Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1169/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3a  § 1 pkt 3, art. 15  § 1, art. 27, art. 33  § 1 pkt 6 w zw. z art. 34 § 4
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 7 w zw. z art. 10 § 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 24 ust. 4, 5-6 i 5b
journal: Dz.U. 2020 poz 266
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - t.j.
article: art. 135, art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc Sędzia WSA del. Piotr Kraczowski (spr.) Protokolant Marta Woźniak po rozpoznaniu w dniu 6 września 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. s.c. B. B., B. B. w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 4 lutego 2022 r. sygn. akt I SA/Gl 370/21 w sprawie ze skargi F. s.c. B. B., B. B. w G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 24 czerwca 2020 r. nr 2401-IEE1_.711.519.2020.2/MD/114204 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. odstępuje od zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: WSA) wyrokiem z 4 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 370/21 oddalił skargę F. s.c. w G. (dalej: spółka lub zobowiązana) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej: Dyrektor IAS) z 24 czerwca 2020 r. nr 2401-IEE1.711.1.519.2020.2/MD/114204 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym.

WSA orzekał w następującym stanie sprawy.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Zabrzu (wierzyciel), wystawił 17 lutego 2020 r. tytuły wykonawcze nr TW480020002866, TW480020002867, TW480020002868 obejmujące zaległości spółki z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne od listopada 2015 r. do lutego 2016 r., ubezpieczenie zdrowotne od września 2015 r. do stycznia 2016 r. oraz kwiecień 2016 r. i skierował te tytuły, nadając im stosowną klauzulę, do postępowania egzekucyjnego.

Organ egzekucyjny 18 lutego 2020 r. skierował do Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gliwicach dwa zawiadomienia o zajęciu innej wierzytelności pieniężnej (nadpłat i zwrotu podatków), o czym zawiadomił zobowiązaną 6 marca 2020 r., doręczając jednocześnie odpisy ww. tytułów wykonawczych.

Spółka 10 marca 2020 r. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie ww. tytułów wykonawczych. Powołując art. 33 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.; dalej: upea), zarzuciła: brak uprzedniego doręczenia upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 upea; niedopuszczalność egzekucji administracyjnej; przedawnienie zobowiązania i niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w ustawie, tj. niewskazanie środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych.

Dyrektor Oddziału ZUS, będący organem egzekucyjnym i jednocześnie reprezentantem wierzyciela, postanowieniem z 21 kwietnia 2020 r. nie uznał zgłoszonych zarzutów za uzasadnione.

Zażalenie spółki zostało rozpoznane przez Dyrektora IAS, który postanowieniem z 24 czerwca 2020 r. – wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.; dalej: kpa) i art. 17 § 1, art. 18, art. 23 § 1, § 2, § 4 pkt 1, art. 34 § 5 upea – utrzymał w mocy ww. postanowienie.

W uzasadnieniu postanowienia Dyrektor IAS za niezasadny uznał zarzut niedopuszczalności egzekucji, gdyż w sprawie nie wystąpiły żadne okoliczności wykluczające możliwość prowadzenia egzekucji ze względów formalnych. Na podstawie tytułów wykonawczych dochodzone są składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, zaś podstawę prawną obowiązku wskazanego w tych dokumentach stanowią deklaracje złożone przez płatnika składek. W tym zakresie organ powołał art. 3a § 1 pkt 3 upea dodając, że w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne przeprowadza się egzekucję administracyjną, jeżeli składki te wynikają z deklaracji rozliczeniowej złożonej przez płatnika składek na ubezpieczenie społeczne. Oznacza to, że ww. deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego i to bez uprzedniego wydania decyzji ustalającej czy określającej wysokość należności. Dyrektor IAS dodał przy tym, przytaczając treść art. 29 § 1 upea, że badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej jest obowiązkiem organu egzekucyjnego, którego ten dopełnił.

Dyrektor IAS uznał, że tytuły wykonawcze spełniają wymogi z art. 27 upea, a jednocześnie spółka nie wskazała w jakim konkretnie zakresie dopatrzyła się nieprawidłowości w wystawionym dokumencie, poza zarzutem niewskazania środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji. Zarzut ten jest jednak chybiony, ponieważ każdy tytuł wykonawczy w pouczeniu zawiera katalog środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji zobowiązań pieniężnych.

W kwestii zarzutu przedawnienia zobowiązań Dyrektor IAS wyjaśnił, że zaległości objęte postępowaniem dotyczą składek na ubezpieczenie społeczne oraz zdrowotne, a te zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2020 r. poz. 266 ze zm.; dalej: usus) ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. W myśl art. 24 ust. 5b usus, bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. W odniesieniu do należności, o których mowa na wstępie, wierzyciel 23 grudnia 2019 r. wystawił upomnienie, które zostało doręczone zobowiązanej 16 stycznia 2020 r. To oznacza, że nastąpiło zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązań i będzie trwało do zakończenia postępowania egzekucyjnego. Do przedawnienia więc nie doszło.

WSA oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora IAS.

W motywach wyroku WSA przypomniał, że w sprawie organ egzekucyjny był jednocześnie wierzycielem, dlatego nie był obowiązany uzyskać stanowiska wierzyciela w zakresie zarzutów zgłoszonych przez zobowiązaną.

Następnie WSA wskazał, że spółka jako płatnik składek na rzecz ZUS, składała stosowne deklaracje, a wobec niezapłacenia tychże składek wierzyciel, na podstawie deklaracji spółki dotyczących składek na ubezpieczenie społeczne od listopada 2015 r. do lutego 2016 r., ubezpieczenie zdrowotne od września 2015 r. do stycznia 2016 r. i kwiecień 2016 r., wystawił 17 lutego 2020 r. trzy tytuły wykonawcze i skierował je do postępowania egzekucyjnego.

Zgodnie z art. 3a § 1 pkt 3 upea – w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne (zdrowotne) przeprowadza się egzekucję administracyjną, jeżeli składki te wynikają z deklaracji rozliczeniowej złożonej przez płatnika składek na ubezpieczenie. Oznacza to, że deklaracja rozliczeniowa sporządzona zgodnie z przepisami stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Deklaracja rozliczeniowa stanowi zaś szczególny dokument, którego realizacja w postępowaniu egzekucyjnym jest możliwa bez uprzedniego wydania decyzji ustalającej i określającej wysokość należności.

Wierzyciel w tytułach wykonawczych podał kwoty dochodzonych zaległości wskazując, że wynikają one z deklaracji. Podał także kwoty należnych odsetek wyliczone na dzień wystawienia tytułu wykonawczego. Zobowiązanej doręczone zostały 6 marca 2020 r. tytuły wykonawcze zawierające zawiadomienie, w części E w polu 9, o dacie doręczenia upomnienia. W tym stanie rzeczy trafnie organ ocenił, że egzekucja jest dopuszczalna.

Jednocześnie WSA za chybiony uznał zarzut braku doręczenia zobowiązanej upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 upea. Zgodnie bowiem z tym przepisem – egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią.

W rozpoznawanej sprawie wierzyciel skierował do zobowiązanej upomnienie z 23 grudnia 2019 r., które zostało doręczone spółce 16 stycznia 2020 r.

WSA za chybiony uznał także zarzut przedawnienia obowiązku.

Zgodnie z art. 24 ust. 4 usus – należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Stosownie do art. 24 ust. 5b usus – bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego.

Z akt sprawy wynika, że zobowiązania objęte tytułami wykonawczymi dotyczyły zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne od listopada 2015 r. do lutego 2016 r., ubezpieczenie zdrowotne od września 2015 r. do stycznia 2016 r. i kwiecień 2016 r. W tych okolicznościach, na dzień wydania zaskarżonego postanowienia (24 czerwca 2020 r.) żadna z należności nie uległa przedawnieniu (najwcześniejsza przedawniała się 16 października 2020 r.). Ponadto z uwagi na treść art. 24 ust. 5b usus i fakt podjęcia przez wierzyciela czynności zmierzających do wyegzekwowania należności z tytułu składek (dłużnik został o tym zawiadomiony upomnieniem doręczonym 16 stycznia 2020 r.) bieg terminu przedawnienia został zawieszony do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego.

WSA stwierdził także, że nie doszło do naruszenia art. 33 § 1 pkt 10 upea, przez niespełnienie w tytułach wykonawczych wymogów określonych w art. 27 upea, ponieważ tytuły wykonawcze zawierają wszystkie wskazane w tym przepisie elementy. W tym w rubryce A dane zobowiązanego, w rubryce E dane dotyczące należności pieniężnych, w rubryce F oznaczenie i wniosek wierzyciela, w rubryce I oznaczenie i klauzulę organu egzekucyjnego.

Biorąc powyższe pod uwagę WSA – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej: ppsa) – skargę oddalił.

Zobowiązana – reprezentowana przez adwokata z urzędu – złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżono wyrok WSA w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi, na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ppsa, zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia miały istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

1) art. 33 § 1 pkt 6 w zw. z art. 34 § 4 upea, poprzez zaniechanie uwzględnienia uzasadnionych zarzutów skarżącej w przedmiocie niedopuszczalności egzekucji i niesłuszne stwierdzenie bezzasadności tychże zarzutów, podczas gdy w niniejszej sprawie zastosowany środek egzekucyjny był nadmiernie uciążliwy dla skarżącej a nadto organ egzekucyjny zaniechał pouczenia jej o możliwości skorzystania z instytucji prawnych zmierzających do złagodzenia środka egzekucyjnego, jak chociażby poprzez złożenie wniosku o odroczenie płatności lub umorzenie składek;

2) art. 7 w zw. z art. 10 § 1 kpa oraz art. 135 ppsa, poprzez jego niezastosowanie, polegające na niesłusznym oddaleniu skargi w sytuacji, gdy zachodziła podstawa do jej uwzględnienia w związku z naruszeniem przez organy pierwszego i drugiego stopnia przepisów postępowania, mającego istotny wpływ na wynik sprawy oraz pozbawienia skarżącej prawa do czynnego udziału w tymże stadium postępowania administracyjnego, zwłaszcza przed Dyrektorem IAS, co uniemożliwiło skuteczną obronę jej praw, zwłaszcza że organy obu stopni uchylały się od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, co spowodowało nadto zawyżenie wartości składek w tytule wykonawczym;

3) art. 141 § 4 ppsa, poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób uniemożlwiający skarżącej zrozumienie motywów kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Z uwagi na powyższe wniesiono o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie oraz – na zasadzie art. 250 ppsa – o przyznanie pełnomocnikowi skarżącej kosztów nieopłaconej ani w części, ani w całości pomocy prawnej świadczonej z urzędu w postępowaniu kasacyjnym przed NSA.

Dyrektor IAS w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącej na jego rzecz kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Przechodząc do oceny zarzutów skargi kasacyjnej – mając w szczególności na uwadze sposób ich skonstruowania – Naczelny Sąd Administracyjny przypomina, że zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 ppsa skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1); naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, gdyż stosownie do art. 183 § 1 ppsa, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania, która zachodzi w przypadkach przewidzianych w § 2 tego artykułu. W niniejszej sprawie nie występują jednak żadne z wad wymienionych we wspomnianym przepisie, które powodowałyby nieważność postępowania prowadzonego przez sąd pierwszej instancji.

Podkreślić należy, że Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje wyrok sądu pierwszej instancji w zakresie oznaczonym skargą kasacyjną i nie jest uprawniony ani do zmiany, ani do uzupełniania tego zakresu. Zatem nie ma kompetencji dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to bowiem powinność autora skargi kasacyjnej, który jest profesjonalnym pełnomocnikiem strony. Należy bowiem zaznaczyć, że przy sporządzaniu skargi kasacyjnej wprowadzono tzw. przymus adwokacki (art. 175 § 1 ppsa), aby nadać temu środkowi odwoławczemu charakter pisma o wysokim stopniu sformalizowania, gdy chodzi o wymogi dotyczące podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia jako istotnych elementów konstrukcji skargi kasacyjnej.

Odnosząc powyższe rozważania do sprawy należy podkreślić, że skarga kasacyjna nie spełnia wskazanych standardów.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu z punktu trzeciego petitum skargi kasacyjnej dotyczącego naruszenia art. 141 § 4 ppsa, poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i sporządzenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku w sposób uniemożlwiający zrozumienie motywów kwestionowanego rozstrzygnięcia.

Nie jest to zarzut usprawiedliwiony.

Przepis art. 141 § 4 ppsa stanowi, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (...). Wskazać należy, że sporządzenie uzasadnienia jest czynnością następczą w stosunku do podjętego rozstrzygnięcia, stąd też tylko w nielicznych sytuacjach naruszenie tej normy prawnej może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej. Pamiętać bowiem należy, że usprawiedliwiony będzie zarzut naruszenia art. 141 § 4 ppsa tylko wówczas, gdy pomiędzy tym uchybieniem a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego będzie istniał potencjalny związek przyczynowy. Do sytuacji, w której wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej, należy zaliczyć tę, gdy to uzasadnienie nie pozwala na kontrolę kasacyjną orzeczenia. Dzieje się tak wówczas, gdy nie ma możliwości jednoznacznej rekonstrukcji podstawy rozstrzygnięcia, gdy lakoniczne i ogólnikowe uzasadnienie wyroku uchylającego akt administracyjny, pozbawiałoby stronę informacji o przesłankach rozstrzygnięcia (np. wyroki NSA z: 25 lutego 2009 r., sygn. akt I OSK 487/08 czy 5 stycznia 2022 r., sygn. akt I GSK 1421/21; dostępne na: www.orzeczenia.nsa.gov.pl; pozostałe cytowane orzeczenia tamże).

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza – pomijając to, że autor skargi kasacyjnie nie wyjawia, dlaczego uważa, że wyrok został błędnie uzasadniony – iż umotywowanie zaskarżonego wyroku umożliwiało zrozumienie toku myślenia WSA i weryfikację argumentów, co z kolei pozwalało na dokonanie kontroli instancyjnej wyroku. Podkreślić należy, że WSA ustosunkował się do wszystkich zarzutów skargi.

W zarzucie pierwszym petitum skargi kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 33 § 1 pkt 6 w zw. z art. 34 § 4 upea, poprzez zaniechanie uwzględnienia uzasadnionych zarzutów skarżącej w przedmiocie niedopuszczalności egzekucji i niesłuszne stwierdzenie bezzasadności tychże zarzutów, podczas gdy sprawie zastosowany środek egzekucyjny był nadmiernie uciążliwy dla skarżącej a nadto organ egzekucyjny zaniechał pouczenia jej o możliwości skorzystania z instytucji prawnych zmierzających do złagodzenia środka egzekucyjnego, jak chociażby poprzez złożenie wniosku o odroczenie płatności lub umorzenie składek.

Nie jest to zarzut usprawiedliwiony.

Zgodnie z art. 33 § 1 pkt 6 upea – podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego.

W myśl art. 34 § 4 upea – organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.

Ustosunkowując się do tego zarzutu Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że z niedopuszczalnością egzekucji administracyjnej mamy do czynienia, gdy w sprawie wystąpiła okoliczność wykluczająca możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego ze względów formalnych, tj. podmiotowych lub przedmiotowych. Przypomnieć należy, że w rozpoznawanej sprawe, na podstawie trzech tytułów wykonawczych z 17 lutego 2020 r. dochodzone są składki na ubezpieczenie społeczne, a podstawę prawną obowiązku wskazanych w tych dokumentach, stanowią deklaracje złożona przez płatnika składek, a więc przez samą skarżącą kasacyjnie spółkę.

Zgodnie z art. 3a § 1 pkt 3 upea – w zakresie składek na ubezpieczenie społeczne przeprowadza się egzekucję administracyjną, jeżeli składki te wynikają z deklaracji rozliczeniowej złożonej przez płatnika składek na ubezpieczenie społeczne. Oznacza to, że deklaracja rozliczeniowa sporządzona zgodnie z przepisami stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Deklaracja rozliczeniowa stanowi szczególny dokument, którego realizacja w postępowaniu egzekucyjnym jest możliwa bez uprzedniego wydania decyzji ustalającej i określającej wysokość należności. Dokumenty wskazane w art. 3a § 1 upea, tj. m.in. deklaracje mogą stanowić zatem podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego i wszczęcia egzekucji w sytuacji, gdy zobowiązany nie przekazał wierzycielowi należności w wysokości obliczonej przez siebie.

Stosownie do art. 29 § 1 upea – badanie dopuszczalności egzekucji administracyjnej obejmuje ustalenie m.in., czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna. W przypadku zaistnienia przesłanek podmiotowych egzekucja jest niedopuszczalna w sytuacji, gdy przepisy prawa wyłączają możliwość prowadzenia egzekucji administracyjnej w stosunku do podmiotów wskazanych w tytule wykonawczym. Z kolei przesłanki przedmiotowe odnoszą się do przedmiotu i podstaw egzekucji. Egzekucja administracyjna jest niedopuszczalna, gdy jej przedmiotem jest świadczenie niepodlegające egzekucji administracyjnej (inne niż określone w art. 2, 3, 3a i 4 upea), np. podlegające egzekucji sądowej. Innymi słowy, niedopuszczalność, musi wynikać z przepisów prawa wyłączających w ogóle możliwość przymusowej realizacji takiego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej.

Taka sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi, co trafnie wyjaśnił WSA w zaskarżonym wyroku. Przy czym kompletnie niezrozumiałe jest łączenie przez autora skargi kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 33 § 1 pkt 6 w zw. z art. 34 § 4 upea z kwestią zaniechania pouczenia spółki o możliwości skorzystania z instytucji prawnych zmierzających do złagodzenia środka egzekucyjnego, jak chociażby poprzez złożenie wniosku o odroczenie płatności lub umorzenie składek, skoro treść powołanych przepisów tych zagadnień nie dotyczy. Zważywszy dodatkowo, że w motywach skargi kasacyjnej brakuje rozwinięcia omawianego zarzutu.

W drugim zarzucie petitum skargi kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 7 w zw. z art. 10 § 1 kpa i art. 135 ppsa, poprzez jego niezastosowanie, polegające na niesłusznym oddaleniu skargi w sytuacji, gdy zachodziła podstawa do jej uwzględnienia w związku z naruszeniem przez organy przepisów postępowania, oraz pozbawienia skarżącej prawa do czynnego udziału w tymże stadium postępowania administracyjnego, zwłaszcza przed Dyrektorem IAS, co uniemożliwiło jej skuteczną obronę jej praw, zwłaszcza że organy uchylały się od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co spowodowało nadto zawyżenie wartości składek w tytule wykonawczym.

Jest to zarzut nieusprawiedliwiony.

Przede wszystkim należy poczynić tę samą uwagę co wyżej, że autor skargi kasacyjnej nie uzasadnia szerzej stawianego zarzutu w jej motywach. Tymczasem błędne jest podnoszenie zarzutu "zawyżenia wartości składek w tytule wykonawczym", skoro wysokość zaległych składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne wynika z deklaracji składnych przez spółkę, co także zaznaczono wyżej.

Zupełnie pozbawione podstaw jest podnoszenie, dopiero na etapie skargi kasacyjnej, zarzutów naruszenia art. art. 7 i art. 10 § 1 kpa, poprzez "uniemożliwienie skarżącej skutecznej obrony jej praw". Po pierwsze, zarzutów takich skarżąca nie podnosiła ani w postępowaniu administracyjny ani przed sądem pierwszej instancji. Po drugie, aby taki zarzut mógł być uwzględniony należałoby uzasadnić, poza gołosłownym stwierdzenie, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, dlaczego skarżąca kasacyjnie tak uważa i z czego to wynika. Takiej argumentacji rozpoznawana skarga kasacyjne nie zawiera.

W efekcie Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej są niezasadne, i w oparciu o art. 184 ppsa, oddalił skargę kasacyjną.

Na podstawie art. 207 § 2 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego w całości, z uwagi na trudną sytuacją materialną skarżącej kasacyjnie, która wynika z informacji udzielonych przez nią w trakcie rozpatrywania wniosku o przyznanie prawa pomocy.

W odniesieniu do wniosku pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy o przyznanie wynagrodzenia za zastępstwo prawne, w niniejszym wyroku nie zawarto rozstrzygnięcia dotyczącego tej kwestii. Zgodnie bowiem z art. 250 § 1 oraz art. 258 § 2 pkt 8 ppsa wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego na zasadzie prawa pomocy przyznaje się przez wydanie odrębnego postanowienia przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny.