Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 867/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.48
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: SNSA Anna Szkodzińska SWSA Agnieszka Nawara - Dubiel (spr.) SWSA Małgorzata Łoboz po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi S. P. na postanowienie nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 22 maja 2019 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia dokumentów oddala skargę.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w D. postanowieniem z dnia 7 marca 2019 r., nr [...] znak: [...] na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 z późn zm., dalej u.p.b.) nałożył na M. N. - inwestora samowolnie wybudowanego budynku gospodarczego z garażem, usytuowanego na działce nr [...] położonej w Ż. przy ul. [...], obowiązek przedłożenia w terminie do dnia 15 czerwca 2019 r. następujących dokumentów:

1. decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowego budynku wydanej przez Wójta Gminy R.;

2. czterech egzemplarzy projektu budowlanego w/w budynku wykonanego zgodnie z art. 33 ust. 2 ustawy Prawo budowlane

3. oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Po rozpatrzeniu zażalenia wniesionego od tego postanowienia przez S. P., Małopolski Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 22 maja 2019 r., znak: [...] uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku i orzekł nowy termin wykonania obowiązku do dnia 30 września 2019 r., a w pozostałej części utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wskazał, że decyzją z dnia 20 września 2018 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia 27 października 2011 r., nr [...], znak: [...] w części dotyczącej pozwolenia na budowę budynku gospodarczego z garażem na działce nr [...] położonej w Ż. przy ul. [...].

W dniu 31 stycznia 2019 r. pracownicy PINB w D. przeprowadzili oględziny budynku gospodarczego z garażem wybudowanego na działce nr [...] położonej w Ż. przy ul. [...]. Uczestnicząca w oględzinach inwestor M. N. udostępniła posiadaną dokumentację dotycząca przedmiotowego budynku, tj. projekt budowlany wraz z projektem zagospodarowania działki oraz decyzję Starosty [...], której została stwierdzona nieważność w części dotyczącej pozwolenia na budowę budynku gospodarczego z garażem.

W protokole z oględzin inspektorzy PINB ustalili, iż budynek będący przedmiotem kontroli i oględzin to obiekt parterowy, murowany, kryty dachem wielospadowym. Obiekt został wykonany technologią tradycyjną, tj. fundamenty betonowe, ściany murowane z pustaków ceramicznych "MAX" z warstwą styropianu od zewnątrz, konstrukcja więźby dachowej drewniana, pokrycie dachu z blachy dachówkowej. Przedmiotowy budynek składa się z dwóch pomieszczeń gospodarczych oraz pomieszczenia garażowego. Maksymalne wymiary budynku wynoszą 11,67 m x 6,50 m, wysokość budynku około 5,00 m od posadzki garażu (poziom zerowy) do szczytu dachu tj. kalenicy. Usytuowany został zgodnie z opracowanym projektem zagospodarowania działki, a elewacja południowa budynku od strony sąsiedniej działki o nr [...] nie posiada otworów okiennych ani drzwiowych. Okap dachu wysunięty jest poza ścianę na odległość 0,7 m. Przedmiotowy budynek został całkowicie ukończony i jest użytkowany. Szczegółowe wymiary budynku oraz jego usytuowanie udokumentowano na szkicu sytuacyjnym stanowiącym załącznik do w/w protokołu oględzin. Ponadto organ I instancji w zaskarżonej decyzji na str. 2 wskazuje, iż "porównując dokumentację techniczną, na podstawie której zrealizowano przedmiotowy budynek z dokonanymi pomiarami, nie stwierdzono istotnego odstępstwa".

Zgodnie z art. 28 u.p.b. roboty budowlane można rozpocząć jedynie po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31 w/w ustawy. Przepis art. 29 u.p.b. zawiera katalog obiektów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, tj. do których nie będzie miała zastosowania ogólna zasada wyrażona w art. 28 ust. 1 tej ustawy.

Budynek gospodarczy z garażem, będący przedmiotem postępowania, posiada powierzchnię (6,50m x 11,67m) 75,855 m2. Na jego budowę było wymagane pozwolenie na budowę, bowiem powierzchnia 75,855 m2 nie mieści się w parametrach wskazanych przez ustawodawcę jako zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia w art. 29 ust. 1 pkt 2 u.p.b.

Przedmiotowy budynek został wybudowany przed wydaniem decyzji Starosty [...] z dnia 27 października 2011 r., nr [...], znak: [...] Powyższe zostało ustalone i udokumentowane na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego zebranego w toku postępowania odwoławczego przed GINB, prowadzonego pod znakiem: [...] Przedmiotowe postępowanie zostało zakończone decyzją z dnia 20 września 2018 r., znak: [...], którą stwierdzono nieważność decyzji Starosty [...] z dnia 27 października 2011 r., nr [...], znak: [...] w części dotyczącej pozwolenia na budowę budynku gospodarczego z garażem na działce nr [...] położonej w Ż. przy ul. [...].

Wobec powyższego budynek gospodarczy z garażem usytuowany na działce nr [...] położonej w Ż. przy ul. [...] został wybudowany samowolnie. Powyższe obligowało organ I instancji do podjęcia postępowania w sprawie legalności budowy przedmiotowego obiektu w trybie art. 48 u.p.b., zatem PINB zasadnie wydał postanowienie z dnia 7 marca 2019 r., nr [...], znak: [...]

W niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do wdrożenia postępowania legalizacyjnego, bowiem nie zachodzą okoliczności uniemożliwiające doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Inwestor M. N. uzyskała decyzję Wójta Gminy R. znak: [...] z dnia 14 kwietnia 2008 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku gospodarczego z garażem wolnostojącym na działce nr [...] położonej w Ż. . GINB w decyzji z dnia 20 września 2018 r., znak: [...] ustosunkowując się do w/w decyzji stwierdził, że z całą pewnością nie można zarzucić rażącego naruszenia wymogów co do rodzaju inwestycji. Ponadto podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 31 stycznia 2019 r. sporządzono szkic sytuacyjny z którego wynika, że sporny budynek zlokalizowany jest w odległości 3,56 do 3,15m od granicy działki nr [...] i nie posiada otworów okiennych od strony tej działki. Powyższe przesądza o możliwości wdrożenia procedury legalizacyjnej.

Odnosząc się do zarzutów skarżącego, iż budynek gospodarczy z garażem wybudowany został niezgodnie z przepisami techniczno — budowlanymi, określonymi w rozdziale I rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, co spowodowało objęcie sąsiedniej działki budowlanej S. P. obszarem oddziaływania w rozumieniu art. 3 pkt 20 u.p.b., należy wskazać, że zachowana jest odległość 3 metrów od granicy działki - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy (§ 12 ust. 1 rozporządzenia). Ponadto z uwagi na przepis § 12 ust. 8 budynek gospodarczy, uwzględniając przepisy odrębne oraz zawarte w § 13, 60 i 271-273, nie może być sytuowany ścianą z oknami lub drzwiami w odległości mniejszej niż 8 m od ściany istniejącego na sąsiedniej działce budowlanej budynku mieszkalnego, budynku zamieszkania zbiorowego lub budynku użyteczności publicznej, lub takiego, dla którego istnieje ostateczna decyzja o pozwoleniu na budowę z zastrzeżeniem ust. 4 pkt. 3. Samowolnie wybudowany budynek gospodarczy z garażem, nie narusza wyżej przytoczonych przepisów dotyczących warunków technicznych.

Kolejno odnosząc się do zarzutów skarżącego, że "Przy realizacji budowy inspektor ds. budownictwa J. B. dopuścił się fałszerstwa dziennika budowy (...), w związku z czym prowadzone jest p-ko niemu postępowanie sądowe przed Sądem rejonowym w D. pod sygn.. IIK 19/19 oraz inwestor M. N. świadomie i celowo posługuje się tym dokumentem", w związku z czym do Prokuratury Rejonowej w D. wpłynęło stosowne zawiadomienie - MWINB stwierdził, iż powyższe okoliczności nie stoją na przeszkodzie do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzji z dnia 20 września 2018 r., znak: [...] stwierdził, że zgromadzone dokumenty podważyły wiarygodność zapisów zawartych w dzienniku budowy. Powyższe ustalenia miały wpływ na stwierdzenie, że budowa spornego budynku miała miejsce przed wydaniem pozwolenia na budowę, a tym samym zostało udowodnione że doszło do samowoli budowlanej. Zatem organ I instancji prawidłowo wdrożył tryb oparty o art. 48 ust. 2 i 3, wydając postanowienie nakładające na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów wyszczególnionych w skarżącym postanowieniu, jednocześnie odstępując od wydania postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych, gdyż przedmiotowy budynek gospodarczy z garażem został ukończony i jest użytkowany.

Z uwagi na zbliżający się termin wykonania nałożonego obowiązku wyznaczony skarżonym postanowieniem, MWINB w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił je w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego obowiązku i orzekł nowy termin wykonania obowiązku do dnia 30 września 2019 r., a w pozostałej części utrzymał je w mocy.

Opisane wyżej postanowienie zaksarzył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. P., domagając się zmiany postanowienia w całości. Skarżący podniósł, że stanowczo sprzeciwia się takiemu postanowieniu, treści jego uzasadnienia i zarzuca brak dogłębnej analizy przedstawionego materiału, stanu prawnego i faktycznego sprawy, ze względu na niezgodne z prawem posadowienie budynku.

Skarżący przypomniał, że budowa tego budynku miała miejsce w 2008 roku, a w 2011 roku "w barbarzyński sposób M.. N. wyburzyła moje ogrodzenie, zajęła mój teren, postawiła swoje ogrodzenie na podstawie wskazań zamówionego geodety celem uzyskania właściwych odległości dla tego budynku".

Skarżący zarzucił, że przedmiotowy budynek wybudowany został niezgodnie z przepisami techniczno- budowlanymi, jego odległość od budynku garażu skarżącego wynosi niespełna 7 m wobec wymaganego minimum 8 m, a naruszenie własności skarżącego z powodu takiego posadowienia budynku dodatkowo ogranicza możliwości zabudowy jego działki co potwierdza decyzja GINB w W. znak [...] z dnia 5 września 2017 roku. Skarżący dołączył kopie mapy sytuacyjnej z rozgraniczenia potwierdzającą niewłaściwe – jego zdaniem - posadowienie budynku gospodarczego z garażem na działce nr [...].

Zdaniem skarżącego brak jest przesłanek do wdrożenia postępowania legalizacyjnego przedmiotowego budynku i zupełnie niezrozumiałe jest wyznaczenie nowego terminu wykonania obowiązku przedłożenia dokumentów do dnia 30 września 2019 r. przy jednoczesnym braku uzasadnienia.

Ponadto S. P. powołał się na decyzję dotyczącą rozbiórki należącego do niego budynku: "Kuriozalne w tej sprawie jest wydanie Decyzji nr [...] z dnia 22 stycznia 2019 r. znak; [...] przez MWMNB w K. podtrzymującą Decyzję PINB w D. w przedmiocie rozbiórki mojego garażu przy jednoczesnym wydłużaniu, zawieszeniu postępowania w sprawie wydania warunków zabudowy dla rozbudowy mojego garażu przez Wójta Gminy R.. Decyzja ta jest niezbędna do podjęcia zgodnie z prawem jakichkolwiek prac budowlanych przy tym budynku ze względu na zmianę przebiegu granicy przy postępowaniu rozgraniczeniowym i oparciu granicy na dwóch ścianach mojego budynku i jego zniszczeniu od strony działki nr [...]".

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.) - dalej zwanej p.p.s.a. - sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Niniejsza sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie. Z tego względu wyrok został wydany na posiedzeniu niejawnym, bez wyznaczania rozprawy.

Zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a zarzuty skargi nie mogą odnieść skutku.

Poza sporem w niniejszej sprawie pozostaje, że budynek gospodarczy, objęty zaskarżonym postanowieniem, stanowi samowolę budowlaną, bowiem został wykonany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Taka konstatacja wynika również z decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 20 września 2018 r., znak: [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty [...] z dnia 27 października 2011 r., nr [...], znak: [...] w części dotyczącej pozwolenia na budowę budynku gospodarczego z garażem na działce nr [...] położonej w Ż. przy ul. [...]. Przyczyną stwierdzenia nieważności był fakt, że pozwolenie na budowę zostało wydane dla inwestycji już wcześniej zrealizowanej. Inwestor najpierw wybudował przedmiotowy budynek, a dopiero później uzyskał pozwolenie na jego budowę, które z tego właśnie powodu zostało uznane za nieważne.

Wobec stwierdzenia istnienia obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego zobowiązany był wszcząć i prowadzić postępowanie oparte na przepisie art. 48 ustawy Prawo budowlane.

Jak słusznie wskazano w zaskarżonym postanowieniu, wspomniany przepis nakazuje przede wszystkim wdrożyć wobec samowolnie wybudowanego obiektu postępowanie legalizacyjne, a dopiero w dalszej kolejności (jeśli legalizacja nie będzie możliwa) nakazać jego rozbiórkę. Z konstrukcji art. 48 ustawy Prawo budowlane wynika, że wydanie decyzji rozbiórkowej bez próby legalizacji jest możliwe tylko wówczas, gdy nie ma obiektywnej możliwości doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem np. w przypadku niedającej się usunąć niezgodności z przepisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo przepisami techniczno – budowlanymi.

Wbrew stanowisku skarżącego takie okoliczności w niniejszej sprawie nie miały miejsca. Lokalizacja budynku w stosunku do granicy działki spełnia wymogi § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Samowolnie wzniesiony obiekt budowlany jest usytuowany w odległości ponad 3 m od granicy z działką skarżącego i jest do tej granicy zwrócony ścianą bez okien i drzwi.

Skarżący zwraca uwagę, że odległość przedmiotowego budynku od budynku jego garażu "wynosi niespełna 7 m wobec wymaganego minimum 8 m". Skarżący nie wskazuje, jaki konkretnie przepis wymaga zachowania odległości 8 m. Odległość taka została ujęta w § 12 ust. 8 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (...), jednakże przepis ten nie ma w okolicznościach niniejszej sprawy zastosowania. Dotyczy on sytuowania budynku ze ścianą z oknami lub drzwiami w odległości mniejszej niż 8 m od ściany istniejącego na sąsiedniej działce budowlanej budynku, podczas gdy samowolnie wzniesiony budynek będący przedmiotem postępowania – jak już wcześniej stwierdzono – jest w stronę działki skarżącego zwrócony ścianą bez okien i drzwi.

Nie mogą również odnieść skutku zarzuty dotyczące "fałszowania dziennika budowy" ani też ewentualnej niezgodności istniejącego obiektu budowlanego z nieważną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 27 października 2011 r., nr [...], znak: [...] Nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonego postanowienia. Na obecnym etapie postępowania inwestor został zobowiązany do dostarczenia dokumentów warunkujących legalizację przedmiotowego budynku. Jeśli nie wypełni nałożonego na niego obowiązku, bądź też jeśli z przedłożonej dokumentacji będzie wynikać brak możliwości doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem, wówczas, zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, organ nadzoru budowlanego będzie zobligowany do wydania nakazu rozbiórki. Na obecnym etapie postępowania brak jest jednak możliwości wydania takiego nakazu.

Podnoszone przez skarżącego kwestie dotyczące decyzji nakazującej mu rozbiórkę należącego do skarżącego garażu pozostają poza zakresem oceny w niniejszej sprawie. Skarga S. P. na decyzję Małopolskiego Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia 22 stycznia 2019 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 października 2019 r., sygn. II SA/Kr 310/19. Są to odrębne sprawy administracyjne i sądowe, pozostające bez związku.

Biorąc pod uwagę wszystkie wskazane wyżej okoliczności Sąd oddalił skargę S. P. na podstawie art. 151 p.p.s.a.