Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 954/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73  ust. 3
journal: Dz.U. 1998 nr 133 poz 872
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Miernik Sędziowie: Sędzia WSA Agnieszka Jędrzejewska - Jaroszewicz Sędzia WSA Iwona Kosińska (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 października 2011 r. sprawy ze skargi A. K., S. N., A. F. i W. R. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy podjęcia zawieszonego postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia A. K., M. F., W. R. oraz S. N., utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] odmawiające podjęcia zawieszonego postanowieniem tego organu z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia odszkodowania za grunt położony w W. przy ul. [...], zajęty pod drogę publiczną, uregulowanego w księdze wieczystej nr KW [...].

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r. odmówił podjęcia zawieszonego postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie ustalenia odszkodowania za grunt położony w W. przy ulicy [...] zajęty pod drogę publiczną, uregulowany w księdze wieczystej KW Nr [...]. W uzasadnieniu wydanego postanowienia organ stwierdził, że sprawa odszkodowania za przedmiotową nieruchomość może być rozstrzygnięta dopiero po uzyskaniu ostatecznej decyzji Wojewody [...], wydanej w trybie art. 73 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, ze zm.).

Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem A. K., M. F., W. R. oraz S. N. złożyli zażalenie.

Po jego rozpatrzeniu organ odwoławczy stwierdził, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu zajętego stanowiska Wojewoda [...] wyjaśnił, że w związku z brakiem ostatecznej decyzji Wojewody [...], wydanej w trybie art. 73 ust. 3 powołanej ustawy z dnia 13 października 1998 r., Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za grunt położony w W., zajęty pod ulicę [...], stanowiący działki ewidencyjne numer: [...] z obrębu [...], uregulowany w księdze wieczystej KW Nr [...] o powierzchni [...] m2. Z akt sprawy wynika, że Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2009 r. odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę [...] w W., oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie ewidencyjnym [...] jako działka ewidencyjna nr [...] o powierzchni [..] m2, stanowiącej część gruntów uregulowanych w księdze wieczystej KW nr [...]. Jednocześnie Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] marca 2009 r. odmówił stwierdzenia nabycia przez Gminę W. z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości o powierzchni ogólnej [...] m2, zajętej pod drogi [...] w W., oznaczonej w ewidencji gruntów w obrębie ewidencyjnym [...] jako działki ewidencyjne nr [...] o powierzchni [...] m2, nr [...] o powierzchni [...] m2, nr [...] o powierzchni [....] m2, nr [...] o powierzchni [...] m2 i nr [...] o powierzchni [...] m2, stanowiącej część gruntów uregulowanych w księdze wieczystej KW nr [...]. Powyższe orzeczenia Wojewody zostały uchylone w całości decyzjami Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] oraz [...] a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Przy czym Wojewoda [...] nie wydał jeszcze ostatecznych decyzji, zatem nie ustała przyczyna zawieszenia postępowania i Prezydent W. zobowiązany był odmówić jego podjęcia. Zgodnie bowiem z przepisami powołanej ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną Starosta może wydać decyzję o ustaleniu odszkodowania dopiero po tym, jak Wojewoda wyda decyzję potwierdzającą, że nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. przeszły na własność Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Zatem dopiero ostateczna decyzja Wojewody wydana w trybie art. 73 ust. 3 tej ustawy stanowi podstawę do ujawnienia właściciela przedmiotowej nieruchomości w księdze wieczystej. Oznacza to, że dopiero po uzyskaniu ostatecznej decyzji Wojewody sprawa odszkodowania za przedmiotową nieruchomość może być merytorycznie rozstrzygnięta przez Prezydenta W. Ostateczna decyzja stwierdzająca nabycie mienia stanowi wyłączny dowód nabycia przez odpowiedni podmiot publicznoprawny z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności konkretnej nieruchomości - wyodrębnionej geodezyjnie działki o określonej powierzchni i granicach. Zatem powstanie w toku postępowania konieczności rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego powoduje, że organ prowadzący to postępowanie nie może wydać orzeczenia merytorycznego i jest zobowiązany wydać postanowienie o zawieszeniu postępowania.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2011 r. odmawiające podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego.

Na postanowienie Wojewody [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli A. K., M. F., W. R. oraz S. N. W uzasadnieniu skargi skarżący wnieśli o uchylenie postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r., oraz pozostającego w związku postanowienia Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2011 r. odmawiającego podjęcia zawieszonego postępowania oraz postanowienia z dnia [...] lipca 2009 r. w sprawie zawieszenia postępowania dotyczącego ustalenia i wypłaty odszkodowania za grunt położony w W. przy ul. [...]. W ocenie skarżących Wojewoda [...] dokonał błędnego ustalenia stanu faktycznego i prawnego będącego podstawą wydanego postanowienia z uwagi na fakt, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 97 § 1 pkt 4 kpa do zawieszenia postępowania administracyjnego w związku z art. 73 ust. 3 z dnia 13 października 1998 r. Zdaniem skarżących ustawa z dnia 13 października 1998 r. oraz ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami są oddzielnymi regulacjami prawa nienakładającymi się na siebie i stanowią samodzielne podstawy prawne do ustalenia i wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości. Nadto w ocenie skarżących organ bezpodstawnie połączył dwa oddzielne wnioski skarżących z dnia 8 listopada 2005 r. złożony na podstawie ustawy z dnia 13 października 1998 r. i z dnia 5 lutego 2009 r. złożony w trybie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Dodatkowo w dalszej części uzasadnienia złożonej skargi skarżący podnieśli zarzuty dotyczące zasadności zawieszenia na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na niezasadność skargi.

Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sprawa prawidłowości zawieszenia przez Prezydenta W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia odszkodowania za grunt położony w W. przy ul. [...], zajęty pod drogę publiczną była już przedmiotem rozpatrywania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 18 czerwca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 33/10 oddalił skargę A. K., M. F., W. R. oraz S. N. na to postanowienie jako niezasadną.

Mając na względzie powyższe, za całkowicie chybiony uznać należy zawarty w złożonej skardze wniosek o uchylenie przez Sąd orzekający, jako pozostającego w związku ze sprawą, postanowienia Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] zawieszającego postępowanie administracyjnego dotyczące ustalenia odszkodowania za grunt położony w W. przy ul. [...], zajęty pod drogę publiczną. Postanowienie to wraz z postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] utrzymującym w mocy postanowienie organu I instancji, było już bowiem przedmiotem kontroli sądowej. Zgodnie zaś z treścią art. 171 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Zachodzi więc w tej sprawie powaga rzeczy osądzonej (res iudicata), która wyklucza ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy (czyli prawidłowości zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia odszkodowania za grunt położony w W. przy ul. [...], zajęty pod drogę publiczną). Oznacza to, że niezależnie od stanowiska skarżących, postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2009 r. zawieszające postępowanie administracyjnego dotyczące ustalenia odszkodowania za grunt położony w W. przy ul. [...], zajęty pod drogę publiczną, jest wiążące zarówno dla organów administracji publicznej, jak i dla sądu. Podkreślić zatem należy, że przedmiotem oceny Sądu w rozpatrywanej sprawie jest zatem jedynie kwestia prawidłowości rozstrzygnięcia Wojewody [...], który postanowieniem z dnia [...] marca 2011 r. utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2011 r. odmawiające podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego. Przechodząc zatem, przy tak określonych granicach postępowania sądowego, do oceny pozostałych zarzutów zawartych w złożonej skardze, Sąd uznał, że są one całkowicie niezasadne. Organ administracji ma obowiązek podjąć zawieszone postępowanie, gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie tego postępowania. W ocenie Sądu taka sytuacja nie wystąpiła w rozpatrywanej sprawie. Jak bowiem wynika z akt sprawy, Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. zawiesił postępowanie administracyjnego dotyczące ustalenia odszkodowania za grunt położony w W. przy ul. [...], zajęty pod drogę publiczną do czasu uprzedniego rozstrzygnięcia przez Wojewodę [...], w trybie art. 73 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872, ze zm.), w formie ostatecznej decyzji administracyjnej powstałego w sprawie zagadnienia wstępnego, czyli stwierdzenie przez Wojewodę [...] faktu przejścia z mocy prawa określonej nieruchomości na własność Skarbu Państwa lub odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego. Decyzja ta będzie rozstrzygnięciem kwestii, kto jest właścicielem gruntu zajętego pod drogę publiczną, a zatem określi ona podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania, jak również wskaże konkretną powierzchnię gruntu przejętego z mocy prawa pod drogę publiczną.

Z akt sprawy wynika, że do dnia orzekania Wojewoda [...] nie wydał, w trybie art. 73 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, ostatecznej decyzji administracyjnej. Wszczęte wnioskiem skarżących postępowanie administracyjne w tej sprawie, po uchyleniu przez Ministra Infrastruktury decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2009 r. nadal trwa. Potwierdza to również złożona przez pełnomocnika skarżących do akt sprawy na rozprawie w dniu [...] października 2011 r. kserokopia pisma zatytułowanego "Zażalenie na bezczynność Wojewody [...]". Oznacza to, że nie ustąpiły jeszcze przyczyny uzasadniające zawieszenie postanowieniem Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2009 r. postępowania o ustalenie i wypłatę odszkodowania, wszczętego na podstawie art. 73 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. W związku z tym brak było podstaw do podjęcia zawieszonego postępowania w sprawie dotyczącej odszkodowania za grunty zajęte pod drogi publiczne. Skoro zaś brak było podstaw prawnych do podjęcia zawieszonego postępowania odszkodowawczego, to prawidłowo organy orzekające odmówił jego podjęcia.

Na zakończenie wyjaśnić jeszcze należy, że całkowicie niezrozumiałe są zawarte w skardze wywody dotyczące drugiego wniosku skarżących z dnia 5 lutego 2009 r. złożonego na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami (art. 128 ust. 1, art. 93 ust. 3 w związku z art. 99). Wniosek ten wszczął bowiem odrębne postępowanie administracyjne i pozostaje bez wpływu na kwestię możliwości podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego wszczętego wnioskiem z dnia 8 listopada 2005 r. złożonym w trybie przepisów art. 73 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną.

W ocenie Sądu wydane w rozpatrywanej sprawie zaskarżone postanowienia oparte zostały o prawidłowo zinterpretowane przepisy prawa oraz właściwą analizę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co znalazło odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniach wydanych orzeczeń.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) orzekł jak w sentencji.