Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 358/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2005-10-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 5 ust. 1, art. 7 ust. 1 i ust. 2 pkt 3, art. 11 ust. 3
journal: Dz.U. 2001 nr 125 poz 1371
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym.
Teza: Jedynym organem uprawnionym do wydania zarówno licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego, jak i jej wypisów jest Minister Infrastruktury. To właśnie wypis licencji a nie jej kserokopię powinien przy sobie posiadać kierowca pojazdu samochodowego. Uzyskanie zaś licencji oraz jej wypisów następuje dopiero po spełnieniu ustawowych wymogów wskazanych do uzyskania takiej licencji oraz pobrania odpowiedniej opłaty, przy uwzględnieniu między innymi ilości zgłoszonych pojazdów samochodowych. W praktyce sprowadza się to do tego, iż wydaje się tyle wpisów z licencji ile zostanie zgłoszonych we wniosku pojazdów samochodów.

TEZY

Jedynym organem uprawnionym do wydania zarówno licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego, jak i jej wypisów jest Minister Infrastruktury. To właśnie wypis licencji a nie jej kserokopię powinien przy sobie posiadać kierowca pojazdu samochodowego. Uzyskanie zaś licencji oraz jej wypisów następuje dopiero po spełnieniu ustawowych wymogów wskazanych do uzyskania takiej licencji oraz pobrania odpowiedniej opłaty, przy uwzględnieniu między innymi ilości zgłoszonych pojazdów samochodowych. W praktyce sprowadza się to do tego, iż wydaje się tyle wpisów z licencji ile zostanie zgłoszonych we wniosku pojazdów samochodów.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w dniu 06 października 2005 r. sprawy ze skargi "I." Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez opłaty za przejazd po drogach krajowych - oddala skargę.-


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2004 roku nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego w B., powołując się na art. 92 ust. 1 w zw. z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym (Dz. U. nr 125, poz. 1371 z późniejszymi zmianami) oraz Rozporządzenie Rady (EWG) nr 881/92 z dnia 26 marca 1992 roku, nałożył na skarżącego "I" Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w S. karę pieniężną w kwocie 500 złotych z tytułu przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego bez wymaganego wypisu z licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy. Organ stwierdził, że w czasie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] października 2004 roku, kierowca pojazdu należącego do firmy skarżącego, okazał kserokopie wypisu z licencji potwierdzoną za zgodność przez notariusza.

W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik firmy "I." spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym w związku z art. 2 § 2 i art. 79 pkt. 2 ustawy z dnia 14 lutego 1991 roku prawo o notariacie oraz art. 76 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego poprzez przyjęcie, iż posiadanie przez przewoźnika poświadczonej kserokopii wypisu z licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nie czyni zadość wymaganiom art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Podkreślił ponadto, że dokonane przez notariusza poświadczenie kserokopii licencji jest zgodne z prawem i ma charakter dokumentu urzędowego, a art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym nie przewiduje obowiązku posiadania oryginału licencji, a jedynie wypisu z licencji.

Dyrektor Izby Celnej w B. po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] października 2004 r. nr [...] orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy nawiązując do art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym stwierdził, że podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, dowód uiszczenia należnej opłaty za korzystanie z dróg krajowych, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku. W myśl art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, po spełnieniu ustawowych wymogów. Organem właściwym w sprawie udzielenia licencji w międzynarodowym transporcie drogowym jest zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt. 3 minister właściwy do spraw transportu. Organ także wydaje jej wypisy. Za udzielenie licencji na wykonywania międzynarodowego transportu drogowego rzeczy oraz za wydanie wypisu z licencji pobiera się odpowiednie opłaty regulowane w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 5 lipca 2004 roku w sprawie wysokości opłat za czynności administracyjne związane

z wykonywaniem transportu drogowego oraz za egzaminowanie i wydanie certyfikatu kompetencji zawodowych (Dz. U. nr 159, poz. 1664).

W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego

i obowiązujących w tej mierze przepisów organ odwoławczy uznał, że posiadanie w pojeździe przez wykonującego transport poświadczonej notarialnie kserokopii wypisu z licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nie czyni zadość wymaganiom art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Zatem strona nie posiadała w pojeździe wymaganego wypisu z licencji, stąd nałożona kara w wysokości 500 zł jest zasadna.

W skardze wywiedzionej na powyższą decyzję "I." spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. zarzuciła organowi obrazę art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym w związku z art. 2 § 2 i art. 79 pkt. 2 ustawy prawo o notariacie oraz art. 76 § 1 kpa poprzez przyjęcie,

iż posiadanie przez przewoźnika poświadczonej kserokopii wypisu z licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nie czyni zadość wymaganiom art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym.

Skarżący podkreślił, że art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym wskazuje na obowiązek posiadania przy sobie wypisu z licencji, a nie jego oryginału, a więc może to być również jego odpis lub kserokopia, poświadczona w takiej formie,

z którą przepisy wiążą przymiot prawdziwości.

Dyrektor Izby Celnej w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Dyrektor Izby Celnej w B. przedstawiając tożsame argumenty jak zaskarżonej decyzji reasumując stwierdził, że dokumentami spełniającymi wymagania ustawy o transporcie drogowym są jedynie wypisy z licencji wydawane przez organ udzielający licencji czyli Ministra Infrastruktury, który wydaje je w liczbie odpowiadającej liczbie pojazdów samochodowych określonych we wniosku o udzielenie licencji, a ich uzyskanie przez przedsiębiorcę uzależnione jest od spełnienia ustawowo określonych wymagań oraz wniesienia określonych opłat.

Zdaniem Dyrektora Izby Celnej w B. stan faktyczny i prawny,

w rozpatrywanej sprawie, został w sposób należyty ustalony i wyjaśniony i dawał podstawę do wydania zaskarżonej decyzji. Organy celne działają na podstawie przepisów prawa i mają obowiązek wykonywać nałożone na nie przez te przepisy obowiązki, w tym odnoszące się do wymiaru kar pieniężnych za określone naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, a tym samym podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w B.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie polegała na ustaleniu, czy skarżący

w trakcie kontroli celnej w dniu [...] października 2004 roku mógł posługiwać się kserokopią wypisu z licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nr [...], potwierdzoną przez notariusza za zgodność z oryginałem.

Wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy w pojazdach dokonywanych na terytorium Wspólnoty regulują przepisy rozporządzenia (EWG) nr 881/92 z dnia 26 marca 1992 roku w sprawie dostępu do rynku drogowego przewozu rzeczy we Wspólnocie, na lub z terytorium Państwa Członkowskiego lub w tranzycie przez jedno lub więcej Państw Członkowskich (art. 1 rozporządzenia). Kwestie te w Polsce doprecyzowuje przede wszystkim ustawa

z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym (Dz.U. nr 125, poz. 1371) oraz rozporządzenia wykonawcze.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podjęcie

i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego. Udzielenie, odmowa udzielenia, zmiana lub cofnięcie licencji następuje w drodze decyzji administracyjnej, a organem właściwym w sprawach międzynarodowego transportu drogowego jest - minister właściwy do spraw transportu (art. 7 ust. 1 i ust. 2 pkt. 3 ustawy o transporcie drogowym).

Znamiennym jest również to, co zdaje się skarżący nie dostrzegać, iż ustawa

o transporcie drogowym wprost określa w art. 11 ust. 3, że to organ udzielający licencji wydaje jej wypis lub wypisy w liczbie odpowiadającej liczbie pojazdów samochodowych określonych we wniosku o udzielenie licencji.

Jak trafnie przy tym wskazał Dyrektor Izby Celnej w B. powyższe unormowanie ma dalsze swoje konsekwencje, a mianowicie to iż za wydanie wypisu licencji pobiera się opłaty określone w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury

z dnia 5 lipca 2004 roku w sprawie wysokości opłat za czynności administracyjne związane z wykonywaniem transportu drogowego oraz za egzaminowanie

i wydanie certyfikatu kompetencji zawodowych (Dz.U. nr 159, poz. 1664).

I tak w myśl § 4 w przypadku zgłoszenia we wniosku o udzielenie licencji na wykonywanie transportu drogowego jednego lub więcej niż jednego pojazdu samochodowego, niebędącego taksówką, pobiera się jedną opłatę, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i w § 3, odpowiednią dla okresu ważności licencji, powiększoną o 10 % tej opłaty za każdy pojazd. Natomiast zgodnie z § 5 ust. 1 za wydanie wypisu

z licencji na wykonywanie transportu drogowego na każdy pojazd samochodowy zgłoszony we wniosku o udzielenie licencji pobiera się opłatę w wysokości 1 % opłaty, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i w § 3, stanowiącej podstawę dla obliczenia opłaty jak za udzielenie licencji, a za wydanie wypisu z licencji na każdy pojazd niezgłoszony we wniosku o udzielenie licencji pobiera się opłatę w wysokości 11 % opłaty, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 2, ust. 2 i w § 3, stanowiącej podstawę dla obliczenia opłaty jak za udzielenie licencji (ust. 2 § 5).

Mając na uwadze regulacje ustawy z dnia 6 września 2001 roku o transporcie drogowym oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 5 lipca 2004 roku

w sprawie wysokości opłat za czynności administracyjne związane

z wykonywaniem transportu drogowego oraz za egzaminowanie i wydanie certyfikatu kompetencji zawodowych brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, iż argumenty skarżącego są trafne.

Bezspornym jest, że podczas przejazdu wykonywanego w ramach transportu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, jest obowiązany mieć przy sobie

i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli przede wszystkim, wypis z licencji, kartę opłaty drogowej, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku (art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym).

Cytowane przepisy ustawy i rozporządzenia w sposób jednoznaczny

i klarowny wskazują, iż jedynym organem uprawnionym do wydania zarówno licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego, jak i jej wypisów jest Minister Infrastruktury. To właśnie wypis licencji a nie jej kserokopię powinien przy sobie posiadać kierowca pojazdu samochodowego. Uzyskanie zaś licencji oraz jej wypisów następuje dopiero po spełnieniu ustawowych wymogów wskazanych do uzyskania takiej licencji oraz pobrania odpowiedniej opłaty, przy uwzględnieniu między innymi ilości zgłoszonych pojazdów samochodowych.

W praktyce sprowadza się to do tego, iż wydaje się tyle wpisów

z licencji ile zostanie zgłoszonych we wniosku pojazdów samochodów.

Powyższe przepisy kompleksowo regulują przedstawioną problematykę i nie pozwalają w ocenie Sądu na interpretację rozszerzającą. Nie ma zatem jakichkolwiek podstaw do sięgania w tej mierze do przepisów ustawy z dnia 14 lutego 1991 roku prawo o notariacie (Dz. U. z 2002 roku, nr 42, poz. 369), jak to czyni skarżący.

Przede wszystkim należy podkreślić, iż kserokopia wypisu z licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy nr [...], potwierdzona przez notariusza za zgodność z oryginałem, nie jest już wypisem, tylko jego kserokopią czy też odpisem. Za takim rozumieniem przemawia choćby zwykłe potoczne rozumienie tych słów. Tym bardziej na tle przepisów prawnych i ich wykładni brak jest podstaw do używania słów "wypis" czy "odpis" jako zamienników. Zaakcentowania wymaga to, iż przepisy ustawy prawo o notariacie z dnia 14 lutego 1991 roku zawierają rozdział 9 zatytułowany wypisy, odpisy i wyciągi, który jednoznacznie wskazuje, iż wypis i odpis w rozumieniu także tej ustawy nie są pojęciami tożsamymi. Przy tym należy mieć na względzie, iż jeśli chodzi o wypisy na tle ustawy prawo o notariacie to wypisy zazwyczaj dotyczą aktów notarialnych dokonywanych przez notariusza i wówczas to właśnie mają zgodnie z art. 109 cytowanej ustawy moc prawną oryginału.

Niekwestionowaną okolicznością jest to, że w zgodnie z art. 79 pkt. 2 i 7 prawo o notariacie notariusz sporządza poświadczenia, wypisy, odpisy i wyciągi dokumentów, a czynności zgodne z prawem przez niego dokonane mają charakter dokumentu urzędowego. Niemniej jednak kserokopia wypisu zawsze będzie kserokopią, tyle że poświadczoną notarialnie.

W świetle tego nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, że dysponował on wypisem licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, wskazanym w art. 87 ust. 1 ustawy

o transporcie drogowym, gdyż dysponował on tylko jego kserokopią poświadczoną notarialnie.

Za takim rozumieniem tych przepisów przemawia także art. 76 § 1 ustawy kodeks postępowania administracyjnego, który wskazuje że dokumenty urzędowe sporządzone w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe (w niniejszej sprawie Minister Infrastruktury) w ich zakresie działania stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Nie można zatem dowolnie przyjąć iż organem tym mógłby być także notariusz.

Końcowo należy jeszcze wskazać, iż gdyby przychylić się do wykładni przepisów wskazanej przez skarżącego w praktyce prowadziłoby to do takich sytuacji, że przedsiębiorca ubiegający się o udzielenie licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego rzeczy we wniosku wskazywałby tylko na posiadanie kilku pojazdów samochodowych i uiszczałby opłatę za wydanie wypisów tylko na te pojazdy samochodowe. Natomiast na pozostałe pojazdy samochodowe nie ubiegałby się o wypisy z licencji, a jednie robiłby ich kserokopie poświadczone notarialne, nie uiszczając żadnych opłat z tym związanych. Taka wykładnia zatem jest niedopuszczalna w świetle obowiązujących przepisów.

Jak wynika z powyższego, podany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepis art. 92 ust. 1 i 4 ustawy o transporcie drogowym, przewidywał nałożenie kary pieniężnej na wykonującego transport drogowy naruszającego obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy, a wykaz naruszeń obowiązków lub warunków oraz wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określił załącznik do ustawy. Kara grzywny za wykonywanie transportu drogowego bez posiadania w pojeździe wymaganego wypisu z licencji określona w załączniku do ustawy wynosi 500 zł. Należy zatem uznać, że przepisy prawa, będące podstawą nałożenia w niniejszej sprawie kary pieniężnej, zostały przez organy administracji celnej zastosowane prawidłowo.

Biorąc pod uwagę powyższe, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).