Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 78/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-02-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 1 w zw. z art. 5a pkt 12, art. 30a ust. 1 pkt 2, art. 11a par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 361
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity
Teza: W świetle art. 5a pkt 12 oraz art. 17 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2012 r., poz. 361 ze zm.) przy sprzedaży przez emitenta papierów wartościowych z dyskontem nie jest możliwe odrębne przeliczanie kosztów uzyskania przychodów oraz przychodu podatkowego po ich wykupie (odkupie). Zawsze przychodem z kapitałów pieniężnych jest dyskonto.

Wykup lub odkup papierów wartościowych sprzedawanych z dyskontem nie ma wpływu na sposób przeliczania jego wysokości z waluty obcej na waluty krajową, dlatego zastosowanie znajdzie art. 11a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2012 r., poz. 361 ze zm.).

TEZY

W świetle art. 5a pkt 12 oraz art. 17 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2012 r., poz. 361 ze zm.) przy sprzedaży przez emitenta papierów wartościowych z dyskontem nie jest możliwe odrębne przeliczanie kosztów uzyskania przychodów oraz przychodu podatkowego po ich wykupie (odkupie). Zawsze przychodem z kapitałów pieniężnych jest dyskonto.

Wykup lub odkup papierów wartościowych sprzedawanych z dyskontem nie ma wpływu na sposób przeliczania jego wysokości z waluty obcej na waluty krajową, dlatego zastosowanie znajdzie art. 11a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2012 r., poz. 361 ze zm.).


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Antoni Hanusz (sprawozdawca), Sędzia NSA Tomasz Zborzyński, Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, Protokolant Anna Dziewiż-Przychodzeń, po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej H. N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 września 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 545/14 w sprawie ze skargi H. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 13 grudnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od H. N. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie kwotę 300 (słownie: trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z dnia 12 września 2014 r., sygn. akt III SA/Wa 545/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. N. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w przedmiocie nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych. Jak wynika z uzasadnienia wyroku, skarżący zwrócił się do Naczelnika Pierwszego M. Urzędu Skarbowego w W. o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych, który pobrał bank od dyskonta od przedterminowo wykupionych 29 października 2012 r. obligacji nominowanych w USD. Skarżący zawarł z bankiem umowę agencyjną, na podstawie której bank nabywał na jego rzecz i w jego imieniu od 2003 r. na rynku pozagiełdowym dwa typy długoterminowe obligacji Brady'ego: "Collateralized Par Bonds i "Collateralized RSTA Bonds", nominowane w USD. Skarżący posiadał wspólnie z synem 2 sztuki obligacji RSTA i 110 sztuk obligacji PAR. Zdaniem skarżącego bank błędnie przeliczył dyskonto po obliczeniu różnicy pomiędzy wartością nominalną uzyskaną z odkupu obligacji przez emitenta w USD a ceną zakupu obligacji w USD, a następnie dyskonto w USD przeliczył na PLN przy zastosowaniu kursu średniego USD ogłoszonego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu. Bank powinien odrębnie przeliczyć na PLN kwoty uzyskane z odkupu i ceny zakupu według kursu średniego waluty obcej ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień postawienia ww. kwoty. Następnie obliczyć podstawę opodatkowania dyskonta od obligacji.

Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił skarżącemu stwierdzenia nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 3.129,31 zł, który pobrał bank (płatnik) od dyskonta od przedterminowo wykupionych obligacji nominowanych w USD. Organ podatkowy pierwszej instancji uznał, że skoro skarżący uzyskał przysporzenie majątkowe w walucie obcej, bank postąpił zgodnie z art. 11a ust. 1 i art. 30a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012r., poz. 361 ze zm.; dalej "u.p.d.o.f.") wyliczając dyskonto jako różnicę między kwotą uzyskaną z wykupu papieru wartościowego przez emitenta (USD), a ceną zakupu papieru wartościowego (USD), bez uwzględniania kosztów uzyskania przychodów poniesionych w walucie obcej i dopiero tak ustalone dyskonto w USD przeliczył na PLN, według kursu średniego walut obcych ogłoszonego przez NBP z ostatniego dnia roboczego. Organ wskazał, że "dyskonto" zdefiniowano w art. 5a pkt 12 u.p.d.o.f. i oznacza różnicę między kwotą uzyskaną z wykupu papieru wartościowego przez emitenta a ceną zakupu papieru wartościowego na rynku pierwotnym lub wtórnym. W przypadku nabycia papierów wartościowych w drodze spadku lub darowizny dyskonto oznacza różnicę pomiędzy ceną wykupu a ceną zakupu tych papierów przez spadkodawcę lub darczyńcę.

Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z 13 grudnia 2013 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy uznał, że przy dyskoncie nie jest możliwe zastosowanie regulacji dotyczących odrębnego przeliczania na potrzeby obliczenia dochodu i kosztu podatkowego wyrażonego w walucie obcej. Przychodem z dyskonta stanowiącym podstawę pobrania przez płatnika 19% zryczałtowanego podatku dochodowego, na mocy art. 5a pkt 12 oraz art. 17 ust. 1 pkt 3 u.p.d.f., jest różnica między kwotą uzyskaną z wykupu papieru wartościowego przez emitenta a ceną zakupu tegoż papieru. Bank, ustalając wartość przychodu, a zarazem podstawę opodatkowania dyskonto, zobowiązany był obliczyć w pierwszej kolejności, na mocy art. 5a pkt 12 u.p.d.f. dyskonto, jako różnicę między kwotą uzyskaną z wykupu papieru wartościowego przez emitenta w walucie obcej, a ceną zakupu papieru wartościowego w walucie obcej i dopiero tak ustalone dyskonto przeliczyć na złote, według kursu średniego walut obcych, ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu. W sprawie bezsporne jest, że skarżący zarówno nabył obligacje za walutę obcą, jak też otrzymał zwrot środków z należnym dyskontem w momencie odkupu w walucie obcej. Niezasadne jest więc twierdzenie, że na transakcji poniósł stratę, uzyskując przysporzenie w walucie obcej tj. 5.127,82 USD, podlegające opodatkowaniu zgodnie z art. 30a ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f., po przeliczeniu na PLN stosownie do art. 11a ust. 1 u.p.d.o.f.

2. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona zarzuciła naruszenie m.in. art. 1 i art. 5a pkt 12 w zw. z art. 11a u.p.d.o.f. przez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że pojęcia "kwota uzyskana z wykupu" i "cena zakupu" użyte w definicji legalnej "dyskonta", gdy obligacje nominowane są w walutach obcych, nie odnoszą się do rzeczywistych kosztów przeznaczonych na zakup obligacji i kwoty rzeczywiście uzyskanej z tytułu wykupu obligacji przez Skarb Państwa, a obejmują wyłącznie wydatki poniesione w USD, co doprowadziło do opodatkowania straty, gdy możliwe jest opodatkowanie dochodów, art. 30a ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f. przez jego zastosowanie, gdy nie może być stosowany, bo strona zamiast dochodu osiągnęła stratę. Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę, podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko, wniósł o jej oddalenie.

3. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w sprawie spór dotyczył, czy płatnik (bank) dokonał prawidłowego poboru 19% zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych, w związku z tym, że otrzymane przez stronę w walucie obcej (USD) dyskonto (realną, dodatnią wartość) przeliczył na PLN według kursu NBP z dnia poprzedzającego dzień wykupu i następnie pobrał od tego swoistego rodzaju przychodu ww. podatek. Zdaniem Sądu brak jest podstawy prawnej, tak jak prawidłowo przyjęły organy podatkowe obu instancji, do odrębnego przeliczenia waluty obcej na PLN z dnia zakupu papieru wartościowego tj. obligacji, wykupu papieru wartościowego tj. obligacji, przez emitenta. Jedyną wartością, która może być przeliczona z waluty obcej na walutę polską jest otrzymany przychód tj. dyskonto od papierów wartościowych. W ocenie Sądu ustawodawca przewidział, że jeśli podatnik otrzyma przychód w walucie obcej, także dyskonto, to przychód ten, zgodnie z treścią art. 11a ust. 1 u.p.d.o.f., zostanie przeliczony na PLN według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu. Zryczałtowanym podatkiem dochodowym od osób fizycznych w wysokości 19% opodatkowywane jest więc otrzymane dyskonto od papierów wartościowych tj. przychód z kapitałów pieniężnych.

Kolejno Sąd zauważył, że dyskonto od papierów wartościowych samo w sobie stanowi przychód szczególnego rodzaju, inny niż dochód rozumiany jako nadwyżka sumy przychodów ze źródła przychodów nad kosztami ich osiągnięcia w danym roku podatkowym. Ustawodawca w art. 5a pkt 12 u.p.d.o.f., w którym zdefiniował dyskonto zrezygnował z pojęcia "przychodu" i "kosztów uzyskania przychodu". Dyskonto otrzymywane w walucie obcej, podobnie jak odsetki od lokat w walucie obcej, przeliczane są na złote. Sąd wyjaśnił ponadto, że podatkowe różnice kursowe w sensie prawnym, stosownie do art. 24c u.p.d.o.f. dotyczą wyłącznie przychodów i kosztów uzyskania przychodów. Podatnicy uzyskujący więc przychody z pozostałych źródeł przychodów, w tym z dyskonta od papierów wartościowych, nie rozpoznają różnic kursowych. Ustawodawca nie przewidział wystąpienia dodatnich czy ujemnych różnic kursowych przy uzyskiwanym przez podatnika dyskoncie w walucie obcej, czy przy odsetkach np. od lokat. Uzyskanie przychodu z tytułu dyskonta od papierów wartościowych jest równoważne z faktycznym otrzymaniem tego przychodu.

W opinii Sądu prawidłowe było stanowisko organów podatkowych do braku podstaw zastosowania przy dyskoncie od papierów wartościowych, obligacji nabytych przez stronę skarżącą w walucie obcej i wykupionych przez emitenta również w walucie obcej, rozwiązań prawnych przyjętych w odniesieniu do innych kategorii dochodów/przychodów, w tym art. 30b u.p.d.o.f. Końcowo Sąd stwierdził, że organy podatkowe odmawiając stwierdzenia nadpłaty w stanie faktycznym i prawnym sprawy, dokonały prawidłowej interpretacji przepisów art. 1 i art. 5a pkt 12 w zw. z art. 11a ust. 1, art. 30a ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f. Ponadto trafnie przyjęły organy, że bank prawidłowo wyliczył podatek dochodowy od osób fizycznych od realnego przysporzenia majątkowego, które otrzymała strona skarżąca, przychodu z tytułu dyskonta od papierów wartościowych tj. obligacji. Dodatkowo Sąd wskazał, że niezrozumiała jest ta część argumentacji skargi dotycząca "odkupienia" i "wykupienia", skoro doszło do wykupienia obligacji przez emitenta, stosownie do unormowań przewidzianych w ustawie z dnia 29 czerwca 1995r. o obligacjach (Dz. U. z 2001 r. Nr 120, poz.1300 ze zm., dalej "ustawa o obligacjach").

4. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. W oparciu o art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), autor skargi kasacyjnej podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego:

- art. 1 w związku z art. 5a pkt 12 u.p.d.o.f. "poprzez błędną wykładnię ww. przepisów, tj. zaakceptowanie błędnej wykładni przywołanych powyżej przepisów przez Organ II instancji, co w konsekwencji doprowadziło do akceptacji takiej interpretacji przedmiotowego przepisu prawa materialnego, która pozwala na przyjęcie że "kwota uzyskana z wykupu papieru wartościowego" oraz pojęcie "ceny" w legalnej definicji "dyskonto" w brzmieniu UPDOF przed 1 stycznia 2014 r., w przypadku obligacji nominowanych w USD, nie odnoszą się do rzeczywistych kosztów przeznaczonych przez Skarżącego do zakupu obligacji oraz kwoty rzeczywiście uzyskanej z wykupu obligacji przez Skarb Państwa, a obejmują wyłącznie wydatki poniesione w walucie USD, a to z kolei doprowadziło do opodatkowania rzeczywistej straty poniesionej przez Skarżącego, podczas gdy polski system prawa podatkowego przewiduje jedynie opodatkowanie osiąganych przez osoby fizyczne przychodów (dochodów)",

- art. 30a ust. 1 pkt 2 u.p.d.o.f. "poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. akceptację niewłaściwego zastosowania przedmiotowego przepisu przez Organ I instancji w sytuacji, w której przepis ten nie powinien mieć zastosowania, gdyż przewiduje on pobranie zryczałtowanego podatku dochodowego w wysokości 19% od dochodów (przychodów) osiągniętych min. z dyskonta od papierów wartościowych, podczas gdy Skarżący nie osiągnął dochodu (przychodu) z przedterminowego wykupu obligacji, a poniósł stratę",

- art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 29 czerwca 1995 r. o obligacjach (Dz. U. 2014 r., poz. 730 ze zm.; dalej "ustawa o obligacjach") "poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, tj. pominięcie przedmiotowego przepisu w sytuacji, gdy powinien on znaleźć zastosowanie, gdyż sprawa Skarżącego dotyczyła obligacji wyemitowanych przez Skarb Państwa, a w takim wypadku zgodnie z przedmiotowym przepisem prawa materialnego Ustawa o obligacjach nie ma zastosowania, co doprowadziło do sytuacji w której pominięto argumentację Skarżącego w zakresie rozróżnienia pojęć "wykupu" oraz "odkupu" i znaczenia reprezentowanych przez te pojęcia procesów gospodarczych dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej Skarżącego",

- art. 11a § 2 u.p.d.o.f. "poprzez jego niezastosowanie, tj. błędną ocenę prawidłowości niezastosowania tego przepisu przez Organ II instancji w sytuacji, w której w okolicznościach sprawy przepis ten powinien znaleźć zastosowanie, gdyż w sprawie Skarżącego doszło faktycznie do przedterminowego i obligatoryjnego odkupu Obligacji, a w takim wypadku nie powinien mieć w sprawie zastosowania przepis art. 5a pkt 12) UPDOF, który definiuje "dyskonto" w odniesieniu do procesu "wykupu" papieru wartościowego przez emitenta a nie jego odkupu",

- art. 2 w związku z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP "i wyrażonej w tym przepisie zasady demokratycznego państwa prawa i ochrony własności prywatnej poprzez akceptację niezastosowania przedmiotowych przepisów przez organy podatkowe, co doprowadziło do sytuacji w której zgodnie z wykładnią przepisów UPDOF dokonaną przez Naczelnika Pierwszego M. Urzędu Skarbowego w W. oraz Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie zaakceptowaną następnie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny doszło do pobrania podatku dochodowego mimo poniesionej przez Skarżącego faktycznej i realnej straty, a nie osiągnięcia dochodu, z tytułu inwestycji w tzw. obligacje Brady'ego",

- art. 32 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP "oraz wyrażonych w powołanych przepisach zasadach, tj. zasady równości wobec prawa oraz zasady zakazu dyskryminacji poprzez akceptację niezastosowania przedmiotowych przepisów przez organy podatkowe, co doprowadziło do akceptacji sytuacji, w której poziom obciążenia podatkowego Skarżącego ukształtowałby się odmiennie w sytuacji, gdyby Skarżący zbył obligacje na wolnym rynku przed datą ich wykupu przez Skarb Państwa".

Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. pełnomocnik skarżącego podniósł ponadto zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 3 § 2 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a. "poprzez odmowę odniesienia się do argumentacji Skarżącego w zakresie rozróżnienia pojęć "wykup" oraz "odkup", a także ich ekonomicznego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej Skarżącego, a także poprzez przyjęcie błędnej podstawy rozstrzygnięcia, tj. przyjęcie, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajduje Ustawa o obligacjach, podczas gdy do obligacji emitowanych przez Skarb Państwa przedmiotowa ustawa nie znajduje zastosowania".

5. Rozpoznając niniejszą skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie ma ona uzasadnionych podstaw wobec czego podlega oddaleniu. Skarga kasacyjna została oparta na podstawach wymienionych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a. Najdalej idącym zarzutem jest naruszenie przez Sąd administracyjny pierwszej instancji przepisów postępowania to jest art. 3 § 2 pkt 1 oraz art. 141 § 4, a w konsekwencji art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. Miało to nastąpić w ten sposób, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie odniesiono się do potrzeby rozróżnienia znaczenia terminów wykup oraz odkup obligacji skarbowych. Wadą wyroku miało być także powołanie w nim przepisu ustawy o obligacjach. Wbrew jednak zarzutom kasacyjnym wskazane błędy orzecznicze nie mogły mieć istotnego znaczenia dla zapadłego rozstrzygnięcia.

Przede wszystkim zwrócić należy uwagę, że sąd administracyjny, którego orzeczenie poddano kontroli kasacyjnej objął swym rozstrzygnięciem zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie. Nie uchybił więc przepisowi art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. Świadczy o tym choćby treść uzasadnienia, która odpowiada dyspozycji normy wywiedzionej z przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zawiera podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Oceny tej nie zmienia błędne powołanie się przez Sąd pierwszej instancji na bliżej nieokreślone unormowania przewidziane ustawą o obligacjach.

Zgodnie z art.3 tej ustawy nie miała ona zastosowania do obligacji emitowanych przez Skarb Państwa. Sąd nie wskazał jej jednak jako podstawy rozstrzygnięcia, lecz użył dla celów argumentacyjnych, wyjaśniając bezzasadność powoływania się przez stronę skarżącą na normatywne zróżnicowanie w niniejszej sprawie skutków prawnopodatkowych znaczenia terminów odkup i wykup papierów wartościowych. Choć terminom tym towarzyszą różne pojęcia to, z niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego wynika, że doszło do przedterminowego odkupu papierów wartościowych przez emitenta. Dlatego przywołanie przez Sąd wskazanej ustawy o obligacjach nie miało jakiegokolwiek znaczenia dla sądowoadministracyjnej kontroli zaskarżonej decyzji organu podatkowego odmawiającego stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych. Z tych powodów nie można orzec, że Sąd obowiązany był zastosować art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie uchybił także przepisom prawa materialnego kontrolując legalność zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do wskazanych przez stronę skarżącą przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 30 sierpnia 2013 r. w sprawie warunków emitowania bonów skarbowych (Dz. U. 2013 r., poz. 1088, dalej "rozporządzenie MF"), w którym występują pojęcia odkupu i wykupu bonów skarbowych, zwrócić należy uwagę, że ten podustawowy akt prawny, wydany na podstawie art. 97 ust 1 ustawy o finansach publicznych, reguluje tylko warunki emitowania bonów skarbowych. Ponadto skarżący nie wyjaśnił w treści skargi kasacyjnej jakie konkretnie znaczenie ma w niniejszej sprawie rozporządzenie MF. Natomiast przedmiotem badanej sprawy jest stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z wykupem lub, jak wskazuje skarżący, odkupem obligacji skarbowych. Obligacje skarbowe są innym rodzajem skarbowych papierów wartościowych aniżeli bony skarbowe. Przepisy rozporządzenie MF nie mają więc do nich zastosowania, podobnie jak argumentacja wywiedziona na jego podstawie.

Jednocześnie przyjąć można, że stan faktyczny badanej sprawy nie budzi wątpliwości. Wynika z niego, że strona skarżąca nabyła na rynku pozagiełdowym obligacje skarbowe, które zostały następnie przedterminowo odkupione przez emitenta, a więc Skarb Państwa. Nie zbyła ich zatem na rzecz innej osoby. Naruszenie przez Sąd prawa materialnego strona upatruje przede wszystkim w błędnej wykładni przepisów art. 5a pkt 12 u.p.d.o.f. Jednak zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego naruszenie prawa nie miało miejsca.

Interesujący przepis art. 5a pkt 12 u.p.d.o.f. zawiera normę definiującą dyskonto jako przychód odsetkowy. Sąd prawidłowo odczytał znaczenie tego pojęcia uznając, że dyskonto oznacza oprocentowanie, które uzyskuje nabywca przy wykupie obligacji otrzymując za nie wartość nominalną, podczas gdy przy ich zakupie zapłacił cenę niższą. Bez znaczenia dla tak rozumianego dyskonta jest fakt, że wykup obligacji nastąpił po upływie okresu na jaki zostały wyemitowane skarbowe papiery wartościowe czy też odkupiono je przed terminem zapadalności. W tym ostatnim przypadku posiadacz obligacji uzyska szybciej przychód odsetkowy. Nadal jednak odsetki jakie realizuje w ten sposób posiadacz obligacji przez kupno takiego instrumentu wierzycielskiego rynku kapitałowego poniżej jej wartości nominalnej stanowi istotę dyskonta.

Natomiast znaczenie przepisu art. 5a pkt 12 należy odczytywać w związku z brzmieniem art. 17 ust 1 pkt 3 u.p.d.o.f. Stanowi on wprost, że przychodem z kapitałów pieniężnych jest dyskonto (odsetki) od papierów wartościowych. Przepis ten nie wypowiada się, czy wykup papierów wartościowych ma nastąpić po upływie okresu, na jakie zostały wyemitowane, czy można je także odkupić przed tym terminem. W analizowanym stanie faktycznym nie mogła więc wystąpić jakakolwiek strata z dyskonta obligacji skarbowych. Wobec tego, nawiązujące do powstania w ocenie skarżącego straty podatkowej z dyskonta papierów wartościowych, zarzuty naruszenia przez Sąd art. 2 oraz art. 64 Konstytucji RP są całkowicie pozbawione podstaw i nie znajdują odzwierciedlenia w stanie faktycznym badanej sprawy. Podobnie ocenić należy zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd art. 32 ust 1 i ust 2 oraz art. 8 ust 2 Konstytucji RP sugerujące, niezrozumiałą na tle niniejszej sprawy, dyskryminację podatnika w związku ze zbyciem przez skarżącego obligacji skarbowych przed datą ich wykupu.

Dlatego Sąd trafnie zaakceptował stanowisko organów podatkowych, że w świetle art. 5a pkt 12 oraz art. 17 ust 1 pkt 3 ustawy przy sprzedaży przez emitenta papierów wartościowych z dyskontem nie jest możliwe odrębne przeliczanie kosztów uzyskania przychodów oraz przychodu podatkowego po ich wykupie (odkupie). Zawsze przychodem z kapitałów pieniężnych jest dyskonto. Wykup lub odkup papierów wartościowych sprzedawanych z dyskontem nie ma więc wpływu na sposób przeliczania jego wysokości z waluty obcej na walutę krajową. Dlatego zastosowanie znajdzie art. 11a ust 1 ustawy. W konsekwencji organy podatkowe obowiązane były zastosować w badanym stanie faktycznym przepis art. 30a ust 1 pkt 2 ustawy nakazujący pobrać podatek od tego rodzaju przychodów z kapitałów pieniężnych. Dlatego żądanie stwierdzenia nadpłaty pobranego przez płatnika zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych z zastosowaniem stawki w wysokości 19% przychodu było całkowicie uzasadnione.

Dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną należało oddalić. Natomiast o kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono zgodnie z art. 204 pkt 1 tej ustawy i § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 490, ze zm.).