Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 3441/17
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1, art. 41 ust. 5, art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a)
journal: Dz.U. 2017 poz 1460
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych  w perspektywie finansowej 2014- 2020  - tekst jedn.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Skoczylas (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Sylwester Miziołek Protokolant asystent sędziego Nina Pruk po rozpoznaniu w dniu 16 listopada 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej I. sp. z o.o. we W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 lipca 2017 r. sygn. akt III SA/Łd 443/17 w sprawie ze skargi I. sp. z o.o. we W. na uchwałę Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od I. sp. z o.o. we W. na rzecz Zarządu Województwa Łódzkiego kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 26 lipca 2017 r., sygn. akt III SA/Łd 443/17, oddalił skargę I. Sp. z o.o. we W. na uchwałę Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2017 r. w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od etapu oceny strategicznej projektu oznaczonego wnioskiem o dofinansowanie.

I. Sp. z o.o. we W. złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając orzeczenie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania, w tym wyodrębnionych kosztów zastępstwa procesowego według norm przepianych.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie:

- art. 37 ust. l ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1460; powoływanej dalej jako: ustawa wdrożeniowa) poprzez uznanie, że pomimo faktycznego braku zamieszczenia w sposób jednoznaczny i w pełni przejrzysty dla wszystkich wnioskodawców informacji o zmianie Regulaminu Konkursu Nr RPLD.08.03.03-IP.01-10-001/16 Regionalny Program Operacyjny Województwa Łódzkiego na lata 2014-2020, Oś Priorytetowa VIII "Zatrudnienie", Działanie VIII.3 "Wsparcie przedsiębiorczości" Poddziałanie VIII.3.3 Wsparcie przedsiębiorczości w formach bezzwrotnych - ZIT., (dalej "Regulamin Konkursu") na dedykowanych zgodnie z treścią postanowień ogólnych ww. Regulaminu Konkursu, stronach internetowych: www.rpo.wup.lodz.pl, www.funduszeeuropejskie.gov.pl oraz http://lom.lodz.pl/, procedura projektów została zastosowana z uwzględnieniem wynikających z art. 37 ust. 1 ustawy zasad przejrzystości, rzetelności, bezstronności i równego dostępu do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, podczas gdy z uzasadnienia wyroku oraz z odpowiedzi na skargę, Organ przyznał, że Skarżąca mogła mieć problem z zapoznaniem się ze zmodyfikowanym Regulaminem Konkursu;

- art. 41 ust. 5 ustawy wdrożeniowej poprzez brak wszechstronnej kontroli stanu faktycznego sprawy w zakresie zaniechania ustawowego obowiązku skarżonego Organu odnośnie publikacji zmiany Regulaminu Konkursu, podczas gdy zgodnie z ww. przepisem ustawy wdrożeniowej "właściwa instytucja podaje do publicznej wiadomości, w szczególności na swojej stronie internetowej oraz na portalu, regulamin konkursu oraz jego zmiany wraz z ich uzasadnieniem oraz termin, od którego są stosowane", zaś w niniejszej sprawie organ nie podał do publicznej wiadomości ww. zmian w trybie przewidzianym ustawą wdrożeniową oraz Regulaminem Konkursu;

- art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej poprzez nieuwzględnienie skargi, pomimo że ziściła się podstawa do jej uwzględnienia z uwagi na naruszenie prawa w postaci oczywistego nieopublikowania w sposób transparentny i przejrzysty zmian w Regulaminie Konkursu na dedykowanych stronach internetowych, tj. w sposób sprzeczny z art. 41 ust. 5 ustawy wdrożeniowej, w efekcie czego Skarżąca nie miała możliwości zapoznania się z ostatecznym kryterium oceny wniosków, zatem pozbawiona była możliwości sporządzenia wniosku w sposób odpowiadający temu kryterium, w efekcie czego ocena wniosku Skarżącej została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik konkursu.

Szczegółową argumentację na poparcie zarzutów postawionych w petitum skargi kasacyjnej przedstawiono w jej uzasadnieniu.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej, ewentualnie o jej oddalenie w całości, a także o zasądzenie kosztów zastępstwa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zarzuty skargi kasacyjnej nie są uzasadnione i dlatego skarga nie może być uwzględniona.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać należy, że w przypadku oparcia skargi kasacyjnej na naruszeniu prawa procesowego (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.) wnoszący skargę kasacyjną musi mieć na uwadze, że dla ewentualnego uwzględnienia skargi kasacyjnej niezbędne jest wykazanie wpływu naruszenia na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd I instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa.

Uwzględniając istotę sporu prawnego rozpatrywanej sprawy, komplementarny charakter zarzutów kasacyjnych uzasadnia, aby rozpatrzeć je łącznie. W skardze kasacyjne sformułowano zarzuty naruszenia prawa materialnego, jak i procesowego, które nie mogą być uznane za usprawiedliwione. Podkreślenia przy tym wymaga, że argumentacja zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej została przedstawiona w taki sposób, że zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego ściśle powiązano (uzasadniano) z naruszeniem przepisów postępowania i odwrotnie - potencjalne błędy proceduralne skutkowały zdaniem autora skargi kasacyjnej uchybieniami materialnoprawnymi.

W ocenie NSA nie jest trafny zarzut skargi kasacyjnej wskazujący na naruszenie przez Sąd I instancji art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. W przepisie tym zawarto zasady ogólne dotyczące wszystkich trybów wyłaniania projektów do dofinansowania, to jest przejrzystość, rzetelność, bezstronność wyboru projektów oraz równość wnioskodawców w dostępie do informacji o zasadach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasady te mają charakter normatywny. Wymienione zasady znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z kolei z traktatowej zasady równości (art. 9 TWE oraz art. 2 i 157 ust. 4 TFUE). Zasada równego dostępu do pomocy nakłada na instytucje odpowiedzialne za realizację zadań polityki rozwoju obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz formułuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich. Naruszenie którejkolwiek z zasad wymienionych w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy. Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów (J. Jaśkiewicz "Komentarz do art. 37 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowania w perspektywie finansowej 2014 - 2020").

Wynikające z uzasadnienia zaskarżonego wyroku podejście Sądu I instancji do interpretacji oraz zastosowania w rozpatrywanej sprawie tego przepisu prawa nie daje podstaw aby twierdzić, że w zakresie, w jakim autor skargi kasacyjnej zarzuca jego naruszenie, podejście to jest nieprawidłowe. Sąd I instancji w sposób prawidłowy przeprowadził badanie zarzutów skargi w kontekście kryteriów oceny, w ramach których wnioskodawca zarzucał organowi naruszenia prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym składzie podziela pogląd Sądu I instancji oraz Zarządu Województwa Łódzkiego, że kryterium "Zintegrowany charakter projektu/komplementarność projektu EFS - powiązanie z innymi projektami, które są zatwierdzone do realizacji/ realizowane/ zrealizowane na terenie ŁOM" odnosi się, jak sama nazwa tego kryterium wskazuje, do projektów zatwierdzonych do realizacji, realizowanych bądź zrealizowanych na terenie ŁOM, czyli obejmujących zasięgiem określony teren, a nie całe województwo. Zdaniem NSA nie ma wątpliwości, że jeżeli w sposób jednoznaczny w ramach opisu kryterium znajduje się odniesienie do konkretnego obszaru, a tak jest w niniejszym przypadku (wprost stanowi się o obszarze Łódzkiego Obszaru Metropolitalnego), to wskazane projekty komplementarne muszą dotyczyć tego konkretnego obszaru. Powoduje to, że nie ma możliwości rozszerzania obszaru realizowania projektu na inne tereny. Trafnie bowiem skonstatował Sąd I instancji, że podjęcie takich działań godziłoby w zasady równości i stwarzałoby korzystniejsze, nieproporcjonalne warunki dla innych podmiotów. Istotne jest przy tym, że wszystkie inne zgłoszone projekty realizowały to kryterium i obejmowały swoim zasięgiem wskazany obszar ŁOM.

Prawidłowa jest również ocena WSA, że nie jest zasadny argument Spółki, iż doszło do naruszenia zasady równości wobec faktu, iż – jak wskazała skarżąca "w żadnym miejscu nie znajduje się dokument pn. "Materiał dodatkowy do konkursu ZIT-kryterium komplementarności". Ma rację Sąd I Instancji, że nawet jeżeli organy faktycznie takowej informacji nie zamieściły i skarżąca nie mogła się z nią zapoznać to w takim samym stopniu dotykało to innych uczestników konkursu, co oczywiście nie zmienia faktu, iż wszystkie pozostałe podmioty uczestniczące w konkursie złożyły wnioski spełniające omawiane kryterium – mieszczące się w ramach obszaru ŁOM.

Powyższe wskazuje dodatkowo, że zamierzonego skutku nie mógł również odnieść zarzut naruszenia art. 41 ust. 5 ustawy wdrożeniowej oraz art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) tej ustawy w zw. z art. 41 ust. 5 ustawy wdrożeniowej, poprzez nieopublikowanie w sposób transparentny i przejrzysty zmian w Regulaminie Konkursu na dedykowanych stronach internetowych, skoro jak już podkreślono w sposób jednoznaczny w ramach opisu opublikowanego prawidłowo kryterium znajduje się odniesienie do konkretnego obszaru tzn. Łódzkiego Obszaru Metropolitalnego.

Trafna jest również argumentacja WSA, że nawet gdy w zasadniczej części projekt obejmował obszar ŁOM oraz podawane dane liczbowe odnosiły się do zaangażowania projektu w pomoc bezrobotnym z obszaru ŁOM, to nie zmienia to faktu, iż badane kryterium zostało naruszone przez skarżącą. Zasadnie podkreślono w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że przedstawionych tu danych skarżąca nie zawarła w treści wniosku o dofinansowanie, a więc nie mogły one być brane pod uwagę przez Instytucję rozpatrującą protest, podobnie jak nie mogły stanowić podstawy podczas dokonywanej oceny. Tym samym brak jest podstaw by skutecznie zarzucać Sądowi I instancji, że ocena merytoryczna projektu została przeprowadzona w sposób niezgodny z zasadami rzetelności i przejrzystości i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny.

Mając na uwadze powyższe, w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia wymienionego art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej w sposób, w jaki przedstawiono to na gruncie omawianego zarzutu kasacyjnego.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) i w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1804). W rozpoznawanej sprawie zwrot kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz organu należny jest z tytułu udziału radcy prawnego reprezentującego Zarząd Województwa Łódzkiego w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym oraz terminowego sporządzenia odpowiedzi na skargę kasacyjną. Organowi, za udział w rozprawie pełnomocnika profesjonalnego, ustanowionego już na etapie postępowania przed Sądem I instancji oraz za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną w terminie, zasądzono koszty w wysokości 75 % stawki minimalnej - 480 zł, co dało kwotę 360 zł.