszkanie, a pokój zajmuje obecnie jej brat K. F.. Organ I instancji uznał, że wyczerpane zostały przesłanki zawarte w art. 15 ust. 2 powołanej na wstępie ustawy, a mianowicie: opuszczenie miejsca pobytu stałego, niedopełnienie obowiązku wymeldowania się, uzasadniające podjęcie decyzji o wymeldowaniu wymienionej z pobytu stałego, gdyż opuściła przedmiotowy lokal bez wymeldowania.

Rozpatrując odwołanie M. F. organ odwoławczy wskazał, iż art. 15 u.e.l.d.o. w ust. 1 wyraźnie precyzuje obowiązki osoby, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące, i tak osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące jest obowiązana wymeldować się w organie gminy; właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. Art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o. stanowi, że organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby; która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Organ prowadzący postępowanie był obowiązany jedynie do ustalenia, czy M. F. faktycznie opuściła lokal nr ... na os. R. w P. bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się z pobytu stałego w tym lokalu.

Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki określone w art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o. Zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że zainteresowana opuściła przedmiotowy lokal. Fakt ten został potwierdzony w przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu wyjaśniającym, na podstawie:

- wniosku U. B. - babci odwołującej informującego, że zainteresowanej od 2004 r. nie widuje w przedmiotowym lokalu, zabrała swoje rzeczy osobiste i nie przebywa w nim;

- zeznania U. B. z dnia 20 sierpnia 2014 r. stwierdzającego, że wnuczka od lutego 2014 r. nie mieszka w przedmiotowym lokalu; wcześniej w nim mieszkała i zajmowała średni pokój, lecz aktualnie nie ma jej rzeczy i dobytku, ostatni raz w lokalu była w dniach 18 i 19 sierpnia 2014 r. i stwierdziła, że na wieszakach znajdują się damskie rzeczy, ale nie wie czyje, czy córki, E. czy wnuczki, letnie buty na obcasach; według jej zeznań wnuczka pozoruje zamieszkanie, nie nocuje i nie spędza w nim czasu;

- oświadczenia M. F. z dnia 14 sierpnia 2014 r. z którego wynika, że zainteresowana przebywa w przedmiotowym lokalu raz – dwa razy w tygodniu, najczęściej w weekendy; pozostały czas spędza zaś u chłopaka w mieszkaniu przy ul. G. w P.; do spornego lokalu posiada klucze i ma swobodny dostęp, korzysta ze wspólnych części lokalu; nie zgadza się na wymeldowanie ponieważ nie opuściła lokalu trwale; zajmuje średni pokój, w którym ma zgromadzone swoje rzeczy osobiste, dobytek osobisty i przedmioty codziennego użytku;

- informacji P. M. potwierdzającego, że M. F. od około roku nie mieszka w przedmiotowym lokalu;

- protokołu oględzin z dnia 25 września 2014 r. z którego wynika, że zainteresowana w lokalu posiada niewielką ilość ubrań: bluzę, spodnie, kurtkę, bieliznę osobistą i rajstopy, dokumenty z 2009 r., rachunek za laptopa, pismo z banku na raty komputera oraz pismo z PZU; na półce znajdowały się: zeszyty szkolne, parę książek, albumy ze zdjęciami, biurko z płytami CD, koszyk z niewielką ilością kosmetyków (wspólnie z matką); w łazience: szczoteczkę do zębów, ręcznik, mydło i szampon.

Organ odwoławczy uznał, że zgromadzone w niniejszej sprawie dowody (wymienione powyżej) potwierdzają, iż zainteresowana opuściła przedmiotowy lokal i nie mieszka w nim w sposób stały. Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego doprowadziła organ do wniosku, że M. F. nie korzysta z przedmiotowego lokalu w sposób ciągły i trwały. Wskazano, że w utrwalonym orzecznictwie administracyjnym funkcjonuje pogląd, który organ odwoławczy w pełni podziela, że sam fakt pozostawienia rzeczy i przedmiotów, nawet codziennego użytku w określonym lokalu nie świadczy o skoncentrowaniu spraw życiowych osoby zameldowanej i nie dowodzi stałego przebywania w nim właściciela tych rzeczy. Zainteresowana wskazała bowiem, że przebywa w spornym lokalu sporadycznie, raz, dwa razy w tygodniu, najczęściej w weekendy. Strona wyjaśniła, że jeśli nie przebywa w tym lokalu to przebywa u chłopaka przy ul. G. w P., a więc jej pobyt nie ma charakteru stałego w rozumieniu art. 6 ust. 1 u.e.l.d.o. Okazjonalne, sporadyczne przebywanie w lokalu w orzecznictwie administracyjnym postrzegane jest jako niewystarczająca przesłanka do uznania takiego pobytu za pobyt z zamiarem stałego zamieszkiwania.

Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 15 ust. 1 u.e.l.d.o. na osobie, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące spoczywa obowiązek wymeldowania się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. W przypadku zaniechania tego obowiązku, stosownie do art. 15 ust.2 u.e.l.d.o. organ gminy wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych spełnienie przesłanki opuszczenia przez zainteresowaną osobę dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono dobrowolne i wynika z jej własnej woli. Koniecznym jest zatem dokonanie oceny zamiaru osoby, która ma być wymeldowana. Niezbędnym w tej kwestii jest uwzględnienie obiektywnych przesłanek opuszczenia, takich jak; powód opuszczenia, możliwość dostępu do lokalu, wola powrotu i utrzymywania związków z miejscem stałego pobytu.

Rozważając kwestię dobrowolności opuszczenia miejsca dotychczasowego pobytu stałego, organ wskazał, że do wydania decyzji w trybie art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o. dochodzi prawie zawsze w sytuacjach, gdy opuszczenie tego miejsca pobytu wynikało z koncentracji interesów życiowych w innym miejscu (przebywanie w nim w sensie fizycznym, praca, nauka, wypoczynek), a także - obiektywnej możliwości realizacji woli przebywania. Za dobrowolne opuszczenie lokalu uznaje się także taką sytuację, w której osoba dotychczas zameldowana została usunięta przez dysponenta lokalu, bądź do tego zmuszona, ale nie skorzystała we właściwym czasie z przysługujących jej środków prawnych umożliwiających powrót do lokalu. Ponadto, nawet ustalenie w dacie orzekania o wymeldowaniu, że sama przyczyna opuszczenia lokalu nie była dobrowolna, ponieważ występowały na przykład elementy przymusu psychicznego czy fizycznego, to jednak następne trwałe związanie swojego centrum życiowego w innym lokalu, bez podejmowania jakiejkolwiek czynności prawnej by odzyskać możliwość zamieszkiwania w opuszczonym lokalu, stwarza sytuację prawną zobowiązującą organ administracji do wymeldowania takiej osoby z dawniej zajmowanego lokalu, skoro obowiązku meldunkowego nie dopełniła.

Organ odwoławczy argumentował, że miejscem stałego pobytu danej osoby to miejsce, w którym osoba ta stale realizuje swoje podstawowe funkcje życiowe, tj. w szczególności mieszka, nocuje, spożywa posiłki, wypoczywa, przechowuje swoje rzeczy niezbędne do codziennego funkcjonowania (odzież, żywność, meble) przyjmuje wizyty członków rodziny lub znajomych, utrzymuje kontakty z sąsiadami, przyjmuje i nadaje korespondencję. Przepis art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o. wymaga dla zaistnienia przesłanek wymeldowania jedynie: opuszczenia miejsca pobytu stałego i niedopełnienie obowiązku wymeldowania. Jeśli zatem osoba nie przebywa w dotychczasowym miejscu pobytu (bez względu na to, czy opuszczenie tego miejsca miało charakter dobrowolny, czy też przymus opuszczenia wynikał z czynności prawnych właściwego organu) i nie wykonała obowiązku wymeldowania, istnieją podstawy do orzeczenia o wymeldowaniu. Celem postępowania w sprawie o wymeldowanie jest bowiem zapewnienie zgodności zapisów rejestrowych w ewidencji ludności z rzeczywistym stanem, czyli miejscem pobytu danej osoby. Wymeldowanie nie wpływa na prawa rzeczowe, czy zobowiązaniowe strony.

Argumenty podnoszone przez zainteresowaną w odwołaniu, zdaniem organu odwoławczego, nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie, ponieważ zainteresowana nie mieszka w lokalu nr ... na os. R. w P. od lutego 2014 r., co potwierdził stan faktyczny przedmiotowej sprawy. W aktualnym stanie prawnym należy bowiem przyjąć, że opuszczenie miejsca stałego pobytu ma charakter trwały w przypadku, gdy osoba, której to dotyczy ześrodkowała swoją aktywność życiową poza swoim dotychczasowym miejscem pobytu i w najbliższym okresie sytuacja ta nie ulegnie zmianie. Nie można zasadnie twierdzić, zdaniem organu odwoławczego, że przechowywanie w mieszkaniu części rzeczy osobistych, mebli i sprzętu gospodarstwa domowego objętych małżeńską wspólnością majątkową, a nawet sporadyczne odwiedzanie mieszkania dowodzi ześrodkowania w nim aktywności życiowej. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w niniejszej sprawie nastąpiło świadome, dobrowolne i trwałe opuszczenie przez zainteresowaną dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o., a pozostawienie zameldowania stanowiłoby w takiej sytuacji jedynie fikcję meldunkową. Powołany przepis reguluje sytuację gdy obywatel polski opuszcza miejsce pobytu stałego, nie wywiązując się z nałożonego na niego ustawowego obowiązku wymeldowania. W takim przypadku organ administracji jest uprawniony do ustalenia czy dana osoba spełniła przesłanki określone w tym przepisie, a w razie ich spełnienia - do jej wymeldowania w drodze decyzji administracyjnej.

Organ wskazał, że art. 10 ust. 2 u.e.l.d.o. stanowi, że zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu. Jak wynika z powyższego przepisu, obowiązek meldunkowy rozumiany jest obecnie jako czynność wyłącznie techniczna, związana z rejestracją ruchu ludności, a zameldowanie w lokalu ma potwierdzać istniejący stan faktyczny i winno oznaczać zamieszkiwanie w nim z zamiarem stałego przebywania i koncentracją w tym lokalu całokształtu spraw życiowych, osobistych i majątkowych interesów. Przeprowadzone postępowanie wykazało, że lokal ten nie jest obecnie centrum życia M. F..

Wojewoda wskazał, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych mają charakter porządkowy. Chodzi tu głównie o to, aby rejestracja miejsca pobytu osób była zgodna ze stanem faktycznym. Temu celowi służy zarówno obowiązek meldunkowy osoby przybywającej pod określony adres (art. 10), bądź opuszczającej miejsce pobytu (art. 15 ust. 1), jak i uprawnienie organu gminy, do wydania decyzji o wymeldowaniu w sytuacji, o której mowa w art. 15 ust. 2 tej ustawy. Obowiązek meldunkowy służy prawidłowemu wykonywaniu przez organy władzy publicznej ich funkcji. Posiadanie informacji o miejscu zamieszkania i pobytu umożliwia racjonalizację szeregu działań należących do zadań państwa i samorządu terytorialnego. Celem obowiązku meldunkowego jest bowiem zapewnienie prawidłowego funkcjonowania ewidencji ludności. Należy podkreślić, że ewidencja ludności polegająca na rejestracji danych o miejscu pobytu (adresie) osób służy także ochronie interesów samych zainteresowanych (np. dzięki zameldowaniu można odnaleźć osobę w przypadku dziedziczenia przez nią majątku) oraz ochronie praw osób trzecich (np. Wierzycieli w przypadku "przeprowadzki" dłużnika). Oznacza to, że obowiązek meldunkowy uznać należy w świetle Konstytucji za instytucję wynikającą z klauzuli ochrony porządku publicznego, mającą także związek z ochroną praw i interesów jednostki.

Dla zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym a zapisami ewidencji ludności niezbędne jest, aby organy meldunkowe mogły wymuszać na obywatelach czynności służące rejestracji miejsca pobytu osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu lub też poprzez rozstrzygnięcia własne (decyzja o zameldowaniu i wymeldowaniu) zastępować takie czynności w celu uzyskania zgodności między ewidencją a istniejącym stanem rzeczy.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że jeżeli zainteresowana powróci do tego lokalu i w nim ponownie zamieszka w sposób stały, to będzie miała prawo i obowiązek zgodnie z obowiązującymi przepisami, dokonać ponownego zameldowania się w nim. Jednakże skoro zainteresowana faktycznie nie zamieszkuje w miejscu stałego zameldowania, argumenty przez nią podnoszone w odwołaniu nie mogą mieć wpływu na odmienną ocenę stanu faktycznego sprawy.

Skargę do sądu na powyższą decyzje złożyła za pośrednictwem profesjonalnego pełnomocnika M. F.. Zaskarżonej decyzji zarzucono:

- rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 2 w związku z art. 6 ust. 1 u.d.o.e.l. poprzez błędne stwierdzenie zaistnienia przesłanek wymeldowania,

- naruszenie przepisu postępowania mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7 k.p.a. w związku z zw. z art. 75 § 1 k.p.a., w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. i 80 kpa, poprzez pominięcie istotnych dla sprawy dowodów, co przyczyniło się do niewłaściwej oceny okoliczności, stanowiących przedmiot postępowania oraz błędną ocenę zebranych w sprawie dowodów.

W uzasadnieniu skargi podano, że postępowanie administracyjne w sprawie wymeldowania skarżącej zostało wszczęte z wniosku babci skarżącej - U. B., do której współnależy spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu nr ... na os. R. w P.. Wnioskodawczyni oświadczyła, iż skarżąca nie mieszka w przedmiotowym lokalu, zabrała swoje rzeczy i opuściła mieszkanie. Na potwierdzenie swoich słów przedstawiła kserokopie dowodów wpłat za użytkowanie przedmiotowego lokalu oraz kserokopię oświadczenia z 16 maja 2013 r. składanego do SM O. w sprawie ilości osób zamieszkujących wy lokal. Do skargi dołączono oświadczenia sąsiadów skarżącej, R. S. i Z. S. świadczące jednoznacznie o jej zamieszkiwaniu w lokalu na os. R.... w P.. Za całkowicie niezrozumiały skarżąca uznała upór organów w dążeniu do stwierdzenia istnienia przesłanek do wymeldowania i wysuwanie w związku z tym tez, które nie mogą się ostać w ustalonym stanie faktycznym. Organy dokonały dowolnej oceny zebranych dowodów, przejawiające się między innymi uznaniem, że ilość dokumentów, odzieży itp. w ocenie organu była niewystarczająca aby uznać, że skarżąca zamieszkuje w spornym lokalu. Organ nie uwzględnił sygnalizowanego przez skarżącą konfliktu z U. B., która posiada klucze do mieszkania, co powoduje u skarżącej obawę o zachowanie prywatności i poufności dokumentów i korespondencji.

Zdaniem skarżącej decyzje organu I i II instancji zostały wydane z takim naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a., który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Dalej argumentowano, że w utrwalonej w orzecznictwie linii prezentuje się stanowisko, zgodnie z którym przesłanka opuszczenia miejsca pobytu jest spełniona, gdy opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. O opuszczeniu miejsca stałego pobytu można mówić wówczas, gdy łącznie zaistniały dwa elementy: dana osoba fizycznie (faktycznie) nie przebywa już w spornym lokalu oraz zaistniał u niej zamiar wyprowadzenia się na stałe z tego lokalu, co wiąże się z planami założenia centrum życiowego w innym miejscu. O trwałości opuszczenia miejsca pobytu stałego świadczy m.in. upływ czasu tj. okres faktycznego pozostawania poza miejscem dotychczasowego pobytu. Opuszczenie miejsca pobytu jest dobrowolne, gdy wynika z samodzielnej rezygnacji danej osoby z przebywania pod danym adresem, niewywołanej przymusem fizycznym lub psychicznym osób trzecich. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy wynika z art. 7 K.p.a. Rolą organu jest takie ich wyjaśnienie sprawy, aby nie było wątpliwości co do wydanego rozstrzygnięcia. Zgodnie z art. 77 § 1 K.p.a. organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć materiał dowodowy, a ocena czy dana okoliczność została udowodniona winna być dokonana na podstawie całokształtu materiału dowodowego (art. 80 K.p.a.). Swobodna ocena dowodów, musi być dokonana zgodnie z normami prawa procesowego oraz z zachowaniem reguł logicznego myślenia i doświadczenia życiowego. Po pierwsze, opierać się należy na materiale dowodowym zebranym przez organ, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w przepisach prawa. Po drugie, ocena powinna być oparta na wszechstronnej analizie całokształtu materiału dowodowego i po trzecie, organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy, z zastrzeżeniem ograniczeń dotyczących dokumentów urzędowych, które mają na podstawie art. 76 § 1 K.p.a. szczególną moc dowodową. W ocenie skarżącej materiał dowodowy wnikliwie oceniony mógłby wskazywać, że miejscem stałego pobytu skarżącej jest sporny lokal.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoja dotychczasowa argumentację.

Uczestniczka postępowania U. B. złożyła pismo procesowe, z którego treści wynika, że wnosi o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Na wstępie trzeba zauważyć, że pismem z dnia 23 lipca 2014 r. U. B. zwróciła się do organu I instancji o wymeldowanie E. F. i M. F. z pobytu stałego w lokalu nr 3 na Osiedlu R. w P. Do wniosku dołączyła pismo spółdzielni z 1 kwietnia 1972 r. o przydziale tegoż lokalu, a także złożone przez nią oświadczenie do spółdzielni z 16 maja 2013 r. w sprawie liczby osób zamieszkałych w lokalu w celu realizacji zmienionej ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2006 r. nr 139 poz. 993 z późn. zm.), dalej: u.e.l.d.o. Zgodnie z art. 15 ust. 1 u.e.l.d.o. osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwające ponad 3 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. Niemniej, organ gminy na mocy art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o. wydaje na wniosek właściciela lub innego podmiotu dysponującego tytułem prawnym do lokalu lub z urzędu decyzje w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania. Należy przy tym podkreślić, że przez miejsce stałego pobytu rozumie się takie miejsce, w którym dana osoba przebywa (corpus) z zamiarem skoncentrowania tam centrum swoich spraw życiowych (animus). Obydwa elementy muszą wystąpić zatem łącznie, przy czym ocena zamiaru przejawianego przez podmiot dokonywana jest wedle kryteriów obiektywnych lub zobiektywizowanych, a nie jedynie subiektywnych. Tym samym aby orzec o wymeldowaniu niezbędne jest wykazanie łącznie, że dana osoba (1) nie przebywa istotnie we wskazanym miejscu i (2) nie wiąże z nim swoich istotnych interesów życiowych. Przemijające, jak i niedobrowolne opuszczenie lokalu nie stanowi natomiast podstawy do wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 15 ust. 2 u.e.l.d.o.

Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd nie podzielił stanowiska organów administracji publicznej ze względu na istotne braki w zakresie postępowania dowodowego. Wnioskodawczyni, a babcia skarżącej domaga się wymeldowania zarówno skarżącej – swojej wnuczki M. F., ale także z wniosku wynika, że i córki E. F.. Tymczasem postępowanie administracyjne dotyczy tylko M. F.. W ocenie Sądu zgromadzony materiał pozwala jedynie na ustalenie, że pomiędzy wnioskodawczynią, a skarżącą istnieje bardzo poważny konflikt rodzinny. W tej sytuacji oparcie postępowania dowodowego na twierdzeniach jednej skonfliktowanej strony jest istotnym naruszeniem przepisów procedury. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca wyraźnie napisała, że w przedmiotowym lokalu mieszkają poza nią, jej tata M. F., jej mama E. F. i brat K. F.. Tymczasem organy z naruszeniem przepisów art. 7 art. 77 §1 i 2 art.80 kpa nie przeprowadziły dowodu z zeznań tychże osób w charakterze świadków. Zwrócić należy uwagę, że wnioskodawczyni domagająca się wymeldowania skarżącej nie mieszka w przedmiotowym lokalu. Jej wiedza na temat kto faktycznie w spornym lokalu mieszka jest siłą rzeczy ograniczona. Zasady doświadczenia życiowego wskazują, że przy silnym konflikcie rodzinnym między babcią, a matką i córką osoby te z pewnością nie chcą się spotykać i wzajemnie unikają. Nie można jednak z faktu, że wnioskodawczyni ma prawo do przebywania w spornym lokalu , ale przy faktycznym w nim niezamieszkiwaniu wywodzić iż jej twierdzenia oddają faktyczny stan rzeczy. Sąd zwraca uwagę, że w odwołaniu M. F. zaznaczyła, że jej babcia U. B. przychodzi do przedmiotowego lokalu raz w miesiącu po pieniądze na czynsz i nie może twierdzić, czy skarżąca w nim mieszka. Dodatkowo podała, że fakt zamieszkiwania przez nią tego lokalu potwierdzili sąsiedzi, którzy złożyli stosowne oświadczenia. Pomimo tych wyjaśnień skarżącej organ odwoławczy nie tylko nie przeprowadził uzupełniającego postępowania wyjaśniającej z zeznań tychże świadków, lecz również w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w żaden sposób nie odniósł się do powołanych twierdzeń.

Dalej Wojewoda nie zwrócił właściwej uwagi na fakt, iż korespondencja kierowana do skarżącej na adres jej zameldowania jest osobiście przez skarżącą odbierana.

Powyższe okoliczności wskazują , że organy obu instancji w sposób wybiórczy potraktowały zebrane dowody. Ponadto dowody te mają niską wartość dowodową w takim znaczeniu , że nie są zebrane w oparciu o prawidłowe w trybie art. 83 §1 i 2 i 3 kpa postępowanie dowodowe. Ponownie prowadząc postępowanie dowodowe należy wezwać do siedziby organu świadków, którzy zdaniem skarżącej faktycznie w przedmiotowym lokalu mieszkają tj. E. F., M. F., K. F. i po pouczeniu w trybie art. 83 §3 kpa przesłuchać. Należy dopytać, czy sąsiad P. M. faktycznie mieszka w pobliżu przedmiotowego lokalu i może mieć wiedzę na temat istotnych okoliczności sprawy. Koniecznym będzie także i w tym trybie procesowym przesłuchać w charakterze świadków R. S. i Z. S., ponieważ z ich pisemnych oświadczeń wynikają inne okoliczności niż przyjął to organ. Również zeznania po pouczeniu o odpowiedzialności karnej dziadka skarżącej L. B. na okoliczność kto faktycznie mieszka w przedmiotowym lokalu mogą być istotne jeśli zważyć treść pisma L. B. znajdującego się na k. 32 akt administracyjnych. Organy powinny również ustosunkować się do oświadczeń mieszkańców budynku na os. R. dołączonych do odwołania.

Tym samym nie ulega wątpliwości, że materiał dowodowy został zebrany w niniejszej sprawie w sposób nierzetelny. Doszło zatem do naruszenia art. 7 k.p.a, zgodnie z którym organy administracji publicznej stoją w toku postępowania na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek strony podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W konsekwencji uchybiono również art. 77 § 1 k.p.a., wedle którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, oraz art. 80 k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Powyższe wady miały istotny wpływ na wynika postępowania, co z kolei uzasadniało wyeliminowanie zaskarżonej decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia ...2014 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia ...2014 r. z obrotu prawnego.

Nie ulega zatem wątpliwości, że organy administracji publicznej nie tylko nie zebrały i nie rozważyły materiału dowodowego w sposób kompletny i rzetelny, lecz także przekroczyły granice swobodnej oceny dowodów. Weryfikacja materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy nosi bowiem w ocenie Sądu znamiona arbitralności, a motywy rozstrzygnięcia nie zostały wyczerpująco oraz przekonująco wyjaśnione. Dlatego też zarówno zaskarżoną decyzję, jak i decyzję ją poprzedzającą należało wyeliminować z obrotu prawnego.

W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Wielkopolskiego oraz poprzedzającą ja decyzję Prezydenta miasta P. z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 78 § 2, art. 80 i art. 136, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając ponownie sprawę, organy administracji publicznej powinny uzupełnić materiał dowodowy i wnikliwie rozpatrzyć go jako całość. W szczególności powinny rozważyć przesłuchanie dodatkowych wskazanych powyżej świadków: oraz osób zajmujących sąsiednie mieszkania w stosunku do lokalu nr 3. Ponadto powinny również podjąć próbę uzyskania informacji w formie wywiadu środowiskowego, które dotyczyłyby skarżącej.

Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawie art.200 i art 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490).

Sąd orzekł o wykonalności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 p.p.s.a.