Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1533/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-12-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Rozgraniczenie nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 262 § 1, art. 264
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędzia del. WSA Ewa Kręcichwost - Durchowska po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 1 lutego 2018 r. sygn. akt III SA/Łd 1128/17 w sprawie ze skarg G. S. i P. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Łd 1128/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w sprawie ze skargi G. S. i P. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Wójta Gminy Szczerców z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...].

Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Na wniosek P. S. i G. S. - współwłaścicieli działki nr [...] położonej w obrębie [...] Wójt Gminy Szczerców prowadził postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działką wnioskodawców, a działką nr [...] należącą do D. i L. małż. P.

W dniu 9 marca 2017 r. upoważniony geodeta przedłożył w urzędzie dokumentację z rozgraniczenia nieruchomości, zaewidencjonowaną w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej pod nr [...] z dnia 9 marca 2017r., z której wynika, że granica będąca przedmiotem rozgraniczenia została ustalona w oparciu o operaty podziałowe zaewidencjonowane w Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej oraz stan prawny ujawniony w księgach wieczystych. Z dokumentacji przedłożonej przez geodetę ewidentnie wynikało, że granica będąca przedmiotem rozgraniczenia jest już granicą prawną i jej przebieg nie uległ zmianie, w związku z czym organ powziął wątpliwość, co do zasadności prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego.

W związku z powyższym organ wezwał D. i L. P. oraz G. S. i P. S. do złożenia dodatkowych wyjaśnień. Z wyjaśnień złożonych przez strony postępowania wynikało, że granica będąca przedmiotem rozgraniczenia była im znana (znali położenie znaków granicznych), nie istniał spór pomiędzy właścicielami rozgraniczanych nieruchomości, co do przebiegu granicy ani stanu posiadania gruntu położonego przy granicy nieruchomości.

Wobec tego postępowanie rozgraniczeniowe stało się bezprzedmiotowe i zostało zakończone wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (wówczas: Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.)

Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2017 r. organ ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w kwocie 3.690,00 zł, która stanowiła wynagrodzenie za czynności geodety i zobowiązał do ich uiszczenia (po połowie) P. S. i G. S. - współwłaścicieli działki nr [...].

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2017 r. wydanym po rozpatrzeniu zażaleń P. S. i G. S., Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło ww. postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, zarzucając, że ustalone koszty nie zostały ani w umowie, ani w fakturze wyszczególnione ze wskazaniem poszczególnych czynności wykonywanych przez geodetę. Ponadto wskazano, że kalkulacja kosztów powinna być przeprowadzona w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych, taryf zryczałtowanych oraz sposobu dokumentowania wydatków niezbędnych dla wydania opinii w postępowaniu cywilnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 518).

W związku z powyższym organ wystosował pismo do P. Sp. z o.o. - wykonawcy rozgraniczenia, o przedstawienie kalkulacji ceny za wykonanie usługi geodezyjnej (rozgraniczenia) w oparciu o przepisy ww. rozporządzenia.

W odpowiedzi przedsiębiorca wskazał, że działa na wolnym rynku i stosuje stawki wolnorynkowe. Cena zaoferowana przez niego została przez organ uznana za najkorzystniejszą i w związku z tym zawarto stosowną umowę. Stawki podane w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. dotyczą biegłych sądowych realizujących prace na zlecenie sądów i nie dotyczą przedsiębiorstw działających na wolnym rynku, nawet jeśli działają w ramach postępowań administracyjnych.

Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2017 r. znak: [...] Wójt Gminy Szczerców ustalił koszty postępowania rozgraniczeniowego w kwocie 3.690,00 zł, która stanowiła wynagrodzenie za czynności geodety i zobowiązał do ich uiszczenia (po połowie) P. S. i G. S. - współwłaścicieli działki nr [...]. Organ zaznaczył, iż w zapytaniu ofertowym wyłonił wykonawcę z najniższą ceną i podpisał stosowną umowę, która obie strony zobowiązywała do wykonania jej postanowień.

Zażalenia po powyższe postanowienie wnieśli G. S. i P. S. zarzucając zawyżenie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, jak również obciążenie kosztami tylko ich, mimo że rozgraniczenie dotyczyło też działki sąsiedniej, będącej własnością D. i L. P.

Powołanym na wstępie postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie.

W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że ustalone przez organ I instancji koszty postępowania w wysokości 3.690,00 zł w całości stanowią koszty czynności geodety. Wynikają one z zawartej z geodetą umowy Nr [...] z dnia 20 września 2016 r. na "przeprowadzenie rozgraniczenia granicy między działkami o nr ewidencyjnych [...] i [...]" i przedłożonej przez geodetę faktury z dnia 9 marca 2017 r. za wykonaną usługę. Kolegium zaznaczyło, że z akt sprawy wynika, iż przed zleceniem wykonania usługi Wójt Gminy Szczerców przeprowadził postępowanie o udzielenie zamówienia na przeprowadzenie czynności rozgraniczenia działek o nr ewid. [...] i [...]. Organ przeprowadził rozeznanie co do wysokości kosztów oferowanych przez wykonawców usług w zakresie rozgraniczania nieruchomości. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wyjaśnił, że po telefonicznym rozeznaniu cenowym wybrana została najkorzystniejsza oferta - wyłoniony został wykonawca z najniższą ceną - i z nim została podpisana stosowna umowa.

Kolegium uznało za zasadne odniesienie się do ustalonych kosztów postępowania rozgraniczeniowego, posiłkując się przepisami dotyczącymi kosztów sądowych w sprawach cywilnych. Biorąc pod uwagę taryfy zryczałtowane za poszczególne typowe czynności techniczne wykonywane w ramach rozgraniczenia nieruchomości (tj. m.in. badanie ksiąg wieczystych, uzyskanie niezbędnych danych z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, czynności dokonywane w terenie, prace związane ze sporządzeniem dokumentacji), przy ustalaniu granic nieruchomości do 4 punktów granicznych, koszt tych czynności wynosiłby ok. 2.000 zł. Do ww. zryczałtowanych kosztów należy jeszcze dodać koszty, które niewątpliwie zostały poniesione przez geodetę, obejmujące m.in. czas poświęcony na kontakty ze zleceniodawcą rozgraniczenia, zgłoszenie pracy w PODGiK, opłaty naliczone przez PODGiK za udostępnianie danych z zasobu geodezyjnego oraz przyjęcie operatu do zasobu, koszty korespondencji, materiałów biurowych, materiałów eksploatacyjnych wykorzystywanych przy opracowywaniu dokumentacji, koszty dojazdu do PODGiK, Urzędu Gminy w Szczercowie, dojazdy do rozgraniczanych nieruchomości.

Kolegium wskazało, że wynagrodzenie geodety, będącego podatnikiem obowiązanym do rozliczenia podatku od towarów i usług, podwyższa się o kwotę podatku VAT. Kolegium wiadomym jest z urzędu, wobec prowadzenia innych postępowań w sprawie kosztów postępowań rozgraniczeniowych, iż według "Informacji o cenach na roboty geodezyjne", opracowanej przez Stowarzyszenie Geodetów Polskich w Krakowie (na rok 2014), koszty postępowania rozgraniczeniowego do 2 punktów granicznych, określone zostały na poziomie 3.000 zł (bez podatku VAT).

Zdaniem organu nieuzasadnione są zarzuty skarżących, iż "koszty postępowania rozgraniczeniowego są rażąco wysokie". Ustalone w niniejszej sprawie koszty postępowania rozgraniczeniowego odpowiadają wysokości wynikającej z opracowania Stowarzyszenia Geodetów Polskich. Nie są też rażąco zawyżone w stosunku do kwot wynikających z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie określenia stawek wynagrodzenia biegłych.

W złożonych skargach (o identycznej treści) P. S. i G. S. zarzucili naruszenie interesu skarżących poprzez bezzasadne nałożenie zapłaty (solidarnie) kwoty 3.690,00 zł – tytułem wynagrodzenia za czynności geodety oraz przyjęciu, iż jest to kwota adekwatna do wykonanych czynności. Nadto, zdaniem skarżących organ I instancji naruszył przepis art. 264 § 1 K.p.a. poprzez nie nałożenie obowiązku uiszczenia kosztów geodezyjnych na właściciela nieruchomości, która graniczy z nieruchomością skarżących, a który wbrew twierdzeniu organ I instancji dał powód do wszczęcia postępowania. Organ I instancji naruszył również § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 kwietnia 2013 r. poprzez zastosowania tego przepisu do zaistniałej sytuacji.

Na rozprawie w dniu 1 lutego 2018 r. Sąd postanowił na podstawie art. 111 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi połączyć sprawę ze skargi P. S. zarejestrowaną pod sygn. akt III SA/Łd 1129/17 ze sprawą ze skargi G. S. zarejestrowaną pod sygn. akt III SA/Łd 1128/17 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i dalej sprawę prowadzić pod sygn. akt III SA/Łd 1128/17.

Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Łodzi uwzględnił skargę.

W motywach tego orzeczenia sąd pierwszej instancji w pierwszej kolejności zaakcentował, że umorzenie postępowania rozgraniczeniowego w przedmiotowej sprawie nastąpiło w trybie art. 105 § 1 K.p.a. po niekwestionowanym przez skarżących stwierdzeniu przez organ, że nie istnieje między stronami spór graniczny. Takie stanowisko organu uzasadniała dokumentacja geodezyjna, zaewidencjonowana w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej pod nr [...] z dnia 9 marca 2017 r.

W ocenie tegoż Sądu nie można jednak za prawidłowe uznać postępowania organów administracji odnośnie samego ustalenia wysokości kosztów postępowania, którymi obciążono skarżących.

Zdaniem Sądu I instancji postępowanie zmierzające do ustalenia wysokości wynagrodzenia za przeprowadzenie postępowania rozgraniczeniowego budzi poważne wątpliwości. Przede wszystkim w aktach sprawy nie ma żadnych dokumentów potwierdzających stanowisko organów, że cena Spółki P. za wykonanie rozgraniczenia była najniższą z oferowanych. Pomijając więc fakt, że w aktach nie ma żadnych dowodów – ofert innych wykonawców to nie ma nawet notatki urzędowej z której wynikałoby z jakimi potencjalnymi oferentami organ rozmawiał przeprowadzając rozeznanie cenowe w celu zawarcia umowy w przedmiocie rozgraniczenia ani jakie kwoty były proponowane. Wobec powyższego – zdaniem tegoż sądu - twierdzenie, że wybrano wykonawcę, który zaoferował najniższą cenę jest gołosłowne. W sytuacji gdy kosztami organ obciąża stronę takie postępowanie jest nie do zaakceptowania. Co więcej, z akt sprawy nie wynika, aby organ I instancji po dokonaniu wyboru oferty Spółki P. i zawarciu z nią umowy, a przed przystąpieniem do czynności związanych z rozgraniczeniem, poinformował skarżących i uczestników postępowania o wysokości kosztów tego postępowania. Tego rodzaju postępowanie narusza zasady określone w art. 8 i 9 K.p.a.

Sąd pierwszej instancji dalej wskazał, że Kolegium podjęło wprawdzie próbę wykazania, że koszty w wysokości 3690,00 zł nie są rażąco wygórowane, jednak przede wszystkim pominęło tę bardzo istotną okoliczność jaką była procedura wyłonienia geodety upoważnionego - w żaden sposób nieudokumentowana. Tym samym twierdzenie organów, że oferta spółki była najkorzystniejsza jest niewiarygodne. Dodatkowo rację mają skarżący, podnosząc, że w sprawie organ umorzył postępowanie, ale nie w trybie art. 34 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, który jest podstawą umorzenia postępowania rozgraniczeniowego (gdy między stronami sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości) i przekazania sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi - ale w trybie art. 105 K.p.a. Organ stwierdził bowiem bezprzedmiotowość postępowania rozgraniczeniowego z uwagi na brak sporu granicznego. Organ powziął wątpliwość, co do zasadności prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego i ostatecznie zdecydował o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego w trybie art. 105 K.p.a. W takiej sytuacji obowiązkiem organów było ustalenie i wykazanie, że geodeta wykonywał czynności rozgraniczenia które obejmowała kwota wynikająca z umowy i że były one konieczne. Zdaniem Sądu organ powinien wykazać, że były podstawy do wypłacenia kwoty wynikającej z umowy zawartej na okoliczność rozgraniczenia nieruchomości, w kontekście podejmowanych czynności geodezyjnych i że nie było podstaw do renegocjowania tej umowy z uwagi na ustalony stan faktyczny uzasadniający w konsekwencji umorzenie postępowania rozgraniczeniowego.

Sąd wojewódzki stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, gdyż wszystkie okoliczności istotne z punktu widzenia prawidłowego ustalenia wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego, nie zostały wyjaśnione i ustalone.

Skargą kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim na podstawie art. 173 i 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., P.p.s.a.) zaskarżyło w całości powyższy wyrok, zarzucając naruszenie:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 262 § 1 pkt 2 K.p.a. i w zw. z art. 7 i 77 § 1 K.p.a. (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.), poprzez bezpodstawne przyjęcie, że w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, w następstwie czego nieprawidłowo ustalono wysokość kosztów postępowania rozgraniczeniowego, podczas gdy wszystkie istotne dla wydania postanowienia okoliczności faktyczne zostały prawidłowo ustalone i wyjaśnione;

2) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. wskutek błędnej oceny, że postanowienia organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 8 i 9 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy;

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. poprzez przedstawienie stanu sprawy w sposób oderwany od materiału dowodowego zawartego w jej aktach i ustaleń dokonanych w zaskarżonym postanowieniu Kolegium i poprzedzającym je postanowieniu I instancji, tj. poprzez niedokonanie analizy notatki służbowej z dnia 24 sierpnia 2016 r. sporządzonej na okoliczność przeprowadzenia rozeznania co do wysokości kosztów wykonania rozgraniczenia nieruchomości, oferowanych przez wykonawców usług geodezyjnych, co skutkowało dokonaniem błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę zaskarżonego wyroku;

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 i w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez uchylenie postanowień obu instancji w sytuacji, gdy skargi podlegały oddaleniu w okolicznościach wskazanych w postanowieniach.

W związku z wymienionymi wyżej naruszeniami prawa skarżący kasacyjnie organ wnosi o:

1) uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i oddalenie skarg, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku – o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi;

2) zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg norm przepisanych.

Strona skarżąca kasacyjnie oświadcza, że zrzeka się rozprawy.

W uzasadnieniu skarżący kasacyjnie organ podnosi, że wbrew ocenie Sądu I instancji dokonał oceny wysokości kosztów postępowania rozgraniczeniowego, na które składa się wynagrodzenie upoważnionego geodety.

W dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej Kolegium podtrzymało stanowisko, że wysokość kosztów postępowania rozgraniczeniowego, udokumentowanych wystawioną przez upoważnionego geodetę fakturą VAT, nie odbiega od oferowanych na lokalnym rynku i jest możliwa do zaakceptowania w kontekście wykonanych przez niego czynności, wskazanych w protokole granicznym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zachodzi. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany był ograniczyć swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych.

Skarga kasacyjna jest zasadna.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej należy stwierdzić, że są w pełni zasadne, a dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrola zaskarżonego postanowienia nieprawidłowa.

Przedmiotem niniejszego postępowania było postanowienie w sprawie ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego wydane na podstawie art.262 § 1 pkt 2 w zw. z art. 264 K.p.a., a kosztami tego postępowania zostali obciążeni współwłaściciele działki nr [...], tj. P. S. w wysokości 1/2 kosztów, tj. kwotą 1845,00zł i G. S. w wysokości 1/2, tj. kwotą 1845,00 zł. Kosztami tymi nie zostali obciążeni właściciele sąsiadującej działki nr [...] D. i L. małż. P. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrolując zaskarżone postanowienie zgodził się z organem, że koszty postępowania rozgraniczeniowego powinni ponosić wyłącznie P. S. i G. S., albowiem to z ich wniosku zostało wszczęte postępowanie rozgraniczeniowe, które okazało się bezprzedmiotowe. Z tym stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego należy się zgodzić, ponadto stanowisko to akceptujące stanowisko organu nie jest kwestionowane w skardze kasacyjnej.

Natomiast przedmiotem sporu jest sposób wyłonienia geodety do przeprowadzenia czynności rozgraniczeniowych, ustalenia kosztów postępowania rozgraniczeniowego, a przede wszystkim sama wysokość tych kosztów.

Postępowanie rozgraniczeniowe zostało wszczęte wyłącznie na wniosek współwłaścicieli działki nr [...], a z wniosku tego w sposób bezsporny wynikało, że wnoszą o wszczęcie tego rodzaju postępowania.

Nie można zgodzić się z Sądem I instancji, że procedura wyłonienia geodety do przeprowadzenia czynności rozgraniczenia, była wadliwa, a przede wszystkim w żaden sposób nieudokumentowana. Organ przed wyborem geodety i zawarciem z nim umowy na wykonanie prac rozgraniczeniowych, przeprowadził rozeznanie co do wysokości kosztów oferowanych przez wykonawców usług w zakresie rozgraniczenia. Mianowicie po telefonicznym rozeznaniu cenowym została wybrana najkorzystniejsza oferta, a następnie z wyłonioną formą została podpisana umowa. Wbrew twierdzeniom Sądu, w aktach administracyjnych sprawy znajduje się notatka służbowa z dnia 24 sierpnia 2016 r. z przeprowadzonych w tym dniu rozmów telefonicznych z czterema firmami świadczącymi usługi geodezyjne, dotyczących zapytania o koszt wykonania rozgraniczenia działek położonych w obrębie [...]. W ten sposób zostało wybrane P. Sp. z o.o., które zaproponowało najniższą cenę, tj. 3000 zł netto. Tak więc nie można się zgodzić z stanowiskiem Sądu I instancji, iż procedura wyboru geodety była wadliwa. Procedura ta była adekwatna do rodzaju usługi i kosztów tej usługi. Dodatkowo należy podkreślić, na co zwracał uwagę organ II instancji, iż według "Informacji o cenach na roboty geodezyjne", opracowanej przez Stowarzyszenie Geodetów Polskich w Krakowie (na rok 2014), koszty postepowania rozgraniczeniowego do 2 punktów granicznych określone zostały na poziomie 3000 zł (bez podatku VAT), tym samym informacja ta w pełni potwierdza, że wybrana przez organ oferta w pełni odpowiadała cenom jakie kształtują się na rynku za dany rodzaj usługi.

Nie można się również zgodzić z stanowiskiem Sądu I instancji, że fakt umorzenia postępowania rozgraniczeniowego na podstawie art. 105 K.p.a., a więc z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania rozgraniczeniowego z uwagi na brak sporu granicznego, a nie umorzenie na podstawie art. 34 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne może powodować, że koszty czynności wykonanych przez geodetę są niezasadne. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, że kwestia bezprzedmiotowości postępowania rozgraniczeniowego mogła być stwierdzona po wykonaniu czynności przez geodetę, który w dniu 9 marca 2017 r. przedłożył w urzędzie dokumentację z rozgraniczenia nieruchomości, zaewidencjonowaną w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej pod nr [...] z dnia 9 marca 2017 r., z której wynika, że granica będąca przedmiotem rozgraniczenia została ustalona w oparciu o operaty podziałowe zaewidencjonowane w Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej oraz stan prawny ujawnionych w księgach wieczystych.

Podkreślić należy, że geodeta upoważniony przez organ do wykonania czynności rozgraniczenia, podejmując te czynności nie wie jaki będzie ich rezultat, postępowanie rozgraniczeniowe może zakończyć się: umorzeniem na podstawie art. 105 K.p.a., umorzeniem na podstawie art. 34 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, może być wydana decyzja o rozgraniczeniu na podstawie art. 33 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, jeżeli jednak strona niezadowolona z rozgraniczenia zażąda przekazania sprawy do sądu, wówczas decyzja o rozgraniczeniu traci moc. We wszystkich tych przypadkach, powstają koszty związane z czynnościami rozgraniczenia, które wykonywał geodeta mimo, że w postępowaniu administracyjnym nie doszło do rozgraniczenia.

Odnosząc się zaś do podniesionego w uzasadnieniu wyroku wątku dotyczącego możliwości wznowienia znaków granicznych na podstawie art. 39 ustawy Prawo geodezyjne, to z stanowiskiem tym nie można się zgodzić. Sąd powołując się na uzasadnienie decyzji o umorzeniu postępowania, tj. "Skoro więc granica pomiędzy nieruchomościami rozgraniczanymi w niniejszym postępowaniu była ustalona, co wynika z dokumentacji geodezyjnej sporządzonej w sprawie, postepowanie rozgraniczeniowe jest bezprzedmiotowe". To stwierdzenie zdaniem Sądu wręcz sugeruje, że w sprawie co najwyżej zachodziła ewentualność wznowienia znaków granicznych (na co zwracali uwagę D. i L. P. w swoim piśmie z dnia 4 października 2016 r.). Zauważyć jednak należy, że organ tę wiedzę co do stanu prawnego granicy pomiędzy dwiema nieruchomościami uzyskał na podstawie dokumentacji sporządzonej przez upoważnionego geodetą. W sytuacji gdy współwłaściciele nieruchomości składają wniosek o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego, a po wszczęciu tego postępowania właściciele sąsiedniej nieruchomości składają pismo w którym wskazują na ewentualne wznowienie znaków granicznych, to ustalenie jaki jest stan dotyczący granicy pomiędzy tymi nieruchomościami może nastąpić w oparciu o wykonane przez geodetę czynności rozgraniczenia. Należy jeszcze zwrócić uwagę, że rozgraniczenie nieruchomości następuje w postępowaniu administracyjnym, które zawsze kończy się wydaniem decyzji, czy to o rozgraniczeniu, czy o umorzeniu postępowania. Jeżeli zatem zostało wszczęte postępowanie rozgraniczeniowe, to musi ono być zakończone w formie decyzji, dla wydania której niezbędne jest wykonanie przez geodetę określonych czynności.

Natomiast istotą wznowienia znaków granicznych jest ich fizyczne odtworzenie, a więc przywrócenie stanu, jaki istniał przed ich przesunięciem, uszkodzeniem lub zniszczeniem. Tak pojmowanego przez ustawodawcę wznowienia znaków granicznych nie dokonuje się w postępowaniu administracyjnym, lecz w wyniku czynności materialno-technicznej podmiotu uprawnionego do wykonywania prac geodezyjnych i kartograficznych, na zlecenie i koszt zainteresowanych osób (zob. uzasadnienie wyroku NSA z 14 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 1009/09, LEX nr 594827). Czynności podejmowane w ramach wznawiania granic nie stanowią postępowania administracyjnego ani sądowego. Wznowienie znaków granicznych w tym trybie stanowi jedynie techniczną procedurę geodezyjną, która nie podlega kontroli sądowoadministracyjnej (zob. uzasadnienie wyroku NSA z 19 lipca 2011 r., sygn. akt I OSK 206/11, LEX nr 1082690).

Tym samym po wszczęciu postępowania rozgraniczeniowego nie można zmienić jego przedmiotu na wznowienie znaków granicznych, postępowanie rozgraniczeniowe musi być zakończone jedną ze wskazanych wcześniej decyzją. Kwestia, czy istnieje potrzeba przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego, czy jedynie wznowienia znaków granicznych, podlega ocenie samych zainteresowanych. Jeżeli przepisy przewidują wszczęcie postępowania na wniosek strony, to wyłącznie jej wola określa przedmiot tego postępowania. Postępowanie zainicjowane wnioskiem o rozgraniczenie nieruchomości może być zakończone tylko w sposób ściśle określony w przepisach prawa, więc organ nie jest uprawniony do jego umorzenia i wznowienia znaków granicznych. Wznowienia znaków granicznych dokonują, na zlecenie osób zainteresowanych, podmioty wykonujące prace geodezyjne i kartograficzne, nie są to więc geodeci upoważnieni przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) do wykonania czynności rozgraniczenia.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej są zasadne, albowiem doszło do naruszenia przez Sąd I instancji wskazanych w zarzutach przepisów.

W takich okolicznościach, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 P.p.s.a w zw. z art. 151 P.p.s.a , uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę.

Natomiast na podstawie art. 207 § 2 P.p.s.a. uznając, że zachodzi przypadek szczególny o którym mowa w tym przepisie, odstąpiono od zasądzenia od G. S. i P. S. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.