Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 105/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-10-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Hasła tematyczne: Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 40, art. 45, art. 50
journal: Dz.U. 2013 poz 1442
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia del. WSA Jolanta Górska po rozpoznaniu w dniu 11 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 sierpnia 2017 r. o sygn. akt II SAB/Wa 166/16 w sprawie ze skargi T.S. na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 4 października 2015 r. o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

W dniu 4 października 2015 r. T.S. powołując się na ustawę o dostępie do informacji publicznej złożył do Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wniosek o udostępnienie następującej informacji: "Czy Fundacja Szczecińska z siedzibą w Szczecinie w okresie od 1 stycznia 2013 r. do 4 października 2015 r. zgłosiła do ubezpieczenia M.D. i odprowadzała obowiązkowe składki zgodnie z deklarowanym zatrudnieniem z tytułu zawarcia umowy o pracę na czas nieokreślony?".

W uzasadnieniu wniosku T.S. stwierdził, że jest on dopuszczalny, bowiem informacje dotyczą osoby pełniącej funkcję publiczną oraz organizacji pożytku publicznego. Ponadto dotyczą zadeklarowanych okoliczności oraz mających poświadczać je dokumentów stanowiących materiał w postępowaniu administracyjnym mający bezpośredni wpływ na jego wynik.

Pismem z dnia 7 października 2015 r. przesłanym za pomocą poczty elektronicznej, powołując się na art. 50 ust 3, 4 i 9 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji publicznej, bowiem nie należy do zakresu przedmiotowego ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ stwierdził, że dane klientów ZUS zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych i ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych objęte są ochroną. Dane zgromadzone na koncie płatnika składek mogą być udostępniane sądom, prokuratorom, organom kontroli skarbowej, organom podatkowym, komornikom sądowym, Państwowej Inspekcji Pracy, Straży Granicznej, ośrodkom pomocy społecznej, powiatowym centrom pomocy rodzinie oraz Komisji Nadzoru Finansowego, wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta w zakresie niezbędnym do realizacji świadczeń rodzinnych, a także na wniosek osób fizycznych i płatników składek, których dotyczą informacje zawarte na kontach. Prawo do uzyskania informacji z zasobów ZUS mają również inne podmioty, o ile legitymują się zgodą ubezpieczonego lub płatnika, których informacje dotyczą.

T.S. pismem z dnia 20 października 2015 r. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał, że ZUS w swoim piśmie odniósł się do innych danych niż te, które są przedmiotem wniosku, co świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej oraz narusza regulację zawartą w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stwierdził, że ZUS odmówił informacjom przymiotu informacji publicznej, jednak nie uzasadnił swojego stanowiska.

Postanowieniem nr 2 z dnia 29 października 2015 r. Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

T.S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący domagał się zobowiązania Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych do udzielenia żądanej informacji. Wniósł o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości. Domagał się także zasądzenia od Prezesa ZUS na rzecz skarżącego kwoty 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Prezes ZUS wniósł o oddalenie skargi. Stwierdził, że żądana wnioskiem z dnia 4 października 2015 r. informacja – nie jest informacją publiczną, dotyczy bowiem danych osobowych znajdujących się na koncie ubezpieczonego. Takie informacje nie mogą być udzielone innym podmiotom niż określone w art. 50 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2016 r. o sygn. akt II SAB/Wa 166/16 oddalił skargę.

Nie budziło wątpliwości Sądu, że Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej.

Wskazał również, że informacją publiczną w rozumieniu ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów. Sąd dodał ponadto, że zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) ustawy, udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, zaś dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu przepisów Kodeksu karnego, w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy (art. 6 ust. 2).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż zasadniczą kwestią wymagającą rozstrzygnięcia jest ocena charakteru prawnego żądanej we wniosku z dnia 4 października 2015 r. informacji, a mianowicie ocena tego, czy żądana informacja ma charakter informacji publicznej. Dla dokonania takiej oceny uznał za niezbędne przytoczenie przepisów art. 50 ust. 3, 4 i 9 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Z przepisów tych wynika, że dane zgromadzone na koncie ubezpieczonego i na koncie płatnika składek mogą być udostępniane sądom, prokuratorom, organom kontroli skarbowej, organom podatkowym, Państwowej Inspekcji Pracy, Straży Granicznej, komornikom sądowym, organom egzekucyjnym, ośrodkom pomocy społecznej, powiatowym centrum pomocy rodzinie, publicznym służbom zatrudnienia, Komisji Nadzoru Finansowego, wojewodzie, Szefowi Urzędu do spraw Cudzoziemców, z uwzględnieniem przepisów o ochronie danych osobowych (art. 50 ust. 3 ustawy). Ponadto dane te mogą być udostępnione na wniosek osób fizycznych i płatników składek, których dotyczą informacje zawarte na kontach (art. 50 ust. 4 ustawy). Z kolei z art. 50 ust. 9 wynika, że przedmiotowe dane udostępnia się także ministrowi właściwemu do spraw rozwoju regionalnego a nadto – w zakresie niezbędnym do realizacji świadczeń rodzinnych – wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta.

Przywołane regulacje wskazują, w ocenie Sądu pierwszej instancji, na to, że informacja, jaką posiada ZUS o zgłoszeniu danej osoby fizycznej do ubezpieczenia społecznego i związanym z tym odprowadzaniu obowiązkowych składek z tytułu umowy o pracę, nie ma charakteru informacji publicznej, dotyczy bowiem konkretnego, indywidualnego stosunku z zakresu ubezpieczenia społecznego. Ustawodawca ograniczył dostęp do tych informacji, uznając, że tylko enumeratywnie wymienione podmioty mogą się z nimi zapoznać bez zgody ubezpieczonego i płatnika składek. Pozostałe podmioty mogą się zapoznać z przedmiotowymi danymi, ale wymaga to zgody ubezpieczonego lub płatnika składek. Dysponentem zatem uprawnionym do zapoznania się z danymi zgromadzonymi przez ZUS na koncie ubezpieczonego i na koncie płatnika składek jest ubezpieczony i płatnik składek.

Fakt, że ubezpieczonym jest osoba, która aktualnie została powołana na stanowisko dyrektora Zespołu Szkół Publicznych w R., a więc pełni funkcję publiczną, nie miało wpływu, zdaniem Sądu pierwszej instancji, na ocenę charakteru prawnego żądanej informacji. Informacja bowiem o ubezpieczeniu społecznym, a w szczególności o stanie konta konkretnej osoby fizycznej nie dotyczy spraw publicznych. Również nie ma wpływu na ocenę charakteru żądanych informacji fakt, iż płatnikiem składek miałaby być organizacja pożytku publicznego. Przyjęcie poglądu skarżącego prowadziłoby do nieakceptowalnej, zdaniem tego Sądu, sytuacji, w której dane o indywidualnych stosunkach z zakresu ubezpieczenia społecznego, gromadzone przez ZUS w odniesieniu do płatników składek będących podmiotem prawa publicznego lub wykonujących zadania publiczne, byłyby dostępne dla każdego podmiotu powołującego się na ustawę o dostępie do informacji publicznej.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł T.S. Postawił w niej orzeczeniu trzy zarzuty.

Po pierwsze, naruszenie art. 40 i art. 45 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych przez przyjęcie, że informacja, której żądanie udostępnienia wniesione zostało wnioskiem z dnia 4 października 2015 r. w trybie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2001 r. zawiera się w katalogu informacji zawartych w tychże regulacjach.

Po drugie, naruszenie art. 50 ust. 3, 4 i 9 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez błędne ich zastosowanie i przyjęcie, że żądana wnioskiem z dnia 4 października 2015 r. w trybie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej z dnia 6 września 2001 r. informacja jest zastrzeżona wyłącznie dla podmiotów wskazanych w tejże regulacji.

Po trzecie, naruszenie art. 5 ust. 3 ustawy o dostępie do informacji publicznej przez przyjęcie, że żądana informacja nie jest informacją publiczną.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazał, że jego żądanie nie było tożsame z żądaniem udostępnienia danych zgromadzonych na koncie płatnika składek, jak przyjął Sąd pierwszej instancji. Wskazał też, że społeczeństwo jest zainteresowanie tym, aby nie dochodziło do nieprawidłowości w zakresie uiszczania składek.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające z regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować (zob. wyrok NSA z dnia 8 grudnia 2015 r., II OSK 909/14). Naczelny Sąd Administracyjny nie jest władny badać, czy zaskarżony wyrok nie narusza innych przepisów niż wskazane w podstawach, na których środek oparto (zob. wyrok NSA z dnia 25 listopada 2014 r., II GSK 1253/13). Nie ma on kompetencji do konkretyzowania czy uzupełniania zarzutów kasacyjnych, bądź ich uzasadnienia, a brak konkretnego i popartego stosowną argumentacją zakwestionowania stanowiska wyrażonego w danej kwestii przez wojewódzki sąd administracyjny powoduje związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego poglądem sądu pierwszej instancji w danym zakresie i niemożność zbadania jego zasadności (zob. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2015 r., II FSK 3171/12; por. też wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2012 r., II OSK 1426/11). A zatem Naczelny Sąd Administracyjny upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2012 r., II OSK 2724/12).

Analizowana pod tym kątem skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Pierwszy zarzut skargi kasacyjnej nie może być uznany za usprawiedliwiony. Art. 40 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 1442 ze zm.) stanowi: "1. Na koncie ubezpieczonego ewidencjonuje się informacje o zwaloryzowanej wysokości składek na ubezpieczenie emerytalne, z wyłączeniem składek podlegających odprowadzeniu do otwartego funduszu emerytalnego i zewidencjonowaniu na subkoncie, o którym mowa w art. 40a:

1) należnych - w przypadku ubezpieczonych niebędących płatnikami składek;

2) wpłaconych - w przypadku ubezpieczonych będących płatnikami składek oraz osób współpracujących z osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność.

1a. Jeżeli ubezpieczony niebędący płatnikiem składek w ciągu 3 miesięcy od upływu terminu opłacenia składki, o której mowa w ust. 1 pkt 1, stwierdzi, że składka ta nie została opłacona, może zwrócić się do Zakładu o udzielenie informacji, czy Zakład podjął działania zmierzające do jej ściągnięcia.

1b. Na koncie ubezpieczonego niebędącego płatnikiem składek ewidencjonuje się informacje o zwaloryzowanej wysokości należnych składek podlegających:

1) odprowadzeniu do otwartego funduszu emerytalnego,

2) zewidencjonowaniu na subkoncie, o którym mowa w art. 40a

- które uległy przedawnieniu zgodnie z art. 24.

1c. Na koncie ubezpieczonego ewidencjonuje się także informacje o zwaloryzowanej wysokości składek podlegających odprowadzeniu do otwartego funduszu emerytalnego lub zewidencjonowaniu na subkoncie, o którym mowa w art. 40a:

1) w przypadku ubezpieczonych, o których mowa w ust. 1 pkt 1, należnych za okres do dnia złożenia wniosku o emeryturę określoną w art. 24 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz w art. 26b tej ustawy lub nabycia prawa do emerytury, jeżeli złożenie takiego wniosku nie jest wymagane - nieopłaconych lub niezidentyfikowanych do tego dnia, także wówczas gdy nie uległy one przedawnieniu;

2) w przypadku ubezpieczonych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, opłaconych lub zidentyfikowanych po dniu złożenia wniosku o emeryturę określoną w art. 24 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz w art. 26b tej ustawy lub nabycia prawa do emerytury, jeżeli złożenie takiego wniosku nie jest wymagane.

1d. Jako datę zewidencjonowania na koncie ubezpieczonego składek, o których mowa w ust. 1b i 1c, przyjmuje się dzień zewidencjonowania na koncie ubezpieczonego składek, o których mowa w ust. 1 pkt 1, należnych za ten sam miesiąc kalendarzowy.

1e. Na koncie ubezpieczonego ewidencjonuje się kwotę środków zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a, na ostatni dzień miesiąca poprzedzającego miesiąc ustalenia prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia wieku, o którym mowa w art. 24 ust. 1b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, oraz z tytułu osiągnięcia wieku, o którym mowa w art. 24 ust. 1a tej ustawy, przez osobę, która nie spełnia ustawowych warunków do ustalenia prawa do okresowej emerytury kapitałowej, z zastrzeżeniem ust. 1f.

1f. Przepisu ust. 1e nie stosuje się do osób spełniających ustawowe warunki do ustalenia prawa do okresowej emerytury kapitałowej.

1g. Przepis ust. 1e stosuje się odpowiednio do osób, którym nie ustalono prawa do okresowej emerytury kapitałowej z przyczyn, o których mowa w art. 8 pkt 2 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych.

2. Na koncie ubezpieczonego ewidencjonuje się także informacje:

1) wymienione w drukach: zgłoszenia do ubezpieczeń społecznych, imiennym raporcie miesięcznym i w deklaracji rozliczeniowej;

2) o członkostwie w otwartym funduszu emerytalnym i o terminach przekazania składek do tego funduszu;

3) o członkostwie w kasie chorych(11) i o terminach przekazania składek do tej kasy;

4) o wysokości należnych i wpłaconych składek na ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe, wypadkowe i zdrowotne oraz o wysokości należnych i odprowadzonych składek podlegających odprowadzeniu do otwartego funduszu emerytalnego;

4a) o wartości środków wypłaconych z tytułu okresowej emerytury kapitałowej;

5) o faktach pozaubezpieczeniowych, mających wpływ na prawo do świadczeń z ubezpieczeń społecznych i na ich wysokość;

6) (uchylony)

7) niezbędne do przyznania i wypłaty świadczeń z ubezpieczeń społecznych, a także świadczeń finansowanych z budżetu państwa oraz o dokonanych wypłatach;

8) niezbędne do ustalenia, ponownego ustalenia lub przeliczenia kapitału początkowego;

9) o kapitale początkowym oraz zwaloryzowanym kapitale początkowym;

10) niezbędne do realizacji przez Zakład zadań zleconych na podstawie odrębnych przepisów;

11) o okresach pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, przekazane w zgłoszeniu danych o pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, o którym mowa w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. Nr 237, poz. 1656, z późn. zm.);

12) o małżeńskich stosunkach majątkowych oraz o osobach fizycznych, na rzecz których ma nastąpić w razie śmierci wypłata środków zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a, w przypadku osób niebędących członkami otwartego funduszu emerytalnego, dla których Zakład prowadzi to subkonto;

13) o kwocie środków, o której mowa w art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a;

14) o osobach uposażonych, o których mowa w art. 25b ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych;

15) o oświadczeniach:

a) o przekazywaniu do otwartego funduszu emerytalnego składki, o której mowa w art. 22 ust. 3 pkt 1 lit. a, począwszy od składki opłaconej za lipiec,

b) o zewidencjonowaniu składki, o której mowa w art. 22 ust. 3 pkt 2, na subkoncie, o którym mowa w art. 40a, począwszy od składki opłaconej za miesiąc, w którym złożono wniosek.

3. (uchylony)

4. (uchylony)

5. (uchylony)

6. (uchylony)

7. (uchylony)

8. Zakład może odmówić zewidencjonowania na koncie ubezpieczonego nieopłaconej składki na ubezpieczenie emerytalne, o której mowa w ust. 1 pkt 1, a zewidencjonowaną anulować, w razie współdziałania ubezpieczonego z płatnikiem składek w celu uniknięcia obowiązku opłacania składek.

8a. Na podstawie zawiadomienia przez właściwy organ emerytalny o ustaleniu prawa ubezpieczonego do emerytury na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin lub przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin Zakład usuwa z ewidencji informacje o należnych i zwaloryzowanych składkach na ubezpieczenie emerytalne za okresy służby uwzględnione w wymiarze emerytury wojskowej lub policyjnej. W myśl art. 45 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, na koncie płatnika składek:

1) ewidencjonuje się dane identyfikacyjne, numer NIP i numer identyfikacyjny REGON, a jeżeli płatnikowi składek nie nadano tych numerów lub jednego z nich - numer PESEL lub serię i numer dowodu osobistego albo paszportu, nazwy i numery rachunków bankowych płatnika, dane informacyjne płatnika składek, w tym szczególną formę prawną według krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON), kod rodzaju działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD) oraz wszelkie inne dane konieczne do obsługi konta, a w szczególności dla celów rozliczania należności z tytułu składek oraz dla celów prowadzenia postępowania egzekucyjnego, w tym informacje dotyczące wspólników spółek cywilnych, jawnych i komandytowych, w zakresie rejestrowanym w Centralnym Rejestrze Podmiotów - Krajowej Ewidencji Podatników;

1a) ewidencjonuje się liczbę pracowników, za których jest opłacana składka na Fundusz Emerytur Pomostowych;

2) prowadzone są rozliczenia należnych składek, wypłacanych przez płatnika zasiłków oraz zasiłków rodzinnych i pielęgnacyjnych podlegających zaliczeniu na poczet składek oraz innych składek pobieranych przez Zakład;

3) ewidencjonuje się dane niezbędne do realizacji przez Zakład zadań zleconych odrębnymi przepisami.

Ponadto Zakład ma prawo uzupełniać dane na koncie płatnika składek o numery NIP i REGON. informacje o jednostce.

Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że we wniosku z dnia 4 października 2015 r. T.S. zwrócił się o następuje informacje o oznaczonej osobie:

1) czy została zgłoszona do ubezpieczenia;

2) czy Fundacja Szczecińska odprowadzała obowiązkowe składki w związku zatrudnieniem tej osoby.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzi się, że nie są to informacje gromadzone na koncie płatnika składek, w rozumieniu przywołanych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym nie podzielił tego stanowiska. Z przywołanych przepisów wynika bowiem, że to w oparciu o dane gromadzone na koncie osoby można bezpośrednio ustalić to, czy została zgłoszona do ubezpieczenia (w konsekwencji wszak są odprowadzone składki z tytułu zawarcia umowy z określoną osobą), jak też czy składki były odprowadzane. Zakres danych wynikający z przywołanych przepisów, wbrew wywodom skarżącego kasacyjnie, nie ogranicza się tylko do danych o np. kwotach odprowadzanych składek, sumarycznej wartości zgromadzonych na koncie składek czy numeru PESEL osoby ubezpieczonej – z danych tych wynika bowiem bezpośrednio to, czy dokonano zgłoszenia osoby do ubezpieczenia i czy odprowadzono obowiązkowe składki. Jest to zgodne z zasadami logiki, wszak istnienie na koncie opisanych przez skarżącego kasacyjnie danych szczegółowych będzie pochodną tego, czy określona osoba została zgłoszona do ubezpieczenia i odprowadzane są w związku z tym należne składki. Rekapitulując, żądane informacje dotyczyły danych zgromadzonych na koncie ubezpieczonego.

Przechodząc do drugiego zarzutu skargi kasacyjnej wskazać należy, że zgodnie z art. 50 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, "dane zgromadzone na koncie ubezpieczonego, o których mowa w art. 40, i na koncie płatnika składek, o których mowa w art. 45, mogą być udostępniane sądom, prokuratorom, organom kontroli skarbowej, organom podatkowym, Państwowej Inspekcji Pracy, Straży Granicznej, komornikom sądowym, organom egzekucyjnym w rozumieniu ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r. poz. 599), ośrodkom pomocy społecznej, powiatowym centrom pomocy rodzinie, publicznym służbom zatrudnienia, Komisji Nadzoru Finansowego oraz wojewodzie i Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców w zakresie prowadzonych postępowań dotyczących legalizacji pobytu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z uwzględnieniem przepisów dotyczących ochrony danych osobowych." W myśl art. 50 ust. 4 wskazanej ustawy, "Dane, o których mowa w ust. 3, udostępnia się także na wniosek osób fizycznych i płatników składek, których dotyczą informacje zawarte na kontach, z zastrzeżeniem ust. 5 i 6." Zgodnie z art. 50 ust. 9 cyt. ustawy, "Dane zgromadzone na kontach, o których mowa w ust. 3, udostępnia się bezpłatnie sądom, prokuratorom, organom kontroli skarbowej, organom podatkowym, Państwowej Inspekcji Pracy, Straży Granicznej, ośrodkom pomocy społecznej, powiatowym centrom pomocy rodzinie, publicznym służbom zatrudnienia, Komisji Nadzoru Finansowego, wojewodzie i Szefowi Urzędu do Spraw Cudzoziemców w zakresie prowadzonych postępowań dotyczących legalizacji pobytu cudzoziemców na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, ministrowi właściwemu do spraw rozwoju regionalnego w zakresie wynikającym z ust. 3a, a także – w zakresie niezbędnym do realizacji świadczeń rodzinnych – wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta." Tym samym przepisy te w sposób wyczerpujący określają katalog podmiotów, którym mogą być udostępniane dane zgromadzone na koncie ubezpieczonego, o których mowa w art. 40, i na koncie płatnika składek, o których mowa w art. 45 cyt. ustawy. A contrario, w braku przepisów szczególnych, inne podmioty nie mogą uzyskać rzeczonych danych. Ma to istotne znaczenie z perspektywy ochrony prywatności oraz danych osobowych, gwarantowanej konstytucyjnie (zob. art. 47 oraz art. art. 51 ust. 1, 3 i 5 Konstytucji RP). Lektura przywołanych przepisów dobitnie świadczy, że do kręgu podmiotów uprawnionych do uzyskania danych zgromadzonych na koncie ubezpieczonego czy płatnika składek nie włączono osób postronnych czy podmiotów realizujących uprawnienia na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Oznacza to, że podmioty te nie są upoważnione do uzyskania danych wynikających z tych kont, zaś kompetencji do zapoznania się z takimi danymi z uwagi na wskazane wartości konstytucyjne nie wolno domniemać. Poszerzenie zatem katalogu podmiotów uprawnionych do uzyskania danych zgromadzonych na wymienionych kontach wymagałoby zmian legislacyjnych. Na gruncie obowiązującego prawa T.S. nie mieścił się w rzeczonym katalogu, a w konsekwencji nie był uprawniony do uzyskania danych wynikających z przywołanych ubezpieczonego czy płatnika składek.

Przechodząc do trzeciego zarzutu skargi kasacyjnej, należy przyznać rację skarżącemu, że żądana informacja o zgłoszeniu osoby do ubezpieczenia społecznego i o odprowadzaniu obowiązkowych składek z określonego tytułu – ma charakter informacji publicznej, odnosi się bowiem do sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej: wszak dotyczy wykonywania przez podmiot publiczny zadania publicznego związanego z zapewnieniem świadczeń emerytalnych i rentowych, zaś z drugiej strony kwestii realizacji przez podmioty publicznoprawnych obowiązków związanych z uiszczaniem obowiązkowych składek na ubezpieczenie społeczne, co prawidłowo ocenia skarżący kasacyjnie jako objęte zainteresowaniem społecznym. Uwagi Sądu pierwszej instancji wymagały zatem w tym zakresie korekty. Przywołany w zarzucie art. 5 ust. 3 ustawy o informacji publicznej nie miał jednak w sprawie zastosowania nie z uwagi na to, że żądane informacje nie są informacjami publicznymi (albowiem w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego są nimi), lecz z uwagi na to, że istnieją przepisy wprowadzające odmienne zasady i tryb dostępu do objętych wnioskiem informacji będących informacjami publicznymi, zatem stosownie do art. 1 ust. 2 wskazanej ustawy jej przepisów się nie stosuje. Przywołane wyżej przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych mają charakter norm szczególnych i znajdują zastosowanie przed przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wykluczało to w stanie faktycznym sprawy uznanie, że T.S. ma uprawnienie do uzyskania żądanych informacji, co za tym idzie – adresat wniosku nie był zobowiązany (a nawet upoważniony) do udostępnienia wnioskodawcy tych danych, wobec czego nie mógł popaść w sprawie w bezczynność. Tym samym skarga prawidłowo została oddalona przez Sąd pierwszej instancji.

Mając na uwadze powyższe, oddalono skargę kasacyjną w oparciu o art. 184 p.p.s.a.