Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1202/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-09-23 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Zwolniono od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 245 par. 1,3, art. 246 par. 1 pkt 2, art. 260
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 23 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu M. G. reprezentowanego przez radcę prawnego A. B. od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 grudnia 2008 r. oddalającego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2003 r. postanawia zwolnić skarżącego od kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

W dniu 10 października 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek skarżącego M. G. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu zainicjowanym skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 20 czerwca 2008 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc listopad 2003 r.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że wniosek opiera się na gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Skarżący oświadczył nadto, że nie posiada żadnych nieruchomości, ani wartościowych ruchomości, gdyż te które posiadał zostały zabezpieczone w postępowaniu, zaś przeprowadzone w mieszkaniu ojca czynności w przedmiocie wyjawienia majątku doprowadziły do ustaleń, że ojciec skarżącego posiada jedynie przedmioty użytku codziennego. Ponadto skarżący podniósł, że pozostaje na utrzymaniu rodziny, gdyż prowadzona działalność gospodarcza generuje straty, a nadto wnioskodawca obciążony jest obowiązkiem łożenia alimentów na dwójkę małoletnich dzieci. Skarżący przedstawił także protokoły zabezpieczenia ruchomości (samochodu ciężarowego M. oraz telewizora) oraz zawiadomienie o zajęciu rachunku w banku [...] S.A.

Na wezwanie referendarza sądowego o dostarczenie dodatkowych informacji o stanie majątkowym i stosownych dokumentów pełnomocnik skarżącego oświadczyła, że alimenty przekazywane są matce dziecka na podstawie orzeczenia sądowego, ale płacone dobrowolnie w porozumieniu z nią w miarę możliwości. Natomiast przedstawienie wyciągów z rachunków bankowych jest niemożliwe z uwagi na to, że jedyny posiadany rachunek bankowy został zabezpieczony przez komornika. Radca prawny A. B. oświadczyła również, że skarżący nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym. Przedłożono nadto zeznanie PIT 36L o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2006, 2007 oraz ewidencję zakupu i sprzedaży towarów w 2007 r.

Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2008 r. referendarz sądowy WSA w Krakowie oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych.

Od powyższego postanowienia skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w ustawowym terminie sprzeciw.

Pismem z dnia 27 lutego 2009 r. skarżący został wezwany w trybie art. 255 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) o złożenie dodatkowego oświadczenia o stanie majątkowym i rodzinnym, w szczególności o podanie czy posiada jakiekolwiek źródło dochodów, czy korzysta z instytucjonalnej pomocy społecznej, czy obciążony jest kredytami lub pożyczkami, udokumentowanie dochodów i kosztów utrzymania ojca skarżącego, wysokości uiszczanych alimentów, wskazanie do kogo należy lokal zajmowany przez skarżącego przed osadzeniem go w areszcie śledczym. Z akt sprawy wynika bowiem, że wobec M.G. zastosowany został środek zabezpieczający w postaci tymczasowego aresztowania.

W odpowiedzi na wezwanie skarżący oświadczył w piśmie z dnia 30 marca 2009 r., że nie posiada żadnych dochodów, gdyż przebywa cały czas w areszcie śledczym, z uwagi na to obecnie nie uiszcza zasądzonych na rzecz małoletnich dzieci alimentów, nie posiada żadnych ruchomości, nieruchomości czy oszczędności, natomiast jest zadłużony w banku [...] S.A., ponadto nie ma żadnej wiedzy na temat dochodów ojca i ponoszonych przez niego kosztów utrzymania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z brzmieniem art. 246 § 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Z treści art. 246 § 1 cytowanej ustawy wynika zatem, że to na podmiocie ubiegającym się o przyznanie prawa pomocy ciąży obowiązek wykazania, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Zdaniem orzekającego w niniejszej sprawie Sądu skarżący M. G. wykazał w sposób przekonujący przesłanki konieczne dla pozytywnego rozpatrzenia wniosku o zwolnienie z kosztów sądowych. W pierwszym rzędzie należy zaznaczyć, że skarżący przebywa w areszcie śledczym, a w związku z tym nie prowadzi działalności gospodarczej, która generowałaby jakiekolwiek dochody mogące służyć uiszczeniu kosztów sądowych. Wprawdzie skarżący oświadczył, że doraźnej pomocy udziela mu ojciec, jednak nie był w stanie z oczywistych względów określić jego dochodów i wydatków czynionych na utrzymanie. Skarżący nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, czy cennych ruchomości, które mógłby spieniężyć, gdyż zostały one zabezpieczone na poczet należności podatkowych, podobnie jak został zajęty jedyny rachunek bankowy skarżącego, a dodatkowo ciąży na skarżącym wysoki kredyt bankowy. Trudna sytuacja materialna doprowadziła również do zaprzestania wywiązywania się przez skarżącego z obowiązku płacenia alimentów na rzecz małoletnich dzieci.

Te wszystkie okoliczności wskazują, zdaniem Sądu jednoznacznie, że obowiązek poniesienia przez skarżącego kosztów postępowania w niniejszej sprawie stanowiłby dla niego zbyt wielkie obciążenie. Rację ma skarżący ponosząc, że instytucja prawa pomocy ma gwarantować realizację prawa strony do sądu. Jakkolwiek stanowi wyłom od zasady powszechności i równości w ponoszeniu ciężarów i świadczeń publicznych (art. 84 Konstytucji RP), to jednak nie może być iluzoryczna.

Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie przepisu art. 245 § 1 i 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł, jak na wstępie.