Postanowienie WSA w Lublinie, sygn. akt III SAB/Lu 5/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2008-06-10 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton - Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 10 czerwca 2008r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi B. B. na bezczynność Burmistrza Miasta w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości postanawia: odmówić B. B. przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, strona skarżąca w terminie otwartym do jego opłacenia złożyła wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy domagając się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Wniosek o przyznanie prawa pomocy strona uzasadniła trudną sytuacją finansową oraz wydatkami na leki i leczenie. Podniosła, że nie uzyskuje dochodów z działki o pow. [...] ha, pozostałe [...] ha użytkuje syn, natomiast reszta gruntów jest nieużytkowana. Strona wykazała jako stałe comiesięczne wydatki: "życie" – [...] zł, leki – [...] zł, energia elektryczna – [...] zł, inne wydatki [...] zł. Dodatkowo wskazała, iż wspiera córkę "doraźnymi" kwotami. W dalszej części strona wykazała, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, w skład jej majątku wchodzi dom o pow. [...] m2 oraz gospodarstwo rolne o pow. [...] ha, poza tym majątkiem nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Jako dochody strona wskazała jedynie świadczenie rentowe w wysokości [...] zł netto.

Referendarz sądowy stwierdził, co następuje:

W myśl art. 246 ( 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2).

Ocena możliwości poniesienia przez stronę kosztów postępowania jest uzależniona od tego, co zostanie przez stronę wykazane, stosownie bowiem do art. 252 § 1 ustawy p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym.

W sytuacji, gdy w/w oświadczenie jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ustawy p.p.s.a.).

Oświadczenie strony skarżącej zawarte w urzędowym formularzu wniosku

o przyznanie prawa pomocy okazało się niewystarczające do dokonania prawidłowej oceny sytuacji materialnej strony. W urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy brak bowiem było danych odnośnie wielkości dochodów z gospodarstwa rolnego wykazanego we wniosku oraz informacji czy strona uzyskała dopłaty do prowadzonego gospodarstwa rolnego przyznawane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Wyjaśnienia wymagała również kwestia, czy i jaka część gruntów rolnych została wyłączona z produkcji rolnej w związku z podanymi przez stronę informacjami o nieużytkowaniu części gospodarstwa i nieuzyskiwaniu dochodów z działki o pow. [...] ha. Nie wiadomo było również czy w związku z oddaniem do użytkowania części gospodarstwa synowi, strona uzyskuje z tego tytułu jakiekolwiek korzyści finansowe. Ponadto wobec podania przez stronę, iż jej wydatki ([...] zł nie licząc kwot przekazywanych córce) przekraczają dochody ([...] zł netto), dokładnego ustalenia wymagała kwestia wysokości osiąganych dochodów oraz rodzaju i wysokości miesięcznych wydatków. Podnieść również należy, że urzędowy formularz wniosku o prawo pomocy zawierał braki formalne, bowiem strona w rubryce formularza przeznaczonej na podpis postawiła jedynie parafę, a więc nie złożyła swojego podpisu w sposób umożliwiający identyfikację osoby podpisującej się.

W związku z powyższym, pismem z dnia 3 kwietnia 2008r. wezwano stronę do usunięcia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy przez podpisanie urzędowego formularza wniosku o prawo pomocy w sposób umożliwiający identyfikację osoby składającej podpis (tzn. oznaczenie co najmniej pierwszej litery imienia i pełne brzmienie nazwiska), w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Jednocześnie wezwano stronę do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, w tym: wyciągów z posiadanych rachunków bankowych z okresu ostatnich trzech miesięcy poprzedzających złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy; ostatniej decyzji o wysokości renty, bądź odcinka świadczenia za ostatni miesiąc; dokumentów potwierdzających stałe miesięczne wydatki ponoszone na utrzymanie i na leczenie; nakazu płatniczego podatku rolnego za 2008r. z gospodarstwa rolnego wykazanego we wniosku; oświadczenia czy strona ubiegała się o zwolnienie z opłacania podatku rolnego w związku z nieużytkowaniem (wyłączeniem z produkcji rolnej) części gruntów rolnych należących do gospodarstwa i złożenie wydanych w tym zakresie decyzji; zaświadczenia właściwego urzędu gminy o wysokości dochodów z gospodarstwa rolnego wykazanego we wniosku oraz decyzji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa o przyznaniu płatności do gruntów rolnych za 2007r, a przypadku nieubiegania się o takie płatności złożenie stosownego oświadczenia; umowy, na podstawie której syn strony użytkuje część gruntów o pow. [...] ha; oświadczenia strony co do wielkości i częstotliwości kwot pieniężnych przekazywanych córce oraz oświadczenia, z jakich środków kwoty te pochodzą, skoro wykazane w urzędowym formularzu miesięczne wydatki strony wynoszą – [...] zł, a wykazany dochód – [...] zł netto.

W odpowiedzi na powyższe wezwanie strona uzupełniła brak formalny urzędowego formularza wniosku o prawo pomocy składając swój podpis, natomiast pismem z dnia 28 kwietnia 2008r. wniosła o przedłużenie terminu na złożenie żądanych dokumentów. Postanowieniem z dnia 5 maja 2008r. przedłużono stronie wyznaczony w wezwaniu z dnia 3 kwietnia 2008r. termin do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń o dalsze siedem dni od daty doręczenia postanowienia. Jak wynika z potwierdzenia odbioru, powyższe postanowienie doręczono osobiście stronie w dniu 14 maja 2008r. (k-29 a.s.). Strona nie nadesłała żadnych dokumentów źródłowych, ani oświadczeń do złożenia których ją zobowiązano, natomiast w dniu 3 czerwca 2008r. opłaciła wpis sądowy od skargi (k-31 a.s.).

W tym miejscu podnieść należy, iż ciężar dowodu spełnienia przesłanek przyznania prawa pomocy, określonych art. 246 ( 1 ustawy p.p.s.a., ciąży na osobie ubiegającej się o uzyskanie takiego prawa. Podejmując decyzję o przyznaniu prawa pomocy należy opierać się na dokładnych danych dotyczących stanu rodzinnego, majątkowego, wysokości dochodów i wydatków strony wnioskującej o prawo pomocy. Obowiązkiem zaś strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy jest, przy zachowaniu należytej staranności, wyczerpujące wykazanie swojej sytuacji finansowej i rodzinnej. Dokonanie prawidłowej oceny czy osoba fizyczna ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, czy też pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie, wymaga uprzedniego oszacowania sytuacji materialnej tej osoby (z uwzględnieniem jej stanu majątkowego, źródeł dochodów i ich wysokości) ze stałymi koniecznymi wydatkami ponoszonymi na utrzymanie. Niezbędne jest również porównanie możliwości finansowych strony wnioskującej o prawo pomocy (a więc badanie sytuacji materialnej po opłaceniu stałych koniecznych wydatków) z wielkością obciążeń tytułem kosztów, jakie strona musi ponieść w danym postępowaniu.

Strona skarżąca nie wykazała, jaka jest jej rzeczywista sytuacja finansowa. Pomimo stosownego wezwania i przedłużenia terminu do złożenia dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń, strona nie nadesłała żadnych dokumentów, do złożenia których została wezwana. Tym samym strona uniemożliwiła ustalenie, jakie są jej realne możliwości finansowe. Nie można zatem ocenić, czy w sprawie zaistniały przesłanki przyznania prawa pomocy osobie fizycznej określone art. 246 § 1 ustawy p.p.s.a., co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jak również w zakresie częściowym.

Z powyższych względów oraz na podstawie art. 258 ( 1 i ( 2 pkt 7 należało orzec jak w sentencji.