Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 707/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-10-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i wstrzymano wykonanie
Powołane przepisy: article: art. 184 w zw. z art. 197 § 2, art. 61 § 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 1 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Prezydenta m. st. Warszawy na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1170/10 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) kwietnia 2010 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia odszkodowania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury z dnia (...) kwietnia 2010 r. nr (...)


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 1170/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) kwietnia 2010 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia odszkodowania.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż Prezydent m. st. Warszawy pismem z dnia 27 maja 2010 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia (...) kwietnia 2010 r. nr (...) w przedmiocie ustalenia odszkodowania. W dniu 14 czerwca 2010 r. skarżący przesłał do Sądu wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

Wydając zaskarżone postanowienie Sąd pierwszej instancji podniósł, że skarżący w uzasadnieniu wniosku nie wskazał żadnych okoliczności, które dałyby podstawy do stwierdzenia, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki z art. 61 §3 P.p.s.a. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji opierając swoje rozstrzygnięcie o ocenę wniosku skarżącego, jak i materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w aspekcie wystąpienia, bądź też niewystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, to jest niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, uznał, że wniosek strony nie może zostać uwzględniony. Ponadto jego zdaniem skutki realizacji zobowiązań pieniężnych z natury rzeczy są odwracalne

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyło Miasto st. Warszawy zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 P.p.s.a. W motywach zażalenia wskazało, iż argumentacja zawarta we wniosku z dnia 14 czerwca 2010 r. w wystarczający sposób uprawdopodabniała, że wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący wskazał przede wszystkim, że odszkodowanie ustalone zaskarżoną decyzją zostało ustalone w sposób rażąco zawyżony, co zostało wykazane poprzez złożenie wraz ze skargą innej wyceny sporządzonej przez innego rzeczoznawcę. Już z porównania tychże operatów wynika, że wycena, na której oparły się organy ustalając odszkodowanie, została zawyżona o 78 %. Biorąc z kolei pod uwagę wysokość odszkodowania ustalonego przez Wojewodę Mazowieckiego w wysokości 2.211.740 zł, należy wskazać, że kwota odszkodowania została zawyżona w decyzji o 1.725.157,20 zł. Biorąc pod uwagę fakt, że Prezydent m.st. Warszawy, jako płatnik ustalonego w decyzji odszkodowania, zobowiązany jest do szczególnej staranności w wydawaniu publicznych środków finansowych i w zarządzaniu mieniem ogólnonarodowym, wypłata około 13 milionowego odszkodowania, tj. wartości zawyżonej, w sytuacji, gdy ustalona jego wysokość jest przedmiotem sporu, spowodowała by znaczną szkodę w budżecie m. st. Warszawy. Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest w ocenie skarżącego niezbędne z uwagi na niebezpieczeństwo naruszenia dyscypliny finansów publicznych poprzez nienależyte wypłacenie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę publiczną, pomimo ewidentnego w sprawie zawyżenia wysokości należnego odszkodowania, co zostało poparte dowodem w postaci operatu szacunkowego.

Skarżący podniósł również, że wypłata odszkodowania może doprowadzić do powstania nieodwracalnych lub też trudnych do odwrócenia następstw np. do trwałego rozdysponowania kwotą odszkodowania i niemożliwości uzyskania zwrotu uiszczonej kwoty. Jest to szczególnie uzasadnione biorąc pod uwagę, że odszkodowanie wypłacane byłoby w niniejszej sprawie na rzecz spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, której kapitał zakładowy wynosi 25.000 zł. Kapitał ten został też obniżony z kwoty 50.500 zł, co wskazuje na złą kondycję finansową spółki, szczególnie w sytuacji gdy przedmiotem działalności spółki jest wykonywanie robót budowlanych, zaś powszechnie wiadomą rzeczą jest że w branży budowlanej panuje kryzys. Skarżący nie jest w stanie zweryfikować aktualnej, kondycji finansowej spółki, bowiem spółka nie złożyła jeszcze do Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego sprawozdania finansowego za rok 2009 r.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zaznaczyć należy, iż chodzi tu o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu.

W przedmiotowej sprawie analiza wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, iż skarżący nie wykazał przesłanek określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Podkreślenia bowiem wymaga, że wnioskodawca działając we własnym, procesowym interesie wnosząc o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu powinien jedynie uprawdopodobnić, że na skutek jego wykonania takie konsekwencje mogą nastąpić, wskazując okoliczności uzasadniające powyższe przypuszczenie.

We wniosku Prezydent m. st. Warszawy wskazał, że konieczność jego złożenia wynika z obawy wyrządzenia znacznej szkody w majątku, której skutki byłyby trudne do odwrócenia w przypadku niewstrzymania wykonania decyzji ustalającej wysokość odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną w trybie ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawione argumenty dotyczące wystąpienia w sprawie niebezpieczeństwa wypłaty odszkodowania w zawyżonej wysokości, świadczą o wystąpieniu w sprawie przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody majątkowej. Nie ulega wątpliwości, że jednorazowa wypłata przez Prezydenta m. st. Warszawy odszkodowania w wysokości 2 211 740 zł spowoduje jednoczesne naruszenie dyscypliny finansów publicznych oraz może spowodować trudności w odzyskaniu powyższej kwoty od podmiotu wywłaszczonego, w przypadku uchylenia przez Sąd pierwszej instancji zaskarżonej decyzji Ministra Infrastruktury. Wykonanie decyzji przed podjęciem przez Sąd pierwszej instancji rozstrzygnięcia co do zasadności wniesionej skargi może zatem prowadzić do wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody. Konieczność zapłacenia przez Prezydenta m. st. Warszawy odszkodowania w wysokości 2 211 740 zł wiąże się bowiem z utratą środków finansowych przeznaczonych na inne cele, co w konsekwencji mogłoby doprowadzić do ich niezrealizowania.

W sprawach o wywłaszczanie nieruchomości źródłem obowiązku dla zapewnienia słusznego odszkodowania musi być przede wszystkim konieczność właściwego wyważenia interesów - publicznego i prywatnego. Obowiązek ten przewiduje wprost art. 7 K.p.a. W niniejszej sprawie biorąc pod uwagę wysokość odszkodowania przyznanego decyzją Ministra Infrastruktury należy zauważyć, że interes publiczny przemawia za wstrzymaniem jej wykonania. Z kolei interes prywatny właścicieli wobec tego nie ucierpi, ponieważ spór w niniejszej sprawie toczy się jedynie o wysokość zasądzonego odszkodowania, a nie o uprawnienie do jego otrzymania. Tak więc odszkodowanie zostanie skarżącym niewątpliwie wypłacone po zakończeniu postępowania przed Sądem pierwszej instancji w zwaloryzowanej wysokości na dzień jego zapłaty, zgodnie z art. 132 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 197 § 2 oraz art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.