Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 53/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. art. 8a, 13b, 15c,, 22a, 24a
journal: Dz.U. 2018 poz 132
law: Ustawa z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu,  Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony  Rządu, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Piotr Borowiecki, Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.), , Protokolant specjalista Elwira Sipak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2019 r. sprawy ze skargi E.S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2018 r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia stosowania przepisów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (zwany dalej organem) decyzją

z dnia[...] października 2018 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania Pana E.S. (zwanego dalej skarżącym/zainteresowanym) odmówił wyłączenia stosowania wobec niego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy z dnia

18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.U. z 2018 r. poz. 132,

ze zm.; zwanej dalej ustawą zaopatrzeniową).

Zainteresowany wnioskiem z dnia [...] listopada 2017 r. wystąpił do organu

o zastosowanie wobec niego art. 8a ustawy zaopatrzeniowej. Szczegółowo opisał przebieg służby uwzględniając przy tym zakres obowiązków. Wskazał, że służbę rozpoczął pracą w Milicji Obywatelskiej w 1977 r. w KWMO w S.,

na stanowisku kontrolera Wydziału Ruchu Drogowego. Podniósł, że doświadczenia tej służby były dla niego bardzo trudne. Wielokrotnie miał do czynienia

ze śmiertelnymi wypadkami drogowymi, również z udziałem dzieci. Bardzo często

w takich sytuacjach starał się ratować życie poszkodowanych, niejednokrotnie

z sukcesem. Wskazał, że wielokrotnie w tym czasie, w toku kontroli drogowych był świadkiem przewożenia przez obywateli materiałów opozycyjnych, ulotek, sprzętu poligraficznego itp., nigdy jednak nie konfiskował tego typu materiałów, nie informował o tych zdarzeniach swoich przełożonych, nie pisał notatek służbowych, czym w sposób oczywisty narażał się na odpowiedzialność dyscyplinarną czy nawet karną. Uznał, że praca w Wydziale Ruchu Drogowego narażała go na bardzo duży stres, który wywarł negatywny wpływ na jego zdrowie. Z uwagi na powyższe oraz pozytywną opinię w miejscowym środowisku zaproponowano mu pracę w Wydziale Ogólnym w Sekcji Skarg KWMO w S. na stanowisku starszego inspektora. Praca ta polegała w głównej mierze na wyjaśnianiu i rozpatrywaniu skarg obywateli na postępowanie funkcjonariuszy MO i SB. Dzięki jego działaniom, wielu funkcjonariuszy poniosło negatywne konsekwencje swoich czynów czy to przez nałożenie na nich kar dyscyplinarnych czy nawet byli sądzeni za czyny karalne. Następnie skierowano go do szkoły oficerskiej w S., ale z uwagi na brak miejsc został przyjęty do WSO w L. Po rozpoczęciu studiów, został przeniesiony do wykonywani czynności służbowych w V Wydziale SB przy KWMO

w S. z przydziałem stanowiska - analityk. Zainteresowany podał, że do jego zadań należało pisanie informacji o nastrojach społecznych do Departamentu

[...]. Treść tych informacji pochodziła od notatek oficerów operacyjnych, które segregował i jeśli ich treść zagrażała komukolwiek – niszczył je. W 1989 roku odszedł ze Służby Bezpieczeństwa i za zgodą szefa RUSW w A. rozpoczął pracę w Sekcji Ruchu Drogowego, na najniższym szczeblu, tj. kontrolera Ruchu Drogowego.

Jak wskazał zainteresowany, biorąc pod uwagę przebieg służby, nie sposób przyjąć, że wykonywane przez niego czynności we wskazanym powyżej okresie, choćby w minimalnym stopniu przyczyniał się do rozbudowy czy w ogóle działalności aparatu represji PRL. Przez swoje czynności, w istocie pomagał osobom, które były wówczas w opozycji. W trakcie służby nikogo nie represjonował, nie krzywdził, nie inwigilował środowisk opozycji demokratycznej, nie wykonywał czynności

operacyjno-technicznych polegających na zakładaniu wszelkiego rodzaju podsłuchów, podglądów, robieniu dokumentacji fotograficznej, tajnych przeszukań, prowadzeniu obserwacji czy kontroli korespondencji. Wypełniał swoje obowiązki zgodnie z obowiązującym wówczas prawem, etyką zawodową i zasadami moralnymi, w ogóle w istocie nie mając kontaktu z zadaniami wykonywanymi przez szeroko pojętą Służbę Bezpieczeństwa.

Stwierdził, że nigdy nie był karany sądownie, dyscyplinarnie i nie wykorzystywał zajmowanego stanowiska do celów prywatnych.

Przywołał opinię dra hab. L. M., który stwierdza, iż "PRL

w latach 80 nie wypełniała wszystkich przesłanek państwa totalitarnego, gdyż następowała liberalizacja systemu politycznego i prawnego poprzez liberalizację gospodarki, powołanie instytucji rządów prawa, wprowadzanie liberalizmu gospodarczego i deregulację w gospodarce oraz dopuszczenie kapitału zagranicznego do inwestycji. Tworzenie podstaw państwa prawa w latach 80 polegało na utworzeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w 1980 r., Trybunału Stanu w 1982 r., nowych związków zawodowych w 1983 r.. Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych w 1984 r., Trybunału Konstytucyjnego

w 1985 r., Rady Konsultacyjnej przy Przewodniczącym Rady Państwa w 1986 r. oraz Rzecznika Praw Obywatelskich w 1987 r., Powstanie tych instytucji w państwie totalitarnym nie byłoby możliwe".

Ostatecznie powołał się także na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia

24 lutego 2010 r., sygn. akt K 6/09, gdzie czytamy: "Każdy funkcjonariusz organów bezpieczeństwa Polski Ludowej, który został zatrudniony w nowo tworzonych służbach policji bezpieczeństwa, ma w pełni gwarantowane, równe prawa

z powołanymi do tych służb po raz pierwszy od połowy 1990 r., w tym równe prawa do korzystania z uprzywilejowanych zasad zaopatrzenia emerytalnego." Zwrócił uwagę na treść art. 150 ustawy o Policji, który mówi, że "Dotychczasowi funkcjonariusze Milicji Obywatelskiej lub Służby Bezpieczeństwa, którzy podejmę służbę w Policji albo zostaną zatrudnieni w jednostkach organizacyjnych podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, zachowują odpowiednio ciągłość służby lub zatrudnienia.", co oznaczało, że Państwo zobowiązywało się respektować uprawnienia funkcjonariuszy organów Bezpieczeństwa Państwa, a służba funkcjonariuszy traktowana miała być jako nieprzerwana. Prawodawca stwierdził,

iż okresy służby przed 1990 rokiem, w stosunku do funkcjonariuszy pozytywnie zweryfikowanych, będą identycznie traktowane jak okresy służby odbywanej

po 1990 r., w szczególności okresy zatrudnienia przed 1990 rokiem będą się wliczać do okresów potrzebnych do uzyskania uprawnień emerytalnych, w tym renty

i emerytury policyjnej. W ocenie skarżącego, przedmiotowa decyzja, którą otrzymał, przeczy powyższym ustaleniom.

Powołał się na fakt, że w 2011 r. został zaliczony przez Komisję Lekarską

do III grupy inwalidzkiej w związku ze służbą.

Skarżący został zwolniony ze służby w Komendzie Wojewódzkiej Policji

w S. w dniu [...] stycznia 1999 r. i ma ustalone prawo do emerytury i renty inwalidzkiej, których wysokość ustalono z uwzględnieniem odpowiednio art. 15c i art. 22a ustawy zaopatrzeniowej, przy czym nie wypłaca się renty inwalidzkiej z uwagi na posiadanie prawa do korzystniejszej emerytury.

Organ zaskarżoną decyzją odmówił wyłączenia stosowania wobec zainteresowanego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej. Wskazał, że Instytut Pamięci Narodowej - Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w sprawie zainteresowanego uznał za służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, okres służby od dnia 01 kwietnia 1985 r. do dnia 31 lipca 1990 r. W sprawie ustalono, że całkowity okres służby ww. wynosi 21 lat, 1 miesiąc i 15 dni, z czego okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosi 5 lat i 4 miesiące.

Organ uznał, że służba zainteresowanego pełniona była na rzecz totalitarnego państwa przez okres 5 lat i 4 miesięcy. Zdaniem organu nie można tutaj mówić

o krótkotrwałej służbie pełnionej na rzecz totalitarnego państwa. W jego ocenie, przedmiotowy okres służby na rzecz totalitarnego państwa zarówno w ujęciu bezwzględnym - długości tego okresu, jak i w ujęciu proporcjonalnym - stosunku długości tego okresu do całego okresu służby, nie może być oceniony jako krótkotrwały. Jego zdaniem, ponad 5-letni czas realizacji obowiązków służbowych nie ma charakteru tymczasowego, doraźnego, czy epizodycznego.

Organ nie kwestionuje rzetelnego wykonywania zadań i obowiązków przez skarżącego w trakcie pełnienia służby po dniu [...] września 1989 r. W opinii Komendanta Głównego Policji ww. rzetelnie wykonywał zadania i obowiązki

w okresie pełnienia służby, a dokumenty zgromadzone w sprawie, nie zawierają treści, które mogłyby podawać w wątpliwość rzetelność służby wnioskodawcy. Jednakże jego zdaniem brak jest jakichkolwiek dokumentów potwierdzających, aby służba ta pełniona była z narażeniem zdrowia i życia.

W ocenie organu, skarżący nie legitymuje się wybitnymi osiągnięciami

w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy. W jego ocenie, zarówno postawa i osiągnięcia zainteresowanego w służbie, nie dowodzą, aby przedmiotowa sprawa stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek, pozwalający na skorzystanie z uprawnień wynikających z powyższego przepisu ustawy zaopatrzeniowej, skutkujących wyłączeniem stosowania względem wnioskodawcy ogólnie obowiązującego art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Organ wskazał, że na podstawie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej - minister właściwy do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku

do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: 1) krótkotrwałą służbę przed dniem 31 lipca 1990 r. oraz 2) rzetelne wykonywanie zadań

i obowiązków po dniu 12 września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia

i życia. Jego zdaniem wskazane w ww. artykule przesłanki muszą być spełnione łącznie.

Uznał, że przepis art. 8a ustawy zaopatrzeniowej nakłada na organ obowiązek weryfikacji spełnienia przez stronę przesłanek formalnych określonych w ust. 1 pkt 1

i 2 tego przepisu. Podniósł, że przesłanki są nieostre, co oznacza, że intencją ustawodawcy było zagwarantowanie uprawnionemu organowi możliwości indywidualnego podejścia do każdej sprawy poprzez wprowadzenie uznania administracyjnego.

Organ wskazał, że przesłanka krótkotrwałości musi być każdorazowo oceniana indywidualnie oraz, że winna być ona rozpatrywana przede wszystkim

w ujęciu bezwzględnym jako długość okresu służby na rzecz totalitarnego państwa. Podniósł, że winien ocenić powyższą przesłankę w aspekcie proporcjonalnym,

tj. w porównaniu stosunku służby na rzecz totalitarnego państwa do całości okresu służby byłego funkcjonariusza. Jego zdaniem oznacza to, że obok oceny czy dany okres czasu może być uznany jako "krótkotrwały" w ujęciu ogólnym, powinien on być także oceniony abstrakcyjnie, jako stosunek tego czasu do całego okresu służby. Posługując się wykładnią językową stwierdził, że krótkotrwałość jest tożsama

z nietrwałością, przelotnością lub chwilowością. Jego zdaniem taki przypadek nie miał miejsca w tej sytuacji.

Analizując pojęcie rzetelności w ujęciu określającym postawę oraz jakość wykonywania zadań i obowiązków zawodowych uznał ich realizację na najwyższym poziomie. Zaznaczył, że postawa rzetelnego funkcjonariusza charakteryzuje się wzorowością w działaniu służbowym, nie tylko w zakresie podejmowania

i nienagannej realizacji zadań obligatoryjnych, ale także wykazywania inicjatywy

i realizowania obowiązków dodatkowych.

Wskazał, że zwrot "szczególnie z narażeniem zdrowia i życia" uznaje jako dodatkowy czynnik wpływający na ocenę wartości rzetelnej służby funkcjonariusza. Wskazał, że warunek "narażenie zdrowia i życia" odnosi się do kwalifikacji narażenia rozumianej jako stwierdzenie istnienia zagrożenia innego niż normalne następstwo pełnienia służby, przy założeniu, że w jej istotę wpisane jest ryzyko zagrożenia życia

i zdrowia.

Jego zdaniem, krótkotrwałość służby na rzecz państwa totalitarnego

i rzetelność służby pełnionej po dniu [...] września 1989 r., nawet z narażeniem zdrowia i życia, nie wystarczą do oceny, czy zastosowanie art. 8a ustawy zaopatrzeniowej jest zasadne. Wskazał, że musi zajść "szczególnie uzasadniony przypadek", który jak wskazał, zachodzi wówczas, gdy strona - poza spełnieniem dwóch wskazanych wyżej przesłanek formalnych, legitymuje się wybitnymi osiągnięciami w służbie, szczególnie wyróżniającymi ją na tle pozostałych funkcjonariuszy.

Podniósł, że uprawnienie z art. 8a ustawy zaopatrzeniowej ma charakter wyjątkowy i dotyczy wyłącznie osób, w przypadku których "krótkotrwałość" jest niezaprzeczalna, a "rzetelność" służby oczywista, bezdyskusyjna i poparta nadzwyczajnymi osiągnięciami, bowiem tylko wówczas można uznać, że w sprawie zachodzi "szczególnie uzasadniony przypadek".

W tym stanie rzeczy organ orzekł jak w decyzji.

Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, art. 107 § 3 kpa, polegające na dowolnej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, przekroczenie granic uznania administracyjnego poprzez uznanie, że służba skarżącego przed dniem [...] lipca 1990 roku nie nosiła cech krótkotrwałości, natomiast służba od [...] sierpnia 1990 roku nie była pełniona z narażeniem zdrowia i życia i nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, które to okoliczności wymagane są do zastosowania przepisu art. 8a ustawy zaopatrzeniowej, w sytuacji gdy w ocenie skarżącego takie przesłanki zostały spełnione.

Wskazał, że nie zgadza się ze stanowiskiem organu jakoby okres wskazany

w informacji IPN wynoszący 5 lat, 1 miesiąc i 15 dni, nie był okresem krótkotrwałym, bowiem porównując ów okres do okresu całości służby wynoszącego 21 lat,

1 miesiąc i 15 dni, jest to niewielka jego część, nieco ponad 20 procent. Ma ona jego zdaniem charakter "okresowy", "epizodyczny" czy "trwający krótko". Podniósł, że

w istocie zdecydowana większość służby pełniona była już po 1990 r. Wówczas skarżący odnosił najbardziej doniosłe sukcesy. W niniejszej sytuacji organ w jego ocenie przekroczył granice uznania administracyjnego. Wskazał, że jego służba pełniona była w sposób wyjątkowo rzetelny. Swoje zadania wykonywał w sposób wzorowy, rygorystycznie przestrzegał prawa, dyscypliny i etyki zawodowej i bronił honoru funkcjonariusza służb publicznych.

W treści treść dokumentu "ocena rzetelności służby" z dnia [...] marca

2018 roku, dotyczącego przebiegu służby skarżącego wskazano, że "E.S. był doświadczonym funkcjonariuszem. W pracy wykazywał się własną inicjatywą i zaangażowaniem. Osiągał bardzo dobre wyniki w realizacji zadań operacyjnych. Był zdyscyplinowany, sumienny i odpowiedzialny." Dalej: "E. S. był wielokrotnie nagradzany m.in. za udział w organizacji wojewódzkiego konkursu "Policjant Ruchu Drogowego 1993", przeprowadzaniu eliminacji wojewódzkich Turnieju Wiedzy o Bezpieczeństwie Ruchu Drogowego w 1994 r. Na wyróżnienie zasługiwała efektywność działań oraz profesjonalna postawa policjanta, zaangażowanie i trud wkładany w codzienną służbę, niejednokrotnie z poświęceniem czasu od niej wolnego."

Ponadto podniósł, że narażał w toku służby również swoje życie i zdrowe,

a zagrożenie to nie było hipotetyczne, tylko realne. Jego zdaniem wskazują

na to okoliczności przedstawione w piśmie z dnia [...] czerwca 2018 roku. Jego zdaniem, uzbrojenie funkcjonariusza w trakcie służby w broń maszynową, z całą pewnością uznać należy za wyraz obawy o jego zdrowie i życie przez jego przełożonych, co nie jest też sytuacją standardową, na co dzień przecież Policjanci nie pełnią służby z długą bronią.

Wskazał, że charakter wykonywanych czynności często zmuszał go do służby poza normatywnymi godzinami pracy, co powodowało stopniowe wyczerpywanie się organizmu i doprowadziło ostatecznie do tego, iż stał się inwalidą III grupy. Tak więc jego służba nie była prowadzona "zza biurka", a zagrożenie życia i zdrowia wykraczało ponad normalne następstwa pełnienia służby. Natomiast o wybitności osiągnięć w służbie, które go wyróżniają na tle innych funkcjonariuszy świadczą opinie służbowe znajdujące się w aktach osobowych.

W związku z powyższym wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest decyzja organu z dnia [...] października 2018 r.,

nr [...] odmawiająca wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24a ustawy zaopatrzeniowej.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, w świetle kryteriów opisanych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów rozstrzygających w niniejszej sprawie nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Sąd w składzie orzekającym z urzędu posiada wiedzę o tym, że postanowieniem z dnia [...] stycznia 2018 r. (sygn. akt XIII [...]) Sąd Okręgowy w W. Sekcja[...] Wydziału U. S. zwrócił się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności art. 15c, art. 22a,

art. 13 ust. 1 lit. 1c, w związku z art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...), w brzmieniu nadanym jej przez art. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) oraz art. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej (sprawa zarejestrowana pod sygn. akt P 4/18).

Sąd nie stwierdził jednak podstaw do zawieszenia z urzędu przedmiotowego postępowania w świetle powyższych okoliczności. Przepis art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Należy podkreślić, że związek tych postępowań musi być bezpośredni, a rozstrzygnięcie spraw w innych postępowaniach mieć charakter zagadnienia wstępnego. Takiego charakteru nie można przypisać rozstrzygnięciu zagadnienia prawnego przez Trybunał Konstytucyjny w sprawie o sygn. akt P 4/18.

Zaznaczyć jednocześnie należy, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione względami celowościowymi, sprawiedliwości jak również ekonomiki procesowej. Sensem fakultatywnego zawieszenia procesu sądowoadministracyjnego jest wskazanie racjonalnej podstawy dla przerwania jego biegu, gdyż tylko w takich okolicznościach może być zrealizowana jedna

z podstawowych wartości, jaką jest rzetelne rozpoznanie sprawy. Zdaniem Sądu, dla realizacji tej wartości w przedmiotowej sprawie nie jest celowe ani usprawiedliwione wprowadzenie elementu zwłoki w jej rozpatrzeniu poprzez zawieszenie postępowania.

Przechodząc do merytorycznej oceny sprawy stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Ustawa z 16 grudnia 2016 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin przewiduje obniżenie emerytur

i rent inwalidzkich wszystkim funkcjonariuszom, którzy pozostawali w służbie przed dniem [...] stycznia 1999 r. i którzy w okresie od dnia [...] lipca 1944 r. do dnia [...] lipca 1990 r. pełnili służbę w wymienionych w ustawie instytucjach i formacjach (tzw. służba na rzecz państwa totalitarnego). Obniżeniu podlegają także renty rodzinne, pobierane po funkcjonariuszach, którzy taką służbę pełnili.

Zgodnie z art. 15c ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu, w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, i która pozostawała w służbie przed dniem [...] stycznia 1999 r., emerytura wynosi: (1) 0% podstawy wymiaru - za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b; (2) 2,6% podstawy wymiaru - za każdy rok służby lub okresów równorzędnych ze służbą, o których mowa w art. 13 ust. 1 pkt 1, 1a oraz 2-4.

Przepisy art. 14 i art. 15 ust. 1-3a, 5 i 6 stosuje się odpowiednio. Emerytury nie podwyższa się zgodnie z art. 15 ust. 2 i 3, jeżeli okoliczności uzasadniające podwyższenie wystąpiły w związku z pełnieniem służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b (ust. 2). Wysokość emerytury ustalonej zgodnie

z ust. 1 i 2 nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej emerytury wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości emerytury, zgodnie z ust. 1-3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1 (ust. 4). Przepisów ust. 1 - 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa

w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Zgodnie natomiast z art. 22a ust. 1 omawianej ustawy w przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b, rentę inwalidzką ustaloną zgodnie z art. 22 zmniejsza się o 10% podstawy wymiaru

za każdy rok służby na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa w art. 13b. Przy zmniejszaniu renty inwalidzkiej okresy służby, o której mowa w art. 13b, ustala się

z uwzględnieniem pełnych miesięcy.

W przypadku osoby, która pełniła służbę na rzecz totalitarnego państwa,

o której mowa w art. 13b, i została zwolniona ze służby przed dniem [...] sierpnia

1990 r. rentę inwalidzką wypłaca się w kwocie minimalnej według orzeczonej grupy inwalidzkiej (ust. 2). Wysokość renty inwalidzkiej, ustalonej zgodnie z ust. 1, nie może być wyższa niż miesięczna kwota przeciętnej renty z tytułu niezdolności do pracy wypłaconej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ogłoszonej przez Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ust. 3). W celu ustalenia wysokości renty inwalidzkiej, zgodnie z ust. 1 i 3, organ emerytalny występuje do Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z wnioskiem o sporządzenie informacji, o której mowa w art. 13a ust. 1. Przepisy art. 13a stosuje się odpowiednio (ust. 4).

Przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się, jeżeli osoba, o której mowa w tych przepisach, udowodni, że przed rokiem 1990, bez wiedzy przełożonych, podjęła współpracę i czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz niepodległości Państwa Polskiego (ust. 5).

Stosownie zaś do treści art. 8a ust. 1 powołanej ustawy, minister właściwy

do spraw wewnętrznych, w drodze decyzji, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, może wyłączyć stosowanie art. 15c, art. 22a i art. 24a w stosunku

do osób pełniących służbę, o której mowa w art. 13b, ze względu na: (1) krótkotrwałą służbę przed dniem [...] lipca 1990 r. oraz (2) rzetelne wykonywanie zadań

i obowiązków po dniu [...] września 1989 r., w szczególności z narażeniem zdrowia

i życia. Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy art. 15, art. 22 i art. 24 (ust. 2).

Wskazane przesłanki powinny być spełnione łącznie i jednocześnie uprawdopodobnione.

Decyzje wydawane przez organ na podstawie ww. przepisu mają charakter decyzji uznaniowych, gdyż określone w nim przesłanki nie są jednoznaczne

i pozostawiają organowi swobodę dokonania ich oceny, oczywiście na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy znajdującego potwierdzenie w zebranym materiale dowodowym.

Ze zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym

z przekazanej przez Instytut Pamięci Narodowej - Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Informacji przy piśmie z dnia [...] września 2017 r. wynika, że skarżący pełnił służbę na rzecz totalitarnego państwa, o której mowa

w art. 13b ustawy zaopatrzeniowej, w okresie od dnia [...] kwietnia 1985 r. do dnia

[...] lipca 1990 r. W sprawie ustalono, że całkowity okres służby ww. wynosi 21 lat,

1 miesiąc i 15 dni, z czego okres służby na rzecz totalitarnego państwa wynosi 5 lat

i 4 miesiące.

Jedną z przesłanek umożliwiających organowi zastosowanie wobec skarżącego art. 8a ustawy o zaopatrzeniu jest "krótkotrwałość" służby na rzecz totalitarnego państwa. Ustawa o zaopatrzeniu nie zawiera definicji pojęcia "krótkotrwała służba". W ocenie Sądu, wyraz "krótkotrwały" wskazuje na czas pełnienia służby. Zdaniem Sądu, odkodowanie powyższej klauzuli dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji jest prawidłowe. Krótkotrwały to "chwilowy, doraźny, niedługi, niestały, nietrwały, okresowy, przejściowy, przemijający, tymczasowy, krótkookresowy, czasowy, trwający krótko, niedługo trwający, nieustabilizowany, szybki, epizodyczny". Organ słusznie dokonał wykładni językowej sformułowania "krótkotrwała służba", wspierając swoje wywody zapisami ze słownika wyrazów bliskoznacznych.

Dlatego w niniejszej sprawie brak jest przesłanki wskazanej w art. 8a pkt 1) ustawy zaopatrzeniowej, co prawidłowo zostało dowiedzione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W niniejszej sprawie, ocenie Sądu, nie zaistniał również "szczególnie uzasadniony przypadek", o którym mowa w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przesłanka ta będzie spełniona zarówno gdy zostaną spełnione łącznie przesłanki wskazane

w pkt 1) i 2) przepisu, jednakże nie można wykluczyć sytuacji, gdy przesłanka ta

w ogóle nie będzie odnosiła się do jakiegokolwiek okresu służby, bądź w ogóle nie będzie się wiązała ze służbą zainteresowanego funkcjonariusza a będzie dotyczyła np. takiego zdarzenia z jego życia, które pozwoli uznać wyjątkowość jego zasług albo dokonań dla Polski.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ustawodawca wprowadzając tę przesłankę zasadnie nie wiązał oceny organu co do określenia jaka to ma być przesłanka, ale wskazał jedynie na jej szczególne

i uzasadnione znaczenie a zatem na jej szczególną wyjątkowość.

W niniejszej sprawie, Minister stwierdził brak istnienia przesłanki "szczególnie uzasadnionego przypadku" i w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie ustalenie to jest prawidłowe, gdyż z istoty każdej służby wynika konieczność wykonywania przez funkcjonariusza powierzonych mu zadań

z najwyższą gotowością i starannością.

Sam fakt otrzymania mianowania na kolejne stopnie służbowe nie świadczy jeszcze o zaistnieniu szczególnie uzasadnionego przypadku o jakim mowa w art. 8a ustawy o zaopatrzeniu. W ocenie Sądu, szczególnie uzasadniony przypadek to przypadek o charakterze wyjątkowym, nadzwyczajnym. Samo wykonywanie służby

w sposób rzetelny i z najwyższym zaangażowaniem nie wypełnia tej przesłanki, gdyż jest to obowiązek każdego funkcjonariusza.

W niniejszej sprawie, w ocenie składu orzekającego, skarżący nie wykazał, żeby w przebiegu jego służby zaistniało szczególne zdarzenie o charakterze wyjątkowym, które wyróżniałoby go na tle innych funkcjonariuszy i pozwoliło

na uznanie, że w jego sprawie zaistniał "szczególnie uzasadniony przypadek".

Zatem organ zasadnie stwierdził, że wobec skarżącego nie ma możliwości wyłączenia stosowania art. 15c, art. 22a i art. 24c ww. ustawy.

Reasumując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja z dnia [...] października 2018 r. odmawiająca wyłączenia stosowania wobec skarżącego art. 15c, art. 22a

i art. 24a ustawy o zapatrzeniu nie narusza prawa, a zarzuty skargi nie zasługują

na uwzględnienie.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji wyroku.