Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1035/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Stwierdzono przeprowadzenie oceny projektu w sposób naruszajacy prawo
Powołane przepisy: article: art. 200
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 37, art. 55, art. 66 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 217
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Protokolant Asystent sędziego Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 grudnia 2017 r. sprawy ze skargi Gminy Sulejów na uchwałę Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 16 października 2017 r. nr 1451/17 w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia protestu od wyniku oceny merytorycznej projektu 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo; 2. zasądza od Zarządu Województwa Łódzkiego na rzecz Gminy Sulejów kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Uchwałą nr [...] z dnia [...] Zarząd Województwa [...], na podstawie art. 41 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 486, 2260,1948, Dz. U. z 2014 r., poz. 379, Dz. U. z 2017 r., poz. 730, 935, 1475), art. 9 ust. 1 pkt 2, ust. 2 pkt 2, art 38 ust. 1 pkt 1, art. 39 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 1 i 2 oraz art. 53 ust. 1, ust. 2 pkt 1, art. 55 pkt 1, art. 57, art. 66 ust. 2 pkt.1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tj. Dz. U. z 2017 r., poz.1460 ze zm.) pozostawił bez rozpatrzenia protest Gminy [...] od negatywnej oceny merytorycznej projektu pn. "Rewitalizacja Centrum [...] poprzez odnowę przestrzeni publicznych i przywrócenie funkcji społeczno-gospodarczych" o nr WND-RPLD.06.03.02-10-0018/17 złożonego w ramach Konkursu Zamkniętego dla naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.00-10-001/16 wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Osi Priorytetowej VI Rewitalizacja i potencjał endogeniczny regionu, Działania VI.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, Poddziałania VI.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno – gospodarczego Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014 -2020.

Powyższa uchwała została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

W dniu 25 listopada 2016 roku został ogłoszony przez Instytucję Zarządzającą Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2014 -2020 (to jest przez Zarząd Województwa [...]), zwanej dalej: IZ RPO WŁ Konkurs Zamknięty dla naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.00-10-001/16 wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Osi Priorytetowej VI Rewitalizacja i potencjał endogeniczny regionu, Działania VI.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, Poddziałania Vl.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020. Nabór wniosków o dofinansowanie projektów trwał od dnia 30 grudnia 2016 r. do dnia 17 lutego 2017 r.

Regulamin Konkursu dla naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.00-10-001/16 został przyjęty uchwałą Zarządu Województwa [...] Nr [...] z dnia [...] zmienioną uchwałą nr [...] z dnia [...], uchwałą nr [...] z dnia [...], uchwałą nr [...] z dnia [...] oraz uchwałą nr [...] z dnia [...]. Określał on zasady ogłaszania konkursu, warunki uczestnictwa sposób i formę składania wniosków, sposób i kryteria oceny projektów, zakres i sposób dokonywania poprawy i uzupełnień wniosków, zasady podejmowania decyzji o przyznaniu dofinansowania oraz zasady procedury odwoławczej. Stosownie do art. 40 ust. 1 ustawy wdrożeniowej ogłoszenie o konkursie zostało podane do publicznej wiadomości na stronach internetowych www.rpo.lodzkie.pl. www.bip.lodzkie.pl oraz na portalu www.funduszeeuropejskie.gov.pl.

W ramach przedmiotowego konkursu Gmina [...] dnia 17 lutego 2017 r. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu o nr. WND-RPLD.06.03.02-10-0018/17 pod nazwą: "Rewitalizacja Centrum [...] poprzez odnowę przestrzeni publicznych i przywrócenie funkcji społeczno-gospodarczych".

W wyniku weryfikacji i przeprowadzonej oceny merytorycznej w/w wniosku pismem z dnia 7 września 2017 r. (sygn. RPII.432.2.82.2017) wnioskodawca został poinformowany o wyniku oceny merytorycznej projektu i uzyskaniu 64,77% maksymalnej liczby punktów. W przedmiotowym piśmie wskazano, iż w wyniku uzyskanej punktacji projekt został umieszczony na 3 pozycji Listy rezerwowej projektów wybranych do dofinansowania w ramach naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.00-10-001/16, Oś priorytetowa VI Rewitalizacja i potencjał endogeniczny regionu, Działanie VI.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, Poddziałanie Vl.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego na podstawie podjętej uchwały Zarządu Województwa [...] nr [...] z dnia [...].

Zgodnie z zapisami Regulaminu konkursu przez ocenę negatywną należy rozumieć, zgodnie z art. 53 ust. 2 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r.: poz. 217, 1579,1948), ocenę w zakresie spełniania przez projekt kryteriów wyboru projektów, w ramach, której projekt spełnił kryteria wyboru projektów i uzyskał minimum punktowe, umożliwiające wybranie go do dofinansowania, jednak dofinansowanie nie jest możliwe z uwagi na wyczerpanie w ramach Konkursu przeznaczonych na ten cel środków, o których mowa w art. 41 ust.2 pkt 8 ww. ustawy. Wobec powyższego Komisja Oceny Projektów (KOP) pismem z dnia 7 września 2017 r. poinformowała wnioskodawcę o negatywnej ocenie projektu oraz możliwości otrzymania dofinansowania dla przedmiotowego projektu w momencie uwolnienia się środków finansowych w ramach w/w konkursu. Dodatkowo wnioskodawca został pouczony o możliwości złożenia protestu od powyższej decyzji do Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym na lata 2014-2020. Przedmiotowe pismo zostało odebrane przez wnioskodawcę w dniu 07 września 2017 r.

W dniu 21 września 2017 r. do Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...] na lata 2014-2020 zwanej dalej: IZ RPO WŁ wpłynął pisemny protest złożony przez Gminę [...] w związku z negatywną oceną merytoryczną projektu nr WND-RPLD.06.03.02-10-0018/17 pn. "Rewitalizacja Centrum [...] poprzez odnowę przestrzeni publicznych i przywrócenie funkcji społeczno-gospodarczych".

Wnioskodawca w proteście nie zgodził się z wynikiem przeprowadzonej oceny merytorycznej projektu nr WND-RPLD.06.03.02-10-0018/17 pn. "Rewitalizacja Centrum [...] poprzez odnowę przestrzeni publicznych i przywrócenie funkcji społeczno- gospodarczych" i wniósł o pozytywne rozpatrzenie protestu, uwzględniające zarzuty, co do sposobu oceny kryteriów merytorycznych takich jak:

- stopień przygotowania projektu do realizacji;

- zmniejszenie zużycia energii w rewitalizowanych obiektach;

- społeczno-gospodarczy wpływ projektu.

Ponadto wnioskodawca wniósł również protest od rozstrzygnięcia w zakresie procedury wyłonienia projektów do dofinansowania. Gmina [...] w złożonym proteście wskazała, że wniosek złożony przez Gminę [...] pn.: "Przeciw wykluczeniu - Kraina Bez Barier w [...] - rewitalizacja kompleksu geotermalnego" powinien zostać odrzucony już na etapie oceny formalnej (lub dalszej merytorycznej) wobec jasnych błędów i niezgodności. Zdaniem wnioskodawcy obarczony wadą proceduralną wybór do dofinansowania projektu Gminy [...] godzi w interes Gminy [...] ponieważ wykorzystuje środki finansowe z puli konkursowej, które mogłyby otrzymać Gmina [...] na realizację wnioskowanego projektu.

Uchwałą nr [...] z dnia [...] Zarząd Województwa [...] pozostawił bez rozpatrzenia protest Gminy [...] od negatywnej oceny merytorycznej projektu "Rewitalizacja Centrum [...] poprzez odnowę przestrzeni publicznych i przywrócenie funkcji społeczno-gospodarczych" o numerze WND-RPLD.06.03.02-10-0018/17.

W uzasadnieniu uchwały organ wskazał, że zgodnie z art. 66 ust. 2 pkt 1) ustawy wdrożeniowej w przypadku, gdy na jakimkolwiek etapie postępowania w zakresie procedury odwoławczej wyczerpana zostanie kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów właściwa instytucja, do której wpłynął protest, pozostawia go bez rozpatrzenia.

Kwota wsparcia UE przeznaczona na realizację Działania VI.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa [...] na lata 2014-2020 wynosi 178 485 543 EUR. Zgodnie z zapisami Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020: na Poddziałanie VI.3.1 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego - ZIT przeznaczona została kwota 75 947 380 EUR, w ramach której zgodnie z Porozumieniem w sprawie powierzenia zadań Instytucji Pośredniczącej w ramach instrumentu Zintegrowane Inwestycje Terytorialne Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020 przez Zarząd Województwa [...] Stowarzyszeniu [...] z dnia 22 października 2015 r. mieści się również rezerwa wykonania w wysokości 4 556 842,80 EUR. Na Poddziałanie Vl.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego przeznaczona została kwota 44 038 163 EUR. Natomiast zgodnie z porozumieniem dotyczącym ustaleń dotyczących podziału alokacji na rzecz rewitalizacji w ramach RPO WŁ 2014-2020 dla Miasta [...] z dnia 26 listopada 2015 r. aneksowanym w dniu 2 listopada 2016 r. kwota alokacji przeznaczona na Podziałanie Vl.3.3 wynosi 58 500 000 EUR z tym tylko, iż na mocy w/w dokumentu kwota ta nie uwzględnia rezerwy wykonania. Dodatkowo IZ RPO WŁ wskazała, iż zgodnie z art. 20 rozporządzenia ogólnego, 6 % środków przeznaczonych na rzecz EFRR stanowi rezerwę wykonania, którą ustanawia się w umowie partnerstwa i programach, oraz która zostanie przydzielona do konkretnych priorytetów, zgodnie z art. 22 przedmiotowego rozporządzenia. Wobec powyższego kwota dofinansowania z EFRR w ramach Poddziałanie Vl.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego została pomniejszona o rezerwę wykonania. Jednocześnie IZ RPO WŁ poinformowała, iż łączna kwota rezerwy wykonania dla Działania Vl.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego wynosi 10 709 132,58 EUR tj. 6% dostępnej alokacji.

Tym samym kwota alokacji dostępna na dofinansowanie projektów w ramach przedmiotowego Konkursu ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego wynosi 37 885 873,22 Euro tj. 163 371 462.50 PLN ( kurs Euro = 4,3122 PLN z dnia 28 września 2017r.). Po zakończeniu oceny projektów i utworzeniu listy ocenionych projektów Zarząd Województwa [...], uchwałą nr [...] z dnia [...] w sprawie zatwierdzenia listy, wyboru projektów do dofinansowania oraz utworzenia listy rezerwowej projektów w ramach naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.OO-10-001/16 wniosków o dofinansowanie projektów - Oś Priorytetowej VI Rewitalizacja i potencjał endogeniczny regionu, Działanie Vl.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, Poddziałanie Vl.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego wybrał do dofinansowania ze środków EFRR czternaście projektów na łączną kwotę dofinansowania ze środków EFRR 155 612 928,75 PLN. Następnie uchwałą nr [...] z dnia [...] wybrał do dofinansowania dwa dodatkowe projekty z listy rezerwowej, na obniżonym poziomie dofinansowania.

W związku z pojawieniem się wolnych środków finansowych wynikających z różnic kursowych Zarząd Województwa [...] uchwałą Nr [...] z dnia [...] podniósł poziom dofinansowania dla projektów pierwotnie wyłonionych na obniżonym poziomie, tym samym cała dostępna alokacja dla przedmiotowego działania została wyczerpana. Podniesiono także, iż na etapie rozstrzygnięcia przedmiotowego protestu kurs Euro wynosił 4,3122 PLN, co oznacza że dostępna alokacja została wyczerpana.

Ponadto odnosząc się do kwestii podniesionej w proteście, dotyczącej wyłonienia projektu Gminy [...] pn. "Przeciw wykluczeniu - Kraina Bez Barier w [...] - rewitalizacja kompleksu geotermalnego", stwierdzono, że należy mieć na względzie, iż ustawa wdrożeniowa w art. 53 ust 1 przyznaje wnioskodawcy prawo, w przypadku negatywnej oceny jego projektu wybieranego w trybie konkursowym, wniesienia protestu w celu ponownego sprawdzenia złożonego wniosku w zakresie spełniania kryteriów wyboru projektów. Z powyższego wynika, iż na gruncie ustawy wdrożeniowej przedmiotem rozpoznania protestu nie mogą być zarzuty sformułowane w stosunku do projektu, który nie został złożony przez wnioskodawcę wnoszącego protest. Tym samym IZ RPO WŁ nie ma prawnych możliwości odniesienia się do zarzutów dotyczących projektu złożonego przez Gminę [...] pn. "Przeciw wykluczeniu - Kraina Bez Barier w [...] - rewitalizacja kompleksu geotermalnego."

Mając powyższe na uwadze, Zarząd Województwa [...] pozostawił bez rozpatrzenia protest wniesiony przez Gminę [...] od negatywnej oceny merytorycznej projektu nr WND-RPLD.06.03.02-10-0018/17 pn.: "Rewitalizacja Centrum [...] poprzez odnowę przestrzeni publicznych i przywrócenie funkcji społeczno-gospodarczych" złożonego w Konkursie Zamkniętym dla naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.00-10-001/16 wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Osi Priorytetowej VI Rewitalizacja i potencjał endogeniczny regionu, Działania Vl.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, Poddziałania VI.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020.

Na uchwałę z dnia [...] Gmina [...] wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

Zaskarżonemu aktowi zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego oraz przepisów prawa materialnego to jest:

1. naruszenie art. 66 ust. 2 pkt. 1 ustawy z dnia 11.07.2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowych w perspektywie finansowej 2014-2020 poprzez jego zastosowanie i nie rozpatrzenie protestu kiedy w dalszym okresie podpisywano umowy na dofinansowanie środków w ramach przedmiotowego konkursu, a wiec kwota przeznaczona do dofinansowania nie została wyczerpana w terminie przewidzianym dla rozpatrzenia protestu;

2. art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 oraz art. 125 ust. 3 lit a tiret ii rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ( UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Regionalnego, Europejskiego Funduszu Rozwoju Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszy Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 - poprzez brak przejrzystej, rzetelnej i obiektywnej oceny wniosku polegający na błędnym przyjęciu, że przyjęcie przez Instytucję Zarządzającą RPO WŁ 2014-2020 stanowiska, iż projekt Gminy [...] uzyskał ocenę merytoryczną 64,77%, w ramach której został umieszczony na liście rezerwowej, jest błędne i spowodowało brak zapewnienia skarżącemu przejrzystych i rzetelnych reguł obowiązujących przy ocenie projektu oraz nie przestrzeganie zasady równego traktowania, a w konsekwencji ocenę i podjęcie decyzji bez rzeczywistej weryfikacji i sprawdzenia okoliczności sprawy, jak również sama już ocena merytoryczna przeprowadzona przez ekspertów jest niejasna i wewnętrznie sprzeczna co podważa wyniki przeprowadzonego postępowania.

3. naruszenie art. 107 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

W konkluzji strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej uchwały w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo. Nadto wniosła o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 1066, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie zaś do treści art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 1369, ze zm.), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Taką szczególną regulację stanowi art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 217, ze zm.), dalej u.z.r.p. Zgodnie z tym przepisem, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. Skarga, o której mowa w ust. 1, jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 58 ust. 1 albo ust. 4 pkt 2, art. 59 albo art. 66 ust. 2 pkt 1, a w przypadku, o którym mowa w art. 54 ust. 3 - w terminie 14 dni od dnia upływu terminu na uzupełnienie protestu lub poprawienie w nim oczywistych omyłek, wraz z kompletną dokumentacją w sprawie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga podlega wpisowi stałemu.

W rozpoznawanej sprawie wszystkie wskazane powyżej warunki formalne skargi zostały spełnione, tj. skarga wraz z kompletną dokumentacją została złożona z zachowaniem 14-dniowego terminu bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.

W wyniku rozpoznania skargi, sąd może stosownie do treści art. 61 ust. 8 u.z.r.p.:

1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że:

a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1,

b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1;

2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia;

3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest uchwała Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr [...] o pozostawieniu bez rozpatrzenia protestu Gminy [...] od negatywnej oceny merytorycznej projektu pn. "Rewitalizacja Centrum [...] poprzez odnowę przestrzeni publicznych i przywrócenie funkcji społeczno-gospodarczych" o nr WND-RPLD.06.03.02-10-0018/17 złożonego w ramach Konkursu Zamkniętego dla naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.00-10-001/16 wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Osi Priorytetowej VI Rewitalizacja i potencjał endogeniczny regionu, Działania VI.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, Poddziałania VI.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno – gospodarczego Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014 -2020.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej uchwały stanowił art. 66 ust. 2 u.z.r.p., zgodnie z którym w przypadku gdy na jakimkolwiek etapie postępowania w zakresie procedury odwoławczej wyczerpana zostanie kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach działania:

1) właściwa instytucja, do której wpłynął protest, pozostawia go bez rozpatrzenia, informując o tym na piśmie wnioskodawcę, pouczając jednocześnie o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w art. 61;

2) sąd, uwzględniając skargę, stwierdza tylko, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, i nie przekazuje sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Z użytego w cytowanym przepisie sformułowania wynika, że kontrola sądowa w przypadku skargi na informację o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia ogranicza się jedynie do zbadania przesłanek pozostawienia protestu bez rozpatrzenia. Przedmiotem kontroli nie jest natomiast prawidłowość oceny projektu. Ta ostatnia kwestia nie jest w żadnej mierze - co wynika z treści art. 66 ust. 2 pkt 1 u.z.r.p. - rozstrzygana w informacji o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia. Określony w art. 66 u.z.r.p., model kontroli sprawowanej przez sąd administracyjny dopuszcza merytoryczną weryfikację oceny projektu przez sąd dopóty, dopóki nie zostały wyczerpane środki przeznaczone na dofinansowanie projektów w ramach działania. Ustawodawca uznał bowiem, że kontrola taka byłaby bezprzedmiotowa w przypadku, gdyby nie istniała jakakolwiek możliwość uzyskania dofinansowania przez podmiot inicjujący tę weryfikację. Wyjątkiem jest sytuacja, w której protest został merytorycznie oceniony przez właściwą instytucję, zaś dopiero na etapie postępowania przed sądem administracyjnym środki zostały wyczerpane. Wówczas, zgodnie z art. 66 ust. 2 pkt 2 u.z.r.p., sąd, stwierdzając zasadność skargi może stwierdzić że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo lecz nie przekazuje sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Rozważając zgodność z prawem pozostawienia przez organ protestu bez rozpatrzenia w oparciu o art. 66 ust. 2 pkt 1 u.z.r.p., sąd nie podzielił stanowiska organu co do interpretacji pojęcia "wyczerpania kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania". Organ utożsamia spełnienie powyższej przesłanki, nakazującej pozostawienie protestu bez rozpatrzenia, z faktem, że po sporządzeniu listy wybranych do dofinansowania w przedmiotowym konkursie projektów brak jest już dostępnych środków na dofinansowanie innych projektów. Argumentuje, że wyznacznikiem dostępności środków na dofinansowanie kolejnych projektów jest limit środków na dofinansowanie, jakie można zaangażować w danym działaniu, w ramach umów o dofinansowanie zawieranych z beneficjentami, pomniejszony o wartość projektów wybranych do dofinansowania.

Z powyższym stanowiskiem nie sposób się zgodzić. Zdaniem sądu pojęcia "wyczerpania" kwoty na dofinansowanie nie można wiązać jedynie z przeznaczeniem tych środków na wybrane projekty. Użyte w ustawie pojęcie wskazuje na konieczność faktycznego "wyczerpania" kwoty przeznaczonej na dofinansowanie, nie zaś jedynie przeznaczenia jej do zużycia. Zgodnie bowiem z art. 52 ust. 1 u.z.r.p., podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu albo decyzja o dofinansowanie projektu. Rzeczywiste wyczerpanie środków musi zatem nastąpić w formie prawnej przewidzianej w art. 52 ust. 1 u.z.r.p., a nie jedynie poprzez wykazanie przeznaczenia ich na poszczególne projekty (wnioski). Za takim stanowiskiem przemawia także użycie przez ustawodawcę w innym przepisie ustawy, tj. art. 53 ust. 2 pkt 2 sformułowania: "kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na wybranie go do dofinansowania". O ile przeznaczenie kwoty na dofinansowanie projektu dokonuje się w formie listy projektów przeznaczonych do dofinansowania, to jej wyczerpanie następuje dopiero w chwili jej rzeczywistego wydatkowania – rozumianego jako zawarcie umów, zobowiązujących do płatności kwot przeznaczonych na dofinansowanie projektów. Wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach działania determinuje sposób załatwienia sprawy i zakończenie postępowania, wobec powyższego musi ono być wykazane przez organ dokumentem urzędowym, z którego wynika rzeczywiste wyczerpanie środków na finansowanie przedmiotowego zadania. Zaakceptowanie poglądu prezentowanego w sprawie przez organ prowadziłoby do tego, że ochrona sądowa stałaby się czysto iluzoryczna w każdym przypadku sporządzenia listy projektów przeznaczonych do dofinansowania z wykorzystaniem pełnej kwoty środków finansowych przeznaczonych na określone działanie.

Pogląd, że sformułowanie "wyczerpanie kwoty na dofinansowanie" w rozumieniu art.66 ust.2 ustawy wdrożeniowej nie oznacza sporządzenie listy środków przeznaczonych na wybrane projekty lecz jest to faktyczne ich wydatkowanie (tzn. zawarcie umów o dofinasowanie lub wydanie decyzji o dofinasowaniu projektu) wyraził WSA w Gdańsku w wyroku z 14 września 2017r. w spr. III SA/Gd 569/17. NSA w wyroku z 5 grudnia 2017r. w spr. II GSK 3577/17, NSA w wyroku z 18 października 2017r. w spr. II GSK 3172/17, WSA we Wrocławiu w wyroku z 13 lipca 2017r. w spr. III SA/Wr 435/17 i WSA w Łodzi w wyrokach z 15 listopada 2017r. w spr. III SA/Łd 1003/17 i z 5 grudnia 2017r. w spr. III SA/Łd 1037/17. Sąd w obecnym składzie podzielił poglądy wyrażone w wymienionych orzeczeniach.

W niniejszej sprawie , zarówno z uzasadnienia uchwały z dnia [...] nr [...], jak i z przesłanej przez organ do sądu odpowiedzi na skargę nie wynika, że w chwili podejmowania zaskarżonego aktu doszło do zawarcia umów bądź wydania decyzji o dofinansowanie wybranych projektów na kwotę, która uprawniałaby do stwierdzenia rzeczywistego wyczerpania środków na finansowanie przedmiotowego zadania. Wskazując w uzasadnieniu uchwały nr [...] na zasadność wydanego rozstrzygnięcia Instytucja Zarządzająca ograniczyła się jedynie do podania kwoty wsparcia Unii Europejskiej przeznaczonej na realizację Działania VI.3 Rewitalizacja i potencjału społeczno-gospodarczego, w ramach RPO WŁ na lata 2014-2020, mechanizmu alokacji tych środków na poszczególne Poddziałania realizowane w ramach w/w Działania VI.3 oraz do przywołania uchwał podjętych w sprawie: wyboru projektów do dofinansowania (uchwała z [...] nr [...], uchwała z dnia [...], nr [...]) oraz w sprawie podniesienia poziomu dofinansowania dla projektów pierwotnie wyłonionych na obniżonym poziomie (uchwała z dnia [...], nr [...]). Załączone natomiast do pisma procesowego z dnia 3 stycznia 2018r. dokumenty w postaci wyciągów z zawartych umów oraz aneksów do umów, potwierdzają, że o wyczerpaniu środków na dofinansowanie projektów w ramach konkurs zamkniętego dla naboru nr RPLD.06.03.02-IZ.00-10-001/16 wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Osi Priorytetowej VI Rewitalizacja i potencjał endogeniczny regionu, Działania VI.3 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego, Poddziałania VI.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, można mówić dopiero z dniem 30 października 2017 r. Z uwagi bowiem na fakt, iż uchwałą Zarządu Województwa [...] nr [...] z dnia [...] doszło do zwiększenia kwoty dofinansowania na projekty złożone w ramach przedmiotowego konkursu, w dniu 27 i 30 października 2017 r. podpisane zostały aneksy do umów zawartych wcześniej z Gminą i Miastem [...] oraz Miastem [...] - zwiększające przyznane uprzednio kwoty dofinansowania. W dniu podjęcia zaskarżonej uchwały tj. [...] Zarząd Województwa [...] nie był zatem uprawniony do pozostawienia bez rozpoznania protestu z dnia 20 września 2017 r. wniesionego przez Gminę [...], gdyż kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach Poddziałania VI.3.2 Rewitalizacja i rozwój potencjału społeczno-gospodarczego RPO Województwa [...] na lata 2014-2020 nie została jeszcze wyczerpana.

W tej sytuacji w ocenie sądu koniecznym było orzeczenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, bez przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, stosownie do art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy wdrożeniowej. Z dokumentów załączonych do pisma procesowego z 3 stycznia 2018r.(wyciągi z zawartych umów wraz z aneksami) wynika bowiem, że w chwili orzekania przez sąd wyczerpana już został kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w ramach przedmiotowego poddziałania. Zarząd Województwa [...] wybrał bowiem 16 projektów na kwotę 163.371.462,50 zł rozdysponowując całą alokację, a ponadto wszystkie umowy na łączną kwotę 163.371.462,50 zł zostały zawarte do dnia 27.10.2017 r., a aneksy zwiększające kwotę dofinansowania - do dnia 30.10.2017 r.

Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach przez wyczerpanie kwoty środków przeznaczonej na dofinansowanie projektów w ramach określonego działania należy rozumieć taką sytuację, w której ta kwota środków została rozdzielone w określonej formie prawnej a nie jedynie rozdysponowana na poszczególne wnioski. Kwoty alokacji na dane działanie nie należy utożsamiać z kwotą przeznaczoną na dofinansowanie projektów w danym konkursie. Kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie (tj. alokacja na konkurs) musi mieścić się w alokacji na działanie i jest ustalana przez właściwą instytucję w ogłoszeniu o konkursie (art. 40 ust. 2 pkt 3 u.z.r.p.) i może być zwiększona po jego rozstrzygnięciu (art. 46 ust. 2 u.z.r.p.). W żadnym więc wypadku zastosowania art. 66 ust. 2 u.z.r.p. nie uzasadnia wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie projektów w danym konkursie.

Należy podkreślić, że umowy o dofinansowanie podlegają zmianom w trakcie ich wykonywania (np. w wyniku dostosowania wartości dofinansowania do rzeczywiście wykorzystanych środków w przypadku oszczędności w projekcie). Umowy te, w przypadku nieprawidłowości w projekcie, ulegają również rozwiązaniu, a środki wykorzystane w sposób nienależny podlegają zwrotowi. Relacja pomiędzy poziomem zakontraktowania a wysokością alokacji jest przy tym zmienna ze względu na zmienność kursu euro (w tej jednostce wyrażany jest w dokumentach programowych poziom alokacji) wobec złotego (w tej walucie wyraża się kwotę przyznanego w umowie dofinansowania). Wszystkie te okoliczności powodują, że wyczerpanie alokacji w końcowej fazie wdrażania danego działania nie jest stanem pewnym i ostatecznym. Do momentu zamknięcia wdrażania programu może ono bowiem ulegać zmianie z uwagi na pojawienie się wolnych środków na skutek wzrostu kursu euro, czy rozwiązania umów o dofinasowanie.

Zatem jedynie całkowite i ostateczne wyczerpanie środków na dane działanie uzasadnia zastosowanie rozwiązania prawnego, o jakim mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1 u.z.r.p, gdyż w takim jedynie przypadku nie będzie możliwe zawarcie umowy o dofinansowanie realizacji projektu. Wskazać także należy, że zarówno w judykaturze, jak i w doktrynie dominuje pogląd, że wykazanie faktu wyczerpania alokacji na realizację działania przed sądem administracyjnym następuje wyłącznie na podstawie dokumentów w rozumieniu art. 244 § 1 K.p.c. (vide J. Jaśkiewicz, Zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. Komentarz do art. 66 LEX 2014; wyroki NSA z dnia 24 stycznia 2017r., sygn. akt II GSK 5592/16, z dnia 18 października 2017r., sygn. akt II GSK 3172/17 publ. na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wprawdzie informacja o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia nie stanowi decyzji administracyjnej podlegającej reżimowi Kodeksu postępowania administracyjnego, albowiem w art. 50 u.z.r.p. ustawodawca przesądził, że do postępowań w zakresie ubiegania się o dofinansowanie oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyjątkiem przepisów dotyczących wyłączenia pracowników organu, doręczeń i sposobu obliczania terminów, to jednak nie oznacza, że czynności właściwych instytucji mogą być w ogóle pozbawione jakiegokolwiek wyjaśnienia, uzasadnienia stanowiska

Zgodnie z art. 37 ust. 1 u.z.r.p., właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Natomiast zasada równego dostępu do pomocy nakłada na instytucje odpowiedzialne za realizację zadań polityki rozwoju obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz formułuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich. Naruszenie którejkolwiek z zasad wymienionych w art. 37 ust. 1 u.z.r.p. stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy.

Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Tym samym wnioskodawcy nie mogą ponosić negatywnych konsekwencji niejasnego i nieprecyzyjnego sformułowania informacji, konsekwencji niewłaściwych działań i zaniechań w toku postępowania o przyznanie dofinansowania.

Zasada przejrzystości, rzetelności i bezstronności wyboru projektów oraz równości traktowania wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania dotyczy każdego etapu konkursu, począwszy od momentu przygotowywania regulaminu konkursu i formularza aplikacyjnego, aż po zakończenie tego postępowania konkursowego. W niniejszej sprawie instytucja zrządzająca wymienionych zasad nie zachowała.

Reasumując sąd uznał, że ocena projektu została przeprowadzona z sposób naruszający prawo a mianowicie z naruszeniem art.66 ust.2 pkt.1, art.57 i art.37 ust.1 ustawy wdrożeniowej. Organ w sposób nieuprawniony uchylił się bowiem od merytorycznego rozpatrzenia protestu strony skarżącej co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W proteście strona skarżąca wniosła bowiem o ponowną weryfikację zgodności złożonego wniosku z kryteriami oceny merytorycznej w zakresie kryterium:

- stopień przygotowania projektu do realizacji – według strony zaniżono ilość punktów o 8

- zmniejszenie zużycia energii w rewitalizowanych obiektach – według strony zaniżono ilość punktów o 4

- społeczno – gospodarczy wpływ projektu – według strony zaniżono ilość punktów o 2.

Zdanie strony skarżącej powinna ona otrzymać o 14 punktów więcej. W związku z czym jej wynik (64,77% maksymalnej liczby punktów) byłby wyższy i powinna otrzymać dofinansowanie (ostatni z wnioskodawców, który otrzymał dofinansowanie uzyskał 65,34% przyznanych punktów). Mając to na uwadze, na podstawie art.66 ust.2 pkt.2 ustawy wdrożeniowej sąd orzekł, iż ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo.

Na podstawie art.200 p.p.s.a. sąd zasądził od instytucji zarządzającej na rzecz strony skarżącej kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postepowania. Na ogólną sumę kosztów złożyło się: 200 zł – wpis sądowy i 480 zł – wynagrodzenie pełnomocnika strony.

R.T.