Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 670/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2016-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 1.
journal: Dz.U. 2014 poz 1619
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Wojciech Organiściak (spr.), Bożena Pindel, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 grudnia 2016 r. sprawy ze skargi H. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Skarbowej w K. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 23, dalej K.p.a.) oraz art. 17, art. 18 i art. 59 § 1 pkt 2 i § 5 ustawy z 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tj. Dz. U. z 2014r., poz. 1619 ze zm., dalej u.p.e.a.) postanowieniem z dnia [...] r. (Nr [...]) utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. (Nr [...]) o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec H. S. (dalej jako strona lub zobowiązany) w oparciu o tytuły wykonawcze Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. nr od [...] do [...].

Prezentując dotychczasowy przebieg postępowania organ odwoławczy wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. prowadził wobec H. S. (dalej jako strona lub zobowiązany) postępowanie egzekucyjne w oparciu o własne tytuły wykonawcze z dnia [...]r. nr od [...] do [...], obejmujące zaległości zobowiązanego w podatku od towarów i usług za okresy maj-grudzień 2004r., styczeń 2005r. i marzec-sierpień 2005r., wystawione na podstawie decyzji ostatecznych Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...]r. (Nr od [...] do [...]).

Organ II instancji podkreślił, że wskutek oddalenia przez WSA w Gliwicach oraz Naczelny Sąd Administracyjny skarg podatnika dotyczących ww. ostatecznych decyzji, stały się one prawomocne.

Organ odwoławczy wskazał, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego doręczono zobowiązanemu w dniu [...]r. odpisy ww. tytułów wykonawczych wraz z zawiadomieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. o zajęciu wierzytelności z rachunku zobowiązanego w A, który uznał zajęcie, ale poinformował o braku środków podlegających potrąceniom.

Organ odwoławczy odnotowywał, że w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej i sądowej do tego prawa majątkowego zobowiązanego, na mocy postanowienia Sądu Rejonowego K.[...] w K. z dnia [...]r., sygn. akt [...], egzekucję przejął Komornik Sądowy. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. wystawił odpisy czynnych tytułów wykonawczych nr od [...] do [...] (zaległości dotyczące tytułów nr od [...] do [...] zostały uregulowane) i przystąpił do ich realizacji z pozostałych składników majątkowych zobowiązanego.

Jednocześnie pismem z dnia [...]r. poinformowano stronę o zmniejszeniu kwoty odsetek naliczonych na dzień wystawienia tytułów wykonawczych z uwagi na dodanie drugiego okresu (tj. od dnia [...]r. do [...]r.), zwolnionego od naliczania odsetek od niezapłacenia w terminie należności objętych ww. tytułami wykonawczymi.

Pismem z dnia 14 maja 2015r. strona wystąpiła z wnioskiem o skorygowanie przez wierzyciela wszystkich [...] tytułów wykonawczych o kwotę bezpodstawnie naliczonych odsetek, wynoszących według zobowiązanego około [...] złotych, a także o przedstawienie zobowiązanemu i prowadzącemu egzekucję Komornikowi Sądowemu pełnych danych, tj. kopii uaktualnionych tytułów wykonawczych i rzetelnych rozliczeń dla umożliwienia stronie dokonania weryfikacji zmian zapisów obejmujących bezprawnie naliczone odsetki.

W związku z powyższym strona wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego, a w razie odmowy o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w rozumieniu art. 1a pkt 16 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na czas zawisłości sprawy przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka w Strasburgu.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. po rozpatrzeniu ww. wniosku postanowieniem z dnia [...]r. (Nr [...]) umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec strony na podstawie własnych tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...] w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek.

W wyniku rozpoznania zażalenia strony z dnia [...]r. na powyższe postanowienie organu egzekucyjnego, Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał je w mocy postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], zaskarżonym do WSA w Gliwicach.

Ostatecznie Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. postanowieniem z dnia [...]r. (Nr [...]) umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec strony w oparciu o tytuły wykonawcze ww. organu z dnia [...]r. nr od [...] do [...] (zaległości objęte tytułami wykonawczymi z dnia [...]r. nr od [...] do [...] zostały już wcześniej uregulowane).

Na powyższe postanowienie strona wniosła zażalenie zarzucając:

1.Niewskazanie przez organ egzekucyjny w zaskarżonym postanowieniu wszystkich przesłanek bezprawia przy wystawieniu tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...], w szczególności: bezprawne naliczenie w tytułach odsetek za 615 dni ustawowego zwolnienia od odsetek, brak wskazania w tytułach decyzji wymiarowych dotyczących egzekwowanego podatku, błędne wskazanie stawki odsetek 14%, zamiast zapisania tzw. stawki zmiennej, brak wskazania rodzaju naliczonych i egzekwowanych odsetek. Strona zarzucała również brak orzeczenia w zakresie obowiązku przywrócenia przez wierzyciela stanu zapisów na karcie kontowej podatnika w podatku VAT do stanu sprzed daty wszczęcia bezprawnej egzekucji, czyli sprzed [...]r. oraz brak wskazania wszystkich uczestników postępowania egzekucyjnego - formalnie również adresatów postanowienia, w celu przerwania lub zakończenia z "urzędu" toczących się przed nimi postępowań, w szczególności: Komornika sądowego P. S. - zbieg egzekucji, sprawa [...], Sądu Rejonowego K. - [...], który wydał postanowienie o zbiegu egzekucji, WSA w Gliwicach, który rozpoznaje skargi na postępowania wpadkowe, dotyczące bezprawnej egzekucji.

Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zwrócenie sprawy do organu egzekucyjnego celem: wydania aktu obejmującego wszystkie elementy zaskarżenia podnoszone przez lata, tj. ze wskazaniem pozostałych naruszeń prawa, jak w pkt 1 zażalenia; nakazania organowi obowiązku uregulowania kwestii restytucyjnych, tj. przywracających stan we wszystkich dokumentach urzędu (około egzekucyjnych) sprzed dnia [...]r., tj. sprzed daty bezprawnego wystawienia [...] tytułów wykonawczych; powołania w nowym orzeczeniu wszystkich uczestników postępowania, w tym i organów przed którymi nadal toczą się postępowania wpadkowe, dotyczące bezprawnie wszczętej i prowadzonej egzekucji oraz wskazania jakie skutki dla tamtych spraw rodzi postanowienie umarzające bezprawie, w szczególności w sprawach skarg do WSA w Gliwicach oraz w sprawie przed komornikiem sądowym P. S., sygn. akt [...]; dokonania korekt w zakresie ustanowienia zastawów skarbowych na majątku skarżącego, wpisanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. do ewidencji środków transportu prowadzonej przez Starostę Powiatowego w B., z uwagi na poczynione bezprawie i objęcie zastawem majątku o wartości przekraczającej wielokrotnie dochodzoną w "trybie feralnej egzekucji kwotę należności (totalne bezprawie organu wobec strony)".

W uzasadnieniu zażalenia zobowiązany podkreślał, że od [...] r. w każdym piśmie kierowanym do Urzędu Skarbowego w B. kwestionował w trybie prawem przewidzianym bezprawność wszczęcia i prowadzenia egzekucji, jednak organy nie reagowały na podejmowane przez niego środki ochrony prawnej oraz dodawał, że w zaskarżonym postanowieniu organ nie poczynił nawet wzmianki o obowiązku dokonania korekt naliczeń kosztów egzekucyjnych i innych naliczeń, przeksięgowań, itp. w związku z bezprawnie uruchomioną i prowadzoną egzekucją.

Według strony organ pominął w zaskarżonym postanowieniu tytuły egzekucyjne o numerach nr od [...] do [...], które również były przedmiotem uruchomionego i prowadzonego bezprawnie postępowania egzekucyjnego, a zapłacenie "(wymuszenie)" należności w bezprawnie wszczętej egzekucji nie zwalnia organu od restytucji tego stanu.

Strona podkreślała, że organ wszczął egzekucję na podstawie bezprawnie wystawionych [...] tytułów wykonawczych nr od [...] do [...], zatem wszystkie tytuły w liczbie [...] oraz wszystkie czynności dokonane na podstawie tych [...] tytułów winny być umorzone na tej samej podstawie faktycznej i prawnej.

Końcowo organ odwoławczy prezentując dotychczasowy przebieg postępowania wskazał, że zobowiązany żąda wznowienia postępowań w zakresie "umorzonych" pozostałych [...] tytułów nr od [...] do [...] i umorzenia postępowań w oparciu o wymaganą literę prawa, tj. w trybie stosownych przepisów odnoszących się do zaistniałego stanu faktycznego.

Organ odwoławczy ww. postanowieniem z dnia [...] r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego prowadzonego w oparciu o tytuły wykonawcze Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. nr od [...] do [...].

W pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, że poza sporem w sprawie pozostaje, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. prowadził wobec strony postępowanie egzekucyjne w oparciu o [...] tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...], wystawionych na zaległości w podatku od towarów i usług za okresy maj-grudzień 2004r., styczeń 2005r. i marzec-sierpień 2005r.

Organ odwoławczy wywodził, że zakończenie postępowania egzekucyjnego może nastąpić w dwojakiej sytuacji, a mianowicie poprzez zapłatę należności objętych tytułami wykonawczymi i w tym względzie organ egzekucyjny nie wydaje żadnego postanowienia oraz poprzez umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Organ odwoławczy zauważał, że w odniesieniu do postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony wystąpiły oba te przypadki, bowiem w odniesieniu do tytułów wykonawczych nr od [...] do [...], należności z nich wynikające zostały całkowicie zaspokojone, natomiast w zakresie pozostałych tytułów wykonawczych z dnia [...]r. nr od [...] do [...] postępowanie egzekucyjne zostało umorzone postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. nr [...].

Organ odwoławczy zastrzegał, że przedmiotem zaskarżenia przez zobowiązanego zażaleniem z dnia [...]r. jest postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego i w tym zakresie przywołał postanowienia normującego te kwestie art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Organ odwoławczy odnotowywał, że z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r. nr [...], wynika, iż umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony w związku z tytułami wykonawczymi z dnia [...]r. nr od [...] do [...], nastąpiło z uwagi na brak wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi w dacie ich wstawienia i wszczęcia postępowania egzekucyjnego na ich podstawie.

Organ odwoławczy zastrzegał, że matrialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia winien być art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a nie wskazany w orzeczeniu organu I instancji pkt 9 tego przepisu. W sytuacji bowiem, gdy Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. jest zarówno wierzycielem strony, jak i organem egzekucyjnym, art. 59 § 1 pkt 9 ustawy egzekucyjnej, nie powinien mieć zastosowania.

Organ odwoławczy podkreślał, że w wyniku bezpodstawnego prowadzenia postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny obowiązany jest dokonać prawidłowego rozliczenia wszelkich kwot wyegzekwowanych w tym postępowaniu egzekucyjnym.

Odnosząc się natomiast do wpłat dokonywanych na poczet zaległości przez stronę organ odwoławczy wyjaśniał, że te kwestie dotyczą postępowania uregulowanego w zupełnie innej ustawie, a mianowicie Ordynacji podatkowej, a więc nie mogą podlegać rozważaniu w postępowaniu prowadzonym na gruncie ustawy egzekucyjnej.

Końcowo organ odwoławczy wyjaśniał, że niezmiennie organem egzekucyjnym prowadzącym postępowania egzekucyjne wobec strony był Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., a Komornik Sądowy jedynie organem wyznaczonym do kontynuowania egzekucji z konkretnego składnika majątku zobowiązanego.

W ocenie organu odwoławczego wystarczającym było w tej sytuacji powiadomienie Komornika Sądowego o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, co też uczynił Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. pismem z dnia [...]r. skierowanym do Komornika Sądowego P. S., zaznaczając w nim, iż postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, z uwagi na złożone zażalenie, nie jest prawomocne.

W skardze na postanowienie z dnia [...]r. Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...]r. Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., strona (dalej jako skarżący) domagając się ich uchylenia z powodu rażącego naruszenia prawa zarzucał w szczególności nie wskazanie w jego treści, iż w przedmiotowej sprawie egzekucyjnej nastąpiło:

a/ bezprawne wystawienie w dniu [...]r. [...] tytułów egzekucyjnych o numerach [...] do [...] wydanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.;

b/ bezprawne wszczęcie /zajęcie rachunku bankowego/ i bezprawne prowadzenie egzekucji w oparciu o ww. bezprawnie wystawione tytuły wykonawcze;

c/ umyślne pomijanie przez organy skarbowe w zaskarżonych postanowieniach obu instancji wskazania wymaganej prawem rzeczywistej podstawy faktycznej i prawnej umorzenia wszczętego przed laty bezprawnie i bezprawnie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, przez co naruszono słuszny interes prawny strony skarżącej;

d/ narażenie na szwank interesu majątkowego i prawnego strony poprzez uchylanie się przez egzekucyjne organy skarbowe od obowiązku wykazania w zaskarżonych postanowieniach: pełnego rozliczenia kwotowego oraz zwrotu lub przeksięgowania na karcie kontowej podatnika jako nadpłaty zainkasowanych wpłat cząstkowych na kwotę łączną zł. [...] zł od skarżącego w obrębie bezprawnie wystawionych tytułów egzekucyjnych i bezprawnie prowadzonej egzekucji wedle tytułów o numerach [...] do [...], brak kwoty bezprawnie naliczonych i wyegzekwowanych kosztów egzekucyjnych, brak określenia bezprawnie naliczonych i bezprawnie wyegzekwowanych kwot odsetek za okres gdy istniało pełne zabezpieczenie roszczeń w formie zastawów skarbowych.

Skarżący podkreślał, że w świetle wielokierunkowych rażących naruszeń prawa przy wydaniu zaskarżonych postanowień oraz uchylaniu się organów od obowiązku przestrzegania wymogów obowiązującego prawa i unikania rozwiązania wszystkich ujemnych następstw bezprawnie wszczętej i bezprawnie wykonanej (w części) egzekucji w zakresie przejętej łącznej kwoty [...] zł strona wnosiła o:

1. uchylenie w całości ww. postanowienia z dnia [...]r. oraz poprzedzającego je postanowienia z dnia [...]r.

2. nakazanie organowi egzekucyjnemu dopełnienia w rozumieniu prawa obowiązku:

a/ ponownego rozpoznania sprawy i wydania postanowienia o umorzeniu egzekucji z zachowaniem obowiązującej litery prawa tj. wskazania w nim pełnych przesłanek faktycznych oraz powołania prawnych przesłanek umorzenia egzekucji, z uwzględnieniem przepisów wskazujących na nieważność czynności w rozumieniu unormowań ustawy Ordynacja podatkowa; właściwych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz rozstrzygnięć z dnia [...]r. zapadłych w trybie nadzoru - wedle pisma Dyrektora Izby Skarbowej w K. nr [...]; [...];

b/ rozliczenia i zwrotu na rzecz skarżącego kwoty [...] zł, w tym zwrotu pobranych kosztów egzekucyjnych tj. kwoty przejętej na szkodę skarżącego w toku bezprawnie wszczętej i bezprawnie prowadzonej egzekucji uruchomionej przez NUS w B. wedle nieważnych z mocy prawa [...] tytułów wykonawczych o numerach [...] do [...],

c/ dokonania przez Urząd Skarbowy korekt na karcie kontowej podatnika i karcie rozliczeń egzekucji i uporządkowania zapisów w zakresie bezprawnie przejętych w/w kwot.

W obszernym uzasadnieniu skargi strona w jej punkcie 1 wywodziła, że w przedmiotowej sprawie toczy się równorzędnie postępowanie uboczne przed Sądem Rejonowym w Z. w ramach złożonej Skargi /wedle przepisów Kpc/ do sprawy sygn. akt: [...] na bezprawne czynności Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym K. [...], który w ramach owego bezprawia i tzw. egzekucji łącznej wedle tytułów wykonawczych [...] do nr [...], - uruchomionej z wniosku NUS w B., w dniu [...]r. wydał postanowienie o umorzeniu egzekucji [...] dopuszczając się przy tym nadużyć w zakresie "umorzeń i rozliczeń" objętych postanowieniem z dnia [...]r. Strona wnosiła, podkreślając, że przestanki skargi na czynności komornika sądowego mają istotne znaczenie również w sprawie niniejszej Skargi (dotyczą tych samych tytułów egzekucyjnych), o włączenie odpisu ww. Skargi jako jeden z dowodów w niniejszym postępowaniu przed WSA (zał. 1).

W punkcie 2 uzasadnienia skargi strona podkreślała, że sposób rozpoznania zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...]r. przez organ odwoławczy nie odpowiada wymogom prawa. Skarżący podkreślał, że organ nadzoru egzekucyjnego od 2012r. permanentnie uchyla się od obowiązku rzetelnego zdefiniowania istoty sprawy, spłyca zarzuty strony skarżącej i z rażącym naruszeniem prawa w zupełności pomija merytoryczne zarzuty zażalenia na w zupełności wadliwe postanowienie z dnia [...]r. wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B..

Skarżący akcentował, że domaga się od organu egzekucji administracyjnej (Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.) wskazania w zaskarżonym postanowieniu podstawy faktycznej i właściwej podstawy prawnej nieważności wszystkich wykonanych czynności egzekucyjnych; tj. w zakresie; wystawienia, wszczęcia i prowadzenia egzekucji w odniesieniu do wszystkich [...] tytułów egzekucyjnych o numerach [...] do [...] z dnia [...]r. z odniesieniem się organu do następstw/skutków tzw. egzekucji łącznej.

Zdaniem skarżącego ww. tytuły egzekucyjne organ wydał bezprawnie i bezprawnie wszczęto też egzekucję. Tym samym, wskazanie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. w postanowieniu z dnia [...]r. o umorzeniu egzekucji jedynie [...] tytułów wykonawczych [...] do [...] oraz wskazanie wyłącznie podstawy prawnej działania tj. "art. 59 par. 1 pkt. 9" ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (umorzenie na wniosek wierzyciela) sprzeczne jest z zasadą legalizmu postępowania i sprzeczne z zasadą praworządności postępowania.

Skarżący podkreślał, że urząd poprzez "oszczędne" przywołanie podstawy prawnej umorzenia w zasadzie "kamufluje" zaistniałe od lat w tej sprawie przypadki rażącego nadużycia prawa i fakt popełnionego bezprawia sprowadzającego się do:

- bezprawnego wystawienia w dniu [...]r. [...] tytułów wykonawczych,

- bezprawnego wszczęcia egzekucji,

- bezprawnego skierowania nieważnych z mocy prawa [...] tytułów egzekucyjnych do komornika sądowego celem prowadzenia tzw. egzekucji łącznej /[...]/,

- bezprawnego zainkasowania kwoty łącznej [...] zł wraz z kosztami egzekucyjnymi na szkodę skarżącego,

- bezprawnego "uznawania" jakoby zapłata kwoty zł. [...] upoważniała organ do umorzenia [...] tytułów o numerach [...] do [...], bowiem wszystkie [...] tytułów wystawiono bezprawnie i bezprawnie wszczęto i prowadzono egzekucję.

W świetle wielokierunkowych rażących naruszeń prawa przez organ, skarżący podkreślał, że jakakolwiek "czynność" wykonana przez organ egzekucyjny na podstawie lub w obrębie owych [...] tytułów wykonawczych nie może uzyskać przesłanek legalności działania.

W punkcie 3 uzasadnienia skarżący podkreślał, że od sierpnia 2011r. kwestionował zakres poczynań Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie wystawienia [...] tytułów wykonawczych obejmujących podatek vat za lata 2004/2005. Skarżący podawał, że po wniesieniu zarzutów, Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. "podmieniła" pierwsze tytuły z dnia [...]r. i w ich miejsce wystawiono nowe tytuły z datą [...]r. Jednakże i te nie odpowiadały prawu już w dacie ich wystawienia.

Zdaniem skarżącego Izba Skarbowa przez lata utrzymywała w mocy bezprawie Urzędu Skarbowego w B.. W [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. przyznał wreszcie, iż błędnie w spornych tytułach naliczył odsetki. Jednak nadal organ nie reagował na pozostałe zarzuty strony dotyczące bezprawności wszczęcia i prowadzenia egzekucji.

Skarżący przypominał, że w następstwie skargi złożonej w sierpniu 2015r. bezpośrednio do WSA na bezczynność organu oraz przekazania tej skargi przez WSA do Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. i odrębnego wystąpienia Sądu w Gliwicach do organu egzekucyjnego, Dyrektor Izby Skarbowej w K. rozpoznając dopiero w [...]r. kolejną skargę złożoną w trybie K.p.a. i ustawy egzekucyjnej, skargę z 30 stycznia 2015r. na "skrajne bezprawie" Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., w piśmie z dnia [...]r. przyznał, iż:

a/ dopatrzył się opieszałości w postępowaniu Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. w przedmiocie wyjaśnienia braku uwzględnienia w tytułach egzekucyjnych ustawowych przerw w naliczaniu odsetek za 614 dni; było to [...]zł. plus pochodne ok. [...] zł.

Skarżący podkreślał, że zarzuty w tym zakresie wnosił do organu od stycznia 2012r. tj. od daty wystawienia kolejnych już tytułów przez ten sam Urząd.

b/ potwierdził rażące naruszenie interesu prawnego strony poprzez ustanowienie zastawu skarbowego na mieniu skarżącego na kwotę [...] zł - tj. w wysokości kilkakrotnie przekraczającej wartość roszczenia (załącznik nr 2).

c/ z mocy prawa (art. 239 § 1 pkt. 1 ustawy Ordynacja podatkowa) postępowanie egzekucyjne nie powinno być wszczęte i nie powinno być prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...]r.

d/ w chwili wystawienia tytułów wykonawczych tj. [...]r. nie istniała "wymagalność" zobowiązań, bowiem z mocy prawa zaistniało wstrzymanie wykonania decyzji (dowód: Pismo Izby Skarbowej karta 9 i n. w załączniku nr 1).

W punkcie 4 uzasadnienia skarżący podkreślał, że pomimo toczącego się postępowania odwoławczego w zakresie oceny legalności decyzji wymiarowych, organ wydający decyzje podatkowe tj. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z rażącym naruszeniem prawa nie dopełnił obowiązku wynikającego z art. 239f § 4 Ordynacji podatkowej, w związku z art. 239a Ordynacji, tj. nie wydał wymaganego prawem postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania decyzji, co również wskazuje na nieważność od początku wszystkich czynności około egzekucyjnych dokonanych przez egzekutora Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. i Komornika sądowego na podstawie ww. [...] tytułów egzekucyjnych z dnia [...]r. o numerach [...] do [...].

Skarżący podkreślał, że okoliczność ta, - jako bezwzględny wymóg prawa - "uszła uwadze" organowi egzekucyjnemu oraz organowi nadzoru egzekucyjnego.

W punkcie 5 uzasadnienia skargi, strona w uzupełnieniu dodawała, że organ nadzoru wydając postanowienie z dnia [...]r.

a/ w uzasadnieniu pomija, że strona permanentnie (kilkanaście razy) w korespondencji skargowo-odwoławczej kwestionowała od 2012r. m.in. fakt, iż w przedmiotowych tytułach wykonawczych nie powołano podatkowych decyzji wymiarowych I instancji, tym samym ww. "tytuły egzekucyjne" nie zawierają tzw. tytułu roszczeniowego,

b/ powołując się w uzasadnieniu postanowienia na okoliczność doręczenia stronie odpisów tytułów wykonawczych oraz zajęcia rachunku bankowego, organ odwoławczy pomija fakt całkowitego bezprawia jakiego właśnie w tym zakresie dopuścił się Naczelnik Urzędu Skarbowego w B.,

c/ bezprawnie organ odwoławczy "operuje" kwotą [...] zł rzekomo błędnie naliczonych odsetek, bowiem strona w tym zakresie podaje kwotę [...] zł Natomiast dalsza kwota ok. [...] zł dotyczy tzw. innych kosztów "pochodnych" m..in. kosztów egzekucyjnych (łącznie jest to ok. [...]). Po blisko 4-ch latach "intrygi", w [...]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego potwierdził wadliwość dokonanych naliczeń odsetkowych na kwotę zł. [...] we wszystkich [...] tytułach egzekucyjnych,

d/ akceptując przesłanki umorzenia egzekucji na warunkach wskazanych w postanowieniu z [...]r. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., Izba Skarbowa w K. w wydanym postanowieniu z dnia [...]r. pośrednio dopuszcza się wielokrotnego bezprawia, bowiem organ nadzoru całkowicie pomija kwestie nieuzasadnionych naliczeń kwot o znamionach zagarnięcia mienia na szkodę skarżącego tj.;

- przypadków "wyłudzenia" kosztów egzekucyjnych dotyczących tytułów wykonawczych [...] do [...]. Skoro postępowanie egzekucyjne jest nieważne, zatem bezprawnie naliczono i bezprawnie pobrano koszty egzekucyjne w tej sprawie od [...] tytułów nr [...] do nr [...],

- przypadków "wyłudzenia" odsetek za okres ustanowienia zastawów skarbowych na mieniu skarżącego; dotyczy [...] tytułów wykonawczych nr [...] do [...];

e/ organ nadzoru powielając w postanowieniu przesłanki zaskarżenia powołane przez stronę w zażaleniu z dnia [...]r., utrzymuje jednak w mocy rażąco wadliwe postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...]r.

Skarżący podkreślał, że organ odwoławczy nie uzasadnia przyczyn pomijania własnych ustaleń i konstatacji dokonanych wedle pisma z dnia [...]r. nr [...]; [...], wydanego właśnie w postępowaniu skargowym przez Dyrektora Izby Skarbowej w K. uznającego w całości zakres i przesłanki skargi strony z [...]r. na bezprawność wszczęcia i prowadzenia egzekucji.

Skarżący odwołując się do swoich powyższych wywodów wskazał, że na tle szeregu rażących naruszeń prawa tj. bezprawnie wszczętej i prowadzonej egzekucji domaga się od organu uchylenia skutków owego bezprawia.

Jednocześnie wskazywał, że właśnie w następstwie bezprawnie wszczętej przed laty egzekucji przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., w trybie skargowo/odwoławczym kwestionował wszystkie istotne z punktu widzenia skarżącego czynności około egzekucyjne tego organu. Stąd, do WSA w Gliwicach złożył łącznie [...] skarg na czynności i orzeczenia wpadkowe dotyczące tej samej sprawy egzekucyjnej - odnoszące się do [...] tytułów wykonawczych NUS w B. o numerach [...] do [...].

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 cyt. ustawy).

Stwierdzenie zatem, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 718, dalej: P.p.s.a.).

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podzielił przy tym stanowisko organu odwoławczego.

Stan faktyczny sprawy jest po części sporny, a jako że został zaprezentowany przy okazji opisywania stanowisk stron oraz organów brak jest w ocenie Sądu konieczności jego powielania. Sąd uznał za prawidłowe ustalenia jakie w tym przedmiocie poczyniły organy podatkowe.

Istota sporu sprowadza się do oceny legalności umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony (dalej jako skarżący) na podstawie tytułów wykonawczych Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obejmujących zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za listopad, grudzień 2004 r., styczeń, marzec, kwiecień, maj, czerwiec, lipiec, sierpień 2005 r.

W pierwszej kolejności należy zatem wskazać, że zgodnie z art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji umorzenie postępowania egzekucyjnego może mieć miejsce:

1. jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania;

2. jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał;

3. jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa;

4. gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego;

5. jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny;

6. w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego;

7. jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu;

8. jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;

9. na żądanie wierzyciela;

10. w innych przypadkach przewidzianych w ustawach.

Z postanowienia organu I instancji z dnia [...] r. wynika, że do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego w stosunku do skarżącego w oparciu o tytuły wykonawcze z dnia [...] r. o wskazanych wyżej numerach od [...] do [...], doszło w związku z brakiem wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi w dacie ich wstawienia i wszczęcia na ich podstawie postępowania egzekucyjnego.

W ocenie Sądu zasadnie organ odwoławczy skorygował matrialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie wskazując na przepis art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a., a nie jak wskazał to organ I instancji . 59 § 1 pkt 9 u.p.e.a.

Skoro bowiem Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. był jednocześnie wierzycielem skarżącego oraz organem egzekucyjnym, w sprawie ten ostatni przepis nie powinien był być stosowany. Skorygowanie przez organ odwoławczy powyższego uchybienia przesądza o bezzasadności podnoszonych w tym zakresie zarzutów skargi.

Mając na uwadze zarzuty i wywody strony skarżącej Sąd zauważa, że organ I instancji w uzasadnieniu postanowienia z dnia [...] r. jednoznacznie przyznał, że w dniu [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. dokonał wpisu zastawów skarbowych korzystających z pierwszeństwa zaspokojenia, które zabezpieczały wykonanie zobowiązań podatkowych z tytułu podatku od towarów i usług za miesiące maj-grudzień 2004 r. oraz miesiące styczeń, marzec-sierpień 2005 r. wraz z należnymi odsetkami za zwłokę do wysokości odpowiadającej łącznej wartości przedmiotów zastawu. Z chwilą wpisu przedmiotowych zastawów nastąpiło wstrzymanie wykonania tych zobowiązań w trybie art. 239f § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2015, poz. 613 ze zm., dalej O.p.). Organ I instancji przyznał, że brak było podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych w dniu [...] r.

Sąd mając na uwadze zarzuty i żądania strony skarżącej uznając zasadność umorzenia postępowania egzekucyjnego podkreśla, że kontrola Sądu z uwagi na zakres sprawy ogranicza się do wskazanych wyżej tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...].

W świetle zarzutów i wywodów skargi podkreślenia wymaga i to, że organ odwoławczy w uzasadnieniu swojego stanowiska wyraźnie wskazał, że w wyniku bezpodstawnego prowadzenia postępowania egzekucyjnego, organ egzekucyjny obowiązany jest dokonać prawidłowego rozliczenia wszelkich kwot wyegzekwowanych w tym postępowaniu egzekucyjnym.

Odnosząc się do wpłat dokonywanych na poczet zaległości przez stronę organ odwoławczy wyjaśnił, że kwestia ta winna być rozpatrywana w oparciu o przepisy Ordynacji podatkowej, a nie w oparciu o ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Mając na uwadze żądania i zarzuty skargi przyjdzie zauważyć, że organ odwoławczy wyjaśnił stronie, iż w odniesieniu do przedmiotowego postępowania egzekucyjnego w zakresie tytułów wykonawczych o numerach od [...] do [...] zostało ono zakończone poprzez fakt zapłaty należności z nich wynikających, natomiast kontrolowane przez Sąd umorzenie postępowania dotyczy jedynie pozostałych tytułów wykonawczych z dnia [...] r. o numerach od [...] do [...], co z uwagi na przedmiot postępowania i skargi ogranicza zakres kontroli Sądu.

Jeżeli zaś idzie o kwestię odsetek to tutejszy Sąd wskazuje, że wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2016 r. sygn. akt I SA/Gl 1406/15 oddalił skargę na postanowienie umarzające postępowanie egzekucyjne w części dotyczącej nienależnie naliczonych odsetek, przy czym skład orzekający w przedmiotowej sprawie podziela ustalenia i stanowisko zawarte w ww. wyroku. Podkreślenia wymaga przy tym to, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 listopada 2016 r. sygn. akt II FSK 2268/16 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku tutejszego Sądu z dnia 13 kwietnia 2016 r.

Zaakcentowania wymaga również to, że wbrew twierdzeniom skarżącego, wierzyciel wskazał w tytułach wykonawczych z dnia [...] r. jako podstawę decyzje Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. utrzymujące w mocy decyzję Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] r.

W zakresie zarzutu braku orzeczenia w przedmiotowym postanowieniu o żądaniach strony, w tym co do obowiązku przywrócenia przez wierzyciela stanu zapisów na karcie kontowej podatnika w podatku VAT do stanu sprzed daty wszczęcia egzekucji tj. sprzed [...] r. Sąd wskazuje, że przedmiotowe postępowania nie służy do dokonywania tego typu operacji, przy czym rozliczenia finansowe dotyczące kwot wpłaconych na poczet zaległości podatkowych podlegają regulacjom zawartym w ustawie Ordynacja podatkowa.

Tym samym Sąd podzielając stanowisko organów obu instancji oraz ze względów wyżej wyrażonych stwierdza, że nie dopatrzył się naruszenia przepisów wskazanych w skardze ani innych naruszeń prawa mogących skutkować uchyleniem kontrolowanego postanowienia.

Skoro zaś zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, skarga jako bezzasadna podlega oddaleniu na mocy art. 151 P.p.s.a.