Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1526/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-09-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6274 Nabywanie nieruchomości przez cudzoziemca
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 1, art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a-c, art. 145 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 1 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: art. 7, art. 10, art. 77 par. 1, art. 80, art. 81, art. 140, art. 147
journal: Dz.U. 1960 nr 30 poz 168
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Barbara Wasilewska (spr.), Sędzia NSA - Piotr Piszczek, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Protokolant - Anna Michałowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2008 r. sprawy ze skargi S. z siedzibą w W. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia października 2007 r. nr ... w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu na wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości; 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz S. z siedzibą w W. kwotę ... (...) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, 3. ustala wpis sądowy w wysokości 100 (sto) złotych, 4. nakazuje Skarbowi Państwa Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie zwrot nadpłaconego wpisu sądowego w wysokości ... (...) złotych, poz. ... z dnia ... grudnia 2007 r., S. w W.


UZASADNIENIE

S. Sp. z o.o. z siedzibą w W., będąca cudzoziemcem w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 marca 1920 r. o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 167, poz. 1758 ze zm.) – dalej ustawy z 24 marca 1920 r. - wystąpiła do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z wnioskiem o wydanie zezwolenia na nabycie nieruchomości położonej w miejscowości Ł. , gmina Cz., województwo m., składającej się z niezabudowanych działek ewidencyjnych o nr: ... z obrębu ... o łącznej powierzchni ... ha, określonych w ewidencji gruntów jako grunty orne, przy czym w miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Cz. zatwierdzonego Uchwałą Rady Gminy Cz. nr ... z dnia ....06.1998 r. oraz uchwałą Rady Gminy Cz. nr ... z ....12.2003 r. działki o numerach ... oraz ... przeznaczone są w części do ... metrów od pasa drogowego drogi krajowej nr ... pod tereny usług, a w pozostałej części pod tereny urządzeń produkcyjno-usługowych rolnictwa, natomiast działki o numerach ewidencyjnych ... przeznaczone są w całości pod tereny usług. Ponadto wskazano, iż ww. nieruchomość jest własnością H. i M. R.. Wnioskodawca podniósł, że działki gruntu wykorzystywane będą na cele związane z realizacją planowanej przez niego inwestycji tj. realizacji zespołu ... , a po zakończeniu inwestycji prowadzona będzie działalność polegająca na wynajmie powierzchni tego obiektu.

Pismem z ... czerwca 2007 r. sygn. ... stosownie do art. 1 ust. 1 oraz ust. 1a ustawy z 24 marca 1920 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji poinformował Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o toczącym się postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania zezwolenia na nabycie nieruchomości, składającej się z działek ..., przez cudzoziemca wszczęte na wniosek spółki S. i o możliwości zgłoszenia sprzeciwu wyrażonego w formie postanowienia, w terminie 14 dni od dnia doręczenia wystąpienia ministra właściwego do spraw wewnętrznych.

Po rozpoznaniu sprawy, postanowieniem z ... lipca 2007 r. nr ... Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgłosił sprzeciw na nabycie przedmiotowych nieruchomości przez spółkę z o.o. S. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że jak wynika z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Cz. zatwierdzonego uchwałą rady Gminy z dnia ...06.1998 r. nr ... oraz uchwałą z dnia ...12.2003 r. nr ... – działki oznaczone nr ... położone w tej gminie przeznaczone są w części do ...metrów od pasa drogowego drogi krajowej nr... pod tereny usług, a w pozostałej części pod tereny urządzeń produkcyjno-usługowych rolnictwa. Z wypisu z rejestru gruntów wynika, iż przedmiotowe działki to grunty orne klasy IVa, IVb i V.

Minister stwierdził, że przedmiotem działalności wnioskodawcy jest ... w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej itp. Na nabywanej nieruchomości spółka zamierza realizować inwestycje polegającą na budowie zespołu budynków .... Zatem ww. nieruchomość jest nabywana przez spółkę w celu realizacji inwestycji usługowych zgodnie z działalnością statutową firmy, która nie jest związana z rolnictwem. Zamierzenia wnioskodawcy są więc sprzeczne z ustaleniami wymienionego planu zagospodarowania przestrzennego przeznaczającego te grunty na cele produkcyjno-usługowe rolnictwa. Wnioskodawca zamierza zatem wykorzystać przedmiotową nieruchomość rolną na cele nierolne, niezgodnie z interesem rolnictwa. Nabyciu przedmiotowej nieruchomości sprzeciwiają się więc względy polityki społecznej.

Postanowieniem z ... października 2007 r. nr ... - utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie - Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w wyjaśnił, że działalność statutowa firmy S. nie jest związana z rolnictwem, zatem jej zamierzenia inwestycyjne są sprzeczne z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego przeznaczającego grunty objęte wnioskiem w części na cele urządzeń produkcyjno – usługowych rolnictwa. Nietrafne jest twierdzenie, że nie są to tereny rolne, gdyż według Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. z 2001 r., Nr 38, poz. 454) do gruntów rolnych zabudowanych zalicza się m.in. budynki i urządzenia budowlane służące produkcji rolniczej oraz przetwórstwu rolno spożywczemu. Odnosząc się do zarzutu, że upoważnienie sekretarza stanu – ... do podpisania przedmiotowej decyzji wygasło z chwilą odwołania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Minister wyjaśnił, że Prezes Rady Ministrów RP ... pismem z dnia 9 lipca 2007 r. powierzył urzędującym sekretarzom stanu oraz podsekretarzom stanu dalsze wykonywanie czynności urzędowych w dotychczasowym zakresie. Zatem nietrafny jest również wniosek o umorzenie postępowania z ww. powodu. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jako organ współdziałający na podstawie ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, uwzględnia nie tylko przedmiot sprawy administracyjnej, ale także zakres swoich działań, do których należą sprawy kształtowania ustroju rolnego państwa oraz ochrony gruntów przeznaczonych na cele rolne. Badając zatem wniosek spółki S. według tych kryteriów Minister stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany stanowiska, gdyż zamierza ona nabyć grunty rolne na cele magazynowo - handlowe.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie S. Sp.z o.o.w W. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w całości i umorzenie postępowania w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zarzuciła:

1. naruszenie art. 1 ust.1 w związku z art. 1a ust. 6 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców, poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia z lipca 2007 r. w sytuacji, gdy zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla działek ew. ... będących przedmiotem tego postępowania, nie są to działki rolne w rozumieniu przepisów ustawy o nabywaniu nieruchomości rolnych przez cudzoziemców, zatem postępowanie jako bezprzedmiotowe winno ulec umorzeniu;

ewentualnie naruszenie:

2. art. 1 ust. 1 ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców polegające na wydaniu zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia z ... lipca 2007 r. nie przez wyłącznie upoważnionego do tego ustawą ministra rolnictwa, lecz przez Sekretarza Stanu ... upoważnionego do tego przez Prezesa Rady Ministrów, w sytuacji gdy zachodziła konieczność umorzenia postępowania wynikająca z przekroczenia w chwili obecnej zawitego 14 dniowego terminu na ewentualne zgłoszenie przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi sprzeciwu co do nabycia nieruchomości składającej się z przedmiotowych działek;

3. art. 10 KPA poprzez pozbawienie skarżącej oraz jej pełnomocnika prawa do czynnego udziału w toku postępowania, poprzez nie zawiadomienie o zebraniu całego materiału sprawy i umożliwienie wypowiedzenia się przed wydaniem zaskarżonego postanowienia, przez co skarżący pozbawiony został możliwości podniesienia, iż decyzją nr ... z ....10.2007 r. Starosty Powiatowego w N. przedmiotowe tereny wyłączone zostały z produkcji rolniczej, a nadto, iż skarżący uzyskał pozwolenie na budowę inwestycji na tych terenach;

4. błąd w ustaleniach faktycznych polegający na ustaleniu, iż planowana inwestycja stoi w sprzeczności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla działek będących przedmiotem postępowania, w szczególności w sytuacji, gdy prawomocną decyzją Starosty Powiatu w M. skarżący uzyskał pozwolenie na budowę planowanej inwestycji jako zgodnej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a nadto Minister Rolnictwa pismem o sygnaturze ... przy opracowaniu nowego planu zagospodarowania tego terenu zezwolił na zmianę przeznaczenia tego terenu z rolnego na nierolniczy (na odrolnienie);

5. naruszenie art. 107 KPA w związku z art. 140 KPA poprzez niezawarci w treści uzasadnienia decyzji uzasadnienia faktycznego i prawnego przyczyn, dla których organ ten nie podzielił argumentów skarżącej podniesionych w odwołaniu;

6. naruszenie prawa polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z ... lipca 2007 r., które zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego i procesowego;

W uzasadnieniu skargi wskazano, iż zgodnie z przepisami ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców nieruchomość nie jest nieruchomością rolną w rozumieniu tej ustawy, jeśli obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania terenu przewiduje dla niego inne niż rolne przeznaczenie, niezależnie od treści wpisów w ewidencji gruntów. Ponadto pojęcie "urządzenia produkcyjno usługowe rolnictwa" – jakkolwiek pojawia się w nim słowo rolnictwo – nie ma nic wspólnego z terenami rolnymi w rozumieniu stosownych przepisów. Przykładowo giełda rolna to urządzenie usługowe dla rolnictwa, ale zabudowane budynkami, w których prowadzi się działalność handlową. Natomiast urządzenia produkcyjne rolnictwa to przykładowo ośrodki maszynowe dla rolnictwa, fabryka sprzętu rolniczego etc. Są to jednak obszary, na których prowadzi się de facto działalność stricte przemysłową, a nie rolniczą. Przeciwieństwem tych obszarów są tereny rolne, wyraźnie zaznaczone na planie, na których prowadzi się produkcję rolniczą (a nie urządzenia produkcyjne).

W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), dalej – p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja (postanowienie) odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej (jego) wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi uchylenie rozstrzygnięcia.

Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 §1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 §1 pkt 2 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 24 marca 1920 r. nabycie nieruchomości przez cudzoziemca wymaga zezwolenia. Zezwolenie jest wydawane przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych i administracji, jeżeli sprzeciwu nie wniesie Minister Obrony Narodowej, a w przypadku nieruchomości rolnych, jeżeli sprzeciwu nie wniesie minister właściwy do spraw rozwoju wsi. Przepisy ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców nie zakreślają merytorycznego zakresu oceny Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, ale jest rzeczą oczywistą, iż dotyczyć ona powinna tych aspektów sprawy, które wiążą się z zadaniami organu orzekającego, czyli w tym konkretnym wypadku szeroko pojętymi zagadnieniami z zakresu kształtowania ustroju rolnego państwa. Taki zakres badania wniosku przez ministra właściwego do spraw rozwoju wsi wyznacza art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz. U. z 2003 r., Nr 159, poz. 1548 ze zm.), zgodnie z którym dział "rozwój wsi" obejmuje m. in. sprawy kształtowania ustroju rolnego państwa oraz ochrony gruntów przeznaczonych na cele rolne. Minister zobligowany jest więc dokonać oceny planowanej transakcji pod kątem leżących w jego kompetencjach ustawowych: kształtowania ustroju rolnego państwa i ochrony gruntów przeznaczonych na cele rolne. Ponieważ jednak ustawodawca przewidział możliwość nabywania przez cudzoziemców nieruchomości rolnych i nie wskazał, że mogą być one nabywane wyłącznie w celu prowadzenia działalności rolniczej, a jedynie poddał tego rodzaju transakcje kontroli Ministra właściwego do spraw rozwoju wsi oraz wskazał w art. 1a ust. 6 ustawy z dnia 24 marca 1920 r., że nabycie nieruchomości rolnych przez cudzoziemców następuje dodatkowo z zachowaniem przepisów ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, Minister powinien w każdym konkretnym stanie faktycznym rozważyć czy przeniesienie własności wskazanej nieruchomości rolnej nie jest sprzeczne z powierzoną mu ochroną gruntów przeznaczonych na cele rolne albo z kształtowaniem ustroju rolnego państwa, a nie tylko stwierdzić, że działka, które ma charakter rolny winna być wykorzystywana rolniczo.

Sąd nie podzielił zarzutów skarżącej dotyczących wydania postanowienia przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z ... lipca 2007 r. po upływie 14 dniowego terminu, jak również braku uprawnienia do wydania tegoż postanowienia przez Sekretarza Stanu ....

Wskazać należy, iż zgodnie z art. 1 ust. 1a ustawy o nabywaniu nieruchomości przez cudzoziemców sprzeciw jest wyrażany w drodze postanowienia w terminie 14 dni od dnia doręczenia wystąpienia ministra właściwego do spraw wewnętrznych. W niniejszej sprawie Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zwrócił się do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi o zajęcie stanowiska w sprawie pismem z dnia ... czerwca 2007 r., które to pismo wpłynęło do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w dniu ... czerwca 2007 r., zgodnie ze znajdującą się na nim adnotacją (biuro podawcze + koperta ....06.07). Wydając zatem w dniu ... lipca 2007 r. postanowienie w przedmiocie zgłoszenia sprzeciwu Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie uchybił wskazanemu powyżej terminowi.

Odnosząc się natomiast do zarzutu braku upoważnienia dla Sekretarza Stanu ... zauważyć należy, iż zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (Dz.U. z 2003 r. Nr 24, poz. 199) Minister wykonuje swoje zadania przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu oraz gabinetu politycznego ministra. Zakres czynności sekretarza i podsekretarza stanu ustala właściwy minister, zawiadamiając o tym Prezesa Rady Ministrów (ust. 2). Stosownie do ust. 3 wskazanego artykułu Sekretarza i podsekretarza stanu powołuje Prezes Rady Ministrów na wniosek właściwego ministra. Ponadto zgodnie z art. 36 w razie nieobsadzenia stanowiska ministra lub jego czasowej niezdolności do wykonywania obowiązków, ministra zastępuje Prezes Rady Ministrów lub inny wskazany przez Prezesa Rady Ministrów członek Rady Ministrów. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się pismo Prezesa Rady Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej ... z dnia 9 lipca 2007 r., w którym powołując się na ww. art. 36 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. obejmuje on osobiście zastępstwo Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Ponadto zgodnie z art. 37 ust. 5 powołanej ustawy Prezes Rady Ministrów powierzył sekretarzowi ... i urzędującemu sekretarzowi i podsekretarzom stanu dalsze wykonywanie czynności urzędowych w dotychczasowym zakresie.

Zauważyć również należy, iż stosownie do treści art. 1 §1 ustawy – prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (...). Z takiego określenia przedmiotu postępowania sądwowoadministracyjnego wynika, że sąd administracyjny został powołany do kontroli działalności administracji publicznej, a zatem kontroli działalności organów państwa (organów administracji rządowej, jak i innych organów państwa wykonujących administrację publiczną). Przedmiotem zatem kontroli sądu administracyjnego są władcze działania organów państwa.

Sąd podziela pogląd wyrażony w artykule Barbary Adamiak "O podmiotowości organów administracji publicznej w postępowaniu sądowoadministracyjnym" (opubl. Państwo i Prawo 2006/11/43), z którego wynika, iż analiza rozwiązań ustrojowych prowadzi do wniosku, że podmiotowość przyznaną organowi, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym należy wiązać z pojęciem organizacyjno-przedmiotowym organu administracji publicznej, a nie ujęciem personalistycznym: piastunem organu administracji publicznej. Dekoncentracji wewnętrznej dokonuje zatem organ, a dokonana dekoncentracja ma cechy trwałości, co oznacza, iż nie traci mocy obowiązującej wraz ze zmianą lub brakiem (np. śmierci, wygaśnięcia mandatu, aresztowania) piastuna organu administracji publicznej. Dokonana dekoncentracja wewnętrzna w formach określonych prawem (statutem, regulaminem organizacyjnym), jak i w formie indywidualnej zachowuje moc do czasu, gdy w przewidzianej formie nie zostanie odwołana. Brak piastuna organu administracji publicznej nie przerywa więc bytu organu administracji publicznej, przyjęta w prawie ustrojowym koncepcja organizacyjno-przedmiotowa zapewnia trwałość organu administracji publicznej.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżone postanowienie narusza natomiast przepisy postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Na mocy art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – dalej k.p.a. - organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, natomiast przepis art. 77 § 1 k.p.a. nakłada na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Kwestia odmowy lub wyrażenia zgody na nabycie nieruchomości przez cudzoziemca ma charakter uznania administracyjnego, nie oznacza to jednak dowolności. Organ orzekający winien bowiem w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy oraz mieć na uwadze interes społeczny i słuszny interes strony.

W rozpoznawanej sprawie obowiązkom tym uchybiono.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, wbrew obowiązkowi wynikającemu z treści przepisów art. 7, 77 §1 i 80 k.p.a. nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy. W szczególności nie została wnikliwie zbadana sytuacja prawna gruntów objętych wnioskiem. Na podstawie argumentacji skarżącej co do wyłączenia przedmiotowych nieruchomości z produkcji rolniczej (decyzja Starosty Powiatowego w N. nr ... z ...10.2007 r.), jak również co do uzyskania przez skarżącą decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycji na tych terenach jako zgodnej z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, Sąd powziął wątpliwości czy przedmiotowe działki są w rzeczywistości gruntami rolnymi. Uzasadnienie natomiast postanowienia wydanego w I i II instancji jest lakoniczne i ogranicza się wyłącznie do analizy wypisu z rejestrów gruntów dotyczących przedmiotowych działek, co nie jest zdaniem Sądu wystarczające.

Sąd wskazuje również na naruszenie art. 10 § 1 kpa, bowiem w aktach administracyjnych brak jest dowodu na wezwanie strony przed wydaniem postanowienia do wypowiedzenia się co do zebranych w toku postępowania dowodów i materiałów. Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest kwalifikowaną wadą procesową, która stanowi podstawę do sformułowania żądania wszczęcia postępowania w sprawie jego wznowienia na wniosek strony (art. 147 k.p.a.) – vide B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1998, s. 85, teza 5. Art. 10 k.p.a. wprowadza zasadę oznaczająca z jednej strony obowiązek zapewnienia stronie przez organ czynnego udziału w każdym postępowaniu z drugiej stwarza warunki w celu umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłaszanych żądań. Strona nie jest zobowiązana do czynnego udziału w postępowaniu, stanowi to jej uprawnienie, jednakże organ administracji ma obowiązek umożliwienia stronie skorzystania z tego uprawnienia. Zgodnie zaś z art. 81 k.p.a. okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzanych dowodów. W sprzeczności z tą zasadą będzie sytuacja, kiedy nie dostrzegając treści art. 10 k.p.a. organ nie dał możliwości wyjaśnienia okoliczności faktycznych, które stanowiły następnie podstawę do wydania negatywnej decyzji. Naruszenie obowiązku stworzenia stronie możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzanych dowodów stanowi naruszenia przepisów o postępowaniu administracyjnym, które w istotny sposób może wpływać na wynik sprawy i ustalenia faktyczne organu. Ocena dowodów zgromadzonych i rozpatrzonych z naruszeniem art. 81 k.p.a. musi być w każdym przypadku potraktowana nie jako swobodna, lecz jako dowolna ocena dowodów (patrz. M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz. Zakamycze 2005, s. 516).

Ponadto organ nie odniósł się w sposób wyczerpujący do twierdzeń i zarzutów odnośnie planowanego sposobu wykorzystania nieruchomości podnoszonych przez skarżącą spółkę w toku postępowania administracyjnego, czym naruszył art. 107 w związku z art. 140 k.p.a. W ocenie Sądu nie rozważenie przez organ realiów konkretnej sprawy, a zwłaszcza stanowiska władz lokalnych najlepiej zorientowanych w potrzebach regionu i rzeczywistej działalności strony czyni, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane w oparciu o uznanie administracyjne noszące cechy dowolności, a nie zapisanej w art. 80 k.p.a. swobody.

Wskazane naruszenia przepisów postępowania, w ocenie Sądu, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co z mocy art. 145 § 1 ust.1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skutkuje uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ winien mieć na względzie powyższe uwagi i w konsekwencji opinię swą wyrazić po dokładnym wyjaśnieniu sprawy jak również rozważeniu rzeczywistych interesów wskazanych w art. 7 k.p.a., czemu winien dać wyraz w uzasadnieniu.

Mając powyższe na uwadze i działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł o uchyleniu zaskarżonego postanowienia.