Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1503/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-04-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: oddalono skargi
Powołane przepisy: article: Art. 52
journal: Dz.U. 2005 nr 179 poz 1485
law: Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii.
article: Art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Janusz Bociąga (spr.) Protokolant Małgorzata Krasowska-Świt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2018 r. spraw ze skarg J. K. na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania do obrotu produktów, z dnia 5 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej skargi oddala.


UZASADNIENIE

1/ Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 5 października 2017 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 44b, art.44c ust. 4,5,6 i art. 4 pkt 11 a, pkt 27, pkt 34 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2017 r. poz. 783 ze zm. zwana dalej: u.o.p.n.) oraz art. 104 § 1, art. 107 § 1 i art. 108 § 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania z dnia 31 lipca 2017 r. przez J. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego z [...] 2017 r., znak [...], nr [...] w przedmiocie zakazu wprowadzania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produktów ( wyrobów ) o nazwach A A S, T T H, A S D, T C, T S, A K, A T, A A, T M. C, A M B., oraz w przedmiocie orzeczenia o przepadku na rzecz Skarbu Państwa oraz zniszczenia na koszt strony postępowania, produktów zabezpieczonych w trakcie kontroli w dniu 5 maja 2016 r. tj. A A S - 3 szt., T T. H - 7 szt., A S D - 4 szt, T C - 3 szt., T S - 2 szt., A K - 2 szt., A T - 2 szt., A A - 1 szt, T M C -2 szt, A B -1 szt. utrzymał decyzję organu l instancji w mocy;

2/ Wojewódzki Inspektor Sanitarny decyzją z dnia 5 października 2017 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 44b, art.44c, art. 52a oraz art. 4 pkt 11, pkt 27, pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii po rozpatrzeniu odwołania z dnia 17 lipca 2017 r. wniesionego przez J. K. od decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2017 r. znak: [...], nr [...], nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 30 000 zł za wprowadzenie do obrotu środków zastępczych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej utrzymał decyzję organu l instancji w mocy.

Niniejsze decyzje zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 5 maja 2016 r. organ l instancji, przeprowadził w sklepie "M" w K na os. Z pawilon [...] kontrolę w zakresie przestrzegania przez przedsiębiorcę przepisów regulujących zakaz wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej środków zastępczych.

Mając na względzie uzasadnione podejrzenie, że sprzedawane w przedmiotowym sklepie produkty mogą stwarzać bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, Powiatowy Inspektor Sanitarny skorzystał z uprawnień wskazanych w art. 10 § 2 K.p.a. i odstąpił od zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Podpisania protokołu z dnia 5 maja 2016 r. dokonała J. K. Podczas kontroli stwierdzono, iż w obrocie znajdują się produkty w opakowaniach jednostkowych o nazwach: A A S - 3 szt., T T H - 7 szt., A S D - 4 szt., T C - 3 szt., T S - 2 szt, A K - 2 szt., A T - 2 szt., A A - 1 szt, T M C -2 szt, A B - 1 szt. Z uwagi na fakt, iż oferowane w sprzedaży ww. produkty posiadły znamiona środków zastępczych, za czym przemawiała forma handlowa tych produktów, brak prawidłowego oznakowania (składu, przeznaczenia i pochodzenia produktu, brak opisu w języku polskim), w trakcie kontroli zabezpieczono te produkty zgodnie z protokołem poboru prób nr [...] z dnia 5 maja 2016 r. oraz postanowieniem o zabezpieczeniu produktu z dnia 5 marca 2016 r. nr [...], znak: [...].

W toku prowadzonej kontroli stwierdzono, iż w lokalu znajdowała się tylko i wyłącznie sprzedawczyni J. K., która oświadczyła, że w tym lokalu pracuje od 5 dni, przez 11 godzin w ciągu dnia. Poinformowała również, że nie zna danych pracodawcy, nie ma też umowy o pracę. Ofertę pracy znalazła na portalu [...].pl (tj. stawka 12 zł/godz., podany nr telefonu). Po skontaktowaniu się z osobą z ogłoszenia - mężczyzną, następnie umówiła się z nim w parku. Na spotkaniu mężczyzna wręczył jej klucze do lokalu. J. K. oświadczyła również, iż w lokalu prawdopodobnie pracuje jeszcze jedna osoba, której personaliów nie zna. W sklepie nie ma magazynu towaru. Towar w postaci [...] jest codziennie przygotowywany na ladzie przed jej przyjściem do pracy. Każdego dnia sporządza kartę rozliczeniową (dołączona do akt sprawy). Sklep składa się z pomieszczenia, które za pomocą płyt drewnianych podzielono na część dla klienta oraz część dla pracowników w którym zapewniono wyłącznie oświetlenie sztuczne. Wydzielono również toaletę. W pomieszczeniu sklepu znajduje się lada, sofa oraz biurko. Sprzedaż produktów odbywa się poprzez okienko podawcze wycięte w ścianie przy drzwiach wejściowych o wymiarach ok. 10 cm x 15 cm. Klienci nie wchodzą do wnętrza pomieszczenia sklepu. W trakcie kontroli zabezpieczono również ulotkę promującą sklep (załączona do akt sprawy), na której znajdował się napis: "[...]."

Zgodnie z art. 44c ust. 1 i ust. 3 u.o.p.n. w przypadku stwierdzenia wytwarzania lub wprowadzania do obrotu produktu, co do którego zachodzi uzasadnione podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną, właściwy ze względu na miejsce wytwarzania lub wprowadzania do obrotu państwowy inspektor sanitarny nakazuje, w drodze decyzji, wstrzymanie wytwarzania tego produktu lub wycofanie go z obrotu, na czas niezbędny do przeprowadzenia badań mających na celu ustalenie, czy jest on środkiem zastępczym lub nową substancją psychoaktywną, nie dłuższy jednak niż 18 miesięcy.

W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] 2016 r., wycofał z obrotu oraz zatrzymał poprzez przejęcie i przechowanie zabezpieczone produkty, na czas niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań ich bezpieczeństwa, tj. na okres nieprzekraczający 18 miesięcy, wstrzymał wprowadzanie do obrotu ww. produktów, co do których zachodziło podejrzenie, że są środkami zastępczymi lub nowymi substancjami psychoaktywnymi. Od tej decyzji J. K. nie odwołała się.

Organ l instancji przekazał pobrane próbki produktów (wyrobów) do Pracowni Toksykologii Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej. Biegli po przeprowadzeniu badań toksykologicznych w sprawozdaniu wskazali, że produkty (wyroby): A A S, T T H, A S D, T C, T S, A K, A T, A A, T M C, A B - wyczerpują pojęcie środka zastępczego oraz nowej substancji psychoaktywnej w rozumieniu art. 4 pkt. 11a i pkt 27 u.o.p.n.

Stosownie do art. 75 § 1 K.p.a. wyniki badań włączono do materiału dowodowego, gdyż w sposób oczywisty miały one znaczenie dla wyjaśnienia istoty sprawy. Organ l instancji ustalił, że skarżąca wprowadził do obrotu środki zastępcze i nowe substancje psychoaktywne, co zostało potwierdzone tymi wynikami badań.

Powiatowy Inspektor Sanitarny [...] 2017 r., znak: [...], nr [...], nr [...] wydał decyzję o nałożeniu na J. K. karę pieniężną w wysokości 30. 000 zł za naruszenie ustawowego zakazu wprowadzania do obrotu środków zastępczych i nowych substancji psychoaktywnych, co jest wypełnieniem obowiązku nałożonego art. 52a u.o.p.n.

Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję z dnia [...] 2017 r., znak [...], nr [...] w przedmiocie zakazu J. K. wprowadzania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produktów ( wyrobów ) o nazwach A S, T T H, A S D, T C, T S, A K, A T, A A, T M C, A B oraz w przedmiocie orzeczenia o przepadku na rzecz Skarbu Państwa oraz zniszczenia na koszt strony postępowania, produktów zabezpieczonych w trakcie kontroli w dniu 5 maja 2016 r. tj. A A S - 3 szt., T T H – 7 szt., A S D - 4 szt, T C - 3 szt., T S - 2 szt., A K - 2 szt., A T - 2 szt., A A - 1 szt, T M C -2 szt, A B -1 szt.

Odwołania prawie o identycznej treści od tych obu decyzji organu l Instancji z dnia 13 i 14 lipca 2017 r. wniosła J. K., zarzucając zaskarżonym decyzjom naruszenie:

a/ art. 107 § 3, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. polegające na dowolnym i niepopartym jakimkolwiek dowodem ustaleniem, że udostępniała osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne, zaniechanie przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania mającego na celu ustalenie osób (osoby), które faktycznie miałyby nabywać od J. K. środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne, zaniechanie przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania mającego na celu ustalenie osób (osoby) lub podmiotu, które faktycznie miałyby prowadzić działalność gospodarczą w kontrolowanym punkcie, braku ustalenia ilości rzekomo wprowadzonych przez skarżącą do obrotu środków zastępczych;

b/ art. 107 § 3, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na arbitralnie przyjętych przez organ założeniach, które nie mają żadnego odzwierciedlenia w zgromadzonym w toku postępowania materiale dowodowym; c/ art. 28 K.p.a. polegające na całkowitym pominięciu, jako strony postępowania właściciela zabezpieczonych podczas kontroli substancji oraz skierowaniu decyzji do osoby, która w danym punkcie w ogóle nie prowadzi działalności gospodarczej i nie jest właścicielem zabezpieczonych środków;

a także naruszenie art. 107 § 3, art. 7, art. 11 oraz art. 77 K.p.a. polegający na braku właściwego uzasadnienia decyzji.

Nadto w odniesieniu do decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2017 r., znak [...], nr [...] skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest przepisu art. 44 c ust. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na skierowaniu zakazu określonego we wskazanym przepisie w stosunku do osoby, która faktycznie nie udostępniała osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków zastępczych lub nowych substancji psychotropowych, nie jest ich właścicielem, nie prowadzi w danym punkcie działalności gospodarczej.

Co do decyzji Powiatowego Inspektora Sanitarnego [...] 2017 r., znak: [...], nr [...], nr [...] skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest przepisu art. 52 ust 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wymierzeniu kary pieniężnej w stosunku do osoby, która faktycznie nie udostępniała osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków zastępczych lub nowych substancji psychotropowych, nie jest ich właścicielem, nie prowadzi w danym punkcie działalności gospodarczej.

Wojewódzki Inspektor Sanitarny rozpoznając odwołania uznał, że zgodnie z art. 4 ust. 34 u.o.p.n. wprowadzanie do obrotu oznacza udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów lub środków zastępczych. Definicja ta, w zw. z art. 52 a ust. 1 u.o.p.n., obejmuje zatem każdą postać udostępniania środków zastępczych innej osobie - niezależnie zatem od tego czy odbiorca tych środków jest ich konsumentem czy też wyłącznie pośrednikiem w drodze do konsumenta; niezależnie również od tego czy chodzi o pierwotne udostępnianie produktu innym osobom, czy też o następcze (wtórne) jego udostępnianie. Zatem, "kto wytwarza lub wprowadza na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej środek zastępczy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20 000 zł do 1 000 000 zł".

W oparciu o przepis art. 100 § 1 Kodeksu pracy to pracownik jest zobowiązany do odmowy wykonania polecenia pracodawcy, o ile nakazywał mu sprzedaż środków zastępczych. Wspomniany przepis nakazuje bowiem wykonanie tylko poleceń, które nie są sprzeczne z przepisami prawa. Polecenie złamania tego zakazu jest zatem bez wątpienia sprzeczne z prawem. Skarżąca była więc nie tylko uprawniona, ale i zobligowany do odmowy wykonania takiego polecenia. Skarżąca nie zaprzecza faktowi sprzedaży "dopalaczy", a zatem świadomie wprowadzała do obrotu wbrew zakazom środki zastępcze i nowe substancje psychoaktywne. W związku z powyższym organ l instancji prawidłowo uznał J. K. za osobę wprowadzająca do obrotu środki zastępcze i nowe substancje psychoaktywne. Zatem zarzut naruszenia przepisów art. 107 § 3, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. polegający na dowolnym i niepopartym jakimkolwiek dowodem ustaleniem, że J. K. udostępniała osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne jest chybiony.

Również zarzut, iż organ l instancji zaniechał wyjaśnienia mającego na celu ustalenie osób (osoby) lub podmiotu, które faktycznie miałyby prowadzić działalność gospodarczą w kontrolowanym punkcie jest nie słuszny. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości okoliczność, że skarżąca nie tylko wyłącznie była obecna w kontrolowanym punkcie sprzedaży, ale osobiście sprzedawała, czyli wprowadzała do obrotu odpłatnie, osobom trzecim produkty w postaci saszetek zawierających środki o niewiadomym składzie, pochodzeniu i przeznaczeniu, zwane potocznie "dopalaczami". Jako potwierdzenie wprowadzania do obrotu stanowi karta rozliczeniowa wykonana przez J. K. Co prawda, twierdzi zarówno w odwołaniu, że sprzedaży tych środków dokonywała nie w swoim imieniu, jednak nie wskazała w czyim, a nawet poprzestała na twierdzeniu, że nie wie w czyim imieniu tego dokonywała. Twierdzenia takie są nie tylko pozbawione zwykłego zdrowego rozsądku, ale wskazują na lekceważący stosunek skarżącego do organów państwowych, w tym organów kontroli. Nie może być tak, aby ktoś kto utrudnia postępowanie następnie zarzucał jego wadliwe prowadzenie organowi, któremu prowadzenie tego postępowania utrudnia wręcz uniemożliwia. Brak danych dotyczących właściciela sklepu, udzielanie wymijających odpowiedzi osobom kontrolującym, zabezpieczenie produktów, które po badaniu okazały się środkami zastępczymi i nowymi substancjami psychoaktywnymi, ilość zabezpieczonych produktów, uznano J. K. za osobę wprowadzająca do obrotu środki zastępcze i nowe substancje psychoaktywne w miejscu ogólnodostępnym,

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 28 K.p.a., co do błędnego określenia strony poprzez przyjęcie, że J. K. była osobą sprzedającą dopalacze w punkcie sprzedaży na os. Z w K, organ II instancji uznał, że zarzut ten nie może zostać uznany za zasadny. Organ l instancji prawidłowo uznał J. K. za adresata decyzji, ze względu na uznanie jej osoby za wprowadzającą środki zastępcze i nowe substancje psychoaktywne do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, co zostało powyżej dowiedzione. Również zarzut naruszenia art. 107 § 3, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. w ocenie organu II instancji jest nieuzasadniony. Zaskarżone decyzje zawierają zarówno uzasadnienie faktyczne jak i prawne. Wydana przez organ l instancji decyzja w przedmiocie nałożenia kary w wysokości 30 000 zł jest merytorycznie i prawnie uzasadniona. Także decyzja w przedmiocie zakazu wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych i nowych substancji psychoaktywnych oraz przepadku na rzecz Skarbu Państwa i zniszczeniu na koszt strony postępowaniu produktów zabezpieczonych w trakcie kontroli jest merytorycznie i prawnie uzasadniona.

Organ II instancji nie znalazł podstaw do jej uchylenia lub uchylenia nadanych decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

J. K. na powyższe decyzje wniosła skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając naruszenie:

a/ art. 107 § 3, art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. polegające na dowolnym i niepopartym jakimkolwiek dowodem ustaleniem, że udostępniała osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne, zaniechanie przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania mającego na celu ustalenie osób (osoby), które faktycznie miałyby nabywać od J. K. środki zastępcze lub nowe substancje psychoaktywne, zaniechanie przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania mającego na celu ustalenie osób (osoby) lub podmiotu, które faktycznie miałyby prowadzić działalność gospodarczą w kontrolowanym punkcie, braku ustalenia ilości rzekomo wprowadzonych przez skarżącą do obrotu środków zastępczych;

b/ art. 107 § 3, art. 77 oraz art. 80 K.p.a. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na arbitralnie przyjętych przez organ założeniach, które nie mają żadnego odzwierciedlenia w zgromadzonym w toku postępowania materiale dowodowym; c/ art. 28 K.p.a. polegające na całkowitym pominięciu, jako strony postępowania właściciela zabezpieczonych podczas kontroli substancji oraz skierowaniu decyzji do osoby, która w danym punkcie w ogóle nie prowadzi działalności gospodarczej i nie jest właścicielem zabezpieczonych środków;

a także naruszenie art. 107 § 3, art. 7, art. 11 oraz art. 77 K.p.a. polegający na braku właściwego uzasadnienia decyzji.

Nadto w odniesieniu do decyzji Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 października 2017 r. w sprawie [...] skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest przepisu art. 52 ust 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wymierzeniu kary pieniężnej w stosunku do osoby, która faktycznie nie udostępniała osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków zastępczych lub nowych substancji psychotropowych, nie jest ich właścicielem, nie prowadzi w danym punkcie działalności gospodarczej.

Odnośnie decyzji Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 października 2017 r. w sprawie [...], skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest przepisu art. 44 c ust. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na skierowaniu zakazu określonego we wskazanym przepisie w stosunku do osoby, która faktycznie nie udostępniała osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków zastępczych lub nowych substancji psychotropowych, nie jest ich właścicielem, nie prowadzi w danym punkcie działalności gospodarczej.

W uzasadnieniu skarg powołano szereg orzeczeń sądów administracyjnych, które w sposób jednolity mają przesądzać o niezasadności nałożenia przez organ kary w wysokości 30 000 zł oraz skierowania zakazu wprowadzania do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych i nowych substancji psychoaktywnych oraz przepadku na rzecz Skarbu Państwa i zniszczeniu na koszt strony postępowaniu produktów zabezpieczonych.

W konkluzji skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających decyzji organu l instancji.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o ich oddalenie podtrzymując przy tym argumentację użytą w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skargi wniesione w przedmiotowej sprawie nie są zasadni i podlegały oddaleniu.

Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej zwana P.p.s.a.). Z powyższego wynika, że w przypadku gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Wskazana regulacja nie pozostawia wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Przedmiot oceny Sądu stanowią w niniejszej sprawie decyzje Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 5 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie w przedmiocie zakazu wprowadzania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produktów (wyrobów) przez J. K. o nazwach A A S, T T H, A S D, T C, T S , A K, A T, A A, T M C, A B oraz w przedmiocie orzeczenia o przepadku na rzecz Skarbu Państwa oraz zniszczenia na koszt strony postępowania, produktów zabezpieczonych w trakcie kontroli w dniu 5 maja 2016 r. tj. A A S - 3 szt., T T H - 7 szt., A S D - 4 szt., T C - 3 szt, T S - 2 szt., A K- 2 szt., A T - 2 szt., A A -1 szt, T M C -2 szt, A B -1 szt. Oraz decyzja z dnia 5 października 2017 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na J. K. w kwocie 30 000 zł za wprowadzenie do obrotu środków zastępczych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Ustalenia zawarte w uzasadnieniu zaskarżonych decyzji znajdują potwierdzenie w zgromadzonych w sprawie dowodach i Sąd uznał je za prawidłowe.

Nie ma żadnych wątpliwości, iż produkty zabezpieczone podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 5 maja 2016 r. stanowią środki zastępcze w rozumieniu ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Powyższe ustalono na podstawie opinii toksykologicznej sporządzonej na podstawie badań toksykologicznych wykonanych przez Pracownię Toksykologii Katedry i Zakładu Medycyny Sądowej.

Podstawę wymierzenia wskazanej kary stanowił przepis art. 52a u.p.n. Zgodnie z wymienionym przepisem kto wytwarza lub wprowadza do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środek zastępczy, podlega karze pieniężnej w wysokości od 20.000 zł do 1.000.000 zł (ust. 1). Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, wymierza, w drodze decyzji, właściwy państwowy inspektor sanitarny, a decyzji nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności (ust. 2). Ustalając wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, właściwy państwowy inspektor sanitarny uwzględnia w szczególności ilość wytworzonego lub wprowadzonego do obrotu środka zastępczego (ust. 3). Definicja legalna pojęcia "środek zastępczy" została zawarta w art. 4 pkt 27 u.p.n. "Środek zastępczy" to substancja pochodzenia naturalnego lub syntetycznego w każdym stanie fizycznym lub produkt, roślina, grzyb lub ich część, zawierające taką substancję, używana zamiast środka odurzającego lub substancji psychotropowej lub w takich samych celach jak środek odurzający lub substancja psychotropowa, których wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu nie jest regulowane na podstawie przepisów odrębnych; przy czym do środków zastępczych nie stosuje się przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów.

Zgodnie z art. 44b u.p.n. wytwarzanie i wprowadzanie do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środków zastępczych jest zakazane. W myśl art. 44c ust. 1 u.p.n. w przypadku stwierdzenia wytwarzania lub wprowadzania do obrotu środka zastępczego lub produktu, co do którego zachodzi podejrzenie, że jest on środkiem zastępczym, właściwy państwowy inspektor sanitarny stosuje odpowiednio przepisy art. 27c ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, m.in. w przypadku stwierdzenia, że produkt stwarza zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, właściwy państwowy inspektor sanitarny zakazuje, w drodze decyzji, wytwarzania produktu lub wprowadzania produktu do obrotu, a także nakazuje wycofanie produktu z obrotu oraz jego zniszczenie na koszt strony postępowania (art. 27c ust. 6 u.p.i.s.).

W ocenie Sądu - wbrew stanowisku skarżącej - stan faktyczny ustalony przez organy inspekcji sanitarnej w rozpatrywanej sprawie był wystarczający do zastosowania wskazanych powyżej przepisów i wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia; tak w zakresie ustalenia przesłanek warunkujących nałożenie na skarżącą sankcji administracyjnej w postaci kary pieniężnej, o której mowa w art. 52a ustawy, jak wysokości orzeczonej kary pieniężnej. Organy inspekcji sanitarnej wydając decyzję o nałożeniu kary pieniężnej oparły się zarówno na materiale dowodowym zgromadzonym w toku postępowania administracyjnego, w oparciu o opinię sporządzoną przez biegłych z Uniwersytetu.

Sąd stwierdza, że w sprawie nie budzi wątpliwości okoliczność, że J. K. nie tylko była obecna w kontrolowanym punkcie sprzedaży, ale osobiście sprzedawała, czyli wprowadzał do obrotu odpłatnie, osobom trzecim produkty w postaci saszetek zawierających środki o niewiadomym składzie, pochodzeniu i przeznaczeniu, zwane powszechnie "dopalaczami". Wprawdzie, J. K. twierdzi zarówno w odwołaniu jak i w skardze, że sprzedaży tych środków dokonywała nie w swoim imieniu, jednak nie wskazał w czyim, a nawet poprzestał na twierdzeniu, że nie wie w czyim imieniu tego dokonywała. Twierdziła, również że nie posiada umowy o pracę i nie wie kto jest jego pracodawcą, gdyż umowa o pracę została zawarta z mężczyzną poznanym z ogłoszenia [...].pl w parku i on wręczył jej klucze do lokalu. W trakcie przeprowadzonej kontroli J. K. była sama i oświadczyła, że w tym lokalu pracuje od 5 dni, przez 11 godzin w ciąg dnia. W trakcie postępowania do sygn. akt III SA/Kr 1505/17, że podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą w lokalu na os. Z, Pawilon [...] pod nazwą M była spółka A Sp. z o.o. ale to nie zmienia faktu że wprowadzającym do obrotu środki zastępcze i nowe substancje psychoaktywne był skarżąca. Sprzedaż produktów odbywała się poprzez okienko podawcze wycięte w ścianie przy drzwiach wejściowych o wymiarach ok. 10 cm x 15 cm. Klienci nie wchodzili do wnętrza pomieszczenia sklepu. Ocena zgromadzonych dowodów przez organy administracyjne jest logiczna z zgodna zdoświadczeniem życiowym. Sąd w ją w całości podziela.

W tych okolicznościach sprawy organy inspekcji sanitarnej dokonały prawidłowej wykładni art. 52a u.p.n. przyjmując, że użyte w tym przepisie pojęcie "wprowadzania do obrotu" środka zastępczego odnosi się do wszystkich przypadków udostępniania takich środków, bez względu na to, czy osoba, której środek ten jest udostępniany jest jego bezpośrednim (ostatecznym) konsumentem czy też nie. Definicję legalną "wprowadzania do obrotu" zawiera art. 4 pkt 34 u.p.n., zgodnie z którym określenie to oznacza udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie, środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów, środków zastępczych lub nowych substancji psychoaktywnych.

Zarzut, że jako pracownik nie mógł wprowadzać do obrotu zakazanych produktów jest niesłuszny. Niewątpliwie pracownik musi swoją pracę wykonywać starannie i sumiennie, stosując się do poleceń przełożonych ale tylko o ile nie dotyczą one działań sprzecznych z prawem lub umową. Zgodnie z art. 4 pkt 34 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii wprowadzeniem środków zastępczych do obrotu jest ich udostępnienie osobom trzecim, odpłatnie lub nieodpłatnie. Bez znaczenia jest rola i status tych osób trzecich w procesie dystrybucji owych środków. Karze pieniężnej podlega każda osoba uczestnicząca w procederze wprowadzania środków zastępczych do obrotu, gdyż wymierza się ją każdemu podmiotowi udostępniającemu te środki osobom trzecim (por. wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2015 r., sygn. akt II OSK 975/14).

Z punktu widzenia normy art. 52a ustawy obojętne jest zatem zarówno to, czy dane udostępnienie środka zastępczego było pierwotnym, czy też kolejnym etapem wprowadzenia do obrotu, jak również to, jaką rolę spełniała osoba udostępniająca środek zastępczy, a więc, czy działała na własny rachunek, czy w ramach współsprawstwa, w tym w ramach łączącego ją stosunku prawnego z inną osobą (np. stosunku pracy, zlecenia).

W ocenie Sądu wymiar orzeczonej kary pieniężnej w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy jest prawidłowy. Organy wskazały, że przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej - zgodnie z art. 52a ust. 3 u.p.n. - kierowały się ilością wprowadzonego do obrotu środka zastępczego ale także miały na uwadze funkcje i cele sankcji administracyjnej jaką jest kara pieniężna uregulowana w art. 52a u.p.n.. Miarkując zatem wymiar kary pieniężnej w dopuszczalnym zakresie kwota 30.000 zł. jest na tyle dolegliwa, że spełni funkcję prewencji ogólnej, jak i szczególnej. Celem każdej sankcji (kary) ma być jej aspekt wychowawczo-zapobiegawczy realizujący się zarówno w odniesieniu do samego sprawcy czynu (tak by nałożona kara była na tyle dolegliwa, aby zniechęcała sprawcę do ewentualnej recydywy), jak też ogółu społeczeństwa (poprzez z jednej strony odstraszanie potencjalnych "naśladowców" od popełnienia czynu zakazanego, a z drugiej poprzez kształtowanie poczucia sprawiedliwości, obowiązywania i skutecznego egzekwowania norm prawa). W ocenie Sądu określona przez organy inspekcji sanitarnej kara pieniężna orzeczona w dolnej granicy dopuszczalnego wymiaru kara za wprowadzanie przez skarżącego do obiegu środków zastępczych - w opisanych realiach sprawy - realizuje ww. założenia, tj. stanowi odczuwalną dolegliwość finansową wobec skarżącej, jak również stanowi czytelny komunikat, że tego typu działalność polegająca na wprowadzaniu do obrotu nowych, syntetycznych substancji chemicznych oddziałujących na ośrodkowy układ nerwowy ("dopalaczy") - z uwagi na oczywiście negatywne skutki społeczne takich działań - podlega zdecydowanej represji Państwa.

Zatem zaistniała podstawa do wydania decyzji w oparciu o art. 52a ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii o nałożeniu kary pieniężnej na skarżącą oraz na podstawie art.44c ust. 4, 5, 6 decyzji o zakazie wprowadzania do obrotu zakazanych substancji ich przepadku i zniszczenia na koszt strony oraz nadanie tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Należy powtórnie wskazać, że skarżąca J. K. nie tylko była obecna w kontrolowanym punkcie sprzedaży, ale osobiście sprzedawała, czyli wprowadzała do obrotu odpłatnie, osobom trzecim niedozwolone produkty, zwane potocznie "dopalaczami".

Wprowadzony art. 44b ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zakaz wytwarzania i wprowadzania do obrotu środków zastępczych, z uwagi na cechy tych substancji i produktów, określone w art. 4 pkt 27 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii implicite (domyślnie) zawiera ustalenie, że środki te stwarzają zagrożenie dla zdrowa i życia ludzi. Z tych względów do postępowań w przedmiocie podejrzenia, że takie środki są wytwarzane lub wprowadzane do obrotu, ma zastosowanie przepis art. 10 § 2 K.p.a. zezwalający - z uwagi na niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzkiego - na odstąpienie od zasady czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania i umożliwienia wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań. Tym samym pozbawieniu skarżącą możliwości udziału w postępowaniu było prawidłowe.

Powyższe wywody oznaczają, że organy inspekcji sanitarnej prawidłowo zastosowały w sprawie art. 44 b oraz art. 44c ust. 4, 5, 6 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, a zastosowanie tych przepisów poprzedziły zebraniem kompletnego materiału dowodowego wystarczającego dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Za niezasadny uznać zatem należy podniesiony w skardze zarzut naruszenia przepisów postępowania - art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez zaniechanie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i braku wyczerpującego zebrania materiału dowodowego.

Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że skarga nie zawiera żadnego zarzutu mogącego być uwzględnionym albowiem organy administracyjne obu instancji nie naruszyły prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, ani nie naruszyły przepisów postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zatem na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono - jak w wyroku.