Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 133/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-10-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a ust. 1 pkt 1, art. 2 ust. 1 pkt 2,  art. 5  ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Madej (spr.), Sędzia NSA Przemysław Dumana, Sędzia WSA Beata Kozicka, Protokolant Izabela Maj - Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2011r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. - na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej: O.p. ) oraz art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jednolity: Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) i § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. Nr 198, poz. 1925) – utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr ewid. [...] w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości na 2010 r. A.C. w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że kwestionując zasadność opodatkowania podatkiem od nieruchomości podatnik w złożonym odwołaniu podniósł, iż naliczenie podatku od nieruchomości na rok 2010 zostało dokonane niezgodnie ze stanem faktycznym. Uzasadniając swoje stanowisko wyjaśnił, iż od roku 2001 lokal nr [...] jak również pozostałe dwa lokale zostały pozbawione mediów i ze względów technicznych nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej. Ponadto, w 2001 r. obiekt został całkowicie wyłączony z bieżącej eksploatacji. W tym zakresie podatnik powołał się na decyzję Kolegium nr [...] z dnia [...] r.

Rozpoznając odwołanie, Kolegium w pierwszej kolejności wskazało, że podstawę prawną wymiaru podatku od nieruchomości na 2010 rok stanowią przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej: u.p.o.l.) oraz uchwała nr XLVIII/987/09 Rady Miasta K. z dnia 26 października 2009 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości na rok 2010 obowiązujących na terenie miasta K. (Dz. Urz. Woj. Śl. z 2009 r., Nr 202, poz. 3715 ).

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, a także będące użytkownikami wieczystymi gruntów. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 ustawy opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane:

1) grunty,

2) budynki lub ich części,

3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Budynkiem – zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy – jest obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Z art. 5 ust. 1 ustawy wynika, że stawki podatku od nieruchomości są zróżnicowane w zależności od przeznaczenia nieruchomości, a w szczególności ich wysokość zależy od tego czy nieruchomość bądź jej część jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W dalszym wywodzie uzasadnienia przedstawiono stan faktyczny, z którego wynika, że A.C. jest użytkownikiem wieczystym [...] części gruntu położonego w K. przy ul. [...] oraz właścicielem lokalu nr [...] znajdującego się w budynku posadowionym na tym gruncie. W zeznaniu podatkowym z dnia 28 grudnia 1995 r. podatnik do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości zadeklarował budynki związane z działalnością gospodarczą o pow. 73 m2 i pozostałe 607 m2 oraz grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow.140 m2 i pozostałe o pow. 1260 m2. Sąd Rejonowy w K. wyrokiem sygn. akt [...] z dnia [...] r. nakazał A S.A. w G. opuszczenie i wydanie A.C. pomieszczenia o pow. 72,90 m2 w budynku przy ul. [...] w terminie do dnia 31 sierpnia 1996 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] r. podatnik został z dniem 30 kwietnia 1997 r. wykreślony z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej w K. przy ul. [...] oraz [...]. Niewykonywanie działalności gospodarczej w nieruchomości przy ul. [...] zostało potwierdzone w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniu 10 grudnia 1998 r. przez pracowników Urzędu Miasta K..

Uwzględniając fakt, iż przedmiotowa nieruchomość nie jest związana z prowadzeniem działalności gospodarczej podatek od nieruchomości na rok 2010 ustalono z zastosowaniem stawek przewidzianych dla pozostałych budynków (w wysokości [...] zł za m2) i gruntów ([...] zł za m2).

Nie uznając podniesionych w odwołaniu argumentów, Kolegium wskazało, że z akt podatkowych wynika, iż decyzją nr [...] z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał współwłaścicielom przedmiotowej nieruchomości doprowadzenie budynku do właściwego stanu technicznego. Pismem z dnia 25 września 2005 r. B Sp. z o. o. w K. (jeden ze współwłaścicieli) poinformował organ nadzoru budowlanego o zakończeniu robót zabezpieczających budynek przy ul. [...] w K.. Z kolei z pisma Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] z dnia [...] r. wynika, że decyzja z dnia [...] r. została wykonana przez jednego z trzech współwłaścicieli i obecnie Inspektorat nie prowadzi żadnych postępowań dotyczących tego budynku. Z tej też przyczyny Kolegium uznało, że podnoszone w odwołaniu argumenty w zakresie niezgodności ustaleń ze stanem faktycznym nie zasługują na uwzględnienie.

Kolegium zaakcentowało, iż z informacji posiadanych przez organy podatkowe nie wynika – wbrew twierdzeniu zawartemu w odwołaniu – że budynek, w którym znajduje się opodatkowany lokal utracił cechy pozwalające zakwalifikować go jako obiekt budowlany podlegający opodatkowaniu w myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Zdewastowanie budynku czy częściowe pozbawienie dachu nie oznacza, że obiekt budowlany automatycznie traci w całości bądź w części cechy budynku. Stan techniczny budynku czy też jego części, może być natomiast przyczyną wyłączenia tego budynku lub jego części z opodatkowania stawką, przewidzianą dla budynków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. W przypadku bowiem, gdy ze względów technicznych podatnik nie prowadzi działalności na danej nieruchomości, podlega ona opodatkowaniu wg stawek niższych, właściwych dla tzw. pozostałych nieruchomości. W rozpatrywanej sprawie podatek od nieruchomości na rok 2010 obliczono z zastosowaniem stawek określonych dla budynków i gruntów niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

2. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił organom podatkowym naruszenie:

1) art. 2 ust.1 pkt 2 w zw. z art. 1a ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez błędne przyjęcie, że lokal nr 3 znajduje się w budynku, który podlega opodatkowaniu stosownie do art. 5 ust 1 pkt 2 lit. e u.p.o.l,

2) art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l., poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, iż przedmiotowy budynek spełnia wymagane przepisami funkcje pozwalające zakwalifikować go jako obiekt budowlany podlegający opodatkowaniu w myśl art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e u.p.o.l,

3) art. 122 i 187 §1 O.p. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia sprawy pod względem faktycznym i merytorycznym oraz właściwego uzasadnienia zajętego stanowiska.

Uzasadniając skargę, skarżący w pierwszej kolejności przedstawił stan faktyczny sprawy, wskazując, że obiekt położony przy ul. [...] w K. po jego zakupie w dniu 18 czerwca 1993 r. wraz z prawem użytkowania wieczystego gruntu został na podstawie umowy o ustanowieniu odrębnej własności lokali z dnia 27 września 1994 r. podzielony na trzy lokale. W lokalu nr [...] należącym do skarżącego, nigdy nie była prowadzona działalność gospodarcza. W 2001 r. lokal nr [...], jak i dwa pozostałe, należące odpowiednio do spółek: C S.A. w W. oraz B Sp. z o.o. w W., Oddział w K., pozbawione zostały mediów. W tym samym roku obiekt został wyłączony z bieżącej eksploatacji, a złodzieje pozbawili go części dachu, schodów wewnętrznych, dźwigu osobowego oraz okien.

Zdaniem skarżącego – przy ocenie zgromadzonego materiału dowodnego – umknęło organom podatkowym, że pismem z dnia 5 czerwca 2007 r. skarżący wniósł o wydanie decyzji nakazującej "B" sp. z o.o. w W., Oddział w K. wykonanie rozbiórki ogrodzenia wokół przedmiotowej nieruchomości. Decyzją z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. o umorzeniu postępowania w sprawie samowoli wykonanego ogrodzenia nieużytkowanego budynku przy ul. [...] w K.. Co więcej decyzją z dnia [...] r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję nr [...] Powiatowego Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Z decyzji tej wynika m.in., że "stan techniczny konstrukcji budynku stwarza zagrożenie i całkowicie uniemożliwia jego bieżące użytkowanie". Skarżący odwołał się do poglądu zawartego w wyroku WSA w Krakowie z dnia 24 czerwca 2009 r. sygn. akt I SA/Kr 496/09 cytując obszerny fragment uzasadnienia, z którego wynika m.in., że obiekt budowlany, który nie ma dachu nie jest budynkiem. Skarżący zauważył ponadto, że mając na uwadze klasyfikację określonych gruntów, budynków i budowli, będącą podstawą określenia wysokość stawek podatku od nieruchomości, na którą wskazuje art. 5 u.p.o.l, podnieść należy, iż wskazuje ona przede wszystkim na funkcje odpowiednio gruntów, budynków, czy budowli zajętych na określoną działalność. Chodzi o budynki mieszkalne lub te związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przedmiotowy obiekt nie spełnia żadnej z wymienionych funkcji, nie jest on ani budynkiem mieszkalnym, ani też budynkiem związanym z prowadzeniem działalności gospodarczej. W ocenie skarżącego "pozostałe budynki", o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e u.p.o.l., do których organy obu instancji błędnie zakwalifikowały przedmiotowy obiekt, to budynki niemieszkalne i niezwiązane z prowadzoną działalnością gospodarczą. Są to przede wszystkim przydomowe komórki, garaże, domy letniskowe, jeśli oczywiście spełniają warunki przewidziane w definicji budynku zawartej w art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Przedmiotowy obiekt, nie spełnia żadnej funkcji użytkowej, został wyłączony z bieżącej eksploatacji, a tym samym brak mu cech funkcjonalnych, które pozwoliłyby na zakwalifikowanie go do budynków w myśl ustawy. Brak jest także przesłanek by zakwalifikować go do pozostałych budynków. Konkludując tę część, skarżący wywiódł, że Kolegium dopuściło się naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l, poprzez błędną jego wykładnię i uznanie, iż przedmiotowy obiekt spełnia wymagane przepisami funkcje pozwalające zakwalifikować go jako obiekt budowlany, podlegający opodatkowaniu w myśl art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e u.p.o.l.

Zarzucając naruszenie przez Kolegium przepisów postępowania podatkowego skarżący zauważył, że zaniechano podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego w sytuacji, gdy strona powoływała się na określone i ważne dla niej okoliczności. To organ podatkowy powinien zabiegać w postępowaniu o udowodnienie każdego ważkiego faktu za pomocą wszelkich środków i źródeł dowodowych, by wydać stosowne orzeczenie. Z zasadami oficjalności i zupełności postępowania dowodowego wiąże się obowiązek wyjaśniania wszystkich okoliczności faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy oraz zebrania materiału dowodowego z urzędu.

W ocenie skarżącego, działaniom organów podatkowych można zarzucić niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych podnoszonych w postępowaniu oraz nieuwzględnienie przedstawionych dowodów.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o:

1) uchylenie zaskarżonej decyzji w części tj. w zakresie ustalenia podatku od nieruchomości w odniesieniu do budynków tzw. pozostałych w wysokości [...] zł

2) zasądzenie od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.

3. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętej skargą decyzji. Podkreśliło, że powołane przez skarżącego decyzje organów nadzoru budowlanego pozostają bez wpływu na treść zaskarżonej decyzji, gdyż budynek nadal istnieje w sensie fizycznym, nie orzeczono bowiem jego rozbiórki i jej nie przeprowadzono, stanowi zatem obiekt podlegający opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

4. Po przeprowadzeniu rozprawy, na którą strony się nie stawiły, a skarżący złożył kolejny (trzeci) wniosek o odroczenie rozprawy (nie dokumentując w wymagany sposób przeszkody uniemożliwiającej mu udział w rozprawie), którego to wniosku nie uwzględniono, Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

5. Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji, nie naruszają prawa.

5.1. Odnosząc się do zarzutów skargi trzeba w pierwszej kolejności ustosunkować się do zarzutów procesowych, a sprowadzających się do twierdzenia, że decyzja podatkowa została wydana bez wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W ocenie Sądu organy podatkowe oparły się na bezspornych danych co do podmiotu opodatkowania i jego statusu (podmiot nie prowadzący działalności gospodarczej) oraz dokonały prawidłowych ustaleń co do zasadniczej, spornej kwestii, a mianowicie, czy część budynku będąca własnością podatnika stanowi przedmiot opodatkowania. Ustalono w tym zakresie, że przy ulicy [...] w K. znajduje się budynek, w którym lokal nr [...] jest własnością skarżącego, a dwa pozostałe lokale należą do C S.A. w W.i B Sp. z o.o. w W.. Budynek jest w złym stanie technicznym, w związku z czym właściwe organy nadzoru budowlanego podejmowały działania, mające na celu doprowadzenie tego budynku przez właścicieli do należytego stanu. Do czasu wydania zaskarżonej decyzji podatkowej nie wydano jednak nakazu rozbiórki budynku, ani też takiej rozbiórki nie przeprowadzono. Budynek nadal istnieje. Pozostali właściciele deklarują i uiszczają należny podatek od nieruchomości.

Powyższe ustalenia, wbrew wywodom skarżącego, stanowiły wystarczającą podstawę do uznania przez organ podatkowy, że budynek przy ul. [...] w K. podlega opodatkowaniu, a to na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1a ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. Twierdzenie zawarte w skardze, że obiekt przestał być budynkiem ze względu na zły stan techniczny, nie zostało w żaden sposób udowodnione przez podatnika, a informacje udzielone organowi podatkowemu przez organy budowlane twierdzeniu temu przeczą.

Należy więc podkreślić, że sam zły stan techniczny obiektu, odłączenie mediów i nieużytkowanie lokali, nie pozbawia go charakteru budynku. Dopiero brak elementów wskazanych z definicji ustawowej budynku (trwałe związanie z gruntem, wydzielenie z przestrzeni przegrodami budowlanymi, posiadanie dachu i fundamentów) może przesądzić, że określony obiekt przestał być budynkiem. Wbrew twierdzeniu skarżącego, takich cech budynek przy ul [...] w K. nie utracił.

5.2 Całkowicie błędny jest także wywód skargi, że budynkiem nie podlegającym opodatkowaniu jest taki budynek, który nie pełni funkcji mieszkalnej lub funkcji związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Skarżący wyprowadził taki wniosek z art. 5 u.p.o.l, twierdząc jednocześnie, że do budynków "pozostałych" należą tylko takie budynki jak komórki przydomowe, garaże, domy letniskowe.

Błąd w rozumowaniu podatnika wynika z faktu, że posłużył się wyłącznie przepisem określającym zasady ustalania stawek podatkowych dla opodatkowania budynków (art. 5 u.p.o.l), a nie przepisem regulującym przedmiot opodatkowania (art. 2 ust. 1 u.o.p.l.). Przedmiotem opodatkowania podatkiem od nieruchomości są bowiem co do zasady wszystkie budynki, a sposób ich wykorzystywania rzutuje jedynie na wysokość stawki podatkowej: preferencyjnej dla realizacji celów mieszkaniowych czy stosunkowo najwyższej – dla budynków służących prowadzeniu działalności gospodarczej. Poza tymi dwoma kategoriami opodatkowaniu podlegają wszystkie inne budynki.

5.3. Powyższe wywody prowadzą do wniosku, że decyzja, którą ustalono skarżącemu wysokość podatku od nieruchomości za grunt i część budynku przy ul [...] w K., z zastosowaniem stawki jak dla budynków i gruntów "pozostałych" jest w pełni zgodna z przepisami prawa materialnego, a jej wydanie poprzedzone zostało przeprowadzeniem prawidłowego postępowania dowodowego.

Z tych względów Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).