Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 127/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2022-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Leszek Tyliński (spr.) Sędziowie sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Inspektor Sanitarny z dnia [...] grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w I. decyzją z dnia [...] października 2021 r., nr [...] nie stwierdził u E. K. (zwanej dalej skarżącą) choroby zawodowej - przewlekłej choroby narządu głosu spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15 lat, wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że decyzję wydano na podstawie orzeczenia lekarskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...] i orzeczenia lekarskiego Instytutu Medycyny Pracy im. prof. dra med. J. N. w Ł. nr [...] z dnia [...] września 2021 r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej oraz opracowanej przez organ I instancji oceny narażenia zawodowego.

Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie, w którym zarzuty kieruje przede wszystkim pod adresem jednostki orzeczniczej I i II stopnia, którym zarzuca różnice w rozpoznaniu jednostek chorobowych, nie przeanalizowanie całości dokumentacji medycznej i wydanie niespójnych orzeczeń lekarskich. W odwołaniu strona zaznaczyła, że badania w przedmiocie choroby zawodowej przeprowadzono u niej dopiero po dwóch latach od ustania czynników szkodliwych i uciążliwych narażenia zawodowego.

Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że skarżąca swoją pracę zawodową rozpoczęła w dniu [...] września 1982 r. w Szkole Podstawowej w B., (obecnie Szkoła Podstawowa im. P. W., ul. [...], [...] B.) na stanowisku nauczyciela w wymiarze pełnego etatu. Skarżąca była aktywna zawodowo do dnia przejścia na emeryturę, tj. [...] sierpnia 2019 r. Do jej obowiązków na stanowisku nauczyciela należało m.in. prowadzenie zajęć z realizacją podstawy programowej, prowadzenie i dokumentowanie zajęć w klasach 1-3, prowadzenie wychowawstwa klasy, organizowanie i uczestnictwo w wycieczkach klasowych, uczestniczenie w naradach pedagogicznych, prowadzenie kółek zainteresowań, pełnienie dyżurów na korytarzu i boisku, pełnienie obowiązków Wicedyrektora Szkoły. Skarżąca brała także czynny udział w organizowaniu imprez w szkole, a także prowadziła zebrania z rodzicami.

Zdaniem organu odwoławczego jednostki orzecznicze I i II stopnia, uprawnione do rozpoznawania chorób zawodowych, wydały spójne orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Zarówno Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B., jak i Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. N. w Ł. jednoznacznie wykluczyli u skarżącej chorobę zawodową pod postacią przewlekłych chorób narządu głosu spowodowanych nadmiernym wysiłkiem głosowym trwającym co najmniej 15 lat w postaci guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych bądź niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną i trwałą dysfonią. Organ wskazał, że różnice w rozpoznaniu jednostek chorobowych u skarżącej nie wpłynęły na zmianę decyzji organu, gdyż wskazane przez obie jednostki orzecznicze schorzenia nie figurują w wykazie chorób zawodowych.

W orzeczeniu lekarskim nr [...] z dnia [...] czerwca 2021 r., wydanym przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w B., rozpoznano u skarżącej przewlekły nieżyt krtani i dysfonię hyperfunkcjonalną, natomiast opisywana poprzednio polipowata degeneracja fałdów głosowych nie ma etologii zawodowej. Instytut Medycyny Pracy im. prof. J. N. w Ł. i, na podstawie wywiadu, analizy dokumentacji medycznej i przeprowadzonych badań wydał w dniu [...] września 2021 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej u skarżącej. Jednostka orzecznicza II stopnia rozpoznała u odwołującej przewlekły, niewielkiego stopnia obrzękowy nieżyt krtani, lewostronny rowek głośni i cechy dysfonii hyperfunkcjonalnej. Badanie laryngologiczne i foniatryczne przeprowadzone podczas hospitalizacji w Instytucie Medycyny Pracy w Ł. nie wykazały zmian w obrębie narządu głosu charakterystycznych dla skutków wieloletniego narażenia na nadmierny wysiłek głosowy i nie dały podstaw do rozpoznania choroby zawodowej.

W ocenie organu odwoławczego orzeczenie lekarskie, w rozumieniu art. 84 K.p.a., ma kluczowe znaczenie w postępowaniu dotyczącym choroby zawodowej i stanowi obligatoryjny dowód w sprawie, mający walor opinii biegłego, a organ prowadzący postępowanie jest nim związany. Organ nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia, niż to uczyniły upoważnione jednostki orzecznicze. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń placówek diagnostycznych i nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia skarżącej kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich. Wobec powyższego rozpoznanie choroby zawodowej może nastąpić w drodze orzeczenia lekarskiego wydanego przez upoważnioną do tego placówkę diagnostyczno-orzeczniczą.

Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz jednostki orzecznicze nie kwestionują wieloletniego narażenia zawodowego pacjentki, jednak sam fakt wykonywania pracy związanej z nadmiernym wysiłkiem głosowym nie stanowi podstaw do rozpoznania u skarżącej choroby o etiologii zawodowej.

Według organu odwoławczego nie ma merytorycznych podstaw do uznania rozpoznanego u skarżącej schorzenia narządu głosu za następstwo narażenia zawodowego, gdyż przewlekły nieżyt krtani i dysfonia hyperfunkcjonalna - jednostki chorobowe rozpoznane u pacjentki, nie figurują w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1367 z późn. zm.).

Stosownie do art. 2351; 2352 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1320) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1367 z późn. zm.) do wydania decyzji stwierdzającej chorobę zawodową konieczne jest spełnienie następujących warunków:

choroba powinna być wymieniona w obowiązującym wykazie chorób zawodowych,

w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że choroba została spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy,

zespół objawów choroby zawodowej powinien odpowiadać skutkom biologicznym działania czynnika szkodliwego,

konieczne jest rozpoznanie choroby zawodowej przez lekarza zatrudnionego w jednostce orzeczniczej uprawnionej do rozpoznawania chorób zawodowych.

W ocenie organu II instancji nie ma merytorycznych podstaw do zmiany decyzji organu I instancji. Postępowanie w przedmiocie choroby zawodowej skarżącej zostało przeprowadzone przez organ I instancji w sposób prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami. Stosownie do § 8 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej wydają decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego. W rozpatrywanej sprawie organ I instancji uwzględnił wszystkie materiały dowodowe niezbędne do wydania decyzji w przedmiocie choroby zawodowej tj. wyniki przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego oraz stosowną opinię lekarską.

Państwowy inspektor sanitarny w toku prowadzonego postępowania administracyjnego jest upoważniony do kontroli formalnej poprawności orzeczenia lekarskiego, natomiast nie posiada kompetencji do merytorycznej weryfikacji orzeczenia lekarskiego we własnym zakresie. Orzeczenia lekarskie wydane w przedmiotowej sprawie, w ocenie organu odwoławczego są obiektywne, przekonujące oraz wyczerpująco umotywowane i wyjaśniają wszelkie wątpliwości.

Skarżąca złożyła skargę do tutejszego Sądu o treści tożsamej z odwołaniem na decyzję organu odwoławczego.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.

W swych kolejnych pismach z dnia [...] marca 2022 r. oraz [...] kwietnia 2022 r. skarżąca również podtrzymała swą dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że niniejsza skarga została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: ,,p.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie spawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażądała przeprowadzenia rozprawy. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Sąd w świetle art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozpoznaje zatem sprawę całościowo badając w sposób zupełny legalność zaskarżonej decyzji.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Inspektor Sanitarny z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącej narządu głosu, spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15 lat, pod postacią guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych, niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią, wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych określonego w rozporządzeniu Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367; dalej powoływane jako rozporządzenie).

Analizując zaskarżoną decyzję PPWIS z uwzględnieniem ww. kryteriów Sąd doszedł do wniosku, że rozstrzygnięcie to odpowiada prawu, a stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo.

Przesłanki stwierdzenia choroby zawodowej wyznacza definicja sformułowana w art. 2351 Kodeksu pracy, zgodnie z którą, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych ,,narażeniem zawodowym". Zatem o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zachowanie następujących przesłanek. Pierwsza to rozpoznanie danego schorzenia zamieszczonego w wykazie chorób zawodowych, druga to ustalenie, że bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy.

Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 Kodeksu pracy Rada Ministrów wydała ww. rozporządzenie w sprawie chorób zawodowych. Załącznik do tego rozporządzenia zawiera wykaz chorób zawodowych. Wykaz ten ma charakter normatywny i nie jest możliwe stwierdzenie chorób zawodowych w zakresie wykraczającym poza zakres przedmiotowy tego wykazu. Ustalenie listy chorób zawodowych ma ten skutek prawny, że wyklucza możliwość uznania za chorobę zawodową schorzenia, które nie jest wymienione w wykazie, bez względu na jego powiązanie z wykonywaną pracą.

Postępowanie w niniejszej sprawie dotyczyło choroby zawodowej wymienionej w pozycji 15 wykazu chorób zawodowych, stanowiącego załącznik do rozporządzenia. Pod wskazaną pozycją wymienione zostały w sposób wyczerpujący (kompletny) choroby zawodowe narządu głosu spowodowane nadmiernym wysiłkiem głosowym, trwającym co najmniej 15 lat, do których zalicza się:

1. guzki głosowe twarde;

2. wtórne zmiany przerostowe fałdów głosowych;

3. niedowład mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią.

Umieszczenie tych chorób ujętych jako choroby narządu głosu spowodowane nadmiernym wysiłkiem głosowym w wykazie chorób zawodowych ma zatem ten skutek, że jeżeli u pracownika (lub byłego pracownika) lekarz-orzecznik wyspecjalizowanej placówki diagnostycznej stwierdzi którąkolwiek z tych chorób a inspektor ustali, że pracownik wykonywał pracę w warunkach narażenia na nadmierne obciążenie aparatu głosu, to taką chorobę narządu głosu należy zakwalifikować jako chorobę zawodową.

W rozpoznanej sprawie organy sanitarne obu instancji, w oparciu o wyniki oceny narażenia zawodowego, zgodnie przyjęły, że skarżąca wykonując zawód nauczyciela od roku 1982 r. pracowała w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby zawodowej narządu głosu. Bezsporne jest bowiem, że wieloletnia praca nauczyciela wiąże się z nadmiernym wysiłkiem głosowym. Potwierdzenie świadczenia pracy w środowisku narażającym na powstanie choroby zawodowej nie jest jednak wystarczające. Konieczne jest jeszcze stwierdzenie orzeczeniem lekarskim wystąpienia choroby zawodowej znajdującej się w wykazie chorób zawodowych, będącym załącznikiem do rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych.

W tej sytuacji dla stwierdzenia choroby zawodowej niezbędne było rozpoznanie u skarżącej choroby wymienionej w poz. 15 pkt 1, 2 lub 3 wykazu chorób zawodowych przez lekarzy uprawnionych do tego placówek określonych w § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia, które są wyłącznie właściwe do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania. Zgodnie z § 5 w związku z § 6 ust. 1 rozporządzenia właściwym do orzekania w zakresie chorób zawodowych, a więc do wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania jest wyłącznie lekarz spełniający wymagania kwalifikacyjne określone w przepisach dotyczących służby medycyny pracy, zatrudniony w jednostce orzeczniczej I stopnia wymienionej w § 5 ust. 2, bądź w jednostce orzeczniczej II stopnia, określonej w § 5 ust. 3 rozporządzenia. Wskazany lekarz wydaje orzeczenie lekarskie na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika i dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego (§ 6 ust. 1 rozporządzenia).

Skarżąca była badana w dwóch takich jednostkach medycznych, tj. w Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. oraz Instytucie Medycyny Pracy im. prof. J. N. w Ł. . Obie placówki medyczne zgodnie nie rozpoznały u skarżącej choroby zawodowej narządu głosu wymienionej w poz. 15 wykazu chorób zawodowych. W orzeczeniach tych nie stwierdzono w narządzie głosu skarżącej zmian patologicznych w postaci guzków głosowych twardych, wtórnych zmian przerostowych fałdów głosowych, niedowładu mięśni wewnętrznych krtani z wrzecionowatą niedomykalnością fonacyjną głośni i trwałą dysfonią. Rozpoznano jedynie dysfonię hyperfunkcjonalną i przewlekły nieżyt krtani, które nie mają cech organicznej patologii spowodowanej nadmiernym wysiłkiem głosowym, wymienionych w obowiązującym wykazie chorób zawodowych. Zwraca się uwagę, że orzeczenia tych placówek zostały wydane po dokonaniu specjalistycznych badań diagnostycznych. Orzeczenia te są zbieżne i jednoznaczne, w związku z czym organ uprawniony był do przyznania im wiarygodności.

Zbieżne orzeczenia jednostek medycznych obu stopni wykluczały zajęcie przez organy administracji sanitarnej odmiennego stanowiska, co do charakteru występującego u skarżącej schorzenia. Trafnie zatem, na podstawie tak zgromadzonego materiału dowodowego, organ odwoławczy uznał, że nie ma w przypadku skarżącej podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej.

Zauważyć należy, że u skarżącej rozpoznano chorobę narządu głosu, lecz nie była to choroba ujęta w wykazie chorób zawodowych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia. Tymczasem w świetle legalnej definicji choroby zawodowej zamieszczonej w art. 2351 Kodeksu pracy, chorobą zawodową nie jest każde schorzenie, na które zapada pracownik w trakcie wykonywania pracy, lecz tylko takie schorzenie, które wymienione zostało w wykazie chorób zawodowych. Jak już wskazano wykaz chorób zawodowych zawarty w rozporządzeniu ma charakter zamknięty, a więc jedynie jednostki chorobowe tam wymienione mogą być chorobami zawodowymi. Zatem jeśli obie jednostki orzecznicze, nie rozpoznały u skarżącej choroby zawodowej, a stwierdzone zmiany chorobowe nie odpowiadały żadnej z chorób wymienionych w poz. 15 wykazu chorób zawodowych - to niekorzystnym dla strony decyzjom nie można zarzucić sprzeczności z prawem.

Fakt wieloletniej pracy w narażeniu na nadmierny wysiłek głosowy nie jest natomiast wystarczający do rozpoznania choroby zawodowej narządu głosu, jeżeli schorzenia z poz. 15 wykazu chorób zawodowych nie rozpoznała żadna z uprawnionych do orzekania w sprawach chorób zawodowych placówek medycyny pracy.

Legalności zaskarżonej decyzji nie podważają zarzuty skargi, które praktycznie opierają się na dwóch argumentach. A mianowicie zarzuca się organom, że decyzja została wydana w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz że pomiędzy orzeczeniami ww. placówek medycznych zachodzą rozbieżności. Okoliczność ta przesądza, w ocenie skarżącej, o naruszeniu przez organy przepisów procesowych. Odnosząc się do tego podnieść należy, że skarżąca w piśmie z dnia [...] marca 2022 r. skierowanym do Sądu wskazała, że do złożonego w dniu [...] października 2019 r. skierowania na badania, w związku z podejrzeniem choroby zawodowej dołączono dokumentację medyczną, w tym wyniki badań laryngoskopowych oraz dokumentację medyczną poradni foniatrycznych w B. i T.. Jednakże zarówno w aktach administracyjnych jak i sądowych brak jest tych materiałów, chociaż dla rozpoznania sprawy nie ma to większego znaczenia. Zresztą skarżąca tę kwestię podniosła dopiero po złożeniu skargi do Sądu. Trudno zatem przyjąć, jak tego domaga się skarżąca, by materiał dowodowy sprawy był niepełny. Powoływanie się przez skarżącą na etapie postępowania sądowego na badania dotyczące diagnozy jej stanu zdrowia, nie mogły być brane pod uwagę. Przede wszystkim dlatego, że powoływanie się na badania przeprowadzone w innych placówkach służby zdrowia jest nieuzasadnione, gdyż nie stanowią one potwierdzenia wystąpienia choroby zawodowej. Co więcej opinia innej jednostki medycznej nie może być uznawana za podstawę kwestionowania opinii podmiotów uprawnionych do stwierdzenia choroby zawodowej (por. wyrok NSA z 12 maja 2005 r., OSK 1488/04, pub. Lex 166671). Brak jest zatem podstaw do postawienia organom administracji zarzutu naruszenia przepisów postępowania.

W ocenie sądu organy administracji zachowały określony w rozporządzeniu tryb postępowania, wymagany przy ustalaniu choroby zawodowej, a dokonana przez nie ocena znajduje oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Tym samym nie było podstaw do powoływania innego biegłego lekarza czy też innego instytutu.

Należy w tym zakresie wskazać na orzecznictwo NSA w którym wskazuje się, że postępowanie administracyjne w przedmiocie choroby zawodowej charakteryzuje się istotną specyfiką w zakresie postępowania dowodowego. Zarówno organy inspekcji sanitarnej, jak i sądy administracyjne kontrolujące wydane przez te organy decyzje administracyjne, nie posiadają wysoko specjalistycznej wiedzy pozwalającej na samodzielną ocenę konkretnych przypadków lub jednostek chorobowych pod kątem ich zaliczenia do określonej choroby zawodowej. Organ wydający decyzję w sprawie choroby zawodowej nie jest zatem uprawniony do merytorycznej kontroli orzeczeń lekarskich, ani też dokonywania w tym zakresie własnych ustaleń prowadzących do odmiennego rozpoznania jednostki chorobowej. Orzeczenie lekarskie jest zatem wiarygodnym środkiem dowodowym służącym stwierdzeniu lub odmowie stwierdzenia choroby zawodowej (zob. np. wyrok NSA z dnia 4 listopada 2020 r. sygn. akt II OSK 2047/18 oraz wyrok NSA z dnia 19 lipca 2012 r. sygn. akt II OSK 246/12, oba CBOSA). W orzeczeniach tych podkreślono ponadto, że ,,z faktu, iż orzeczenia lekarskie mają w sprawie choroby zawodowej charakter funkcjonalny opinii biegłego wynika, iż powinny one odpowiadać wymaganiom stawianym przepisem art. 84 § 1 K.p.a. Tym samym, prawidłowe orzeczenie lekarskie musi zawierać szczegółowe uzasadnienie zawartego w nim rozstrzygnięcia, które pozwoli organowi administracji publicznej na ocenę jego rzetelności. Przeprowadzenie tego dowodu jest nadto, w świetle § 8 ust. 1 w zw. z § 5 ust. 1 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r., nie tylko obligatoryjne, lecz także nie jest dopuszczalne zastąpienie go innymi dowodami, w tym opinią innego biegłego, na przykład lekarza będącego wprawdzie biegłym sądowym, lecz niezatrudnionym w jednej z jednostek orzeczniczych, o których mowa w § 5 ust. 2 i 3 rozporządzenia, czy też niespełniającym wymagań kwalifikacyjnych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o służbie medycyny pracy. Nie jest również prawnie dopuszczalne, stwierdzenie choroby zawodowej w oparciu o opinię lekarską jednostki medycznej, w szczególności jednostki niepublicznej, spoza struktur jednostek orzeczniczych wymienionych w § 5 ust. 2 pkt 1-4 i ust. 3 omawianego rozporządzenia".

Wymaga podkreślenia, że w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim i nie są uprawnione do dowolnej, samodzielnej oceny zebranej w sprawie dokumentacji medycznej. Jednocześnie określony przez ustawodawcę tryb postępowania w sprawie chorób zawodowych nie przewiduje możliwości powoływania biegłych przez organ czy sąd celem dalszej weryfikacji wydanych orzeczeń przez jednostki orzecznicze I i II stopnia. Ocena stanu zdrowia pracownika (byłego pracownika) pod kątem występowania choroby zawodowej dokonywana jest już bowiem na etapie postępowania administracyjnego przez specjalizujące się w medycynie pracy dwie jednostki orzecznicze.

Należy mieć na uwadze, że zakwestionowania orzeczenia lekarskiego można dokonać tylko pod względem formalnym (na przykład wydanie przez nieuprawnionego lekarza, czy w nieprawidłowej formie), co w niniejszej sprawie nie miało miejsca, nie natomiast w zakresie dotyczącym ich merytorycznej treści.

Organy administracji są zatem związane ustaleniami tych orzeczeń i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia danej osoby kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących ich postawę (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2007 r., II OSK 1078/06; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 października 2010 r., III SA/Łd 272/10, czy Naczelnego Sądu Administracyjnego (przed reformą) z dnia 24 marca 2000 r., I SA 2334/99; 8 listopada 2000 r., I SA 664/00; 11 grudnia 2001 r., I SA 746/99 i 24 lutego 1998 r., I SA 1520/97, orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem, jak wynika z powyższego, zarówno organy wydające decyzje, jak i sąd dokonujący ich kontroli związane są treścią orzeczeń lekarskich wydanych przez uprawnione jednostki orzecznicze, co do kwestii stwierdzenia choroby zawodowej lub braku podstaw do jej stwierdzenia.

Naczelny Sąd Administracyjny konsekwentnie przyjmuje, że bez orzeczenia lekarskiego (opinii) bądź sprzecznie z nim organ nie może dokonać rozpoznania choroby, tym samym oznacza to, że ustalenie jednego z ważnych elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego (zob. uchwałę składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2002 r., OPS 3/02, orzeczenia.nsa.gov.pl, aktualną również w obowiązującym stanie prawnym).

Argumenty podnoszone przez skarżącą nie mogły zatem zostać uwzględnione przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy, a zaskarżona decyzja Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego jest zgodna z obowiązującym prawem, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 151 p.p.s.a.