Wyrok NSA, sygn. akt I GSK 1645/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-01-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: § 2 udst. 1 pkt 1-3, § 12 ust. 4 pkt 1-3, § 18 ust. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 415
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014- 2020
article: art. 9, art. 104
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ludmiła Jajkiewicz (spr.) Sędzia NSA Barbara Stukan- Pytlowany Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń Protokolant Marta Woźniak po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2020 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Spółki A od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 21 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Ol 23/17 w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Spółki A na rzecz Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 16 marca 2017 r., sygn. akt I SA/Ol 23/17, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r., poz. 718, ze zm., obecnie Dz.U. z 2019 r., poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę Spółki A na decyzję Dyrektora Warmińsko-Mazurskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Olsztynie z [...] listopada 2016 r., utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Bartoszycach z [...] czerwca 2016 r w sprawie odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2015.

W motywach rozstrzygnięcia Sąd podał, że organ dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, dokładnej oceny zgromadzonych dowodów oraz w sposób logiczny umotywował swoje rozstrzygnięcie w uzasadnieniu decyzji. Do ustalonego stanu faktycznego prawidłowo zastosowane zostały przepisy prawa materialnego.

Istota sporu w sprawie związana jest z udzieleniem odpowiedzi na pytanie, czy słuszne jest stanowisko organów odmawiające skarżącej przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2015, w związku z ustaleniem, że w ramach realizowanego programu, na części zgłoszonych do tej płatności gruntów o powierzchni 16,74 ha, w 2010 r., ((czyli w określonym przepisem art. 4 ust. 1 lit. h rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 (Dz.U. UE. L. z 2013 r. Nr 347 s. 608; dalej: rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1307/2013), pięcioletnim okresie nie objęcia płodozmianem)) uprawiano mieszankę zbożową, a w związku z tym, że grunty te nie stanowiły przewidzianego dla wymienionego rodzaju płatności, trwałego użytku zielonego.

W ocenie Sądu stan faktyczny w powyższym zakresie został ustalony w sposób prawidłowy. Pięcioletnie zobowiązanie skarżącej dotyczy wariantu 4.8 - Ochrony siedlisk lęgowych ptaków, co wiąże się ze spełnieniem określonych wymogów w zakresie poprawy warunków bytowania zagrożonych gatunków ptaków, których miejsce lęgowe są związane z trwałymi użytkami zielonymi. Nieprzestrzeganie tych wymogów przyczynia się do degradacji siedlisk lęgowych ptaków. Celem realizowanego wariantu nie jest uprawa w plonie głównym mieszanki zbożowej, dlatego naruszenie warunków określonych dla wariantu mogło mieć istotny wpływ na bytowanie osiedlonego na łące ptactwa.

Nie budzi w sprawie wątpliwości, że wnosząc o przyznanie płatności na rok 2010, na działce ewidencyjnej nr 7/1 o powierzchni 16,74 ha spółka zadeklarowała zaliczaną do upraw rolniczych mieszankę zbożową, nie informując jednocześnie organu o dokonanej na tym gruncie wsiewce traw. W tych zaś okolicznościach samo powoływanie się, bez wskazania konkretnych dowodów, na niestosowanie w okresie 5 lat zabiegów agrotechnicznych w postaci płodozmianu, czy na to, że uprawiana mieszanka zbożowa kwalifikowała się do upraw roślin zielnych pastewnych, jest niewystarczające do uznania, że rzeczywiście przez cały okres objęty zobowiązaniem rolno-środowiskowo-klimatycznym, grunt ten stanowił trwały użytek zielony. Podnoszona zatem w powyższej kwestii argumentacja spółki nie zasługuje na aprobatę.

Sąd nie podzielił zarzutu odnośnie do naruszenia przepisów art. 10 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., dalej: k.p.a.), w związku z niepoinformowaniem strony o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy oraz prawie do złożenia wyjaśnień.

Sąd podkreślił, że uregulowania wynikające z art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. 2013 r. poz. 173, dalej: ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich) modyfikują zarówno zasadę stosowania art. 9 k.p.a., którą ograniczono jedynie do udzielania stronom niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, mogących mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania - i to wyłącznie na żądanie stron, a nie z urzędu. W podobny sposób ograniczono zasadę czynnego udziału stron w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). Obowiązkiem organu jest bowiem zapewnienie stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania jedynie w sytuacji, gdy wyraziła ona takie żądanie, przy czym jednocześnie wyłączono stosowanie art. 81 k.p.a.

Podnoszona przez spółkę argumentacja nie została wsparta powołaniem dowodów potwierdzających wskazaniem obecnie okoliczności w zakresie realizowanego na spornym gruncie, wariantu 4.8. Podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły natomiast niebudzące wątpliwości ustalenia w zakresie stanu tych gruntów w 2010 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła spółka, wnosząc o jego uchylenie oraz poprzedzających ją decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które miało wpływ na treść wyroku, a mianowicie:

I. § 2 ust. 1 pkt 1 - 3 oraz § 12 ust. 4 pkt 1 - 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Działanie rolno-środowiskowo-klimatyczne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2015 r., poz. 415, ze zm., dalej: rozporządzenie). Przy ustalaniu powierzchni kwalifikującej się objęcia płatnością uwzględniono wyniki wadliwej weryfikacji pięcioletniej historii trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku na rok 2015, w oparciu o art. 4 ust. 1 lit. h) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013. Zgodnie z tym przepisem, "trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe" oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres pięciu lat lub dłużej; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, pod warunkiem, że zachowano przewagę traw i innych pastewnych roślin zielnych, a także - w przypadku gdy zadecydują tak państwa członkowskie - grunty, które mogą nadawać się do wypasu i które stanowią część utrwalonych praktyk lokalnych w przypadkach, gdy trawy i inne zielne rośliny pastewne tradycyjnie nie są roślinnością dominującą na obszarach wypasu. W wyniku analizy 5-letniego użytkowania zadeklarowanych gruntów rolnych wadliwie ustalono, że na działce ewidencyjnej nr 7/1 w roku 2010 na powierzchni 16,74 ha uprawiana była mieszanka zbożowa, gdy w rzeczywistości uprawiano wsiewkę traw z mieszanką zbożową. Na zakwestionowanych działkach powierzchnia ta nie była objęta płodozmianem w ostatnich pięciu latach, co nie powinno skutkować pozbawieniem możliwości objęcia płatnościami na rok 2015 w świetle art. 4 ust. 1 lit. h) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013.

poprzez jego niewłaściwe zastosowanie do zastosowanej przez spółkę wsiewki traw z mieszanką zbożową potraktowanej bezpodstawnie jako płodozmian, co skutkowało odmową przyznania płatności;

II. art. 19 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) Nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 roku uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych, mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. Urz. UE L 181 z dnia 20 czerwca 2014 r., str. 48 ze zm., dalej: rozporządzenie Komisji (UE) nr 640/2014) poprzez bezpodstawne zastosowanie;

III. § 18 ust. 1 rozporządzenia rolno-środowiskowo-klimatycznego. Przy czym, zdaniem organu, nie miał zastosowania art. 15 rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014, poprzez bezpodstawną odmowę zwrotu kosztów dokumentacji poniesionych przez spółkę;

IV. art. 9 i art. 104 k.p.a., w związku z niepoinformowaniem strony o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy oraz o prawie do złożenia wyjaśnień.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postepowania kasacyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna.

Stosownie do art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania określone w § 2 powołanego przepisu, co pozwoliło na rozpoznanie sprawy w zakresie wyznaczonym zarzutami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 193 zd. drugie p.p.s.a. przedstawił motywy rozstrzygnięcia, w odniesieniu do tych zarzutów.

Niniejsza skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.

Wnosząca skargę kasacyjną podniosła zarzut niewłaściwego zastosowania § 2 ust. 1 pkt 1 - 3 rozporządzenia przez uwzględnienie przy ustalaniu powierzchni kwalifikującej się do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2015 wyników wadliwie przeprowadzonej przez organ weryfikacji historii trwałych użytków zielonych i przyjęcie, że grunty te był objęte w okresie ostatnich 5 lat płodozmianem, gdy w rzeczywistości na gruntach tych była uprawiana wsiewka traw z mieszanką zbożową. Strona podniosła również bezpodstawne zastosowanie art. 19 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014, a także naruszenie § 18 ust. 1 rozporządzenia przez bezpodstawną odmowę zwrotu kosztów wydatkowanych na sporządzenie dokumentacji przyrodniczej. Zdaniem strony doszło też do naruszenia art. 9 i art. 104 k.p.a. przez niepoinformowanie strony o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy oraz o prawie do złożenia wyjaśnień.

Wyrażone przez wnoszącą skargę kasacyjną stanowisko nie znajduje oparcia w stanie prawnym i faktycznym sprawy.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że stosownie do art. 173 § 1 p.p.s.a. zarzuty skargi kasacyjnej powinny być kierowane pod adresem sądu pierwszej instancji, a więc jako podstawę zaskarżenia wnosząca skargę kasacyjną powinna była w pierwszej kolejności wskazać przepisy mające zastosowanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym ewentualnie w połączeniu z przepisami procesowymi i/lub materialnymi, jakie miały lub mogły mieć zastosowanie w postępowaniu administracyjnym. Nadto, zgodnie z art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. skarga kasacyjna może być oparta na naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, albo – na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wyraźne rozdzielenie podstaw kasacyjnych (na materialną i procesową) nakazuje, aby zarzut natury procesowej był oparty na normach prawa procesowego (ustrojowego), natomiast zarzut natury materialnej – na normach prawa materialnego. Należy też wskazać, że zgodnie z art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a., wnosząca skargę kasacyjną była zobowiązana nie tylko do wskazania przepisu prawa (z podaniem jednostki redakcyjnej – artykułu, paragrafu, ustępu, punktu, litery, itd.), ale też do wyjaśnienia, na czym polega jego naruszenie, a dodatkowo, w przypadku naruszenia prawa materialnego – wskazania formy tego naruszenia (błędną wykładnię, niewłaściwe zastosowanie), natomiast w przypadku prawa procesowego – wykazania, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc taki, że gdyby do niego nie doszło, to zostałoby podjęte najprawdopodobniej rozstrzygnięcie o innej treści. W orzecznictwie jak i w piśmiennictwie przez błędną wykładnię prawa materialnego przyjmuje się błąd w rozumowaniu i niewłaściwe odczytanie treści poddanej interpretacji normy materialnej, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego – mylne przyporządkowanie określonej normy prawnej do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.

Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie odpowiadają w pełni tym wymogom. Wnosząca skargę kasacyjną nie wskazała żadnego z przepisów regulujących postępowanie sądowoadministracyjne przed wojewódzkim sądem administracyjnym, co formalnie pozbawiło Sąd odwoławczy możliwości podważenia ustalonego w sprawie stanu faktycznego, przyjętego za podstawę orzekania przez Sąd pierwszej instancji, a dalej – dokonania odmiennej od organu i Sądu pierwszej instancji oceny zastosowania prawa materialnego. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że ocena zarzutu niewłaściwego zastosowania prawa materialnego (pkt I. petitum skargi kasacyjnej) może być przeprowadzona wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, który nie podlega zakwestionowaniu, a nie stanu faktycznego – wykreowanego przez stronę. Wnosząca skargę kasacyjną nie uzasadniła też w sposób właściwy podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Wadliwe sformułowanie zarzutów kasacyjnych nie oznacza jednak, że Naczelny Sąd Administracyjny może całkowicie odstąpić od ich rozpoznania. W uchwale pełnego składu NSA z 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, Sąd wyraził pogląd, że "Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych."

Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia przepisów postępowania (art. 9 i art. 104 k.p.a.) wypada wskazać, że stosownie do przepisów ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, w postępowaniu w sprawie o przyznanie pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie stoi na straży praworządności (art. 27 ust. 1 pkt 1), jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 27 ust. 1 pkt 2), udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania (art. 27 ust. 1 pkt 3), zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania i na ich żądanie przed wydaniem decyzji administracyjnej umożliwia im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań; przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się (art. 27 ust. 1 pkt 4), strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 1, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (art. 27 ust. 2).

Zatem w tym postępowaniu uległy ograniczeniu niektóre z zasad regulujących postępowanie administracyjne, w tym m.in. zasada informowania stron i innych uczestników postępowania (art. 9 k.p.a.). W związku z czym organ jest obowiązany do udzielania stronom niezbędnych pouczeń wyłącznie na ich żądanie, a nie z urzędu. Oznacza to, że zarzut naruszenia art. 9 k.p.a. jest niezasadny. Strona nie wystąpiła z takim żądaniem. Poza tym wszelkie informacje o stanie prawnym i faktycznym sprawy, które stanowiły podstawę odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej na rok 2015 zostały zawarte w decyzji, a tym samym strona nie została pozbawiona prawa do ochrony interesu prawnego. Organ odwoławczy wskazał też, że stan faktyczny i prawny sprawy nie budził żadnych wątpliwości, czemu de facto strona nie zaprzecza, a jedynie kwestionuje jego ocenę i przyjęcie przez organ i Sąd pierwszej instancji, że zadeklarowany do płatności grunt nie spełnia kryterium trwałych użytków zielonych i w związku z tym nie było potrzeby występowania do strony o udzielenie stosownych wyjaśnień.

Przekazanie przez ustawodawcę inicjatywy dowodowej na rzecz wnioskodawcy nie pozbawia organu prawa dokonywania kontroli wniosków. W stanie sprawy organ wywiązał się z nałożonych na niego obowiązków – dokonał czynności niezbędnych do ustalenia czy producentowi rolnemu przysługuje wnioskowana przez niego płatność. Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku powodem odmowy przyznania płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej (w wariancie 4.8) na rok 2015, a także kwoty przeznaczonej na refundację kosztów transakcyjnych poniesionych w związku ze sporządzeniem dokumentacji przyrodniczej dla siedlisk przyrodniczych lub siedlisk lęgowych ptaków, położonych na trwałych użytkach zielonych lub obszarach przyrodniczych, zadeklarowanych w pakiecie 4 – było ustalenie przez organ, że stwierdzona powierzchnia gruntów (49,80 ha) jest o 33,61 % mniejsza od zadeklarowanej do płatności (66,54 ha). Organ wskazał, że w 2010 r. wnosząca skargę kasacyjną na powierzchni 16,74 ha uprawiała mieszankę zbożową, co stanowiło podstawę do odmowy uznania tych gruntów jako trwałych użytków zielonych. Organ nie uznał wyjaśnień strony, że w 2010 r. na spornym gruncie była wysiana mieszanka zbożowa razem z wsiewką traw. Wskazał, że wniosek o przyznanie płatności na rok 2010 w odniesieniu do tego gruntu nie zawierał żadnych informacji odnośnie wsiewki traw. W tym roku strona przystąpiła do programu rolnośrodowiskowego, m.in. do pakietu 2 – Rolnictwo ekologiczne, w wariancie 2 – Uprawy rolnicze, co wskazuje, że grunty te nie stanowiły wówczas trwałych użytków zielonych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego dokonane przez organ ustalenia nie budzą uzasadnionych wątpliwości, znajdują oparcie w dokumentacji będącej w posiadaniu organu oraz w stanie prawnym sprawy. W świetle zgromadzonego materiału nie można podzielić stanowiska wnoszącej skargę kasacyjną, że nie stosowała ona na zakwestionowanych gruntach płodozmianu. Na zmianę stanowiska nie może wpłynąć wydana przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w Olsztynie decyzja z 30 kwietnia 2010 r., zezwalająca na wysiew w maju 2010 r. nieekologicznego materiału siewnego (koniczyny białej, życicy trwałej, życicy wielokwiatowej, kostrzewy łąkowej, tymotki łąkowej, koniczyny białej) oraz wykoszenie rosnącej na tych gruntach mieszanki zbożowej w fazie dojrzałości mlecznej ziarna i sporządzenie z tego sianokiszonki przeznaczonej na paszę dla zwierząt. Stoi to bowiem w sprzeczności z faktem przyznana stronie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2010, w pakiecie 2.2. Stosownie do załącznika nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 33, poz. 262 ze zm.) uprawy mieszane zbożowe z trawą nie były dotowane w wariancie 2.1 lub 2.2. Z kolei mieszanka zbożowa (tak jak zadeklarowała strona) zaliczana była do upraw rolniczych i nie kwalifikowała do upraw roślin zielonych pastewnych. Innymi słowy brak było podstaw do uznania, że w latach poprzedzających rok 2015 zakwestionowane grunty należało klasyfikować jako TUZ.

Wnosząca skargę kasacyjną sporne grunty zadeklarowała na rok 2015 do płatności rolno-środowiskowo-klimatycznej w wariancie 4.8, co wymagało wykazania, że można je zaliczyć do trwałych użytków zielonych (§ 12 ust. 4 rozporządzenia), w rozumieniu art. 4 ust. 1 lit. h) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013. Stosownie do tego przepisu, w brzmieniu właściwym dla sprawy, "trwałe użytki zielone i pastwiska trwałe", (zwane dalej łącznie "trwałymi użytkami zielonymi"), oznaczają grunty wykorzystywane do uprawy traw lub innych pastewnych roślin zielnych rozsiewających się naturalnie (samosiewnych) lub uprawianych (wysiewanych), które nie były objęte płodozmianem danego gospodarstwa rolnego przez okres pięciu lat lub dłużej; mogą one obejmować inne gatunki, takie jak krzewy lub drzewa, które mogą nadawać się do wypasu, pod warunkiem że zachowano przewagę traw i innych pastewnych roślin zielnych, a także - w przypadku gdy zadecydują tak państwa członkowskie - grunty, które mogą nadawać się do wypasu i które stanowią część utrwalonych praktyk lokalnych w przypadkach, gdy trawy i inne zielne rośliny pastewne tradycyjnie nie są roślinnością dominującą na obszarach wypasu.

W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła. Wnosząca skargę kasacyjną nie wykazała, że na gruntach tych w ostatnich pięciu latach nie był prowadzony płodozmian. Wobec ustalenia różnicy między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną powyżej 20 % (art. 19 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014) organ był zobowiązany odmówić przyznania płatności na rok 2015, a także – zwrotu kosztów, o których mowa w § 18 ust. 1 rozporządzenia z tytułu sporządzenia dokumentacji przyrodniczej. Wbrew twierdzeniom wnoszącej skargę kasacyjną nie zaistniały przesłanki zastosowania art. 15 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 640/2014. W myśl tego przepisu kar administracyjnych przewidzianych w niniejszym rozdziale nie stosuje się w odniesieniu do części wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność, co do których beneficjent poinformował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest nieprawidłowy lub stał się niepoprawny od czasu jego złożenia, chyba że właściwy organ powiadomił wcześniej beneficjenta o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub o jakichkolwiek niezgodnościach we wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność (ust. 1). Podane przez beneficjenta informacje, o których mowa w ust. 1, powodują dostosowanie wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność do faktycznej sytuacji (ust. 2). Żadna z tych sytuacji nie miała miejsca w sprawie – do ujawnienia nieprawidłowości doszło w toku rozpoznawania przez organ wniosku o przyznanie płatności.

Podsumowując, skarga kasacyjna została oparta na nieusprawiedliwionych podstawach kasacyjnych.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804 ze zm.).