Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1376/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2012-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.114 ust.1 pkt 2 lit."b"
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka Sędziowie NSA Joanna Runge- Lissowska del. WSA Jacek Fronczyk (spr.) Protokolant specjalista Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 marca 2011 r. sygn. akt VII SA/Wa 2526/10 w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu prawa jazdy uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2010 r. nr [...] i decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...].


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 marca 2011 r. o sygn. akt VII SA/Wa 2526/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu prawa jazdy.

W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.

J. P. posiada uprawnienie do kierowania pojazdami silnikowymi, stwierdzone prawem jazdy kategorii B nr [...], wydanym w dniu [...] marca 1988 r. przez Kierownika Wydziału Komunikacji Urzędu Dzielnicowego K. w K. na druku serii B nr [...] z ówczesnym adresem zamieszkania w K. przy ul. K. [...]. Prawo jazdy to zostało zatrzymane z dniem [...] października 2001 r. postanowieniem Prokuratora Prokuratury Rejonowej G. – P. z dnia [...] października 2001 r. o sygn. akt [...], utrzymanym w mocy postanowieniem Prokuratora Prokuratury Okręgowej w G. z dnia [...] listopada 2001 r. o sygn. akt [...].

Wyrokiem z dnia [...] lutego 2010 r. o sygn. akt [...] Sąd Rejonowy G. – P. w G. uniewinnił J. P. od zarzucanego mu w akcie oskarżenia czynu, polegającego na prowadzeniu w dniu [...] października 2001 r. w G. samochodu w stanie nietrzeźwości, wskazując jednocześnie, że wyrok uniewinniający nie jest tożsamy ze zwrotem zatrzymanego prawa jazdy, a zwrot prawa jazdy może nastąpić po uprzednim poddaniu się przez zainteresowanego kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Jako podstawę zajętego stanowiska wskazano art. 138 ust. 2 oraz art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.).

Pismem z dnia [...] lipca 2010 r. J. P. wystąpił z żądaniem zwrotu zatrzymanego prawa jazdy oraz zwrotu nienależnie pobranej kwoty 84 zł, z uwagi na wymianę prawa jazdy z urzędu, gdyż – jego zdaniem – fakt zmiany adresu nie ma w sprawie znaczenia, zaś uniewinnienie od popełnienia zarzucanego czynu powinno skutkować zwrotem prawa jazdy bez wymogu poddania kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] Prezydent m. st. Warszawy, stosując art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 98 ust. 1 i 2 oraz art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" i ust. 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, odmówił J. P. zwrotu zatrzymanego prawa jazdy kategorii B nr [...], a co za tym idzie – wydania jego wtórnika – z powodu zmiany danych – do czasu uzyskania pozytywnego wyniku z państwowego egzaminu sprawdzającego kwalifikacje. W uzasadnieniu wskazał, że pojęcie "zatrzymanego prawa jazdy" oznacza sytuację czasowego, faktycznego pozbawienia uprawnień do kierowania pojazdami, wywołaną wydaniem postanowienia o zastosowaniu przez prokuratora lub sąd środka zapobiegawczego w postaci zatrzymania prawa jazdy. Wprawdzie J. P. został uniewinniony od popełnienia zarzucanego mu czynu, to jednak wyrok taki nie usuwa skutków związanych z zatrzymaniem prawa jazdy. Stronie zatrzymano prawo jazdy od dnia [...] października 2001 r. (na mocy postanowienia prokuratora) do dnia [...] kwietnia 2010 r. (data uprawomocnienia się wyroku sądu), czyli ponad 9 lat. Wobec tego, zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a co za tym idzie – wydanie jego wtórnika, z powodu zmiany danych, może nastąpić dopiero po poddaniu się przez zainteresowanego kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji według kategorii B prawa jazdy i uzyskaniu pozytywnego wyniku z kontrolnego egzaminu państwowego.

W odwołaniu od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie J. P. zarzucił organowi I instancji naruszenie prawa materialnego, tj. art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego błędną interpretację, polegającą na przyjęciu, że zwrot zatrzymanego prawa jazdy uzależniony jest od poddania się sprawdzeniu kwalifikacji, jeżeli zatrzymanie trwało przez okres przekraczający rok, także wówczas, gdy prawo jazdy było zatrzymane bezzasadnie, podczas gdy wykładnia celowościowa nakazuje przyjęcie, że w takiej sytuacji warunek ten nie obowiązuje.

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" oraz ust. 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym, kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba ubiegająca się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia do kierowania tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający 1 rok. Podkreślił, że cytowany przepis nie zawiera odniesienia do jakichkolwiek zdarzeń przyczynowych, lecz zawiera sformułowanie obiektywne – "była pozbawiona". Nie ma tu zatem znaczenia przyczyna, która skutkowała pozbawieniem prawa jazdy, wystarczy tylko stwierdzenie, że taki fakt istniał jako zdarzenie. Organy administracji nie są władne dokonywać oceny czynności dokonywanych przez podmioty uprawnione do wykonywania władzy państwowej (sądy, prokuratura), mogą tylko ustalać, czy ich czynności dają podstawę do odpowiedniego zastosowania materialnego prawa administracyjnego. W przypadku zaistnienia wymienionego stanu faktycznego, obowiązkiem organu będzie zastosowanie się do treści art. 114 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, czyli skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Organ odwoławczy wskazał, że wyrażenie "pozbawiony na okres przekraczający 1 rok" oznacza czasową utratę prawa jazdy, mającą swoje umocowanie prawne w określonym wyroku, postanowieniu, czy też decyzji administracyjnej i to wyłącznie okres faktycznego pozbawienia prawa jazdy, a wynikający wprost z określonych tytułów prawnych, przesądza o terminie pozbawienia prawa jazdy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję J. P. zarzucił naruszenie art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym, poprzez przyjęcie, że zwrot zatrzymanego prawa jazdy uzależniony jest od poddania się sprawdzeniu kwalifikacji, jeżeli zatrzymanie prawa jazdy trwało przez czas przekraczający rok także wówczas, gdy prawo jazdy było zatrzymane bezzasadnie, podczas gdy wykładnia celowościowa nakazuje przyjęcie, że w takiej sytuacji warunek ten nie obowiązuje. Skarżący podkreślił, iż obowiązek poddania się sprawdzeniu kwalifikacji przed zwrotem prawa jazdy w przypadku wydania przez sąd wyroku uniewinniającego osobę, której zatrzymano prawo jazdy z powodu uzasadnionego podejrzenia popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) i zatrzymanie to trwało dłużej niż 1 rok, prowadzi do absurdalnej sytuacji. Z jednej strony uznaje się bowiem, że osoba taka została niesłusznie postawiona w stan oskarżenia i niesłusznie pozbawiona możliwości kierowania pojazdem, a z drugiej strony, mimo niesłusznego zatrzymania prawa jazdy, musi poddać się sprawdzeniu posiadanych kwalifikacji. Wskazując na powyższe, J. P. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wniosło o jej oddalenie, przytaczając w uzasadnieniu swego stanowiska procesowego argumentację, jaką przedstawiło w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając sprawę, uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie została podjęta z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd wyjaśnił, że skarżącemu zasadnie odmówiono zwrotu zatrzymanego prawa jazdy kategorii B nr [...] i wydania jego wtórnika do czasu uzyskania pozytywnego wyniku egzaminu państwowego sprawdzającego kwalifikacje. W świetle art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym, nie ma znaczenia wyrok uniewinniający w stosunku do osoby pozbawionej prawa jazdy. Podkreślił, że użyte w powołanej ustawie pojęcie "pozbawienie prawa jazdy" ma charakter prawny, czyli może następować tylko na mocy orzeczenia właściwego organu. Postanowienie prokuratora o zatrzymaniu prawa jazdy jest również orzeczeniem, na mocy którego posiadacz prawa jazdy zostaje prawnie pozbawiony tego dokumentu. Zdaniem Sądu I instancji, okoliczność, iż w sprawie zapadł prawomocny wyrok uniewinniający skarżącego od zarzutu prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu, nie oznacza, że postanowienie o zatrzymaniu prawa jazdy było wadliwe w dacie jego wydania. Właściwe organy prewencji i ścigania powzięły bowiem informacje, że skarżący mógł prowadzić pojazd pod wpływem alkoholu i podjęły działania w tej sprawie.

WSA w Warszawie stwierdził, że przepis art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym ma zastosowanie wobec osób, którym w toku postępowania karnego zatrzymano prawo jazdy, a następnie nawet uniewinniono. Powyższej tezie nie sprzeciwia się żadna z zasad Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, w tym także biorąc pod uwagę stanowisko Trybunału Konstytucyjnego (wyrok z dnia 26 lipca 2006 r. o sygn. akt SK 21/04 oraz wyrok z dnia 23 maja 2005 r. o sygn. akt SK 44/04) o konieczności traktowania uniewinnionego przez ustawodawcę w sposób maksymalnie przyjazny. Podkreślił, że postępowanie w przedmiocie skierowania na sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy nie narusza gwarancji praw obywatelskich wynikających z Konstytucji RP. Wielokrotnie bowiem dobra jednostki, jak np. bezwzględne prawo własności, doznaje uszczerbku i musi ustąpić – w hierarchii dóbr chronionych – interesowi ogółu obywateli. Na tle uregulowań ustawy – Prawo o ruchu drogowym wyraźnie określona została hierarchia dóbr chronionych prawem, bowiem pierwszeństwo, przed interesem indywidualnym, ustawodawca nadał interesowi ogółu użytkowników dróg i ochronie ich praw. Stwarzając gwarancję bezpieczeństwa w ruchu drogowym, przewidział dopuszczenie do niego osób, które wykazują się właściwymi uprawnieniami, podlegającymi weryfikacji w trybie ustawowo przewidzianym. Zdaniem Sądu I instancji, sprawdzanie kwalifikacji kierowców jest instytucją w istotny sposób wpływającą na podniesienie poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego. Wynikające z ww. ustawy (art. 87 ust. 1) wymaganie posiadania przez kierującego pojazdem silnikowym wiadomości teoretycznych i umiejętności praktycznych ma zapewnić udział w ruchu osób, które znają przepisy ruchu drogowego i potrafią je zastosować w sytuacji drogowej oraz mają opanowaną w określonym stopniu technikę prowadzenia pojazdu. Wiadomości teoretyczne, jak i umiejętności prowadzenia pojazdu, nie są czymś stałym i ulegają ciągłym zmianom. W przypadku ciągłego prowadzenia pojazdu, kierujący doskonalą się, w razie zaś niemożności kierowania pojazdem, kwalifikacje obniżają się do tego stopnia, że kierowca może stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu. W przedmiotowej sprawie skarżący został pozbawiony prawa jazdy na okres znacznie przekraczający 1 rok, bowiem na 9 lat. Prawną formą tego pozbawienia było postanowienie prokuratora o zatrzymaniu prawa jazdy. Intencją przepisu art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym jest sprawdzanie aktualnych kwalifikacji do bezpiecznego uczestniczenia w ruchu drogowym osób, które były wyeliminowane z tego ruchu na okres ponad 1 roku. W ocenie WSA w Warszawie, tak długi okres przerwy w prowadzeniu pojazdu mechanicznego uzasadnia potrzebę sprawdzenia kwalifikacji kierowcy. Ratio legis cytowanego przepisu przemawia za uznaniem, że chodzi o okres faktycznego pozbawienia prawa jazdy i musi wynikać z wyżej wymienionych tytułów prawnych. Dodatkowo Sąd I instancji wskazał, że decyzja wydana na podstawie powołanego przepisu art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy nie została pozostawiona uznaniu organu, lecz ma charakter rozstrzygnięcia związanego.

Dlatego też, stosując art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.

Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył J. P., wnosząc o jego uchylenie w całości oraz uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że zwrot zatrzymanego prawa jazdy jest uzależniony od poddania się sprawdzeniu kwalifikacji, jeżeli zatrzymanie trwało przez okres przekraczający rok, także wówczas, gdy prawo jazdy było zatrzymane bezzasadnie, podczas gdy wykładnia celowościowa nakazuje przyjęcie, że w takiej sytuacji warunek ten nie obowiązuje.

W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej wskazał, że w art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym nie chodzi o każde zatrzymanie prawa jazdy trwające dłużej niż rok, ale o tylko o prawne zatrzymanie tego dokumentu. Prawnym zatrzymaniem jest natomiast takie, które jest zgodne z obowiązującym porządkiem prawnym. Ocena zatrzymania prawa jazdy, jako niezgodnego z prawem, nie musi wynikać z wyraźnego stwierdzenia tego faktu w określonym orzeczeniu, np. w postanowieniu o uchyleniu postanowienia o zatrzymaniu prawa jazdy przez organ odwoławczy, ale może także nastąpić przez pryzmat merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, w której miało miejsce zatrzymanie prawa jazdy, o ile orzeczenie to dotyczy podstawy merytorycznej zatrzymania. Takim orzeczeniem jest właśnie prawomocny wyrok uniewinniający w sytuacji, gdy przyczyną zatrzymania było uzasadnione popełnienie przestępstwa, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych.

Skarga kasacyjna analizowana pod tym kątem zawiera usprawiedliwioną podstawę, co sprawia, że zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z brzmieniem art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba ubiegająca się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy lub pozwolenia do kierowania tramwajem, którego była pozbawiona na okres przekraczający 1 rok.

Z punktu widzenia treści cyt. przepisu dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy szczególnie istotne znaczenie ma ustalenie wpływu, jaki wywiera uniewinniający wyrok sądu karnego na decyzję organu administracyjnego, jak i orzeczenie sądu administracyjnego w przedmiocie zwrotu zatrzymanego prawa jazdy. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym tę sprawę w pełni podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 września 2008 r. o sygn. akt I OSK 1317/07 (publ. LEX nr 514029), w którym stwierdzono, że uniewinniający wyrok sądu karnego usuwa wszelkie skutki związane z wszczętym postępowaniem karnym, a zwłaszcza skutki wywołane postanowieniem prokuratora o zatrzymaniu prawa jazdy.

Zarówno przepisy prawa administracyjnego, jak i prawa karnego nie regulują relacji uniewinniającego wyroku karnego względem rozstrzygnięcia organu administracyjnego. Przepis art. 11 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odnosi się jedynie do wydanego w postępowaniu karnym wyroku skazującego za popełnienie przestępstwa, który wiąże sąd administracyjny. Przepis ten nie wypowiada się jednak w kwestii wyroku uniewinniającego, który zapadł w postępowaniu karnym, a zwłaszcza nie określa jego znaczenia w postępowaniu administracyjnym. Wynika z tego, że wyrok sądu karnego, uniewinniający skarżącego od zarzutu popełnienia przestępstwa, wprawdzie nie wiąże sądu administracyjnego, ale nie oznacza to wcale, że sąd administracyjny nie powinien uwzględniać tej okoliczności w całokształcie ustaleń faktycznych, gdy bada legalność zaskarżonej decyzji administracyjnej.

W niniejszej sprawie podstawę zatrzymania prawa jazdy skarżącego stanowiło postanowienie Prokuratora Prokuratury Rejonowej G. – P. z dnia [...] października 2001 r. o sygn. akt [...], utrzymane w mocy postanowieniem Prokuratora Prokuratury Okręgowej w G. z dnia [...] listopada 2001 r. o sygn. akt [...]. Jednakże wyrokiem z dnia [...] lutego 2010 r. o sygn. akt [...] Sąd Rejonowy G. – P. w G. uniewinnił J. P. od zarzutu popełnienia przestępstwa. Oznacza to tym samym, że brak było podstaw nie tylko do postawienia mu zarzutu popełnienia przestępstwa, ale i do zatrzymania prawa jazdy. W związku z tym, należy uznać, że uniewinniający wyrok sądu karnego usunął wszelkie skutki związane z wszczętym postępowaniem karnym, w tym skutki zatrzymania prawa jazdy. Uniewinniający wyrok sądu karnego wskazuje bowiem, że zatrzymanie prawa jazdy było nieuzasadnione, a przez to nie można uznać, że było prawnie skuteczne, w rozumieniu art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym, gdyż kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega jedynie osoba, której zasadnie zatrzymano prawo jazdy, i którego to zatrzymania prawną skuteczność potwierdził prawomocny wyrok sądu. Przyjęcie odmiennej wykładni tego przepisu za prawidłową prowadziłoby do paradoksalnej sytuacji, w której osoba niewinna, nie dość, że była niesłusznie pozbawiona prawa jazdy przez okres trwania postępowania karnego, musiałaby ponownie wykazywać swoje kwalifikacje do prowadzenia pojazdu, co byłoby nie do pogodzenia z zasadą sprawiedliwości społecznej, o której mowa w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W przypadku osób uniewinnionych, którym wcześniej bezzasadnie zatrzymano prawo jazdy, przepis art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym nie może mieć zastosowania. Wymaganie od takiej osoby, by poddała się egzaminowi sprawdzającemu jej kwalifikacje do prowadzenia pojazdu, byłoby niewątpliwie dodatkową dolegliwością, niczym nieuzasadnioną, gdyż ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego, jaką zapewne miał na względzie ustawodawca, wprowadzając art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym, nie może implikować swoistego automatyzmu w stosowaniu sankcjonującej normy administracyjnego prawa materialnego wobec wszystkich, pomijając w szczególności sytuację osoby, której bezzasadnie zatrzymano prawo jazdy, czego potwierdzeniem jest uniewinniający wyrok sądu karnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nieprawidłowo zatem uznał, że wspomniany wyrok uniewinniający nie wpływa na sferę praw skarżącego. Niezasadnie Sąd I instancji przyjął, że w sprawie, bez względu na jej stan faktyczny, znajdzie zastosowanie przepis art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym, gdyż nie uzależnia on obowiązku poddania się sprawdzeniu kwalifikacji do prowadzenia pojazdu od przyczyn i okoliczności utraty prawa jazdy. Uznanie takie jest całkowicie bezzasadne w świetle tego, co zostało przedstawione powyżej. Przeciwne stanowisko stanowiłoby zupełne zaprzeczenie zasadzie restitutio in integrum, będącej istotą wyroku uniewinniającego. Potwierdza to w szczególności stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, wyrażone w wyroku z dnia 26 lipca 2006 r. w sprawie o sygn. akt SK 21/04 oraz w wyroku z dnia 23 maja 2005 r. w sprawie o sygn. akt SK 44/04, odnoszące się do różnych aspektów sytuacji osoby uniewinnionej w postępowaniu karnym, w których to wyrokach Trybunał podkreślał konieczność traktowania uniewinnionego w sposób maksymalnie przyjazny przez ustawodawcę, z uwagi na fakt, iż uniewinnienie zdejmuje piętno naganności z takiej osoby i świadczy o zbędnym uruchomieniu aparatu wymiaru sprawiedliwości wobec niej, a tym samym także o nieuzasadnionym nakładaniu sankcji administracyjnych, wszak tylko w tych kategoriach należy kwalifikować stosowanie art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym wobec osoby uniewinnionej, co – w świetle art. 2 Konstytucji RP – jest niedopuszczalne.

W tym stanie rzeczy, uznając trafność zarzutów skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny miał podstawy do uchylenia zaskarżonego wyroku, a wobec istnienia jedynie naruszeń prawa materialnego – także do rozpoznania skargi w oparciu o przepis art. 188 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Stwierdzając zaś naruszenie art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. "b" ustawy – Prawo o ruchu drogowym, który nie mógł mieć zastosowania w sytuacji prawnej skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił obie wydane w sprawie decyzje, stosując w tym względzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" w związku z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Rozpoznając ponownie sprawę J. P. w przedmiocie zwrotu prawa jazdy, organy administracji winny uwzględnić wskazania poczynione przez Naczelny Sąd Administracyjny.