Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 287/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-07-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6049 Inne o symbolu podstawowym 604
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 pkt 2 lit. f-n, pkt 3, 8 i 19, art. 5 ust. 6 pkt 1, art. 13 ust. 1a pkt 1, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 1 i 2, art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 63
journal: Dz.U. 2012 poz 1190
law: Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach  zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Jacek Fronczyk Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2015 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie wpisu przedsiębiorcy do rejestru systemu zapasów interwencyjnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2014r. Nr [...] Minister Gospodarki (dalej: też organ II instancji) utrzymał w mocy decyzję Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych (dalej też organ I instancji lub Prezes Agencji) z dnia [...] września 2014r. Nr [...] w sprawie wpisania T. sp. z o.o. z siedzibą w S.-K. – obecnie z siedzibą w W. (dalej też: Spółka, skarżąca) do rejestru systemu zapasów interwencyjnych, pod nr [...].

Decyzja została wydana w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz.U. z 2013r. Poz. 267, z późn. zm. – dalej k.p.a.), oraz art. 17 ust.2 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym (jt. Dz.U. z 2012r. poz. 1190, z późn. zm.- dalej ustawa o zapasach).

Powyższe rozstrzygnięcia zapadły w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Wnioskiem z dnia [...] lipca 2014 r., T. Sp. z o.o., wystąpiła do Agencji Rezerw Materiałowych o dokonanie wpisu do rejestru producentów i handlowców, obowiązanych do tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw. We wniosku tym Spółka wskazała, iż przedmiotem wykonywanej przez nią działalności jest produkcja oleju smarowego nisko lepkościowego O. (kod CN 2710 19 99) na bazie: oleju napędowego (kod CN 2710 19 43), oleju bazowego (kod CN 2710 19 99); oleju roślinnego (CN 1514 19 10) na podstawie zezwolenia na prowadzenie składu podatkowego z dnia [...] czerwca 2014 r., wydanego przez Urząd Celny w Elblągu o numerze [...], nr akcyzowy składu podatkowego [...] w D., ul. [...]. Ponadto, w punkcie 6 wniosku ("Dane dotyczące wielkości produkcji, przywozu i rodzaju paliw lub półproduktów rafinacji ropy naftowej lub ropy naftowej, objętych obowiązkiem tworzenia zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw planowanych na dany rok...") Spółka nie podała danych w zakresie określonym we wzorze wniosku lecz "dopisała" produkcję ww. oleju smarowego "niesklasyfikowaną w pkt 6" w ilości 4.000 m3 w okresie rocznym. W ramach pkt 7 wniosku ("Dane o ilości, rodzaju i gatunku paliwa, półproduktu rafinacji ropy naftowej lub ropy naftowej, objętych obowiązkiem tworzenia zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw w danym roku") podpunkt 8, Spółka podała "oleje napędowe do silników" w ilości 3 280 m3. W "Uwagach" Spółka podała, iż "przy produkcji oleju smarowego O. nie potrzebujemy prowadzić obowiązku tworzenia zapasów rezerw materiałowych oleju napędowego, gdyż jest to jeden z surowców służących do produkcji oleju smarowego" oraz, że ww. olej smarowy będzie przedmiotem dostaw wewnątrzwspólnotowych do krajów Unii Europejskiej i nie będzie sprzedawany na terytorium Polski.

Mając na względzie powyższy wniosek, w pismach z dnia [...] lipca 2014 r. i z dnia [...] sierpnia 2014 r., Prezes Agencji, poinformował Spółkę, iż z uwagi na przedmiot wykonywanej przez Spółkę działalności gospodarczej, tj. produkcja oleju smarowego niskolepkościowego O., nie może ona zostać uznana za producenta w rozumieniu art. 2 pkt 18 ustawy o zapasach oraz wezwał jednocześnie Spółkę do złożenia wyjaśnień w kwestii źródła pochodzenia oleju napędowego, który jest elementem składowym ww. oleju smarowego, w celu wyjaśnienia statusu Spółki pod kątem jej obowiązków wynikających z przepisów ustawy o zapasach.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem bez daty (data wpływu do organu I instancji: [...] września 2014 r.) Spółka wyjaśniła, iż olej napędowy o kodzie CN 27 10 19 43 (według Nomenklatury Scalonej obowiązującej od stycznia 2012 r.) będzie w całości przywożony w ramach wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Spółka ponownie podkreśliła, iż będzie on w całości zużywany do produkcji oleju smarowego i nie będzie przedmiotem obrotu na terenie RP.

Decyzją z dnia [...] września 2014 r., Nr [...] Prezes Agencji wpisał Spółkę do rejestru systemu zapasów interwencyjnych pod nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał m. in., iż Spółka nie jest producentem w rozumieniu art. 2 pkt 18 ustawy o zapasach, bowiem produkuje olej smarowy o kodzie CN 27 10 19 99, który nie został ujęty w § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 12 kwietnia 2013 r. w sprawie szczegółowego wykazu, surowców oraz produktów naftowych objętych systemem zapasów interwencyjnych (Dz. U z 2013 r. poz. 515 –dalej rozporządzenie). Niemniej jednak, Spółka przywożąc w ramach nabycia wewnątrzwspólnotowego, na terytorium Polski olej napędowy o kodzie CN 2710 19 43 ujęty w § 2 ust. 1 pkt 3 lit b ww. rozporządzenia, ma w rozumieniu przepisów ustawy o zapasach status handlowca. W związku z powyższym na Spółce ciąży obowiązek złożenia wniosku o dokonanie wpisu do rejestru systemu zapasów interwencyjnych jak równie: tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw. Organ I instancji wyjaśnił ponadto, iż Spółka błędnie wskazuje art. 5 ust. 6 pkt 1 ustawy o zapasach, jako podstawę prawną zwolnienia z obowiązku tworzenia i utrzymywani zapasów obowiązkowych, albowiem przepis ten nie zwalnia ex lege z obowiązku tworzeni i utrzymywania zapasów. Obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw ciąży na każdym producencie i handlowcu.

Pismem z dnia [...] września 2014 r. od powyższej decyzji odwołała się T. Sp. z o.o. do Ministra Gospodarki wnosząc o uchylenie skarżonej decyzji Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych w całości i rozpatrzenie sprawy przez organ II instancji co do meritum lub o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W odwołaniu zarzucono, iż decyzja została wydana z naruszeniem przepisów tj.: art. 7,8, 77 § 1, 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. a także art. 5 ustawy o zapasach, poprzez przyjęcie, iż Spółka, używając nabytych (w ramach nabycia wewnątrzwspólnotowego) paliw do produkcji olejów smarowych, które to oleje smarowe następnie w całości wywozi z terytorium RP w ramach dostaw wewnątrzwspólnotowych posiada obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych paliw (używanych do produkcji ww. olejów smarowych w całości) oraz poprzez przyjęcie, iż Skarżąca nie jest uprawniona do pomniejszenia podstawy do obliczania wymaganej w roku kalendarzowym ilości zapasów obowiązkowych paliw o ilości paliw wywożonych z terytorium RP w ramach wyprodukowanych olejów smarowych.

Organ II instancji po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] listopada 2014r. utrzymał w mocy skarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2014r., nie znajdując podstaw do jej uchylenia. W uzasadnieniu decyzji organ przywołał brzmienie obowiązujących w tym zakresie przepisów ustawy o zapasach w tym w szczególności zdefiniowane tymi przepisami terminy: "producenta", "produkcji", "handlowca" "przywozu", a przede wszystkim "paliw" oraz wyjaśnił, że przesłanką wpisania przedsiębiorcy do rejestru systemu zapasów interwencyjnych jest działalność gospodarcza w zakresie produkcji paliw lub działalność gospodarcza w zakresie przywozu ropy naftowej lub paliw. Określenie tych przesłanek decyduje o zakresie ustaleń faktycznych, których dokonanie jest konieczne do wydania decyzji w sprawie wpisu do rejestru systemu zapasów interwencyjnych. Organ wyjaśnił również, że kluczową okolicznością w przedmiotowej sprawie była kwestia przedmiotu działalności Skarżącej, która to działalność - według samej Skarżącej - obejmuje przywóz oleju napędowego o kodzie CN 2710 19 43 (co zgodnie z ustawą o zapasach rodzi obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych) oraz produkcję i wywóz oleju smarowego niskolepkościowego O. o kodzie CN 2710 19 99. Powyższe oznacza zdaniem organu, że Spółką jest handlowcem (zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 19 ustawy o zapasach) i jako handlowiec zgodnie z uregulowaniami ustawy o zapasach podlega wpisowi do rejestru systemu zapasów interwencyjnych (art. art. 14 ust. 1 i lb w związku z art. 13 ust. la pkt 1 oraz art. 2 pkt 19 ustawy o zapasach).

Organ podkreślił także, że sam wpis do rejestru producentów i handlowców ma jedynie charakter deklaratoryjny i nie przesądza o powstaniu obowiązku tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych a tym bardziej – o jego wielkości. Obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw aktualizuje się, bowiem dopiero w momencie wyprodukowania paliwa lub przywozu ropy naftowej lub paliw.

Z powyższych względów organ uznał również za niezasadne twierdzenia odwołującej się Spółki jakoby organ I instancji naruszył przepisy postępowania, bowiem decyzja organu I instancji została oparta na niebudzących wątpliwości wyjaśnieniach Skarżącej, których nie kwestionował i których de facto Skarżąca nie wycofuje ani nie prostuje w odwołaniu. A zatem nie został naruszony przepis art. 77 § 1 k.p.a. A skoro stan faktyczny sprawy nie budził po stronie organu żadnych wątpliwości, brak jest podstaw do uznania za zasadny zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. Organ wskazał również, że niezasadny jest zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., "poprzez brak wskazania w uzasadnieniu decyzji obligatoryjnych elementów wymaganych przepisami prawa", gdyż zgodnie z przepisem art. 15 ust. 2 ustawy o zapasach, decyzja o wpisie do rejestru winna zawierać w szczególności dane, o których mowa w art. 14 ust. 2 pkt 1-3 oraz datę wpisu do rejestru i numer w rejestrze. Skarżona decyzja Prezesa Agencji zawiera wszystkie wymienione w w/w przepisie dane. Organ wskazał również, że wbrew zarzutowi Skarżącej organ I instancji odniósł się w treści decyzji także do kwestii pomniejszenia podstawy obliczania ilości zapasów obowiązkowych, pomimo, że okoliczność ta nie miała znaczenia dla wydania decyzji w sprawie wpisu do rejestru, a jedynie - dla ustalenia wielkości obowiązku tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych - ponieważ strona uznała ją za istotną dla sposobu załatwienia sprawy.

W zakresie zarzutu dot. dokonania błędnej interpretacji przez organ art. 5 ust. 6 pkt 1 ustawy o zapasach organ wyjaśnił, że przepis ten wprowadza możliwość pomniejszania wielkości produkcji paliw lub przywozu ropy naftowej lub paliw stanowiących podstawę obliczenia wymaganej na dany rok kalendarzowy ilości zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw oraz obliczenia opłaty zapasowej – o ilość ropy naftowej lub paliw wywiezionych z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Nie przewiduje on natomiast "zwolnienia" z obowiązku tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw. Ustawa posługuje się takim pojęciem jedynie w odniesieniu do zapasów gazu ziemnego (art. 24 ust. 5 ww. Ustawy o zapasach).

Wyjaśnił także, że obowiązek tworzenia i utrzymania zapasów obowiązkowych powstaje niezależnie od wpisu do rejestru. Tym samym przewidziana w art. 5 ust.6 pkt 1 ustawy o zapasach, możliwość pomniejszenia podstawy obliczenia ilości zapasów nie należy do przesłanek wpisu do rejestru a co za tym idzie nie jest przedmiotem postępowania w sprawie wpisu do rejestru .

Reasumując organ wskazał, że skarżąca w istocie oczekuje wydania decyzji, iż nie ciąży na niej obowiązek tworzenia i utrzymania zapasów obowiązkowych – pomimo, iż w obowiązujących przepisach prawa brak podstaw do wydania takiej decyzji oraz pomimo, iż kwestia ta pozostaje poza zakresem postępowania w sprawie wpisu do rejestru systemu zapasów interwencyjnych określonych przepisami prawa materialnego – w szczególności przez art. 14 ust.1 ustawy o zapasach.

Niezgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem Spółka pismem z dnia [...] grudnia 2014r. wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie skarżonej decyzji Ministra Gospodarki z dnia [...] listopada 2014r. oraz decyzji Prezesa Agencji z dnia [...] września 2014r. oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.

Skarżąca wskazanej wyżej decyzji zarzuciła naruszenie :

- art. 7 k.p.a. z uwagi na fakt, iż organ II instancji, w prowadzonym postępowaniu działał w sprawie bez poszanowania naczelnych norm prawnych przyjętych w polskim systemie prawa;

- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez uznanie przez organ II instancji, że organ I instancji w sposób należyty zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, tymczasem w istocie podjęta decyzja bazuje na powielonej przez organ błędnej interpretacji ustawy o zapasach, dokonanej przez organ I instancji;

- art. 5 ustawy o zapasach poprzez błędne przyjęcie, za organem pierwszej instancji, iż podmiot skarżący, który używa nabytych (w ramach nabycia wewnątrz wspólnotowego) paliw do produkcji olejów smarowych, które to oleje smarowe następnie w całości wywozi z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej w ramach dostawa wewnątrzwspólnotowych posiada obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych paliw, oraz poprzez przyjęcie, iż spółka skarżąca nie jest uprawniona do pomniejszenia podstawy do obliczenia wymaganej w roku kalendarzowym ilości zapasów obowiązkowych paliw o ilość paliw wywożonych z terytorium Rzeczpospolitej Polskiej w ramach wyprodukowanych olejów smarowych;

- art. 2 pkt 3 ustawy o zapasach poprzez błędne, sprzeczne z zasadą równości podmiotów wobec prawa przyjęcie przez organ II instancji, iż oleje smarowe wyprodukowane z paliwa (olej napędowy kod CN 2710 19 43) nie są paliwami w rozumieniu ustawy o zapasach.

W uzasadnieniu skarżąca odwołując się do celów ustawy o zapasach oraz dyrektywy Rady 2009/119/WE z dnia 14 września 2009r. oraz celów, które przyświecały nowelizacji ustawy o zapasach w związku z implementacją wskazanej wyżej dyrektywę, oraz powołując się na Konstytucję RP i orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego podniosła, iż nie zgadza się z opinią organu drugiej instancji, iż olej smarowy, w skład którego wchodzi olej napędowy, nie może być uznany za paliwo w rozumieniu ustawy o zapasach. Zdaniem skarżącej podzielenie bowiem opinii organu oznaczałoby, iż "celem ustawy o zapasach jest wyłącznie przyczynienie się do radykalnego zwiększenia kosztów prowadzenia działalności gospodarczej przez przedsiębiorców w tym zakresie, kompletnego załamania możliwości wejścia na rynek nowych przedsiębiorców i w konsekwencji likwidacji reguł konkurencji rynkowej na krajowym rynku paliw".

Skarżąca podniosła również, że przedsiębiorca, który nabywa w ramach dostawy wewnątrzwspólnotowej paliwa w ilości wielokrotnie wyższej od skarżącej a następnie zbywa te paliwa poza granice Polski w rzeczywistości nie jest zobowiązany na mocy ustawy o zapasach do tworzenia, utrzymywania i finansowania zapasów obowiązkowych tego paliwa. Natomiast skarżąca, która podobnie jak ten przedsiębiorca nabywa paliwa w ramach dostawy wewnątrzwspólnotowej a następnie je zbywa w postaci oleju smarowego, nie posiada uprawnienia do skorzystania z przywileju określonego w art. 5 ust. 6 pkt 1 ustawy tylko z tego powodu, że paliwo nabyte przez skarżącą wchodzi w skład wyprodukowanego przez nią oleju smarowego, który nie został literalnie wymieniony w art. 2 pkt 3 ustawy o zapasach jako paliwo. Zdaniem skarżącej organy nie zwróciły również uwagi na konsekwencje społeczno-gospodarcze przyjętego przez siebie rozumienia postanowień ustawy o zapasach. Zdaniem skarżącej racjonalny ustawodawca dokonując nowelizacji ustawy nie zamierzał doprowadzić do niewypłacalności producentów smarów ani uprzywilejować przedsiębiorców, którzy mają rzeczywisty wpływ na bezpieczeństwo energetyczne państwa przy jednoczesnej dyskryminacji podmiotów, które tego wpływu nie mają.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w skarżonej decyzji oraz podkreślił, że w przedmiotowej sprawie kwestią pierwszoplanową i najistotniejszą jest okoliczność, iż przedmiotem postępowania w sprawie wpisania przedsiębiorcy do rejestru systemu zapasów interwencyjnych (w części – rejestru producentów i handlowców) jest zgodnie z art. 14 ust.1 i 1a ustawy o zapasach - wyłącznie ustalenie przedmiotu działalności przedsiębiorcy (zamierzonego bądź faktycznego). Oznacza to, iż przesłanką wpisania przedsiębiorcy do rejestru systemu zapasów interwencyjnych jest wyłącznie zamiar prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie objętym ustawą o zapasach tj. produkcja paliw bądź przywóz ropy naftowej lub paliw wyrażony we wniosku przedsiębiorcy – bądź też jej faktyczne prowadzenie w przypadku, o którym mowa w art. 14 ust.1a ustawy. Organ podkreślił, że wpis do rejestru systemu zapasów interwencyjnych nie ma charakteru konstytutywnego i sam w sobie nie kreuje obowiązku tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych ropy naftowej lub paliw ani tym bardziej nie przesądza o wielkości tego obowiązku. Co więcej wniosek o wpis winien być złożony, co do zasady, uprzednio co do czynności, z którą ustawa wiąże obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych, co dodatkowo zdaniem organu wskazuje, że sam wpis obowiązku tego nie kreuje. Nadto organ wskazał, że przedsiębiorca, który nie dopełnił obowiązku złożenia wniosku o wpis do rejestru systemu zapasów interwencyjnych, i który dokonał choćby jednej czynności, z którą ustawa wiąże obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych, ma obowiązek ich tworzenia – pomimo braku wpisu. Ustawa nakłada bowiem ten obowiązek na producentów i handlowców a nie na przedsiębiorców wpisanych do rejestru. Organ wskazał również, że nawet gdyby wielkość tego obowiązku, w wyniku stosowanych w danym roku kalendarzowym odliczeń, o których mowa w art. 5 ust. 6 ustawy o zapasach, miała wynosić zero, przedsiębiorca prowadzący działalność gospodarcza polegającą na produkcji paliw bądź przywozie ropy naftowej lub paliw nadal podlegałby obowiązkowi wpisu do rejestru systemu zapasów interwencyjnych. Kwestia odliczeń, o których mowa w art. 5 ust.6 ustawy – z czym nie zgadza się skarżąca- pozostaje bowiem bez znaczenia dla istnienia bądź nieistnienia obowiązku złożenia wniosku o wpis do rejestru systemu zapasów interwencyjnych a jedynie decyduje o tym, jaka jest faktyczna wielkość obowiązku tworzenia i utrzymania zapasów obowiązkowych. Tym samym obowiązek tworzenia i utrzymania zapasów oraz ich wielkość nie jest przedmiotem postępowania w sprawie wpisu do rejestru a nawet, co do zasady nie może nim być – bowiem wniosek o wpis winien być złożony jeszcze przed dokonaniem pierwszej czynności, z którą ustawa łączy obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych. Obowiązek ten pozostaje zatem hipotetyczny aż do chwili faktycznego dokonania przywozu ropy naftowej lub paliw lub produkcji paliw.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi, jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. dalej: p.p.s.a.).

Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa.

Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów, należy uznać, że nie jest ona zasadna, ponieważ organy nie naruszyły przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów prawa materialnego wydając rozstrzygnięcia w obu instancjach.

Przedmiotem rozpoznania jest decyzja Ministra Gospodarki utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Agencji Rezerw Materiałowych z dnia [...] września 2014 r., w sprawie wpisania skarżącej do rejestru systemu zapasów interwencyjnych.

Sąd zauważa zatem, że podstawą wydania skarżonego rozstrzygnięcia jest przede wszystkim art. 15 ust.1 i 2 w zw. z art. 14 ust.1 ustawy o zapasach. Powyższa uwaga jest o tyle istotna, że wpis do rejestru systemu zapasów interwencyjnych (rejestru producentów i handlowców), który prowadzi Prezes Agencji Rezerw Materiałowych dokonywany jest przez ten organ na wniosek zainteresowanego, który zgodnie z dyspozycją art. 14 ust. 1 ustawy o zapasach zobowiązany jest do złożenia wniosku o stosowny wpis w terminie nie późniejszym niż 14 dni przed planowanym terminem podjęcia wykonywania tej działalności.

Stosownie do tego unormowania, postępowanie administracyjne, w wyniku którego zapadła ostateczna i zaskarżona do sądu administracyjnego przez Spółkę decyzja, wszczęte zostało na wniosek Spółki z dnia [...] lipca 2014r., a treść rozstrzygnięcia w zakresie wpisu do rejestru jest zgodna z żądaniem wnioskodawcy. Złożonego wniosku skarżąca Spółka nie cofnęła, konsekwencją czego było wydanie decyzji o wpisie.

Sąd zauważa również, iż organ prawidłowo uznał, że Spółka podlega wpisowi do wskazanego wyżej rejestru, bowiem w świetle definicji zawartej w przepisie art. 2 pkt 19 ustawy o zapasach jest ona handlowcem. Przepis ten jednoznacznie określa, że handlowcem jest przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie przywozu ropy naftowej lub paliw. Spółka zgodnie z udzielonymi wyjaśnieniami przywozi na terytorium Polski olej napędowy o kodzie CN101943, który niewątpliwie jest paliwem w świetle art. 2 pkt 3 ustawy i który wykorzystywany jest do produkcji oleju smarowego produkowanego przez skarżącą.

Należy bowiem w tym miejscu wskazać, że w myśl art. 2 pkt 3 ustawy o zapasach w brzmieniu obowiązującej na dzień wydania skarżonej decyzji -za paliwa uważa się produkty naftowe określone w pkt 2 lit. f-n [gaz płynny (LPG), benzyny silnikowe, benzyny lotnicze, paliwa typu benzyny do silników odrzutowych, paliwa typu nafty do silników odrzutowych, inne nafty, oleje napędowe, lekkie oleje opałowe i pozostałe oleje napędowe, ciężkie oleje opałowe], w tym również zawierające dodatki bez względu na ich ilość.

Skarżąca słusznie natomiast nie została uznana za producenta paliwa. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 18 ustawy producentem jest przedsiębiorca wykonujący działalność gospodarczą w zakresie produkcji paliw, w tym także zlecającego taką produkcję innym podmiotom, z wyłączeniem usługowej produkcji paliw na rzecz innych podmiotów. Z kolei w myśl art. 2 pkt 8 ustawy produkcja paliw to wytwarzanie paliw w procesie przerobu ropy naftowej, kondensatu gazu ziemnego (NGL), półproduktów rafineryjnych i innych węglowodorów lub przetwarzanie paliw poprzez procesy mieszania komponentów, w tym pali, w wyniku których powstaje co najmniej jedno z paliw albo wzrasta całkowita ilość jednego z nich.

Tak wiec, co wskazano powyżej, organ słusznie przyjął, iż skarżąca jest handlowcem w rozumieniu ustawy o zapasach a tym samym zgodnie z art. 15 ust. 1 i 2 w zw. z art. 14 ust.1 ustawy podlega wpisowi do rejestru systemu zapasów interwencyjnych.

W tym miejscu zgodzić się trzeba z organem, że wpis do rejestru ma jedynie charakter deklaratoryjny i sam wpis nie przesadza o powstaniu ewentualnego obowiązku tworzenia i utrzymania zapasów obowiązkowych. Przesłanką wpisu przedsiębiorcy do rejestru jest prowadzona przez niego działalność gospodarcza w zakresie produkcji paliw albo w zakresie przywozu ropy naftowej lub paliw. Natomiast ewentualny obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych aktualizuje się dopiero w momencie wyprodukowania przez przedsiębiorcę paliwa lub przywozu ropy lub paliwa.

Z tego też względu w niniejszej sprawie kluczową okolicznością było ustalenie przedmiotu działalności prowadzonej przez skarżąca i co zdaniem Sądu w sposób prawidłowy zostało ustalone przez organ pozwalając mu na prawidłowe przyjęcie, iż Spółka jako handlowiec podlega wpisowi i winna być wpisana do rejestru zgodnie z dyspozycją przepisu art. 14 ust.1 w zw. z art. 13 ust.1a pkt 1 oraz art. 2 pkt 19 ustawy o zapasach.

Sąd podziela również pogląd organu, że obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów, jest wtórny wobec faktycznego nabycia statusu handlowca lub producenta na skutek przywozu ropy naftowej lub paliwa na terytorium Polski lub wyprodukowania takiego paliwa.

Powyższe oznacza, iż kwestia z którą nie zgadza się skarżąca tj. dot. możliwości pomniejszenia podstawy obliczenia ilości zapasów, o której mowa w przepisie art. 5 ust.6 pkt 1 ustawy o zapasach nie należy do przesłanek wpisu do rejestru, a co za tym idzie nie należy ona do przedmiotu postępowania dot. wpisu do rejestru. Tym samym zarzuty podniesione w skardze w tym zakresie są przynajmniej przedwczesne, bowiem ewentualna prawidłowość tworzenia i utrzymywania zapasów oraz ich wielkość w tym kwestia dokonywania odliczeń z art. 5 ust.6 pkt 1 ustawy, są badane dopiero podczas kontroli, którą może przeprowadzać Prezes Agencji Rezerw Materiałowych zgodnie z przepisem art.29 ust.1 pkt 1 ustawy o zapasach i który w razie stwierdzonych nieprawidłowości wydaje decyzję o nałożeniu kary (art. 63 ustawy). A zatem dopiero w tym postępowaniu badan jest kwestia prawidłowości tworzenia i utrzymywania zapasów.

Nie ulega wątpliwości, że w uzasadnieniu skarżonej decyzji, jak również decyzji organu I instancji znajduje się wyjaśnienie dot. kwestii możliwości dokonywania odliczeń. Jednakże zapisy wyjaśniające tę materię znajdują się w uzasadnieniu, jak wskazuje organ w odpowiedzi na skargę, tylko ze względu na fakt, iż kwestia ta była podnoszona zarówno we wniosku jak i w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Stąd organ kierując się zasadą wyrażona w art. 8 k.p.a.- pogłębiania zaufania obywateli do państwa- słusznie zdaniem Sądu, udzielił wyjaśnień w tym zakresie. Udzielenie wskazanych wyjaśnień, nie oznacza jednak, co słusznie podnosi organ II instancji, że organ dokonał w niniejszej sprawie, która dotyczy jedynie kwestii wpisu do rejestru, również rozstrzygnięcia w zakresie obowiązku tworzenia i utrzymywania zapasów.

Powyższe oznacza, iż zarzut dot. naruszenia art. 5 w tym w szczególności ust.6 pkt 1 ustawy o zapasach z przyczyn oczywistych okazał się chybiony.

Sąd analizując niniejszą sprawę nie dopatrzył się również naruszenia pozostałych przepisów wskazanych w skardze w tym w szczególności :

- art. 2 pkt 3 ustawy zapasach. W artykule tym znajduje się bowiem legalna definicja paliwa, która w sposób prawidłowy została odczytana przez organy tj. zgodnie z wykładnią językową i literalnym brzmieniem tej definicji stanowiącej, jak wskazano już powyżej, że "paliwa" to produkty naftowe określone w art. 2 pkt 2 lit. f-n w/w ustawy, w tym również zawierające dodatki bez względu na ich ilość. Powyższe wskazuje przy uwzględnieniu katalogu wskazanego w art. 2 pkt 2 lit f-n ustawy, że paliwa to wyłącznie : gaz płynny (LPG), benzyny silnikowe, benzyny lotnicze, paliwa typu benzyny do silników odrzutowych, paliwa typu nafty do silników odrzutowych, inne nafty, oleje napędowe, lekkie oleje opałowe i pozostałe oleje napędowe, ciężkie oleje opałowe – określone w załączniku B rozdział 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1099/2008 z dnia 22 października 2008r. w sprawie statystyki energii (Dz.Urz. UE L 304 z 14 listopada 2008r. z późn. zm.- dalej rozporządzenie nr 1099/2008). Tak więc wskazana definicja, jest definicja zakresową a wskazany powyżej katalog produktów uznawanych za paliwa, ma charakter zamknięty został on bowiem enumeratywnie wskazany w przepisie.

Z wykładni językowej a także systemowej wskazanego wyżej terminu wynika, że przywożony przez skarżącą produkt o kodzie CN 2710 19 43 będący olejem napędowym - jest paliwem w rozumieniu wyżej cytowanej definicji "paliwa" a zatem z zamiarem jego przywozu łączy się obowiązek złożenia wniosku o wpis do rejestru systemu zapasów interwencyjnych – co też zostało uczynione. Dodać w tym miejscu należy, że olej napędowy to olej nadający się do wykorzystania w wysokoprężnych silnikach pojazdów drogowych do ich napędu (zał. B rozdział 4 rozporządzenia nr 1099/2009). Natomiast produkowany przez skarżącą produkt naftowy o kodzie CN 2710 19 99, choć częściowo wytwarzany z oleju napędowego, nie może być już uznany za takowy w rozumieniu art. 2 pkt 3 lit l) ustawy o zapasach – z uwagi na jego właściwości fizykochemiczne i możliwe wykorzystanie. Należy bowiem zauważyć, że komponenty w procesie produkcji olejów smarowych, jakim jest olej smarowy niskolepkościowy O. produkowany przez skarżącą, poddawane są różnym procesom, które zmieniają ich właściwości. Produkowany przez skarżącą olej smarowy zawiera się w grupie "smarów", które załącznik B rozdział 4 rozporządzenia nr 1099/2008 definiuje jako węglowodory wykorzystywane dla zmniejszenia tarcia pomiędzy powierzchniami nośnymi. Powyższe wskazuje zatem, iż produkowany przez skarżącą olej smarowy nie jest również żadnym z pozostałych paliw wskazanych w art. 2 pkt 3 ustawy o zapasach i nie mieści się w definicji "paliw" zawartej w ustawie.

Z powyższych względów Sąd nie podziela przedstawionej przez skarżącą koncepcji, iż o "paliwie" można mówić również wówczas, gdy znajduje się ono "w ramach" innego produktu naftowego – nie będącego paliwem w rozumieniu ustawy o zapasach z uwagi na brak koniecznych cech fizykochemicznych i odmienne wykorzystanie. Taki sposób rozumienia i interpretowania definicji legalnej "paliw" , jest bowiem sprzeczny, jak słusznie wskazuje organ II instancji w odpowiedzi na skargę, z zasadami przyjętymi w polskiej nauce prawa tj. prymatu wykładni językowej a także okoliczności, że definicja "paliw" na gruncie interpretacyjnych reguł językowych jest jednoznaczna i nie budząca wątpliwości oraz ma charakter contra legem i mogłaby prowadzić do sprzecznych z logiką wyników. W takim wypadku, bowiem analogicznie należałoby uznać za "ropę naftową" także produkty powstające przy jej udziale, jak np. kosmetyki, leki, butelki, zabawki. Produkty te jednak nie mają żadnego znaczenia dla bezpieczeństwa paliwowego państwa.

Sąd niepodziela również zarzutu skarżącej jakoby wykładnia językowa "paliw" byłą sprzeczna z zasadą równości podmiotów wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP). Z brzmienia ustawy o zapasach jednoznacznie wynika, iż ustawa ta nakłada na handlowców obowiązek tworzenia i utrzymywania zapasów obowiązkowych niezależnie od sposobu wykorzystywania przywiezionej ropy naftowej lub paliw. Zgodnie bowiem z ustawą o zapasach sam przywóz ropy naftowej lub paliw skutkuje już obowiązkiem tworzenia i utrzymania zapasów obowiązkowych dla wszystkich podmiotów dokonujących takiego przywozu. Podnieść w tym miejscu wypada, ze Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela pogląd zaprezentowany przez tutejszy Sad w wyroku z dnia 6 kwietnia 2011r. VI SA/Wa 2621/10, że zasada zawarta w art. 32 Konstytucji RP – równości wobec prawa, przejawia się tym, że podmioty o tym samy statusie prawnym mogą na gruncie tych samych przepisów oczekiwać takich samych rozstrzygnięć o przyznaniu lub odmowie przyznania uprawnień, które z tych przepisów wynikają. A zatem ten sam podmiot na podstawie tych samych przepisów, w tej samej sytuacji prawnej, może oczekiwać wydania tożsamych co do istoty decyzji administracyjnych. Dodać przy tym należy, iż skarżąca podnosząc w/w zarzut nie podała ani jednego przykładu świadczącego, że w takiej samej sytuacji prawnej co skarżąca, inny podmiot uzyskał odmienne rozstrzygniecie niż skarżąca. Powyższe wskazuje, że brak jest podstaw do uznania zasadności zarzutu dot. naruszenia zasady równości podmiotów wobec prawa.

- art. 7 i 77 k.p.a. bowiem, naruszenie wskazanych przepisów może mieć miejsce gdy organ nie zebrał lub nie rozpoznał całego zebranego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący zgodny z zasadami, logiki, wiedzy i doświadczenia życiowego. W niniejszej sprawie z taka sytuacją nie mamy do czynienia. Organ dokonał bowiem niezbędnych ustaleń w zakresie przesłanek do dokonania wpisu do rejestru systemu zapasów interwencyjnych ustalając faktyczny przedmiot działalności przedsiębiorstwa. A nadto stan faktyczny przedmiotowej sprawy nie był skomplikowany, a materiał dowodowy zebrany w tym zakresie ograniczał się jedynie do twierdzeń strony zawartych we wniosku, jak również w piśmie skarżącej bez daty, które wpłynęło do organu I instancji w dniu [...] września 2014r. (data na prezentacie), których organy nie kwestionowały uznając je za prawdziwe, co wynika z treści wydanych rozstrzygnięć.

Z przytoczonych powyżej powodów, uwzględniając również, że w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, organy obu instancji – rozstrzygające sprawę- dokonały prawidłowej wykładni obowiązujących przepisów prawa i oparły się na prawidłowo zebranym materiale dowodowym, dokonując jego wszechstronnej oceny, co znalazło wyraz w uzasadnieniach decyzji, które spełniają wymóg art. 107 § 3 k.p.a., działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.