Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1386/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-01-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 136 ust. 3 i art. 137
journal: Dz.U. 2010 nr 102 poz 651
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich (spr.) Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis WSA Piotr Przybysz Protokolant starszy sekretarz sądowy Artur Dobrowolski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi E.M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] października 2012 r., nr [...] orzekającą o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], stanowiącej obecnie część działki nr [...] z obrębu [...], przejętej na rzecz Skarbu Państwa na mocy decyzji Naczelnika Miasta U. z dnia [...] września 1976 r., nr [...].

Powyższa decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.

Nieruchomość położona w W. w [...] w rejonie ul. [...], stanowiąca obecnie część działki nr [...] z obrębu [...] została przejęta na rzecz Skarbu Państwa na mocy decyzji Naczelnika Miasta U. z dnia [...] września 1976 r. Przedmiotowa nieruchomość stanowiła w dniu wywłaszczenia własność E.M., co potwierdza zaświadczenie Państwowego Biura Notarialnego z dnia [...] kwietnia 1969 r., [...].

Pismem z dnia 25 stycznia 2006 r. E.M. wystąpiła z wnioskiem o zwrot nieruchomości przy dawnej ul. [...] o pow. [...] m2. Wydane w sprawie decyzje Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] oraz Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., nr [...] zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2011 r., sygn. akt. I SA/Wa 2291/10 z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego. Prezydent W., ponownie rozpoznając sprawę, decyzją z dnia [...] października 2012 r. orzekł o odmowie zwrotu nieruchomości położonej w W. przy ul. [...], stanowiącej obecnie część działki nr [...] z obrębu [...] przejętej na rzecz Skarbu Państwa na mocy decyzji z dnia [...] września 1976 r. W toku prowadzonego postępowania ustalono, że nieruchomość objęta wnioskiem E.M. stanowi obecnie część działki nr [..] z obrębu [...] o pow. [...] m2, stanowiącej własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym G. Sp. z o.o. oraz część działki nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2, której właścicielem jest Skarb Państwa, a użytkownikiem wieczystym Miasto W.. Organ zaznaczył, że przedmiotowe postępowanie o zwrot dotyczy jedynie części działki ew. nr [...], mając bowiem na uwadze, że w stosunku do części działki ew. nr [...] stroną postępowania jest Miasto W., Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2012 r. wyłączył się z postępowania w tej części.

Odwołanie od decyzji z dnia [...] października 2012 r. wniosła E.M. podnosząc przede wszystkim, że organ pierwszej instancji nie uwzględnił, iż do dnia wydania decyzji nie zostało zakończone przed Ministrem Infrastruktury i Rozwoju postępowanie z wniosku E.M. o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2000 r., nr [...] dotyczącej uwłaszczenia Z. [...]. Pełnomocnik zarzucił, że organ nie rozważył wpływu postępowań o stwierdzenie nieważności ww. decyzji na przedmiotowe rozstrzygnięcie. Podniósł ponadto, że nawet jeśli uznać, że na części przedmiotowej nieruchomości w istocie zrealizowano cel wywłaszczenia, to organ miał obowiązek dokonania szczegółowych ustaleń w celu ustalenia jaka część nieruchomości podlega zwrotowi.

Wojewoda [...] orzekając jako organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Wskazał, że zgodnie z treścią art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.) – zwanej dalej "ugn" poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli, stosownie do przepisu art. 137, stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Przepis art. 137 ugn stanowi natomiast, że nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany.

Organ zaznaczył, że z akt sprawy wynika, iż przedmiotowa nieruchomość została przejęta na rzecz Skarbu Państwa z przeznaczeniem pod rozbudowę Z. [...] w U., zgodnie z decyzją o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji nr [...] wydaną w dniu [...] maja 1975 r. przez Wydział Gospodarki Przestrzennej Geologii i Ochrony Środowiska Urzędu Wojewódzkiego w W.. Decyzją z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa z dniem 5 grudnia 1990 r. przez Z. [...] z siedzibą w W. prawo użytkowania wieczystego dla działki nr [...] z obrębu [...]. Z zawiadomień Sądu Rejonowego dla W. w W. VI Wydział Ksiąg Wieczystych znak [...] oraz [...] wynika, że Z. [...] Spółka Akcyjna w W. sprzedały prawo użytkowania wieczystego dla przedmiotowej nieruchomości na rzecz C. Sp. z o.o. , która następnie sprzedała prawo użytkowania wieczystego na rzecz G. Sp. z o. o. Prezydent W. ustalił, że prawo użytkowania wieczystego zostało ujawnione w dniu [...] maja 2003 r., tj. po wejściu w życie ugn, wobec powyższego w niniejszej sprawie nie ma zastosowania art. 229 tej ugn.

W ocenie Wojewody [...] organ pierwszej instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sposób prawidłowy i wyczerpujący, w konsekwencji czego uznał, że na omawianej nieruchomości cel wywłaszczenia został zrealizowany w rozumieniu art. 137 ugn, co potwierdzają dowody znajdujące się w aktach sprawy. Rozbudowa [...] była realizowana jako obiekt zamknięty w oparciu o plan rozbudowy zakładów zatwierdzony decyzją nr [...] z dnia [...] października 1980 r. wydaną przez Wydział Urbanistyki i Architektury. Analiza planu realizacyjnego (załączonego do pisma Delegatury Biura Naczelnego Architekta Miasta w [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r.) wskazuje, że przedmiotowa nieruchomość stanowiąca część działki nr [...] znajdowała się w kompleksie terenów przemysłowych [...] oraz została przeznaczona pod realizację budynku wchodzącego w skład dwóch obiektów budowlanych oznaczonych nr [...] wraz z terenem wokół tego obiektu wraz z drogami dojazdowymi do budynku oraz pasem zieleni izolacyjnej. Analiza archiwalnego zdjęcia lotniczego z dnia [...] maja 1982 r. wskazuje, że przed upływem 7 lat od dnia wywłaszczenia powstały dwa budynki w ramach obiektu nr [...] wraz z drogami dojazdowymi zgodnie z w/w planem realizacyjnym na nieruchomości objętej wnioskiem o wywłaszczenie.

Z analizy mapy zasadniczej wynika, że część działki nr [...] objętej wnioskiem o zwrot stanowi część ogrodzonej posesji, na której znajduje się fragment budynku, drogi dojazdowe do budynku o nawierzchni asfaltowej, urządzenia infrastruktury technicznej, tj. kanalizacja, energia elektryczna oraz część poza ogrodzoną posesją, porośniętą trawą z licznymi urządzeniami infrastruktury technicznej, tj. kanalizacja, wodociąg - stanowiący pas zieleni. Organ zaznaczył, że powyższe potwierdzają oględziny przedmiotowej nieruchomości przeprowadzone w dniu [...] maja 2006 r. na potrzeby niniejszego postępowania.

Podczas oględzin nieruchomości w terenie, a także przy piśmie z dnia 19 maja 2006 r. E.M. wniosła o zwrot części nieruchomości stanowiącej teren położony pomiędzy ogrodzeniem (lub około [...] m za ogrodzeniem), a krawężnikiem asfaltowego chodnika, który porośnięty jest trawą i stanowi pas zieleni, który wg wyliczeń własnych wnioskodawczyni powinien wynosić ok. [...] m2. Zdaniem strony fakt, że część nieruchomości stanowi teren zielony oraz znajduje się poza ogrodzeniem posesji z obiektami budowlanymi nr [...] świadczy o niezrealizowaniu celu wywłaszczenia na tej części nieruchomości i powinien podlegać zwrotowi na rzecz byłego właściciela.

Wojewoda [...] wskazał, że w celu odniesienia się do niniejszego wniosku strony Prezydent W. ponownie przeanalizował plan realizacyjny i trafnie wywiódł, iż na części wywłaszczonej nieruchomości zaprojektowano pas zieleni izolacyjnej. Organ pierwszej instancji słusznie podkreślił, że realizacja celu wywłaszczenia polegała na budowie kompleksu obiektów i urządzeń wraz z infrastrukturą techniczną, drogami dojazdowymi oraz pasami zieleni izolacyjnej. Poza tym materiał dowodowy wyraźnie wskazuje, że obecne zagospodarowanie przedmiotowej nieruchomości, jest zgodne z zagospodarowaniem nieruchomości przedstawionym na archiwalnym zdjęciu lotniczym z dnia [...] maja 1982 r. oraz zagospodarowaniem wskazanym w planie realizacyjnym. Ponadto aktualny przebieg ogrodzenia zgodny jest z przebiegiem ogrodzenia zaprezentowanym na planie realizacyjnym. Organ odwoławczy podkreślił, że budowa [...] była inwestycją o charakterze kompleksu obiektów i urządzeń. Realizacja celu wywłaszczenia musi więc być analizowana w powiązaniu z całością przedsięwzięcia.

Analizując materiał dowodowy Wojewoda [...] zgodził się z organem pierwszej instancji, że nieruchomość, o której zwrot ubiegają się jej dawni właściciele, jest częścią kompleksu obiektów i urządzeń służących dawniej Z. [...], które istniały na tym terenie w latach [...], więc cel wywłaszczenia niewątpliwie zrealizowano przed upływem 10 lat od dnia wywłaszczenia. W ocenie organu wojewódzkiego, Prezydent W. dokonał wystarczających ustaleń w przedmiocie realizacji celu wywłaszczenia oraz ustalenia terminu realizacji inwestycji. Organ zaznaczył, że stosownie do wyroku NSA z dnia 1 października 2010 r., sygn. akt I OSK 1612/09 przez pojęcie zbędności nieruchomości w rozumieniu art. 137 ust. 1 pkt 2 ugn należy rozumieć sytuację faktyczną, w której od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna upłynął 10 letni okres i w tym okresie cel wywłaszczenia nie został zrealizowany. Stosowanie tego przepisu związane jest zatem z niezrealizowaniem celu wywłaszczenia w określonym terminie od uostatecznienia się decyzji o wywłaszczeniu (10 lat). Tym samym zrealizowanie przedmiotowego celu już po upływie 10 lat od dnia kiedy decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna stanowi podstawę zwrotu nieruchomości na podstawie art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust. 1 pkt 2 ugn. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, co potwierdzają załączone dokumenty.

Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu Wojewoda [...] podkreślił, że postępowanie administracyjne z wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2000 r. dotyczącej uwłaszczenia Z. [...] nie dotyczyło działki będącej przedmiotem niniejszego postępowania o zwrot, a działki nr [...].

Organ zaznaczył ponadto, że przedmiotowe nieruchomości nie pozostają we władaniu Skarbu Państwa, a nie zachodzą przeszkody, o których mowa w art. 229 ugn, stąd złożenie przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę wniosku o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie wyłączało powinności organu administracji, do którego wpłynął wniosek, przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia, o której mowa w art. 137 ugn. Jedyną przesłanką zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest jej zbędność na cel wywłaszczenia, zaś analiza przepisów daje podstawę do twierdzenia, że warunkiem zwrotu ustawodawca nie uczynił faktu władania nieruchomością przez Skarb Państwa.

Tym samym organ uznał, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa w tym zakresie.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła E.M. zarzucając zaskarżonej decyzji: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ust 1 pkt 1 i 2 i art 137 ust. 2 ugn poprzez błędną wykładnię wskazanych przepisów wyrażającą się w przyjęciu jakoby za zrealizowanie celu wywłaszczenia można było uznać wybudowanie części obiektu [...] na innej nieruchomości niż wywłaszczona, podczas gdy tylko niewielka część działki zajęta została przez ogrodzenie, co miałoby uzasadniać twierdzenie jakoby nieruchomość skarżącej nie była zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu i jako taka nie mogła być skarżącej zwrócona; nadto organ nie zastosował przepisu art. 137 ust. 2 zgodnie, z którym możliwy był zwrot części nieruchomości, na której celu nie zrealizowano; 2) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 11, art. 77 i art. 107 § 1 i 3 Kpa w zw. z art. 140 Kpa i art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej "Ppsa" polegające na niewyjaśnieniu wszystkich okoliczności sprawy, a zwłaszcza: - braku szczegółowego określenia jakie obiekty, w jakich datach, przez kogo i w jakich granicach oraz na podstawie jakiego tytułu prawnego, zostały wybudowane na podstawie decyzji o ustaleniu miejsca i warunków realizacji inwestycji z dnia [...] maja 1975 r. oraz decyzji z dnia [...] października 1980 r., nr [...] na nieruchomości objętej wywłaszczeniem, a następnie wnioskiem o zwrot; poprzestanie na ogólnikowych stwierdzeniach, że na części nieruchomości znajdują się urządzenia infrastruktury technicznej, tj. kanalizacja, wodociąg, energia elektryczna, bez wnikliwej weryfikacji dat powstania tych urządzeń, nie daje podstaw do przyjęcia realizacji celu wywłaszczenia na całej nieruchomości, a wskazuje na brak ustaleń organu w zakresie zwrotu części nieruchomości, na której cel wywłaszczenia nie został zrealizowany i to pomimo wyraźnego wskazania tych okoliczności przez stronę w odwołaniu; - pominięciu znaczenia dla wydanego rozstrzygnięcia, decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] stwierdzającej, iż decyzja Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] w części obejmującej wywłaszczoną nieruchomość skarżącej niewykorzystaną na cel określony w wywłaszczeniu tj.: dawna księga hip. [...], oznaczona na wyrysie mapy ewidencyjnej jako działka nr [...] w powyższym zakresie została wydana z naruszeniem prawa, pomimo, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2291/10 uchylając poprzednie decyzje i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania wyraźnie zobowiązał organ do wzięcia pod uwagę w/w postępowań o stwierdzenie nieważności decyzji przekazujących działki w użytkowanie wieczyste, w części w jakiej objęły grunty należące do E.M.; w zaskarżonej decyzji organ drugiej instancji w ogóle nie odniósł się do decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2002 r. dotyczącej przedmiotowej nieruchomości, ani nie rozważył wpływu zakończonego postępowania o stwierdzenie nieważności tej decyzji na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie.

Skarżąca wniosła ponadto o dopuszczenie dowodów z dokumentów, tj. odpisu ostatecznej decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2013 r., nr [...]; odpisu ostatecznej decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r., [...]; odpisu postanowienia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...].

W obszernym uzasadnieniu skargi przedstawiono szereg argumentów na poparcie podnoszonych zarzutów i wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie jest uzasadniona.

W niniejszej sprawie istota sporu sprowadza się do tego, czy część nieruchomości wywłaszczonej ostateczną decyzją Naczelnika Miasta U. z dnia [...] września 1976 r., nr [...], znajdująca się w granicach wywłaszczonej działki nr [...] o pow. [...] m2, stanowiąca obecnie część działki nr [...] o pow. [...] m2 (wskazana na mapach załączonych do pisma Urzędu W. z dnia [...] lutego 2006 r.) stała się zbędna na cel wywłaszczenia w rozumieniu przepisu art. 137 ugn.

Trafnie wskazał w zaskarżonej decyzji Wojewoda [...], że zgodnie z przepisem art. 137 ust. 1 ugn nieruchomość uznaje się za zbędną na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, jeżeli: 1) pomimo upływu 7 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo 2) pomimo upływu 10 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna, cel ten nie został zrealizowany (ust. 1).

Prawidłowo wskazał organ odwoławczy, że teren obejmujący przedmiotową nieruchomość (o pow. [...] m2) został wywłaszczony pod rozbudowę Z. [...] w U., zgodnie z decyzją lokalizacyjną Wydziału Gospodarki Przestrzennej, Geologii i Ochrony Środowiska Urzędu Wojewódzkiego w W. z dnia [...] maja 1975 r. nr [...]. Powyższy cel wywłaszczenia ma potwierdzenie w przedłożonej przez Syndyka Masy Upadłości Z. [...] S.A. w upadłości w W. kopii decyzji lokalizacyjnej, treści wniosku o wywłaszczenie z dnia [...] lipca 1976 r. i treści decyzji wywłaszczeniowej. Jak wynika z kopii planu sytuacyjnego z 1967 r. z projektowanym podziałem działki nr [...] – wydzielona działka nr [...] o pow. [...] m2 przed wywłaszczeniem była zabudowana dwoma budynkami. Jak wynika z wniosku wywłaszczeniowego z dnia [...] lipca 1976 r. budynki były użytkowane przez właściciela – E.M.. Z pisma Syndyka Masy Upadłości Z. [...] S.A. w upadłości z dnia 17 marca 2006 r. wynika, że na działce nr [...] znajdują się budynki, budowle i urządzenia stanowiące razem [...] nr [...] i [...]. Przedstawiciel masy upadłości tej Spółki oświadczył, że budowa obiektów stacji energetycznej zakończona została w latach [...] i że inwestycję zrealizowano na całej wywłaszczonej działce. Podstawą budowy przedmiotowych obiektów był plan realizacyjny. Inwestorem budowy obiektów były Z. [...], a teren został zagospodarowany zgodnie z przeznaczeniem. Z nadesłanych przez Urząd W. materiałów przy piśmie z dnia 26 kwietnia 2006 r. wynika, że dla przedmiotowego terenu o pow. [...] m2 wydana została decyzja z dnia [...] października 1980 r., nr [...] zatwierdzająca plan realizacyjny ogólny zagospodarowania terenu inwestycji oraz sporządzony został plan realizacyjny w skali 1:1000 z projektowanymi dwoma budynkami nr [...]. Sąd podziela stanowisko Wojewody [...], że sposób zagospodarowania przedmiotowego terenu jest zbieżny ze sposobem jego zagospodarowania przedstawionym na zdjęciach wykonanych w latach [...] i [...] r. i na fragmencie mapy sytuacyjno–wysokościowej, sporządzonej w skali 1:500 (załączonej do pisma z dnia 26 kwietnia 2006 r., nr [...]), która sporządzona została w 1995 r. na co wskazuje widniejący na tym fragmencie mapy zapis: "Decyzja Urzędu Gminy [...] z dn. [...].07.1995 r. Nr [...]".

Sąd zwraca uwagę, że z treści pism Urzędu Gminy [...] z dnia 13 kwietnia 1995 r., nr [...] i Urzędu Rejonowego w W. z czerwca 1995 r., nr [...] także wynika, iż wywłaszczony teren o pow. [...] m2 przy ul. [...] został zajęty i zagospodarowany przez Z. [...]. Poza tym z uzasadnienia decyzji uwłaszczeniowej z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] wynika, że przedmiotowy grunt oddano Z. [...] w 1987 r. w zarząd na mocy decyzji z dnia [...] marca 1987 r., nr [...]. Z kolei w piśmie Urzędu W. z dnia [...] lutego 2006 r. wskazano, że nieruchomość przy ul. [...] zlokalizowana była w granicach zabudowy Z. [...]. Budowa tych Zakładów była realizowana jako obiekt zamknięty w oparciu o Plan [...]. Realizacja budowy następowała zgodnie z procedurą projektową. Cel wywłaszczenia został zrealizowany, a na części tej nieruchomości znajduje się budynek głównej stacji zasilania. Przeprowadzone z udziałem E.M. oględziny (protokół z dnia [...] maja 2006 r.) wraz z załączonym materiałem zdjęciowym wskazują, że przedmiotowy teren – cześć działki nr [...] zagospodarowany jest od strony chodnika ul. [...] pasem zieleni, ogrodzeniem z siatki metalowej, asfaltowym podjazdem i fragmentem budynku nr [...].

Zdaniem Sądu, powyższy materiał dowodowy w sposób przekonywujący wskazuje, że na terenie o pow. [...] m2, obejmującym część obecnej działki nr [...] (dawnej działki nr [...]) inwestor Z. [...] zrealizowały do 1982 r. zamierzenie inwestycyjne mieszczące się w zakresie celu wywłaszczenia - rozbudowy Z. [...]. Na przedmiotowym terenie o pow. [...] m2 znajdował się wówczas fragment jednego z budynków o przeznaczeniu elektroenergetycznym, utwardzony podjazd do budynku, pas zieleni izolujący teren zabudowany od drogi z naniesionym ogrodzeniem. Ten stan faktyczny był aktualny na dzień złożenia przez E.M. wniosku z dnia 30 marca 1995 r. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości.

Wobec tego Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Wojewody [...] jest prawidłowa i nie narusza prawa.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, że w niniejszej sprawie zostały naruszone przepisy art. 136 ust. 3 w zw. z art. 137 ugn poprzez ich błędną wykładnię, w tym niezastosowanie przepisu art. 137 ust. 2 ugn. Ze zgromadzonych w sprawie materiałów wynika, że przedmiot zaskarżonej decyzji dotyczył odmowy zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości obejmującej teren o pow. [...] m2, stanowiący część aktualnej działki nr [...]. Zgromadzone w sprawie dowody potwierdzają, że ten teren został w całości zagospodarowany w opisany wyżej sposób pod rozbudowę Z. [...] przed upływem 10 lat, licząc od daty ostatecznego wywłaszczenia. Wobec tego Wojewoda [...] prawidłowo zastosował przepis art. 137 ugn. Brak było podstaw do zwrotu części przedmiotowego terenu na której znajdowała się tylko i wyłącznie zieleń wraz z ogrodzeniem. Sąd zwraca uwagę, że fakt braku zabudowy na tej części wywłaszczonego terenu nie świadczy o tym, że tego rodzaju część nieruchomości, z tego powodu, jest zbędna na cel wywłaszczenia. Skoro tą część terenu przewidziano w planie realizacyjnym pod zieleń i w dacie złożenia wniosku o zwrot ten fragment terenu miał charakter wyodrębnionego terenu zielonego, zgodnie z planem realizacyjnym, to należało uznać, że cel wywłaszczenia został zrealizowany. Z planu realizacyjnego wynika, że w ramach elementów tworzących zagospodarowanie Z. [...] jako zakładu przemysłowego zaprojektowano nie tylko same obiekty budowlane, ale też fragmenty zieleni izolacyjnej. W niniejszej sprawie nie miało znaczenia to, czy taki sposób zagospodarowania części terenu o pow. [...] m2 był zgodny z ówczesnym prawem. Dla sprawy o zwrot wywłaszczonej nieruchomości znaczenie miało to, że na tym terenie urządzono zieleń izolacyjną, zgodnie z celem wywłaszczenia i w terminie, o którym mowa w przepisie art. 137 ust. 1 pkt 2 ugn, a realizacja tego zamierzenia nastąpiła przed złożeniem przez E.M. w 1995 r. wniosku o zwrot nieruchomości.

Sąd nie podziela stanowiska E.M., że w niniejszej sprawie zostały naruszone, w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przepisy art. 8 - art. 9, art. 11, art. 77, art. 107 § 1 i 3 Kpa w zw. z art. 140 Kpa i art. 153 Ppsa. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika jakie elementy zagospodarowania terenu miały być wykonane w ramach rozbudowy Z. [...], jakie zostały wykonane i do którego roku (str. 3 i 4 uzasadnienia decyzji). Stanowisko w tym zakresie ma potwierdzenie w materiale dowodowym sprawy. Faktem jest, że Wojewoda [...] nie wskazał kto był inwestorem tego zamierzenia. Z pisma Syndyka Masy Upadłości Z. [...] S.A. w upadłości z dnia [...] marca 2006 r. wynika, że inwestorem budowy obiektów, zgodnie z planem realizacyjnym, były Z. [...], co jest zbieżne z tym, że wnioskodawcą wywłaszczenia i podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania były Z. [...].

Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie jest możliwe precyzyjne wskazanie jakie poszczególne obiekty i w jakich datach były realizowane na spornym gruncie. Uszło uwadze skarżącej, że przedmiotowa inwestycja była planowana do realizacji prawie 40 lat temu. Z pism Urzędu W. z dnia [...] lutego 2006 r. i [...] kwietnia 2006 r. wynika, że inwestycja była realizowana jako obiekt zamknięty i brak jest szczegółowej dokumentacji dotyczącej realizacji inwestycji, w tym pozwoleń budowlanych. E.M., choć zarzuca brak szczegółowego udokumentowania przebiegu procesu inwestycyjnego na spornym gruncie, to nie przedstawiła żadnego dowodu, który podważałby stanowisko zaprezentowane przez Wojewodę [...] w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Jeżeli chodzi o istniejące na nieruchomości urządzenia infrastruktury technicznej (kanalizacyjne, wodociągowe, elektroenergetyczne) trafnie skarżąca zwraca uwagę, że nie zostały wyjaśnione okoliczności ich wybudowania na przedmiotowej nieruchomości. Sąd zwraca uwagę, że - co do zasady - budowa podziemnej infrastruktury technicznej nie koliduje ze zwrotem nieruchomości na rzecz dawnych właścicieli (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 21 października 2008 r., sygn. akt II SA/Łd 664/08). W niniejszej sprawie kwestia ta nie miała jednak przesądzającego znaczenia. W niniejszej sprawie istotne znaczenie miał sposób naziemnego zagospodarowania gruntu o pow. [...] m2 i to że był on zgodny z celem wywłaszczenia. Ta okoliczność stała na przeszkodzie w uwzględnieniu wniosku o zwrot nieruchomości.

Odnosząc się do kwestii niezastosowania się przez Prezydenta W. i Wojewodę [...] do wytycznych zaprezentowanych w uzasadnieniu prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2291/10 Sąd zwraca uwagę, że istotnie Wojewoda [...] nie wyjaśnił okoliczności dotyczących sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowych Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] lutego 2002 r. i nr [...] z dnia [...] lipca 2000 r. i wpływu tej okoliczności na sprawę o zwrot spornego gruntu. Trafnie zwrócił uwagę Wojewoda [...], że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji nr [...] nie dotyczyło niniejszej sprawy. Trzeba mieć na uwadze, że Wojewoda [...] w niniejszej sprawie orzekał na skutek odwołania wniesionego od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] października 2012 r., która dotyczyła odmowy zwrotu terenu będącego własnością Skarbu Państwa o pow. [...] m2, zawierającego się w części obecnej działki nr [...]. Organy obu instancji pominęły to, że nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] dotyczyło postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej nr [...]. Uchybienie to nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy zwrotowej. Z przedłożonego do akt sądowych odpisu decyzji Ministra Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] wynika, że decyzja uwłaszczeniowa nr [...] pozostała w obrocie prawnym. Obecny na rozprawie pełnomocnik skarżącej wskazał, że E.M. tej decyzji nie zaskarżyła, a według wiedzy pełnomocnika decyzja Ministra stała się ostateczna. Z powyższego wynika, że na losy sprawy o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, w aspekcie podmiotowym i przedmiotowym, nie miała wpływu sprawa o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej nr [...], która dotyczyła m.in. terenu o pow. [...] m2. Nie można pominąć i tego, że w niniejszej sprawie organy obu instancji stwierdziły, że część wywłaszczonej nieruchomości o pow. [...] m2 nie stała się zbędna na cel wywłaszczenia i ta okoliczność było podstawą odmowy zwrotu tej części wywłaszczonej nieruchomości. Dopiero gdyby okazało się, że w stosunku do terenu o pow. [...] m2 zostały spełnione przesłanki do zwrotu tej części wywłaszczonej nieruchomości, wówczas organ orzekający w sprawie o zwrot miałyby obowiązek wzięcia pod uwagę toczącej się sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji uwłaszczeniowej nr [...], w szczególności pod kątem rozważenia zawieszenia postępowania o zwrot na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 Kpa, do czasu doprowadzenia do stanu prawnego, w którym podmiot publicznoprawny stanie się na powrót osobą rzeczywiście władającą nieruchomością, której dotyczy wniosek o zwrot (por. wyrok NSA z dnia 29 sierpnia 2006 r., sygn. akt I OSK 879/05, LEX nr 266491).

Biorąc powyższe pod uwagę i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd, na podstawie art. 151 Ppsa orzekł, jak w sentencji wyroku.