Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1030/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6254 Usługi telekomunikacyjne i eksploatacja sieci telekomunikacyjnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie w części
Powołane przepisy: article: art. 113 par. 2, art. 7, 77 par. 1, 107 par. 3, 8.
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant st. sekr. sąd. Iwona Sumikowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2012 r. sprawy ze skargi T. S.A. z siedzibą w [...] na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie wyjaśnienia treści decyzji 1. uchyla zaskarżone postanowienie w zakresie, w jakim postanowieniem tym utrzymano w mocy pkt 2 postanowienia z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] oraz postanowienie z dnia [...] listopada 2006 r. w zakresie pkt 2; 2. stwierdza, że postanowienia, o których mowa w pkt 1 w uchylonym zakresie nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz skarżącej T. S.A. z siedzibą w [...] kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...], Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej także Prezes UKE) – działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 113 § 3 i art. 144 k.p.a. w zw. z art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2004 r. Nr 171, poz. 1800 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku skarżącej spółki – T. S.A. z siedzibą w W. (dalej także T. S.A.) o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem przez Prezesa UKE postanowienia nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r. wyjaśniającego wątpliwości skarżącej spółki dotyczące treści decyzji Prezesa UKE z dnia [...] września 2006 r. nr [...] - utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] listopada 2006 r.

Z akt sprawy wynika, iż decyzją z dnia [...] września 2006 r. Prezes UKE stwierdził, iż na rynku świadczenia usług zakańczania połączeń w stacjonarnej publicznej sieci telefonicznej T. S.A., zgodnie z obszarem sieci, w której występuje zakończenie połączenia, nie występuje skuteczna konkurencja (pkt I decyzji) i wyznaczył T. S.A. jako przedsiębiorcę telekomunikacyjnego zajmującego znaczącą pozycję na tym rynku (pkt II decyzji), a także nałożył obowiązki regulacyjne (pkt III decyzji), w tym obowiązek oferowania usług na warunkach hurtowych w celu ich dalszej odsprzedaży przez innego przedsiębiorcę (pkt III 1c) decyzji).

Wnioskiem z dnia [...] września 2006 r. skarżąca T. S.A. zwróciła się do Prezesa UKE o dokonanie w trybie art. 113 § 2 k.p.a. wyjaśnienia treści decyzji, obejmującej m.in. jej punkt III 1c (obowiązek oferowania usług na warunkach hurtowych w celu ich dalszej sprzedaży przez innego przedsiębiorcę).

Postanowieniem z dnia [...] listopada 2006 r. Prezes UKE wyjaśnił w punkcie 2 rozstrzygnięcia, iż: co do realizacji obowiązku oferowania usług na warunkach hurtowych w celu ich dalszej odsprzedaży, obowiązek ten dotyczy oferowania przez T. S.A. na rynku hurtowym (a więc w ramach obowiązku oferty ramowej) usługi hurtowej zakańczania połączeń, rozliczanej, jako stawka ryczałtowa (tzw. flat rate), która pozwoli alternatywnym przedsiębiorcom telekomunikacyjnym na zaoferowanie w ramach własnej oferty detalicznej usługi połączeń do sieci T. S.A. w formie pakietów minut lub pojemności.

Powyższe postanowienie zostało utrzymane w mocy postanowieniem Prezesa UKE z dnia [...] stycznia 2007 r.

W wyniku rozpatrzenia skargi wniesionej przez T. S.A., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 czerwca 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 595/07 oddalił skargę.

Wyrok ten został zaskarżony skargą kasacyjną T. S.A. w części obejmującej oddalenie skargi na postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] stycznia 2007 r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] listopada 2006 r. w zakresie objętym pkt 2 tego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. II GSK 447/08 uchylił zaskarżony wyrok w części, w jakiej oddalono skargę na postanowienie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] stycznia 2007 r. w zakresie, w jakim postanowieniem tym utrzymano w mocy pkt 2 postanowienia z dnia [...] listopada 2006 r. i w tej części przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że lakoniczne uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawierało wyjaśnienia zasadności podjętego rozstrzygnięcia, a kształt uzasadnienia nie pozwalał na odtworzenie w pełni rozumowania prowadzącego Sąd I instancji do zajęcia określonego stanowiska w kwestii stanowiącej przedmiot skargi kasacyjnej. NSA stwierdził nadto, że przekonanie, iż w ramach art. 113 § 2 k.p.a. dopuszczalne było wyjaśnienie, iż realizacja obowiązku nałożonego pkt III 1c) decyzji łączy się z powinnością rozliczania oferowanej przez T. S.A. usługi z użyciem stawki ryczałtowej (flat rate), wymagałoby wykazania najpierw, że treść decyzji wkroczyła w ogóle w uregulowanie sposobu dokonywania rozliczeń konkretnej usługi i dopiero później zbadania, czy rozliczanie według stawki flat rate było jedynym możliwym przy zakupie usług w formie minut lub pojemności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając ponownie sprawę, wyrokiem z dnia 23 października 2008 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1246/08 uchylił zaskarżone postanowienie w zakresie, w jakim postanowieniem tym utrzymano w mocy pkt 2 postanowienia z dnia [...] listopada 2006 r. oraz postanowienie z dnia [...] listopada 2006 r. w zakresie pkt 2. Sąd uznał, że skarga T. S.A. zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu WSA wskazał, że - w świetle orzeczenia NSA - rzeczą Sądu było ustalenie przynajmniej dwóch okoliczności:

1) czy treść decyzji z dnia [...] września 2006 r., wydanej przez Prezesa UKE wkroczyła w ogóle w uregulowanie sposobu dokonywania rozliczeń konkretnej usługi, a w przypadku pozytywnej odpowiedzi na to pytanie

2) czy rozliczanie według stawki flat rate było jedynym możliwym przy zakupie usług w formie minut lub pojemności.

Następnie WSA przyjął w uzasadnieniu wyroku, że treść spornej decyzji Prezesa UKE wkracza w uregulowanie sposobu dokonywania rozliczeń konkretnej usługi, albowiem zgodnie z pkt VII załącznika do tej decyzji, do zakresu oferty ramowej zaliczono określenie rodzaju, wysokości i sposobu naliczania opłat za poszczególne usługi, stanowiąc, że ma się to odbywać w sposób umożliwiający zakup przez operatora minut jak i pojemności. A zatem rozliczenia zgodnie z treścią powołanego załącznika powinny być tak ukształtowane, aby operatorzy mogli zakupywać zarówno minuty, jak i pojemności. Jednakże WSA uznał, że rozliczanie według stawki flat rate nie jest jedynym możliwym sposobem przy zakupie usług w formie minut lub pojemności, albowiem istnieje jeszcze druga metoda (tzw. minutowa) rozliczania usług nabywanych od T. S.A. w przedmiotowym zakresie polegająca na tym, że koszt usługi ustalony jest poprzez wyliczenie ilości minut w danym okresie rozliczeniowym i pomnożenie ich przez jednostkową stawkę za minutę. Dodatkowo WSA zaznaczył, iż nie tylko rozliczenie - oparte o stawkę flat rate daje operatorom alternatywnym możliwość stworzenia konkurencyjnej wobec T. S.A. oferty detalicznej, w ramach, której abonenci będą otrzymywać pakiety darmowych minut. Sąd wskazał, że na polskim rynku istnieją przypadki, gdy operator alternatywny nabywając hurtowo od T. S.A. usługi rozlicza się z nią "minutowo", a nie na bazie stawki flat rate i pomimo tego konstruuje na rynku detalicznym oferty dla swoich abonentów, w ramach, których oferuje pakiety darmowych minut. Jako przykład Sąd podał operatora - spółkę N. S.A.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej.

W wyniku jej rozpatrzenia Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. II GSK 215/09, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. W uzasadnieniu orzeczenia Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd, któremu sprawa została przekazana wyrokiem NSA z dnia 3 kwietnia 2008 r., prawidłowo odczytał zakres związania, skoro stwierdził, że "rzeczą Sądu było ustalenie przynajmniej dwóch okoliczności: 1) czy treść decyzji z dnia [...] września 2006 r., ...wkraczała w ogóle w uregulowania sposobu dokonywania zaliczeń konkretnej usługi, a w przypadku pozytywnej odpowiedzi na to pytanie 2) czy rozliczenie według stawki flat rate było jedynym możliwym przy zakupie usług w formie minut lub pojemności". NSA wskazał, iż ustalając te istotne z punktu właściwego zastosowania art. 113 § 2 k.p.a. okoliczności Sąd I instancji przyjął, że treść decyzji z dnia [...] września 2006 r. wkraczała w uregulowanie sposobu dokonania rozliczeń. Zdaniem NSA kwestia ta nie była podważana w skardze kasacyjnej Prezesa UKE, a zatem uznać ją należy za przesądzoną. NSA wskazał, że rozstrzygając z kolei drugi problem Sąd I instancji uznał, że rozliczenie według stawki flat rate nie jest jedynym możliwym sposobem rozliczenia przy zakupie usługi w formie minut i pojemności, albowiem istnieje jeszcze druga metoda tzw. minutowe rozliczanie usług nabywanych. W ocenie NSA wiedza Sądu I instancji na temat istnienia drugiej metody wynikała z wadliwie przeprowadzonego uzupełniającego postępowania dowodowego (NSA uwzględnił zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. w związku z art. 106 § 5 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny, odnosząc się do decyzji Prezesa UKE z dnia [...] września 2006 r., stwierdził, że decyzja objęta wykładnią dotyczyła rynku hurtowego świadczenia usługi zakończenia połączeń zgodnym z obszarem stacjonarnej publicznej sieci telefonicznej T. S.A. Tymczasem – jak zauważył NSA - Sąd I instancji z ofert rynku detalicznego nieobejmujących tylko zakończenia połączenia, ale rozpoczęcie i tranzyt połączenia, wyprowadził wniosek, że istnieje inna metoda rozliczenia usług oferowanych na rynku hurtowym, co – zdaniem NSA - sprawia, że omawiane uchybienie Sądu I instancji mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. NSA stwierdził, że ze spornej decyzji Prezesa UKE z dnia [...] września 2006 r. nie wynika wprost forma, w jakiej ma następować rozliczenie z tytułu oferowania przez T. S.A. na warunkach hurtowych usługi zakończenia połączeń. NSA uznał, że skarżąca spółka nie kwestionowała konkretnej formy rozliczenia (stawki ryczałtowej), lecz w ogóle możliwość określenia w postanowieniu wydanym w trybie art. 113 § 2 k.p.a. sposobu rozliczania usługi. Zdaniem NSA z lakonicznego uzasadnienia postanowienia Prezesa UKE z dnia [...] stycznia 2007 r. nie wynikają również powody, dla których należałoby przyjąć, że rozliczenie według stawki flat rate było jedynym możliwym przy zakupie usług w formie minut lub pojemności. Dokonując oceny wyroku Sądu I instancji Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził ponadto, iż za usprawiedliwiony należy uznać zarzut naruszenia przez WSA przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., albowiem w uzasadnieniu tego wyroku Sądu brak jest wskazań, co do dalszego postępowania. NSA podkreślił również, że z przymiotu prawomocności korzysta postanowienie z dnia [...] stycznia 2007 r. w części dotyczącej pkt 1 i 3 wobec oddalenia skargi na to postanowienie wyrokiem z dnia 19 września 2007 r. i niezaskarżeniem tego wyroku w części oddalającej skargę na zaskarżone postanowienie w zakresie w jakim utrzymało ono w mocy pkt 1 i 3 postanowienia z dnia [...] listopada 2006 r.

Wyrokiem z dnia 9 czerwca 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 183/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie z dnia 22 stycznia 2007 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 29 listopada 2006 r.

W uzasadnieniu powołanego wyroku, Sąd podkreślił, że Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 grudnia 2009 r., wydanego w sprawie sygn. akt II GSK 215/09, stwierdził wyraźnie, że za przesądzoną należy uznać kwestię, iż sporna decyzja Prezesa UKE z dnia [...] września 2006 r. wkraczała w uregulowanie sposobu dokonania rozliczeń, a także w wyroku tym NSA wskazał, iż z decyzji tej nie wynika wprost forma, w jakiej ma następować rozliczenie z tytułu oferowania przez skarżącą T. S.A. na warunkach hurtowych usługi zakończenia połączeń. WSA dodał także, że w orzeczeniu tym Sąd drugiej instancji stwierdził ponadto, iż zaskarżone postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] stycznia 2007 r. jest wadliwe, albowiem z jego lakonicznego uzasadnienia nie wynikają powody, dla których należałoby przyjąć, że rozliczenie według stawki flat rate było jedynym możliwym przy zakupie usług w formie minut lub pojemności.

Kierując się wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego – WSA w wyroku z dnia 9 czerwca 2010 r. uznał, że skarga spółki T. S.A. z siedzibą w W. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Prezesa UKE oraz utrzymane nim w mocy postanowienie tego organu z dnia [...] listopada 2006 r. w zakresie, w jakim postanowieniem tym wyjaśniono wątpliwości dotyczące sposobu rozliczenia z tytułu oferowania przez T. S.A. na warunkach hurtowych usługi zakończenia połączeń - naruszają przepisy prawa. Zdaniem Sądu I instancji, wydając przedmiotowe postanowienia, organ regulacyjny dopuścił się – mogącego mieć zasadniczy wpływ na wynik sprawy - naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. – polegającego na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonaniu w konsekwencji nieprawidłowego zastosowania art. 113 § 2 k.p.a.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Prezes UKE, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 marca 2012 r. o sygn. akt II GSK 154/11 uchylił zaskarżony wyrok WSA w Warszawie z dnia 9 czerwca 2010 r. podkreślając w uzasadnieniu wyroku, że postanowienie z dnia [...] stycznia 2007 r. w zakresie w jakim utrzymało w mocy pkt 1 i 3 postanowienia z dnia [...] listopada 2006 r. jest prawomocne. Sąd II instancji dodał, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 grudnia 2009 r. o sygn. akt II GSK 215/09 uchylającym wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 1246/08 wyraźnie podkreślił kwestię prawomocności postanowienia z dnia [...] stycznia 2007 r. w wymienionym zakresie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA uchylając zaskarżone postanowienie z dnia [...] stycznia 2007 r. oraz utrzymane nim w mocy postanowienie z dnia [...] listopada 2006 r. bez wyraźnego rozstrzygnięcia w sentencji wyroku, iż uchylenie to dotyczy wyłącznie nieprawomocnej części tychże orzeczeń, stanowi naruszenie materialnej prawomocności, tj. art. 170 p.p.s.a. oraz powagi rzeczy osądzonej (art. 171 p.p.s.a.).

Sąd II instancji za zbędną uznał w związku z tym ocenę zasadności pozostałych zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, ponieważ uchylenie zaskarżonego wyroku powoduje związanie Sądu I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 grudnia 2009 r. sygn. akt II GSK 215/09.

Sąd zauważył także, że na rozprawie w dniu 21 marca 2012 r. pełnomocnik Prezesa UKE poinformował, iż T. S.A. zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji Prezesa UKE z dnia [...] września 2006 r. wykorzystała tryb odwoławczy, który zakończył się niekorzystnym dla strony prawomocnym wyrokiem.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 t.j.., dalej także: p.p.s.a.).

Ponadto, co wymaga podkreślenia w niniejszej sprawie, zgodnie z przepisem art. 190 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Przyjmuje się, iż ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wiążąca w sprawie dla sądu pierwszej instancji zarówno wówczas, gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak również przepisów postępowania administracyjnego. Oznacza to, że wojewódzki sąd administracyjny jest obowiązany rozpatrzyć sprawę ponownie, stosując się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach. Nawet w przypadku sporu co do stanu faktycznego będącego podstawą subsumcji prawa, a więc i oceny prawnej lub odmiennej interpretacji prawa albo nawet możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wynikające z oceny prawnej NSA mają moc wiążącą, zaś odmienna ocena materiału dowodowego stanowi prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego.

Przez ocenę prawną rozumie się powszechnie wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich stosowania w rozpoznawanej sprawie, zaś wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych.

Niewątpliwie ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak i kwestii zastosowania określonego przepisu prawa, jako podstawy do wydania właśnie takiej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego ciążący na wojewódzkim sądzie administracyjnym, może być wyłączony tylko w wyjątkowych sytuacjach, w szczególności w przypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (tak również: m.in. H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 2, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 681-682 i powołane tam orzecznictwo).

Pamiętać należy przy tym, iż ocena prawna, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., to wyjaśnienie przez NSA istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku, a więc nie tylko sama wykładnia w ścisłym tego słowa znaczeniu.

W konsekwencji należy uznać, iż związanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a., oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku.

Mając na względzie powyższe zauważyć trzeba, iż w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie związany jest oceną prawną i wskazaniami zawartymi zarówno w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 marca 2012r. sygn. akt II GSK 154/11, jak i z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt II GSK 215/09, jak również we wcześniejszym wyroku tego Sądu z dnia 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 447/07. Przy czym związanie stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 grudnia 2009 r. sygn. akt II GSK 215/09, Sąd II instancji wyraźnie podkreślił w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 marca 2012 r. sygn. akt II GSK 154/11.

W uzasadnieniu wyroku z dnia 3 kwietnia 2008 r. NSA nakazał zbadać dwie kwestie, a mianowicie: 1) czy treść decyzji Prezesa UKE z dnia 18 września 2006 r. wkraczała w ogóle w uregulowania sposobu dokonywania rozliczeń konkretnej usługi, a w przypadku pozytywnej odpowiedzi na to pytanie 2) czy rozliczenie według stawki flat rate było jedynym możliwym przy zakupie usług w formie minut lub pojemności.

Należy zauważyć, iż w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 grudnia 2009 r., wydanego w sprawie sygn. akt II GSK 215/09, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził wyraźnie, że za przesądzoną należy uznać kwestię, iż sporna decyzja Prezesa UKE z dnia [...] września 2006 r. wkraczała w uregulowanie sposobu dokonania rozliczeń. Jednocześnie NSA wskazał w tym orzeczeniu, iż z decyzji tej nie wynika wprost forma, w jakiej ma następować rozliczenie z tytułu oferowania przez skarżącą T. S.A. na warunkach hurtowych usługi zakończenia połączeń.

W orzeczeniu tym Sąd drugiej instancji stwierdził ponadto, iż zaskarżone postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] stycznia 2007 r. jest wadliwe, albowiem z jego lakonicznego uzasadnienia nie wynikają powody, dla których należałoby przyjąć, że rozliczenie według stawki flat rate było jedynym możliwym przy zakupie usług w formie minut lub pojemności.

W tej sytuacji, kierując się wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego - uznać należy, iż skarga spółki T. S.A. z siedzibą w W. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Prezesa UKE z dnia [...] stycznia 2007 r. w zakresie, w jakim utrzymano nim w mocy pkt 2 postanowienie tego organu z dnia [...] listopada 2006 r., w którym wyjaśniono wątpliwości dotyczące sposobu rozliczenia z tytułu oferowania przez T. S.A. na warunkach hurtowych usługi zakończenia połączeń - naruszają przepisy prawa.

Zdaniem Sądu, wydając przedmiotowe postanowienia w wymienionym zakresie, organ regulacyjny dopuścił się – mogącego mieć zasadniczy wpływ na wynik sprawy - naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a. – polegającego na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonaniu w konsekwencji nieprawidłowego zastosowania art. 113 § 2 k.p.a.

Tym samym organ administracji, rozstrzygając w niniejszej sprawie, dopuścił się naruszenia przepisu art. 8 k.p.a. i wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

Naruszenie wspomnianych przepisów mogło mieć - w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i poprzedzającego go postanowienia Prezesa UKE z dnia [...] listopada 2006 r. w części dotyczącej wyjaśnień tego organu odnoszących się do treści decyzji z dnia [...] września 2006 r. ustalających sposób rozliczenia z tytułu oferowania przez T. S.A. na warunkach hurtowych usługi zakończenia połączeń.

Należy wskazać, iż z zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., uzupełnionej w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. - wynika, iż to organ administracji zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, poprzez zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Organ winien jednocześnie dopuścić jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia istoty danej sprawy, z zastrzeżeniem, że nie jest to sprzeczne z obowiązującym prawem.

Mając powyższe na uwadze, a także kierując się wyraźnymi wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi w uzasadnieniu orzeczenia z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt II GSK 215/09, należy uznać, iż w toku ponownego postępowania Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej winien dokonać wszechstronnej oceny całości zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego oraz szczegółowo wyjaśnić, dlaczego w świetle obowiązujących regulacji prawnych, a przede wszystkim w świetle unormowań spornej decyzji organu regulacyjnego z dnia [...] września 2006 r. dotyczącej rynku hurtowego zakończenia połączeń, nie jest możliwe przyjęcie stanowiska strony skarżącej, że rozliczenie według stawki flat rate nie było jedynym możliwym sposobem rozliczenia przy zakupie usług w formie minut lub pojemności.

W ocenie Sądu brak pełnego odniesienia się przez organ regulacyjny do wskazanych okoliczności, istotnych dla oceny prawidłowości zastosowania normy prawnej wyrażonej w art. 113 § 2 k.p.a., nie daje stronie skarżącej możliwości ustosunkowania się do stanowiska organu. W tej sytuacji uchybienie to nie pozwala sądowi administracyjnemu na pełne skontrolowanie legalności zaskarżonego postanowienia Prezesa UKE.

Z tej przyczyny należy uznać, iż uchybienia formalne poczynione w toku niniejszego postępowania przez organ, uniemożliwiły Sądowi prawidłowe ustosunkowanie się do zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia. Nieprawidłowości te miały istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu, aby sporne rozstrzygnięcia Prezesa UKE ocenić w sposób prawidłowy, Sąd musi dysponować stanowiskiem organu zawierającym odniesienie do wszystkich istotnych elementów (przesłanek) dotyczących przyjętego przez organ regulacyjny sposobu rozliczania oferowanej przez skarżącą T. S.A. usługi hurtowej zakańczania połączeń. Podkreślić należy bowiem, iż sąd administracyjny nie czyni własnych ustaleń w sprawie, a jedynie ocenia zaskarżony akt pod względem jego zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Taka kontrola jest jednak możliwa tylko w warunkach wyczerpującego dokonania przez organ ustaleń faktycznych.

Rozstrzygając sprawę ponownie Prezes UKE winien pamiętać, iż w świetle przepisu art. 113 § 2 k.p.a. obowiązkiem organu, który wydał wspomnianą decyzję, jest wprawdzie wyjaśnianie wątpliwości z nią związanych, ale tylko i wyłącznie wątpliwości dotyczących samej treści decyzji, nie zaś niejasności związanych z problematyką uregulowaną daną decyzją.

Zdaniem Sądu, wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji konieczne jest wtedy, gdy jest ona niejednoznaczna lub dotknięta zawiłością utrudniającą ustalenie sensu rozstrzygnięcia sprawy. Wyjaśnienie wątpliwości nie może natomiast prowadzić do nowej oceny stanu faktycznego lub prawnego, ani też nie może powodować zmian merytorycznych treści decyzji (tak m.in. J. Borkowski /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 530).

W ocenie Sądu wyjaśnienie to nie może także pozostawać w sprzeczności z treścią samej decyzji. Nie może ono prowadzić również do zmiany merytorycznej rozstrzygnięcia, ani też do jakiejkolwiek jego korekty.

Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej zmuszony jest uwzględnić również fakt, iż wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji nie polega na interpretacji gramatycznej, logicznej czy też celowościowej, lecz jedynie na objaśnieniu, jak organ wydający decyzję rozumiał jej sens. Organ administracyjny nie jest więc powołany do interpretacji treści decyzji z zastosowaniem zasad wykładni prawa, tylko do wyjaśnienia, jak rozumiał własną decyzję. Należy - zdaniem Sądu – bardzo wyraźnie podkreślić również, iż wyjaśnienie treści decyzji administracyjnej, dokonywane w trybie art. 113 § 2 k.p.a., nie może prowadzić do nowego rozstrzygnięcia, ani też do uzupełnienia wydanego wcześniej rozstrzygnięcia.

Wymaga to szczególnego podkreślenia bowiem zgodnie z oświadczeniem pełnomocnika organu decyzja z [...] września 2006r. była przedmiotem kontroli sądów powszechnych.

Biorąc powyższe pod uwagę Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stwierdzając, iż uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu, Sąd działał w oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie przepisu art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.