Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SAB/Sz 209/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2022-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: 1. stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa 2. zobowiązano organ do rozpoznania wniosku
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 2, art. 3, art. 6, art. 13, art. 16
journal: Dz.U. 2022 poz 902
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Dziel, Sędzia WSA Marzena Kowalewska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym w dniu 26 października 2022 r. sprawy ze skargi K. N. na bezczynność Inne w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Inne do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia [...] sierpnia 2022 r., w terminie 14 dni od daty doręczenia akt sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku organowi, II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Inne na rzecz K. N. kwotę [...]([...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

K. N. (dalej; "Skarżący") dnia 11.08.2022r. wniósł do Dyrektora Szpitala Powiatowego w S. (dalej: "Organ") wniosek o udostępnienie informacji w zakresie:

1. wykonanych usług medycznych osobom zatrzymanym przez Policję (pacjentom) z uwzględnieniem przy ich wykonywaniu procedur z ICD-9/ICD-10 w Nocnej i Świątecznej Opiece Zdrowotnej tutejszego Szpitala w okresie od 1-31 lipca 2020 roku ;

2. ilości przebadanych Pacjentów w okresie od 1- 31 lipca 2020 roku ;

3. pobranych opłat za wykonane badania w/w Pacjentów za okres z pkt. 2 (proszę o podanie kwot za wykonanie każdego z badań, zleceń itp.) ;

4. kopii wystawionych FAKTUR dla organu Policji Skarbu Państwa - KWP w S. za wykonane usługi za miesiąc lipiec 2020 roku ;

5. kopii załączników do faktur z pkt. 4, stanowiącą ich integralną część zgodnie z par. 6 ust.2 zawartej umowy na badania lekarskie nr [...] (bez danych personalnych Pacjentów);

6. kopii dokumentów lub danych dotyczących ilości skorzystania przez Szpital w latach 2020 - 2022 z dodatkowych specjalistycznych badań diagnostycznych o jakich mowa w par. 2 pkt 3 zawartej umowy na badania lekarskie nr [...] ;

7. danych o ilości wystawionych przez szpital skierowań - w okresie z pkt. 6 dla: osób zatrzymanych - do leczenia na zasadach powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego o czym mowa w par. 2 pkt. 4 w/w umowy.

Organ pismem z dnia 17.08.2022 r. w odpowiedzi na ww. wniosek odmówił realizacji wniosku i poinformował, że wniosek nie został zakwalifikowany jako podlegający przepisom ustawy o dostępie do informacji publicznej albowiem stanowi nadużycie prawa do informacji i formalnie nie podlega w ogóle pod przepisy tej ustawy.

W uzasadnieniu Organ wskazał, że według sądów administracyjnych celem prawa do informacji jest troska o dobro publiczne. Dobrem publicznym jest natomiast prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzeganie prawa przez podmioty życia publicznego, jawność administracji i innych organów itp." (WSA w Kielcach w wyroku o sygn. akt II SAB/Ke 6/19).

Od wielu miesięcy, jak również w tym przypadku, skarżący kieruje pytania, żąda szereg dokumentów niepodyktowanych troską o dobro publiczne, to oznacza, że nadużywa prawa do informacji. W konsekwencji wniosek o udostępnienie informacji, który stanowi "nadużycie" prawa do informacji, formalnie nie podpada pod przepisy Ustawy o dostępie do informacji publicznej i z tego powodu nie należy go realizować.

Dalej Organ wskazał, że nadużywaniem prawa do informacji są pytania Skarżącego o informacje, które nie mają znaczenia dla większej liczby osób (grup osób) lub nie są ważne z punktu widzenia poprawności funkcjonowania Szpitala.

Organ powołał się nadto, na to, że Skarżący zainicjował proces sądowy m.in. przeciwko Szpitalowi Powiatowemu w S., który toczy się przed SO w O. pod sygn. akt: [...] i zasypuje Organ dziesiątkami wniosków składanych w trybie informacji publicznej aby wykorzystać te informacje w prywatnej sprawie, co jest niedopuszczalne.

Organ uzasadniał, że celem ustawy o dostępie do informacji publicznej nie jest zaś zaspokajanie prywatnych potrzeb skarżącego w postaci uzyskiwania informacji co prawda publicznych na potrzeby toczących się postępowań sądowych. Ustawa ma służyć interesowi publicznemu i uniwersalnemu dobru powszechnemu. Prawo do informacji nie może być wykorzystywane do pozyskiwania wszelkich informacji w celach stanowiących zaprzeczenie idei Ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Mając na uwadze przedmiot sprawy sądowej, Organ uznał, iż wniosek Skarżącego o udzielenie informacji publicznej w swej istocie służy do załatwienia jego indywidualnego interesu stąd należy uznać, że wniosek nie dotyczy informacji publicznej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na bezczynność Dyrektora Szpitala Powiatowego w S. w sprawie z wniosku z dnia 11.08. 2022 r. o wydanie informacji publicznej cyt." na podstawie art. 61 Konstytucji RP, art. 10 Konwencji europejskiej, ustawy o dostępie do informacji publicznej, Skarżący wniósł o wydanie -w zwrotnym mailu - informacji publicznej w postaci wykazu / wydania żądanych informacji zawartych we wniosku z dnia 11 .08.2022 r.

W konsekwencji powyższych naruszeń, Skarżący wniósł o :

- na podstawie art. 75 § 1 kpa, wnoszę o przeprowadzenie dowodu z treści załączonych trzech umów zawartych przez dyrektora Szpitala w S. ze Skarbem Państwa - KWP w S. oraz z akt tut. Sadu w sprawie o sygn. II SAB/Sz 204/21; na okoliczność wykazania, że obecnie żądana informacja publiczna stanowi integralną część już uzyskanej informacji z w/w umów, a w konsekwencji twierdzenie organu o nadużywaniu przeze mnie prawa do informacji nie ma żadnego faktycznego ani prawnego uzasadnienia i stanowi o nadużywaniu prawa podmiotowego przez organ poprzez arbitralną odmowne rozstrzygnięcie mojego wniosku, oraz powołanych na jego uzasadnienie argumentów - oderwanych od treści i uzasadnienia mojego wniosku;

- stwierdzenie, że Organ dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30.08.2001 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dzu. U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a.");

- zobowiązanie Organu do podjęcia czynności lub wydania aktu w terminie 7 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.);

- zasądzenia od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania związanych uiszczeniem opłaty od skargi ;

- rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym (art. 119 pkt 2 i 4 p.p.s.a.).

Uzasadniając podniesione zarzuty Skarżący wskazał, że błędne jest stanowisko Organu wyrażone w piśmie z 16.08.2022 r., że Jego wniosek o informację publiczną stanowi nadużycie prawa.

Ustosunkowując się do treści skargi Organ wskazał, iż nie powinna ona zasługiwać na uwzględnienie z argumentacją jak w piśmie z dnia 17.08.2022 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, bowiem zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a. - sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 i ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.

Na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1–4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Z kolei § 1a powołanego przepisu stanowi, że jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Jeżeli natomiast sąd dojdzie do przekonania że skarga jest bezzasadna – oddala ja na nasadzie art. 151 p.p.s.a.

W kontrolowanej sprawie Skarżący domagał się udostępnienia informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej jako: "ustawa o dostępie do informacji publicznej"). Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, jak i procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.

Nie ulega wątpliwości, że informacje żądane przez Skarżącego mają charakter informacji publicznej, a dyrektor Szpitala Powiatowego w S. jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Kwestie te w gruncie rzeczy nie są zresztą przedmiotem sporu pomiędzy stronami. Sporne jest w istocie to czemu miały służyć żądane informacje – dobru publicznemu czy dobru prywatnemu. Przesądzenie, powyższych kwestii powoduje, iż w sprawie Organ zobowiązany był do załatwienia przedmiotowego wniosku Skarżącego w trybie przewidzianym przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Ustawodawca przewidział, że jeżeli adresat wniosku dysponował żądaną informacją, winien on - zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej - udostępnić tę informację bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Jeżeli natomiast informacja publiczna nie mogła być udostępniona w tak ustalonym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie (art. 13 ust. 2 tej ustawy). Stosownie do treści art. 14 ust. 1 tej ustawy udostępnienie informacji następuje w formie czynności materialno-technicznej, w sposób i w formie określonych we wniosku, i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 tej ustawy). Natomiast w formie zwykłego pisma informuje się wnioskodawcę o tym, że podmiot nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych, dana informacja nie jest informacją publiczną, organ lub podmiot zobowiązany informacją taką nie dysponuje, ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy, czy też zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 tej ustawy, a więc, że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, które ten tryb odmiennie regulują.

Mając na uwadze przytoczone regulacje prawne przyjmuje się, że bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej może przybrać jedną z czterech postaci:

1) podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej w ogóle nie odpowiada na wniosek, a więc podmiot zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji;

2) podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej przekracza termin określony w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej a więc nie podejmuje w terminie wskazanym w art. 13 cyt. ustawy stosownych czynności;

3) podmiot zobowiązany udziela informacji, lecz dokonuje przedstawienia informacji innej, niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca lub też informacji wymijającej, a więc zachodzi sytuacja, gdy wnioskodawcy zostaje formalnie udzielona informacja publiczna, ale nie dotyczy ona pytań zawartych we wniosku, a zatem odpowiedź w ogóle nie dotyczy wniosku lub zawiera informacje niezwiązane z treścią wniosku;

4) podmiot zobowiązany udziela wprawdzie wnioskodawcy lakonicznej informacji, że nie dysponuje informacją publiczną, ale nie udowadnia swoich twierdzeń, a nawet nie uwiarygadnia, iż nie posiada żądanej informacji publicznej (tak m.in. wyrok NSA z 27 marca 2012 r., sygn. akt I OSK 156/12).

W rozpatrywanej sprawie, jak wskazano wyżej Organ nie kwestionował, że jako podmiot o którym mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej) jest obowiązany do udostępniania informacji publicznej. Nie miał również wątpliwości, że żądane informacje stanowią informację publiczną. Stanął jednak na stanowisku, że informacja objęta wnioskiem z 11.08. 2022 r., nie może zostać udzielona z uwagi na zaistniałe po stronie Skarżącego nadużycie prawa do informacji publicznej.

O powyższym zdaniem Organu świadczy, że Skarżący żąda informacji niepodyktowane troską o dobro publiczne a celem jest wykorzystanie informacji w prywatnej sprawie z uwagi na zainicjowany proces przeciwko Szpitalowi Powiatowemu w S., który toczy się przed Sądem Okręgowym w O. a który dotyczy, jak wynika to z odpowiedzi na skargę zadośćuczynienia za błędną diagnostykę.

Tytułem wstępu i jedynie dla porządku stwierdzić należy, że informacją publiczną jest informacja o faktach i danych publicznych, a więc o sprawach publicznych (art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej). W myśl art. 3 ust. 2 tej ustawy, prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do niezwłocznego uzyskania informacji publicznej zawierającej aktualną wiedzę o sprawach publicznych. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów dotyczących podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, wytworzonych przez niego lub tylko przez niego używanych w zakresie realizacji zadań władzy publicznej. Za informację publiczną uznaje się m.in. treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do szeroko rozumianego organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej, lecz wykonującego zadania publiczne. Są nią zarówno dokumenty bezpośrednio przez te podmioty wytworzone, jak i dokumenty, których używają one przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich. Udostępnieniu podlega informacja publiczna w szczególności o zasadach funkcjonowania (art. 6 ust. 1 pkt 3 tej ustawy), danych publicznych w tym dokumentacji przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpień, stanowisk, wniosków i opinii podmiotów ją przeprowadzających (art. 6 ust. 1 pkt 4 tej ustawy), majątku publicznym (art. 6 ust. 1 pkt 5 tej ustawy). Podkreślenia wymaga, że przepis art. 6 tej ustawy nie ma charakteru zamkniętego, a wyliczenie stanów faktycznych w nim zawartych jest jedynie przykładowe.

Wypada w tym miejsce zauważyć, że dysponowanie przez szpital majątkiem publicznym jest tylko jedną z przesłanek kreujących obowiązek udostępnienia informacji publicznej. Drugą i jednocześnie samodzielną przesłanką jest wykonywanie zadań publicznych. Dla określenia istnienia obowiązku udzielenia informacji publicznej ma znaczenie rodzaj wykonywanej działalności, a szpital, udzielający świadczeń leczniczych finansowanych ze środków publicznych, w odniesieniu do tych świadczeń i ze względu na nie, należy do kategorii podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji publicznych".

W kontekście natomiast już samej przyczyny odmowy udzielenia przedmiotowej informacji publicznej, Sąd podkreśla, że podziela wyrażany zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd dopuszczający możliwość stosowania konstrukcji nadużycia prawa dostępu do informacji publicznej. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że obywatelskie prawo do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego. W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego podkreśla się, że nie istnieje formuła zagwarantowania obywatelom dostępu do informacji "za wszelką cenę" (zob. wyrok TK z 19 czerwca 2002 r., K 11/02). Podkreśla się jednak, że z uwagi na konstrukcję prawa dostępu do informacji publicznej jako publicznego prawa podmiotowego, w praktyce już samo stwierdzenie, że żądana informacja ma charakter informacji publicznej implikuje obowiązek udzielania informacji każdemu podmiotowi, który się o to zwróci. Ten stan rzeczy powoduje, że może dochodzić do nadużywania prawa do informacji do realizacji celów, które nie wynikają ani z Konstytucji RP, ani z ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz celów, które są trudne do pogodzenia z założeniami całego systemu prawa, składającego się z leżących u jego fundamentów wartości i zasad aksjologicznych.

Zachowanie podmiotu wnoszącego o udzielenie informacji publicznej winno być więc w każdym przypadku oceniane indywidualnie nie tylko w kontekście uprawnienia do uzyskania takiej informacji, ale w konkretnych sytuacjach również przy uwzględnieniu nadrzędnych wobec niego zasad i wartości. Nadużycie prawa najczęściej definiuje się jako próbę korzystania z instytucji dostępu do informacji publicznej dla osiągnięcia celu innego aniżeli troska o dobro publiczne, jakim jest w szczególności prawo do przejrzystego państwa, jego struktur, przestrzegania prawa przez podmioty życia publicznego, jawności funkcjonowania administracji i innych organów (v. J. Drachal, Prawo do informacji publicznej w świetle wykładni funkcjonalnej; wyroki NSA z: 16 października 2015 r., I OSK 1992/14; z 23 listopada 2016 r., I OSK 1601/15 i z 14 lutego 2017 r., I OSK 2642/16).

W oparciu o poglądy wyrażane w literaturze oraz w orzecznictwie można wskazać trzy główne grupy problemowe, w kontekście których pojawia się zagadnienie nadużycia prawa do informacji publicznej, tj. wykorzystanie prawa do informacji w celu zakłócenia funkcjonowania organów administracji (do swoistego pieniactwa z wykorzystaniem prawa do informacji), wykorzystanie dla celów gospodarczych, zawodowych lub na potrzeby prowadzenia indywidualnych sporów prawnych, a także wykorzystanie dla szykanowania osób piastujących funkcje publiczne, do pozyskiwania informacji o tych osobach nie w celu społecznej kontroli, lecz dla prowadzenia sporów osobistych, zaspokojenia prywatnych animozji.

Podmiot korzystający z prawa do informacji nie jest co prawda zobowiązany wskazywać celów ani motywów swego działania, to jednak w każdym indywidualnym przypadku istnieje możliwość oceny jego zachowania pod kątem tego, czy korzysta on ze swojego uprawnienia zgodnie z jego celem i funkcją. Ocena ta powinna być oparta o okoliczności faktyczne, w szczególności uwzględniać treść wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz dotychczasowe relacje z wnioskodawcą (na płaszczyźnie korzystania przez niego z prawa do informacji publicznej) (por. A. Kręcisz-Sarna, Informacja w Administracji Publicznej 2019/1, s. 50 i nast.).

Zauważyć także należy, że waloru publicznego żądane informacje nie mają z tego powodu, że nie odnoszą się do sprawy publicznej rozumianej jako kwestie istotne dla ogółu społeczeństwa, a nie tylko dla konkretnego podmiotu w jego indywidualnej sprawie. Informacja dotycząca praktyki funkcjonowania organu może być istotna dla oceny, czy działanie to jest zgodne z prawem i stanowić informację publiczną, jeśli stawiane pytania zmierzają do uzyskania odpowiedzi w sposób obiektywny mogących mieć znaczenie dla większej liczby osób a nie tylko dla stron postępowania w konkretnej sprawie. Dlatego też wnioskowane informacje powinny być oceniane przy uwzględnieniu możliwości ich wykorzystania w szerszym kontekście, niż tylko jako dane istotne w subiektywnie pojmowanym celu wnioskodawcy.

W kwestii nadużycia prawa do informacji należy dodatkowo wyjaśnić, że takiej przesłanki odmowy udostępnienia informacji publicznej nie zna analizowana ustawa. Zatem przy uwzględnieniu takiej okoliczności należy zachować szczególną ostrożność. Konstytucyjne prawo do informacji publicznej służy realizacji jednej z podstawowych wartości państwa demokratycznego, tj. jawności działania instytucji publicznych. Skoro prawo do informacji publicznej ma rangę konstytucyjną, a jego celem jest zapewnienie społecznej kontroli nad organami władzy publicznej, to wszelkie pozaustawowe przesłanki ograniczające to prawo mogą utrudnić lub wręcz uniemożliwić kontrolę społeczną nad funkcjonowaniem instytucji publicznych. Dlatego też ewentualne powołanie się na nadużycie prawa do informacji musi być zastrzeżone wyłącznie do przypadków skrajnych, w których wnioskodawca wykazuje się dużą dozą złej woli, a ilość i zakres objętych wnioskami informacji może utrudnić normalne funkcjonowanie i wypełnianie swoich ustawowych kompetencji przez organ administracji publicznej (tak NSA w wyroku z 16 marca 2021 r., III OSK 86/21).

Reasumując, co do zasady Sąd w składzie orzekającym nie kwestionuje możliwości odmowy udostępnienia informacji publicznej z powodu nadużycia prawa do informacji przez wnioskodawcę. Jednakże w każdym przypadku gdy organ dojdzie do wniosku, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej – winien stanowisko swoje nie tylko przedstawić na piśmie (bez zachowania szczególnej formy) ale je uzasadnić dokumentując wskazane w jego treści okoliczności i fakty.

W niniejszej sprawie przyczyną, dla której żądana przez Skarżącego informacja publiczna nie została mu udostępniona było przyjęcie, że udzielenie informacji publicznej nie służy dobru publicznemu, nie są ważne z pkt widzenia poprawnego funkcjonowania Szpitala służą bowiem zaspokojeniu indywidualnych (prywatnych) potrzeb Skarżącego. W piśmie z dnia 17.08.2022 r. trudno jednak doszukać się uzasadnienia takiego stanu rzeczy czy jego udokumentowania.

Mimo niejednoznacznego (jak wyżej wskazano) stanowiska Organu należy wskazać, że działanie w interesie prywatnym, a nie publicznym, nie zwalnia Organ od obowiązku rozpoznania wniosku w trybie i na zasadach określonych w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Takie stanowisko Organu – odmowa z uwagi na działanie w interesie prywatnym, zostało potwierdzone w odpowiedzi na skargę, gdzie podkreślono spór pomiędzy Organem a Skarżącym o zadośćuczynienie z uwagi na błędna diagnostykę. Ze stanowiska Dyrektora wynika, że żądane informacje mają nie tylko mieścić się w zakresie przedmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej tj. dotyczyć spraw publicznych, ale również "ich żądanie musi być podyktowane interesem publicznym. Potrzeba zaspokojenia własnych potrzeb i interesu prywatnego świadczy o "nadużywaniu prawa do informacji".

Przede wszystkim trzeba zauważyć, że obowiązujące przepisy prawa nie znają pojęcia "nadużycia prawa do informacji publicznej". W szczególności ustawa o dostępie do informacji publicznej nie uznaje takiej podstawy odmowy udostępnienia informacji publicznej. W żadnym zaś wypadku konieczność działania w interesie publicznym nie stanowi dodatkowej przesłanki – koniecznej do stwierdzenia, że wniosek dotyczy udostępnienia informacji publicznej. Ustawa o dostępie do informacji publicznej w art. 2 ust. 2 stanowi: "Od osoby wykonującej prawo do informacji publicznej nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego", natomiast w art. 3 ust. 1 pkt 1 stanowi: "Prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego".

Fakt prowadzenia sporu z zakresu prawa cywilnego z podmiotem domagającym się udostępnienia informacji publicznej nie rozstrzyga o tym, że żądana przez niego informacja nie ma charakteru informacji publicznej i nie zwalnia Organu z załatwienia takiego wniosku stosowanie do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Trzeba się zgodzić ze Skarżącym, że co do zasady sprawy objęte wnioskiem dotyczą informacji publicznej, bowiem obejmują kwestie dotyczące wykonywania zadań publicznych z zakresu ochrony zdrowia, dotyczą funkcjonowania podmiotu a nadto odnoszą się do sposobu gospodarowania mieniem publicznym (art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej). O ile zatem Organ uzna, że podstawą odmowy są okoliczności leżące po stronie Skarżącego winien to wskazać w uzasadnieniu odmowy tak aby Sąd mógł dokonać kontroli takiego stanowiska Organu oraz załączyć dokumenty mające wpływ na taką ocenę. Lakoniczne stwierdzenie bez uzasadnienia takiego stanowiska Organu, że pytania Skarżącego niepodyktowane są troską o dobro publiczne, że informacje o które wystąpił Skarżący nie mają znaczenia dla większej liczby osób a pozyskiwane informacje maja służyć wykorzystaniu w celach stanowiących zaprzeczenie idei ustawy o dostępie do informacji publicznej nie wypełnia obowiązku Organu, o którym mowa w ustawie o dostępie informacji publicznej (art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej).

Tego rodzaju zachowanie nie stanowi prawidłowego załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a zatem należało przyjąć, że Dyrektor pozostaje w bezczynności w załatwieniu tego wniosku i zobowiązać go do załatwienia wniosku – na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Rozpoznając wniosek Organ dokona jego pogłębionej analizy (każdego pytania z osobna), w sposób szczegółowy rozważając kwalifikację i ewentualną możliwość udostępnienia poszczególnych informacji zawartych we wniosku lub odmawiając uzasadni swoje stanowisko we wskazany w niniejszym orzeczeniu sposób.

W pkt II wyroku Sąd na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. orzekł, że Organ pozostawał w bezczynności (bowiem odpowiedź na wniosek nie była prawidłowa), która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 12 kwietnia 2022 r., sygn. II OSK 1602/21, rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 149 § 1a p.p.s.a. oznacza wadliwość działania organu administracji o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, co ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania wymaganych czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Dokonując więc oceny czy naruszenie prawa ma charakter rażący, nie można poprzestać na prostym zestawieniu terminów, ale należy wziąć pod uwagę wszelkie uwarunkowania danej sprawy. Nadto podkreślić należy, że zgodnie z art. 149 § 1a p.p.s.a. rażące naruszenie prawa odnosi się do wadliwości o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, mającej miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosków strony i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa (por. wyrok NSA z dnia 18 stycznia 2019 r. sygn. II OSK 1557/18; wyrok NSA z dnia 5 września 2018 r. sygn. II OSK 272/18; wyrok NSA z dnia 24 maja 2018 r. sygn. II OSK 381/18).

W okolicznościach tej sprawy Sąd nie dopatrzył się istnienia okoliczności świadczących o szczególnie dużym natężeniu złej woli czy też o lekceważeniu podstawowych norm prawnych po stronie Organu.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając od Organu na rzecz Skarżącego kwotę [...]zł uiszczoną przez nią tytułem wpisu od skargi.