Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 2959/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-10-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Zygmont (spr.) Sędziowie NSA Jerzy Małecki as.sąd.WSA Katarzyna Nikodem Protokolant: stażysta referent Marek Nowak po rozpoznaniu w dniu 27 października 2005r. sprawy ze skargi B.B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za [...] rok od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach 1. Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego nr [...]; 2. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącej kwotę 200 zł (dwieście złotych )tytułem zwrotu kosztów sądowych; 3. Wstrzymuje wykonanie wymienionych w punkcie pierwszym decyzji do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. /-/ K. Nikodem /-/ W. Zygmont /-/ J. Małecki


UZASADNIENIE

Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...] r. nr [...], na ponadto art. 21 § 1 pkt 2, art. 207 §1 O.p. i z art. 20 ust. 3, art. 30 ust.1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustalił podatniczce B.B. zryczałtowany podatek dochodowy od osób fizycznych za [...] r. od dochodów nie mających pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów w wysokości [...] zł, przy przyjęciu za podstawę opodatkowania połowę nadwyżki wydatków nad dochodami tj. [...] zł.

Uzasadniając decyzję organ podatkowy stwierdził, że na wydatki K. i B. małżonków B. w [...] r., w łącznej kwocie w [...] zł, składał się zakup samochodu "A" i opłata skarbowa od umowy jego kupna, wydatki na zakup gruntu w R. z opłatą skarbową od tego zakupu. Natomiast dochód w kwocie [...] zł przyniosła sprzedaż samochodu osobowego "B", który częściowo pokrył wykazaną stratę z działalności gospodarczej za [...] r. Wysokość wydatków nie mających pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów wynosi kwotę [...] zł.

W odwołaniu podatniczka B. B. domagała się uchylenia powyższej decyzji. Stwierdziła, że jej i mężowi wystarcza kwota [...] - [...] zł miesięcznie na utrzymanie gospodarstwa domowego. Wskazała, że w [...] r. ze zbieractwa runa leśnego była w stanie odłożyć [...] zł. Zarzuciła, że organ podatkowy nie wziął pod uwagę faktu, iż żyła oszczędnie, a także nie przesłuchał świadków na okoliczność wielkości i formy udzielonej pomocy finansowej na zakup działki.

Dyrektor Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy decyzją z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art.20 ust.1 i 3 oraz art.30 ust.1 pkt 7 ustawy z dnia 26.07.1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 1993r. Nr 90, poz.416 ze zm.), art. 21 §1 pkt 2, art.207, art.233 §1 pkt 1 O.p. , utrzymał w mocy powyższą decyzję.

Uzasadniając decyzję organ odwoławczy stwierdził, że wyjaśnienia podatniczki co do zakresu udzielanej pomocy jak i okresu w którym była ona udzielana nie są wiarygodne, gdyż pozostają w sprzeczności z oświadczeniami złożonymi przez G. i H. B., którzy oświadczyli, że pomocy udzielali od powrotu do kraju z zagranicy tj. od [...] r., i że polegała ona na przekazywaniu pieniędzy [...]-[...] zł miesięcznie lub czynieniu zakupów żywności , ubrań i innych rzeczy do domu.

Nie można jednak uznać, iż przekazana z rachunku H. B. w [...] r. na rachunek K. B. kwota [...] zł została przeznaczona na zakup działki budowlanej i samochodu "A". Z porównania daty poniesienia wydatku i daty zasilenia konta podatnika (przekazanie pieniędzy na konto K. B. nastąpiło w dniu [...] r. w kwocie [...] zł, oraz w dniach [...] r. i [...] r. w kwotach odpowiednio [...] zł i [...] zł, natomiast zakupu działki budowlanej dokonano w dniu [...] r.) wynika, iż w dniu poniesienia wydatku nie posiadał środków finansowych na ich zrealizowanie.

Podatniczka w skardze domagała się uchylenia powyższej decyzji. Skargę uzasadniła, że świadkowie potwierdzą, że zajmowała się zbieractwem runa leśnego. Nie przesłuchanie rodziców na okoliczność wielkości i formy udzielonej pomocy jest poważnym i nie odzwierciedla stanu faktycznego. W piśmie uzupełniającym skargę wniosła solidarnie z mężem o - naliczenie od wydatków poniesionych w [...] r. w łącznej kwocie [...] złotych podatku od darowizny w kwocie [...] i przesłuchanie świadka H. B., na okoliczność przychodów i poniesionych wydatków na zakup samochodu osobowego, zakup gruntu, z na okoliczność sytuacji finansowej, materialnej i życiowej B. i K. B.

Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jako niezgodne z prawem.

Powody.

Pojęcie "przedtem" w art. 20 ust.3 ustawy podatkowej oznacza zasoby majątkowe podatników wolne od opodatkowania bądź też już opodatkowane do roku podatkowego, którego dotyczy decyzja wydana w tym trybie, przy braku ograniczeń dotyczących czasu ich gromadzenia.

W toku postępowaniu podatniczka wskazywała na uzyskiwaną pomoc finansową od rodziców, dzięki której możliwe było gromadzenie oszczędności (art. 188 O.p.), a na etapie odwołania wniosła o ich przesłuchanie. Organy podatkowe powinny, a nie przeprowadziły dowodu z tych zeznań (art. 122, art. 188 O.p.). Wniosek podatniczki nie podlegał ocenie w kategoriach wybiegu, fortelu. Nie można bowiem a limine uznać dowodu z przesłuchania rodziców za zbędny; należało go przeprowadzić, a następnie ocenić jego wartość dowodową (art. 191 O.p.).

Podatniczka utrzymywała, że koszty utrzymania rodziny są niskie, co pozwalało na gromadzenie oszczędności i twierdziła: "nam ze współmałżonkiem wystarczało i wystarcza miesięcznie [...] - [...] zł na utrzymanie naszego gospodarstwa domowego". Podnosiła też kwestię korzystania z działki ogrodowej twierdząc, że miało to wpływ na wysokość kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. Organ podatkowy nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego na te okoliczności.

Organy podatkowe nie ustaliły rzeczywistego poziomu zaspokajania potrzeb życiowych podatniczki np. w skali miesiąca. Natomiast przyjęły bez wskazania przekonywujących argumentów, jako adekwatne dla podatniczki, przeciętne miesięczne wydatki w gospodarstwach domowych według danych na podstawie publikacji Głównego Urzędu Statystycznego "Budżety gospodarstw domowych", które na tle rozpatrywanej sprawy wydają się być wygórowane.

Podatniczka wskazywała na zarobkowanie poprzez zbieractwo runa leśnego (jagody, grzyby), jako źródło zasobów pieniężnych, co zostało bez przekonywującej argumentacji nieuwzględnione przez z organy podatkowe. Organy podatkowe nie poczyniły w tej materii należytych ustaleń faktycznych, wskazując na ogólnie definiowaną zasadę ciężaru dowodu. Jednakże jest okolicznością notoryjną, iż efekty ekonomiczne tej formy aktywności ludzkiej, nie znajdują odzwierciedlenia w dokumentacji. Nie może zatem szkodzić skarżącej sam fakt, że na dowód swoich twierdzeń nie jest w stanie przedłożyć dokumentu sporządzonego na piśmie (art. 121 O.p.).

Organy podatkowe nie mogą ograniczać się jedynie do oceny, czy strona udowodniła fakty istotne dla korzystniejszego dla niej rozstrzygnięcia (wyrok NSA z dnia 4.06.1998r., I SA/Kr 1052/27, LEX nr 33618), nie mogą uzasadniać swego rozstrzygnięcia brakiem stosownych argumentów w pismach podatnika - obowiązane są z urzędu do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy (wyrok NSA z dnia 18.12.1996r., I SA/Po 843/96, LEX nr 27437). Organy podatkowe nie mogą również ograniczyć się jedynie do przeprowadzenia dowodów, które są niekorzystne dla strony, pomijając okoliczności i dowody korzystne dla niej (wyrok NSA z dnia 26.10.1984r., II SA 1205/84, ONSA 1984, nr 2 poz. 98).

Należy mieć na uwadze, iż wysokość wydatków nie mających pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów wynosi zaledwie kwotę [...] zł. Dlatego nasuwa się więc nieodparcie domniemanie, że omówione uchybienia w zakresie dokładności wyjaśnienia stanu faktycznego, mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł sąd jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania między stronami orzekł sąd na podstawie art. 200 powyższej ustawy.

/-/ K. Nikodem /-/ W. Zygmont /-/ J. Małecki