Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 570/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2010-03-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7,  art. 77 par. 1,  art. 80,  art. 84,  art. 107 par. 3,  art. 162 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 83 ust. 1 i 3,  art. 84 ust. 1
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 880
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Cisek Sędzia NSA Julia Szczygielska ( spr.) Protokolant Aleksandra Siwińska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 marca 2010 r. sprawy ze skargi Spółki A Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji zezwalającej na usunięcie drzew I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu decyzją z dnia [...] sierpnia 2009r., Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J.G. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta J.G. z dnia [...] lipca 2009r., Nr [...], o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Prezydenta Miasta J.G. z dnia 15 lipca 2004 r., nr [...], zezwalającej na usunięcie drzew rosnących na terenie działek nr 326, 328 i 325/2 w J.G. przy ul. [...].

Organ odwoławczy rozstrzygnięcie swe oparł na następujących ustaleniach faktycznych i prawnych:

Decyzją Prezydenta Miasta J.G. z dnia 15 lipca 2004 r., nr [...] po rozpatrzeniu wniosku Spółki A w Z., orzeczono o:

1) zezwoleniu tej Spółce na usunięcie czterech drzew (jednego klonu pospolitego i trzech jesionów wyniosłych) z nieruchomości objętej działkami gruntu o numerach 326, 328 i 325/2 położonych w J.G. przy ul. [...],

2) wymierzeniu za usunięcie drzew wymienionych w punkcie 1 opłaty w łącznej wysokości 56.272,23 zł,

3) zawieszeniu uiszczenia opłaty wymienionej w punkcie 2 na okres trzech lat od dnia posadzenia innych 10 drzew, pod warunkiem zachowania ich żywotności,

4) odmowie zezwolenia na usunięcie trzech drzew (jesionów wyniosłych),

5) zobowiązaniu spółki do dokonania nasadzeń dziesięciu innych drzew (sosny czarnej, sosny pospolitej, jodły jednobarwnej, choiny kanadyjskiej, świerku białego i świerku kłującego) w zamian za drzewa, na które wydano zezwolenie na ich usunięcie w terminie do dnia 31 czerwca 2005 r.

W dniu 1 kwietnia 2005 r. funkcjonariusz Straży Miejskiej stwierdził, że na posesji w J.G. przy ul. [...] dokonano wycięcia czterech drzew o średnicy po około 25 cm każde. Wskutek tego zawiadomienia organ I instancji wszczął postępowanie w tej sprawie, przeprowadzając w dniu 25 kwietnia 2005r. wizję w miejscu usunięcia drzew, w trakcie której K.S. - prezes zarządu Spółki B - oświadczyła, że Spółka jest właścicielem przedmiotowej nieruchomości od sierpnia 2004r. Jednocześnie oświadczyła, że poprzedni właściciel nieruchomości - spółka A - wyciął cztery drzewa zgodnie z decyzją nr [...]. Na początku kwietnia 2005 r. aktualni właściciele zauważyli zaś wycięcie przez nieznanych sprawców czterech dodatkowych drzew, o czym niezwłocznie powiadomili policję, uważając, że doszło do nielegalnego ich usunięcia. K.S. oświadczyła, że obecnie usunięte drzewa to były jesiony o średnicach: 38 cm, 28 cm, 30 cm i 26 cm.

W dniu 29 kwietnia 2005 r. Komisariat I Policji w J.G. powiadomił organ I instancji, że podjęte czynności nie doprowadziły do ustalenia sprawców wycięcia drzew. Po tej informacji organ zaprzestał dalszych czynności.

Pismem z dnia 20 sierpnia 2007 r. spółka A wniosła do organu pierwszej instancji o uchylenie decyzji nr [...] z powodu sprzedaży działek nr 326, 328 i 325/2. Organ I instancji zażądał od spółki wyjaśnienia, dlaczego decyzja nie została wykonana. Odpowiedzią spółki była informacja, że decyzja nie została wykonana z powodu krótkiego czasu pomiędzy otrzymaniem decyzji a sprzedażą nieruchomości. Jednocześnie spółka powiadomiła, że wszystkie dokumenty dotyczące działek nr 326, 328 i 325/2 zostały przekazane nabywcy. W tych warunkach organ I instancji przeprowadził w dniu 15 października 2007r. kolejną wizję na nieruchomości, w trakcie której A.P. - przedstawiciel spółki A - oświadczyła, że do dnia 26 sierpnia 2004 r. jej przedsiębiorstwo nie usuwało żadnych drzew z działek nr 326 i 325/2. Z protokołu tej czynności wynika ponadto, że cztery drzewa wymienione w punkcie 1 decyzji nr [...] zostały wycięte w okresie pomiędzy dniem 16 lipca 2004 r. a dniem 25 kwietnia 2005 r., a drzewa wymienione w punkcie 4 tej decyzji zostały usunięte przed dniem 1 kwietnia 2005 r. przez nieznanych sprawców. Z protokołu wynika też, że wszystkie drzewa wymienione w decyzji nr [...] rosły na działce nr 326 (z tyłu dawnych budynków) oraz że do dnia 15 października 2007r. na działkach nr 326 i 325/2 nie dokonano nasadzeń drzew, o których mowa w punkcie 5 decyzji nr [...]. Pismem z dnia 5 listopada 2007 r. organ I instancji zwrócił się do spółki B o wyjaśnienie, czy w chwili zakupu przez spółkę działki nr 326 rosły na niej cztery drzewa (trzy jesiony i jeden klon). W odpowiedzi pismem z dnia 12 listopada 2007r. prezes zarządu spółki B R.N. poinformował, że nie posiada szczegółowej wiedzy co do tych drzew, ale wie, że drzewa były wycięte prawdopodobnie przez wandali, którzy dokonali kradzieży z posesji przęseł metalowych, co było zgłoszone na policji.

Pismem z dnia 11 sierpnia 2008r. spółka A wniosła o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji nr [...] z dnia 15 lipca 2004 r., argumentując, że pomimo, iż uzyskała zezwolenie na usunięcie drzew, to decyzji tej nie wykonała. Rozpoznając ten wniosek organ I instancji wydał decyzję z dnia 19 grudnia 2008 r., nr [...] o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji. Po rozpoznaniu odwołania spółki A - Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J.G. decyzją z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...], uchyliło decyzję organu I instancji i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu tej decyzji kasacyjnej Kolegium wskazało, że organ I instancji powinien dążyć do dokładnego wyjaśnienia sprawy, a w szczególności ustalenia, w jakich okolicznościach doszło do usunięcia drzew. Organ I instancji rozpoznając sprawę ponownie przeprowadził w dniu 24 kwietnia 2009r. rozprawę administracyjną, a nadto przesłuchał w charakterze świadka K.S., A.P., M.K. i M.R.. Czynności te nie doprowadziły do jednoznacznych ustaleń, kto i kiedy usunął drzewa.

W tych warunkach organ I instancji wydał opisaną wyżej decyzję z dnia [...] lipca 2009r., Nr [...] o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Prezydenta Miasta J.G. z dnia 15 lipca 2004 r., nr [...].

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J.G. nie uwzględniło odwołania skarżącej Spółki i zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] sierpnia 2009r., Nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając swe rozstrzygnięcie Kolegium stwierdziło, że bezsporne jest w sprawie, iż odwołująca się występując w dniu 16 czerwca 2004r. do organu I instancji o zezwolenie na wycięcie pięciu drzew rosnących na nieruchomości obejmującej działki gruntu nr 326, 328 i 325/2 w J.G. przy ul. [...] powołała się na istnienie zagrożenia dla życia i zdrowia jej klientów, którzy przebywali na terenie hurtowni spółki. Odwołująca się spółka w swoim wniosku podała też, że jest w stanie dokonać wycinki drzew we własnym zakresie. W dniu 16 lipca 2004 r. prezes skarżącej spółki J.F. osobiście odebrał decyzję z dnia 15 lipca 2004 r. od organu pierwszej instancji. Przyjąć należy za bezsporny fakt, iż w dniu wydawania i doręczania decyzji z dnia 15 lipca 2004 r. cztery drzewa, na które organ pierwszej instancji wydał zezwolenie na ich usunięcie, rosły na terenie nieruchomości odwołującej się. Bezsporne są również i te fakty, iż: 1) nieruchomość została w dniu 26 sierpnia 2004 r. sprzedana spółce B; 2) w dniu 25 kwietnia 2005 r. wymienione cztery drzewa były już wycięte; 3) nie dokonano w ogóle nasadzeń nowych dziesięciu drzew na terenie posesji przy ul. [...] w J.G.; 4) nikt nie zgłaszał bezprawnego usunięcia wymienionych czterech drzew.

Kolegium wskazało, że zgodnie z przepisem art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jednak władny jest to uczynić jedynie wówczas, gdy decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub interesie strony. Bezprzedmiotowość decyzji wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialno-prawnego, nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej. Przyczynami tymi są m. in.: ustanie bytu podmiotu, zniszczenie lub przekształcenie rzeczy, rezygnacja z uprawnień przez stronę, a także zmiana stanu faktycznego uniemożliwiająca wykonanie decyzji lub zmiana w stanie prawnym w przypadku, gdy powoduje ona taki skutek. Dopiero ustalenie bezprzedmiotowości decyzji stwarza podstawę do stwierdzenia jej wygaśnięcia albo z mocy odrębnego przepisu prawa albo też po ustaleniu przez organ administracyjny, że leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Potwierdzone zostało też w orzecznictwie sądów administracyjnych, że art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. z natury rzeczy dotyczy decyzji, które albo nie zostały jeszcze wykonane i na skutek określonych zdarzeń faktycznych wykonanie ich stało się bezprzedmiotowe (niemożliwe), albo decyzji, które są w trakcie wykonywania lub wykonane w części, ale dalsze ich wykonywanie może być uznane za bezprzedmiotowe.

Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy Kolegium stwierdziło, że nie doszło do bezprzedmiotowości decyzji z dnia 15 lipca 2004r. a to z tej przyczyny, że decyzja ta zawiera w sobie szereg rozstrzygnięć, w tym co jest istotne -zezwolenie na usunięcie czterech drzew i wymierzenie opłaty za ich usunięcie, przy czym pobór opłaty został uzależniony od skutecznego dokonania nasadzeń dziesięciu nowych drzew. Z poczynionych ustaleń faktycznych wynika, iż zasadniczy cel decyzji w części zezwalającej na usunięcie drzew został zrealizowany - drzewa zostały usunięte. Okoliczność, iż przeprowadzone postępowanie dowodowe nie doprowadziło do jednoznacznego ustalenia kto i kiedy drzewa wyciął, nie pozwala na przyjęcie, jak to twierdzi odwołujący się, iż decyzja nie została wykonana, skoro drzewa usunięto po wydaniu decyzji, a adresat decyzji (ani następny właściciel nieruchomości) nie zgłaszali nielegalnego wycięcia drzew. Odwołująca się nie wykazała, iż usunięcie drzew odbyło się poza jej wolą. Zdaniem Kolegium - nie wystarczą w tym zakresie same zapewnienia odwołującej się. W okolicznościach sprawy usunięcie drzew nastąpiło w zgodzie z celem decyzji (osiągnięty został cel decyzji) i oznacza, że w tej części została ona wykonana. Skutkiem takiego ustalenia jest stwierdzenie, że nie można w takim razie uznać, iż decyzja nie została wykonana w całości i że w ten sposób jest ona bezprzedmiotowa. W sytuacji, gdy drzewa zostały usunięte z nieruchomości i nie zostały zastąpione innymi drzewami, to nie ma bezprzedmiotowości decyzji także w tej części, która dotyczy poniesienia opłaty za usunięcie drzew.

Nie można w sprawie pominąć i tej okoliczności, że przedmiotowe drzewa zostały usunięte z nieruchomości przed dniem 25 kwietnia 2005r. i odwołująca się została o tym fakcie powiadomiona przez organ I instancji pismem z dnia 12 kwietnia 2005r., to jednak odwołująca się nie przedsięwzięła kroków zmierzających do dokonania nasadzeń, czy to poprzez wykonanie ich samodzielnie, czy to poprzez powiadomienie spółki B o takim obowiązku wynikającym z decyzji z dnia 15 lipca 2004 r. Wówczas nie upłynął jeszcze termin 31 czerwca 2005 r. do dokonania nasadzeń, o których stanowi punkt V. 2. decyzji. Nadto dopiero po upływie terminu wynikającego z punktu III. decyzji tj. 31 czerwca 2008 r., czyli gdy pojawił się obowiązek zapłaty opłaty określonej w punkcie II decyzji, odwołująca się pismem z dnia 11 sierpnia 2008 r. wystąpiła o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji. A zatem również z tego powodu, że odwołująca się wnosi o stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, która została częściowo wykonana i upłynęły terminy związane z tym częściowym wykonaniem decyzji, nie można stwierdzić bezprzedmiotowości decyzji, która to bezprzedmiotowość w zasadzie dotyczyłaby ponoszenia opłaty za usunięcie drzew, które nie zostały zastąpione nowymi nasadzeniami.

Skoro ustalone zostało, że nie wystąpił przypadek bezprzedmiotowości, to w ocenie Kolegium - nie było podstaw do badania dalszych przesłanek wymaganych do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, choć z pewnością nie ma przepisu prawa, który wymagałby stwierdzenia wygaśnięcia decyzji zezwalającej na usunięcie drzew.

Niezasadne także w ocenie organu odwoławczego - okazały się zarzuty naruszenia przez organ I instancji przepisów postępowania, jako że te naruszenia nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. Z treści zarzutów odwołania wynika żądanie, aby organy administracyjne w trybie postępowania administracyjnego wyjaśniły dokładnie okoliczności usunięcia drzew i to w sytuacji, gdy postępowanie organów ścigania prowadzone w kwietniu 2004 r. nie doprowadziło do takich ustaleń i gdy odwołująca się nie przedstawiła żadnych dowodów, które mogłyby pomóc w takich ustaleniach. Świadek K.S. zeznawała w sprawie rozbieżnie dwa razy, przy czym z drugiego jej przesłuchania wynika, że nie zna szczegółów odnośnie drzew rosnących na nieruchomości. Zeznania M.K., który miał mieć szerszą wiedzę o stanie drzew na nieruchomości również nie wniosły do sprawy istotnej wiedzy oprócz tej, że nie zauważył, kiedy te drzewa miały być usunięte. W świetle powyższego – zdaniem Kolegium - jednym pewnym faktem jest to, że drzewa zostały usunięte pomiędzy dniem 16 sierpnia 2004r. a 25 kwietnia 2005 r. (data oględzin nieruchomości), choć tę druga datę można uściślić do dnia 1 kwietnia 2005r.. Zakreślone powyżej ramy czasowe, w których usunięto drzewa pozwalały w ocenie Kolegium na ustalenie, że drzewa zostały usunięte w czasie ważności decyzji, a tym samym, że decyzja nie jest bezprzedmiotowa (niewykonalna). Nie jest również zdaniem Kolegium istotne dążenie przez odwołującą się, aby w drodze przesłuchiwania świadków ustalać treść czynności przeprowadzonych przez organ I instancji, w sytuacji gdy czynności te były dokumentowane protokołami. W tym stanie rzeczy Kolegium orzekło jak wyżej.

Skargę na powyższą decyzję wniosło Spółka A. Zarzucając, że wydane w sprawie decyzje naruszają przepis art. 7, 8,11, 75 § 1, 77 § 1, 78, 138 k.p.a. oraz art. 162 § 1 pkt. 1 k.p.a. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.

Uzasadniając podniesione zarzuty, Spółka podkreśliła, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J.G. w decyzji uchylającej poprzednią decyzję Prezydenta Miasta J.G. o odmowie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ostatecznej nr [...] zezwalającej na usunięcie drzew wskazało, iż, cyt.: "...w ocenie organu odwoławczego istotne jest ustalenie, czy doszło do usunięcia drzew w drodze wykonania decyzji, czy też drzewa zostały usunięte w innych okolicznościach ...". Spółka wskazała, że po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, organ I instancji przesłuchał w charakterze świadka K.S., która zeznała, iż przed zakupem działki, na której rosły sporne drzewa nie była na niej. Co więcej po raz pierwszy była na tej działce w dniu 25 kwietnia 2007r. Nadto nie miała ona żadnej wiedzy na temat decyzji wydanej w stosunku do Spółki A. Zatem nie miała ona żadnej możliwości w zakresie składania oświadczeń odnośnie wycinki drzew dokonywanej przez Spółkę A. Co jest o tyle istotne, iż organy obu instancji specjalnego znaczenia nadają informacjom zawartym w protokole z wizji z dnia 25 kwietnia 2005r., gdy przesłuchiwana K.S. spójnie i logicznie wyjaśniła, iż w trakcie owej wizji nie miała żadnej wiedzy nt. decyzji o zezwoleniu na wycinkę drzew, zatem nie miała także wiedzy, które drzewa na działce zostały wycięte przez nieznanych sprawców a które zostały ewentualnie wycięte w ramach w/w decyzji. Tym samym przypisywanie jakiegokolwiek znaczenia rzekomemu oświadczeniu K.S. odnośnie tego, iż to spółka A miała wyciąć drzewa wskazane w spornej decyzji o zezwoleniu na wycięcie drzew jest nieprawidłowe. Skarżąca podkreśliła, że w protokole z wizji nie wskazano kto jest autorem stwierdzenia: "poprzedni właściciel wyciął cztery drzewa zgodnie z decyzją [...]", zaś K.S. kategorycznie zaprzeczyła temu faktowi. Co więcej zdaniem skarżącej Spółki – K.S. nie byłaby także w stanie stwierdzić faktu dokonania wycinki z uwagi na brak wiedzy specjalistycznej umożliwiającej jej identyfikację drzew wskazanych w decyzji, co także wynika z jej zeznań. W/w oświadczyła, iż działkę przed jej zakupem oglądał ówczesny właściciel bądź właścicielka Spółki, którymi byli Pan i Pani K.. Jak wynika zaś przesłuchania M.K. - był on przed zakupem nieruchomości kilkakrotnie na działce, którą jego Spółka zakupiła od Spółki A. Będąc na działce stwierdził, iż są na niej drzewa, natomiast nie ma żadnych śladów wycinki tych drzew. Prowadzi to w ocenie skarżącej - do wniosku, że w dacie sprzedaży działki tj. ok. 26-08-2004r. na działce stanowiącej przedmiot sprzedaży znajdowały się drzewa w tym także drzewa wskazane w decyzji o zezwoleniu na wycinkę drzew. M.K. zeznał, iż będąc w tym czasie (było to już po zakupie nieruchomości) na w/w nieruchomości widział ślady wycinki drzew i wycięte drzewa, których poprzednio nie było. Oznacza to, podkreśliła skarżąca, że w świetle zeznań M.K. drzewa zostały wycięte przez nieznanych sprawców już po zakupie nieruchomości prze Spółkę B. Oznacza to, iż w/w drzewa, nie zostały usunięte przez Spółkę A.

Nadto skarżąca Spółka nie zgadza się z ustaleniem, iż K.S. była przesłuchiwana w nin. sprawie dwa razy i jej zeznania są sprzeczne. K.S. była w niniejszej sprawie przesłuchiwana tylko raz i wyjaśniała m.in. okoliczności powstania zapisów protokołu z wizji z dnia 25-04-2005r. gdzie, figuruje wprawdzie zapis, iż to "poprzedni właściciel wyciął cztery drzewa zgodnie z decyzją [...]" jednakże brak jest informacji kto jest jego autorem, zaś w/w nie może być jego autorem choćby z tego powodu, iż nie wiedziała o takiej decyzji. Skarżąca Spółka wnosiła o ponowne przesłuchanie świadka K.S. zaś organy odmówiły przeprowadzenia tegoż dowodu. Organy obu instancji pominęły w całości zeznania kolejnego świadka A.P. i wyjaśnienia Strony.

Skarżąca Spółka nie zgadza się także z ustaleniem, iż jedyną bezsporną okolicznością w nin. sprawie jest fakt usunięcia spornych drzew pomiędzy dniem 16 sierpnia 2004r. a 25 kwietnia 2005r. Skarżąca Spółka podnosi, iż data 16 sierpnia 2004r. jest kwestionowana przez Stronę i w jej ocenie zebrany materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie takiego wniosku. Ze stanowiska Prezydenta Miasta J.G. i Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika, iż to Strona powinna udowodnić kto i kiedy usunął sporne drzewa, tymczasem Strona ma obowiązek udowodnić, iż to nie ona usunęła drzewa co też uczyniła. Nadto skarżąca Spółka A oświadczyła, że była i jest gotowa do dokonania nasadzeń we wskazanym przez organ I instancji miejscu.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko oraz argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie podkreślić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności decyzji, to jest o ich zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonej decyzji.

Działając zatem w granicach kompetencji wynikających z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. 153, poz.1269/ w związku z art.3 § 2 pkt.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest obowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, czy też to prawo narusza i w zależności od tej oceny orzec w sposób przewidziany w art.145 lub art.151 w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, Sąd stosownie do zapisu art. 134 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów.

Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J.G. z dnia [...] sierpnia 2009r., Nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta J.G. z dnia [...] lipca 2009r., Nr [...] - naruszają przepisy prawa w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 pkt.1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, co powoduje, iż decyzje te podlegają usunięciu z obrotu prawnego.

Materialno – prawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi przepis art.162 § 1 pkt.1 k.p.a., zgodnie z którym - organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony.

Powyższa regulacja oznacza, że wygaśnięcie decyzji w oparciu o cyt. wyżej przepis art.162 § pkt.1 k.p.a. może mieć miejsce tylko wówczas, gdy spełnione są łącznie następujące przesłanki:

- decyzja stała się bezprzedmiotowa i gdy

- stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo stwierdzenie wygaśnięcia decyzji leży w interesie społecznym lub w interesie strony.

Niezbędną zatem przesłanką, umożliwiającą zastosowanie dyspozycji art. 162 § 1 pkt.1 k.p.a., jest stanie się decyzji bezprzedmiotową, bez względu na to, czy przesłanka ta wystąpi w zbiegu z przepisem prawa nakazującym stwierdzenie wygaśnięcia decyzji, czy też z przemawiającym za tym interesem społecznym lub interesem strony.

Podkreślić przy tym należy, że w piśmiennictwie dotyczącym art. 162 § 1 pkt.1 k.p.a. przyjmuje się, że: "Bezprzedmiotowość decyzji wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, a to z powodu zgaśnięcia podmiotu, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającego wykonanie decyzji albo z powodu zmiany w stanie prawnym, ale tylko w przypadku, gdy powoduje ona taki skutek" (J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2006, Wydawnictwo C.H. Beck, s. 785).

Niesporne jest w niniejszej sprawie, że w wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącej Spółki, decyzją z dnia 15 lipca 2004r., Nr [...], wydaną na podstawie art. art. 83 ust. 1 i 3, art. 84 ust. 1-5, art. 85 ust. 1, art. 86 ust. 1 pkt. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 92 poz. 880 z 2004r.) i § 1 oraz § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2003 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usuwanie drzew lub krzewów (Dz. U. Nr 99 poz. 906) - wygaśnięcia której domaga się skarżąca Spółka, Prezydent Miasta J.G. zezwolił tejże Spółce na usunięcie rosnących na terenie działek nr 326, 328 i 325/2 w J.G. przy ul. [...] - określonych czterech drzew wg gatunku i obwodów, wskazując, że drzewa te Spółka winna wyciąć na własny koszt, własnym staraniem i na własne ryzyko, bez powodowania szkód i naruszania praw osób trzecich, a teren uporządkować.

W decyzji tej stwierdzono także, że za usunięcie przedmiotowych drzew nalicza się opłatę w wysokości 56 272,23 zł, przy czym uiszczenie jej zawieszono na okres trzech lat od dnia posadzenia drzew w liczbie 10 sztuk , o których mowa w części V decyzji, czyli w nieprzekraczalnym terminie do 31 czerwca 2005r.

Niesporne jest również w sprawie, że umową sprzedaży zawartą w formie aktu notarialnego z dnia 26 sierpnia 2004r. /Repertorium A [...]/, sporządzonym w Kancelarii Notarialnej w Z. przy ul. [...] - skarżąca Spółka sprzedała Spółce B z siedzibą w Z., opisaną wyżej działkę gruntu oznaczoną numerem 325/2 oraz działkę gruntu oznaczoną numerem 326, położone w J.G. przy ul. [...].

Z powyższych ustaleń niewątpliwie zatem wynika, że właścicielem nieruchomości, względem której wydana została opisana wyżej decyzja z dnia 15 lipca 2004r., Nr [...] – zezwolenie na wycięcie drzew, skarżąca Spółka była do 25 sierpnia 2004r.

W toku prowadzonego przez organy postępowania ustalono, że drzewa na usunięcie których skarżąca Spółka otrzymała zezwolenie opisaną wyżej decyzji z dnia 15 lipca 2004r., usunięte zostały przed 25 kwietnia 2005r.

Skarżąca Spółka konsekwentnie utrzymywała, że to nie skarżąca dokonała przedmiotowej wycinki drzew, podnosząc m. innymi w odwołaniu, że w momencie sprzedaży opisanej wyżej nieruchomości, owe drzewa tam rosły, a potwierdzają to zeznania M.K. - udziałowca Spółki B, będącej od 26 sierpnia 2004r. właścicielem opisanej wyżej nieruchomości przy ul. [...] w J.G..

W znajdującym się w aktach sprawy protokole z dnia 17 czerwca 2009r. / k.62/ z przyjęcia zeznań od świadka M.K. – znajduje się następujący zapis:, cyt.: "... Gdy kupowaliśmy grunty, nie było tam żadnych śladów wycinki, nie zauważyłem aby jakieś drzewa zostały usunięte. ...".

Powyższe zeznania M.K. - będącego udziałowcem Spółki B z siedzibą w Z., czyli właściciela opisanej wyżej nieruchomości od 26 sierpnia 2004r., choć jako dowód miały w niniejszej sprawie bardzo istotne znaczenie - zostały niezasadnie pominięte przez orzekające w sprawie organy, czym niewątpliwie naruszono przepis art.75 § 1 i art.78 § 1 k.p.a. w związku z art.107 § 3 k.p.a.

W okolicznościach niniejszej sprawy, organy naruszyły także art.84 § 1 k.p.a., a w konsekwencji art.80 k.p.a., poprzez zaniechanie dopuszczenia dowodu z opinii biegłego na okoliczność ustalenia kiedy faktycznie miało miejsce /czasokres/ wycięcie czterech drzew objętych pkt.1 opisanej wyżej decyzji z dnia 15 lipca 2004r., Nr [...].

Pominięcie rozważenia dopuszczenia dowodu z powyższej opinii biegłego pozwala na stwierdzenie, że organy nie dysponując taką opinią, czyli specjalnymi wiadomościami – nie miały dostatecznych podstaw do wydania kwestionowanych w sprawie decyzji.

Uchybienie to jest o tyle istotne, że lektura akt sprawy nie wykazała natomiast, by tak pracownicy organu I instancji, jak i orzekający skład Kolegium posiadali wiedzę specjalistyczną, która pozwoliłaby na bezsporne określenie tak gatunku drzew jak i czasokresu wycięcia drzew objętych pkt.1 w/w decyzji z dnia 15 lipca 2004r., Nr [...].

Istotne w rozpoznawaniu niniejszej sprawy były także przepisy w/w ustawy o ochronie przyrody, a to art. 83 ust.1, 3, jak i art.84 ust.1 ustawy, w myśl których adresatem decyzji – zezwolenia na usunięcie drzew, wydanej na wniosek uprawnionej osoby - może być wyłącznie właściciel nieruchomości, bądź jej posiadacz, jak też i pozostałe postanowienia /elementy/ takiego zezwolenia mogą być kierowane tylko względem tych osób.

Oznacza to, że przedmiotowa decyzja – zezwolenie na wycinkę drzew wydawana jest:

po pierwsze tylko na określonego adresata, czyli właściciela lub posiadacza danej nieruchomości,

po drugie dotyczy drzew rosnących na tejże nieruchomości, a

po trzecie zobowiązanie do nowych nasadzeń dotyczy też tejże samej nieruchomości.

Gdy zatem, tak jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, od 26 sierpnia 2004r.. skarżąca Spółka przestała być właścicielem nieruchomości, której dotyczyła opisana wyżej decyzja Prezydenta Miasta J.G. z dnia 15 lipca 2004r., Nr [...], jak i nie była również od tego dnia posiadaczem tejże nieruchomości, to przyjąć należy, że decyzja ta w świetle w/w przepisów ustawy o ochronie przyrody - z dniem zawarcia w dniu 26 sierpnia 2004r. opisanej wyżej w formie aktu notarialnego umowy sprzedaży – stała się niewykonalna.

Wprawdzie można by przyjąć, że cel wynikający z pkt.1 tejże decyzji został zrealizowany, jako, że wymienione w tymże punkcie decyzji drzewa zostały usunięte, tym niemniej tylko w sytuacji gdyby organy wykazały, iż przedmiotowe usunięcie drzew, miało miejsce w czasie, gdy właścicielem opisanej wyżej nieruchomości była skarżąca Spółka, to wówczas można by dopiero stwierdzić, że nie ma bezprzedmiotowości decyzji z dnia 15 lipca 2004r., Nr [...].

Skoro zaś nie wykazano, że przedmiotowe usunięcie drzew miało miejsce w okresie od 15 lipca 2004r. do 25 sierpnia 2004r., gdy zaś, jak to już wyżej Sąd podkreślił, decyzja Prezydenta Miasta J.G. z dnia 15 lipca 2004r., Nr [...] kierowana była do ściśle oznaczonego podmiotu, tj. skarżącej Spółki i dotyczyła zgody na usunięcie drzew z określonej nieruchomości, a konsekwencje tej zgody w postaci tak opłaty jak i obowiązku nasadzeń ściśle były związane i wynikały z prawa własności tejże nieruchomości, to w okolicznościach niniejszej sprawy należało przyjąć zaistnienie bezprzedmiotowości tejże decyzji, a o której to bezprzedmiotowości jest mowa w cyt. wyżej art. art.162 § pkt.1 k.p.a.

Uwzględniając powyższe, Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt. I sentencji wyroku. Zgodnie z art. 152 w/w ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

H.B. 16.04.2010r.