Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 161/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, , Sędzia NSA Halina Kuśmirek (spr.), Asesor WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2005 r. sprawy ze skargi K. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie bezpieczeństwa użytkowania placu ćwiczeń skargę oddala.


UZASADNIENIE

VII SA/Wa 161/05

UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...].10.2004r., na podstawie art. 104 i 105 § 1 kpa oraz art. 66 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane z 1994r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy bezpieczeństwa użytkowania placu ćwiczeń przy strzelnicy garnizonowej w kompleksie wojskowym nr [...] w M. przy ul. W., zlokalizowanego na działce Skarbu Państwa w zarządzie [...] Zarządu Infrastruktury, użytkowanego przez Jednostkę Wojskową nr [...] w związku z nie stwierdzeniem naruszenia Prawa budowlanego – umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe.

W uzasadnieniu decyzji organ administracyjny podniósł, iż przedmiotowy plac ćwiczeń ogniowych znajduje się w pobliżu strzelnic. Część dokumentacji w sprawie dotyczy samych strzelnic, do których w latach 2001-2004 toczyło się odrębne postępowanie administracyjne. Dokumenty te znane są stronom postępowania, gdyż wszystkie postępowania w sprawie strzelnicy garnizonowej i obiektów jej towarzyszących dotyczyły tych samych osób.

Przedmiotowy obiekt został wybudowany zgodnie z przepisami obowiązującymi w dacie jego powstania w 1987 roku. Świadczy o tym decyzja [...] Wojskowej Inspekcji Architektoniczno – Budowlanej z [...].06.1987r. o zatwierdzeniu planu realizacyjnego na strzelnicę. W załączniku graficznym do decyzji zaznaczony został teren przewidziany jako plac ćwiczeń ogniowych. W poprzedzającej decyzji nr [...] tego samego organu o ustaleniu sposobu zagospodarowania terenu zamkniętego uwzględniona została również lokalizacja placu ćwiczeń ogniowych. W dniu [...]. 06.2004r. przeprowadzono oględziny obiektu, które wykazały, iż jest on użytkowany zgodnie z przeznaczeniem.

Zdaniem więc organu brak było podstaw do zastosowania w sprawie art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż plac ćwiczeń w kompleksie wojskowym nie jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, co czyni dalsze postępowanie bezprzedmiotowym.

Odwołanie od tej decyzji wniosła K. M., kwestionując zasadność umorzenia postępowania. Podniosła również okoliczność braku postępowania uzupełniającego, zaleconego przez organ odwoławczy w poprzedniej decyzji. Zakwestionowała podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego uznając, iż nie dopuszcza tego konstrukcja prawna art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego oraz fakt, iż przedmiot postępowania w postaci placu ćwiczeń – istnieje. Podniosła również zarzut niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności oświadczenia D. K.oraz nieuwzględnienie jej wniosku z [...].05.2004r.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr 2[...] z dnia [...].12.2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutów odwołania wyjaśnił pojęcie "bezprzedmiotowość postępowania" wynikające z art. 105 kpa. Uznał, iż kwestia użytkowania placu ćwiczeń przez poszczególne rodzaje sił zbrojnych nie podlega ocenie organów nadzoru budowlanego, jeżeli nie wiąże się ze zmianą sposobu użytkowania obiektu.

Zdaniem organu odwoławczego prawidłowo organ I instancji uznał, iż obiekt budowlany jest użytkowany zgodnie z przeznaczeniem i nie występuje w związku z jego użytkowaniem zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, środowiska lub bezpieczeństwa mienia.

Kwestia oceny korzystania z obiektu przez nieuprawnione osoby nie należy do właściwości organów nadzoru budowlanego.

Przedmiotowe postępowanie nie obejmuje sprawy strzelnicy, a jedynie plac ćwiczeń.

Skargę na tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyła K. M.

W skardze ponownie zarzucono zaskarżonym decyzjom brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, bowiem zdaniem skarżącej rzucanie petard, granatów, rac i palenie materiałów chemicznych w odległości 30 m od budynków, w bezpośrednim sąsiedztwie ulic publicznych oraz błąd w tych ustaleniach, polegający na uznaniu, iż postępowanie wszczęte zostało z urzędu, a nie na wniosek skarżącej oraz rażące naruszenie art. 66 ustawy – Prawo Budowlane, na mocy którego organ zobligowany jest do usunięcia nieprawidłowości w przypadku wystąpienia przesłanki wymienionej w tym przepisie.

Ponadto zdaniem skarżącej organ odwoławczy nie uwzględnił żądań zawartych w odwołaniu z [...].11.2004r. w zakresie dowodów stwierdzających, iż powstały pożar spowodowany został na skutek działalności placu ćwiczeń.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Na wstępie zaznaczyć należy, iż postępowanie w niniejszej sprawie dotyczy jedynie zbadania bezpieczeństwa użytkowania placu ćwiczeń przy strzelnicy garnizonowej zlokalizowanej na terenie kompleksu wojskowego nr [...] w M.– zawiadomienie o wszczęciu postępowania z urzędu z dnia [...].06.2004r.

Sprawa bezpieczeństwa użytkowania samej strzelnicy objęta została odrębnym postępowaniem administracyjnym i poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 14.04.2005r. w sprawie VII SA/Wa 1152/04.

Zebrany materiał dowodowy w niniejszej sprawie zawiera zaś szereg dokumentów związanych z obiektem samej strzelnicy. Pisma skarżącej i innych mieszkańców dotyczą tak obiektu strzelnicy, jak i placu ćwiczeń.

Podnieść należy, że akta sprawy nie zawierają wszystkich decyzji dotyczących budowy przedmiotowego placu ćwiczeń, jednakże dane te wynikają ze sprawy VII SA/Wa 953/04 tutejszego Sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14.04.2005r. w tej sprawie oddalił skargę K. M. na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji nr [...] z dnia [..] listopada 1987r. wydanej przez Szefa [...] Inspekcji Architektoniczno-Budowlanej o pozwoleniu na budowę i modernizację strzelnicy w kompleksie wojskowym nr [...] w M.

W uzasadnieniu tego wyroku podniesiono, iż powyższa decyzja została poprzedzona wymaganymi prawem decyzjami Szefa [...] Inspekcji Architektoniczno-Budowlanej nr [...] z dnia [..].02.1987r. o ustaleniu sposobu zagospodarowania terenu zamkniętego przebudowy strzelnicy oraz z dnia [...].06.1987r. nr [...] o zatwierdzeniu planu realizacyjnego przebudowy strzelnicy, zakładającą m.in. rezygnację ze 100 m strefy ochronnej strzelnicy.

Z decyzji zaś [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...].10.2004r. wynika, że przedmiotowy plac ćwiczeń objęty był powyższymi decyzjami zezwalającymi na budowę. Okoliczność ta nie jest kwestionowana przez strony postępowania. Należy więc uznać, iż plac ćwiczeń został wybudowany legalnie i użytkowany jest od ponad 15 lat.

Skoro zaś organy administracyjne oraz Sąd administracyjny prowadziły dwa odrębne postępowania w sprawie bezpieczeństwa użytkowania strzelnicy i placu ćwiczeń, w chwili obecnej nie można tych postępowań połączyć. Pozostaje zatem do oceny Sądu zbadanie, czy organy administracyjne, orzekające w niniejszej sprawie, prawidłowo uznały brak przesłanek do zastosowania, w sprawie bezpieczeństwa użytkowania placu ćwiczeń, przepisu art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. nr 207, poz. 2016 ze zm.).

Zgodnie z art. 61 w/w ustawy właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany użytkować obiekt zgodnie z przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać go w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej (art. 5 ust. 2).

W przypadku zaś stwierdzenia, iż obiekt budowlany:

1. jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo

2. jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu, środowisku lub bezpieczeństwu mienia albo

3. powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia

- właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku (art. 66 ustawy).

Przepis ten nakazuje więc organom nadzoru budowlanego usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w przypadku zaistnienia chociażby jednej z przesłanek wymienionych w tym przepisie. Stwierdzone nieprawidłowości muszą być oceniane z punktu widzenia Prawa budowlanego, bo tylko takie kompetencje posiadają organy nadzoru budowlanego.

Z akt sprawy nie wynika by przedmiotowy plac ćwiczeń został wybudowany niezgodnie z techniką budowlaną i by istniała jakakolwiek wadliwość naruszająca przepisy prawa budowlanego, która w konsekwencji może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi. Plac ćwiczeń wojskowych posiada tylko kilka budowli: wieże obserwacyjne, murki, wiaty i użytkowany jest zgodnie z przeznaczeniem do nauki taktyki i techniki walki.

Skarżąca podnosiła, iż plac ćwiczeń obecnie w większym stopniu wykorzystywany jest przez żołnierzy i to nie tylko polskiej armii. Plac ten stwarza zagrożenie dla okolicznych mieszkańców, o czy świadczy – zdaniem skarżącej – przypadek pożaru, który nastąpił na sąsiedniej nieruchomości, a wybuchy w czasie zajęć powodują pęknięcia budynków mieszkalnych, hałas i duszący dym. Ponadto na teren placu wpuszczane są osoby nieuprawnione i organizowane są różne zawody.

Jak wynika z zeznań świadka B. P., przesłuchanej w dniu [...].06.2004r., około 3 lat wstecz zapaliła się trawa na jej działce prawdopodobnie od rakiety sygnalizacyjnej, wystrzelonej z pobliskiej jednostki. Pożar ten ugasili żołnierze w mundurach polowych. Incydent pożaru miał więc miejsce około 2001 roku.

Oględziny obiektu budowlanego wykazały, iż plac ćwiczeń wykorzystywany jest na treningi ogniowe z wykorzystaniem "ślepej" amunicji.

Ponadto sporadycznie używa się na nim petard i kostek dymnych. Na placu ćwiczeń nie używa się amunicji ostrej, materiałów wybuchowych oraz innych nabojów powodujących miotanie pocisków.

W świetle powyższych danych nie można uznać by pojedynczy wypadek podpalenia trawy, zaistniały w 2001r., ugaszony, jak wynika z zeznań właścicielki działki, przez samych sprawców, wskazywał na to, iż plac ćwiczeń stanowi zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, które może naprawić orzeczenie oparte na przepisach prawa budowlanego.

Podpalenie trawy było najprawdopodobniej przyczyną bądź nieprawidłowo przeprowadzonych ćwiczeń wojskowych, bądź braku wystarczającego nadzoru przełożonych nad przebywającymi na nim żołnierzami.

Tego typu przypadki pozostają zaś w kompetencjach organów wojskowych, które winny w przypadku ujawnienia nieprawidłowości podjąć działania celem wyeliminowania ich w przyszłości. Podobnie tylko kontroli organów wojskowych podlegać mogą sygnalizowane w pismach przypadki wpuszczania na teren placu ćwiczeń niepowołanych osób oraz organizowanie zawodów itp.

Podnoszona zaś kwestia pogorszenia się stanu technicznego budynku mieszkalnego skarżącej stanowi przedmiot odrębnego postępowania administracyjnego.

Przy czym zważyć należy, że przedmiotowy plac ćwiczeń użytkowany jest od 1987 roku, a skarżąca swój budynek mieszkalny wzniosła w latach 90-tych.

W ocenie Sądu ustalenia dokonane przez organy administracyjne są prawidłowe i nie przekraczają granic swobodnego uznania określonych w art. 80 kpa.

Z zawiadomienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..].06.2004r. wynika, iż wszczęcie postępowania w sprawie bezpieczeństwa placu ćwiczeń nastąpiło z urzędu.

Skoro zaś nie zaistniała żadna z przesłanek wyszczególnionych w art. 66 prawa budowlanego do zastosowania w niniejszej sprawie, wobec braku przedmiotu postępowania prawidłowo umorzono postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe. Nie było bowiem podstaw do władczego działania organu.

Podnoszony przez skarżącą zarzut, iż jej pismo z [...].05.2004r. należało uznać za wniosek o wszczęcie postępowania w niniejszej sprawie jest o tyle niezasadny, iż w ogóle takiego pisma nie ma w aktach sprawy. Z odpowiedzi na skargę wynika, iż pismo to złożone zostało na użytek postępowania dotyczącego bezpieczeństwa strzelnicy i nie zawiera wniosku o wszczęcie nowego postępowania odnośnie placu ćwiczeń.

Ponadto zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca nie wykazała swojego interesu prawnego związanego z kwestionowaniem prawidłowości użytkowania placu ćwiczeń wojskowych.

Z akt sprawy, a szczególności przedstawionego planu obiektów szkoleniowych wynika, że plac ćwiczeń nie graniczy bezpośrednio z nieruchomością będącą własnością skarżącej. Obiekt budowlany skarżącej położony jest przy ul. Z. (ulica dojazdowa do ulicy P.).

Ulica P. oddziela teren wojskowy od terenów prywatnych. Topografia terenu wykazuje zaś, iż odległość budynku skarżącej K. M. od centrum placu wynosi około 750-800 m (ocena pełnomocnika jednostki wojskowej). Przy czym podnieść należy, iż najbliżej ulicy położony jest obiekt strzelnicy, a dopiero za nim plac ćwiczeń.

W tej sytuacji trudno uznać by skarżąca posiadała interes prawny w kwestionowaniu prawidłowości użytkowania placu ćwiczeń. Od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dana osoba jest wprawdzie zainteresowana bezpośrednio rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, lecz nie może tego poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego.

Skarżąca nie ma także jakichkolwiek uprawnień do występowania w tej sprawie w imieniu innych mieszkańców bądź w tzw. interesie społecznym.

Podniesiony przez skarżącą w toku rozprawy sądowej zarzut braku wyznaczenia strefy ochronnej dla obiektów strzelnicy i placu ćwiczeń nie może być rozpatrywany w niniejszym postępowaniu. Wyrażenie zgody na odstępstwo od wymaganej 100 m strefy ochronnej nastąpiło w dniu [...].11.1986r. przez Głównego Kwatermistrza Wojska Polskiego – Wiceministra Obrony Narodowej. Prawidłowość wyrażonej zgody była poddana kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w postępowaniu nieważnościowym dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę w sprawie VII SA/Wa 953/04 W takiej sytuacji wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne mogło zakończyć się jedynie jego umorzeniem.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.