Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 191/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2012-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1c), art. 152
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 77 § 1, art. 80, art. 156 § 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 3 ust. 2 pkt 3, art. 4, art. 5 ust. 1, art. 33 ust. 1, ust. 2, art. 72, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 i ust. 4, art. 92a, art. 93
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 29 ust. 1, ust. 2
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 879
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
article: art. 210 § 1
journal: Dz.U. 2000 nr 94 poz 1037
law: Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych.
journal: Dz.U.UE.L 2006 nr 102 poz 1 art. 1, art. 13 ust. 1
law: Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów  socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również  uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Tekst mający znaczenie dla EOG).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Fornalik Sędziowie Sędzia WSA Michał Ruszyński Sędzia WSA Joanna Brzezińska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi B Spółki z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]r. nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz B Spółki z o.o. kwotę 1549 (jeden tysiąc pięćset czterdzieści dziewięć) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Dnia [...] czerwca 2011r. o godz. 9.30 na drodze wojewódzkiej nr [...] w miejscowości [...] funkcjonariusze Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego zatrzymali do kontroli pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował M.A.. Przebieg kontroli utrwalono w protokole nr [...]. Ustalono, że pojazdem wykonywano przewóz drogowy rzeczy na potrzeby własne z [...] do [...]. Kierowca oświadczył, że przewożony ładunek przewozi dla gospodarstwa rolnego P.N. (właściciela pojazdu). Na przedstawionym w trakcie kontroli dokumencie przewozowym w pozycji załadowca oznaczono Przedsiębiorstwo B Spółka z o.o..

W toku kontroli stwierdzono naruszenie przepisu art. 92 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 z późn.zm.) oraz l.p. 1.1, 1.7, 1.8 lit. 3, 10.2 lit. a i b, 10.4 lit. a i b załącznika do ww. ustawy.

Decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego, na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 2, 7 i 8, 93 ust. 1, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym, powołując się na ustalenia protokołu kontroli z dnia [...] czerwca 2011r., nałożył na B Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością karę pieniężną w łącznej wysokości 8300 zł za następujące naruszenia:

- przekraczanie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy przy wykonywaniu przewozu drogowego,

- skracanie dziennego okresu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego,

- wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (art. 87 ustawy o transporcie drogowym)

- wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia,

Od powyższej decyzji organu pierwszej instancji B Spółka z o.o., reprezentowana przez Prezesa Zarządu P.N., odwołała się do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania wobec Spółki, a skierowanie go wobec właściwej strony.

Odwołująca się spółka zarzuciła, że decyzja została oparta na nieprawdziwych ustaleniach faktycznych. W dniu kontroli bowiem wykonywany był przewóz na potrzeby prowadzonego przez P.N. gospodarstwa rolnego, co zostało potwierdzone przez kierującego pojazdem. W ocenie strony dokument WZ wystawiony przez B Spółkę z o.o. nie stanowił dowodu na to, iż w danym momencie przewóz był wykonywany przez i na rzecz B Spółki z o.o. Przedsiębiorstwo to handluje m.in. zbożem, skupując je w różnych miejscach i od różnych osób. W dniu kontroli był wykonywany przewóz drogowy przez P.N., który zboże pochodzące ze swojego gospodarstwa rolnego, własnym pojazdem samochodowym, przewoził do miejsca docelowego wskazanego przez odbiorcę tj. przedsiębiorstwo B Sp. z o.o. do ostatecznego odbiorcy D Sp. z o.o. Odwołująca się podniosła, iż wystawiony przez nią dokument WZ był konieczny ze względu na formalne przekazanie towaru dopiero w momencie dostarczenia przez P.N. do miejsca docelowego.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011r. nr [...] Główny Inspektor Transportu drogowego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, art. 33 ust. 1, art. 87 ust. 1 i 2, art. 92 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz lp. 1.4, lp. 1.7, lp. 10.2, lp. 10.3, l.p. 10.4. załącznika do w/w ustawy o transporcie drogowym, art. 6 ust. 1, art. 7, art. 8 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) 3820/85, art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. Nr 92, poz. 879 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną odwołaniem decyzję.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał ustalony stan faktyczny sprawy oraz przytoczył przepisy prawa stanowiące podstawę nałożenie kary pieniężnej za każde ze stwierdzonych w toku kontroli naruszeń. Odnosząc się do zarzutów strony podniesionych w odwołaniu organ drugiej instancji stwierdził, że spółka nie przedstawiła żadnych dowodów, które mogłyby stanowić podstawę do zmiany decyzji w zakresie ustalenia strony postępowania.

Zgodnie z okazanym w dniu kontroli dokumentem przewozowym WZ nr [...] z [...] czerwca 2011 r. w miejscu oznaczonym "załadowca" widnieje przedsiębiorstwo B Sp. z o.o.. Potwierdza to również dokument przyjęcia ładunku w postaci odpadu zbożowego w ilości 25920 kg przedłożony przez odbiorcę przewożonego ładunku - Przedsiębiorstwo "D" Sp. z o.o.. W tym stanie rzeczy, w ocenie organu, nie sposób uznać, że w dniu kontroli podmiotem wykonującym przewóz drogowy był inny podmiot niż ten, który został wskazany w dokumencie WZ nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. czyli przedsiębiorstwo B Spółka z o.o..

Organ podkreślił, że dokument WZ nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. został przedłożony organowi I instancji dopiero na etapie postępowania wyjaśniającego, a nie podczas kontroli drogowej. Dokument ten wskazywał, że gospodarstwo rolne P.N. sprzedało ładunek odpadów zbożowych w ilości 22,14 t przedsiębiorstwu B Spółka z o.o. Pozostaje on w sprzeczności z ww. dokumentami, albowiem ilość ładunku przewożonego w dniu kontroli nie jest tożsama z ilością ładunku wskazaną w dokumencie PZ nr [...]. Organ uznał, iż niemożliwym pozostaje uznanie, iż w dniu kontroli wykonywano przewóz ładunku w ilości 22,14 t, z uwagi na fakt, że okazany do kontroli dokument przewozowy potwierdzał inną informację, tj. wskazywał na towar w ilości 25920 kg dostarczany przez B, a nie przez P.N. prowadzącego gospodarstwo rolne.

B Spółka z o.o. zaskarżyła w całości decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i wniosła o zasadzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi strona powtórzyła zarzuty sformułowane w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, iż w dniu kontroli był wykonywany przewóz na potrzeby prowadzonego przez P.N. gospodarstwa rolnego i prawidłowo wobec niego zostało wszczęte postępowanie.

Skarżąca zarzuciła, że organowi wadliwa ocenę dowodów zgromadzonych w sprawie. W dniu kontroli był wykonywany przewóz drogowy przez P.N., który zboże pochodzące ze swojego gospodarstwa rolnego przewoził własnym pojazdem do miejsca docelowego wskazanego przez odbiorcę tj. B Spółkę z o.o. Przedsiębiorstwo to bowiem handluje między innymi zbożem skupując je w różnych miejscach i od różnych osób. Wydanie towaru miało nastąpić dopiero w momencie dostarczenia do ostatecznego odbiorcy tj. firmy D. Jedynym zaangażowaniem B w ten przewóz było udostępnienie kierowcy dla P.N.. W tej sytuacji, w ocenie strony, skarżona decyzja stanowi ingerencję organu administracji publicznej w zasadę swobody zawierania umów.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy te sprawują kontrolę zaskarżonych decyzji administracyjnych pod względem zgodności z prawem. Usunięcie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego może nastąpić tylko wówczas, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy jej wydawaniu organy naruszyły prawo materialne bądź przepisy postępowania w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt 1 – 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), przywoływanej dalej jako: "P.p.s.a.". Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ww. ustawy, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd rozpoznając skargę nie może orzekać w zakresie szerszym, niż rozstrzygnięcie sprawy przez organy administracji publicznej, nie może także zastąpić tych organów w rozstrzygnięciu sprawy administracyjnej, a ma jedynie dokonać kontroli zgodności z prawem merytorycznych orzeczeń tych organów i prowadzonego przez nie postępowania. Jednakże na mocy przepisu art. 135 ww. ustawy, Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

W zakresie tak określonej kognicji Sąd zważył, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy czyli prawidłowe określenie podmiotu wykonującego przedmiotowy przewóz drogowy.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 z późn.zm.).

Definicje podstawowych pojęć w zakresie regulowanym ww. ustawą zawarł ustawodawca w art. 4, zgodnie z którym użyte w ustawie określenia oznaczają m.in.:

1) krajowy transport drogowy - podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

2) międzynarodowy transport drogowy - podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, przy czym jazda pojazdu między miejscem początkowym i docelowym odbywa się z przekroczeniem granicy Rzeczypospolitej Polskiej;

3) transport drogowy - krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy; określenie to obejmuje również:

a) każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4,

b) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy;

4) niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych;

5) niezarobkowy krajowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne wykonywany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

6a) przewóz drogowy - transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy, a także inny przewóz drogowy w rozumieniu przepisów rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.Urz.UE L 102 z 11.04.2006, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem (WE) nr 561/2006".

Zgodnie z regulacją art. 3 ust. 2 pkt. 3 ustawy o transporcie drogowym, do przewozów drogowych wykonywanych przez podmioty niebędące przedsiębiorcami –stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące niezarobkowego przewozu drogowego.

W myśl art. 33 ust. 1 i 2 ww. ustawy przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Obowiązek uzyskania tego zaświadczenia, nie dotyczy przewozów drogowych wykonywanych:

1) w ramach powszechnych usług pocztowych,

2) przez podmioty, niebędące przedsiębiorcami, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 3, z tym że w przypadku działalności wytwórczej w rolnictwie dotyczącej upraw rolnych oraz chowu i hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego obowiązek uzyskania zaświadczenia nie dotyczy rolnika w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998 r. Nr 7, poz. 25, z późn.zm.);

3) przez przedsiębiorców posiadających uprawnienia do wykonywania transportu drogowego.

Zgodnie z przepisem art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, w brzmieniu obowiązującym w dacie zdarzenia oraz wydania zaskarżonej decyzji, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów:

1) o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych,

1a) o publicznym transporcie zbiorowym;

2) o czasie pracy kierowców,

3) o odpadach,

4) o ochronie zwierząt,

5) o ruchu drogowym oraz w zakresie ochrony środowiska, okresowych ograniczeń ruchu pojazdów na drogach lub zakazu ruchu niektórych ich rodzajów,

6) o bezpieczeństwie żywności i żywienia,

7) wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych,

8) wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych

- podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych.

Wskazać również przyjdzie, na dwa wspólnotowe akty prawne w przedmiotowy zakresie tj. rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.U.UE.L.2006, Nr 102, poz. 1 ze zm.), zwane dalej "rozporządzeniem (WE) nr 561/2006" oraz rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (DZ.UE.L.85.370.8), zwane dalej "rozporządzeniem (EWG) nr 3821/85".

Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 ma na celu pogłębienie harmonizacji przepisów wspólnotowych w zakresie niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (w tym dotyczących czasu prowadzenia pojazdu, przerw oraz okresów odpoczynku), w tym warunków konkurencji pomiędzy różnymi rodzajami transportu drogowego oraz poprawę warunków pracy i bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz zapewnienie możliwości skuteczniejszego monitorowania i egzekwowania przepisów w tym zakresie oraz poprawy warunków pracy w transporcie drogowym (preambuła i art. 1).

Zgodnie z definicją zwartą w art. li. a rozporządzenia (WE) "przewóz drogowy" oznacza każdą podróż odbywaną w całości lub w części po drogach publicznych przez pojazd, z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy.

W art. 13 ust. 1 ww. rozporządzenia przewidziano, że o ile nie zagraża to osiągnięciu celów określonych w art. 1, każde Państwo Członkowskie może wprowadzić wyjątki od przepisów art. 5-9 (dot. załóg, czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynków kierowców) i uzależnić te wyjątki od spełnienia indywidualnych warunków na swoim terytorium lub, w porozumieniu z zainteresowanymi Państwami, na terytorium innego Państwa Członkowskiego, mające zastosowanie do określonych przewozów wykonywanych m.in. pojazdami używanymi lub wynajmowanymi bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu 100 km od bazy przedsiębiorstwa (lit. b).

Zgodnie z powyższym upoważnieniem ustawodawca krajowy, w art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz.U. Nr 92, poz. 879 z późn.zm.), na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej kategorie pojazdów, o których mowa w art. 13 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, wyłączył ze stosowania art. 5-9 tego rozporządzenia. Nie uzależnił przy tym tych wyłączeń do spełnienia dodatkowych warunków.

Jednocześnie w ust. 2 art. 29 ustawy o czasie pracy kierowców, zawarto wyłączenie tych samych kategorii pojazdów z zakresu stosowania rozporządzenia (EWG) nr 3821/85, czyli z obowiązku instalowania i użytkowania urządzeń rejestrujących - tachografów (dopuścił to art. 3 ust. 2 rozporządzenia EWG).

Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] czerwca 2011 r. na drodze krajowej nr [...], funkcjonariusze Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] wraz z naczepą marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował M.A.. Pojazd samochodowy marki [...] (ciągnik siodłowy) był zarejestrowany na P.N.. Dopuszczalna masa całkowita zespołu pojazdów wynosiła 61200. Pojazdem wykonywano przewóz odpadów zbożowych. Dokonywany transport zakwalifikowany został jako przewóz na potrzeby własne, o którym mowa w art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, wykonywany z [...] do [...]. Kontrola wykazała naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym oraz przepisów o czasie pracy kierowców.

W trakcie kontroli kierujący pojazdem oświadczył, że wykonuje prywatny przewóz ładunku z gospodarstwa rolnego P.N. z miejscowości [...]. Do kontroli kierowca okazał dokument przewozowy odpadów zbożowych (bez określenia ilości towaru) wystawiony na przedsiębiorstwo B Spółka z o.o. (do firmy D) oraz oświadczył, że jest zatrudniony w tym przedsiębiorstwie na podstawie umowy o pracę.

Analiza akt administracyjnych sprawy wskazuje, iż zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie [...] skierowano wobec P.N., zam. [...] (13 czerwca 2011r. k. 16 akt administracyjnych) oraz wobec B Sp. z o.o. (30 września 2011 r. k. 13 akt). W toku postępowania administracyjnego P.N. oświadczył, że w dniu kontroli był wykonywany przewóz drogowy w ramach posiadanego przez niego gospodarstwa rolnego. Kontrolowanym pojazdem przewożony był ładunek zepsutego zboża z jego gospodarstwa rolnego do miejscowości [...], co potwierdził kierujący pojazdem. Przewożony towar stanowił dostawę realizowaną przez gospodarstwo rolne dla firmy B Sp. z o.o., która go kupiła, a następnie firma B dostarczała go dalej. P.N. wskazał, że pojazd marki [...] stanowił jego własność, posiłkował się wynajętym kierowcą – M.A.. Podniósł także, że według jego wiedzy, wykonując przewóz drogowy w ramach gospodarstwa rolnego w promieniu 100 km od siedziby, nie ma obowiązku stosowania tachografu, nie mają też zastosowania przepisy dotyczące norm prowadzenia pojazdów ani też odpoczynków. Dodatkowo P.N. podniósł, że podstawę do ustalenia, że wykonywany przewóz stanowił transport drogowy stanowił jedynie dokument WZ wystawiony przez firmę B Sp. z o.o., niemniej kierowca posiadał także inny dokument tj. WZ nr [...] z [...].06.2011 r. wystawiony przez jego gospodarstwo rolne. Przewożony ładunek stanowił zatem jego wyłączną własność i zgodnie z umową miał go dostarczyć w miejsce wskazane przez odbiorcę (pismo z dnia [...] czerwca 2011 r. k. 18). W załączeniu P.N. przedłożył dokument WZ z dnia [...] czerwca 2011 r. wystawiony przez gospodarstwo rolne, wskazujący na sprzedaż dla B Sp. z o.o.,14 T odpadów zbożowych.

W toku postępowania organ zwrócił się także do D Sp. z o.o. o przesłanie dokumentacji dotyczącej transportu drogowego zboża z dnia [...] czerwca 2011 r. wykonywanego przez B Spółkę z o.o. pojazdem o nr rejestracyjnym [...] należącym do P.N. poddanego kontroli [...] czerwca 2011 r. (umowa, faktura, zlecenie, dokument przewozowy). W odpowiedzi Spółka D przedłożyła dokument PZ z dnia [...].06.2011 r. nr [...], od dostawcy B, obejmujący odpad zbożowy w ilości "25920 T o wilgotności 38,429%".

Decyzję z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego skierowano do B Spółki z o.o., na którą nałożono karę pieniężną w wysokości 8300 zł, w związku z wykonywaniem krajowego przewozu drogowego rzeczy na potrzeby własne z naruszeniem przepisów art. 87 ust. 1 i ust. 2 , art. 92 ust. 1 pkt 2, 7 i 8, art. 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, art. 6 ust. 1, art. 7 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85, art. 4 lit. g, art. 7, art. 8 ust. 1-5, art. 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006.

W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zarzuciła, że decyzja została oparta na nieprawdziwych ustaleniach faktycznych. W dniu kontroli bowiem wykonywany był przewóz na potrzeby prowadzonego przez P.N. gospodarstwa rolnego, co zostało potwierdzone przez kierującego pojazdem. W ocenie strony dokument WZ wystawiony przez B Spółkę z o.o. nie stanowił dowodu na to, iż w danym momencie przewóz był wykonywany przez i na rzecz Spółki. Przedsiębiorstwo to handluje m.in. zbożem, skupując je w różnych miejscach i od różnych osób. W dniu kontroli był wykonywany przez P.N. przewóz drogowy należącym do niego pojazdem, którym zboże pochodzące z jego gospodarstwa rolnego przewoził do miejsca docelowego wskazanego przez odbiorcę (tj. przedsiębiorstwo B Sp. z o.o.) do ostatecznego odbiorcy D SP. z o.o. Odwołująca się podnosi, iż dokument WZ wystawiony przez B Spółkę z o.o. był konieczny ze względu na formalne przekazanie towaru dopiero w momencie dostarczenia przez P.N. do miejsca docelowego.

Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., utrzymując w mocy powyższą decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w dniu kontroli strona wykonywała przewóz drogowy rzeczy na potrzeby własne, co wynika z protokołu kontroli nr [...].

Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z okazanym w dniu kontroli dokumentem przewozowym WZ nr [...] z [...] czerwca 2011 r. w miejscu oznaczonym "załadowca" widnieje przedsiębiorstwo B Sp. z o.o.. Potwierdza to również dokument przyjęcia ładunku w postaci odpadu zbożowego w ilości 25920 kg przedłożony przez odbiorcę przewożonego ładunku - Przedsiębiorstwo ‘D" Sp. z o.o.. W tym stanie rzeczy, w ocenie organu odwoławczego, nie sposób uznać, że w dniu kontroli podmiotem wykonującym przewóz drogowy był inny podmiot niż ten, który został wskazany w dokumencie WZ nr [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. czyli przedsiębiorstwo B Spółka z o.o..

Organ drugiej instancji wskazał, że dokument WZ nr [...] z dnia [...] czerwca 2011r. został przedłożony organowi I instancji dopiero na etapie postępowania wyjaśniającego, a nie podczas kontroli drogowej. Dokument ten wskazywał, że gospodarstwo rolne P.N. sprzedało ładunek odpadów zbożowych w ilości 22,14 t przedsiębiorstwu B Spółka z o.o. Pozostaje on w sprzeczności z ww. dokumentami, albowiem ilość ładunku przewożonego w dniu kontroli nie jest tożsama z ilością ładunku wskazanym w dokumencie PZ nr [...]. Organ uznał, iż niemożliwym pozostaje uznanie, iż w dniu kontroli wykonywano przewóz ładunku w ilości 22,14 t, z uwagi na fakt, że okazany do kontroli dokument przewozowy potwierdzał inna informację, tj. wskazywał na towar w ilości 25920 kg dostarczany przez B, a nie przez P.N. prowadzącego gospodarstwo rolne.

Organ dodał, iż zgodnie z art. 87 ust. 1 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym podczas wykonywania przewozu drogowego należy wyposażyć kierowcę w dokumenty związane z przewożonym ładunkiem. Te właśnie dokumenty okazane podczas kontroli drogowej decydują o ustaleniu strony postępowania administracyjnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B Spółka z o.o., w imieniu której działał Prezes Zarządu P.N., podniosła argumenty tożsame jak w odwołaniu, czyli zarzuciła, iż przedmiotowy przewóz drogowy odpadów zbożowych w dniu [...] czerwca 2011 r. wykonywany był przez P.N. na rzecz prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego, a nie przez B Spółkę z o.o..

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy wobec istoty sporu w pierwszej kolejności ocenić należało, czy organy administracji publicznej orzekające w przedmiotowej sprawie prawidłowo, z zachowaniem wymogów procedury administracyjnej, ustaliły stronę postępowania – adresata decyzji o nałożeniu kary pieniężnej w związku z przewozem drogowym skontrolowanym w dniu [...] czerwca 2011 r. W świetle bowiem cytowanych przepisów nie budzi wątpliwości, iż karę należy nałożyć na podmiot wykonujący sporny przewóz drogowy. Nadto w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, w zależności od dokonanych ustaleń o charakterze podmiotowym, odmienna może też być kwalifikacja prawna stwierdzonych naruszeń pod względem obowiązujących przepisów prawa materialnego.

Bezspornie zadaniem organów transportu drogowego jest między innymi zapewnienie kontroli i przestrzegania realizacji przepisów zarówno wspólnotowych jak i krajowych dotyczących wykonywania transportu drogowego i innych przewozów po drogach publicznych, w tym przepisów dotyczących czasu pracy kierowców. Zadaniem organów jest również zapobieganie możliwości uchylania się przez podmioty dokonujące przewozów drogowych od stosowania obowiązujących w omawianym zakresie regulacji prawnych. Ma to istotne znaczenie także z punktu widzenia interesu społecznego – zwiększenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym.

W ocenie Sądu, niezależnie od zasadności zarzutów skargi co do meritum, organy inspekcji transportu drogowego przedwcześnie jednak, z pominięciem obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy i ustalenia stanu faktycznego, uznały że sporny przewóz wykonywany był przez B Spółkę z o.o., wbrew konsekwentnym i jednoznacznym twierdzeniom P.N., iż przewóz wykonywany był w ramach prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego.

Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie jest jednoznaczny, jego analiza może budzić wątpliwości, nie pozwalał on zatem na tym etapie postępowania na przypisanie skarżącej spółce odpowiedzialności za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przepisów ustawy. Mając na uwadze fakt, iż postępowanie dotyczy sprawy o wymierzenie kary administracyjnej, wątpliwości podnoszone konsekwentnie w toku postępowania administracyjnego przez P.N., powinny zostać wyeliminowane. Organy administracji publicznej zgodnie z wymogami art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego powinny uzupełnić materiał dowodowy i dokonać jego wszechstronnej oceny, zgodnie z wymogami procedury administracyjnej.

Obowiązku tego nie może wykonać sąd administracyjny, bowiem nie jest powołany do uzupełnienia postępowania dowodowego celem dokonywania własnych ustaleń stanu faktycznego sprawy administracyjnej.

Ustawa o transporcie drogowym określa nie tylko zasady podejmowania i wykonywania transportu drogowego oraz odpowiedzialności za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu, ale także zasady działania Inspekcji Transportu Drogowego, powołanej do kontroli przestrzegania przepisów w zakresie transportu drogowego i niezarobkowego przewozu drogowego. Przepisy regulujące te kwestie przewidują kontrole różniące się sposobem przeprowadzenia i zakresem jaki obejmują. Na podstawie uregulowań zawartych w art. 72 oraz art. 92 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy można wyróżnić dwa rodzaje kontroli w zakresie przewozów drogowych: kontrolę drogową i kontrolę w przedsiębiorstwie. W rozdziale 9 ustawy o transporcie drogowym uregulowano sposób przeprowadzenia tychże kontroli, sporządzenia dokumentacji kontroli i protokołu, a w rozdziale 10 doprecyzowano procedury postępowania oraz obowiązki organu, kierowcy i przedsiębiorcy.

Obowiązek przeprowadzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej wymierzenia kary administracyjnej z tytułu naruszenia przepisów o jakich mowa w art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wynika wprost z art. 92a i 93 tej ustawy. Przy ustalaniu odpowiedzialności przewoźnika znajdują zastosowanie zasady i reguły postępowania przewidziane przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, także w części dotyczącej postępowania dowodowego. Zgodnie z art. 7 Kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przytoczony wyżej przepis ustanawia zasadę prawdy obiektywnej, która stanowi naczelną zasadę Kodeksu postępowania administracyjnego. Zawarta w art. 7 Kpa zasada prawdy obiektywnej (materialnej), wyrażona również w innych przepisach Kodeksu, m.in. w art. 6, 10, 77 § 1, 80, ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, ponieważ na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy organ administracyjny dokonuje jego subsumcji pod stosowną normę prawną. W ten sposób organ przesądza o powstaniu określonego obowiązku bądź prawa, a więc skutków prawnych, które dotyczyć będą wyłącznie faktów uznanych przez organ. Ponadto art. 77 § 1 Kpa nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego obejmującego wszystkie jego części składowe, wszystkie środki dowodowe. A więc pominięcie, czy też zlekceważenie jakiegokolwiek dowodu, skutkuje wadliwością podjętej decyzji administracyjnej. Oznacza to, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy i podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania zgodnej z prawem decyzji.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki zmierzające do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do podjęcia rozstrzygnięcia, a nadto zobligowane są do zebrania w sposób wyczerpujący materiału dowodowego i do wnikliwego jego rozpatrzenia (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 2 czerwca 2011r., sygn. akt IV SA/GL 683/10, Lex nr 821599). Oznacza to, że organ ten jest obowiązany rozpatrzyć wszystkie dowody zgromadzone lub odzwierciedlone w aktach sprawy oraz że organ powinien rozpatrzyć te dowody w ich wzajemnej łączności. Dla każdego postępowania kluczowe znaczenie ma ustalenie stanu faktycznego sprawy, bowiem tylko w takim przypadku możliwe jest prawidłowe ustalenie praw i obowiązków strony tego postępowania. Inaczej rzecz ujmując, tylko dla prawidłowo ustalonego stanu faktycznego można zastosować przepisy prawa materialnego skutkujące powstaniem praw i obowiązków strony postępowania administracyjnego. Co prawda w procedurze administracyjnej regułą jest, że to na organie spoczywa ciężar udowodnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia, jednakże również na stronie ciąży obowiązek współdziałania z organem i przedstawienia konkretnych dowodów na poparcie swoich twierdzeń zwłaszcza, gdy postępowanie zmierza do nałożenia na nią obowiązków, a nieudowodnienie konkretnego faktu może prowadzić do wydania decyzji dlań niekorzystnej. W wyroku z dnia 23 września 1998 r., sygn. akt III SA 2792/97, LEX nr 44742, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że: "Zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej w sprawach, w których na stronie spoczywa ciężar wskazania konkretnych faktów i zdarzeń, z których wywodzi ona dla siebie określone skutki prawne, a twierdzenia strony w tym zakresie są ogólnikowe lub lakoniczne, obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest wezwanie strony do uzupełnienia i sprecyzowania tych twierdzeń. Dopiero gdy strona nie wskaże takich konkretnych okoliczności, można z tego wywieść negatywne dla niej wnioski".

Podkreślić również należy, iż decyzje administracyjne nakładające kary pieniężne za naruszenia przepisów prawnych regulujących sprawy transportu drogowego (nie tylko krajowe, lecz również unijne) mają charakter szczególny. Są to mianowicie decyzje wydawane w ramach tzw. uznania związanego, nie stwarzającego właściwym organom administracji praktycznie żadnych luzów interpretacyjnych. Odpowiedzialność administracyjna za popełnione wykroczenia drogowe, określone zarówno w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, innych przepisach krajowych oraz powołanych wyżej przepisach rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r., jest co do zasady oderwana od kwestii winy. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia, czy nastąpiło wykroczenie określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę. W postępowaniu administracyjnym w tego rodzaju sprawach istotne jest bowiem przede wszystkim stwierdzenie faktu popełnienia wykroczenia i stwierdzenie odpowiedzialności za ten czyn – przy założonej odpowiedzialności przedsiębiorcy, niezależnie od jego winy. Organ inspekcji drogowej działa w takiej sytuacji w warunkach uznania związanego – stwierdzenie określonego ustawą wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości.

W wyroku z dnia 15 listopada 2006 r. (sygn. akt II GSK 183/06) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wynikająca z art. 8 k.p.a. zasada zaufania obywateli do organów państwa nakłada na organ administracji publicznej obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania, który wyraża się w dokładnym zbadaniu okoliczności sprawy, ustosunkowaniu się do żądań stron oraz uwzględnieniu w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy już w czasie kontroli w dniu

[...] czerwca 2011 r. powstały wątpliwości co do podmiotu wykonującego przewóz drogowy rzeczy. Zgromadzone wówczas dowody nie były jednoznaczne. Kierowca oświadczył, że przewóz drogowy wykonuje na rzecz gospodarstwa rolnego P.N., pojazd samochodowy marki [...] jest własnością P.N.. Jednocześnie kierowca oświadczył, że jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę w przedsiębiorstwie B Spółka z o.o.. Ponadto w toku kontroli przedłożył dokument przewozowy WZ z [...] czerwca 2011 r. nr [...] wystawiony przez B Spółkę z o.o., w imieniu której działał P.N., dla odbiorcy D dotyczący odpadów zbożowych (bez określenia ilości towaru).

Także fakt, iż organ pierwszej instancji skierował zawiadomienie o wszczęciu postępowania zarówno do P.N., jak również do B Spółki z o.o. wskazuje, iż powziął wątpliwości co do określenia rzeczywistej strony postępowania. W oświadczeniu złożonym po otrzymaniu zawiadomienia o wszczęciu postępowania P.N. stwierdził, iż to on jest podmiotem wykonującym sporny przewóz w związku z działalnością swego gospodarstwa rolnego. Dla potwierdzenia tego P.N. przedłożył dokument WZ nr [...] wystawiony w dniu kontroli przez jego gospodarstwo rolne dla odbiorcy B Spółki z o.o. - dotyczący sprzedaży odpadów zbożowych w ilości 22,14 t.

Organy nie dokonały prawidłowej analizy zgromadzonego materiału dowodowego, co skutkować winno z podjęciem niezbędnych czynności procesowych celem jego uzupełnienia dla wyeliminowania wątpliwości oraz rzetelnego i wszechstronnego ustalenia w pierwszej kolejności podmiotu dokonującego sporny przewóz drogowy.

Zważyć przyjdzie, że w aktach sprawy znajduje się także odpis z rejestru przedsiębiorców KRS B Spółki z o.o. z dnia [...] lipca 2011 r., w którym ujawniono jako prezesa jednoosobowego zarządu Spółki P.N.. Przedmiot działalności spółki określono jako: sprzedaż hurtowa metali i rud metali, sprzedaż hurtowa odpadów i złomu, sprzedaż hurtowa zboża, nieprzetworzonego tytoniu, nasion i pasz dla zwierząt, sprzedaż hurtowa żywych zwierząt, sprzedaż hurtowa drewna, materiałów budowlanych i wyposażenia sanitarnego, pozostała sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach oraz transport drogowy towarów.

Analiza powyższego dokumentu w kontekście dotychczas zgromadzonego materiału dowodowego prowadzi do stwierdzenia, iż istnieją ścisłe powiązania gospodarcze i organizacyjne pomiędzy gospodarstwem rolnym P.N. prowadzonego w [...] oraz Spółką z o.o. B z siedzibą pod tym samym adresem. Nadto w świetle przepisów Kodeksu Spółek Handlowych wszelkie czynności prawne dokonywane pomiędzy Spółką z o.o. i członkiem jej zarządu podlegają szczególnemu rygorowi prawnemu. Organ winien zatem zwrócić się do Spółki oraz P.N. o przedstawienie konkretnych dokumentów wskazujących na charakter współpracy, w szczególności dowodów potwierdzających podnoszone przez P.N. okoliczność, iż przewóz był wykonywany wyłącznie na potrzeby jego gospodarstwa rolnego. Tym bardziej, że adres gospodarstwa rolnego P.N. i Spółki są tożsame. Organ winien bardziej szczegółowo określić zakres żądanych dokumentów oraz okoliczności, które wobec swych twierdzeń winien dowieść P.N.. Pomocna w tym zakresie może się okazać analiza umowy o pracę M.A. i innych dokumentów związanych z rejestracją jego czasu pracy przez pracodawcę – B Sp. z o.o., umowy regulującej współpracę spółki z gospodarstwem rolnym członka jej zarządu w zakresie udostępniania z jednej strony samochodu, z drugiej kierowcy. Mając na uwadze przedmiot działalności spółki (według KRS) ustalić należy ile samochodów przeznaczonych do jego realizacji spółka posiada, czy korzysta z samochodów należących do innych podmiotów, czy tylko z samochodu P.N..

Nadto nie można zgodzić się z dowolnym twierdzeniem organu odwoławczego, że przedłożony w toku postępowania dokument przewozowy Wz [...] z dnia [...] czerwca 2011 r. wystawiony przez gospodarstwo rolne P.N. jest sprzeczny z treścią innych dokumentów zgromadzonych dotychczas w sprawie. W ocenie Sądu analiza treści dotychczas zgromadzonych dokumentów może prowadzić także do wniosku, że dokument ten odzwierciedla przeprowadzoną tego dnia transakcję – sprzedaż odpadów zbożowych w ilości 22,14 t pomiędzy gospodarstwem rolnym i spółką. Co nie wyklucza, iż spornym przewozem drogowym wieziono między innymi ten towar, ale przewóz ten mógł być wykonywany już przez Spółkę, w ramach prowadzonej przez nią działalności. Rzeczą organu jest uzupełnienie postępowania dowodowego i wszechstronne ustalenie okoliczności sprawy w tym kto i jaką ilość towaru rzeczywiście przewoził spornym przewozem. Ta istotna z punktu widzenia odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia okoliczność nie może bowiem zostać ustalona bez analizy wszystkich dowodów. W okolicznościach sprawy koniecznym może się także okazać przesłuchanie kierowcy oraz P.N. celem ustalenia podmiotu dokonującego kontrolowanego w dniu [...] czerwca 2011 r. przewozu drogowego.

Wskazać należy także, iż organ pierwszej instancji zwracając się o przedłożenie dokumentów do odbiorcy towaru Spółki D sprecyzował, iż chodzi wyłącznie o dokumenty związane z przewozem dokonanym [...] czerwca 2006 r. przez B Spółkę z o.o..

Uzupełniając materiał dowodowy organ powinien mieć na uwadze także treść przepisów Kodeksu Spółek Handlowych, w tym art. 210 § 1, zgodnie z którym w umowie między spółką a członkiem zarządu oraz w sporze z nim spółkę reprezentuje rada nadzorcza lub pełnomocnik powołany uchwałą zgromadzenia wspólników. W tej sytuacji organ winien wezwać zarówno P.N. jak i Spółkę (reprezentowaną przez rade nadzorczą lub ustalonego w ww. trybie pełnomocnika) do wykazania treści umowy lub umów z B Spółka z o.o., której członkiem zarządu pozostaje, poprzez przedstawienie stosownych dowodów.

Nie można uznać za zasadne stanowiska organu odwoławczego, zgodnie z którym dokumenty okazane podczas kontroli (w związku z obowiązkiem wyposażenia w nie kierowcy na podstawie art. 87 ust. 1 pkt 3 ustawy o transporcie drogowym) decydują o ustaleniu strony postępowania administracyjnego. Ustalenie strony postępowania administracyjnego jest bowiem rolą organu administracji publicznej prowadzącego postępowanie, które winno zostać dokonane na podstawie wnikliwej oceny okoliczności konkretnej indywidualnej sprawy i wszelkich zgromadzonych dowodów. Ma to szczególnie istotne znaczenie właśnie w sytuacji, gdy zgromadzone w toku kontroli, jak również w toku dalszego postępowania dowody prowadzą do niejednoznacznych wniosków (sprzeczność co do oznaczenia podmiotu wykonującego kontrolowany przewóz pomiędzy oświadczeniem kierowcy oraz okazanym do kontroli dokumentem przewozowym). Nadto gdy ta sama osoba, jako członek zarządu Spółki o.o. zaprzecza faktowi dokonywania spornego przewozu drogowego wskazując, że przewóz ten był wykonywany był w ramach prowadzonej przez tę osobę działalności rolniczej.

W ocenie Sądu zasadnie organy orzekające w sprawie wyrażają wątpliwość co do podmiotu wykonującego rzeczywiście przedmiotowy przewóz drogowy, a także obawę, iż stanowisko P.N. prowadzącego gospodarstwo rolne zmierza jedynie do uniknięcia odpowiedzialności z tytułu kary związanej z naruszeniem części ze wskazanych przepisów. Te jednakże obawy winny skutkować szczególną wnikliwością i dbałością organów w ustaleniu rzeczywistych relacji i stosunków prawnych oraz handlowych pomiędzy B Spółką z o.o. i P.N. jako prowadzącym gospodarstwo rolne, ale równocześnie członkiem jednoosobowego zarządu tejże Spółki.

Na marginesie wskazać należy, iż nie budzi wątpliwości, że konkretny przewóz drogowy nie może być identyfikowany jako wykonywany przez różne podmioty w zależności od tego na podstawie jakich przepisów i z uwagi na jakie naruszenia podmiot wykonujący przewóz drogowy podlegać ma odpowiedzialności administracyjnej. Oznacza to, iż w niniejszej sprawie organ może posiłkować się dowodami gromadzonymi w postępowaniu dotyczącym tego samego zdarzenia prowadzonym w sprawie [...]. O ile bowiem zostałoby ewentualnie ustalone, że sporny przewóz drogowy odpadów zbożowych w dniu [...] czerwca 2011 r. na trasie z [...] do [...], zgodnie ze stanowiskiem skarżącej spółki, w istocie był wykonywany przez P.N. na rzecz prowadzonego przez niego gospodarstwa rolnego, rodzić to winno konsekwencje procesowe w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją w sprawie nałożenia kary pieniężnej w związku z tym samym przejazdem po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez właściwego zezwolenia (przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś). W przypadku decyzji ostatecznej konieczne może okazać się uruchomienie postępowania nadzwyczajnego i wzruszenie decyzji celem prawidłowego ustalenia podmiotu odpowiedzialnego (strony postępowania – art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a.).

Wyjaśnienie powyższych zagadnień ma istotne znaczenie dla ustalenia osoby zobowiązanej do wystawienia i wyposażenia kierowcy w stosowne dokumenty. Nadto o ile zostanie ustalone, że przewóz wykonywany był przez gospodarstwo rolne P.N., koniecznym okaże się dokonanie oceny czy w przedmiotowej sprawie mają zastosowanie wyłączenia, na które powołano się w toku postępowania.

Organ ustalając stronę przedmiotowego postępowania winien także mieć na względzie okoliczności konkretnej sprawy i wskazane wyżej powiązania organizacyjne pomiędzy B Spółką z o.o. i P.N. – Prezesem jednoosobowego zarządu Spółki i jej wspólnikiem prowadzącym gospodarstwo rolne. W tym kontekście należy bowiem dokonywać ewentualnej interpretacji możliwości zastosowania w sprawie wyłączeń, o których mowa w art. 13 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 i art. 29 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców – mając na uwadze wykładnię celowościową i systemową cytowanych wyżej przepisów wspólnotowych.

Z tych powodów Sąd zważył, iż okoliczności faktyczne sprawy nie zostały ustalone w sposób dostateczny, z naruszeniem wskazanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, co w konsekwencji doprowadziło do przedwczesnego dokonania przez organy subsumpcji ustalonego w powyższym zakresie wadliwie stanu faktycznego do norm prawa materialnego. Oznacza to, iż wobec stwierdzonego naruszenia przepisów postępowania w tak istotnym stopniu, na obecnym etapie postępowania nie jest możliwe dokonanie przez Sąd oceny, czy w okolicznościach niniejszej sprawy rzeczywiście zaistniały przesłanki do nałożenia na B Spółkę z o.o. kary z tytułu wykonywania spornego przejazdu z naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym.

Dla wykazania zasadności nałożenia kary za przedmiotowe naruszenia prawa, konieczne jest zatem uprzednie przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w powyższym zakresie. Rozpoznając ponownie sprawę organ transportu drogowego winien wnikliwie ustalić stan faktyczny, wyczerpująco zgromadzić materiał dowodowy niezbędny do wyjaśnienia sprawy, a następnie dokonać subsumpcji ustalonego stanu faktycznego do przepisów ustawy transportowej, mając na uwadze powyższe wskazania Sądu.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 P.p.s.a. Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a i § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn.zm.), zasadzając od organu na rzecz strony skarżącej zwrot poniesionych kosztów postępowania sądowego w wysokości 1549 zł (wpis od skargi - 332 zł, stawka wynagrodzenia radcy prawnego - 1200 zł, opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa - 17 zł).