Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 450/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-01-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6291 Nacjonalizacja przemysłu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 28, 61 § 4, 97 § 1 pkt 4, 157 § 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Irena Kamińska sędzia del. WSA Iwona Kosińska Protokolant sekretarz sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Gospodarki od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 grudnia 2009 r. sygn. akt IV SA/Wa 1770/09 w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od Ministra Gospodarki na rzecz T. K. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 2 grudnia 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1770/09, po rozpoznaniu skargi T. K. na postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania, uchylił zaskarżone postanowienie wraz z poprzedzającym je postanowieniem Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...].

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach sprawy:

Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. zawiesił postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności:

- orzeczenia nr [...] Ministra Przemysłu Ciężkiego z dnia [...] grudnia 1949 r., wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego o przejęciu przedsiębiorstw na własność Państwa, w części dotyczącej przedsiębiorstwa pod nazwą "[...] w K., ul. [...]";

– orzeczenia Ministra Przemysłu Maszynowego z dnia [...] czerwca 1952 r., wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego w sprawie zatwierdzenia protokołu zdawczo-odbiorczego przedsiębiorstwa pod nazwą "[...] w K., ul. [...]"; z wyłączeniem nieruchomości gruntowej Kraków [...] G. lwh[...] parc. Nr [...] o pow. 348 m2 oraz lwh [...] parc. Nr [...] o pow. 250 m2 .

Jednocześnie organ na podstawie art. 100 § 1 K.p.a. zobowiązał G. G., T. K. i K. S. do przeprowadzenia przed właściwymi sądami powszechnymi postępowań o uznanie Z. F.-J., S. z F. F., A. z F. A.-C., A. S. i N. z F. M. za zmarłych i następnie w ich efekcie do złożenia wniosków do właściwych sądów powszechnych o przeprowadzenie postępowań spadkowych po tych osobach w terminie 3 miesięcy od dnia otrzymania tego postanowienia.

W uzasadnieniu Minister Gospodarki wskazał, że w toku postępowania wyjaśniającego ustalono, iż w okresie bezpośrednio poprzedzającym nacjonalizację przedsiębiorstwa nieruchomość, na której było ono usadowione stanowiła własność: W. K., W. Z., małoletniej M. Z., Z. F.–J., S. z F. F., A. z F. A.-C., A. S. i N. z F. M. oraz Wytwórni [...] S.A. K.-D. Ponadto organ podał, że przed Ministrem Przemysłu i Handlu toczyło się odrębne postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] lutego 1993 r. stwierdzającą nieważność orzeczenia Ministra Przemysłu Maszynowego z dnia [...] czerwca 1952 r., wydanego w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego w sprawie zatwierdzenia protokołu zdawczo-odbiorczego przedsiębiorstwa pod nazwą "[...] w K., ul. [...]", w części dotyczącej nieruchomości gruntowej Kraków Dziel. [...] G. lwh [...] kat. [...] ogród i lwh [...] kat. [...] ze znajdującej się na niej budynkiem mieszkalnym. Minister wywodził, że stosownie do art. 28 K.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Stronami tego postępowania są zatem współwłaściciele znacjonalizowanej nieruchomości lub ich następcy prawni. Obowiązkiem zaś organu zgodnie z art. 61 § 4 K.p.a. jest zawiadomienie o toczącym się postępowaniu wszystkich jego stron. Mając na uwadze fakt, że organowi nie przedłożono dokumentacji umożliwiającej ustalenie pełnego kręgu stron, niemożliwe jest kontynuowanie postępowania administracyjnego. Okoliczność ta na mocy art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. zdaniem organu obligowała go do zawieszenia postępowania.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] grudnia 2008 r. W uzasadnieniu wskazał, iż niezasadny jest zarzut skarżącego dotyczący naruszenia art. 61 § 1 K.p.a. poprzez prowadzenie sprawy w zakresie szerszym niż wyznaczony granicami wnoszącego o wszczęcie postępowania administracyjnego, albowiem zgodnie z art. 6 i 7 K.p.a. nie jest możliwe rozpoznanie sprawy jedynie w określonym obecnie przez skarżących zakresie. Istotną okolicznością – zdaniem organu – jest to, że zaskarżona decyzja obejmowała nie tylko mienie stanowiące własność W. K., lecz także stanowiła podstawę nacjonalizacji własności innych podmiotów, zatem mają oni, względnie ich następcy prawni, prawo i obowiązek występowania w sprawie w charakterze stron. Okoliczność ta w ocenie organu wynika nie tylko z załącznika nr 5 do protokołu zdawczo-odbiorczego przedsiębiorstwa pod nazwą "[...] w K., ul. [...]", sporządzonego w dniu [...] czerwca 1950 r. wymieniającego między innymi nieruchomości stanowiące własność osób trzecich, jak również z samej treści protokołu zdawczo-odbiorczego. Organ nie zgodził się z twierdzeniami skarżących, iż wymienione w postanowieniu nieruchomości, które nie należały do W. K. nie mają nic wspólnego ze sprawą nacjonalizacji przedmiotowego przedsiębiorstwa, nieruchomości te nie są bowiem wymienione w protokole ani załączniku do niego, a zatem ich właściciele nie są stroną tego postępowania. Zdaniem organu z ogólnej zasady prawnej wynika, iż niedopuszczalne jest takie redagowanie osnowy decyzji, która dla wyjaśnienia jej treści odsyła do innych dokumentów nie stanowiących załącznika zaskarżonej decyzji. W szczególności, w decyzji dotyczącej stwierdzenia nieważności konkretnego orzeczenia nie mogą znajdować się rozstrzygnięcia nie nawiązujące wprost do tego orzeczenia.

Ponadto Minister Gospodarki podniósł, że w postępowaniu nieważnościowym musi zachodzić jedność podmiotu i przedmiotu względem postępowania kontrolowanego, tzn. ich zakresy winny być tożsame. Wynika z tego, że omawiane postępowanie toczyć się może jedynie w przedmiocie decyzji nacjonalizacyjnej i z udziałem właściciela przedsiębiorstwa oraz wszystkich współwłaścicieli znacjonalizowanych parcel lub pełnego kręgu ich spadkobierców.

Minister Gospodarki wywodził, że granice w jakich strona żąda wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, nie wiążą organu nadzoru. Jeśli przesłanki nieważności dotyczą całości decyzji, organ nadzoru stwierdza nieważność całej decyzji, choćby strona inicjująca postępowanie nadzorcze żądała stwierdzenia nieważności decyzji tylko w części. W ocenie Ministra kluczowe znaczenie ma tu okoliczność, iż przedmiotem prowadzonego postępowania nieważnościowego jest ocena decyzji nacjonalizującej przedsiębiorstwo pod nazwą "[...] w K. ul. [...]" – jako zorganizowanej całości, a nie jego poszczególnych składników. W ocenie organu pojęcie przedsiębiorstwa należy rozpatrywać w znaczeniu przedmiotowym, co pozwalało na przejęcie na własność Państwa wszystkich składników majątkowych przedsiębiorstwa, niezbędnych do jego prawidłowego funkcjonowania, bez względu na stosunki własnościowe i reguły wprowadzania ich do struktury przedsiębiorstwa. Ponadto Minister przedstawił argumentację zawartą w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2008 r.

W skardze na powyższe postanowienie T. K. zarzucił:

– naruszenie art. 28 K.p.a. poprzez błędne określenie kręgu stron postępowania administracyjnego oraz poprzez błędną interpretację pojęcia interesu prawnego prowadzącą do przyjęcia, że interes prawny ma osoba, na której sytuację prawną ani nawet faktyczną postępowanie nie ma wpływu;

– naruszenie art. 61 § 4 K.p.a przez błędne przyjęcie, że organ obowiązany jest poinformować o wszczęciu postępowania osoby nie będące stronami w sprawie;

– naruszenie art. 34 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na zaniechaniu wystąpienia do sądu z wnioskiem o ustanowienie kuratora dla nieobecnych stron postępowania;

– naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. poprzez przyjęcie, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu przepisu jest ustalenie kręgu spadkobierców po współwłaścicielach nieruchomości objętej decyzją nacjonalizacyjną, w sytuacji kiedy postępowanie w sprawie nieważności decyzji dotyczy jedynie jej części, która nie obejmuje swoim zakresem udziału w nieruchomości należnego tym właścicielom.;

– naruszenie art. 6 w zw. z art. 100 § 1 K.p.a. w zw. z art. 527 w zw. z art. 510 § 1 K.p.c. poprzez zobowiązanie strony do dokonania czynności, do wykonania której strona nie ma legitymacji czynnej;

– naruszenie przepisów postępowania administracyjnego poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia w oparciu o jedynie część dokumentów składających się na akta sprawy i w związku z tym pominięcie oświadczeń wnioskodawcy składanych w trakcie postępowania;

– naruszenie ogólnych zasad postępowania administracyjnego: zasady załatwiania sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu obywatela z art. 7 K.p.a. oraz zasady szybkości i ograniczonego formalizmu z art. 12 § 1 K.p.a.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia z dnia 11 grudnia 2008 r. o zawieszeniu postępowania w sprawie.

W odpowiedzi na skargę Minister Gospodarki podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględniając skargę powołanym na wstępie wyrokiem uznał, że zarówno postanowienie Ministra Gospodarki z dnia [...] kwietnia 2009 r., jak i poprzedzające je postanowienie z dnia [...] grudnia 2008 r. naruszają przepisy prawa.

Jak zauważył Sąd, z zaskarżonego postanowienia wynika, że w ocenie Ministra Gospodarki nieruchomości oznaczone jako parcele lwh [...] nr [...], lwh [...] nr [...] lwh [...] nr [...] stanowiące własność osób trzecich to jest Z. F. J., S. z F. F., A. z F. A.- C., A. S. i N. z F. M. zostały objęte zaskarżoną decyzją nacjonalizacyjną, o czym świadczy załącznik nr 5 do protokołu zdawczo-odbiorczego przedsiębiorstwa "[...]". W ocenie zaś Sądu stwierdzenie to nie znajduje odzwierciedlenia we wskazanym dokumencie. W wykazie, na który powołuje się Minister, brak jest jakiejkolwiek nieruchomości, która stanowiłaby własność Z. F. J., S. z F. F., A. z F. A.-C., A. S. i N. z F. M.

Zgodnie zaś z § 75 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw zatwierdzony protokół zdawczo-odbiorczy, który stanowił integralną część decyzji administracyjnej powinien zawierać: powołanie się na ogłoszenie, określone w § 73, z podaniem daty Wojewódzkiego Dziennika Urzędowego, w którym ogłoszenie nastąpiło, dokładny opis przedsiębiorstwa, wymienienie wszystkich składników majątkowych przedsiębiorstwa, opis urządzeń technicznych przedsiębiorstwa, spis inwentarza przedsiębiorstwa, prawa i zobowiązania przedsiębiorstwa. Jak wynika z końcowej treści tego protokołu, sporządzono do niego 37 załączników, które miały sprostać wymaganiom zacytowanego wyżej przepisu. Jednakże z treści pięciostronicowego protokołu nie wynika, by wymienione zostały wszystkie składniki przedsiębiorstwa, czy też spis inwentarza przedsiębiorstwa. W ocenie Sądu nie można wysnuć wniosku, że na podstawie zaskarżonej decyzji nacjonalizacyjnej zostały przejęte nieruchomości stanowiące własność osób trzecich to jest Z. F.-J., S. z F. F., A. z F. A.-C., A. S. i N. z F. M., tylko z tego powodu, że właściciel przedsiębiorstwa W. K. w treści protokołu stwierdził, że od szeregu lat użytkuje lwh. [...] lkat. [...], lwh. [...] lkat. [...] i lwh [...] lkat [...] o ogólnym obszarze 42 m2 . Ponadto, ani powierzchnia, ani numery tych nieruchomości nie pokrywają się z numerami parceli wymienionymi w zaskarżonym postanowieniu. Jak spostrzegł Sąd, było to jedynie oświadczenie właściciela, które miało na celu ustalenie składników majątku nacjonalizowanego przedsiębiorstwa. Natomiast załącznik nr 5 – jak w nim określono – zawiera "Wykaz terenów wchodzących w skład przedsiębiorstwa", a więc wymienia szczegółowo nieruchomości wchodzące w skład przedsiębiorstwa i podlegające nacjonalizacji. Skoro – wbrew twierdzeniom Ministra Gospodarki – załącznik ten nie wymienia nieruchomości stanowiących własność Z. F.-J., S. z F. F., A. z F. A.-C., A. S. i N. z F. M., to w takiej sytuacji nie można przyjąć, że nieruchomości te podlegały nacjonalizacji.

Sąd nie podzielił też poglądu wyrażonego przez Ministra Gospodarki, iż przejęciu podlegały nie tylko składniki majątkowe należące do właściciela przedsiębiorstwa, lecz także mienie osób trzecich, które uznano za niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania przedsiębiorstwa. Przepis art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17 ze zm.) w zw. z art. 6 ust. 1 tej ustawy nie obejmował przejęcia na własność Państwa nieruchomości włączonej do tego przedsiębiorstwa, która nie należała do przedsiębiorcy, lecz stanowiła własność osoby trzeciej (por. uchwała NSA z 5 listopada 2007 r., I OPS 2/07, ONSAiWSA 2008/1/5).

W ocenie Sądu I instancji, z powyższego wynika, że uzasadnione było pominięcie w powyższym wykazie (załączniku nr 5) nieruchomości stanowiących własność Z. F. J., S. z F. F., A. z F. A. – C., A. S. i N. z F. M.

Wskazując na powyższe za zasadny Sąd uznał zarzut dotyczący naruszenia art. 28 K.p.a poprzez błędne określenie stron postępowania, skoro bowiem zaskarżone orzeczenia (objęte postępowaniem nieważnościowym) nie dotyczyły nieruchomości osób trzecich, to ani te osoby trzecie, ani ewentualnie ich następcy prawni nie mają interesu prawnego dającego podstawy do uczestnictwa w tym postępowaniu. Okoliczność ta, w ocenie Sądu, przesądza również o zasadności drugiego z zarzutów skargi to jest naruszeniu art. 61 § 4 K.p.a., albowiem organ prowadzący postępowanie obowiązany jest powiadomić o wszczęciu postępowania jedynie podmioty będące stronami w sprawie.

W ocenie Sądu, okoliczności te częściowo uzasadniają również naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., w sytuacji bowiem, gdy orzeczenia weryfikowane w trybie nieważnościowym nie dotyczą nieruchomości stanowiącej własność tych osób, nie istnieje konieczność poszukiwania ich spadkobierców, a co za tym idzie odpada podstawa zawieszenia postępowania na mocy tego przepisu.

Wobec powyższego Sąd uznał, że fakt, iż postępowanie nie odnosi się do nieruchomości stanowiącej własność osób trzecich, bezpodstawnym stają się rozważania odnośnie zakresu zaskarżenia decyzji w sprawie o stwierdzenie jej nieważności.

Za pozbawiony zasadności uznał Sąd zarzut naruszenia art. 34 K.p.a. stwierdzając, że przy założeniu, iż uczestnikami postępowania byłyby osoby trzecie to organ mógłby wystąpić o ustanowienia kuratora jedynie w odniesieniu do osób fizycznych nieobecnych, a nie nieżyjących.

Niezasadnym Sąd uznał również zarzut naruszenia art. 6 z zw. z art. 100 § 1 K.p.a. w zw. z art. 527 w zw. z art. 510 § 1 K.p.c., iż strona skarżąca nie posiadała legitymacji czynnej do wystąpienia do złożenia do sądu powszechnego wniosku o stwierdzenie zgonu, a następnie o stwierdzenie nabycia spadku po Z. F. J., S. z F. F., A. z F. A.- C., A. S. i N. z F. M. Zgodnie bowiem z art. 527 K.p.c. do zgłoszenia wniosku o uznanie za zmarłego jest każdy zainteresowany. Zainteresowanym zaś w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania cywilnego jest każdy czyich praw dotyczy wynik postępowania (art. 510 § 1 K.p.c.), w sytuacji więc gdyby nieruchomości osób trzecich zostały przejęte na własność Państwa w drodze postępowania nacjonalizacyjnego skarżący posiadałby legitymację czynną do zainicjowania takich postępowań nieprocesowych przed sądem powszechnym. Jednakże przejęcie, że nieruchomości osób trzecich nie były przedmiotem nacjonalizacji czynią te rozważania bezprzedmiotowym.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 i 12 § 1 K.p.a. Sąd uznał, że zastrzeżenia skarżącego nie mogą być uznane za bezpodstawne, albowiem takie działanie organu nie jest zgodne z zasadą załatwiania sprawy z uwzględnieniem interesu obywateli oraz narusza zasadę szybkości postępowania zawartą w art. 12 K.p.a.

W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku Minister Gospodarki, podniósł następujące zarzuty:

1) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako: P.p.s.a.), w związku z art. 28 w zw. z art. 157 § 2 K.p.a. w związku z § 75 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa poprzez błędną i dowolną interpretację pojęcia "strony" sprowadzającą się do przyjęcia, że właściciele składników majątkowych włączonych do znacjonalizowanego przedsiębiorstwa pn. "[...] w K., ul. [...]" nie posiadają interesu prawnego do uczestniczenia w tym postępowaniu pomimo, iż w protokole zdawczo-odbiorczym przedsiębiorstwa "[...]" położonego w K. przy ul. [...], sporządzonego w dniu [...] czerwca 1950 r. wymieniono m.in. nieruchomości stanowiące własność osób trzecich – Wytwórni [...] S.A. K. – D., Z. F.-J., S. z F. F., A. z F. A.-C., A. S. i N. z F. M.;

2) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ P.p.s.a. w związku z § 75a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 stycznia 1947 r. w sprawie trybu postępowania przy przejmowaniu przedsiębiorstw na własność Państwa sprowadzające się do przyjęcia, iż to załącznik do protokołu a nie zatwierdzony protokół zdawczo-odbiorczy przedsiębiorstwa "[...]" położonego w K. przy ul. [...], sporządzony w dniu [...] czerwca 1950 r., wymieniający m.in. nieruchomości stanowiące własność osób trzecich stanowi integralną część orzeczenia właściwego ministra o przejęciu przedsiębiorstwa na własność Państwa;

3) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ P.p.s.a. w związku z art. 3 ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej (Dz. U. Nr 3, poz. 17 ze zm.), na podstawie którego dokonano nacjonalizacji przedsiębiorstwa "[...]" położonego w K. przy ul. [...], poprzez błędne przyjęcie, iż ma do niego zastosowanie uchwała NSA z dnia 5 listopada 2007 r., I OPS 2/07 (ONSAiWSA 2008/1/5) dotyczącego art. 2 ust. 1 ustawy o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej.

Wskazując na powyższe Minister Gospodarki wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz organu kosztów zastępstwa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Należy zgodzić się z poglądem zawartym w skardze kasacyjnej, iż w postępowaniu o stwierdzenie nieważności orzeczeń dotyczących nacjonalizacji przedsiębiorstwa, stronami postępowania są wszyscy właściciele nieruchomości przejętych w trybie przepisów ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi gospodarki narodowej. Przy czym wbrew stanowisku Sądu I instancji nie ma tutaj znaczenia, że przejęcie przez Państwo na własność przedsiębiorstwa nie mogło obejmować przejęcia własności nieruchomości włączonej do tego przedsiębiorstwa, które nie należało do przedsiębiorcy lecz stanowiło własność osoby trzeciej.

Jeżeli bowiem orzeczeniem nacjonalizacyjnym przejęto nieruchomość stanowiącą własność osoby trzeciej, to osoba ta lub jej następcy prawni mają interes prawny w postępowaniu o stwierdzenie nieważności takiego orzeczenia i powinni brać w nim udział.

Jednakże w niniejszej sprawie pozostaje do rozstrzygnięcia kwestia czy nieruchomości stanowiące własność osób trzecich, tj. Z. F.-J., S. F., A. A.-C., A. S. i N. M. zostały przejęte na własność Państwa przedmiotowym orzeczeniem nacjonalizacyjnym.

Organ powołuje się tutaj na treść protokołu zdawczo-odbiorczego, w którym właściciel przedsiębiorstwa wskazał na użytkowanie nieruchomości stanowiących własność wskazanych wyżej osób.

Jednakże samo to oświadczenie nie przesądza, że decyzją nacjonalizacyjną objęte zostały również te nieruchomości.

Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej z protokołu tego, na str. 2 w sposób jednoznaczny wynika, że "Przynależność przejmowanego przedsiębiorstw stanowią tereny wymienione w oddzielnym wykazie, zał. Nr 5".

Natomiast jak słusznie wskazał Sąd I instancji w załączniku nr 5 nie zostały wskazane parcele Lwh[...] nr [...], Lwh [...] nr [...], Lwh [...] nr [...] stanowiące własność osób trzecich. Załącznik ten może budzić wątpliwości czy jest kompletny (np. ostatnia pozycja wyraźnie jest inaczej ujęta niż pozostałe) bowiem jest to niepotwierdzona za zgodność z oryginałem kserokopia. Jednakże te kwestie winny być wyjaśnione przez organ prowadzący postępowanie. Nie mógł on bowiem opierać swojego postanowienia o zawieszeniu postępowania jedynie na treści protokołu zdawczo-odbiorczego, z którego nie wynika, iż przedmiotowe nieruchomości zostały objęte orzeczeniem nacjonalizacyjnym i w tym zakresie odsyła do załącznika stanowiącego integralną część protokołu.

Dodać należy, iż prawidłowy jest pogląd Ministra Gospodarki zawarty w zaskarżonym postanowieniu odnoszący się do zakresu postępowania o stwierdzenie nieważności danego aktu administracyjnego. Wbrew stanowisku skarżącego T. K. organ rozpoznający niniejszą sprawę zobligowany jest dokonać oceny istnienia wady kwalifikowanej w stosunku do orzeczenia Ministra Przemysłu Ciężkiego z dnia [...] grudnia 1949 r. o przejęciu przedsiębiorstwa pod nazwą "[...] w K. ul. [...]", a nie jedynie do wybranych przez stronę składników majątkowych przejętego przedsiębiorstwa.

Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszej sprawie nie posiada uprawnień do oceny ostatecznej decyzji Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] lutego 1993 r. rozstrzygającej o nieważności przedmiotowego orzeczenia w odniesieniu do określonych nieruchomości przejętych w ramach nacjonalizacji ww. przedsiębiorstwa.

Jednakże pozostająca w obrocie prawnym powyższa decyzja nie przesądza, iż organ w niniejszej sprawie ma rozstrzygać sprawę ponownie jedynie w odniesieniu do niektórych składników majątkowych znacjonalizowanego przedsiębiorstwa. Organ zobowiązany jest oceniać orzeczenie nacjonalizacyjne w jego całokształcie i w stosunku do wszystkich pozostałych składników majątkowych, nieobjętych ww. decyzja Ministra Przemysłu i Handlu z dnia [...] lutego 1993 r.

Reasumując, wskazać należy, iż stronami postępowania nieważnościowego są wszyscy byli właściciele lub ich następcy prawni nieruchomości przejętych w ramach orzeczenia nacjonalizacyjnego przedmiotowego przedsiębiorstwa.

Jednocześnie na tym etapie postępowania brak jest dowodów, aby orzeczeniem tym objęte były nieruchomości o wskazanych wyżej danych identyfikacyjnych, a co za tym idzie brak jest przesłanek do ustalenia następców prawnych b. właścicieli tych nieruchomości.

Z tych wszystkich względów uznając, iż wyrok Sądu I instancji odpowiada prawu, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 oraz art. 204 pkt 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.