Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SAB/Wr 1164/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
658
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano do dokonania czynności
Powołane przepisy: article: art. 8 ust. 1,  art. 9 ust. 1 pkt 3,  art. 14,  art. 20
journal: Dz.U. 2021 poz 2373
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
article: art. 149 par. 1 pkt 1,  pkt 3 par. 1a
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia WSA Gabriel Węgrzyn po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2022 r. w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym ze skargi Fundacji L. z siedzibą w W. na bezczynność Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, Nadleśnictwo Przemków w przedmiocie udostępnienia informacji o środowisku I. zobowiązuje Nadleśniczego Nadleśnictwa Przemków Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasów Państwowych do rozpoznania wniosku Fundacji L. w W. z dnia 15 lutego 2022 r. doprecyzowanego pismem z dnia 3 marca 2022 r., w terminie 30 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; II. stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności; III. stwierdza ze bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. zasądza od Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, Nadleśnictwa Przemków na rzecz strony skarżącej kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Skargą z dnia 7 lipca 2022 r ., Fundacja L. z siedzibą w W. (dalej – fundacja, strona skarżąca) zarzuciła Państwowemu Gospodarstwu Leśnemu Lasy Państwowe, Nadleśnictwo Przemków (dalej – organ) bezczynność w sprawie z wniosku o udostępnienie informacji o środowisku.

Jak wynika z treści skargi oraz akt administracyjnych, wnioskiem z dnia 15 lutego 2022 r. wystąpiła o udostępnienie informacji, w którym zawarła pytania odnoszące się do wszelkich procesów konsultacji społecznych, zgłaszania uwag, wniosków, petycji i współuczestniczenia strony społecznej w decyzjach o gospodarce leśnej, które "odbyły się poza procesem tworzenia Planu Urządzenia Lasu (PUL), czyli, inaczej mówiąc tych, które dotyczyły wdrażania już zatwierdzonego PUL, a nie tworzenia nowego PUL" albo "miały miejsce w Nadleśnictwie od 1 stycznia 2018 roku do momentu odpowiedzi na to pismo". Fundacja podkreśliła, że pytania te stanowią kontynuację monitoringu, który przeprowadziła z Siecią Obywatelską W. na przełomie roku 2020/21. W jego wyniku, jak zaznaczyła, wiele z nadleśnictw odmówiło skarżącej dostępu do informacji. Przy czym – jak podniosła – wybrane rozstrzygnięcia zostały zaskarżone do właściwych sądów administracyjnych, które zgodnie z treścią wiadomości elektronicznej "orzekły bezprawność odmowy informacji".

Strona skarżąca wniosła o "przesłanie listy przypadków z okresu od 1 stycznia 2018 r. do momentu odpowiedzi na to pismo, gdy przedstawiciele strony społecznej zgłaszali postulaty, pytania, wnioski i uwagi dotyczące prowadzenia gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa?". Następnie zwróciła się o informacje:

a) "kto zgłaszał postulaty, pytania, wnioski i uwagi dotyczące prowadzenia gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa?",

b) "zagadnień, których dotyczyły pytania, wnioski i uwagi zgłaszane przez stronę społeczną",

c) "rezultatów zgłaszania pytań, postulatów, wniosków i uwag przez stronę społeczną, a w szczególności informacji, czy w wyniku zaangażowania strony społecznej Nadleśnictwo zmodyfikowało swoje plany prowadzenia gospodarki leśnej i jeżeli tak, to w jaki sposób",

d) "dokumentacji komunikacji Nadleśnictwa ze stroną społeczną".

Następnie 3 marca 2022 r. do organu wpłynął wniosek z 15 lutego 2022 r., opatrzony podpisem elektronicznym.

W odpowiedzi Nadleśniczy, w piśmie z 25 marca 2022 r., wskazał, że przedmiotowy wniosek, wbrew twierdzeniom fundacji, nie obejmuje informacji o środowisku i jego ochronie w rozumieniu art. 8 ust. 1 z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r., poz. 2373 ze zm., dalej jako: u.u.i.ś.). Organ podkreślił, że żądana informacja nie stanowi informacji o środowisku i jego ochronie w rozumieniu art. 8 ust. 1 i art. 9 ust. 1 u.u.i.ś.

W skardze na bezczynność organu, skarżąca zarzuciła organowi naruszenie:

– "art. 74 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r, w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji o stanie i ochronie środowiska poprzez pominięcie tego przepisu, co doprowadziło do nieudostępnienia wnioskowanych informacji",

– "art. 8 ust. 1 i art. 9 ust. 1 pkt 3 u.u.i.ś",

– "art. 74 ust. 4 Konstytucji RP należy również wskazać na 8 ust. 2 u.u.i.ś poprzez działanie wbrew obowiązkowi wynikającemu z tych przepisów",

– "art. 14 ust. 1 u.u.i.ś w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w ciągu miesiąca od dnia złożenia wniosku, poprzez brak udostępnienia informacji we wskazanym terminie".

W treści skargi na bezczynność zamieszczono żądania dotyczące: zobowiązania organu do załatwienia wniosku z 15 lutego 2022 r., stwierdzenia, że podmiot zobowiązany dopuścił się bezczynności oraz zasądzenia kosztów według norm przepisanych.

W doręczonej sądowi odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, wskazując, że w sprawie nie występuje stan bezczynności, bowiem organ zawiadomił o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji. Nadto w ocenie organu żądane informacje nie stanowią informacji o środowisku, o czym poinformowano fundację pismem z dnia 25 marca 2022 r. Powołując się na przepis art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy, organ wyjaśnił, że spośród elementów wymienionych w tych przepisach w niniejszej sprawie przedmiotem rozważań mogą być "plany w sprawie ochrony środowiska", "działania wpływające lub mogące wpłynąć na elementy środowiska", a także "środki i działania, które mają na celu ochronę tych elementów". Wskazując na art. 6 ust. 1 pkt 1a i 6 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2022 r. poz. 672 ze zm.), organ wskazał, że plan urządzenia lasu, jako podstawowy dokument gospodarki leśnej, służy realizacji jej celów i zadań, a trwale zrównoważona gospodarka leśna opiera się na wypełnianiu przez lasy zarówno funkcji ochronnych, gospodarczych, jak i społecznych. Plan urządzenia lasu, choć ma na celu między innymi ochronę elementów środowiska, nie jest jednak "planem w sprawie ochrony środowiska" ani "środkiem, który ma na celu ochronę tych elementów". Organ podkreślił, że czym innym są informacje dotyczące konkretnego dokumentu (planu), a czym innym informacje o postulatach, wnioskach i uwagach dotyczących prowadzenia gospodarki leśnej, które dotyczyły wdrażania już zatwierdzonego planu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.

Przedmiot postępowania w niniejszej sprawie stanowiła bezczynność w zakresie rozpoznania wniosku skarżącej fundacji, złożonego w trybie u.u.i.ś. Regulacja ta znajduje zastosowanie w sprawie z uwagi na normę kolizyjną sformułowaną w art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako u.d.i.p.). Stosownie do jej treści przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, pod warunkiem, że nie ograniczają obowiązków przekazywania informacji publicznej do centralnego repozytorium informacji publicznej, o którym mowa w art. 9b ust. 1 u.d.i.p. W orzecznictwie wskazuje się, że regulacje dotyczące dostępu do informacji publicznej, zawarte w innych aktach prawnych, wyłączają możliwość domagania się udostępnienia informacji publicznej w oparciu o unormowania u.d.i.p. Istnienie innych zasad czy trybu udostępniania informacji publicznych wyłącza stosowanie u.d.i.p. w zakresie regulowanym wyraźnie tymi szczególnymi ustawami. Ww. przepis oznacza, że wszędzie tam, gdzie konkretne sprawy dotyczące zasad i trybu dostępu do informacji będącej informacją publiczną uregulowane są inaczej w u.d.i.p., a inaczej w ustawie szczególnej dotyczącej udostępnienia informacji, zaś stosowania obu tych ustaw nie da się pogodzić - pierwszeństwo mają przepisy ustawy szczególnej (por. wyrok NSA z dnia 26 lutego 2020 r., I OSK 3322/18, publ. CBOSA oraz uchwała NSA z dnia 9 grudnia 2013 r., I OPS 8/13; ONSAiWSA 2014, Nr 3, poz. 38). Skoro zatem u.u.i.ś. określa zasady i tryb postępowania w sprawach udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie (por. art. 1 pkt 1 lit. a ustawy), przepisy u.d.i.p. w tym zakresie nie znajdują zastosowania (por. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2016 r., I OSK 462/15, publ. CBOSA).

Oceniając w dalszej kolejności dopuszczalność skargi, podkreślić należy, że jej wniesienie nie było ograniczone terminem, jak również nie musiało być poprzedzone żadnym środkiem zaskarżenia. Znajdująca w sprawie zastosowanie ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, która reguluje w sposób kompleksowy dostęp do tej informacji, nie przewiduje środka zaskarżenia w tym zakresie. Ustalony w art. 53 § 2b p.p.s.a. wymóg wniesienia ponaglenia odnieść należy do bezczynności organu odnośnie do spraw rozpoznawanych w trybie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej k.p.a.). Przepisy te stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie oraz do terminu załatwienia wniosku o udostępnienie informacji i przekazania wniosku podmiotowi, w którego posiadaniu znajduje się żądana informacja (art. 14 ust. 2 i art. 19 ust. 2 pkt 1 u.u.i.ś.). Powyższe oznacza, że nie mają one zastosowania do faz poprzedzających wydanie decyzji i tym samym w przypadku bezczynności w sprawach dotyczących udzielania informacji o środowisku i jego ochronie brak jest podstaw do stosowania art. 37 k.p.a.

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie była więc dopuszczalna i podlegała rozpoznaniu.

Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na bezczynność zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie, co wynika z art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W przypadku skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie obowiązkiem sądu jest zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy. Dopiero stwierdzenie, że podmiot, do którego zwróciła się strona skarżąca, był zobowiązany do udzielenia informacji o środowisku i jego ochronie oraz że żądana informacja miała charakter informacji o środowisku i jego ochronie - w rozumieniu przepisów ustawy, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.

Wobec brzmienia przepisu art. 8 ust. 1 u.u.i.ś. nie może być kwestionowanym, że Nadleśniczy Nadleśnictwa Przemków Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji o środowisku i jego ochronie. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 1 u.u.i.ś. władze publiczne obowiązane są do udostępniania każdemu informacji o środowisku i jego ochronie. W myśl art. 3 ust. 1 pkt 15a u.u.i.ś., ilekroć w ustawie jest mowa o władzach publicznych - rozumie się przez to: Sejm, Senat, Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, organy administracji, sądy, trybunały oraz organy kontroli państwowej i ochrony prawa. Przy czym zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 9 lit. a-b u.u.i.ś. pod pojęciem organu administracji rozumie się: ministrów, centralne organy administracji rządowej, wojewodów, działające w ich lub we własnym imieniu inne terenowe organy administracji rządowej, organy jednostek samorządu terytorialnego (lit. a), inne podmioty wykonujące zadania publiczne dotyczące środowiska i jego ochrony (lit. b). Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, lasami stanowiącymi własność Skarbu Państwa zarządza Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe. Z kolei według art. 32 ust. 1 tego aktu Lasy Państwowe jako państwowa jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej reprezentuje Skarb Państwa w zakresie zarządzanego mienia. Zadania nadleśniczego określa art. 35 ustawy o lasach, który w ust. 1 stanowi, że nadleśniczy prowadzi samodzielnie gospodarkę leśną w nadleśnictwie na podstawie planu urządzenia lasu oraz odpowiada za stan lasu, a w szczególności: reprezentuje Skarb Państwa w stosunkach cywilnoprawnych, w zakresie swojego działania (pkt 1); kieruje nadleśnictwem jako podstawową jednostką organizacyjną Lasów Państwowych (pkt 2); bezpośrednio zarządza lasami, gruntami i innymi nieruchomościami Skarbu Państwa, pozostającymi w zarządzie Lasów Państwowych (pkt 2a). Przedstawione regulacje nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że Nadleśniczy Nadleśnictwa Przemków, któremu powierzono realizację zadań publicznych w zakresie ochrony środowiska, to podmiot wymieniony w art. 8 ust. 1 ustawy, zobowiązany zasadniczo do udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie.

Zakres przedmiotowy informacji o środowisku, które podlegają udostępnieniu, w trybie u.u.i.ś., określa art. 9 ust. 1 u.u.i.ś. Stosownie do jego brzmienia udostępnieniu podlegają m.in. informacje dotyczące: stanu elementów środowiska, takich jak: powietrze, woda, powierzchnia ziemi, kopaliny, klimat, krajobraz i obszary naturalne, w tym bagna, obszary nadmorskie i morskie, a także rośliny, zwierzęta i grzyby oraz inne elementy różnorodności (pkt 1); środków, takich jak: środki administracyjne, polityki, przepisy prawne dotyczące środowiska i gospodarki wodnej, plany, programy oraz porozumienia w sprawie ochrony środowiska, a także działań wpływających lub mogących wpłynąć na elementy środowiska, o których mowa w pkt 1, oraz na emisje i zanieczyszczenia, o których mowa w pkt 2, jak również środków i działań, które mają na celu ochronę tych elementów (pkt 3); raportów na temat realizacji przepisów dotyczących ochrony środowiska (pkt 4); analiz kosztów i korzyści oraz innych analiz gospodarczych i założeń wykorzystanych w ramach środków i działań, o których mowa w pkt 3 (pkt 5). Uwzględniając art. 74 ust. 3 Konstytucji RP, który przewiduje, że każdy ma prawo do informacji o stanie i ochronie środowiska, w piśmiennictwie oraz orzecznictwie podnosi się, że prawo to ma zakres znacznie szerszy, aniżeli wynikać to by mogło z literalnej treści art. 9 ust. 1 u.u.i.ś. (por. m.in. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 21 kwietnia 2021 r., II SA/Go 147/21 oraz wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2020 r., I OSK 3483/18, publ. CBOSA). Udostępnieniu podlega bowiem każda informacja o środowisku, niezależnie od tego, czy została ona wymieniona w art. 9 ust. 1 u.u.i.ś., chyba że organ ochrony środowiska, na podstawie przepisów ustawy wykaże, że w konkretnej sprawie nie ma możliwości udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie. Ustalając przedmiotowy zakres informacji o środowisku, które mają być udostępnione, należy zatem mieć na względzie, że prawo do tych informacji jest gwarantowane konstytucyjnie, co potwierdza art. 4 u.u.i.ś., stanowiący o powszechnym dostępie do informacji o środowisku i jego ochronie. Oznacza to, że udostępnienie tego rodzaju informacji jest regułą, a odstępstwa od niej mają charakter wyjątkowy i powinny wprost wynikać z przepisów prawa jednoznacznie określających, jakiego rodzaju informacje nie podlegają udostępnieniu (art. 16 u.u.i.ś.).

Jak wynika z akt sprawy, wniosek skarżącej dotyczył postulatów, wniosków i uwag, zgłoszonych w określonym przedziale czasowym do Nadleśnictwa przez stronę społeczną, w kwestiach związanych z realizacją gospodarki leśnej, rezultatów działań podjętych przez organ w następstwie tych postulatów (wniosków, uwag) oraz planowanych zmian w zakresie komunikacji ze stroną społeczną, a więc kwestii odnoszących się wprost do stanu elementów środowiska i jego ochrony. Podkreślić przy tym wypada, że plan urządzenia lasu to podstawowy dokument gospodarki leśnej opracowywany dla określonego obiektu, zawierający opis i ocenę stanu lasu oraz cele, zadania i sposoby prowadzenia gospodarki leśnej (art. 6 ust. 1 pkt 6 ustawy o lasach), według którego prowadzi się trwale zrównoważoną gospodarkę leśną (art. 7 ust. 1 ustawy o lasach), prowadzoną również z zachowaniem m.in. zasad: powszechnej ochrony lasów, trwałości ich utrzymania oraz ciągłości i zrównoważonego wykorzystania wszystkich funkcji lasów (art. 8 pkt 1-3 ustawy o lasach). Każde więc działanie związane z prowadzeniem gospodarki leśnej i realizacją planu urządzenia lasu, ma związek ze środowiskiem oraz jego ochroną. Oceny tej nie zmienia podnoszona przez Nadleśniczego okoliczność, że plan urządzania lasu obejmuje również pozyskiwanie drewna, żywicy, choinek, karpiny, kory, igliwia, zwierzyny oraz płodów runa leśnego oraz realizację pozaprodukcyjnych funkcji lasu, jako elementów gospodarki leśnej zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach. Te działania bowiem, mimo że nie są wprost nakierowane na ochronę środowiska, mają jednak wpływ na stan środowiska.

Tym samym informacje o podjętych przez stronę społeczną działaniach w postaci postulatów, pytań, wniosków i uwag, które kierowane były do organu, a dotyczących prowadzenia gospodarki leśnej przez Nadleśnictwo oraz informacje o sprzężonych z nimi działaniach podjętych w ich następstwie przez organ wraz z dokumentacją komunikacji Nadleśnictwa ze stroną społeczną w tym zakresie, mieszczą się w pojęciu informacji o środowisku i jego ochronie, zdefiniowanym szeroko w art. 9 ust. 1 pkt 3 u.u.i.ś. Ponadto chodzi nie tylko o działania wpływające na elementy środowiska wskazane w art. 9 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś., ale również mogące wpłynąć na to środowisko oraz na jego ochronę (por.: wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 2021 r., IV SAB/Wr 259/21; wyrok WSA w Opolu z dnia 23 marca 2021 r., II SA/Op 40/21, publ. CBOSA). Część pytań sformułowanych przez skarżącą we wniosku o udostępnienie informacji dotyczyła zgłoszonych do organu przez stronę społeczną postulatów, wniosków i uwag w sprawach związanych z prowadzoną gospodarką leśną oraz ewentualnych rezultatów tych działań, a więc kwestii odnoszących się wprost do stanu lub ochrony elementów środowiska. Inną rzeczą natomiast jest to, czy faktycznie takie postulaty, wnioski i uwagi były do organu kierowane i czy skutkowały podjęciem konkretnych środków lub wdrożeniem działań wpływających lub mogących wpłynąć na elementy środowiska, czy też mających na celu ochronę tych elementów.

Niewątpliwie zatem rację ma strona skarżąca dowodząc, że jej wniosek podlega rozpoznaniu w trybie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.

Ponieważ przepisy p.p.s.a. nie definiują pojęcia bezczynności, inaczej niż na gruncie k.p.a., zasadne jest posiłkowanie się wykładnią systemową i odwołanie się do definicji formułowanej w przepisach k.p.a. "Bezczynność" postępowania administracyjnego zdefiniowana została w art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. k.p.a. Wynika z niego, że "bezczynność" wystąpi wówczas, gdy "nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1".

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy konieczne jest wskazanie na przepis art. 14 u.u.i.ś. stanowiący, że władze publiczne udostępniają informacje o środowisku i jego ochronie bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca od dnia otrzymania wniosku (ust. 1). Termin, o którym mowa w ust. 1, może zostać przedłużony do 2 miesięcy ze względu na stopień skomplikowania sprawy. W tym przypadku przepisy art. 35 § 5 i art. 36 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio (ust. 2). W przypadku odmowy udostępnienia informacji, przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio (ust. 5).

Na podstawie art. 14 ust. 1 u.u.i.ś. podmiot, do którego skierowane jest żądanie udostępnienia informacji, jeżeli uzna ją za informację o środowisku i jego ochronie, udostępnia tę informację przez zwykłą czynność materialno-techniczną albo na podstawie art. 20 ust. 1 u.u.i.ś. wydaje decyzję o odmowie udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie. Natomiast jeżeli podmiot, do którego skierowane jest żądanie udostępnienia informacji uzna, że informacja ta nie stanowi informacji o środowisku, winien - w drodze pisma - poinformować wnioskodawcę o zajętym stanowisku. Stanowisko Sądu w tym zakresie znajduje poparcie w literaturze przedmiotu, gdzie wskazuje się, że z uwagi na otwarty katalog danych stanowiących informację o środowisku, wynikający z art. 9 u.u.i.ś., to władze publiczne muszą przekonująco uzasadnić, dlaczego konkretnych danych nie uznają za taką informację, a uzasadnienie to winno dokonać się w piśmie, niestanowiącym decyzji o odmowie udostępnienia informacji (por. A. Haładyj, Odmowa udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie, Warszawa 2019, s. 21).

Jak wynika z akt sprawy, skarżąca wniosek o udzielenie informacji złożyła w dniu 15 lutego 2022 r. W dalszej kolejności organ pismem z dnia 25 marca 2022 r. poinformował skarżącą, że jej wniosek nie obejmuje informacji o środowisku i jego ochronie i w związku z tym pozostawił go bez rozpoznania. Jak wyżej wskazano, w ocenie Sądu, informacje o podjętych przez stronę społeczną działaniach w postaci postulatów, pytań, wniosków i uwag, które kierowane były do organu, a dotyczących prowadzenia gospodarki leśnej przez Nadleśnictwo oraz informacje o sprzężonych z nimi działaniach podjętych w ich następstwie przez organ wraz z dokumentacją komunikacji Nadleśnictwa ze stroną społeczną w tym zakresie, mieszczą się w pojęciu informacji o środowisku i jego ochronie, zdefiniowanym szeroko w art. 9 ust. 1 pkt 3 u.u.i.ś. W konsekwencji organ winien w tej sprawie albo udostępnić wnioskowane informacje o środowisku i jego ochronie w formie czynności materialno-technicznej (art. 14 ust. 1 u.u.i.ś.), albo wydać decyzję o odmowie ich udostępnienia w okolicznościach przewidzianych w art. 20 ust. 1 u.u.i.ś. Nie ulega zatem wątpliwości, że organ pozostaje bezczynny, bowiem na moment wniesienia skargi sprawa nadal nie jest załatwiona w przewidzianej prawem formie.

W świetle zaistniałych w sprawie okoliczności Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), co orzeczono w pkt II sentencji wyroku.

Jak wynika z art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Przepis art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie określa, jakimi kryteriami powinien kierować się sąd, określając organowi termin do wykonania wyroku przez podjęcie nakazanych w nim działań. W związku z tym należy przyjąć, że sąd dysponuje w tym zakresie swobodą, przy czym powinien kierować się przede wszystkim interesem strony, a jako wytyczne traktować terminy ustawowe do załatwiania spraw w postępowaniu, w którym nastąpiła bezczynność lub przewlekłość organu administracji publicznej.

Sąd w niniejszej sprawie zobowiązał organ do rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 15 lutego 2022 r. w terminie 30 dni, mając na względzie charakter sprawy oraz dotychczasowy okres zwłoki, co orzeczono w pkt I sentencji wyroku.

Jak wynika z art. 149 § 1a p.p.s.a., stwierdzając przewlekłość lub bezczynność organu sąd jednocześnie stwierdza, czy przewlekłość lub bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

"Rażące" naruszenie prawa jest kwalifikowaną postacią naruszenia prawa. Orzeczenie o kwalifikowanej formie bezczynności lub przewlekłości winno być zarezerwowane dla sytuacji szczególnych, oczywistych i niedających się w żaden sposób usprawiedliwić. Jednakże w celu ustalenia, czy naruszenie prawa jest rażące, należy uwzględnić nie tylko proste zestawienie terminów rozpoczęcia postępowania i jego zakończenia, lecz także warunkowane okolicznościami materialnoprawnymi sprawy czynności, jakie powinien podjąć organ, dążąc do merytorycznego rozstrzygnięcia konkretnej sprawy. Samo przekroczenie przez podmiot zobowiązany ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy, musi być szczególnie znaczące i niezaprzeczalne, a rażące opóźnienie w podejmowanych czynnościach musi być pozbawione racjonalnego uzasadnienia (wyrok NSA z 17 maja 2019 r., I OSK 2171/17, publ. CBOSA).

W kontrolowanej sprawie bezczynność nie miała wyżej określonego charakteru. Na ocenę tę niewątpliwie wpływa podnoszona w odpowiedzi na skargę okoliczność, że organ zareagował na wniosek pismem z dnia 25 marca 2022 r.

Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w punkcie III sentencji wyroku, stwierdzając bezczynność bez rażącego naruszenia prawa.

O kosztach postanowił zgodnie z art. 200 p.p.s.a. uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi (punkt IV sentencji wyroku).

Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a.