Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 246/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
658
Hasła tematyczne: Przewlekłość postępowania
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Zobowiązano do wydania aktu
stwierdzono że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
wymierzono grzywnę
Powołane przepisy: article: art. 12, art. 35
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara-Dubiel Sędziowie : WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) WSA Waldemar Michaldo Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi D. P. na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie wznowienia postepowania I. zobowiązuje Wojewodę [...] do wydania aktu z wniosku D. P. z dnia 3 lutego 2013 r. w sprawie o wznowienie postepowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia 20 kwietnia 2009 r. znak: [...] -w terminie 1 miesiąca; II. stwierdza, że bezczynność miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. wymierza Wojewodzie [...] grzywnę w kwocie 3000 zł (trzy tysiące złotych); IV. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej D. P. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

D. P. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Wojewody [...] w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia 20 kwietnia 2009r., znak [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia 30 marca 2005r., nr [...], znak [...]. Skarżąca domagała się zobowiązania Wojewody [...] do wydania aktu prawnego w sprawie z wniosku z dnia 3 lutego 2013r. w terminie 14 dni od daty wydania wyroku oraz zasądzenia od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw.

W uzasadnieniu skargi D. P. podnosiła, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności kończącej postępowanie. Zdaniem skarżącej, w niniejszej sprawie mają miejsce takie uchybienia organu.

D. P. wyjaśniła, że wnioskiem z dnia 3 lutego 2013r. zwróciła się do Wojewody [...] o wznowienie postępowania w sprawie [...]. W związku z uchybieniem terminu załatwienia sprawy, pismem z dnia 1 marca 2013r., skarżąca złożyła zażalenie na bezczynność Wojewody [...] do organu nadzorczego. Pismem z dnia 26 sierpnia 2013r. ponownie złożyła takie zażalenie. Pismem z dnia 22 lutego 2013r. organ poinformował skarżącą, że wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wypożyczenia akt sprawy. Z powodu braku wpływu akt sprawy z Sądu, pismem z dnia 5 marca 2013r. organ wyznaczył termin załatwienia sprawy do 5 kwietnia 2013r, nadal biernie oczekując na zwrot akt. Następnie, pismem z dnia 5 kwietnia 2013r., Wojewoda [...] wyznaczył kolejny termin załatwienia sprawy, tj. do 5 maja 2013r. z tych samych przyczyn co poprzednio podane oraz nakazał podać skarżącej podstawę prawną wniosku o wznowienie w sytuacji, kiedy podstawa prawna była czytelnie sprecyzowana. Skarżąca podała, że pismem z dnia 30 kwietnia 2013r. realizuje wyżej wymienione żądanie organu. Pismem z dnia 12 lipca 2013r. organ wyznaczył nowy termin do załatwienia sprawy, tj. do 30 dni od daty otrzymania akt sprawy z sądu.

Pomimo rażących naruszeń ustawowych terminów załatwienia sprawy, w ciągu 7 miesięcy na dzień sporządzenia skargi organ nie wydał żadnego aktu z przedmiotowego wniosku, postępując z ewidentnym łamaniem przepisów k.p.a. i rażącą obrazą orzecznictwa. Maksymalny ustawowy termin załatwienia sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego i wyjaśniającego to okres 2 miesięcy, a przedmiotowa sprawa do takich nie należy.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wskazywał, że brak jest podstaw do uznania, by pozostawał w bezczynności.

Organ podawał, że w dniu 7 lutego 2013r. do Wojewody wpłynął wniosek D. i S. P. o wznowienie postępowania. Dnia 22 lutego 2013r. poinformowano wyżej wymienionych o tym, iż rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie nastąpi niezwłocznie po otrzymaniu akt z Sądu. W dniu 5 marca 2013r. poinformowano o nowym terminie załatwienia sprawy. W dniu 27 marca 2013r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał postanowienie, w treści którego stwierdził, że brak jest podstaw do wyznaczenia Wojewodzie [...] nowego terminu do załatwienia sprawy. W dniu 5 kwietnia 2013r. wyznaczono nowy termin załatwienia sprawy, a 25 maja 2013r. wezwano D. P. do wskazania oraz udokumentowania daty w jakiej dowiedziała się o decyzji Wojewody [...] z dnia 20 kwietnia 2009r., znak [...].

Niezależnie od powyższego Wojewoda [...] podawał, że skarga o identycznej treści od tej samej strony przesłana została przez do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 26 czerwca 2013 r., pismem znak [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednol. Dz. U. z 2012r., poz. 270 - oznaczana dalej jako p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy.

Stosownie do art. 3 § 2 8 p.p.s.a., kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach ze skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a, tj. niewydania decyzji administracyjnej ( pkt 1 ), postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty ( pkt 2 ). W sprawie niniejszej ta właśnie regulacja jest podstawą do rozpoznania skargi, która dotyczy bezczynności Wojewody [...] w przedmiocie wznowienia postępowania, zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia 20 kwietnia 2009r., znak [...].

Brak zatem przesłanek do odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Artykuł 58 § 1 pkt 2- 6 p.p.s.a stanowi ponadto, że odrzuceniu podlega skarga: wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia (pkt 2); gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi (pkt 3); jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona (4); jeżeli jedna ze stron nie ma zdolności sądowej albo jeżeli skarżący nie ma zdolności procesowej, a nie działa za niego przedstawiciel ustawowy albo jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną skarżącą zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie (5); jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne (6 ).

W sprawie niniejszej nie zachodzą przesłanki również do odrzucenia skargi przyczyn określonych w art. 58 § 1 pkt 2- 6 p.p.s.a. W szczególności skarżąca wyczerpała tryb przesądowy poprzez wniesienie zażalenia na bezczynność Wojewody [...], wskutek którego wydane zostało postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 marca 2013r., znak [...]. O ile organ nadzoru uznał zażalenie za niezasadne i odmówił wyznaczenia Wojewodzie [...] dodatkowego terminu do załatwienia sprawy, to taką oceną Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany. W tym zakresie należy również stwierdzić, że poprzednia skarga D. P. w analogicznej sprawie - o czym mowa w odpowiedzi na skargę, nie została merytorycznie rozpoznana w związku z jej odrzuceniem prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 lipca 2013 r., sygn. akt II SAB/Kr 133/13.

Stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W myśl art. 149 § 2 p.p.s.a., sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6.

W razie uwzględnienia skargi na bezczynność lub przewlekłość istotnym jest to, że wyrok nie może dotyczyć kwestii mających wpływ na merytoryczną treść przyszłego aktu lub czynności (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 18 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 198/11, Lex Omega nr 990211). W wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność albo przewlekłość sąd nie może w szczególności określać w jaki sposób powinna być rozpoznana sprawa, w której organ pozostaje w bezczynności, nie może bowiem nakazywać organowi wydania konkretnej decyzji, postanowienia lub podjęcia czynności określonej treści. Także sama kontrola czynności podejmowanych przez organ administracji publicznej w konkretnej sprawie obejmuje jedynie ich kierunek wyznaczony przez przedmiot postępowania, zaś winna odbywać się bez ingerencji w kwestie związane bezpośrednio z merytorycznym rozstrzyganiem, zwłaszcza wtedy, gdy mają one znaczenie dla sposobu załatwienia sprawy jako jeden z wielu elementów, zaś pozostały poza rozważaniami podmiotów zobowiązanych z uwagi na przyjęte przeszkody do dalszej do aktywności.

Specyficzna sytuacja ma miejsce wówczas, gdy w toku postępowania sądowoadmnistracyjnego, przed dniem orzekania w sprawie ze skargi na bezczynność albo przewlekłość zostanie stwierdzony fakt wydania przez organ administracji publicznej decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo podjęcia stosownej czynności choćby z przekroczeniem terminów ustawowych. Kwestie te pozostają jednak poza szerszymi rozważaniami albowiem w sprawie niniejszej taki przypadek nie zachodzi.

Zważyć należy dalej na treść art. 35 k.p.a., który stanowi :

§ 1. Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki.

§ 2. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ.

§ 3. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.

§ 4. Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3.

§ 5. Do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.

Cytowana regulacja zawiera w art. 35 § 1 k.p.a. ogólną dyrektywą , w myśl której sprawy administracyjne powinny być załatwiane bez zbędnej zwłoki. W dalszej części, tj. w § 2 i § 3 wprowadza zróżnicowanie terminów załatwiania spraw w pierwszej instancji, przy czym o ile zaistnieją ku temu przesłanki, reguła niezwłocznego załatwiania spraw z § 2 będzie miała pierwszeństwo przed terminami wskazanymi w art. 35 § 3 k.p.a. W doktrynie podnosi się słusznie, że sformułowanie zawarte w art. 35 §1 k.p.a. oznacza, że organ administracji publicznej powinien załatwić sprawę bez zbędnej zwłoki, jeżeli w toku postępowania administracyjnego okaże się, że sprawa może być załatwiona przed upływem ustawowych terminów do jej załatwienia (komentarze do art. 35 kodeksu postępowania administracyjnego M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Lex, 2009, wyd. III. oraz G. Łaszczyca, A. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Tom I. Komentarz do art. 1-103, Lex, 2007, wyd. II ). Takie podejście odpowiada też wyrażonej w art. 12 k.p.a. zasadzie szybkości postępowania, obowiązującej również do kwestii incydentalnych.

W doktrynie i orzecznictwie przyjmuję się również trafnie, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności i zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność dokonana, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu, czy też wiąże się z jego przeświadczeniem, że stosowny akt lub czynność w ogóle nie powinna zostać dokonana.

Odnosząc te ogólne uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarga D. P. zasługuje na uwzględnienie.

Z treści skargi oraz odpowiedzi na skargę wynika, że w pewnym zakresie przedstawiono w nich przedmiot oraz przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie wszczętej na wniosek D. P.. Uwzględniając bardziej szczegółowo na podstawie przedstawionych akt administracyjnych i dokumentów załączonych do skargi przebieg postępowania prowadzonego przez Wojewodę [...], należy zwrócić uwagę na następujące okoliczności.

S. P. oraz D. P. dwoma odrębnymi, odmiennie uzasadnionymi podaniami (odpowiednio: z dnia 30 grudnia 2012r., k. 3 akt administracyjnych i z dnia 3 lutego 2013r., k. 5 – 6 akt administracyjnych) zwrócili się do Wojewody [...] o wznowienia postępowania, zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia 20 kwietnia 2009r., znak [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia 30 marca 2005r., nr [...], znak [...]. W uzasadnieniu swego podania D. P. wyraźnie wskazała na zasadę czynnego udziału stron, wynikającą z art. 10 k.p.a., podnosząc, że jej naruszenie w stosunku do skarżącej stanowi przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Podała również, że o toczącym się bez jej udziału postępowaniu dowiedziała się od męża dopiero pod koniec stycznia 2013r. Ponadto zaznaczyła, że jest współwłaścicielką nieruchomości, będącej w strefie bezpośredniego oddziaływania przedsięwzięcia. W ostatnim zdaniu uzasadnienia podniosła, że posiada przymiot strony postępowania, w którym jak wynika z wcześniejszych wywodów, nie brała udziału .

Pismem z dnia 22 lutego 2013 r. (k. 7 akt administracyjnych) Wojewoda [...] poinformował oboje wnioskodawców, że nie dysponuje aktami spraw, co uniemożliwia prowadzenie postępowania. Wskazał, że w dniu 1 lutego 2013r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z prośbą o wypożyczenie akt. Zastrzegł, że po otrzymaniu akt sprawy z sądu rozstrzygnięcie w sprawie nastąpi niezwłocznie. W ostatniej części pisma organ wskazał, że analiza podniesionych we wnioskach zarzutów nie pozwala na jednoznaczne ustalenie, na podstawie której z przesłanek wymienionych w art. 145 k.p.a. żądają wznowienia postępowania. Organ zwrócił się do wnioskodawców o przekazanie wyjaśnień w tej sprawie.

Kolejnym pismem - z dnia 5 marca 2013r. (k. 10 akt administracyjnych), Wojewoda zawiadomił, że sprawa wznowienia postępowania nie może być załatwiona w terminie wskazanym w art. 35 k.p.a., ponieważ nie zostało zakończone postępowanie wyjaśniające. Podał, że akta sprawy z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nadal nie wpłynęły, nie nadeszła też odpowiedź na zapytanie o podstawę prawną wniosku o wznowienie.

W dniu 27 marca 2013r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał opisane już wyżej postanowienie, odmawiające wyznaczenia Wojewodzie [...] terminu do załatwienia sprawy (k. 15 akt administracyjnych). W uzasadnieniu tego postanowienia organ nadzoru wyraźnie wskazał, że przy piśmie z dnia 21 lutego 2013r., znak [...], zostały wypożyczone Wojewodzie [...] ([...] Urzędowi Wojewódzkiemu) będące w posiadaniu Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego akta sprawy. Przy piśmie [...] Urzędu Wojewódzkiego z dnia 15 marca 2013r., znak [...], wypożyczone akta zostały zwrócone. W tym miejscu zaznaczyć należy, że wymienionych pism brak w aktach, przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie wraz z niniejszą skargą, zas stan faktyczny obrazuja dokumenty przedstawione przez skarżącą.

Pismem z dnia 5 kwietnia 2013 r. (k. 16 akt administracyjnych) Wojewoda zawiadomił wnioskodawców, że sprawa wznowienia nie może być załatwiona w terminie wskazanym w piśmie z dnia 5 marca, ponieważ nie wpłynęły akta sprawy z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wskazał też, że nie wpłynęła odpowiedź na zapytanie, na podstawie której z przesłanek z art. 145 k.p.a. wnioskodawcy żądają wznowienia postępowania. Organ zwrócił się z prośbą o przekazanie takiej informacji w terminie 7 dni, wskazując, że brak odpowiedzi będzie uznaniem, iż nie istnieje przesłanka do wszczęcia postępowania wznowieniowego w sprawie. Wojewoda wyznaczył jednocześnie nowy termin załatwienia sprawy – do dnia 5 maja 2013r.

Pismem z dnia 29 kwietnia 2013r. S. P. złożył żądane wyjaśnienia, wskazując na przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (k. 20 akt administracyjnych).

D. P. w piśmie z dnia 30 kwietnia 2013r. (k. 21 akt administracyjnych) wskazała, że we wniosku o wznowienie figuruje przesłanka z art. 145 k.p.a., tj. § 1 pkt 4.

Wojewoda pismem z dnia 6 maja 2013r. zawiadomił wnioskodawców, że sprawa wznowienia nie może być załatwiona w terminie wskazanym w piśmie poprzednim, ponieważ nie zostało zakończone postępowanie wyjaśniające. Wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy – do dnia 24 maja 2013r. (k. 22 akt administracyjnych).

Pismem z dnia 25 maja 2013r. (k. 25 akt administracyjnych) Wojewoda wezwał D. P. do wskazania oraz udokumentowania daty, w jakiej dowiedziała się o decyzji Wojewody [...] z dnia 20 kwietnia 2009r., znak [...], w terminie 7 dni. Wskazał przy tym na treść art. 50 § 1 k.p.a. Jednocześnie wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy – do dnia 15 lipca 2013r.

Również w dniu 25 maja 2013r. Wojewoda wydał decyzję znak [...], w której odmówił wznowienia postępowania na wniosek S. P. (k. 27 – 28 akt administracyjnych).

Zarówno stronom, jak i Sądowi z urzędu znany jest fakt (akta sprawy sygn. II SA/Kr 247/13), że datowanym na dzień 5 sierpnia 2013r. wnioskiem D. P. ponownie zwróciła się o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody z dnia 20 kwietnia 2009r., znak [...]. Pismem z dnia 4 września 2013r., znak [...], Urząd Wojewódzki poinformował D. P., że powyższe żądanie jest tożsame z poprzednim wnioskiem o wznowienie z dnia 3 lutego 2013r., w sprawie którego przed Wojewodą toczy się już postępowanie, oraz że wniosek z dnia 5 sierpnia 2013r. został dołączony do akt przedmiotowej sprawy. Ocenę Wojewody odnośnie tożsamości wniosków Sąd w pełni podziela, uznając, że kolejny wniosek o wznowienie postępowania z uwagi na tożsamość żądania nie obligował organu administracji publicznej do wszczęcia i prowadzenia odrębnej sprawy, ale załatwiony winien zostać w ramach postępowania, toczącego się wskutek podania z dnia 3 lutego 2013r.

W aktach sądowych (k. 25 – 26) znajduje się również przedstawiona przez skarżącą kopia postanowienia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1 października 2013r., znak [...]. Organ nadzoru, powołując się na stwierdzenia w pismach Wojewody (nie znajdujących się w aktach sądowych ani w przekazanych sądowi aktach administracyjnych) stwierdził w treści postanowienia, że organ wojewódzki w trakcie prowadzonego postępowania był w posiadaniu akt sprawy dotyczących decyzji z dnia 20 kwietnia 2009r. od co najmniej dnia 25 maja 2013 r. do co najmniej 3 czerwca 2013r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego powołał się na stwierdzenie w jednym z pism Wojewody, że "w związku z otrzymaniem (...) akt przedmiotowej sprawy, postanowieniem z dnia 25.05.2013 r. Wojewoda, odmówił wznowienia..."

Wskazane wyżej okoliczności uzasadniają stwierdzenie, że prowadząc postępowanie w przedmiocie wniosku D. P. o wznowienie postępowania, zakończonego decyzją Wojewody z dnia 20 kwietnia 2009r., znak [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Starosty [...] z dnia 30 marca 2005r., nr [...], znak [...], organ administracji pozostawał w bezczynności. Okoliczności podane w odpowiedzi na skargę nie stanowią usprawiedliwienia dla występującego stanu rzeczy. W szczególności, brak akt administracyjnych nie usprawiedliwia zaniechania podjęcia czynności w sprawie.

W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że brak akt sprawy, przesłanych innemu organowi albo sądowi, nie jest przyczyną niezależną od organu (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 1999r., sygn. akt III SAB 83/98, Lex Omega nr 41155). Brak akt sprawy i skompletowania materiału dowodowego spowodowane nieporozumieniami organów pozostających w strukturze działania administracji publicznej, czy też raczej niedociągnięciami organizacyjnymi - nie może uzasadniać postawienia tezy, iż jest to okoliczność usprawiedliwiająca zwłokę właściwego organu w załatwieniu sprawy w terminie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2002r., sygn. akt IV SAB 216/01, dostępny w bazie orzeczeń pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl i powołane w tym wyroku dalsze orzecznictwo). Nie można uznać, że brak akt sprawy stoi na przeszkodzie w rozpoznaniu sprawy (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 kwietnia 2004r., sygn. akt I SAB 142/03, dostępny w ww. bazie orzeczeń). To rzeczą organu jest zorganizować pracę tak, by być w posiadaniu albo samych akt administracyjnych albo ich kopii w razie zaistnienia konieczności ich przekazania innemu organowi. Dzisiejsze środki techniczne są w pełni wystarczające, by sprawnie i skutecznie rozwiązać ten problem. Bierne oczekiwania na zwrot akt jest bezczynnością (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 19 grudnia 2012r., sygn. akt IV SA/Po 1075/12, dostępny w ww. bazie orzeczeń).

Dokumenty przekazane w niniejszej sprawie przez Wojewodę nie wskazują, aby organ ten systematycznie starał się o zwrot akt z Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego, czy też Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Co więcej, z treści postanowień Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27 marca i dnia 1 października 2013r. wynika, że Wojewoda przynajmniej dwukrotnie był w posiadaniu akt sprawy, których brakiem się zasłaniał. Jeżeli nawet uznał wówczas, że konieczne jest ustalanie dalszych okoliczności, to nic nie stało na przeszkodzie, aby wykonać kopie akt. Z nieznanych przyczyn niczego takiego nie zrobił.

Niezależnie od nieusprawiedliwionego braku akt administracyjnych, czy zaniechania ich wykorzystania Wojewoda podejmował pozorne jedynie czynności, mające sugerować, że nie wszystkie okoliczności sprawy, istotne na etapie wstępnym rozpatrzenia wniosku o wznowienie postępowania, są wyjaśnione. Skarżąca w sposób precyzyjny powołała bowiem we wniosku podstawę na jakiej domagała się wznowienia postępowania (wskazała na art. 10, art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., podniosła, że jest stroną i że została w postępowaniu pominięta). Mimo to Wojewoda trzykrotnie (pisma z dnia 22 lutego, 5 marca, 5 kwietnia 2013r.) wzywał D. P. do wskazania, na jakiej podstawie żąda wznowienia postępowania. Po pierwsze, wobec jasnej treści wniosku takie działanie nie miało jakiegokolwiek uzasadnienia. Po wtóre zaś, jeżeli w ocenie organu (błędnej) istniała konieczność doprecyzowania tej kwestii, należało dokonać wezwania wraz ze wskazaniem rygoru, tj. skutków braku odpowiedzi. Tymczasem rygor wskazano dopiero w trzecim z kolei wezwaniu z dnia 5 kwietnia 2013r. Takie prowadzenie postępowania, poprzez podejmowanie bezcelowych i nieuzasadnionych czynności narusza przepisy mające Stanowic gwarancje szybkości postępowania.

Należy zatem stwierdzić, że w spornym okresie – także w dacie wyrokowania w niniejszej sprawie - Wojewoda pozostawał w bezczynności. Nie podejmował on bowiem żadnych realnych i zmierzających do załatwienia sprawy czynności, naruszając zarówno ustawowe terminy załatwiania spraw, jak i zasadę szybkości postępowania administracyjnego z art. 12 k.p.a.

Mając na uwadze powyższe okoliczności, a w szczególności fakt, że w przedmiotowej sprawie Wojewoda nie podejmował czynności, skutkiem czego nie wydał postanowienia w przedmiocie wznowienia postępowania, względnie zaskarżalnego postanowienia tamującego bieg postępowania albo odpowiedniej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I.-II. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 149 § 1 p.p.s.a. , uznając, że stwierdzona bezczynność miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa jest bowiem stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, Lex Omega nr 1218894). Taką cechę, tj. oczywistości w naruszeniu prawa, należy przyjąć w niniejszym stanie faktycznym, w którym organ administracji publicznej w okresach wielomiesięcznych nie podejmował w istocie żadnych czynności.

Wobec stwierdzonej bezczynności, noszącej znamiona rażącego naruszenia prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł w pkt III. sentencji wyroku o wymierzeniu organowi grzywny na podstawie art. podstawę art. 149 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 154 § 6 p.p.s.a , która w tym wypadku ma zarówno charakter dyscyplinujący, jak i charakter sankcji. Grzywnę określono w sposób adekwatny do ciężaru gatunkowego stwierdzonego naruszenia prawa, uwzględniając w szczególności przedmiot wniosku, który ma wpływ na ewentualne skutki zaniechania jego realizacji, a także dotychczasowy okres bezczynności.

O kosztach postępowania orzeczono w punkcie IV. sentencji wyroku, za podstawę przyjmując art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.