Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 410/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2012-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Prezydent Miasta
Treść wyniku: Stwierdzono bezskuteczność czynności
Powołane przepisy: article: art. 146 § 1, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 60 pkt 7, art. 67, art. 115
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka ( spr. ) Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia WSA Jolanta Sudoł Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Hanna Tarnawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r. sprawy ze skargi B. K. na czynność Prezydenta Miasta [...] z dnia 16 lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu opłaty za kartę pojazdu 1. stwierdza bezskuteczność czynności Prezydenta Miasta [...] z dnia 16 lutego 2012 r. nr [...], 2. zasądza od Prezydenta Miasta [...] na rzecz skarżącego B. K. kwotę 100 ( sto ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzjami z dnia 2 sierpnia 2004 r. oraz z dnia 29 kwietnia 2005 r. Prezydent Miasta po rozpatrzeniu wniosków B. K. dokonał rejestracji następujących pojazdów:

- Honda model Concerto (decyzja z dnia 2 sierpnia 2004 r.);

- Opel model Monterey (decyzja z dnia 29 kwietnia 2005 r.).

Dla przedmiotowych pojazdów Wydział Komunikacji Urzędu Miejskiego w S. wydał karty pojazdów, za które ww. uiścił opłaty w kwocie po 500 zł.

Pismem z dnia 14 lutego 2012 r. adresowanym do Gminy Miasta [...] B. K. zwrócił się o zwrot kwoty 850 zł (2 x 425 zł) wpłaconej tytułem opłat za wydanie kart pojazdów. Wnioskodawca wskazał, że wysokość uiszczonej opłaty określało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, które wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego zostało wyeliminowane z obrotu prawnego. Kolejny akt w ww. materii, tj. rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 marca 2006 r. ustaliło z kolei wysokość opłaty za wydanie karty pojazdu na kwotę 75 zł.

W ocenie wnioskodawcy kwota 850 zł była w związku z tym kwotą nienależnie uiszczoną. Zatem żądanie zwrotu różnicy pomiędzy kwotą uiszczoną a kwotą wynikającą z przepisów obowiązującego prawa jest w pełni uzasadnione.

W piśmie z dnia 16 lutego 2012r. znak [...] stanowiącym odpowiedź na ww. wniosek działający z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] Dyrektor Wydziału Komunikacji wskazał, że powołane przez wnioskodawcę rozporządzenie Ministra Infrastruktury w następstwie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. utraciło moc w dniu 1 maja 2006 r.

Obecnie obowiązuje zaś rozporządzenie Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 28 marca 2006 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 59, poz. 421), które przewiduje, że przedmiotowa opłata wynosi 75 zł.

W ocenie organu wnioski o zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu pobranej w wysokości uznanej za zawyżoną nie są procedowane w trybie administracyjnym. Rozpatrywanie takich spraw może być zaś prowadzone na drodze sądowej, przed sądami powszechnymi.

W dniu 22 lutego 2012 r. do Sądu Rejonowego w S. wpłynął pozew B. K. przeciwko Gminie Miastu [...] o zapłatę kwoty 850 zł stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą uiszczoną w trakcie procedury rejestracji ww. pojazdów a kwotą wynikającą z przepisów obowiązującego prawa.

Postanowieniem z dnia 6 marca 2012 r. wydanym w sprawie o sygnaturze [...] (uprawomocnienie w dniu 10 maja 2012 r.) Sąd Rejonowy w S. odrzucił wniesiony pozew o zapłatę wskazując, iż w sprawach o zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu właściwa jest droga administracyjna.

W dniu 10 maja 2012 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wpłynęło pismo B. K. zatytułowane "pozew w postępowaniu upominawczym", w którym ww. wniósł o zwrot na jego rzecz przez Gminę Miasto [...] kwoty 850 zł uiszczonej tytułem opłat za wydanie kart pojazdów.

Do przedmiotowego pisma dołączone zostało m.in. pismo działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] Dyrektora Wydziału Komunikacji z dnia 16 lutego 2012 r. oraz wydane w dniu 6 marca 2012 r. postanowienie Sądu Rejonowego w S. odrzucające pozew o zapłatę wniesiony w lutym 2012 r.

Ww. pismo B. K. zostało zakwalifikowane jako skarga na czynność Prezydenta Miasta [...] stwierdzoną pismem z dnia 16 lutego 2012 r. i przekazane – z uwagi na dyspozycję art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Prezydentowi Miasta [...].

W odpowiedzi na ww. skargę Prezydent Miasta [...] wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie.

W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę wskazano, że B. K. podjął próbę dochodzenia przysługującej mu należności przed sądem powszechnym i nie zaskarżył wydanego przez ten sąd postanowienia. Tym samym stracił możliwość dalszego dochodzenia swoich roszczeń. W ocenie Prezydenta Miasta [...] nie jest bowiem dopuszczalne zamienne wykorzystywanie drogi administracyjnej oraz drogi przed sądem powszechnym w zależności od sytuacji prawnej. Ponadto żądanie skarżącego zostało nieprawidłowo sformułowane albowiem zapłata oznaczonej sumy pieniężnej jest jedynie konsekwencją potencjalnego orzeczenia sądu administracyjnego.

Na rozprawie w dniu 21 listopada 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku dopuścił dowód z akt sprawy o sygnaturze [...] Sądu Rejonowego w S. na okoliczność ustalenia czy skarżący zwrócił się do organu z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zgodnie zaś art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej w skrócie p.p.s.a.)) sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi jest czynność organu administracji publicznej – Prezydenta Miasta [...], polegająca na odmowie zwrotu części opłaty za wydanie 2 kart pojazdu, której to czynności organ nadał formę pisma z dnia 16 lutego 2012 r. Dokonując takiej klasyfikacji w/w pisma Sąd miał na uwadze cały przebieg postępowania wywołany wnioskiem strony. Otóż we wskazanym piśmie organ poinformował B. K., że urząd nie prowadzi postępowań w trybie administracyjnym w przypadku wniosków o zwrot opłaty pobranej za wydanie karty pojazdu uznanej za zawyżoną. Pouczył wnioskującego, że rozpatrywanie takich spraw może być prowadzone na drodze postępowań przed sądami powszechnymi. Zgodnie z tym pouczeniem wnioskujący wystąpił z pozwem o zapłatę do sądu powszechnego a ten postanowieniem odrzucił pozew, wskazując w uzasadnieniu, że nie jest właściwy do rozstrzygania sprawy, gdyż "sprawa o zwrot nadpłaty opłaty za wydanie karty pojazdu jest sprawą administracyjną". Niezależnie od treści art. 58 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, którym Sąd jest związany, stwierdzić trzeba, że według reguł określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przeprowadzana przez sądy administracyjne kontrola, w ramach sprawowanego przez nie wymiaru sprawiedliwości, mająca na celu zbadanie aktu prawnego lub czynności z punktu widzenia zgodności z prawem, obejmuje między innymi, orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie oraz akty lub czynności z zakresu administracji publicznej inne niż decyzje i postanowienia dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 1 oraz § 2 pkt 1, 2 i 4 p.p.s.a.).

Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że skarżący uiścił opłaty za dwie karty pojazdu w związku z rejestracją samochodów na podstawie § 1 ust.1 obowiązującego wówczas rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz.1310 ze zm.).

Wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 4 lutego 2008 r. (sygn. akt I OPS 3/07) przyjął, iż skierowanie do organu żądanie zwrotu opłaty za wydanie karty pojazdu, uiszczonej na podstawie § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu (Dz. U. Nr 137, poz. 1310 ze zm.) jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego.

W uzasadnieniu przedmiotowej uchwały wskazano, że taka kwalifikacja sprawy jest spowodowana tym, iż do zwrotu opłaty za kartę pojazdu nie mogą mieć zastosowania przepisy ustawy - Ordynacja podatkowa o zwrocie podatku, a jednocześnie nie ma podstaw by wniosek załatwić w drodze decyzji administracyjnej w oparciu o Kodeks postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił ponadto uwagę na szczególny charakter, jaki ma "opłata za wydanie karty pojazdu". Sąd podkreślił, że jej celem jest jedynie przeniesienie na właściciela pojazdu kosztów związanych z faktycznym wytworzeniem i wydaniem karty przez organ rejestrujący, co w innych przypadkach jest zasadniczo obowiązkiem producenta lub importera pojazdu. Należy również wspomnieć, iż "niepodatkowy charakter" opłaty za wydanie karty pojazdu potwierdził również Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 16 maja 2007 r. (sygn. akt III CZP 35/07) dopuszczając możliwość dochodzenia jej zwrotu przed sądem powszechnym.

Powyższą uchwałą o sygn. akt I OPS 3/07 Naczelny Sąd Administracyjny nie tylko przesądził dopuszczalność kognicji sądów administracyjnych w sprawach zwrotu opłat za wydanie kart pojazdów ale nadto określił charakter uiszczonych należności oraz wskazał tryb i formę, w jakiej powinno być załatwione żądanie ich zwrotu.

Uchwała ta od dnia jej ogłoszenia nakładała na sądy administracyjne obowiązek (w zakresie określonym przez ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) oceniania legalności aktów lub czynności w sprawie zwrotu opłaty za karty pojazdu, z perspektywy zawartego w niej stanowiska, co przekładało się na stosowaną formę rozpatrywania tych spraw przez organy administracji.

Należy jednak zauważyć, że w dniu 1 stycznia 2010 r. weszła w życie ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240), która ma istotnie znaczenie dla spraw dotyczących zwrotu opłat za kartę pojazdu. W myśl art. 60 pkt 7 tej ustawy środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe o charakterze publiczno-prawnym są dochody pobierane przez państwowe i samorządowe jednostki budżetowe na podstawie odrębnych ustaw.

Dochodami publicznymi są m.in. daniny publiczne, do których zalicza się: podatki, składki, opłaty, wpłaty z zysku przedsiębiorstw państwowych i jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, a także inne świadczenia pieniężne, których obowiązek ponoszenia na rzecz państwa, jednostek samorządu terytorialnego, państwowych funduszy celowych oraz innych jednostek sektora finansów publicznych wynika z odrębnych ustaw ( art. 5 ust. 2 pkt 1 cyt. ustawy).

W ocenie Sądu opłaty za wydanie karty pojazdu należy zaliczyć do niepodatkowych należności budżetowych, o których mowa w powołanym wyżej przepisie. Ich pobranie następowało na podstawie odrębnej ustawy, tj. art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku – Prawo o ruchu drogowym ((Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.) i były one pobierane przez właściwe organy administracji (starostę lub prezydenta miasta) na pokrycie poniesionych przez te podmioty kosztów druku i dystrybucji zamówionych i wydawanych właścicielom pojazdów kart. (zob. m.in. C. Kosikowski, Ustawa o finansach publicznych. Komentarz, Warszawa 2011, s. 105).

Z kolei w art. 67 powołanej ustawy wskazuje się, iż do spraw należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych wymienioną ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, a nadto odpowiednio przepisy działu III Ordynacji podatkowej. Ustawodawca przesądził zatem w sposób generalny tryb postępowania w sprawie środków publicznych stanowiących niepodatkowe należności budżetowe, będące dochodami pobieranymi przez samorządowe jednostki budżetowe na mocy odrębnych ustaw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu wyroku z dnia 29 marca 2012 r. (sygn. akt III SA/Łd 45/12; www.orzeczenia.nsa.gov.pl) wyraził pogląd, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni aprobuje, że skoro w art. 67 ustawy o finansach publicznych postanowiono ogólnie o "sprawach dotyczących należności", zatem w takim zakresie znajdą się również sprawy dotyczące zwrotu opłaty za kartę pojazdu. Dział III Ordynacji podatkowej zawiera bowiem m.in. regulacje dotyczące zwrotu nadpłaconego lub nienależnie pobranego podatku (art. 72 i nast.) co – przy odpowiednim stosowaniu działu III (według dyspozycji art. 67 ustawy o finansach publicznych) – odnosić się będzie także do nadpłaconej części należności za wydanie karty pojazdu.

W okolicznościach przedmiotowej sprawy, nie sposób postawić skarżącemu zarzutu nie uczynienia zadość wymaganiom przepisu art. 52 § 3 p.p.s.a. Wskazać bowiem trzeba, że skoro wnioskiem o zwrot nadpłaty było pismo z dnia 14 lutego 2012r. /k.7akt/ a odmowa czynności nastąpiła pismem z dnia 16 lutego br. to doręczony organowi w dniu 4 maja 2012r./dowód:k.15verte akt [...] Sądu Rej. W S./ odpis postanowienia Sądu Rejonowego o odrzuceniu pozwu w postępowaniu upominawczym uznać należy za wezwanie do usunięcia naruszenia prawa - zwłaszcza, że skarżący nie skorzystał z przysługującego mu prawa złożenia zażalenia. Ponieważ organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, skarga z dnia 18 czerwca 2012r. /k.26 akt/ została złożona z zachowaniem terminu wymaganego na podstawie art. 53 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Tak więc mając na uwadze, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte po wejściu w życie ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, zatem jej rozpoznanie winno nastąpić z zastosowaniem przepisów zmienionej ustawy o finansach publicznych, jak wskazuje bowiem wyraźnie art. 115 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 147 poz. 1241), przepisy dotychczasowe stosuje się nadal do spraw dotyczących niepodatkowych należności budżetowych z art. 60 powoływanej ustawy o finansach publicznych, wszczętych i nie zakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie wskazanej ustawy (wprowadzającej).

Wobec powyższego, z uwagi na treść art. 67 ustawy o finansach publicznych, wniosek skarżącego winien był zostać rozpoznany z zastosowaniem ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, do których odsyła dyspozycja art. 67 ustawy o finansach publicznych. Wskazane w tym przepisie odpowiednie stosowanie działu III Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania administracyjnego oznacza, że wniosek o zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu należało potraktować odpowiednio jako wniosek o stwierdzenie nadpłaty, zaś jego rozpoznanie winno nastąpić w formie decyzji administracyjnej (zgodnie z art. 104 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego) zawierającej elementy wskazane w art. 107 § 1 i 3 ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego.

Odnosząc się do meritum sprawy tj. kwestii odmowy dokonania przez organ zwrotu nadpłaty w opłacie za wydanie karty pojazdu, to jak wskazano wcześniej podstawę jej uiszczenia w wysokości 500 zł stanowił § 1 ust. 1 rozporządzenia w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, który to przepis wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt U 6/04 (Dz. U Nr 15 poz.119) został uznany za niezgodny z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji, ponieważ określona w tym przepisie wysokość opłaty (500 zł) za wydanie karty pojazdu nie uwzględniała wytycznych ustawowych co do określenia wysokości tej opłaty i była to opłata zbyt wysoka.

Wskazany powyżej wyrok Trybunału Konstytucyjnego wszedł w życie 1 maja 2006 r., a w związku z tym Minister Transportu i Budownictwa wydał w dniu 28 marca 2006 r. nowe rozporządzenie, w którym określił opłatę za kartę pojazdu w kwocie 75 zł (Dz. U. Nr 59, poz. 421).

Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 15 kwietnia 2006 r. i z tym dniem utraciło moc obowiązującą rozporządzenie z dnia 28 lipca 2003 r.

Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że opłata za wydanie karty pojazdu została pobrana na podstawie przepisu, który Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodny z Konstytucją i ustawą - Prawo o ruchu drogowym. W ocenie Sądu, pomimo że Trybunał Konstytucyjny uznał za niezbędne odroczenie terminu utraty mocy obowiązującej zakwestionowanego przepisu do dnia 1 maja 2006r. przepis ten był niekonstytucyjny i sprzeczny z ustawą od samego początku jego obowiązywania. Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 178 Konstytucji RP sędziowie, w sprawowaniu swego urzędu są niezawiśli i podlegają jedynie Konstytucji i ustawom. Oznacza to, że jeżeli sąd orzekający stwierdzi niekonstytucyjność aktu niższej niż ustawa rangi, może odmówić z tego powodu jego stosowania. Nie ma rozbieżności zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie co do tego, że sąd może w toku rozpoznawania sprawy ocenić, czy przepisy rozporządzenia są zgodne z przepisami ustawy (por. wyrok NSA z 24.02. 2009 r. sygn. akt I OSK 418/08, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, uchwała NSA z 30 października 2000 r. sygn. akt OPK 13/00, ONSA z 2001 r., Nr 2, poz. 63 oraz wyrok NSA w składzie 7 sędziów z 16 stycznia 2006 r., sygn. akt I OPS 4/05, ONSAiWSA nr 2, poz. 39).

W konsekwencji należało uznać, że objęta kontrolą sądową czynność Prezydenta Miasta w przedmiocie odmowy zwrotu opłat za kartę pojazdu podjęta została bez podstawy prawnej.

Sąd dokonując kontroli legalności czynności Prezydenta Miasta, polegającej na odmowie zwrotu opłat za karty pojazdu, uprawniony jest do dokonania oceny przepisów prawa na dzień dokonania czynności będącej źródłem żądania zwrotu. Pobrane przez organ od skarżącego kwoty po 500 zł na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia, wbrew treści art. 77 ust. 4 i 5 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, nie pozostawały w związku z kosztami związanymi z drukiem i dystrybucją kart pojazdów, a znacząco je przekraczały, co oznacza, iż Minister Infrastruktury wydając akt wykonawczy – rozporządzenie z 2003 r. przekroczył zakres udzielonego mu upoważnienia ustawowego, zawartego w art. 77 ust. 4 pkt 2 ustawy.

Ponadto, ustalenie w rozporządzeniu z 2003 r. wysokości opłaty za kartę pojazdu na wskazanym powyżej poziomie spowodowało, iż przejawia ona cechy daniny publicznej, skutkując tym samym naruszeniem art. 217 Konstytucji RP. Przepis ten upoważnia do nakładania danin publicznych tylko w drodze ustawy, a nie aktu wykonawczego.

Wskazana powyżej przez Sąd argumentacja uzasadnia stwierdzenie, że zaskarżona czynność organu polegająca na odmowie skarżącemu zwrotu części opłat jest niezgodna z prawem.

Wyjaśnić również należy organowi, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 lutego 2011 r., sygn. akt I OSK 1734/10 wskazał na sprzeczność powołanego przepisu rozporządzenia z art. 90 akapit pierwszy Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE). W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, iż postanowienia Traktatu są bezpośrednio stosowane i mają walor nadrzędności nad prawem krajowym państw członkowskich, co znajduje odzwierciedlenie w art. 87 ust. 1, art. 89 ust. 1 pkt 3 i art. 91 Konstytucji RP oraz Traktatu akcesyjnego dotyczącego przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Zgodnie z art. 2 Aktu o warunkach przystąpienia stanowiącego część Traktatu, od dnia przystąpienia do Unii Europejskiej Polska jest związana postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny. Art. 90 TWE stanowi zaś, że żadne Państwo Członkowskie nie nakłada bezpośrednio lub pośrednio na produkty innych Państw Członkowskich podatków wewnętrznych jakiegokolwiek rodzaju wyższych od tych, które nakłada bezpośrednio lub pośrednio na podobne produkty krajowe (zasada niedyskryminacji w ramach wspólnego rynku).

Zgodność krajowych regulacji prawnych odnoszących się do opłat za wydanie karty pojazdu z powołanym przepisem TWE stała się przedmiotem postanowienia Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości z dnia 10 grudnia 2007 r., wydanego w trybie prejudycjalnym w sprawie Piotr Kawala v. Gmina Miasta Jaworzna, C 134/07 (LEX nr 354541), w którym stwierdzono, że art. 90 akapit 1 TWE sprzeciwia się opłacie takiej, jaką ustalono w § 1 powyższego rozporządzenia. W orzeczeniu tym Trybunał orzekł, że sporna opłata jest objęta zakazem z art. 90 akapit pierwszy TWE. Trybunał stwierdził też, że art. 90 akapit pierwszy TWE należy interpretować w ten sposób, że sprzeciwia się on opłacie, takiej jak przewidziana w § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu, która to opłata w praktyce jest nakładana w związku z pierwszą rejestracją używanego pojazdu samochodowego przywiezionego z innego państwa członkowskiego, lecz nie jest nakładana w związku z nabyciem w Polsce używanego pojazdu samochodowego, jeśli jest on tam już zarejestrowany. Postanowienie to ma skutek ex tunc, tj. wywołuje skutek retroaktywny. W świetle tego postanowienia, nakładanie opłaty za kartę pojazdu było od początku sprzeczne z prawem unijnym, co oznacza, że kupujący nie był zobowiązany do uiszczenia tej opłaty.

Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Sąd działając w oparciu o treść art. 146 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności (punkt I wyroku) z uwagi na brak zastosowania prawidłowego trybu postępowania.

Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów postępowania znajduje z kolei swoją podstawę w dyspozycji art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Rozpoznając ponownie wniosek skarżącego Prezydent Miasta winien uwzględnić powyższe stanowisko Sądu i wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie nadpłaty za wydanie kart pojazdów mając na uwadze koszty i nakłady poczynione przez organ na ich wydanie.