Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2213/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-09-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska – Śpiewak, Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2016 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów związanych z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego A. P. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

I. Stan sprawy

1. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...]lipca 2015 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A. P. od decyzji Prezydenta [...]z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...]orzekającej o ustaleniu wysokości kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...] nr rej. [...]na kwotę 478 zł - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w całości.

Decyzja została wydana na podstawie art. 127 § 2 w związku z art. 17 pkt 1 kpa oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (j.t. Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 z późn. zm.).

2. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]podało, że pismem z dnia [...]grudnia 2013 r. Zarząd Dróg Miejskich, działający w imieniu Prezydenta [...]zawiadomił A. P. o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia wysokości kosztów powstałych w związku z wydaniem w dniu [...] kwietnia 2013 r. dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...]nr rej. [...], od którego to usunięcia odstąpiono. Pismem z dnia [...]kwietnia 2015 r. o powyższym postępowaniu powiadomiono J. P..

Prezydent [...]decyzją z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...]ustalił wysokość kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...]nr rej. [...] z ul. [...] w [...]na kwotę 478 zł i do ich zapłaty zobowiązał solidarnie A. P. i J. P., w uzasadnieniu wskazując, że wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało powstanie kosztów, na co dowodem jest faktura wystawiona przez firmę holującą.

Decyzja została doręczona A. P. w dniu [...] czerwca 2015 r., a J. P. w dniu [...]czerwca 2015 r. - w trybie doręczenia zastępczego. Od decyzji tej odwołanie złożył A. P., podnosząc, że nie doszło do powstania kosztów.

3. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]stwierdziło, że z akt sprawy wynika, że w dniu [...]kwietnia 2013 r. została wydana dyspozycja usunięcia pojazdu marki [...]nr rej. [...]z ul. [...]w Warszawie z powodu niezastosowania się do znaku [...]z tabliczką [...], to jest pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela. W trakcie usuwania pojazdu zgłosiła się osoba kierująca pojazdem, a zatem ustały przyczyny jego usunięcia i tym samym odstąpiono od usunięcia pojazdu. Właścicielem pojazdu od [...]grudnia 2002 r. jest J. P., a osobą, która dysponowała pojazdem w chwili wydania dyspozycji usunięcia pojazdu jest A. P.. Zdaniem organu, akta sprawy potwierdzają, że wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu spowodowało powstanie kosztów w wysokości 12,90 zł, na co dowodem jest faktura wystawiona przez firmę holującą.

Organ wskazał, że w załączniku nr [...] do Uchwały Nr [...]z dnia [...]grudnia 2012 r. w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu na rok 2013 (Dz. Urz. Woj. [...]. poz. [...]), Rada [...] ustaliła wysokość kosztów powstałych w przypadku odstąpienia od usunięcia pojazdu do 3.500 kg włącznie dopuszczalnej masy całkowitej w stałej kwocie 478 zł. Kwota ta jest niezależna od wysokości faktycznie powstałych kosztów i została ustalona w maksymalnej dopuszczalnej stawce (zgodnie z art. 130a ust. 6 zd. 2 i ust. 6a p.r.d. zmienionej zgodnie z 130a art. 6b i 6c pr.d.), równej opłacie za usunięcie pojazdu.

Tym samym, zdaniem organu, argumenty odwołania nie mogą być wzięte pod uwagę, gdyż organy administracyjne nie mogą odstąpić od ustalenia kosztów ani ustalić tych kosztów w innej wysokości, to jest w wysokości faktycznie powstałych kosztów, niż wynikająca z powyższej Uchwały.

Dlatego też zaskarżona decyzja odpowiada prawu, a Zarząd Dróg Miejskich, po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu, ustalił właściwą wysokość kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu i zgodnie z prawem zobowiązał do ich zapłaty solidarnie właściciela pojazdu oraz osobę dysponującą pojazdem w chwili wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, od którego to usunięcia odstąpiono.

4. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]z dnia [...]lipca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. P.. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 7, 10 § 1 oraz 107 § 3 kpa, które to przepisy zobowiązują organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz należytego uzasadnienia wydawanych decyzji, i wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz wznowienie postępowania administracyjnego,

2) zasądzenie kosztów postępowania w sprawie.

5. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

II. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

6. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

7. Sąd uznał skargę za zasadną.

Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...]z dnia [...] czerwca 2015 r. ustalającą wysokość kosztów powstałych w związku z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu marki [...]nr rej. [...], od której to dyspozycji odstąpiono, z powodu ustania przyczyn usunięcia.

Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji jest art. 130a ust. 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j. t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.), zgodnie z którym od usunięcia pojazdu odstępuje się, jeżeli przed wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu lub w trakcie usuwania pojazdu ustaną przyczyny jego usunięcia. Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, spowodowało powstanie kosztów, do ich pokrycia obowiązany jest właściciel pojazdu.

Zgodnie z art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym, pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku: (1) pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu; (2) nieokazania przez kierującego dokumentu stwierdzającego potwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia dowodu opłacenia składki za to ubezpieczenie, jeżeli pojazd ten jest zarejestrowany w kraju, o którym mowa w art. 129 ust. 2 pkt 8 lit. c; (3) przekroczenia wymiarów, dopuszczalnej masy całkowitej lub nacisku osi określonych w przepisach ruchu drogowego, chyba że istnieje możliwość skierowania pojazdu na pobliską drogę, na której dopuszczalny jest ruch takiego pojazdu; (4) pozostawienia pojazdu nieoznakowanego kartą parkingową, w miejscu przeznaczonym dla pojazdu osoby niepełnosprawnej o obniżonej sprawności ruchowej oraz osób wymienionych w art. 8 ust. 2; (5) pozostawienia pojazdu w miejscu obowiązywania znaku wskazującego, że zaparkowany pojazd zostanie usunięty na koszt właściciela (ust. 1).

Z przepisów tych wynika, że warunkiem koniecznym wydania decyzji w przedmiocie nałożenia na właściciela pojazdu obowiązku zapłaty kosztów powstałych w wyniku wydania dyspozycji usunięcia pojazdu od której następnie odstąpiono, jest ustalenie, że koszty te powstały, bowiem w art. 130a ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym ustawodawca zawarł warunek: "Jeżeli wydanie dyspozycji usunięcia pojazdu w przypadkach, o których mowa w ust. 1-2, spowodowało powstanie kosztów ...".

Dlatego też obowiązkiem organu jest dokładne wyjaśnienie, w jakich okolicznościach doszło do wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, odstąpienia od tej dyspozycji oraz, czy wydanie dyspozycji odstąpienia spowodowało powstanie kosztów, którymi należy obciążyć właściciela pojazdu.

Nie budzi wątpliwości, że decyzja organu administracji publicznej w przedmiocie kosztów związanych z wydaniem dyspozycji usunięcia pojazdu nie jest aktem wydawanym w trybie egzekucyjnym, a zatem wydanie takiej decyzji winno poprzedzić niewadliwe zebranie materiału dowodowego, zgodnie z regułami obowiązującymi w kpa, a następnie ustalenie w oparciu o te dowody stanu faktycznego sprawy. Tymczasem z akt administracyjnych sprawy wynika, że zebrany w sprawie materiał dowodowy nie doprowadził organu do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Podkreślić należy, że podstawą prawidłowego zastosowania art. 130a ust. 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym jest ustalenie bez żadnych wątpliwości, że obciążenie kosztami, o których mowa w tym przepisie możliwe jest wówczas, gdy organ ustali bez żadnych wątpliwości, iż zdarzenie powodujące konieczność usunięcia pojazdu faktycznie zaistniało, jakie były okoliczności zastosowania tego przepisu oraz, w razie powstania sytuacji, w której ustaną przyczyny usunięcia pojazdu, że powstały koszty, do których uiszczenia obowiązany jest właściciel pojazdu, przy czym koniecznym jest ustalenie i wyjaśnienie wysokości tych kosztów.

W niniejszej sprawie okoliczności te, zdaniem Sądu, nie zostały w sposób właściwy wyjaśnione, co oznacza, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem art. 130a ust. 2a ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa - które to naruszenia miały wpływ na wynik sprawy, co skutkuje uchyleniem obu decyzji.

Tym samym organ ma obowiązek wyjaśnienia nie tylko w jakich okolicznościach doszło do wydania dyspozycji odholowania pojazdu i odstąpienia od tej dyspozycji, ale też wyjaśnienia, czy wydanie tej dyspozycji spowodowało powstanie kosztów, a jeśli tak to w jakiej wysokości.

Sąd stwierdza, że w toku postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie nie poczyniono opisanych powyżej istotnych dla podejmowanego rozstrzygnięcia, ustaleń. Nie wykazano, że koszty istotnie powstały i konkretnie w związku z jakimi okolicznościami sprawy, przy czym nie jest wystarczające powołanie się tylko na wydaną dyspozycję usunięcia pojazdu oraz uchwałę Rady [...]w sprawie ustalenia wysokości opłat za usunięcie i przechowywanie pojazdu oraz wysokości kosztów powstałych w przypadku odstąpienie od usunięcia pojazdu.

Niniejszy skład orzekający Sąd w pełni podziela pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2014 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 207/14, iż przepisu art. 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym nie należy stosować automatycznie.

8. Rozpatrując sprawę ponownie, organ będzie miał na uwadze przedstawione powyżej wskazania Sądu. Przeprowadzi postępowanie dowodowe z zachowaniem zasad wynikających z art. 7, 77 i 80 kpa a podjęte rozstrzygnięcie uzasadni stosownie do art. 107 kpa. Ustali, czy w związku z zaistniałą sytuacją powstały koszty, do których uiszczenia obowiązany jest skarżący i w jakiej wysokości.

9. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.