Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 776/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-12-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Opłaty administracyjne
Ulgi podatkowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 67 a) par. 1 pkt 3, art. 122, art. 187 par. 1, art. 191
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 151, art. 250;
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 07 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Sokołowska Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Anna Piotrowska -Żyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 grudnia 2011 roku przy udziale sprawy ze skargi K. D. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Poznaniu z dnia 23 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kary pieniężnej I. oddala skargę II. przyznaje adwokatowi K. J. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej skarżącemu z urzędu, kwotę [...] zł (w tym [...] zł tytułem podatku od towarów i usług)


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 29 października 2009 r., nr [...] Naczelnik Urzędu Celnego w Poznaniu, działając na podstawie art. 207, art. 2 §1 pkt 1, art. 67a § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz.60 z późn. zm.) po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia 02.08.2007 r. odmówił K. D. umorzenia kary pieniężnej nałożonej decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w Poznaniu z dnia 15.02.2007r. nr [...] .

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że pismem z dnia 02.08.2007 r. K. D. wniósł o umorzenie kary pieniężnej nałożonej decyzją Naczelnika Urzędu Celnego w Poznaniu z dnia 15.02.2007 r. nr [...]. Kara została nałożona w związku z naruszeniem przepisów ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Jak wynika z orzecznictwa NSA, za ważny interes podatnika uznaję się sytuację, gdy z nadzwyczajnych, losowych przypadków podatnik nie jest w stanie uregulować zaległości podatkowych. Natomiast odnośnie pojęcia "interes publiczny" w orzecznictwie pojawia się teza, iż jest to dyrektywa postępowania nakazująca mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność aparatu państwowego.

W odpowiedzi na wezwanie organu wnioskodawca złożył oświadczenie o sytuacji materialno-ekonomicznej wraz z kserokopiami dokumentów potwierdzających tę sytuację, w tym m.in. kopię decyzji Powiatowego Urzędu Pracy o uznaniu K. D. za osobę bezrobotną z dniem 26.06.2007 r. oraz o utracie przez niego prawa do zasiłku z dniem 04.01.2008 r. Pismem z dnia 02.06.2009 r. Powiatowy Urząd Pracy w W. poinformował, że K. D. od dnia 30.01.2008 r. nie figuruje w ewidencji zarejestrowanych bezrobotnych. Ponadto pismem z dnia 04.08.2009 r. Powiatowy Urząd Pracy w W. poinformował, że K. D. utracił status osoby bezrobotnej z powodu nieusprawiedliwionego niestawiennictwa w wyznaczonym terminie.

Pismem z dnia 06.09.2009 r. K. D. poinformował, że jego żona podjęła zawieszoną działalność gospodarczą, a on sam pozostaje bez stałego zatrudnienia.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, organ stwierdził, że K. D. jest w stanie uiścić nałożoną karę pieniężną, jeżeli nie jednorazowo to choćby w ratach.

Podkreślił przy tym, że decyzje podejmowane na podstawie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej mają charakter rozstrzygnięć uznaniowych, co zdaniem organu oznacza samodzielność organu w przyjęciu określonych kryteriów udzielania uznaniowych ulg podatkowych.

W niniejszej sprawie organ zwrócił uwagę na okoliczności powstania zadłużenia – z winy wnioskodawcy (naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym), co – zdaniem organu przemawia za odmową umorzenia kary pieniężnej w świetle zasad sprawiedliwości społecznej.

W odwołaniu od powyższej decyzji K. D. zarzucił, że organ nie uwzględnił rzeczywistej sytuacji materialnej skarżącego, która dodatkowo uległa pogorszeniu. Wskazał, że w 2008 r. dochód żony z prowadzonej działalności gospodarczej wraz z rentą socjalną syna wynosił [...] zł, z czego na 1 osobę w czteroosobowym gospodarstwie domowym przypadało [...] zł miesięcznie. Następnie, w związku z pogorszeniem stanu zdrowia żony oraz zastojem w gospodarce, działalność żony zaczęła przynosić straty, co skutkowało jej zawieszeniem z dniem 1 marca 2009 r. na czas nieokreślony. Natomiast skarżący w dalszym ciągu pozostaje bez stałego zatrudnienia. Od dnia 19 listopada 2009 r. jest zarejestrowany w PUP, posiadając status osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku. W tej sytuacji – zdaniem skarżącego – spłata kary pieniężnej w wysokości [...] zł mogłaby spowodować trudne do odwrócenia skutki – dalsze pogorszenie sytuacji materialnej rodziny skarżącego.

Decyzją z dnia 23 maja 2011 r., nr [...] Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia, a mianowicie art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, który przewiduje możliwość umorzenia w całości lub części zaległości podatkowych w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Podkreślił przy tym, iż uznaniowy charakter decyzji organu w tym przedmiocie nie może oznaczać dowolności w podejmowaniu tego rodzaju rozstrzygnięć. Zaznaczył, że dokonując oceny "ważności" interesu podatnika organ nie kieruje się subiektywnym przekonaniem podatnika o takim właśnie jego charakterze. Skoro ustawodawca powierzył organowi podatkowemu ustalenie istnienia (lub nie) ważnego interesu podatnika w konkretnej sprawie, musi on tego dokonać w odniesieniu do kryteriów zobiektywizowanych. Ich źródłem jest powszechnie aprobowana w danym społeczeństwie hierarchia wartości, których doniosłość wynika z ich konstytucyjnego umocowania. Katalog takich konstytucyjnie chronionych dóbr społecznych obejmuje zdrowie, życie, a także możliwość zarobkowania w celu zdobycia środków utrzymania dla siebie i rodziny.

Przez interes publiczny natomiast rozumie się dyrektywę postępowania nakazującą mieć na uwadze respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów państwa, sprawność działania aparatu państwowego, sprawiedliwość. Jednakże tak rozumiany interes publiczny organ musi umiejętnie wyważyć, ponieważ ze względów społecznych wymaga on, żeby zobowiązania podatkowe były realizowane, a podatnik nie był z nich pochopnie zwalniany. Uzyskanie ulgi jest bowiem odstępstwem od wyrażonej w Konstytucji RP w art. 84 zasady równości wobec prawa, w świetle której każdy jest zobowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków określonych w ustawie.

W niniejszej sprawie strona konsekwentnie twierdzi, iż znajduje się w trudnej sytuacji finansowej, przedkładając jednocześnie większość (ale nie wszystkie) z żądanych dowodów, mających jej zdaniem potwierdzać te okoliczności. Jednak dostarczając zeznanie podatkowe PIT - 36 za rok 2008, K. D. przemilczał w piśmie przewodnim fakt osobistego prowadzenia działalności gospodarczej w tym okresie (odrębnej od działalności jego żony), z której uzyskał dochód w wysokości [...] zł. Skarżący nie zawarł również w żadnym ze swoich pism informacji, jak długo działalność ta była kontynuowana i z jakim skutkiem finansowym. Skarżący nie udokumentował również w sposób szczegółowy przychodów z działalności gospodarczej żony, zwłaszcza za okres późniejszy niż 2008 rok, aż do czasu jej zawieszenia w dniu 01.03.2009 r. oraz po jej ponownym podjęciu (o czym poinformował w piśmie z dnia 06.09.2009 r.). Tym sposobem strona znacząco ograniczyła możliwość dokonania pełnej oceny stanu faktycznego z punktu widzenia merytorycznego, co skutkowało powstaniem wątpliwości co do wiarygodności zaprezentowanych danych (w tym również tych na temat dochodu miesięcznego przypadającego na członka rodziny). Z kolei z dokumentów otrzymanych z Powiatowego Urzędu Pracy wynika, iż K. D. utracił status osoby bezrobotnej z dniem 30.01.2008 r. (z powodu nieusprawiedliwionego niestawiennictwa w wyznaczonym terminie), a ponownie zarejestrował się jako bezrobotny dopiero w dniu 19.11.2009 r. Organ odwoławczy podkreślił, że zarejestrowanie się w PUP świadczy o tym, że dana osoba faktycznie poszukuje pracy wszelkimi sposobami i chce się szkolić (przekwalifikować). Tymczasem strona niniejszego postępowania była zarejestrowana tylko na czas pobierania zasiłku, a uczyniła to ponownie prawdopodobnie tylko i wyłącznie dla wykazania swojego statusu przed organem celnym. Skarżący pozostawał wprawdzie bez stałego zatrudnienia, ale jednocześnie podejmował pracę dorywczą (m. in. za granicą). Dlatego organ II instancji stwierdził, że pomimo niełatwej sytuacji strony, brak jest podstaw do przyznania wnioskowanej ulgi.

W opinii organu odwoławczego, w niniejszej sprawie nie występuje ustawowa przesłanka ważnego interesu podatnika. Niewątpliwie, biorąc pod uwagę sytuację materialną strony, umorzenie kary stanowiłoby znaczącą korzyść. Jednakże zapłata kary nie może zdaniem organu zachwiać podstawami egzystencji, a tylko w takim przypadku mogłaby ona stanowić podstawę do uczynienia wyjątku od konstytucyjnej zasady powszechnego ponoszenia ciężarów publicznych. Organ podkreślił przy tym, iż mamy tutaj do czynienia z karą, której nieodłączną cechą jest element dolegliwości. Dodatkowo wskazał, że zastosowanie umorzenia jako instytucji nadzwyczajnej wymaga również wyjątkowych okoliczności. Tak więc jej zastosowanie powinno mieć miejsce dopiero wtedy, gdy ubiegający się o nią podmiot wykaże, że podjął wszelkie możliwe kroki w celu samodzielnego przezwyciężania trudności, będących powodem ubiegania się o zastosowanie ulgi.

Wskazane powyżej argumenty zdaniem organu dają również podstawę do stwierdzenia w niniejszej sprawie braku interesu publicznego, przemawiającego za pozytywnym rozpatrzeniem wniosku strony. Decyzja organu orzekającego w sprawach udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych wywiera skutki w sferze finansów publicznych, a więc również budżetu państwa. Z tego źródła finansowane jest również zadanie państwa w zakresie pomocy społecznej, tak więc decyzje dotyczące umorzenia zobowiązań wobec Skarbu Państwa muszą mieć oparcie w solidnym materiale dowodowym.

W skardze na powyższą decyzję K. D. zarzucił, iż zaskarżona decyzja jest nieobiektywna i nierzetelna. Podniósł, iż w 2008 r. nie prowadził działalności gospodarczej, a dochód w kwocie [...] zł uzyskał ze sprzedaży majątku trwałego pozostałego po zlikwidowanej w 2006 r. działalności gospodarczej, a środki te zostały przeznaczone na spłatę zadłużeń związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, a także na leczenie i rehabilitację niepełnosprawnego syna oraz bieżące potrzeby gospodarstwa domowego. Utratę statusu bezrobotnego spowodowaną niestawiennictwem w PUP w wyznaczonym terminie skarżący uzasadnił przebywaniem za granicą w celu poszukiwania pracy, wskazując jednocześnie, że krótkotrwała praca oraz nierzetelny pracodawca były powodem jego szybkiego powrotu do Polski. Ponadto wyjaśnił, że wprawdzie nie zarejestrował się ponownie w PUP, ale na bieżąco interesował się kursami szkoleniowymi oraz ofertami pracy, próbował także znaleźć pracę "na własną rękę", co jednak nie przyniosło rezultatu z uwagi na wiek, stan zdrowia i brak kwalifikacji. W dniu 19.11.2009 r. ponownie zarejestrował się w PUP, ponieważ zaistniała możliwość skierowania na kurs operatora koparko-ładowarek. Kurs ten skarżący ukończył z wynikiem pozytywnym, lecz nie przełożyło to się możliwość zatrudnienia. Do tej pory skarżący pozostaje zarejestrowany w PUP jako bezrobotny bez prawa do zasiłku.

Ponadto skarżący podał, że nie udokumentował dochodów z działalności gospodarczej jego żony, ponieważ były one tak niskie, że po opłaceniu kosztów związanych z prowadzeniem działalności, pozostała część ledwo wystarczała na opłaty bieżących rachunków domowych. W związku z pogorszeniem stanu zdrowia żony oraz zastojem w gospodarce, działalność zaczęła przynosić straty, dlatego z dniem 01.03.2009 r. został ona zawieszona, i nie został ponownie podjęta lecz zlikwidowana z dniem 31.12.2010 r. Skarżący podał także, iż od roku 2007 pobiera świadczenia rodzinne, syn D. D. pobiera zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności, żona pobiera od 31.12.2010 r. dodatek z tytułu opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym. Ponadto skarżący zarzucił, że Dyrektor Izby Celnej nie uwzględnił, że stan zdrowia jego niepełnosprawnego syna uległ znacznemu pogorszeniu – aktualnie ma orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności (o czym informował organ w piśmie z dnia 15.04.2011 r., załączając kserokopię orzeczenia), co pociąga to za sobą zwiększone nakłady finansowe związane z leczeniem i rehabilitacją oraz stałą i długotrwałą pomoc opiekuna w codziennej egzystencji.

Skarżący podał, że aktualnie miesięczny dochód w jego rodzinie wynosi [...] zł.

W związku z powyższą sytuacją materialną spłata należności w kwocie [...] zł, choćby w ratach, może zdaniem skarżącego spowodować trudne do odwrócenia skutki, czyli dalsze pogorszenie sytuacji materialnej jego rodziny.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 7 grudnia 2011 r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska w sprawie. Pełnomocnik skarżącego, ustanowiony z urzędu podniósł dodatkowo, że jeśli zapłata należności powoduje konieczność korzystania z pomocy państwa, to powyższe należy rozważać w ramach ważnego interesu podatnika. Ponadto wniósł o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu, które nie zostały uiszczone nawet w części.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora Izby Celnej utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego odmawiającą skarżącemu umorzenia należności z tytułu kary pieniężnej w kwocie [...] zł nałożonej przez Naczelnika Urzędu Celnego decyzją z dnia 15 lutego 2007 r. za naruszenie przepisów transportu drogowego (wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych).

Przedmiotowe należności – z tytułu kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego – w okresie, gdy owa kara została w niniejszej sprawie nałożona oraz w czasie orzekania przez organy administracji w przedmiocie umorzenia, zaliczane były do kategorii niepodatkowych należności budżetowych w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), do których zastosowanie miały przepisy tejże ustawy, a przez które rozumie się niebędące podatkami i opłatami należności stanowiące dochód budżetu państwa lub budżetu jednostki samorządu terytorialnego, wynikające ze stosunków publicznoprawnych. Prawidłowo więc organy przyjęły w niniejszej sprawie jako podstawę rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o umorzenie nałożonej na skarżącego kary pieniężnej za naruszenie przepisów transportu drogowego art. 67 a) § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, stosownie do którego organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67 b), w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną.

Użyte w powyższym przepisie pojęcia "ważnego interesu podatnika" oraz "interesu publicznego" jako przesłanki zastosowania instytucji umorzenia, nie zostały doprecyzowane przez ustawodawcę. Jednakże w piśmiennictwie oraz orzecznictwie sądowoadministracyjnym zgodnie przyjmuje się, że o istnieniu ważnego interesu podatnika nie decyduje subiektywne przekonanie podatnika, lecz decydować powinny kryteria zobiektywizowane, zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości, w której wysoką rangę mają zdrowie i życie, a także możliwości zarobkowe w celu zdobycia środków utrzymania dla siebie i rodziny oraz zagrożenie egzystencji. Natomiast przez interes publiczny należy rozumieć dyrektywę postępowania nakazującą respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy, sprawność działania aparatu państwowego, korektę błędnych decyzji itp.

Należy przy tym podkreślić, że umorzenie należności stanowi wyjątek od zasady równości i powszechności ponoszenia ciężarów publicznoprawnych wynikającej z art. 84 Konstytucji RP. Jej zastosowanie oznacza rezygnację Skarbu Państwa (jednostki samorządu terytorialnego) z należnych wpływów do budżetu państwa (jednostki samorządu terytorialnego). W związku z powyższym przesłanek zastosowania omawianej ulgi nie można interpretować w sposób rozszerzający, lecz przeciwnie – w sposób ścisły, zawężający zastosowanie tej instytucji jedynie do sytuacji szczególnych, a więc odbiegających od przyjętych standardów, w szczególności nadzwyczajnych przypadków losowych niezależnych od zobowiązanego.

Zastosowanie omawianej ulgi w postaci umorzenia należności na podstawie art. 67 a) Ordynacji podatkowej jest przy tym oparte na konstrukcji tzw. uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet w przypadku stwierdzenia zaistnienia przesłanek przewidzianych w tym przepisie organ nie ma obowiązku, lecz jedynie możliwość umorzenia należności w całości lub w części.

Powyższe nie oznacza wprawdzie zupełnej dowolności sposobu rozstrzygnięcia wniosku o umorzenie zaległości lub odsetek, jednak kontrola legalności tego rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny jest w tym wypadku ograniczona. Kontrola sądu sprowadza się w istocie do badania legalności przeprowadzonego w sprawie postępowania dowodowo-wyjaśniającego i poprawności oceny dokonanej na podstawie stanu faktycznego sprawy. Jeżeli więc organ podatkowy, dokonując koniecznych ustaleń w sprawie, nie dopuścił się naruszenia prawa procesowego i ustalenia te są wystarczające do merytorycznego załatwienia wniosku o umorzenie zaległości podatkowych oraz jeżeli dokonanej ocenie tego stanu faktycznego nie można zarzucić dowolności, to wyprowadzenie z takiej oceny wniosku, czy należy umorzyć zaległości podatkowe, jest zagadnieniem natury słusznościowej, które uchyla się spod kontroli sądu administracyjnego sprawującego tylko kontrolę legalności, czyli zgodności decyzji organów administracyjnych z prawem (zob. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 20 maja 2008 r., sygn. akt I SA/Gd 945/07, LEX nr 469660 i powołany tam wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2001 r., sygn. akt I SA/Ka 498/00, PP 2001 Nr 45, s. 14).

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że organy celne stosownie do wymogów art. 122, art. 187 § 1 oraz art. 191 Ordynacji podatkowej w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły niezbędny materiał dowodowy, w tym oświadczenia i inne dowody złożone przez skarżącego na wezwanie organów. Na tej podstawie prawidłowo ustaliły okoliczności faktyczne dotyczące sytuacji osobistej i materialnej skarżącego, które w istocie nie były przez niego kwestionowane. Zarzuty skarżącego sprowadzały się natomiast głównie do oceny tychże okoliczności w aspekcie "ważnego interesu" zobowiązanego jako szczególnej sytuacji mającej uzasadniać zastosowanie wnioskowanej ulgi w postaci umorzenia należności z tytułu kary pieniężnej. Należy podkreślić, że organ odwoławczy słusznie zauważył w zaskarżonej decyzji, iż skarżący zarówno we wniosku o umorzenie należności z tytułu kary pieniężnej, jak i w składanych wyjaśnieniach przedstawiał jedynie okoliczności mające świadczyć o jego trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej spłatę należności bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, pomijając jednak szereg okoliczności przedstawiających tę sytuację w korzystniejszym świetle, w tym w szczególności uzyskany przez siebie dochód (niezależnie od tego, czy pochodził on z prowadzenia działalności gospodarczej czy ze sprzedaży majątku pozostałego po tej działalności), a z drugiej strony – okoliczności świadczące o niedołożeniu należytej staranności w podejmowaniu wszelkich działań zmierzających do poprawy sytuacji swojej i rodziny (utrata statusu bezrobotnego z uwagi na niestawiennictwo w PUP, zaniechanie ponownej rejestracji w PUP). Organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji przeanalizował wszystkie podniesione przez skarżącego okoliczności, jak i okoliczności wzięte pod uwagę z urzędu pod kątem istnienia ważnego interesu zobowiązanego oraz interesu publicznego, nie stwierdzając jednak zaistnienia tych przesłanek. Przyznając, że sytuacja, w jakiej znajduje się skarżący jest rzeczywiście trudna, słusznie stwierdził jednak brak podstaw do uznania jest za sytuację szczególną, która mogłaby zagrażać egzystencji dłużnika i jego rodziny, a tym samym uzasadniającą odstąpienie od dochodzenia należności z tytułu nałożonej kary pieniężnej ze względu na ważny interes skarżącego. Trafnie wskazał przy tym na możliwość poprawy tejże sytuacji w przyszłości, biorąc pod uwagę wiek i możliwości zarobkowe skarżącego, a w konsekwencji dostrzegając szanse uiszczenia tejże należności w dłuższej perspektywie czasowej, chociażby w układzie ratalnym. Nie zasługuje przy tym na uwagę zarzut pełnomocnika skarżącego podniesiony na rozprawie w dniu 7 grudnia 2011 r., ponieważ skarżący nie wykazał, że zapłata należności z tytułu kary pieniężnej powoduje konieczność korzystania z pomocy społecznej. Jak wynika z okoliczności sprawy skarżący i jego rodzina korzystają jedynie ze świadczeń rodzinnych przyznanych z uwagi na spełnienie warunków określonych w odrębnych przepisach (niezależnie od konieczności uiszczenia nałożonej kary pieniężnej). Z kolei zapewnienie poszanowania minimum egzystencji – w razie ewentualnej egzekucji nałożonej kary pieniężnej – przewidują właściwe przepisy dotyczące egzekucji w administracji. Prawidłowo również organ II instancji nie stwierdził zaistnienia w niniejszej sprawie interesu publicznego jako przesłanki umorzenia, nawiązując do zasad sprawiedliwości społecznej (powszechności i równości ponoszenia obciążeń publicznoprawnych) oraz porządku publicznego (konieczności ponoszenia kar pieniężnych jako konsekwencji działań sprzecznych z obowiązującym porządkiem prawnym) jako przemawiających za odmową zastosowania ulgi w postaci umorzenia kary pieniężnej. Takie uzasadnienie w ocenie Sądu nie pozostaje w sprzeczności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. W tej sytuacji podjęcie decyzji o odmowie umorzenia należności należy ocenić jako należycie uzasadnione i nie noszące cech dowolności.

W związku z powyższym skargę jako bezzasadną należało oddalić, o czym orzeczono jak w punkcie I sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu orzeczono w pkt II sentencji wyroku zgodnie z art. 250 powyższej ustawy oraz § 19 pkt 1 w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).