Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 369/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2018-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Stwierdzono, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia
Powołane przepisy: article: art. 200, art 205 par 2
journal: Dz.U. 2009 nr 163 poz 1302
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 września 2009 r. w sprawie przeprowadzania egzaminu radcowskiego.
article: art 37  ust 1, art 61 ust 8 pkt 1 lit a
journal: Dz.U. 2014 poz 1146
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Juszczyk-Wiśniewska Sędziowie Sędzia WSA Jacek Niedzielski (spr.) Asesor WSA Zbigniew Kruszewski Protokolant st. asystent sędziego Katarzyna Kołodziej-Kobierowska po rozpoznaniu w dniu 10 października 2018 r. na rozprawie sprawy ze skargi J.P. na informację Zarządu Województwa z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia protestu 1. Stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; 2. Przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania przez Zarząd Województwa; 3. Zasądza od Zarządu Województwa na rzecz skarżącego kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Skarżący J.P. wniósł skargę na informację Zarządu Województwa z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie rozstrzygnięcia protestu.

Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny sprawy.

Skarżący złożył wniosek o dofinansowanie projektu w ramach konkursu nr [...] zorganizowanego przez Zarząd Województwa. Zgodnie z przedstawioną przez organ informacją o wyniku oceny projektu z dnia [...] lutego 2018 r., projekt skarżącego uzyskał wymaganą liczbę punktów i spełnił kryteria wyboru projektów, jednakże nie został wybrany do dofinansowania ze względu na fakt, iż kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarczyła na wybranie projektu skarżącego do dofinansowania.

Pismem z dnia [...] marca 2018 r., skarżący złożył protest. Zgodnie z przedstawioną przez organ informacją z dnia [...] marca 2018 r., organ pozostawił protest bez rozpatrzenia z uwagi na wyczerpanie alokacji na Działanie 8.3.

Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, zarzucając organowi naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.:

1) art. 37 ust. 1 w zw. z. art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2014 r. poz. 1146 ze zm.), dalej zwanej "ustawą wdrożeniową", poprzez pozostawienie bez rozpatrzenia protestu ze względu na brak środków na dofinansowanie, w sytuacji, w której organ nie uzasadnił ani nie wykazał faktu wyczerpania środków, czym naruszył zasady rzetelności i przejrzystości oraz nie zapewnił wnioskodawcom, w tym skarżącemu, równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania,

2) art. 66 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji błędne i bezpodstawne uznanie, że kwota dofinansowania przeznaczona na Działanie 8.3. Upowszechnienie kształcenia ustawicznego związanego z nabywaniem i doskonaleniem kwalifikacji zawodowych została wyczerpana;

3) art. 37 ust. 1 w zw. z art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez naruszenie, podczas dokonywania oceny projektów i rozpatrywania wniesionych protestów, zasad przejrzystości, rzetelności i bezstronności oraz niezapewnienie wnioskodawcom, w tym skarżącemu, równego dostępu do informacji o warunkach

i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, a w konsekwencji bezpodstawne pozostawienie protestu wniesionego przez skarżącego bez rozpoznania;

4) art. 37 ust. 1 w zw. z art. 60 ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., poprzez wydanie i podpisanie informacji o pozostawieniu protestu bez rozpoznania przez osobę zaangażowaną w ocenę projektu, a tym samym wzięcie udziału

w procedurze odwoławczej przez osobę, która brała udział w wydaniu zaskarżonej decyzji oraz naruszenie zasad rzetelności i bezstronności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z 5 czerwca 2018 r. o sygn. akt I SA/Go 185/18 stwierdził, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione i przekazuje sprawę Zarządowi Województwa do ponownego rozpatrzenia (pkt 1 wyroku) oraz zasądził od Zarządu Województwa na rzecz skarżącego kwotę 697,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 2 wyroku).

W uzasadnieniu Sąd stwierdził m.in., że stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 1475) do postępowań w zakresie wyboru projektów do dofinansowania prowadzonych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1, rozpoczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, przy czym ustawą zmienianą w art. 1 jest ustawa wdrożeniowa. W rozpoznawanej sprawie konkurs został ogłoszony [...] sierpnia 2017 r., zatem należało stosować regulacje obowiązujące przed 1 września 2017r. W art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zawarto zasady ogólne dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania. Wymieniona tam zasada przejrzystości, rzetelności, bezstronności wyboru projektów oraz równości wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczy każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów, pozostając w ścisłej korelacji z zasadą rzetelności, która związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru, co odnosi się również do należytego umotywowania każdej czynności związanej z oceną. Elementem postępowania konkursowego jest przewidziana w art. 53 ustawy wdrożeniowej możliwość wniesienia protestu rozpoznawanego zgodnie z regułami określonymi w art. 55-60 tej ustawy, z tym, że w przypadku określonym w art. 66 ust. 2 pkt. 1 ustawy wdrożeniowej - wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania, organ pozostawia protest bez rozpatrzenia. Z powyższego wynika, że zasady określone w art. 37 ust 1 ustawy wdrożeniowej obejmujące każdą fazę procedury konkursowej mają także zastosowanie w przypadku pozostawienia protestu bez rozpatrzenia. Wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie determinuje sposób rozpoznania protestu. Pozostawiając protest bez rozpatrzenia, poza powołaniem się na wyczerpanie środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów w ramach, organ zarówno w podjętej uchwale, jak również doręczonej skarżącemu informacji, nie wskazał na potwierdzenie tej okoliczności żadnych danych. W udzielonej odpowiedzi na skargę organ zacytował uzasadnienie sporządzone do projektu uchwały, nie zostało ono jednak doręczone skarżącemu. Ponadto, co ma istotne znaczenie, wskazana w uzasadnieniu projektu argumentacja nie jest elementem treści podjętej uchwały, uchwała też nie odwołuje do tego uzasadnienia. Z pewnością uzasadnienie projektu uchwały nie jest aktem z art.61 ust.1 ustawy wdrożeniowej ani czynnością z art. 61 ust.2 tej ustawy.

W ocenie Sądu wydana na podstawie art. 66 ust. 2 pkt 1 ustawy wdrożeniowej uchwała (a nie udzielona odpowiedź na skargę) winna wykazywać, że środki na dofinansowanie projektu w ramach działania zostały w sposób wiążący rozdysponowane. Powinna zawierać uzasadnienie faktu wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w danym konkursie (w szczególności wskazanie wielkości kwoty przeznaczonej oraz jej rozdysponowanie na poszczególne projekty, z powołaniem się na dokumenty finansowe), by skarżący i ewentualnie sąd administracyjny mieli możliwość weryfikacji twierdzeń organu. Ponadto, ze wskazanego uzasadnienia do projektu uchwały oraz udzielonej odpowiedzi na skargę, nie wynika, że w chwili podejmowania zaskarżonego aktu doszło do zawarcia umów bądź wydania decyzji o dofinansowaniu wybranych projektów na kwotę, która uprawniałaby do stwierdzenia rzeczywistego wyczerpania środków na finansowanie przedmiotowego zadania.

Sąd podkreślił również, że dla oceny zasadności pozostawienia protestu bez rozpatrzenia istotne znaczenie ma rozumienie pojęcia "wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania". Podkreślono, że w orzecznictwie sądowym podnosi się, iz pojęcie to oznacza faktyczne wyczerpanie środków, będące konsekwencją zawarcia umowy o dofinansowanie lub wydania decyzji o dofinansowaniu, które zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowią podstawę dofinansowania projektu. Samo umieszczenie projektu na liście, o której mowa w art. 46 ust. 4 ustawy nie oznacza, że projekt ten będzie realizowany i, że środki przeznaczone na jego realizację zostały już wyczerpane.

Użyte w art. 66 ust. 2 ustawy wdrożeniowej sformułowanie wyczerpanie w odniesieniu do środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów oznacza ich faktyczne zużycie, nie zaś jedynie potencjalną możliwość ich wydatkowania. Za takim rozumieniem wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów przemawia treść art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej. Przepis ten stanowi, że umowa o dofinansowanie projektu może zostać podpisana, a decyzja o dofinansowaniu projektu może zostać podjęta, jeżeli projekt spełnia wszystkie kryteria, na podstawie których został wybrany do dofinansowania. Rzeczywiste wyczerpanie środków musi zatem nastąpić w formie prawnej przewidzianej w art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Umieszczenie projektu na liście projektów wybranych do dofinansowania nie stanowi wiążącego przyrzeczenia (zobowiązania) zawarcia umowy o dofinansowanie. Tylko wówczas można by przyjąć, że umieszczenie na liście jest równoznaczne z rozdysponowaniem kwoty przeznaczonej na dofinansowanie. W tej mierze, gdy uwzględnić istotę oraz logikę postępowania regulowanego ustawą o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020, które jest postępowaniem konkursowym z wiodącą w nim rolą szybkości i efektywności instrumentów dystrybucji środków pomocowych adresowanych do podmiotów ubiegających się o dofinansowanie projektowanych przedsięwzięć - a w tym kontekście także, wskazaną w art. 53 ust. 2 pkt 2 tej ustawy przesłankę zobowiązującą do negatywnej oceny projektu (projekt uzyskał wymaganą liczbę punktów lub spełnił kryteria wyboru projektów, jednak kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na wybranie go do dofinansowania) - za uzasadniony należy uznać wniosek, że "wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania", jako przesłanka pozostawienia protestu bez rozpatrzenia aktualizuje się w sytuacji braku obiektywnej możliwości rozdysponowania tej kwoty na projekty spełniające kryteria wyboru. A to w związku z tym, że kwota środków pomocowych została już wyczerpana poprzez jej (definitywne) rozdysponowanie. To zaś z kolei (...) pozostaje i musi pozostawać w bezpośrednim związku z umową o dofinansowanie projektu albo decyzją o dofinansowaniu projektu, które zgodnie z art. 52 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, stanowią podstawę dofinansowania. To one bowiem stanowią źródło, z jednej strony zobowiązania, z drugiej zaś uprawnienia do płatności kwot przeznaczonych do dofinansowania projektów, nie zaś lista projektów, o której mowa w art. 46 ust. 3 przywołanej ustawy. Zwłaszcza, gdy podkreślić, że w przepisie tym jest mowa tylko o "projektach wybranych do dofinansowania", co ma tę konsekwencję, że nie oznacza jeszcze, iż do dofinansowania tych projektów (a tym samym zaabsorbowania środków przeznaczonych na ich finansowanie) dojdzie, skoro jego podstawę stanowi dopiero umowa o dofinansowanie projektu albo decyzja o dofinansowaniu projektu, które szczegółowe warunki przekazywania (tak zakontraktowanych) środków wsparcia finansowego - najogólniej rzecz ujmując - uzależniają od prawidłowości realizacji projektu (w tym również przy uwzględnieniu perspektywy czasu, w której projekt ten ma być realizowany) oraz prawidłowości wykonywania umowy (decyzji) przez beneficjenta pomocy. Powyższe znajduje swoje uzasadnienie w argumencie z art. 52 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, który stanowi, że umowa o dofinansowanie projektu może zostać zawarta, a decyzja o dofinansowaniu projektu może zostać podjęta, jeżeli projekt spełnia wszystkie kryteria wyboru projektów, na podstawie których został wybrany do dofinansowania, oraz zostały dokonane czynności i zostały złożone dokumenty wskazane w regulaminie konkursu albo w wezwaniu, o których mowa odpowiednio w art. 41 ust. 2 pkt 6a albo w art. 48 ust. 4a pkt 3. Tym samym, na etapie poprzedzającym zawarcie umowy lub wydanie decyzji, właściwa instytucja musi ponownie sprawdzić spełnienie wszystkich kryteriów (warunków) konkursowych, na podstawie których wydano pozytywną ocenę i dokonano wyboru danego projektu do dofinansowania, notyfikując (wcześniej) fakt jego wyboru w sposób określony w art. 46 ust. 3 przywołanej ustawy - nie dość bowiem, że stan rzeczy z daty oceny projektu w relacji do stanu rzeczy z daty zawierania umowy może ulec zmianie, to również może się okazać, że stan rzeczy z daty zawierania umowy nigdy nie korespondował - bo nie mógł - ze stanem rzeczy z daty oceny projektu oraz kryteriami wyboru, co może stanowić również rezultat błędnej oceny odnośnie do spełniania kryteriów wyboru. Skoro więc definitywne przyznanie dofinansowania następuje w drodze zawarcia umowy o dofinansowanie lub wydania decyzji o dofinansowaniu projektu, to (zatwierdzonej) liście projektów wybranych do dofinansowania - a więc innymi słowy wyborowi projektów - można nadać jedynie walor deklaratoryjny, podobnie jak i samej informacji o pozytywnej ocenie projektu.

Z powyższego wynika, że lista projektów wybranych do dofinansowania nie stanowi wiążącego przyrzeczenia, ani też zobowiązania zawarcia umowy, czy wydania decyzji o dofinansowaniu projektu. Z punktu widzenia poczynionego na wstępie i aksjologicznie zorientowanego założenia o potrzebie ścisłej wykładni art. 66 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, prezentowane podejście ma tę konsekwencję, że określoną wymienionym przepisem przesłankę pozostawienia protestu bez rozpoznania - gdy chodzi o jej aktualizację - czyni pewną. Ma to zasadnicze znaczenie dla oceny miary efektywności środka prawnego w procedurze odwoławczej oceny projektu, a tym samym efektywności udzielanej we wskazanym trybie ochrony prawnej. Jeżeli pewności zaistnienia wskazanej przesłanki nie daje lista projektów wybranych do dofinansowania, która ma wyłącznie walor deklaratoryjny - wybór projektów do dofinansowania nie oznacza bowiem jeszcze, że doszło do zaabsorbowania i rozdysponowania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania, a przez to do jej wyczerpania - to należy jej poszukiwać na innym polu dającym tą pewność. Skoro na gruncie przywołanego przepisu ustawodawca operuje zwrotem "wyczerpania kwot", a przez "wyczerpanie czegoś"- już nawet intuicyjnie - rozumieć "czegoś brak", to za uzasadnione należy uznać stanowisko, że "wyczerpanie/brak kwoty przeznaczonej na dofinansowanie" musi znajdować swoje odzwierciedlenie w rzeczywistości i skutkować obiektywnym brakiem możliwości udzielenia wsparcia finansowego, a to w związku z rozdysponowaniem w ramach działania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów, a w konsekwencji z brakiem możliwości zaspokojenia oczekiwań innych jeszcze wnioskodawców ubiegających się o dofinansowanie zgłoszonych przez nich projektów w ramach konkursu w danym działaniu. To zaś - w świetle powyżej przedstawionych argumentów - następuje wraz z definitywnym i ostatecznym rozdysponowaniem kwoty alokacji poprzez zawarcie umów (lub wydanie decyzji) będących podstawą dofinansowania konkretnych projektów, których finansowanie zabezpieczone jest tak właśnie kontraktowanymi dla nich i absorbowanymi przez nich środkami finansowymi, które - trywialnie rzecz ujmując - w puli środków przeznaczonych na dofinansowanie projektów znajdują się tym samym w pozycji "winien", a nie "ma". Tylko w ten sposób, zważywszy na konsekwencje wynikające z art. 46 ust. 3 oraz 52 ust. 2 przywołanej ustawy, może dojść do miarodajnej - bo osadzonej na gruncie poddających się sprawdzeniu faktów i okoliczności - oceny ziszczenia się przesłanki pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, o której mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 wskazanej ustawy, a mianowicie "wyczerpania/braku kwoty przeznaczonej na dofinansowanie".

Ostatecznie Sąd wskazał, że Instytucja Zarządzająca uwzględni ocenę prawną Sądu. Ustali i da wyraz w uzasadnieniu aktu o pozostawieniu protestu bez rozpoznania , ze wskazaniem na określone dokumenty, czy i w jakiej dacie oraz na skutek jakich zdarzeń doszło, w rozumieniu przedstawionym wyżej, do wyczerpania kwoty środków przeznaczonej na dofinansowanie działania. W przypadku ustalenia, że środki na dofinansowanie nie zostały w sposób wiążący rozdysponowane rozpozna protest.

Rozpoznając protest ponownie Zarząd Województwa informacją z dnia [...] lipca 2018 r. (doręczoną skarżącemu w dniu 20 lipca 2018 r.) poinformował skarżącego, że w wyniku rozpoznania protestu zmianie uległa liczba przyznanych punktów. Projekt otrzymał 7 punktów od pierwszego oceniającego w obszarze "Trafność doboru celu głównego projektu i opisu, w jaki sposób przyczyni się do osiągnięcia..." oraz dodano 2 punkty do oceny pierwszego z oceniających w obszarze: "Trafność doboru zadań, ich spójność...". Tym samym uwzględniono protest w tym zakresie.

Instytucja rozpatrująca protest przyjęła również wyjaśnienia wnioskodawcy przedstawione w proteście uznając, że we wniosku o dofinansowanie prawidłowo wskazano liczbę osób zainteresowanych. W wyniku rozpatrzenia protestu zmianie uległa liczba przyznanych punktów, w konsekwencji projekt otrzymał 3 punkty od pierwszego oceniającego w tym obszarze. Również w tym zakresie protest został uwzględniony.

Po ponownej analizie wniosku oraz wniesionego protestu (w zakresie zarzutu odjęcia punktów za to, że w projekcie nie opisano jednego z etapów nabywania kompetencji) Zarząd stwierdził, iż wnioskodawca nie maił obowiązku opisu etapów nabywania kompetencji, gdyż szkolenia przewidziane w projekcie prowadzą do nabycia kwalifikacji cyfrowych dla których niniejszy opis nie jest obowiązkowy. W wyniku rozpatrzenia protestu zmianie uległa liczba przyznanych punktów, w konsekwencji dodano w tym obszarze 2 punkty do oceny pierwszego oceniającego i uwzględniono protest w tym zakresie.

Dalej stwierdzono, że w związku z uwzględnieniem protestu w punkcie 2 oraz 4 z uwagi na fakt, że spełnienie każdego z kryteriów premiujących jest dodatkowym zobowiązaniem po stronie beneficjenta, który ponosi konsekwencje w przypadku braku spełnienia takiego kryterium, już na etapie realizacji projektu, to z treść wniosku musi jednoznacznie wynikać, iż projektodawca, a nie osoba oceniająca projekt, czy Instytucja Zarządzająca bierze odpowiedzialność za powstanie takiego zobowiązania. Stąd wymóg jednoznacznej deklaracji wnioskodawcy, że za realizację danego kryterium premiującego pragnie otrzymać dodatkowe punkty. Dalej podkreślono, że wnioskodawca nie przedstawił takich deklaracji w stosunku do żadnego z kryteriów premiujących, w związku z czym nie można przyznać premii punktowej za ich spełnienie. Tym samym nie uwzględniono protestu w tym zakresie.

Podsumowując stwierdzono, że w wyniku procedury odwoławczej projekt otrzymał 99 punktów, co sytuuje go na 15 miejscu listy projektów do dofinansowania, jednak nadal poniżej progu umożliwiającego dofinasowanie.

Na wskazaną informację skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organowi naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.:

1) art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez dokonanie oceny i wyboru projektu oraz rozpatrzenie protestu w sposób nierzetelny i nieprzejrzysty, poprzez ocenę projektu niezgodnie z ustanowionymi regułami, w sposób dowolny i w oparciu o kryteria nieistniejące lub nieujawnione wnioskodawcom;

2) art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez dokonanie oceny i wyboru projektu oraz rozpatrzenie protestu w sposób naruszający zasadę bezstronności i równego traktowania wnioskodawców, poprzez dokonanie odmiennej oceny projektów różnych wnioskodawców przy tożsamym lub zbliżonym stanie faktycznym, a także poprzez stawianie różnym wnioskodawcom odmiennych wymagań w trakcie dokonywania oceny ich projektów.

Wskazując na powyższe zarzuty , na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1) lit. a) ustawy wdrożeniowej wniesiono o uwzględnienie skargi, stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie niniejszej sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniesiono również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W ocenie skarżącego ocena projektu, w tym wniesionego protestu, była przeprowadzona przez organ w sposób naruszający prawo, które miało istotny wpływ na wynik oceny.

Zgodnie z ocenami dwóch ekspertów zawartych na Kartach Oceny Formalno-Merytorycznej (dalej "KOFM"), załączonych do informacji o wyniku oceny projektu z dnia [...] lutego 2018 r., Skarżący nie spełnia kryterium premiującego nr 1 ("Projekt skierowany jest głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich)", w związku z czym skarżącemu nie przyznano punktów możliwych do zdobycia z tytułu spełnienia tego kryterium:

1. ekspert nr I stwierdził w KOFM, że: "Z treści wniosku o dofinansowanie wynika, że projekt może spełnić wymagane kryterium, jednakże Wnioskodawca świadomie rezygnuje z przyznania dodatkowych punktów premiujących'';

2. ekspert nr II stwierdził w KOFM, że: "Wnioskodawca otrzymał minimum 70% punktów z każdej z części III, IV, 5.1, 5.2, 5.3-S.5 oraz VI i spełnił wszystkie kryteria obligatoryjne z części A (formalne), B (dostępu) i C (horyzontalne), ale nie zawarto deklaracji spełnienia kryteriów premiujących zatem nie przyznano punktów w tym zakresie".

Wskazano, że w proteście skarżący szczegółowo wyjaśnił, iż w treści złożonego wniosku o dofinansowanie znajdowała się (i to co najmniej dwukrotnie) deklaracja spełnienia kryterium premiującego nr 1. Pomimo szczegółowych wyjaśnień złożonych przez skarżącego, w informacji o wyniku rozpatrzenia protestu z dnia [...] lipca 2018 r., organ stwierdził, że weryfikacja spełnienia kryteriów premiujących w ramach konkursu odbywa się dwuetapowo. Zdaniem organu, po pierwsze spełnienie danego kryterium musi wynikać bezpośrednio z treści wniosku o dofinansowanie projektu, po drugie wnioskodawca zobowiązany jest zadeklarować, iż za spełnienie danego kryterium chce otrzymać premię punktową - zgodnie z uzasadnieniem przedstawionym przez organ istnieje wymóg jednoznacznej deklaracji wnioskodawcy, iż za realizację danego kryterium premiującego wnioskodawca pragnie otrzymać dodatkowe punkty. W ocenie organu, skarżący nie przedstawił takiej deklaracji w stosunku do kryterium premiującego nr 1, w związku z czym nie przyznano premii punktowej za jego spełnienie.

W ocenie skarżącego stanowisko organu jest oczywiście błędne i nie znajduje jakiegokolwiek oparcia w postanowieniach dokumentacji konkursowej, co czyni ocenę dokonaną przez organ nierzetelną i nieprzejrzystą - jest ona bowiem dowolna i dokonana w oparciu o nieistniejące lub nieujawnione kryteria.

Skarżący podkreślił, że sposób dokonywania oceny spełnienia kryterium premiującego nr 1 został szczegółowo opisany w Załączniku nr 5 do Regulaminu konkursu, tj. w załączniku o nazwie "Kryteria wyboru projektów (...)" (wydruk Załącznika nr 5 załączam do niniejszej skargi). Na stronie 18 w/w załącznika zostało wskazane, że kryterium premiujące nr 1 dotyczy skierowania projektu głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie, przez co należy rozumieć, że co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich. Z kolei na stronie 19 w/w załącznika został wyraźnie określony sposób oceny spełnienia w/w kryterium, a mianowicie: "Weryfikacja spełnienia kryterium będzie odbywać się na podstawie treści wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Z zapisów wniosku musi jednoznacznie wynikać, że projektodawca deklaruje spełnienie kryterium premiującego nr 1". W jakimkolwiek innym miejscu dokumentacji konkursowej brak jest postanowień, które wskazywałyby na odmienny sposób, czy tryb weryfikacji w/w kryterium premiującego lub które stawiałyby dodatkowe wymagania konieczne do jego spełnienia.

Oznacza to w ocenie skarżącego, że organ całkowicie dowolnie i nie znajdując oparcia w jakichkolwiek postanowieniach dokumentacji konkursowej wymaga od skarżącego, aby zadeklarował on chęć otrzymania dodatkowych punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1. W dokumentacji konkursowej brak jest bowiem jakiejkolwiek informacji, która nakazywałaby wnioskodawcom składanie odrębnych deklaracji dotyczących chęci uzyskania dodatkowych punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1 - z wniosku o dofinansowanie wynikać powinno jedynie w sposób jednoznaczny, że projekt jest skierowany głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich). Zatem organ nie był w żaden sposób uprawniony do wymagania od skarżącego złożenia deklaracji o tym, że skarżący pragnie otrzymać dodatkowe punkty za spełnienie kryterium premiującego nr 1. Tym samym ocena dokonana przez organ była w tym zakresie dokonana w sposób nierzetelny i nieprzejrzysty - została bowiem dokonana na podstawie nieistniejących lub nieujawnionych kryteriów.

Skarżący podkreślił, że wymaganie złożenia deklaracji chęci otrzymania dodatkowych punktów jest nie tylko bezzasadne i nie znajduje podstaw w dokumentacji konkursowej, ale jest ponadto całkowicie nielogiczne. Ideą złożenia wniosku o dofinansowanie jest bowiem uzyskanie dofinansowania, a fakt czy dofinansowanie zostanie przyznane uzależnione jest od umiejscowienia projektu na liście rankingowej, czyli de facto od liczby uzyskanych punktów. Tym samym zasadne jest przyjęcie, że każda osoba, która składa wniosek o dofinansowanie chce otrzymać jak najwyższą liczbę punktów - każdy wnioskodawca, którego projekt spełnia kryteria premiujące, chce bowiem uzyskać dodatkowe punkty z tytułu ich spełnienia, a tym samym zwiększyć szanse na uzyskanie dofinansowania. Już samo złożenie wniosku o dofinansowanie powinno być zatem uznane za deklarację chęci uzyskania dodatkowych punktów - jeśli bowiem ktoś nie chciałby uzyskać jakichkolwiek punktów, to w ogóle nie występowałby z wnioskiem o dofinansowanie.

Dodatkowo wskazano, że zgodnie z Wytycznymi w zakresie trybów wyboru projektów na lata 2014-2020: Instytucja Organizująca Konkurs jest zobligowana do zapewnienia, aby jej pracownicy, wchodzący w skład Komisji Oceny Projektów, którzy będą zaangażowani w ocenę projektów, posiadali stosowną wiedzę, umiejętności i doświadczenie. Wymaganie od skarżącego złożenia oddzielnej deklaracji chęci otrzymania dodatkowych punktów za spełnienie kryterium premiującego jest tymczasem całkowicie sprzeczne z doświadczeniem życiowym, bowiem oczywistym jest, że jeśli skarżący we wniosku o dofinansowanie w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości zadeklarował, że projekt jest skierowany głównie do osób z obszarów wiejskich, to tym samym dążył do uzyskania punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1, bowiem wskazują na to założenia przygotowanego przez skarżącego projektu. Skarżący we wniosku o dofinansowanie nie tylko nie był zobowiązany, ale wręcz nie powinien zamieszczać oddzielnej informacji o tym, że chce otrzymać dodatkowe punkty za spełnienie kryterium premiującego, bowiem nie jest to jego rolą - to do powołanych ekspertów i organu należy ocena, czy dane kryterium zostało spełnione, a fakt spełnienia kryterium nie może być uzależniony od tego czy skarżący zadeklarował chęć uzyskania z tego tytułu dodatkowych punktów, czy nie. Spełnienie kryterium jest okolicznością obiektywną, która nie może być uzależniona od złożenia de facto odrębnego wniosku o dodatkowe punkty.

Podkreślono również, że niezależnie od tego, iż samo wymaganie przez organ złożenia odrębnej deklaracji, w której wyrażona zostanie chęć uzyskania punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1, jest bezpodstawne, to dodatkowo sam tryb weryfikacji spełnienia tego kryterium stosowany przez organ nie znajduje uzasadnienia w dokumentacji konkursowej. Jak to wskazano w informacji o wyniku rozpatrzenia protestu z dnia [...] lipca 2018 r., organ stosuje weryfikację dwuetapową, którą można podzielić na: weryfikację spełnienia danego kryterium oraz weryfikację złożenia jednoznacznej deklaracji, że wnioskodawca za spełnienie danego kryterium chce otrzymać premię punktową.

Dokumentacja konkursowa nie przewiduje jednakże dwuetapowości weryfikacji - Załącznik nr 5 "Kryteria wyboru projektów (...)" w jasny i jednoznaczny sposób wskazuje w jaki sposób dokonuje się oceny spełnienia kryterium premiującego nr 1, a mianowicie: "Weryfikacja spełnienia kryterium będzie odbywać się na podstawie treści wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Z zapisów wniosku musi jednoznacznie wynikać, że projektodawca deklaruje spełnienie kryterium premiującego nr 1". Weryfikacja dokonana przez organ była zatem weryfikacją dowolną i sprzeczną z postanowieniami konkursowymi - organ nie mógł dokonywać oceny we wskazany dwuetapowy sposób.

Podkreślono, że skoro organ zakwestionował w projekcie wyłącznie brak deklaracji chęci uzyskania dodatkowych punktów za spełnienie kryterium premiującego nr 1 (czyli zakwestionował "drugi etap weryfikacji"), to tym samym uznał, że projekt skarżącego przeszedł "pierwszy etap weryfikacji", czyli fakt, że z wniosku o dofinansowanie wynika, że projekt skarżącego skierowany jest głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z obszarów wiejskich). Zdaniem skarżącego przejście "pierwszego etapu weryfikacji" jest zatem równoznaczne z tym, że projekt skarżącego spełnia kryterium premiujące nr 1. a jedynym zastrzeżeniem organu jest brak deklaracji chęci uzyskania dodatkowych punktów.

Skarżący wskazał, że powyższe stanowisko wydaje się zbieżne z ocenami ekspertów - ekspert nr 1 stwierdził w KOMF, iż: "Z treści wniosku o dofinansowanie wynika, że projekt może spełnić wymagane kryterium, jednakże Wnioskodawca świadomie rezygnuje z przyznania dodatkowych punktów premiujących" . Powyższe potwierdza wyłącznie fakt, iż ocena projektu została dokonana przez organ w sposób swobodny i na podstawie nieistniejących kryteriów. Organ zgodził się bowiem ze skarżącym co do tego, że projekt jest skierowany głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich), a tym samym, że spełnia (a przynajmniej może spełnić) kryterium premiujące nr 1. a jedyne czego zdaniem organu nie ma, to deklaracji chęci otrzymania dodatkowych punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1 - deklaracji, której w świetle dokumentacji konkursowej organ nie może żądać. Powyższe potwierdza także stanowisko organu co do oceny dokonanej przez eksperta nr 2, który stwierdził w KOFM, że "Oceniający nie doszukał się w treści wniosku o dofinansowanie informacji oraz deklaracji świadczących o spełnieniu kryteriów premiujących". Rozpatrując protest Organ, poprzez zakwestionowanie wyłącznie braku deklaracji o chęci uzyskania dodatkowych punktów, uznał tym samym bezzasadność zarzutu eksperta nr 2, a w konsekwencji przyznał, że we wniosku o dofinansowanie znajdują się informacje i deklaracje świadczące o spełnieniu przez skarżącego kryterium premiującego nr 1.

Organ, dokonując oceny projektu i weryfikując spełnienie kryterium premiującego, mógł i powinien kierować się tylko i wyłącznie postanowieniami dokumentacji konkursowej. Zgodnie zaś z Załącznikiem nr 5 do regulaminu konkursu "Kryteria wyboru projektów (...)", "Weryfikacja spełnienia kryterium będzie odbywać się na podstawie treści wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Z zapisów wniosku musi jednoznacznie wynikać, że projektodawca deklaruje spełnienie kryterium premiującego nr 1".

Zatem przy ocenie spełnienia kryterium premiującego nr 1 powinno się brać pod uwagę treść całego wniosku o dofinansowanie (czyli każdego jego fragmentu lub punktu) oraz czy z treści tego wniosku wynika, że wnioskodawca zamierza skierować projekt głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich). Tak jak to zostało wskazane przez skarżącego w nieuwzględnionym przez organ proteście, stosowne oświadczenia o spełnieniu kryterium premiującego nr 1 i skierowaniu projektu do osób zamieszkujących tereny wiejskie zostały zawarte we wniosku o dofinansowanie i to nawet dwukrotnie, a mianowicie w pkt 4.1. i pkt 3.2.2. wniosku o dofinansowanie: w pkt 4.1. wniosku o dofinansowanie, do którego polecenie brzmiało "opisz kogo obejmiesz wsparciem w ramach projektu, skarżący wskazał, że: "Min. 154 os. [93K/61M] (51% GD) z obsz. wiejskich [OW] z uwagi na ogr. ofertę edukac. na OW (więcej w cz. 3.1.2). OW rozumiane jako gminy wiejskie, część wiejska gm. miejsko-wiejskiej i miasta do 5 tys. mieszk. (zg z danymi GUS za 2015r)" oraz w pkt 3.2. wniosku o dofinansowanie skarżący wskazał natomiast, że: "CEL PROJ: Wzrost kompetencji kluczowych w zakresie ICT i języków obcych wśród 299 os. (180K/119M) w wieku 25-64 lata, w tym min. 90% tj. 270 os. (162K/108M) o niskich kwalifikacjach, min. 25%, tj. 75 os. (45K/30M) w wieku 50-64 lat, min. 24 os. niepełnosprawnych [14K/10M] i min. 51%. tj. 154 os. (93K/61M) z obszarów wiejskich, z woj., chcących podnosić swoje umiejętności, wiedzę i kompetencje w zakresie języków obcych i ICT, poprzez udział w edukacji pozaformalnej, tj. w certyfikowanych szkoleniach językowych (dla 204 os.; 123K/81M) i komputerowych (dla 95 os.; 57K/38M) uwzględniających popytowy system dystrybucji w okresie 1.04.2018-30.06.2019".

W obu tych punktach skarżący wskazał, że minimum 51% osób będzie pochodziło z obszarów wiejskich. Tym samym, poprzez użycie (i to dwukrotne) sformułowania "minimum" wnioskodawca w jednoznaczny sposób zadeklarował, że nie przewiduje objęcia wsparciem mniejszej liczby osób z obszarów wiejskich. Poprzez użycie określenia "minimum" skarżący wyraźnie wskazał, że nie dopuszcza możliwości skierowania projektu do mniejszej liczby osób z obszarów wiejskich niż 51%, a tym samym jednoznacznie oświadczył (zadeklarował), że jego projekt spełnia kryterium premiujące nr 1 - wskazał bowiem, że minimum, czyli co najmniej 51% osób będzie pochodziło z terenów wiejskich. Z postanowień dokumentacji konkursowej nie wynika jaką formę powinna przyjąć deklaracja o spełnieniu kryterium premiującego nr 1, a zatem przyjąć należy, że mogła ona być dokonana w sposób dowolny (byleby tylko wynikało to z wniosku o dofinansowanie i miało dostatecznie jasny charakter). Sposób sformułowania pkt 4.1. i 3.2.2 wniosku o dofinansowanie nie powinien budzić wątpliwości co do tego, że skarżący zadeklarował spełnienie kryterium premiującego nr 1, bowiem nie przewidział nawet możliwości skierowania projektu do mniejszej liczby osób z terenów wiejskich niż 51% (na co wskazuje sformułowanie "minimum") - jedyną zakładaną przez skarżącego opcją było uczestnictwo w projekcie co najmniej 51% osób z obszarów wiejskich.

Podkreślono również, że wniosek o dofinansowanie został przez niego złożony pod rygorem odpowiedzialności karnej. Zgodnie bowiem z pkt IX wniosku o dofinansowanie, podpisując wniosek o dofinansowanie składa się m.in. także oświadczenie o treści: "jestem świadomy odpowiedzialności karnej za podanie fałszywych danych lub złożenie fałszywych oświadczeń". Tym samym nie ulega wątpliwości, że skarżący nie tylko zadeklarował spełnienie kryterium premiującego nr 1, ale zrobił to w dodatku pod rygorem odpowiedzialności karnej - oświadczenie, deklaracja, zapewnienie są to wszystko wyrażenia, które należy uznać za synonimiczne, a zatem oświadczenie skarżącego zawarte we wniosku o dofinansowanie wskazujące na to, że projekt jest skierowany do minimum 51% osób z obszarów wiejskich jest równoznaczne z deklaracją spełnienia kryterium premiującego nr 1.

Skarżący stwierdził, że ocena organu była dokonana z naruszeniem art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej - była ona bowiem nierzetelna i opierała się na nieistniejących, a co najmniej nieprzejrzystych zasadach.

Dodatkowo skarżący wskazał, że organ naruszył również zasadę bezstronności i równego traktowania wnioskodawców, bowiem wymagał od skarżącego złożenia oddzielnej deklaracji chęci otrzymania dodatkowych punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1. podczas gdy nie żądał złożenia takiej deklaracji od innych wnioskodawców. W trakcie rozmów prowadzonych z innymi wnioskodawcami skarżącemu udało się bowiem ustalić, że organ w przypadku innych wnioskodawców nie wymagał oddzielnej deklaracji o chęci uzyskania dodatkowych punktów za spełnienie kryterium premiującego nr 1. Z uwagi na to. że jeden z tych wnioskodawców udostępnił skarżącemu złożony przez siebie wniosek wraz z oceną projektu oraz udzielił zgody na wykorzystanie tychże dokumentów w przedmiotowym postępowaniu, do niniejszej skargi. Skarżący wskazał na wydruk dokumentacji aplikacyjnej P.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Centrum Szkoleniowe [...] P.B., który złożył wniosek o dofinansowanie w ramach tego samego konkursu wraz z informacją wydaną przez organ o ocenie jego projektu. Pomimo tego, że w treści wniosku o dofinansowanie P.B. brak jest oddzielnej deklaracji o chęci uzyskania dodatkowych punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1 albo chociażby deklaracji spełnienia kryterium premiującego nr 1. zarówno organ jak i dwóch ekspertów nie mieli wątpliwości co do tego, że w/w wnioskodawca spełnił kryterium premiujące nr 1 i przyznali mu za to dodatkowe punkty - powyższe wynika jednoznacznie z informacji o wyniku oceny projektu P.B. z dnia [...] lutego 2018 r. i załączonych do niego Kart Ocen Formalno-Merytorycznej.

Ostatecznie skarżący uznał, że organ dokonał odmiennej oceny projektów różnych wnioskodawców, przy tożsamym lub zbliżonym stanie faktycznym, a ponadto, że stawiał różnym wnioskodawcom odmienne wymagania, co jest oczywistym zaprzeczeniem zasad bezstronności i równego traktowania wnioskodawców, czyli zasad wyrażonych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.

W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod kątem zgodności z obowiązującym prawem. Na podstawie art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) - określanej dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Takimi przepisami szczególnymi są m.in. przepisy ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 dalej "ustawa wdrożeniowa", które określają m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie, do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy P.p.s.a., z włączeniami, o których mowa w art. 64 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z art. 61 ust.1 ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 tej ustawy, wnioskodawca może wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy P.p.s.a. W wyniku rozpatrzenia skargi, sąd może: uwzględnić skargę stwierdzając, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1a); orzec, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą (pkt 1 b); oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia (pkt 2); umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (pkt 3).

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem oceny jest informacja Instytucji Zarządzającej o wyniku rozpatrzenia protestu z dnia 11 lipca 2018 r.

Wyjaśnić należy na wstępie, że stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 1475) do postępowań w zakresie wyboru projektów do dofinansowania prowadzonych na podstawie ustawy zmienianej w art. 1, rozpoczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, przy czym ustawą zmienianą w art. 1 jest ustawa wdrożeniowa. W rozpoznawanej sprawie konkurs został ogłoszony [...] sierpnia 2017 r., zatem należało stosować regulacje obowiązujące przed 1 września 2017 r.

Podkreślić należy, na co zwrócił uwagę WSA w Gorzowie Wielkopolskim cytowanym już wyroku z 5 czerwca 2018 r. o sygn. akt I SA/Go 185/18, że w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zawarto zasady ogólne dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania. Wymieniona tam zasada przejrzystości, rzetelności, bezstronności wyboru projektów oraz równości wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, dotyczy każdego etapu konkursu - począwszy do momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego. Zasady te mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów, pozostając w ścisłej korelacji z zasadą rzetelności, która związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru, co odnosi się również do należytego umotywowania każdej czynności związanej z oceną. Elementem postępowania konkursowego jest przewidziana w art. 53 ustawy wdrożeniowej możliwość wniesienia protestu rozpoznawanego zgodnie z regułami określonymi w art. 55-60 tej ustawy, z tym, że w przypadku określonym w art. 66 ust. 2 pkt. 1 ustawy wdrożeniowej - wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania, organ pozostawia protest bez rozpatrzenia.

W ocenie Sądu trefne jest stanowisko skarżącego, że dokonana przez organ ocena i wybór projektu oraz rozpatrzenie protestu dokonane zostały w sposób nierzetelny, nieprzejrzysty. Oceny projektu dokonano została w sposób niezgodny z ustanowionymi regułami, w sposób wręcz dowolny, oparty o kryteria nieistniejące. Tym samym naruszono art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej.

Przypomnieć należy, że zgodnie z ocenami dwóch ekspertów zawartych na Kartach Oceny Formalno-Merytorycznej, załączonych do informacji o wyniku oceny projektu z dnia [...] lutego 2018 r., skarżący nie spełnia kryterium premiującego nr 1 ("Projekt skierowany jest głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich)", w związku z czym skarżącemu nie przyznano punktów możliwych do zdobycia z tytułu spełnienia tego kryterium: ekspert nr I stwierdził w KOFM, że: "Z treści wniosku o dofinansowanie wynika, że projekt może spełnić wymagane kryterium, jednakże Wnioskodawca świadomie rezygnuje z przyznania dodatkowych punktów premiujących''; ekspert nr II stwierdził w KOFM, że: "Wnioskodawca otrzymał minimum 70% punktów z każdej z części III, IV, 5.1, 5.2, 5.3-S.5 oraz VI i spełnił wszystkie kryteria obligatoryjne z części A (formalne), B (dostępu) i C (horyzontalne), ale nie zawarto deklaracji spełnienia kryteriów premiujących zatem nie przyznano punktów w tym zakresie".

Skarżący w proteście szczegółowo wyjaśnił, że w treści złożonego wniosku o dofinansowanie znajdowała się (i to co najmniej dwukrotnie) deklaracja spełnienia kryterium premiującego nr 1. Pomimo szczegółowych wyjaśnień złożonych przez skarżącego, w informacji o wyniku rozpatrzenia protestu z dnia [...] lipca 2018 r., organ stwierdził, że weryfikacja spełnienia kryteriów premiujących w ramach konkursu odbywa się dwuetapowo. Zdaniem organu, po pierwsze spełnienie danego kryterium musi wynikać bezpośrednio z treści wniosku o dofinansowanie projektu, po drugie wnioskodawca zobowiązany był zadeklarować, iż za spełnienie danego kryterium chce otrzymać premię punktową. Organ uważał, ze istnieje wymóg jednoznacznej deklaracji wnioskodawcy, że za realizację danego kryterium premiującego wnioskodawca pragnie otrzymać dodatkowe punkty. W ocenie organu, skarżący nie przedstawił takiej deklaracji w stosunku do kryterium premiującego nr 1, w związku z czym nie przyznano premii punktowej za jego spełnienie.

Rację ma skarżący, że stanowisko organu jest niezasadne i nie znajduje odzwierciedlenia w postanowieniach zawartych w dokumentacji konkursowej.

Podkreślić należy, że sposób dokonywania oceny spełnienia kryterium premiującego nr 1 został opisany w Załączniku nr 5 do Regulaminu konkursu, tj. w załączniku o nazwie "Kryteria wyboru projektów (...)". Na stronie 18 załącznika wskazano, że kryterium premiujące nr 1 dotyczy skierowania projektu głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie, przez co należy rozumieć, że co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich. Z kolei na stronie 19 załącznika został określony sposób oceny spełnienia tego kryterium: "Weryfikacja spełnienia kryterium będzie odbywać się na podstawie treści wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Z zapisów wniosku musi jednoznacznie wynikać, że projektodawca deklaruje spełnienie kryterium premiującego nr 1". W żadnym innym miejscu dokumentacji konkursowej brak jest postanowień, które wskazywałyby na odmienny sposób, czy tryb weryfikacji kryterium premiującego lub jakiekolwiek inne wymagania konieczne do jego spełnienia.

W ocenie Sądu oznacza to, że organ dokonał oceny w sposób dowolny, nieznajdujący odzwierciedlenia postanowieniach dokumentacji konkursowej, wymagając od skarżącego, aby zadeklarował chęć otrzymania dodatkowych punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1.

Rację ma skarżący, że w dokumentacji konkursowej brak jest bowiem jakiejkolwiek informacji, która nakazywałaby wnioskodawcom składanie odrębnych deklaracji dotyczących chęci uzyskania dodatkowych punktów z tytułu spełnienia kryterium premiującego nr 1 - z wniosku o dofinansowanie wynikać powinno jedynie w sposób jednoznaczny, że projekt jest skierowany głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich). Organ nie wskazał również w jaki sposób "deklaracja" taka winna być sformułowana oraz gdzie (w jakiej części projektu, w jaki sposób) zamanifestowana przez wnioskodawcę.

Organ nie był uprawniony do wymagania od skarżącego złożenia deklaracji o tym, że pragnie on otrzymać dodatkowe punkty za spełnienie kryterium premiującego nr 1. Tym samym ocena dokonana przez organ była w tym zakresie dokonana w sposób nierzetelny i nieprzejrzysty - została bowiem dokonana na podstawie nieistniejących.

Rację miał również skarżący, że dokumentacja konkursowa nie przewidywała dwuetapowości weryfikacji - Załącznik nr 5 "Kryteria wyboru projektów (...)" w jednoznacznie wskazuje w jaki sposób dokonuje się oceny spełnienia kryterium premiującego nr 1, a mianowicie: "Weryfikacja spełnienia kryterium będzie odbywać się na podstawie treści wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Z zapisów wniosku musi jednoznacznie wynikać, że projektodawca deklaruje spełnienie kryterium premiującego nr 1". Weryfikacja dokonana przez organ była zatem weryfikacją dowolną i sprzeczną z postanowieniami konkursowymi - organ nie mógł dokonywać oceny w dwuetapowy sposób.

Zasadne jest również stanowisko skarżącego, że skoro organ zakwestionował w projekcie wyłącznie brak deklaracji chęci uzyskania dodatkowych punktów za spełnienie kryterium premiującego nr 1 (czyli zakwestionował "drugi etap weryfikacji"), to tym samym uznał, że projekt skarżącego przeszedł "pierwszy etap weryfikacji", czyli fakt, że z wniosku o dofinansowanie wynika, że projekt skarżącego skierowany jest głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z obszarów wiejskich). Przejście zatem "pierwszego etapu weryfikacji" jest zatem równoznaczne z tym, że projekt spełnia kryterium premiujące nr 1, a jedynym zastrzeżeniem organu jest brak deklaracji chęci uzyskania dodatkowych punktów.

Organ, dokonując oceny projektu i weryfikując spełnienie kryterium premiującego, mógł i powinien kierować się tylko i wyłącznie postanowieniami dokumentacji konkursowej. Zgodnie zaś z Załącznikiem nr 5 do regulaminu konkursu "Kryteria wyboru projektów (...)", "Weryfikacja spełnienia kryterium będzie odbywać się na podstawie treści wniosku o dofinansowanie realizacji projektu. Z zapisów wniosku musi jednoznacznie wynikać, że projektodawca deklaruje spełnienie kryterium premiującego nr 1".

Zatem przy ocenie spełnienia kryterium premiującego nr 1 powinno się brać pod uwagę treść całego wniosku o dofinansowanie oraz tego, czy z treści tego wniosku wynika, że wnioskodawca zamierza skierować projekt głównie do osób zamieszkujących tereny wiejskie (co najmniej 50% uczestników projektu pochodzi z terenów wiejskich). Jak wskazał to skarżący w nieuwzględnionym przez organ proteście, stosowne oświadczenia o spełnieniu kryterium premiującego nr 1 i skierowaniu projektu do osób zamieszkujących tereny wiejskie zostały zawarte we wniosku o dofinansowanie i to nawet dwukrotnie, a mianowicie w pkt 4.1. i pkt 3.2.2. wniosku o dofinansowanie. W obu tych punktach skarżący wskazał, że minimum 51% osób będzie pochodziło z obszarów wiejskich.

Jak już Sąd wcześniej stwierdził z postanowień dokumentacji konkursowej nie wynika jaką formę powinna przyjąć deklaracja o spełnieniu kryterium premiującego nr 1, a zatem przyjąć należało, że mogła ona być dokonana w sposób dowolny (byleby tylko wynikało to z wniosku o dofinansowanie i miało dostatecznie jasny charakter). Sposób sformułowania pkt 4.1. i 3.2.2 wniosku o dofinansowanie nie powinien budzić wątpliwości, co do tego, że skarżący zadeklarował spełnienie kryterium premiującego nr 1, bowiem nie przewidział nawet możliwości skierowania projektu do mniejszej liczby osób z terenów wiejskich niż 51% (na co wskazuje sformułowanie "minimum") - jedyną zakładaną przez skarżącego opcją było uczestnictwo w projekcie co najmniej 51% osób z obszarów wiejskich.

Z tych przyczyn, na mocy art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a ustawy wdrożeniowej, Sąd orzekł, że ocena projektu przeprowadzona została w sposób naruszający prawom i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Z tych też przyczyn Sąd przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Zarząd Województw.

O kosztach postepowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.

-----------------------

4