Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1083/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i orzeczenia organów I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 51 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 29 września 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. WSA Paweł Groński /spr./ Protokolant sekretarz sądowy Tomasz Bogdan Godlewski po rozpoznaniu w dniu 29 września 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej E. G., M. G. i M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 1118/14 w sprawie ze skargi E. G., M. G. i M. G. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łańcucie z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...]; 2. zasądza od Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie solidarnie na rzecz E. G., M. G. i M. G. kwotę 1300 (tysiąc trzysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 1118/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, oddalił skargę E. G., M. G. i M. G. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku.

Ze stanu faktycznego sprawy ustalonego przez organy administracji i przyjętego przez Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia wynika, że Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Łańcucie decyzją z [...] lipca 1969 r. udzieliło E. G. pozwolenia na budowę budynku pomocniczego – warsztatu stolarskiego o wymiarach 12,00 x 12,42 m, murowanego ze stropodachem na nieruchomości nr [...] w K., stanowiącej własność E. i M. G. Skarżący w latach 1969-1971 wznieśli budynek o innych wymiarach (18,4 x 12,21m), a w latach 1998-2004 rozbudowali do obecnych rozmiarów wynoszących 18,7 x 18,4 m. (od strony północnej o wym. 8,12 x 6,49 m, i od tej samej strony o wym. 5,84 x 3,38 m). Obecnie w budynku jest ekspozycja mebli kuchennych, sprzętu AGD, a także są prowadzone prace stolarskie gwarancyjne. Budynek jest parterowy o dwuspadowym dachu pokrytym blachą. Sporny budynek jest usytuowany w odległości 1.60 m od sieci gazowej DN 400 do narożnika budynku od strony południowo - zachodniej. Gazociąg wykonany jest z rur o średnicy 419 mm, grubość ścianki 9.5 mm przystosowany do pracy pod ciśnieniem MOP 4,22 MPa, a średnia wartość ciśnienia w tym gazociągu w 2010 r. wynosiła 2,7 MPA. Gazociąg został przekazany do eksploatacji w październiku 1960 r.

W tych okolicznościach faktycznych organ I instancji rozdzielił sprawę na dwie odrębne sprawy administracyjne prowadzone w stosunku do tego samego obiektu. Pierwsza z wyodrębnionych spraw, której dotyczy niniejsze postępowanie – obejmuje budynek pomocniczy - warsztat stolarski o wym. 18.40 x 12.21 m wybudowanego niezgodnie z warunkami pozwolenia z dnia [...] lipca 1969 r., druga natomiast dotyczy rozbiórki rozbudowanej części warsztatu stolarskiego, bez pozwolenia na budowę. W tej sprawie Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] orzekł o rozbiórce budynku pomocniczego – warsztatu stolarskiego o wym. 8,12 m x 6,49 m od strony północnej i wym. 5,84 m x 3,38 m od tej samej strony, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 15 stycznia 2015 r. sygn. akt II SA/Rz 119/14 oddalił skargę E. G., M. G. M. G. na tę decyzję (w sprawie tej wywiedziono skargę kasacyjną – sygn. akt II OSK 1223/15).

Z kolei w rozpoznawanej sprawie Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łańcucie z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane o rozbiórce tego obiektu budowlanego

Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska inwestorów co do daty budowy spornego obiektu budowlanego, tj. że w całości inwestycję zrealizowano w latach 1969-1971 i w okresie późniejszym nie zmieniano jego wymiarów zewnętrznych. Budynek warsztatu stolarskiego zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę z [...] lipca 1969 r. powinien mieć wymiary 12x 12,42 m, choć z mapy geodezyjnej z 1975 r. wynika, że jego wymiary wynoszą 18.4 x 12,21 m. Jego lokalizacja, w odległości zaledwie 1,6 m od gazociągu, powoduje, że warsztat stolarski zagraża bezpieczeństwu dla życia i zdrowia ludzi i stanowi o niezachowaniu wymaganych w dacie budowy norm branżowych. Zaistniały zatem przesłanki do zastosowania w rozpoznawanej sprawie art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego.

Skarżący zaskarżyli ww. decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a.", oddalił skargę.

WSA podzielił stanowisko organów administracji, że w rozpatrywanej sprawie prawidłowo zastosowano art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Przekroczenie warunków udzielonego pozwolenia zawsze powoduje stan samowoli budowlanej, z tym, że ów stan niezgodności z prawem, jest możliwy do zaakceptowania wówczas, gdy po wykonaniu określonych czynności lub robót budowlanych następuje doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Taka sytuacja nie występuje w rozpoznawanej sprawie.

Sąd I instancji stwierdził, że w okresie budowy budynku zasady sytuowania i budowy gazociągów oraz odległości bezpieczne od gazociągów określały wytyczne Ministra Przemysłu Ciężkiego z 1959 r., a następnie Ministra Górnictwa i Energetyki z 1965 r. zebrane i ogłoszone w normie branżowej z dnia 18 marca 1971 r. BN-71/8976-31 przez Ministra Górnictwa i Energetyki na podstawie art. 9 ust. 4 ustawy z dnia 27 listopada 1971 r. o normalizacji (Dz. U. nr 53, poz. 298 ze zm.). Jako podstawową odległość bezpieczną dla oddzielnie stojących budynków niemieszkalnych od gazociągu o średnicy 300 - 500 mm i ciśnieniu 2,5 do 6,4 MPa przyjęto 25 m (przy zastosowaniu specjalnego zabezpieczenia - 15 m). Również późniejsze przepisy nie zmieniły tych odległości. Aktualnie obowiązujące rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz. U. z 2013 r., poz. 640) w § 110 zawiera przepis intertemporalny, wedle którego dla gazociągów: 1) wybudowanych przed dniem 12 grudnia 2001 r. lub dla których przed tym dniem wydano pozwolenie na budowę; 2) w okresie od dnia 12 grudnia 2001 r. do dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia lub dla których w tym okresie wydano pozwolenie na budowę - stosuje się szerokość stref kontrolowanych określoną w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Strefa kontrolowana dla tego typu gazociągu w stosunku do budynków wolnostojących niemieszkalnych wg l.p.4.8 tabeli nr 1 załącznika nr 2 ww. rozporządzenia wynosi 50 m. Stosownie do § 2 pkt 30 cyt. rozporządzenia strefa kontrolowana, to obszar wyznaczony po obu stronach osi gazociągu, którego linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu, w którym przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się transportem gazu ziemnego podejmuje czynności w celu zapobieżenia działalności mogącej mieć negatywny wpływ na trwałość i prawidłowe użytkowanie gazociągu. Wymienione rozporządzenie weszło w życie 5 września 2013 r. i uchyliło rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. Nr 97, poz. 1055).

Sąd podkreślił, że według art. 4 ust. 1 Prawa budowlanego obiekty budowlane powinny być zaprojektowane i wybudowane w taki sposób, aby zapewnione było między innymi bezpieczeństwo ludzi i mienia, a w celu zapewnienie tych warunków należy stosować obowiązujące normy państwowe, normatywy techniczne projektowania i inne obowiązujące przepisy techniczno - budowlane oraz przestrzegać zasad współczesnej wiedzy technicznej.

Analiza przedstawionych przepisów, co do warunków technicznych sytuowania gazociągów od wolnostojących budynków niezamieszkałych pokazuje, że żadne przepisy nie dopuszczały sytuowania budynku w odległości 1,60 m od gazociągu. W związku z tym - zdaniem Sądu - organy budowlane prawidłowo zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b., orzekając o nakazie rozbiórki warsztatu stolarskiego. W sposób zgodny z prawem określono zakres przedmiotowy rozbiórki.

Sąd stwierdził, że oddalenie skargi w sprawie II SA/Rz 1119/14 dotyczącej nakazu rozbiórki rozbudowanej części warsztatu stolarskiego, skutkuje rozbiórką całego budynku. Ostateczne decyzje orzekające nakaz rozbiórki są wykonalne, gdyż odnoszą się do obiektu, a obiekt objęty nakazem rozbiórki istnieje.

E. G., M. G. i M. G. zaskarżyli wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 15 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 1118/14 w całości skargą kasacyjną, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

Skarżący zarzucili zaskarżonemu wyrokowi:

naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj.:

art. 37 ustawy z 24 października 1974 r. - Prawo budowlane w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dn. 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, przez ich niezastosowanie, pomimo, że obiekt budowlany, którego rozbiórkę orzeczono powstał w okresie gdy powołany przepis obowiązywał,

art. 50 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 1, art. 51 ust. 7 oraz art. 50a ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane poprzez ich zastosowanie

art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane poprzez nakazanie rozbiórki części budynku wybudowanej zgodnie z pozwoleniem na budowę budynku pomocniczego - warsztatu stolarskiego udzielonym w dniu [...] lipca 1969 r.

naruszeniu przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj:

art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 oraz art. 80 k.p.a. poprzez uznanie, że organy prowadzące postępowanie nie naruszyły procedury pomimo nie zebrania przez nie w pełni materiału dowodowego, a w konsekwencji niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, co doprowadziło do rażącego przekroczenia zasady swobodnej oceny dowodów i błędnego rozstrzygnięcia sprawy.

art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 5 k.p.a. ponieważ zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łańcucie są niewykonalne, a ich niewykonalność ma charakter trwały.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podnieśli m. in., że WSA w Rzeszowie w ogóle nie wziął pod uwagę okoliczności dotyczącej ewentualnej trwałej niewykonalności zaskarżonej decyzji. Wskazali, że zaskarżoną decyzją orzeczono nakaz rozbiórki budynku o wymiarach 18,40 x 12,21 m. a jak wynika z ustaleń dokonanych przez organy budynek w części o wym. 18,40 m. x 12,21 m. wybudowany został niezgodnie z posiadanym pozwoleniem na budowę, a następnie rozbudowany do obecnych wymiarów. Skarżący podkreślili, że nigdy nie istniała samodzielna część budynku o wymiarach 18,40 m. x 6,49 m. (pozostała część nie objęta zaskarżoną decyzją) i nie jest to też część (lub części) objęte decyzją Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], albowiem obejmuje ona części budynku o wymiarach 8,12 m. x 6,49 m. oraz 5,84 m. x 3,38 m. a zatem wskazane wymiary nie korespondują ani ze stanem faktycznym, ani z żadną z wydanych decyzji. Skarżący zauważyli, że zsumowanie powierzchni tych wszystkich części budynku nie daje budynku o powierzchni 18,70 m. x 18,40 m., co oznacza, że po wykonaniu obu wymienionych decyzji pozostanie część budynku, która ze względów technicznych być może nie będzie mogła istnieć. Skarżący powołali się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, że nakaz rozbiórki musi brać pod uwagę wykonalność decyzji z punktu widzenia warunków technicznych, to jest możliwość dokonania rozbiórki bez istotnej ingerencji w zagrożenie bezpieczeństwa pozostałej części obiektu budowlanego wykonanej zgodnie z prawem (wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 9 grudnia 2008 r., sygn. akt II SA/Bd 809/08). A zatem nakaz rozbiórki może być wydany tylko wówczas, gdy objęta nim część jest na tyle niezależna, że da się wydzielić bez uszczerbku dla reszty obiektu, nie stwarzając konieczności doprowadzenia obiektu przez inwestora do stanu poprzedniego. Decyzja powinna zatem uwzględniać posadowienie ścian i inne kwestie techniczne. Skarżący kasacyjnie podnieśli, że Sąd I instancji niewłaściwie przyjął, że w związku z oddaleniem skargi w tym samym dniu (wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 1119/14) na inną decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą tego samego obiektu to rozbiórce i tak będzie podlegał cały obiekt, albowiem każda decyzja administracyjna istnieje w obrocie prawnym niezależnie i każda powinna być obiektywnie wykonalna. Przesłanki tej nie spełnia natomiast tzw. "wykonalność łączna" jak to przyjął WSA w Rzeszowie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego i będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia zarzutów tej skargi.

Biorąc pod uwagę powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, albowiem usprawiedliwiony jest zawarty w niej zarzut naruszenia postępowania poprzez nierozważenie przez Sąd I instancji kwestii wykonalności zaskarżonej decyzji o rozbiórce w sytuacji, gdy organy nadzoru budowlanego prowadziły dwa odrębne postępowania legalizacyjnego w odniesieniu do rozbudowanego obiektu budowlanego.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że – jak słusznie podnieśli skarżący kasacyjnie – każda decyzja o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części powinna być wykonalna nie tylko prawnie ale również technicznie. Nakaz rozbiórki może bowiem obejmować cały obiekt lub jego część, jednakże nakaz rozbiórki części obiektu jest dopuszczalny wyłącznie w sytuacji, gdy jest to część obiektu na tyle samodzielna, że może być rozebrana bez istotnej ingerencji w pozostałą część obiektu budowlanego. Orzekając rozbiórkę części budynku należy zatem brać pod uwagę wykonalność decyzji z punktu widzenia warunków technicznych, to jest możliwości dokonania rozbiórki bez istotnej ingerencji i zagrożenia bezpieczeństwa pozostałej części obiektu, która została wykonana zgodnie z prawem lub ewentualnie stanowi przedmiot odrębnego postępowania naprawczego.

Ze stanu faktycznego sprawy ustalonego przez organy administracji i przyjętego przez Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia wynika, że skarżący w latach 1969-1971 wznieśli budynek o wymiarach 18,4 m. x 12,21 m., a następnie w latach 1998-2004 rozbudowali do obecnych rozmiarów wynoszących 18,7 m. x 18,4 m. (od strony północnej przy granicy działki o wym. 8,12 x 6,49 m, i od strony północnej przy budynku mieszkalnym o wym. 5,84 x 3,38 m). Należy podkreślić, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łańcucie rozdzielił ww. sprawę na dwa odrębne postępowania administracyjne prowadzone w stosunku do tego samego obiektu, jedno prowadzone w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego a drugie w oparciu o art. 48 ust. 1 tej ustawy. Pierwsza z wyodrębnionych spraw, której dotyczy niniejsze postępowanie, obejmuje budynek pomocniczy - warsztat stolarski o wym. 18.40 x 12.21 m wybudowany niezgodnie z warunkami pozwolenia z dnia [...] lipca 1969 r., druga natomiast dotyczy rozbiórki rozbudowanej części warsztatu stolarskiego, bez pozwolenia na budowę. W tej pierwszej sprawie Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. znak: [...] orzekł o rozbiórce budynku pomocniczego - warsztatu stolarskiego o wym. 18.40 m. x 12.21 m, zaś w drugiej sprawie Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. znak: [...] orzekł o rozbiórce budynku pomocniczego – warsztatu stolarskiego o wym. 8,12 m x 6,49 m od strony północnej przy granicy działki nr [...] w K. i wym. 5,84 m x 3,38 m od strony północnej przy budynku mieszkalnym zlokalizowanej na działce nr [...] położonej w K. Należy podzielić zarzut zawarty w skardze kasacyjnej, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dokonał prawidłowej oceny, czy możliwe jest dokonanie rozbiórki części obiektu budynku pomocniczego - warsztatu stolarskiego o wym. 18.40 m. x 12.21 m. wybudowanego niezgodnie z warunkami pozwolenia z dnia [...] lipca 1969 r., bez oceny wpływu na pozostałą część tego obiektu, czyli rozbudowaną część warsztatu stolarskiego i na odwrót. Spraw tych bowiem nie można oceniać oddzielnie skoro równocześnie organy nadzoru budowlanego prowadziły dwa postępowania naprawcze w istocie w odniesieniu do tego samego obiektu budowlanego rozbudowanego jedynie przez inwestora. Nie ulega wątpliwości, że początkowo (przed rozdzieleniem postępowań) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łańcucie prowadził postępowanie w sprawie budynku pomocniczego-warsztatu stolarskiego o wym. 18,70 m. x 18,40 m. zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w K. Podkreślenia wymaga, że po wydaniu kolejnej decyzji kasatoryjnej przez Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (w dniu [...] października 2013 r.) organ I instancji zgromadził wprawdzie odpowiednią dokumentację techniczną, jednakże przed rozdzieleniem postępowań administracyjnych i wydaniem odpowiednio: decyzji z dnia [...] marca 2014 r. nakazującej rozbiórkę części budynku w trybie art. 51 ust. 1 pkt 1 oraz decyzji, wydanej w tej samej dacie, nakazującej rozbiórkę części budynku w trybie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, nie dokonał żadnych ustaleń w zakresie konstrukcji budynku, połączenia poszczególnych jego części i wreszcie technicznej możliwości rozbiórki poszczególnych części obiektu budowlanego. Takiej oceny nie dokonał także Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanej rozpoznając odwołania skarżących od obu decyzji rozbiórkowych. Co zaś najistotniejsze z punktu widzenia zasadności skargi kasacyjnej właściwej kontroli w tym zakresie nie przeprowadził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie. Sąd I instancji ograniczył bowiem w istocie ocenę technicznej wykonalności decyzji z dnia [...] lipca 2014 r., znak: [...] do stwierdzenia, że prawidłowo określono zakres rozbiórki w części, do której ma zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego albowiem oddalenie skargi w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 1119/14 dotyczącej nakazu rozbiórki rozbudowanej części warsztatu stolarskiego, skutkuje rozbiórką całego budynku. Tymczasem należy podkreślić, że wydany w tym samym dniu wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalający skargę na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r., znak: [...] nie był w tej dacie prawomocny i fakt jego wydania nie mógł wpływać na ocenę technicznej możliwości dokonania rozbiórki w niniejszej sprawie. Ponadto zaznaczenia wymaga, że dwa postępowania legalizacyjne, jakkolwiek ściśle ze sobą związane i dotyczące w istocie jednego obiektu o wymiarach wym. 18,70 m. x 18,40 m. zlokalizowanego na działce nr [...] położonej w K., stanowią dwa odrębne postępowania administracyjne, w których wydawane decyzje stanowią odrębne akty administracyjne podlegające samodzielnej weryfikacji także pod kątem ich wykonalności. Słusznie zatem skarżący kasacyjnie zarzucili, że Sąd I instancji niewłaściwie przyjął, że w związku z oddaleniem skargi w tym samym dniu w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 1119/14 na inną decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą tego samego obiektu to rozbiórce i tak będzie podlegał cały obiekt. W świetle ugruntowanego orzecznictwa sądowoadministracyjnego nie bez znaczenia jest także to, że założeniem każdego postępowania naprawczego prowadzonego na gruncie Prawa budowlanego nie może być rozbiórka obiektu budowlanego lub jego części bez podjęcia chociażby próby dokonania jego legalizacji. Nie można zatem założyć, że techniczna wykonalność decyzji nakazującej rozbiórkę części obiektu budowlanego pozostaje bez znaczenia skoro pozostała część tego obiektu stanowiąca przedmiot odrębnego postępowania legalizacyjnego z pewnością również będzie rozebrana. Wręcz przeciwnie, skoro organ nadzoru budowlanego podjął decyzję o rozdzieleniu postępowań legalizacyjnych w odniesieniu do tego samego obiektu budowlanego to jego rzeczą było ustalenie czy w takim przypadku możliwe będzie np zalegalizowanie części tego obiektu przy jednoczesnej rozbiórce innej jego części. Innymi słowy wydając w rozpoznawanej sprawie decyzję nakazującą rozbiórkę budynku pomocniczego –warsztatu stolarskiego w części o wym. 18,40 m. x 12,21 m. organ nadzoru budowlanego powinien wziąć pod uwagę czy po jej wykonaniu pozostała część obiektu zlokalizowanego na działce nr [...] w K. może zostać zalegalizowana również w znaczeniu technicznym (i na odwrót). Takich ustaleń organy w ogóle zaniechały, zaś Sąd I instancji nie przeprowadził w tym zakresie właściwej kontroli co spowodowało, że usprawiedliwiony okazał się zarzut skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a to skutkowało uchyleniem wyroku Sądu I instancji.

NSA uznając, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, przeszedł do kontroli zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łańcucie z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...] i doszedł do przekonania że obie decyzje muszą zostać wyeliminowane z obrotu prawnego. Przede wszystkim w ocenie NSA w celu skutecznego i zgodnego z prawem przeprowadzenia postępowania naprawczego w odniesieniu do całej budowli zlokalizowanej na działce [...] w K. niezbędne jest poprowadzenie przez organy nadzoru budowlanego jednego postępowania, które powinno odbyć się w trybie art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego.

W niniejszej sprawie nie można traktować budynku zlokalizowanego na działce jako dwóch odrębnych obiektów budowlanych lub części tego samego obiektu mogących stanowić samodzielny i niezależny przedmiot dwóch odrębnych postępowań legalizacyjnych. Jednocześnie nie można też twierdzić, że sporny obiekt powstał w warunkach typowej samowoli budowlanej i właściwym trybem w tej sytuacji będzie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Wręcz przeciwnie poza sporem jest, że E. G. uzyskał w dniu [...] lipca 1969 pozwolenie na budowę budynku pomocniczego – warsztatu stolarskiego o wymiarach 12,00 x 12,42 m, murowanego ze stropodachem na działce o nr [...] w K. wydane przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Łańcucie. W związku z tym należy stwierdzić, że skarżący legitymują się ostatecznym pozwoleniem na budowę, natomiast samowolnie dokonali rozbudowy bryły budynku wybudowanego na podstawie pozwolenia na budowę. W tej sytuacji, skoro zasadne zarówno w sensie prawnym jak i technicznym staje się prowadzenie jednego postępowania naprawczego w odniesieniu do obiektu o wymiarach 18,70 m. x 18,40 m. położonego na działce o nr [...] w K. to postępowanie to powinno być prowadzone w oparciu o art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego. Prowadząc to postępowanie organy nadzoru budowlanego zobowiązane będą do ustalenia, czy rozbudowany obiekt może być doprowadzony do stanu zgodnego z prawem przy uwzględnieniu obowiązujących przepisów technicznych i wymogów bezpieczeństwa związanych z posadowieniem sieci gazowej. W szczególności obowiązkiem organów będzie dokonanie wnikliwej i rzetelnej analizy możliwości zachowania istniejącego obiektu w istniejącej lub zmodyfikowanej bryle w doniesieniu do położonego gazociągu, co musi zostać poprzedzone odpowiednim postępowaniem z wykorzystaniem istniejącej dokumentacji technicznej i ewentualnym uzupełnieniem posiadanego materiału dowodowego. Brak możliwości legalizacji obiektu skutkować zaś będzie obowiązkiem dokonania jego rozbiórki. Należy przy tym podkreślić, że posadowienie obiektu w zbyt bliskiej odległości od istniejącego gazociągu nie przesądza samo przez się o zaistnieniu zagrożenia, o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane. To rzeczą organu nadzoru budowlanego będzie wyjaśnienie czy kolizja lokalizacji gazociągu i budynku uzasadnia stwierdzenie, że istnienie budynku powoduje zagrożenie bezpieczeństwa życia i mienia i na czym to zagrożenie polega. Przy tej ocenie organ winien uwzględnić, że w niniejszej sprawie została wydana decyzja o pozwoleniu na budowę a budynek istnieje "bezkolizyjnie" od wielu lat, przede wszystkim zaś fakt, iż obowiązek dbałości o bezpieczeństwo i właściwą eksploatację sieci gazowych należy do operatora sieci, który powinien podjąć działania zabezpieczające według warunków i przepisów wewnętrznych. Takie stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (m.in. w sprawach dotyczących usytuowania obiektu (altany) w odległości mniejszej niż wynikała z przywołanych norm branżowych). Pogląd prezentowany powyżej znajduje uznanie także w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok z 11 kwietnia 2013 r., II OSK 2061/11, dostępny na: http://:orzeczenia.nsa.gov.pl), a Sąd w niniejszej sprawie w pełni stanowisko to podziela.

Na marginesie powyższych wywodów należy stwierdzić, że NSA prawomocnym wyrokiem z dnia 29 września 2015 r. sygn. akt II OSK 1223/15 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1119/14, zaskarżoną decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2014 r., znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łańcucie z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...].

Mając to wszystko na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 193 tej ustawy, orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł w oparciu o art. 203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a.