Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1002/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7,  art. 8, art. 9, art. 10 § 1,  art. 12 § 1, art. 28, , art. 65 § 1, art. 66a § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 104,  art. 107 § 1 pkt 6, art. 138 § 2, art. 142, art. 144, art. 145 § 1 pkt 4, art. 145 § 1 pkt 6, art. 147, art. 148, art.
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 2 pkt 5, art. 28 ust. 2, art. 29 ust. 1 pkt 20. art. 29 ust. 4 pkt 1, art. 30 ust. 1 pkt 1, art. 33 ust. 1, art. 33 ust. 2 pkt 1, art. 34 ust. 3 pkt 5
journal: Dz.U. 2020 poz 1333
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
article: art. 15 ust. 2
journal: Dz.U. 2017 poz 328
law: Ustawa z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków - tekst jedn.
article: art. 36 ust. 1 pkt 1, art. 36 ust. 5
journal: Dz.U. 2018 poz 2067
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami - tekst jedn.
article: art. 40 ust. 1 i art. 40 ust. 2 pkt 2, art. 40 ust. 5
journal: Dz.U. 2016 poz 1440
law: Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych - tekst jedn.
article: § 26, § 29
journal: Dz.U. 2015 poz 1422
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
article: art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 29 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 469
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne - tekst jedn.
article: art. 15 zzs4 ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 1842
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych - t.j.
article: art. 141 § 4, art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Asesor WSA Jan Szuma (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 listopada 2020 r. sprawy ze skargi P. F. decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., [...] Wojewoda (zwany dalej "Wojewodą"), po rozpatrzeniu odwołania P. F., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] (zwanego dalej "Starostą") z dnia [...] czerwca 2019 r., [...] o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej tegoż organu z dnia [...] września 2017 r., [...], [...]

Powyższe rozstrzygnięcia wydano w następujących okolicznościach udokumentowanych w aktach sprawy.

Ostatnią z wymienionych wyżej decyzji (z dnia [...] września 2017 r.) zatwierdzono projektu budowlany i udzielono Gminie [...] pozwolenia na przebudowę i modernizację nawierzchni [...] i deptaków [...] i ul. [...] wraz z przebudową istniejącego oświetlenia ulicznego oraz iluminacyjnego Ratusza, budową kablowych linii zasilających niskiego napięcia, budową oświetlenia iluminacyjnego pomników, fontanny i placu [...], budową sieci gazowej i wodociągowej, rozbiórką i budową sieci kanalizacji sanitarnej i deszczowej na działkach [...], [...], [...], [...], [...] [...], [...], [...], [...] położonych w [...] w rejonie ulic: [...], [...], [...], [...] (k. 183-185 akt administracyjnych pozwolenia na budowę [...]; opisana inwestycja określane będzie dalej także skrótowo jako "przebudowa R.").

Powyższą decyzję [...] września 2017 r. odebrał osobiście pełnomocnik Gminy [...] i nie wniesiono od niej odwołania (k. 184 akt administracyjnych pozwolenia na budowę [...]).

Pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. P. F. wniósł na podstawie art. 148 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm. dalej "K.p.a.") o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] Podkreślił, że wykaże, iż jest stroną wskazanego postępowania, gdy zostanie mu umożliwione zapoznanie się z zatwierdzonym projektem budowlanym (k. 2-18 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. Starosta zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu postępowania (k. 21 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. P. F. uzupełnił podanie z dnia [...] grudnia 2018 r. Wyjaśnił, że działka [...] wymieniona w decyzji Starosty [...], a więc działka na której najprawdopodobniej mają być prowadzone roboty budowlane, graniczy bezpośrednio z działką [...], której jest właścicielem. Dodał, że wedle dostępnych mu opisów inwestycji przebudowa [...] obejmuje realizację przyłączy, a więc i przyłączy do jego budynku. Zaznaczył też, że wedle uchwały Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2017 r., III SZP 2/16 realizacja przyłączy pozostaje w gestii osób ubiegających się o przyłączenie (k. 28-30 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. P. F. wystąpił o przeprowadzenie dowodu z projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] (k. 31-42 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] stycznia 2019 r. zawiadomiono P. F. o zebraniu materiału dowodowego (k. 49-50 akt administracyjnych [...]).

P. F. zapoznał się z aktami sprawy (k. 57 akt administracyjnych [...]) i wniósł o założenie dla nich metryki stosownie do art. 66a § 1 K.p.a., ponumerowania akt oraz wydania określonych dokumentów (k. 58-64 akt administracyjnych [...]). Kolejnymi pismami z dnia [...] lutego 2019 r. złożył także dalsze trzynaście żądań, między innymi wystąpił także o dołączenie do akt sprawy składanych (i wymienionych przez niego) wniosków o udzielenie informacji publicznej (k. 66 akt administracyjnych [...]) oraz innych dokumentów (k. 68 akt administracyjnych [...]), zwrócił się o przekazanie podania organowi wyższego stopnia w związku z zachodzącymi powodami wyłączenia Starosty (k. 69 akt administracyjnych [...]), wystąpił o przeprowadzenie dowodów z wymienionych dokumentów (k. 71-80 akt administracyjnych [...]) w tym projektu budowlanego przebudowy [...]. P. F. wystąpił także o umożliwienie mu dokonania fotokopii akt sprawy (k. 81 akt administracyjnych [...]).

Postanowieniem z dnia [...] lutego 2019 r., [...] Starosta, działając na podstawie art. 149 § 3 i 4 w zw. z art. 147-148 K.p.a., odmówił P. F. wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] (k. 86-91 akt administracyjnych [...]), uznając, że ten uchybił terminowi z art. 148 K.p.a.

Na powyższe postanowienie P. F. wniósł zażalenie (k. 101-103 akt administracyjnych [...]).

Zażalenie następnie uzupełnił pismem z dnia [...] marca 2019 r. (k. 111-122 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] lutego 2019 r. P. F. złożył do Wojewody pismo, w którym ponownie wystąpił o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] Zaznaczył, że w jego ocenie to Wojewoda jest właściwy do rozpoznania tego podania (k. 134-136 akt administracyjnych [...]).

Powyższe podanie Wojewoda przekazał na podstawie art. 65 § 1 K.p.a. Staroście (k. 137-138 akt administracyjnych [...]).

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r., [...] Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 2 w zw. z art. 144 K.p.a., uchylił postanowienie Starosty o odmowie P. F. wznowienia postępowania, a sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W motywach postanowienia organ Wojewoda ustalił, że wnioskodawca dowiedział się o decyzji z dnia [...] września 2017 r., [...], [...], gdy została mu ona przesłana przy piśmie z dnia [...] listopada 2018 r., które mu doręczono [...] listopada 2018 r. Oznacza to, że wniosek o wznowienie postępowania (złożony [...] grudnia 2018 r.) wpłynął do organu z zachowaniem terminu wynikającego z art. 148 K.p.a. (k. 43-47 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r., [...] P. F. ponownie zawiadomiono o prowadzonym postępowaniu z jego wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] (k. 146-147 akt administracyjnych [...]).

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r., [...] Starosta, działając na podstawie art. 142, art. 149 § 1 oraz art. 150 § 1 w zw. z art. 149 § 1 pkt 4 K.p.a., wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] (k. 152-153 akt administracyjnych [...]).

Pismami z tego samego dnia Starosta wystąpił do [...] sp. z o.o. w [...] oraz do Zakładu Wodociągów w Kanalizacji w [...] sp. z o.o. z zapytaniem, czy właściciele nieruchomości podłączonych do sieci administrowanych przez te spółki są właścicielami przyłączy doprowadzonych do ich działek (k. 158 i 161 akt administracyjnych [...]). Ponadto pismem z dnia [...] maja 2019 r. Starosta zwrócił się z takim samym zapytaniem do Burmistrza [...] – w odniesieniu do własności przyłączy kanalizacji deszczowej w drogach gminnych (k. 166 akt administracyjnych [...]).

[...] w [...] sp. z o.o. wyjaśnił, że jest właścicielem sieci sanitarnej wraz z przyłączami znajdujących się w granicach działki [...] (k. 164 i 168akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] maja 2019 r., [...] [...] sp. z o.o. wyjaśniła, że właścicielem przyłączy w [...] w [...] jest [...] sp. z o.o. (k. 196 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] maja 2019 r., [...] Burmistrz wyjaśnił, że własność przyłączy kanalizacji deszczowej zależy od okresu, w jakim zostały one wykonane. Niemniej poinformował, że inwestycja obejmująca rewitalizację [...] w [...] nie zakłada ingerencji w działki prywatne (k. 309-310 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] maja 2019 r. P. F. zwrócił uwagę organowi na fakt, że ten nie rozpoznał jego żądań, w tym dotyczącego przekazania odwołania do organu właściwego - Wojewody (pierwotnie żądanie [...] z dnia [...] lutego 2019 r.) (k. 175-182 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] maja 2019 r. Starosta odpowiedział P. F., wyjaśniając, że wcześniej jego podanie z dnia [...] lutego 2019 r., złożone bezpośrednio do Wojewody, zostało przez organ wyższego stopnia zwrócone Staroście, gdyż uznano, że nie zachodzą przesłanki z art. 150 § 2 K.p.a. Jeśli chodzi o zakres postępowania dowodowego, to Starosta zapewnił, że działa w oparciu o dokumenty, z których dowód chce przeprowadzić P. F.. Nie zostały one jednak dołączone do akt, gdyż celem wznowionego posterowania jest właśnie zbadanie, czy wnioskodawca jest stroną postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] (k. 183-184 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] maja 2019 r. P. F. zażądał rozpoznania jego żądań [...] [...] złożonych w pismach z dnia [...] lutego 2019 r. (k. 192-195 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] maja 2019 r. Starosta odpowiedział P. F. na jego wnioski (k. 306 akt administracyjnych [...]).

Następnie na k. 311-316 akt administracyjnych [...] włączono wydruki z informacji z rejestru gruntów dotyczące działek, na których zaprojektowano inwestycję według decyzji z dnia [...] września 2017 r., [...], [...]

Pismem z dnia [...] czerwca 2019 r., [...] Starosta zawiadomił wnioskodawcę o zebraniu materiału dowodowego i o możliwości wypowiedzenia się zgodnie z art. 10 § 1 K.p.a. (k. 317 akt administracyjnych [...])

Po zapoznaniu się z aktami sprawy, pismem z dnia [...] czerwca 2019 r. P. F. złożył szereg wniosków dowodowych dotyczących dokumentacji, w tym projektowej, która jego zdaniem powinna być przez organ uwzględniona podczas rozpatrywania sprawy (k. 334-344 akt administracyjnych [...]).

W kolejnym piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. P. F. ustosunkował się do materiału sprawy podnosząc, że postępowanie było prowadzone z naruszeniem szeregu przepisów K.p.a. z zakresu postępowania dowodowego. W szczególności podkreślił, że nie dołączono do akt sprawy projektu budowlanego przebudowy [...] w [...]. Zaznaczył także, że odmawiano mu dostępu do niektórych akt sprawy. W piśmie zaznaczył też, że budynek przy [...] w [...], którego jest właścicielem, jest wpisany do rejestru zabytków (k. 357-360 akt administracyjnych [...]).

Decyzją z dnia [...] czerwca 2019 r., [...] Starosta, działając na podstawie art. 104, 150 § 1, 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 149 § 2, art. 145 § 1 pkt 4 i art. 28 K.p.a., odmówił P. F. uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] W motywach rozstrzygnięcia – przedstawiwszy przebieg sprawy – wyjaśnił, że projekt budowlany zatwierdzony decyzją Starosty z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] został wykonany zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1935). Zgodnie z § 8 ust. 2 pkt 1 tego rozporządzenia, część opisowa projektu, sporządzona w uwzględnieniem § 7, powinna określać przedmiot inwestycji, a w przypadku zamierzenia budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt budowlany – zakres całego zamierzenia i w razie potrzeby kolejność realizacji obiektów. Następnie w § 8 ust. 3 pkt 6 wskazano także, że w części rysunkowej należy określić układ sieci i instalacji uzbrojenia terenu, przedstawiony z przyłączami do odpowiednich sieci zewnętrznych i wewnętrznych oraz urządzeń budowlanych, w tym: wodociągowych, ujęć wody ze strefami ochronnymi, cieplnych, gazowych i kanalizacyjnych lub służących do oczyszczania ścieków, oraz określający sposób odprowadzania wód opadowych, z podaniem niezbędnych profili podłużnych, spadków, przekrojów przewodów oraz charakterystycznych rzędnych, wymiarów i odległości, wraz z usytuowaniem przyłączy, urządzeń i punktów pomiarowych.

Starosta zwrócił uwagę, że właśnie stosownie do powyższego w projekcie budowlanym zatwierdzonym decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] znajdują się informacje o przyłączach. Nie oznacza to jednak, że stanowią one przedmiot pozwolenia na budowę. Informacja o nich jest konsekwencją obowiązującego rozporządzenia. Budowa przyłączy wymaga zgłoszenia na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 20 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego (ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 z późn. zm. – uw. Sądu, dalej "P.b."). Roboty budowlane objęte rozpatrywanym projektem, które wymagają zgłoszenia, zostały przyjęte jako zgłoszenie bez sprzeciwu.

Dalej Starosta wywodził, że stosownie do art. 34 ust. 3 pkt 5 w zw. z art. 33 ust. 2 pkt 1 P.b. (tu według brzmienia z daty pozwolenia z [...] września 2017 r.) w projekcie budowlanym określono obszar oddziaływania obiektu. Autor projektu obszar ten określił jako teren mieszczący się w całości na działkach, na których obiekt został zaprojektowany.

W konkluzji Starosta doszedł do przekonania, że P. F. nie miał statusu strony w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...], stąd przesłanka wznowienia postępowania nie zachodziła (k. 363-371 akt administracyjnych [...]) .

Odwołanie od decyzji Starosty z dnia [...] czerwca 2019 r. złożył P. F. zarzucając organowi naruszenie:

- art. 33 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 4 pkt 1 P.b. (skarżący zaznaczył, że ma na myśli stan prawny z daty decyzji z dnia [...] września 2017 r.) i przyjęcie, że projekt budowlany nie obejmuje przyłączy, podczas gdy projekt obejmuje całe przedstawione w nim zamierzenie budowlane;

- art. 28 ust. 2 w zw. z art. 33 ust. 1 i art. 29 ust. 4 pkt 1, art. 29 ust. 1 pkt 20 P.b. oraz art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 328 – uw. Sądu, dalej "u.z.z.w.") poprzez uznanie, że wnioskodawca nie był stroną w postępowaniu [...], gdy tymczasem zamierzenie obejmując przyłącza, dotyczy elementów (tzn. przyłączy) za których realizację jest odpowiedzialny właściciel budynku korzystającego z przyłącza (wpisanego do rejestru zabytków budynku przy [...], należącego do P. F.).

Zdaniem odwołującego się naruszono również:

- art. 7, 75 § 1, 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez nie podjęcie wszelkich niezbędnych czynności w kierunku zebrania materiału dowodowego, w szczególności nie dołączenie na jego wniosek do akt sprawy projektu budowlanego i nie przeprowadzenie z tego dokumentu dowodu;

- art. 8, 12 § 1 i art. 107 § 1 pkt 6 K.p.a.

P. F. dodał wreszcie, że właściwość organu do wznowienia postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] powinny wyznaczać art. 150 § 1 w zw. z art. 150 § 2 K.p.a. (z uwagi na fakt, że prowadzący postępowanie Starosta jest w sprawę zaangażowany).

Wskazując na powyższe P. F. zażądał uchylenia decyzji z dnia [...] czerwca 2019 r., [...] oraz orzeczenia, że był stroną w sprawie zakończonej pozwoleniem na budowę z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] (k. 82-84 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. P. F. skorygował odwołanie wskazując, że miał na myśli nie "art. 2 ust. 5", ale "art. 15 ust. 2" u.z.z.w. Uzupełnił także argumentację odwołania wykazując, że jest właścicielem przyłącza kanalizacji deszczowej, które znajduje się w drodze gminnej i w związku z którym ponosi on opłaty za zajęcie pasa drogowego (k. 71-94 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. P. F. po raz kolejny uzupełnił odwołanie, zaznaczając, że jest to konieczne, gdyż udało mu się zapoznać z projektem budowlanym, co dotychczas mu uniemożliwiano (k. 97-101 akt administracyjnych [...]).

Podniósł też, że naruszono:

- art. 151 § 1 pkt 2, art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 78 § 1, art. 80 i art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a., art. 33 ust. 1, art. 49 ust. 4 pkt 1, art. 29 ust. 1 pkt 20 P.b. i art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 282; dalej "u.o.z.") oraz § 1 ust. 1 pkt 1 lit. e i § 2 ust. 1 Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 2 sierpnia 2018 r. w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich, prac restauratorskich i badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków albo na Listę Skarbów Dziedzictwa oraz robót budowlanych, badań architektonicznych i innych działań przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków, a także badań archeologicznych i poszukiwań zabytków (Dz. U. z 2018 r., poz. 1609). Organ nie uzyskał bowiem dla pozwolenia na budowę z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] wymaganego prawem stanowiska innego organu – [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Oznacza to, że spełniona została także odrębna, niezależna, podstawa wznowieniowa (k. 96-101 akt administracyjnych [...]).

Pismem z dnia [...] sierpnia 2019 r. P. F. złożył do Wojewody kolejny wniosek o wznowienie postępowania) z powołaniem na art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. Akcentował, że postępowanie wznowieniowe powinien przeprowadzić właśnie ten organ z uwagi na fakt, że przyczyną wznowienia jest działalność organu pierwszej instancji (k. 108-122 akt administracyjnych [...].

Powyższy wniosek Wojewoda przy piśmie z dnia [...] sierpnia 2019 r., [...] przekazał Staroście według właściwości (art. 123-124 akt administracyjnych [...]) (spowodował on wszczęcie odrębnego postępowania wznowieniowego – uw. Sądu, zob. k. 459 akt administracyjnych [...]).

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r., [...] Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia [...] czerwca 2019 r., [...] (k. 125-132 akt administracyjnych [...]). W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że kwestia, na której skoncentrował się organ pierwszej instancji, to jest kwestia ustalenia własności przyłączy do budynków [...] w [...], ma znaczenie tylko pośrednie dla sprawy. W ocenie Wojewody przede wszystkim przypomnieć należy, że stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę są osoby uprawnione do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, a więc tych nieruchomości, które doznają ograniczenia w zagospodarowaniu (art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b.). Dalej organ przypomniał, że przedmiotem inwestycji, której projekt zatwierdzono decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] jest przebudowa i modernizacja nawierzchni [...] i deptaków ul. [...] i ul. [...] wraz z przebudową istniejącego oświetlenia ulicznego oraz iluminacyjnego Ratusza, budową kablowych linii zasilających niskiego napięcia, budową oświetlenia iluminacyjnego pomników, fontanny i placu [...], budową sieci gazowej i wodociągowej, rozbiórką i budową sieci kanalizacji sanitarnej i deszczowej. Zdaniem Wojewody całość tak opisanego przedsięwzięcia zamyka się w granicach działek inwestora (gminy). Zamierzenie zostało także tak zaprojektowane, że nie narusza ono norm techniczno-budowlanych dotyczących odległości od granic sąsiednich działek.

Odnosząc się do odwołania organ drugiej instancji wyjaśnił, że obszarem oddziaływania (czyli obszarem wyznaczającym granice w ramach których właściciele nieruchomości będą stronami postępowania – uw. Sądu) nie jest teren, na którym da się odczuć jakiekolwiek skutki (uciążliwości) spowodowane funkcjonowaniem projektowanego obiektu. Takie rozumienie odwołuje się do oddziaływania faktycznego, którego nie można utożsamić z oddziaływaniem polegającym na wprowadzeniu ograniczeń prawnych. Wojewoda zaakcentował, że tylko osoby, których prawo doznaje ograniczeń ze względu na realizację jakiegoś obiektu, są stronami w postępowaniu o pozwolenie na budowę dla tego obiektu (przywołał przy tym wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2011 r., II OSK 338/10).

Odpowiadając na zarzuty zawarte w odwołaniu Wojewoda wyjaśnił też, że Starosta wypełnił zalecenia zawarte w poprzednich rozstrzygnięciach organu odwoławczego. Projekt budowlany, a głównie plan zagospodarowania terenu, musiał być poddany analizie, aby móc określić obszar oddziaływania planowanej inwestycji na działkę, której skarżący jest właścicielem. Również na etapie postępowania odwoławczego był on przedmiotem analizy w koniecznym zakresie, a więc ustalenia czy wnioskodawcy należało przyznać status strony. Wobec powyższego nie było konieczności przeprowadzania dodatkowego postępowania dowodowego.

Skargę na decyzję Wojewody wniósł P. F. przedstawiając zarzuty naruszenia następujących grup powiązanych przepisów:

1. art. 28 K.p.a., art. 33 ust. 1, art. 39 ust. 4 pkt 1, art. 29 ust. 1 pkt 20, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b, pkt 7 i pkt 9 P.b., art. 36 ust. 1 pkt 1, art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (według stanu prawnego z daty wydania decyzji z dnia [...] września 2017 r., to jest tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 1446, dalej "u.o.z."), § 1 ust. 1 pkt 1 lit. c, § 4 ust. 1 pkt 1 i 2, § 4 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 22 czerwca 2017 r. w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich, prac restauratorskich i badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków albo na Listę Skarbów Dziedzictwa oraz robót budowlanych, badań architektonicznych i innych działań przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków, a także badań archeologicznych i poszukiwań zabytków (Dz. U. poz. 1265) poprzez przyjęcie, że skarżący nie posiada interesu prawnego w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...], podczas gdy decyzja ta obejmuje roboty budowlane przy obiekcie wpisanym do rejestru zabytków, którego skarżący jest właścicielem;

2. art. 28 ust. 2, art., 33 ust. 1, art. 29 ust. 4 pkt 1, art. 29 ust. 1 pkt 20 P.b., art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z., art. 15 ust. 2 u.z.z.w., art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 1440 z późn. zm.) poprzez utrzymanie w mocy decyzji, w której nie uznano skarżącego za stronę postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...], gdy tymczasem skarżący jest podmiotem na którym ciąży obowiązek realizacji przyłączy do jego budynku. Skoro przyłącza realizowane są od nowa, to z kolei oznacza, że staje on wręcz w roli inwestora i powinien brać udział w procesie inwestycyjnym;

3. art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20, art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b, pkt 7 i 9 P.b. w zw. z § 26 i 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (według stanu prawnego z [...] września 2017 r., czyli tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 1422, dalej "r.w.t."), art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (według stanu prawnego z [...] września 2017 r., czyli tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 469), art. 36 ust. 1 pkt 1, art. 36 ust. 5 u.o.z. poprzez przyjęcie, że obszar oddziaływania obiektu w projekcie zatwierdzonym decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] został określony, podczas gdy nie wynika to z decyzji, a dowodu z projektu nie przeprowadzono. Dodatkowo P. F. zauważył, że projekt przewidział zmianę naturalnego spływu wód opadowych, a to jest zabronione (ma to znaczenie, gdyż trzy wejścia do jego budynku mają zaledwie 1,5 cm wysokości progów). Skarżący dalej zauważył, że przepisy techniczne wymagają przyłączenia budynku do sieci kanalizacyjnej, czyli także deszczowej. Jego budynek przy R. 27 ma dwa spusty, których kształtki powinny wystawać ponad chodnik o 2 cm. Tymczasem kwestie te nie zostały odzwierciedlone w projekcie. Tworzy to ograniczenia w dysponowaniu nieruchomością skarżącego;

4. art. 7 K.p.a. poprzez ignorowanie wielokrotnych żądań dołączenia do akt sprawy projektu budowlanego i przeprowadzenie z dokumentacji projektowej dowodów;

5. art. 8 K.p.a. poprzez działanie nie budzące zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej;

6. art. 9 K.p.a. poprzez działanie organów pomijające obowiązek informowania skarżącego o jego prawach i obowiązkach, chociażby wynikających z u.o.z.;

7. art. 10 K.p.a. poprzez nie zapewnienie skarżącemu prawa do udziału w każdym stadium postępowania, pozbawienie go możliwości zapoznania się z materiałami i dowodami na etapie postępowania drugiej instancji;

8. art. 10 § 1 i art. 79a § 1 i 2 K.p.a. poprzez zaniechanie zastosowania, w sytuacji, gdy strona dysponuje dodatkowymi dowodami;

9. art. 75 i art. 77 K.p.a. poprzez nie przeprowadzenie postępowania dowodowego z dokumentacji technicznej;

10. art. 151 § 1 pkt 1, art. 149 § 2, art. 145 § 1 pkt 4 i art. 28 K.p.a. poprzez bezzasadną odmowę uchylenia decyzji dotychczasowej (decyzji z dnia [...] września 2017 r., [...], [...]);

11. art. 150 § 2 i art. 150 § 1 K.p.a. poprzez nie uznanie, że to właśnie działanie organu pierwszej instancji jest przyczyną wznowienia, co oznacza, że Wojewoda powinien wyznaczyć inny organ właściwy w sprawie wznowieniowej stosownie do art. 149 § 2 K.p.a.

Wskazując na powyższe zarzuty P. F. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i wystąpił o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Przy piśmie z dnia [...] grudnia 2019 r. P. F. uzupełnił skargę o kolejne dwa załączniki, których omyłkowo wcześniej nie dołączył (k. 33-36 akt sądowych).

Kolejne pismo procesowe P. F. złożył [...] lipca 2020 r. przedstawiając żądania przeprowadzenia dowodów z projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] oraz z obszernej dokumentacji fotograficznej obrazującej zmiany w zakresie instalacji kanalizacji deszczowej poprowadzonej do budynku przy [...] w [...], w tym obrazującą zniszczenie żeliwnych osadników deszczowych.

Dalszą dokumentację, w tym zdjęciową P. F. złożył na sali sądowej po wywołaniu rozprawy w dniu [...] października 2020 r. Wówczas to rozprawa nie odbyła się jednak, gdyż w toku czynności wstępnych ustalono, iż nie doszło do skutecznego zawiadomienia wszystkich uczestników postępowania (k. 113-127 akt sądowych).

Kolejną rozprawę wyznaczono na [...] października 2020 r., jednak nie odbyła się ona z uwagi na wprowadzone ograniczenia związane z epidemią COVID-19 (k. 129 i 136 akt sądowych). Na ten dzień wyznaczono posiedzenie niejawne w trybie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia [...] marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 1842 z późn. zm., dalej "ustawa o COVID-19"). Posiedzenie także nie odbyło się, czego powodem było wprowadzenie kwarantanny Wydziału sądowego (COVID-19). Ostatecznie posiedzenie w sprawie rozpoznania skargi P. F. odbyło się [...] listopada 2020 r.

Przed posiedzenie niejawny, to jest przy piśmie z dnia [...] października 2020 r. P. F. przedstawił kolejne trzy wnioski dowodowe, konkretnie dotyczące: a/ kart 309 i 310 akt administracyjnych [...], na których znajdują się dokumenty podpisane przez Zastępcę Burmistrza Gminy [...], gdzie stwierdzono, iż zakres rewitalizacji [...] w [...] obejmuje wykonanie i przebudowę przyłączy, b/ projektu budowlanego: rysunków P-11 i P-01, gdzie uwidoczniono część zamierzenia obejmującego realizację przyłączy do budynku [...] w [...] (budynek skarżącego), c/ zdjęć na k. 73, 74, 75, 76, 79, 121 i 122 oraz dokumentów na k. 80, 81, 82 i 83 akt sądowych na okoliczność, że w ramach inwestycji przebudowy i rewitalizacji rynku rzeczywiście zrealizowano przyłącza do budynku [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Na wstępie Sąd uznał za konieczne odniesienie się do dwóch kwestii procesowych związanych z przebiegiem postępowania sądowego.

Po pierwsze Sąd sygnalizuje, że skarżący w toku sprawy administracyjnej, a następnie sądowej, składał wiele obszernych pism i wniosków dowodowych. Sąd uważnie zapoznał się z nimi wszystkimi oraz z materiałem sprawy, a w części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia odnotował wpływ poszczególnych żądań i zwięźle przedstawił ich treść. Całościowej treści żądań i wywodów P. F. nie przytoczono, gdyż czyniłoby to uzasadnienie zbyt obszernym i mniej przejrzystym. Przypomnieć trzeba, że zgodnie z art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej "P.p.s.a."), uzasadnienie wyroku sądowego zawierać powinno "zwięzłe przedstawienie stanu sprawy". Nie należy więc do niego przenosić wszystkich treści z akt, ale wypada sygnalizować poszczególne zdarzenia i czynności – co uczyniono.

Wreszcie warto zaznaczyć, że w sprawie biorą udział P. F., Wojewoda i Gmina [...] a wszystkie te podmioty znają przebieg postępowania lub bez przeszkód mogą go poznać na podstawie akt administracyjnych i sądowych.

Gdy chodzi natomiast o wnioski dowodowe i czynności dowodowe, przy których rozpatrywaniu – jak wynika z pism P. F. (zob. k. 147 akt sądowych) – chciałby on być obecny, to przypomnienia wymaga, że sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy o COVID-19, a nastąpiło to z przyczyn niezależnych od składu orzekającego. Gdy jeszcze było to możliwe, Sąd czynił starania, aby sprawę rozpoznano na posiedzeniu jawnym. Dlatego też kolejne posiedzenie, po tym, które nie mogło odbyć się z powodów formalnych ([...] października 2020 r.), zaplanowano w możliwie najszybszym terminie ([...] października 2020 r.). Realia panującej epidemii nie pozwoliły już jednak na organizację rozprawy (w drugiej połowie października odwoływano rozprawy w sądach administracyjnych w całej Polsce).

Wracając do merytorycznej strony wniosków dowodowych P. F. Sąd dostrzega, że skarżący chciałby, aby prowadzono przede wszystkim dowody z dokumentacji projektowej, innych dokumentów przez niego przedłożonych oraz dokumentacji fotograficznej. Zasadniczo żądania dowodowe mają potwierdzić okoliczność, że inwestycja przebudowy rynku w [...], zatwierdzona decyzją Starosty z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] – przeciwnie do tego co twierdził Starosta w decyzji wznowieniowej z dnia [...] czerwca 2019 r., [...] – obejmuje realizację (na nowo) różnego rodzaju przyłączy, między innymi przyłączy kanalizacji deszczowej do budynków przy [...] w [...], w tym także do budynku P. F. przy [...] (działka [...]). Skarżący uwypuklał także (to miały potwierdzać przede wszystkim przedłożone fotografie), że w toku faktycznej realizacji zamierzenia kanalizację i przyłącza do budynków rzeczywiście przebudowywano/modernizowano. Co więcej, estetyczne żeliwne elementy przyłączy do jego zabytkowej kamienicy (także te zrealizowane przez niego) wręcz zniszczono.

Sąd w tym miejscu chciałby przede wszystkim zaakcentować, że odrębnego postępowania dowodowego z dowodów przedstawionych przez P. F. nie przeprowadził, jednak nie oznacza to, że nie daje wiary jego twierdzeniom.

Gdy chodzi o sam projekt budowlany przebudowy [...] w [...], to co do jego treści dowodu nie trzeba przeprowadzać, gdyż stanowi on część akt administracyjnych sprawy wznawianej, przesłanych Sądowi (akta pozwolenia na budowę [...] – k. 1-165). Skarżący w toku sprawy podnosił co prawda zarzut, że ograniczano mu dostęp do dokumentacji projektowej, jednak jak wynika z jego pism (zob. zwłaszcza pismo z dnia [...] lipca 2019 r. na k. 97-101 akt administracyjnych [...]) jeszcze w trakcie sprawy administracyjnej poznał jej treść.

Jak wyżej podniesiono, Sąd podkreśla, że nie przeczy twierdzeniom P. F., że inwestycja przebudowy rynku objęła realizację infrastruktury sieci poszczególnych mediów i kanalizacji, w tym przyłączy do budynków. Skarżący ma więc rację, polemizując z twierdzeniami Starosty o ich wyłączeniu z inwestycji.

Sąd zaznacza też – choć pozostaje to poza granicami zagadnień istotnych dla niniejszej sprawy (o tym niżej) – że nie znajduje podstaw, aby zaprzeczać słowom P. F. o tym, w jaki sposób inwestycję zrealizowano i że rzeczywiście ingerowano w przyłącza, w tym estetyczne żeliwne osadniki kanalizacji deszczowej przy jego budynku [...]

Podsumowując, Sąd zgadza się ze skarżącym, że inwestycja, której projekt zatwierdzono, obejmuje ingerencję w przyłącza do budynków przy [...], w tym do budynku skarżącego.

Powyższe nie ma jednak przesądzającego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy wznowieniowej. Przesłanką wznowieniową, w oparciu o którą P. F. żąda ponownego rozpoznania sprawy zakończonej decyzją Starosty z dnia [...] września 2017 r., [...], [...], jest to, że nie zapewniono mu udziału w postępowaniu. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała w nim udziału. Weryfikacja, czy wskazana przesłanka zaistniała wymaga ustalenia na jakiej podstawie prawnej wyznaczano krąg stron postępowania w sprawie głównej (pierwotnej) i czy nie doszło do uchybienia polegającego na wyłączeniu osoby legitymowanej (wnioskującej o wznowienie) z postępowania.

Sprawa pierwotna, której dotyczył wniosek wznowieniowy P. F. z dnia [...] grudnia 2018 r., miała za przedmiot pozwolenie na budowę. Kwestią najistotniejszą jest więc ocena, czy inwestycja przebudowy [...] w [...], w postaci, w jakiej ją zaprojektowano, tworzy na podstawie przepisów odrębnych, związane z tym nią ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowie, otaczającego terenu, zwłaszcza, czy tworzy ograniczenia w zagospodarowaniu działki [...] należącej do P. F. zabudowanej budynkiem [...].

Sąd w tym miejscu z całą stanowczością podkreśla, że krąg stron w sprawach o udzielenie pozwolenia na budowę nie jest określany na podstawie kategorii "interesu prawnego", jak to ma miejsce w większości spraw administracyjnych (art. 28 K.p.a.), ale krąg ten wyznacza kryterium bycia uprawnionym do nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji, czyli doznającej na mocy przepisów odrębnych ograniczeń w zagospodarowaniu, w tym w zabudowie (art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b.).

W ocenie Sądu analiza zatwierdzonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] projektu budowlanego (podkreślić trzeba, że tylko jego treść ma znaczenie; nie to jak później inwestycję zrealizowano – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 2017 r., II OSK 1782/16, orzeczenia.nsa.gov.pl) nie pozostawia wątpliwości, że zamierzenie (obiekt budowlany) w postaci przebudowanej i zmodernizowanej nawierzchni [...] w [...] wraz z oświetleniem ulicznym i iluminacyjnym oraz pozostałą infrastrukturą, nie tworzy, na podstawie przepisów odrębnych, żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu działki [...] należącej do P. F..

Projekt zatwierdzony decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] w szczególności nie wprowadza przy nieruchomości skarżącego żadnych elementów kubaturowych, czy elementów ponad powierzchnią terenu, wpływających na użytkowany przez niego budynek. Nie ogranicza także dostępu do jego nieruchomości.

P. F. bardzo dużą wagę przywiązuje do kwestii robót związanych z instalacjami pod powierzchnią [...] w tym wielokrotnie podkreślał i intensywnie uwypuklał, że w ramach zamierzenia przebudowano (modernizowano) kanalizację deszczową, wymieniając przyłącza do jego budynku [...]. Skarżący argumentował, że stosownie do obecnego stanu prawnego (art. 15 ust. 2 u.z.z.w.) oraz uwzględniając orzecznictwo (uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2017 r., III SZP 2/16) przyłącza do budynku należało uznać za element jego własności, a w każdym razie za elementy uzbrojenia, za które on ponosi odpowiedzialność i ponosił koszty ich realizacji. W skardze P. F. wywodził, że z tego powodu wręcz należałoby go postrzegać w roli inwestora.

Sąd nie umniejsza znaczenia robót jakie zaprojektowano (a obecnie zrealizowano) przy budynku skarżącego [...] Jak wspomniano, z akt wynika, iż rzeczywiście dokonano przebudowy (modernizacji) uzbrojenia przy tej nieruchomości. Sąd ze zrozumieniem przyjmuje więc argumenty P. F., gdyż zdaje sobie sprawę, że – jako właściciel budynku – chciałby on, aby funkcjonalność i estetyka jego kamienicy nie doznały uszczerbku.

Trzeba jednak w tym miejscu wyjaśnić, że w świetle art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. ingerencja w przyłącza do działki budowlanej (budynku) ze strony inwestora komunikacyjnej inwestycji przyległej (drogowej lub porównywalnej), nie oznacza, że działka budowlana automatycznie znajdzie się w obszarze oddziaływania takiej inwestycji. Z reguły każda inwestycja drogowa prowadzi do zmian lub modernizacji w zakresie systemu uzbrojenia znajdującej się w drodze, z czym związane są często prace związane z odtworzeniem przyłączy. Jeżeli jednak dostęp do uzbrojenia danej nieruchomości (budynku) zostaje zachowany, to po stronie właściciela działki przyległej nie można mówić o jakimkolwiek ograniczeniu w zagospodarowaniu jego terenu. Zdaniem Sądu zupełnie inna sytuacja miałaby miejsce, gdyby z [...] w [...] usunięto uzbrojenie, ograniczając właścicielom dostęp do sieci, takich jak wodociągowe czy kanalizacyjne. Wówczas to obiektywnie wpłynęłoby to na możliwości zagospodarowania działek budowlanych stosownie do obowiązujących wymagań technicznych. W sytuacji, gdy dostęp do uzbrojenia terenu został zachowany, właściciele przyległych działek nie doznają ograniczeń w zagospodarowaniu przedmiotu swojej własności. Z samej więc tylko okoliczności podjęcia robót przy przyłączach, właściciele działek przyległych nie mogą rościć sobie na podstawie art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 P.b. prawa do uznania ich za strony postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę dla takich inwestycji jak np. przebudowa drogi czy przebudowa/modernizacja nawierzchni rynku, jak to ma miejsce w niniejszej sprawie.

Zdaniem Sądu nie budzi wątpliwości więc wskazanie projektanta na stronie 0-05, w punkcie 11 projektu budowlanego przebudowy [...] w [...] (k. 52 akt administracyjnych pozwolenia na budowę [...]), że obszar oddziaływania inwestycji mieści się w całości na działkach (gminnych – uw. Sądu), na której zamierzenie zaprojektowano. W konsekwencji P. F. nie można uznać za stronę postępowania, gdyż projektowana przebudowa [...] w [...] nie zawiera żadnego elementu, który wpływałby na działkę [...] ograniczając jej zagospodarowanie.

W pismach w toku sprawy i w skardze P. F. zaznaczał też, że za uznaniem go za stronę postępowania może przemawiać to, iż budynek będący jego własnością pod adresem [...] jest obiektem wpisanym do rejestru zabytków. Skarżący podkreślał, że zgodnie – między innymi – z art. 36 ust. 1 pkt 1 i ust. 5 u.o.z. prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków.

Zdaniem Sądu przywołane przez P. F. w skardze regulacje z zakresu ochrony zabytków nie dostarczają argumentów za uznaniem go za stronę postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] Po pierwsze, przypomnieć jeszcze raz należy, że zagadnieniem pierwszoplanowym wznowienia postępowania z inicjatywy P. F. jest ustalenie, czy w wyniku projektowanej przebudowy [...] w [...] w odniesieniu do jego nieruchomości zachodzi jakiekolwiek, wynikające z ustawy, ograniczenie w zagospodarowaniu. Przepisy dotyczące wymagań ochrony zabytków takich ograniczeń nie ustanawiają. Po drugie, w ocenie Sądu, P. F. wyprowadza zbyt daleko idące wnioski uznając, że prace przy przyłączach do obiektu wpisanego do rejestru zabytków, to "roboty budowlane przy zabytku". Przyłącza znajdujące się poniżej poziomu gruntu, na działce nie będącej własnością budynku przyłączonego, nie stanowią bowiem elementu zabytkowego budynku.

Niezależnie od powyższego Sąd uznał za zasadne uzupełnienie powyższej wypowiedzi o dodatkowe wyjaśnienie – odnoszące się do argumentacji skargi.

Sąd w tym miejscu przypomina (co sygnalizowano już wyżej), że z punktu widzenia przesłanek wznowieniowych postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] zatwierdzającą projekt budowlany istotne znaczenie ma tylko ten projekt (jest on przedmiotem decyzji i wyznacza zakres zamierzenia), a nie to jakie roboty budowlane zrealizowano później i czy nastąpiło to prawidłowo (II OSK 1782/16). Z konkretnego znajdującego się w aktach projektu budowlanego wynika tylko tyle, że do nieruchomości [...] mają być doprowadzone dwa przyłącza kanalizacji deszczowej, jedno przyłącze kanalizacji sanitarnej, jedno przyłącze wodociągowe i jedno przyłącze gazowe (rysunek P-11 projektu budowlanego). Poza tym projekt nie przewiduje, aby prace miały ingerować w działkę skarżącego lub obiekty na niej się znajdujące.

Jak zaznaczono, P. F. wysuwał pod adresem inwestora przebudowy [...] w [...] poważne zastrzeżenia między innymi dlatego, że w trakcie realizacji zamierzenia zaingerowano w zrealizowane przez niego odpływy kanalizacji deszczowej, w tym uszkodzono estetyczne, żeliwne osadniki. Odnosząc się do tej okoliczności Sąd wyjaśnia, że zagadnienie jakości wykonanych prac na odcinku połączenia rur spustowych z elewacji budynku skarżącego ([...]) z instalacją podziemną, kwestia estetyki połączenia rur spustowych z przyłączami, a także zagadnienie zdemontowania i uszkodzenia żeliwnych osadników należy do stosunków cywilnych pomiędzy P. F. a inwestorem lub wykonawcą robót związanych z przebudową [...] w [...]. Sąd administracyjny nie rozstrzyga sporów cywilnych tego rodzaju. W tym miejscu może jedynie zasygnalizować, że jeżeli dojście do przyłączy w chodniku realizowano niezgodnie ze sztuką, a osadniki znajdujące się ponad gruntem zainstalowane wcześniej jako nakład skarżącego rzeczywiście uszkodzono, to otwarta może być kwestia ewentualnych roszczeń odszkodowawczych przed sądem cywilnym.

W skardze niezależnie P. F. zwrócił uwagę, że wedle projektu przebudowy [...] w [...] mogło dojść do naruszenia § 26 i 29 r.w.t. oraz art. 29 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa wodnego z 2001 r. przez skierowanie na działkę skarżącego wód opadowych.

Zdaniem Sądu obawy P. F. dotyczące kierowania wód opadowych nie znajdują potwierdzenia w projekcie zatwierdzonym decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] Na rysunku P-08 (k. 24 akt administracyjnych pozwolenia na budowę [...]) wyrysowano spadki płyty [...] w tym punkty wysokościowe. W narożniku południowo zachodnim wysokość płyty zaprojektowano na poziomie 98,10 m.n.p.m. i choć jest to miejsce spływu od Ratusza, to jednak spływ wód opadowych nie jest kierowany do działek otaczających [...], gdyż otaczające płytę chodniki i jezdnie zachowują spadek przeciwny. Projekt nie ingeruje w wysokość gruntu przy działce [...], gdzie wysokość ta wynosi 98,47 do 98,54 m.n.p.m. Spadek ten wyrysowano też na rysunku P-08. Dodać wreszcie warto, że punkt wysokościowy na mapie zasadniczej w narożniku południowo-zachodnim płyty to 98,15 m.n.p.m. Można więc domniemać, że stosunki wodne, w zakresie kierunków wód opadowych w granicach [...] (płyty i otaczających jezdni) zostaną zachowane. Z całą pewnością można natomiast wywieść z projektu, że nie dojdzie do kierowania wód opadowych w kierunku działki [...]. Dodać wreszcie trzeba, że [...] zaprojektowano z odwodnieniem (zob. np. rys. P-09).

Podsumowując Sąd stwierdza, że obecnie zaskarżona decyzja Wojewody – utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] czerwca 2019 r., [...] o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej tegoż organu z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] – jest prawidłowa. Na podstawie akt przeprowadzonego postępowania wznowieniowego można bowiem ustalić, iż P. F., jako właściciel działki [...], nie miał statusu strony w postępowaniu [...] o udzielenie pozwolenia na budowę. Wprawdzie jego nieruchomość bezpośrednio graniczy z przebudowywanym Rynkiem w [...], jednak to nie fizyczna bliskość działek miała znaczenie, ale to, czy na skutek inwestycji, w jej kształcie przedstawionym w projekcie, na działce P. F. powstały ograniczenia w jej zagospodarowaniu mające umocowanie w przepisach odrębnych. Sąd doszedł do przekonania, podobnie jak organy, że z założeń projektowych inwestycji nie sposób wywieść, iżby miało dojść do jakichkolwiek ograniczeń w zagospodarowaniu działki [...]. W konsekwencji należało uznać, że nieruchomość przy [...] nie znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu (przebudowywanej i modernizowanej płyty [...]) w rozumieniu art. 3 pkt 20 P.b., a co za tym idzie jej właściciel (P. F.) nie mógł uzyskać w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę [...] statusu strony (art. 28 ust. 2 P.b.). Przesłanka wznowieniowa zatem nie zaistniała (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.) i trafnie zakończono postępowanie wznowieniowe w sposób określony w art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a.

Jak zostało to wyjaśnione, tak intensywnie eksponowana przez P. F. kwestia zaprojektowanej ingerencji inwestora w uzbrojenie i przyłącza w [...], nie ma w istocie znaczenia, gdyż w sytuacji, gdy uzbrojenie ma być odtworzone, nie dochodzi do żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu działek przyległych.

Sąd w tym miejscu podkreśla, że kompleksowo nie uznał zarzutów skargi za zasadne, gdyż wszystkie one z gruntu abstrahowały od tego, że w celu ustalenia statusu podmiotu jako strony w sprawie o pozwolenie na budowę znaczenie ma to czy na nieruchomości tego podmiotu powstaną, umocowane w przepisach, ograniczenia w zagospodarowaniu. Tymczasem P. F. koncentrował się na kwestii odpowiedzialności za przebudowę (modernizację) przyłączy, a jego wywody nie prowadziły do wniosku o zaistnieniu jakiś ograniczeń dla zagospodarowania jego działki.

W ocenie Sądu nie doszło także do naruszenia przepisów postępowania, w każdym razie w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Przedmiot postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę, zakończonego decyzją z dnia [...] września 2017 r., [...], [...] wyznaczał zatwierdzony nią projekt budowlany. Projekt ten znajduje się w aktach, a już na podstawie samego tego projektu, bez wątpliwości, można ustalić, że na działce [...] nie powstają ograniczenia w jej zagospodarowaniu. Konkluzja taka jest wystarczająca, aby uznać rozstrzygnięcie organów za prawidłowe.

Dodać można, że postępowanie zostało przez organy przeprowadzone rzetelnie i w sposób pozwalający poddać decyzje weryfikacji.

Gdy chodzi o kwestię udziału P. F. w postępowaniu drugiej instancji (zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a.) stwierdzić należy, że co prawda nie powiadomiono skarżącego o zakończeniu postępowania, niemniej ten wyczerpująco wypowiadał się już na etapie pierwszej instancji jak i na etapie postępowania przed Wojewodą. Także w postępowaniu sądowym skarżący nie przedstawił argumentów, które pozwalałyby obalić tezy organu odwoławczego, jakie legły u podstaw rozstrzygnięcia.

W tym stanie rzeczy Sąd – działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. – oddalił skargę.