Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 130/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2021-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne: Straż pożarna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Państwowej Straży Pożarnej
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 § 1, art. 105 § 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 74 ust. 1-2, art. 76 ust. 5-8,  art. 83 ust. 1 pkt 8, ust. 3 pkt 2 i 3, ust. 4
journal: Dz.U. 2020 poz 1123
law: Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) Sędziowie sędzia WSA Marzenna Glabas sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 maja 2021 r. sprawy ze skargi A. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia kwatery tymczasowej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji; II. zasądza od Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej na rzecz skarżącej kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej (Komendant Powiatowy PSP, organ I instancji) decyzją z "[...]" r. nałożył na A. J. (skarżącą), na podstawie art. 83 ust. 3 pkt 3) w zw. z art. 83 ust. 1 pkt 8 ustawy z 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (Dz. U. z 2020 r., poz. 1123, dalej jako ustawa o PSP), obowiązek zwolnienia wraz z osobami nieletnimi kwatery tymczasowej nr "[...]", znajdującej się w B., do dnia 30 marca 2021 r.

Komendant Powiatowy PSP wyjaśnił, że skarżąca miała prawo zamieszkiwać

w przedmiotowym lokalu jako żona funkcjonariusza Straży Pożarnej – W. J., któremu decyzją z "[...]" r. lokal ten został przydzielony. Z dniem 31 stycznia 2019 r. funkcjonariusz przeszedł na emeryturę i automatycznie utracił prawo do kwatery tymczasowej, a wraz z nim takie prawo utraciła żona. Podkreślił, że przydział kwatery tymczasowej następuje tylko i wyłącznie na okres pełnienia służby

w jednostce organizacyjnej PSP. Organ I instancji skonstatował, że kwatera tymczasowa jest to lokal mieszkalny albo pomieszczenie zaadoptowane na lokal mieszkalny, które znajduje się na terenie zamkniętym lub w budynku przeznaczonym na cele służbowe. Organ I instancji podał, że Komenda Powiatowa PSP nie miała i nadal nie posiada na terenie miasta B. lokali mieszkalnych. Fakt podpisania umowy o najem lokalu o nazwie "lokal mieszkalny" nie zmienia statusu kwatery tymczasowej, a tym samym nie czyni z niej lokalu mieszkalnego. Natomiast decyzją z "[...]" r. nieruchomość, w skład której wchodzi lokal mieszkalny, została oddana w trwały zarząd Komendy Powiatowej PSP z przeznaczeniem na wykonywanie zadań służbowych. Lokal mieszkalny zajmowany przez skarżącą znajduje się na terenie i w budynku służbowym Komendy, zatem jest kwaterą tymczasową. Organ I instancji zaznaczył, że teren Komendy jest to teren zamknięty. W umowie, budynek, w którym znajduje się kwatera tymczasowa nr "[...]", jest nazwany budynkiem administracyjno-mieszkalnym, co świadczy o tym, że jest to nadal kwatera tymczasowa, a budynek wykorzystywany jest na potrzeby administracyjne Komendy. W związku z tym, że mąż skarżącej przeszedł na emeryturę, spełnił tym samym przesłankę wynikającą z art. 67 ust. 8 ustawy (powinno być art. 76 ust. 8).

Odwołanie od decyzji organu I instancji wniosła skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

1) art. 83 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 76 ust. 8 ustawy o PSP polegające na ich błędnym zastosowaniu i nałożeniu na skarżącą obowiązku zwolnienia kwatery tymczasowej,

w związku z zakończeniem przez małżonka służby zawodowej, podczas gdy zajmowany lokal nie stanowi kwatery tymczasowej, jak również nie jest przeznaczony na cele służbowe oraz nie znajduje się na terenie zamkniętym;

2) art. 84 ustawy o PSP przez jego niezastosowanie, gdyż organ wydając decyzję nakazującą opuszczenie przedmiotowego lokalu winien zapewnić skarżącej lokal zamienny o takim samym standardzie.

3) art. 7, art. 77 oraz art. 80 kpa przez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów, co doprowadziło do błędnego uznania, że lokal jest kwaterą tymczasową oraz przyjęcia, że jest przeznaczony na cele służbowe oraz że znajduje się na terenie zamkniętym.

Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej (organ odwoławczy, organ II instancji) decyzją nr "[...]" z "[...]" r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając stanowisko i argumenty (oprócz jednego) w niej wyrażone. Nie zgodził się, że teren Komendy stanowi teren zamknięty. Organ odwoławczy uznał, że przedmiotem najmu jest kwatera tymczasowa, bowiem budynek wykorzystywany jest do celów służbowych. Wskazano, że rozgraniczenie lokali pozostających w zasobach jednostek PSP na lokale mieszkalne oraz na kwatery tymczasowe związane jest z przeznaczeniem danego lokalu. Charakter lokali mieszkalnych ma na celu trwałe zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy. Natomiast Komenda Powiatowa PSP nie miała w swoich zasobach lokali i nadal nie ma możliwości przydziału na terenie miasta B. lokali mieszkalnych. W związku z przejściem na emeryturę mąż skarżącej utracił prawo do lokalu, a wraz z nim takie prawo utraciła żona. Organ II instancji skonstatował, że do lokali mieszkalnych, wchodzących w skład zasobów mieszkaniowych Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.). Zaznaczono, że zgodnie z treścią art. 83 ust. 3 pkt 2 i art. 76 ust. 8 ustawy o PSP, decyzję o zwolnieniu lokalu wydaje się w stosunku do wszystkich osób w nim zamieszkałych.

W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Olsztynie skarżąca, reprezentowana przez radcę prawnego, powtórzyła zarzuty

i argumenty podniesione w odwołaniu. Dodatkowo zarzuciła naruszenie art. 138 § 1 kpa poprzez utrzymanie w mocy wadliwej decyzji organu I instancji. Wniosła o uchylenie obu decyzji instancyjnych, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym rozstrzygnięciu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na mocy zarządzenia Przewodniczącej Wydziału, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych wobec uznania rozpoznania sprawy za konieczne z uwagi na obowiązek terminowego załatwienia sprawy i w związku z uznaniem, że istnieje duże zagrożenie dla życia i zdrowia stron związane z przeprowadzeniem rozprawy oraz brakiem możliwości przeprowadzenia rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m. in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami COVID-19 jest m. in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19, a w obecnym stanie faktycznym istnieją takie okoliczności, które w zarządzonym stanie pandemii, w pełni nakazują uwzględnianie rozwiązań powyższej ustawy w praktyce działania organów wymiaru sprawiedliwości. Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie uprawnienia przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego".

W rozpoznawanej sprawie ten standard ochrony praw stron został zachowany, ponieważ wskazanym wyżej zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału strony zostały zawiadomione, z odpowiednim wyprzedzeniem, o terminie posiedzenia niejawnego i poinformowano je o możliwości dodatkowego wypowiedzenia się na piśmie.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 133 § 1, art. 134 § 1 w zw.

z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 200 2r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325., dalej jako "p.p.s.a."), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności

z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia może mieć miejsce w sytuacji, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów prawa

w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność zastosowanej wykładni tych przepisów.

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z "[...]" r. Rozstrzygnięciem tym organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, którą nałożono na skarżącą obowiązek zwolnienia kwatery tymczasowej nr "[...]"znajdującej się w B., do dnia 30 marca 2021 r., ponieważ mąż skarżącej - funkcjonariusz zwolniony ze służby w związku z przejściem na emeryturę, w ocenie organów orzekających, nie zachowuje prawa do zajmowania kwatery tymczasowej.

Kwestie związane z uprawnieniami strażaków w służbie państwowej do mieszkania regulują przepisy rozdziału 8 ustawy o PSP. Zgodnie z treścią art. 74 ust. 1 tej ustawy, strażakowi mianowanemu na stałe przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej,

z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych.

Jak stanowi art. 74 ust. 1a, jeżeli w miejscowości, w której strażak mianowany na stałe pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej nie ma możliwości przydzielenia lokalu mieszkalnego, strażak może otrzymać kwaterę tymczasową na okres pełnienia służby w tej miejscowości.

W myśl art. 76 ust. 2 ustawy o PSP, strażakowi mianowanemu na stałe przydziela się lokal mieszkalny o powierzchni mieszkalnej odpowiadającej przysługującym strażakowi normom zaludnienia. Przysługująca strażakowi norma zaludnienia lokalu mieszkalnego wynosi od 7 do 10 m2 powierzchni mieszkalnej, którą stanowi powierzchnia pokoi znajdujących się w lokalu mieszkalnym.

Zgodnie zaś z art. 76 ust. 5 - 8 ustawy na kwatery tymczasowe przeznacza się lokale mieszkalne albo pomieszczenia adaptowane na mieszkalne, będące w należytym stanie technicznym i sanitarnym, które znajdują się w budynkach na terenie zamkniętym lub w budynkach przeznaczonych na cele służbowe (ust. 5).

Kwaterą tymczasową może być lokal mieszkalny albo pomieszczenie adaptowane na mieszkalne o powierzchni mieszkalnej nieodpowiadającej przysługującym strażakowi normom zaludnienia (ust. 6).

Przydział lokalu mieszkalnego albo kwatery tymczasowej w budynku jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej, przeznaczonym na cele służbowe albo znajdującym się na terenie zamkniętym, następuje tylko na okres pełnienia służby w tej jednostce (ust. 8).

Organy orzekające w niniejszej sprawie stwierdziły, że z art. 83 ust. 3 pkt 2 ustawy o PSP wynika brak podstaw do uznania, że funkcjonariusz zwolniony ze służby zachowuje prawo do zajmowania kwatery tymczasowej, tym samym nie może być przeniesiony do zamiennego lokalu mieszkalnego.

Ponadto, na podstawie art. 84 ustawy o PSP strażak zwolniony ze służby, który nie posiada prawa do lokalu mieszkalnego na warunkach określonych w przepisach o zapatrzeniu emerytalnym zachowuje prawo do przydzielonego lokalu mieszkalnego według norm powszechnie obowiązujących lub może być przeniesiony do zamiennego lokalu mieszkalnego. W związku z tym, że w ocenie organów, skarżąca zajmuje kwaterę tymczasową, a nie lokal mieszkalny, to nie ma ona prawa do dalszego jej zajmowania.

Stanowisko to nie jest prawidłowe. Należy wskazać, że z treści przytoczonych przepisów jednoznacznie wynika, że ustawodawca rozróżnia pojęcie "lokalu mieszkalnego" i pojęcie "kwatery tymczasowej". Strażak w służbie stałej ma prawo do uzyskania lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, a jeżeli w miejscowości, w której strażak pełni służbę, takiej możliwości nie ma, strażak może otrzymać kwaterę tymczasową na okres pełnienia służby w tej miejscowości. Ustawodawca określił, że lokal mieszkalny przydzielany strażakowi musi, co do zasady, mieć powierzchnię odpowiadającą przysługującym strażakowi normom zaludnienia. Natomiast gdy chodzi o kwaterę tymczasową, ustawa wyraźnie zaznacza, że nie musi ona odpowiadać przysługującym strażakowi normom zaludnienia, a to oznacza, że powierzchnia przydzielonej strażakowi kwatery tymczasowej może być od przysługującej strażakowi normy zaludnienia mniejsza lub większa (podobnie stwierdził WSA w Olsztynie w wyroku z 4 sierpnia 2011 r. sygn. II SA/Ol 442/11, LEX nr 864339).

Organ odwoławczy zasadnie podniósł, że rozgraniczenie lokali pozostających w zasobach jednostek PSP na lokale mieszkalne oraz na kwatery tymczasowe jest związane z przeznaczeniem danego lokalu. Tymczasowa kwatera służy zaspokajaniu tymczasowych potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza PSP na okres pełnienia służby w celu wykonywania obowiązków wynikających z istoty stosunków służbowych. Natomiast charakter lokali mieszkalnych ma na celu trwałe zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy, a lokale takie przeznaczone są do ich stałego pobytu. Organ jednak ze stwierdzeń tych nie wyprowadził praktycznie żadnych wniosków przekonujących o tym, że skarżącemu przydzielono kwaterę tymczasową, a nie lokal mieszkalny.

W sprawie jest bezsporne, że decyzją z "[...]" r., nr "[...]", Komendant Powiatowy PSP przydzielił przedmiotowy lokal mężowi skarżącej, W. J., pozostającemu wówczas w służbie PSP. W decyzji tej wyraźnie wskazano, że jest to "lokal mieszkalny" (k. 40 akt adm.). Decyzja ta została wydana na skutek złożenia przez strażaka wniosku o przydział lokalu mieszkalnego ( k. 38 akt adm.). Umowa najmu z 1 sierpnia 2000 r. (k. 31 akt adm.) także dotyczyła "lokalu mieszkalnego" w B., składającego się z 3 pokoi, kuchni, przedpokoju, WC i łazienki, o łącznej powierzchni użytkowej 56,40 m2, mieszkalnej 39,97 m2. Obecnie lokal posiada powierzchnię użytkową 59,30 m2, powierzchnię mieszkania 32,90 m2 oraz dodatkowo do lokalu przynależy piwnica o powierzchni 10,73 m2. W dniu 31 stycznia 2019 r. mąż skarżącej przeszedł na emeryturę, a obecnie w lokalu zameldowane są oprócz niego skarżąca i ich trzy córki, w tym jedna pełnoletnia. Dnia 23 października 2019 r. W. J., jako najemca przedmiotowego lokalu, podpisał oświadczenie o braku tytułu prawnego do innego lokalu mieszkalnego (k. 30 akt adm.) Wskazać należy, że w stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania powołanej decyzji nr "[...]" z "[...]" r. ustawodawca także rozróżniał prawo do lokalu mieszkalnego przysługujące strażakowi mianowanemu na stałe i prawo do kwatery tymczasowej, o którą ubiegać się mógł strażak w służbie przygotowawczej (art. 74 ust. 1 i 2 ustawy o PSP w wersji obowiązującej w 2000 r.). W art. 83 ust. 1 w ówczesnym brzmieniu wskazano, że szczegółowe zasady przydziału i opróżniania oraz normy zaludnienia lokali mieszkalnych i kwater tymczasowych określi w drodze rozporządzenia Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w porozumieniu z Prezesem Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast. W momencie wydania decyzji o przydziale lokalu obowiązywało rozporządzenie MSWiA z 12 grudnia 1997 r. regulujące m.in. kwestie przydziału lokali (Dz.U. z 1998 r., Nr 4, poz. 13). W myśl § 2 tego rozporządzenia strażakowi mianowanemu na stałe przydziela się lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej w rozumieniu art. 74 ust. 3 ustawy, z zastrzeżeniem art. 81 ustawy. Z kolei § 6 rozporządzenia stanowił, że lokal mieszkalny przydziela się strażakowi na jego wniosek. Wzór wniosku stanowi załącznik nr 1 do rozporządzenia. Natomiast zgodnie z § 13 ust. 1 na tymczasowe kwatery dla strażaków przeznacza się lokale mieszkalne, pokoje gościnne, pokoje w hotelu lub w bursie albo pomieszczenia mieszkalne usytuowane w budynkach przeznaczonych na cele służbowe lub na terenie obiektu zamkniętego, o należytym stanie technicznym i sanitarnym. Tymczasową kwaterę przydziela się strażakowi na jego wniosek. Wzór wniosku stanowi załącznik nr 2 do rozporządzenia (ust. 2). Z kolei w § 14 rozporządzenia stwierdzono, że przydział tymczasowej kwatery w budynku jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej przeznaczonym na cele służbowe lub znajdującym się na terenie obiektu zamkniętego może nastąpić tylko na okres pełnienia służby przez strażaka w tej jednostce.

Z przywołanych przepisów jednoznacznie wynika, że w zależności od potrzeb strażakowi mógł zostać przydzielony albo lokal mieszkalny, albo kwatera tymczasowa i w tym celu należało złożyć stosowny wniosek według obowiązującego wzoru. Ponadto, przydział tymczasowej kwatery, jeżeli znajdowała się w budynku jednostki PSP przeznaczonym na cele służbowe lub znajdującym się na terenie obiektu zamkniętego mógł nastąpić tylko na okres pełnienia służby. Nie wynika z nich natomiast, że każdy budynek pozostający we władaniu PSP musi być w całości wykorzystywany na cele służbowe i w związku z tym mogą się tam znajdować wyłącznie kwatery tymczasowe. W rozpoznawanej sprawie sam organ określa sporny budynek jako "administracyjno-mieszkalny".

Mąż skarżącej w lutym 2000 r. złożył na formularzu zgodnym ze wzorem wniosek o przydział lokalu mieszkalnego. Reakcją organu na ten wniosek było wydanie decyzji z "[...]" r. o przydziale lokalu mieszkalnego, a nie kwatery tymczasowej. Następnie 1 sierpnia 2000 r. została między stronami zawarta umowa najmu lokalu mieszkalnego (k. 31 akt adm.). W żadnym z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy nie znajduje się jakakolwiek wzmianka, z której można byłoby wnioskować, że przydzielany skarżącemu lokal organ traktował jako kwaterę tymczasową, a nie lokal mieszkalny. Jeśli zamiarem organu było przydzielenie skarżącemu kwatery tymczasowej, a nie lokalu mieszkalnego, nic nie stało na przeszkodzie, aby w 2000 r. taką kwaterę mu przydzielić.

Z zawartej umowy najmu wynika natomiast wprost, że przedmiotem najmu jest lokal mieszkalny, z określoną powierzchnią użytkową i z wyodrębnionymi pomieszczeniami, takimi jak pokoje, przedpokój, łazienka, WC, spiżarnia i kuchnia, przy czym powierzchnia pokoi odpowiada normom, jakie muszą być uwzględnione przy przydziale lokalu mieszkalnego.

Ponadto, zwrócić należy również uwagę na bardzo długi okres zamieszkiwania przez rodzinę skarżącej w przedmiotowym lokalu, który wynosi 21 lat, w tym 2 lata to czas pozostawania przez męża skarżącej na emeryturze. Wcześniej (od 1995 r.) zajmował on także lokal nr "[...]", ale jego powierzchnia była mniejsza i na skutek wniosku skarżącego do lokalu tego dodane zostały dodatkowe pomieszczenia, tworząc lokal nr ‘[...]" o obecnej powierzchni (raport k. 36 akt administracyjnych i uzasadnienie decyzji organu I instancji). Już samo to prowadzi do wniosku, że przedmiotowy lokal przez znaczną część życia skarżącego trwale zaspokajał potrzeby mieszkaniowe jego oraz jego rodziny. Jest to miejsce ich stałego pobytu oraz centrum życiowe.

Organy przyjęły, że lokal znajduje się w budynku jednostki organizacyjnej, który przeznaczony jest na cele służbowe. Warto zauważyć, że organ I instancji w swojej decyzji stwierdził, że do celów służbowych Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej zaliczyć należy między innymi: organizowanie i prowadzenie akcji ratowniczej; rozpoznawanie zagrożeń pożarowych i innych miejscowych zagrożeń; organizowanie szkolenia i doskonalenia pożarniczego. Wskazano przy tym, że budynek jest wykorzystywany na potrzeby administracyjne Komendy. Ponadto podniesiono, że skarżący wiedział, że budynek, w którym zaadaptował lokal na cele mieszkaniowe jest budynkiem administracyjno-mieszkalnym. Te okoliczności zaś przemawiają, zdaniem organów, za tym, że mamy do czynienia z kwaterą tymczasową, a nie lokalem mieszkalnym.

Wnioski wyciągnięte przez organy w tym zakresie nie znajdują żadnego oparcia w materiale dowodowym sprawy. W ogóle nie wykazano, że w budynku, w którym znajduje się lokal zajmowany przez rodzinę skarżącej realizowane są któreś ze wskazanych przez Komendanta Powiatowego PSP celów służbowych, a samo stwierdzenie, że budynek pełni funkcje administracyjne jest niewystarczające dla przyjęcia takiej oceny. Natomiast znajdująca się w aktach administracyjnych decyzja

o przydziale lokalu mieszkalnego oraz umowa najmu, pozwalają na konkluzję, że budynek nie ma jednorodnego przeznaczenia, gdyż znajdują się w nim zarówno pomieszczenia administracyjne, jak i mieszkalne, i to pomieszczenia mieszkalne

o charakterze lokali mieszkalnych, a nie kwater tymczasowych.

Oceny w tym zakresie nie zmienia fakt, że decyzją Starosty z "[...]" r. potwierdzono trwały zarząd nieruchomością, w skład której wchodzi przedmiotowy lokal, na rzecz Komendy Powiatowej PSP. Decyzja ta wskazuje jedynie władającego nieruchomością, ale nie określa szczegółowo zakresu tego władania i dla oceny charakteru spornego lokalu nie ma żadnego znaczenia. Z pewnością zaś nie można zgodzić się ze stwierdzeniem organu I instancji, nie podtrzymanym jednak w II instancji, że teren jednostki organizacyjnej Państwowej Straży Pożarnej, na którym posadowiony jest budynek, stanowi teren zamknięty.

Reasumując, organy nie wykazały, że wobec skarżącej zaszła przesłanka określona w art. 83 ust. 3 pkt 2 ustawy o PSP, umożliwiająca nałożenie obowiązku zwolnienia kwatery tymczasowej, gdyż nawet nie uprawdopodobniły, że zajmowany przez jej rodzinę lokal stanowi kwaterę tymczasową. Przeciwnie, zgromadzone dowody wskazują, że lokal ten był i pozostaje lokalem mieszkalnym. Niezrozumiałe

i niekonsekwentne jest ponadto, przy kwalifikacji lokalu jako kwatery tymczasowej zaspokajającej bieżące potrzeby "czynnego" funkcjonariusza, dlaczego taka decyzja nie została wydana bezpośrednio po przejściu funkcjonariusza na emeryturę, tj. po 31 stycznia 2019 r. Tak przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie czyni zadość wymogom prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego. Organ winien mieć na względzie, że ciąży na nim obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w taki sposób, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny

z rzeczywistością. Zasada prawdy obiektywnej została skonkretyzowana w art. 77 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzeć cały materiał dowodowy. Natomiast zgodnie z art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Z naruszeniem tych przepisów, organ nie wykazał przyczyn zakwalifikowania przedmiotowego lokalu jako kwatery tymczasowej.

Ponadto niezrozumiałe jest dlaczego organ jako podstawę rozstrzygnięcia wskazał zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego ( art. 83 ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 83 ust. 1 pkt 8 ustawy o PSP) skoro została zawarta umowa najmu, której przedmiotem był sporny lokal.

Organ nie uzasadnił też dlaczego adresatem decyzji uczynił skarżącą. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja "[...]" Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z "[...]" r., zobowiązująca skarżącą do zwolnienia wraz z małoletnimi dziećmi kwatery tymczasowej nr "[...]"w budynku przy ul. "[...]". Jak wynika z akt sprawy, skarżąca jest żoną emerytowanego funkcjonariusza Straży Pożarnej i zamieszkuje w przedmiotowym lokalu wraz z dziećmi i mężem (emerytowanym strażakiem). Z urzędu wiadomym jest Sądowi, w związku z rozpatrywaniem skargi w sprawie sygn. akt II SA/Ol 129/21, że organ I instancji tego samego dnia, tj. "[...]" r., wydał odrębną decyzję, utrzymaną w mocy przez organ odwoławczy, którą zobowiązano W. J. (byłego funkcjonariusza i męża skarżącej) do zwolnienia kwatery tymczasowej wraz z małoletnimi. Wyjaśnić w związku z tym należy, że wobec wydania decyzji nakazującej zwolnienie kwatery tymczasowej przez strażaka, któremu przydzielono przedmiotowy lokal, nie było podstaw prawnych do wydania odrębnej decyzji adresowanej do żony strażaka, która wspólnie z nim zamieszkuje. Żona strażaka ani żaden z członków jego rodziny nie posiada samoistnego tytułu prawnego do przydzielonego strażakowi lokalu mieszkalnego. Członkowie rodziny strażaka są uwzględniani przy przydziale lokalu mieszkalnego strażakowi z uwagi na ustalenie przysługujących strażakowi norm zaludnienia (art. 76 ust. 2 ustawy o PSP). Przy przydziale kwatery tymczasowej nie ma już obowiązku uwzględnienia przysługujących strażakowi norm zaludnienia (art. 76 ust. 6 ustawy

o PSP). Niemniej jednak na podstawie decyzji o przydziale tylko strażak nabywa tytuł prawny do lokalu, w którym może zamieszkiwać wraz z rodziną. Tym samym prawo skarżącej do zamieszkiwania w przedmiotowym lokalu nie ma charakteru samoistnego, gdyż jest zależne od uprawnienia przysługującego i nabytego przez strażaka. Konsekwentnie decyzja zobowiązująca do zwolnienia lokalu, wydana wobec męża skarżącej, dotyczy także skarżącej, zobowiązując ją wraz z mężem i dziećmi do opuszczenia lokalu. Wynika to z treści art. 83 ust. 4 ustawy o PSP. Przepis ten stanowi, że decyzje w sprawach, o których mowa w ust. 1 i 2, dotyczą również członków rodziny strażaka i wszystkich innych osób zamieszkałych w lokalu mieszkalnym albo kwaterze tymczasowej. Ponieważ ust. 2, o którym mowa w tym przepisie, nie upoważnia do wydawania decyzji, ale wyjaśnia tylko co należy rozumieć przez teren zamknięty, to uznać trzeba, że chodzi tu w istocie o ust. 3 art. 83, który określa przypadki, w jakich wydawana jest decyzja o zwolnieniu kwatery tymczasowej. Potwierdza to dalsze brzmienie art. 83 ust. 4 ustawy o PSP, które in fine wyraźnie wskazuje, że przepis ten odnosi się również do decyzji zobowiązujących strażaka do zwolnienia kwatery tymczasowej. Skoro decyzja zobowiązująca do opuszczenia kwatery tymczasowej przez funkcjonariusza, z mocy prawa jest wiążąca względem wszystkich osób z nim zamieszkujących, to brak jest podstawy prawnej do rozstrzygania o ich obowiązku

w drodze odrębnej decyzji administracyjnej. Z tego powodu kontrolowane postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe powinno zostać umorzone, stosownie do art. 105 § 1 k.p.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że z bezprzedmiotowością postępowania administracyjnego, w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a., mamy do czynienia wówczas, gdy odpadł jeden z konstytutywnych elementów sprawy administracyjnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 kpa, tj. podmiot, przedmiot lub podstawa prawna, która umożliwia załatwienie sprawy w drodze decyzji administracyjnej. Brak któregokolwiek z tych elementów stosunku materialnoprawnego skutkuje tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Sprawa administracyjna jest zatem bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej ingerencji organu administracyjnego, a jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne - pozytywne czy negatywne, staje się prawnie niedopuszczalne. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania, a przedmiotem tym jest określona sprawa, w której organ administracji publicznej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1581/09, z dnia 22 kwietnia 2015 r., sygn. akt II OSK 2239/13, z dnia 26 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 1935/15, z dnia 25 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 1678/16, z dnia 14 października 2016 r., sygn. akt I OSK 3033/14, z dnia 5 maja 2015 r., sygn. akt II OSK 2333/13, publ. na stronie orzeczenia nsa.gov.pl).

Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., Sąd

w uchylił zaskarżoną decyzję. Z uwagi na fakt, że tymi samymi uchybieniami, jak decyzja zaskarżona, dotknięta była również decyzja organu I instancji, Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylił także ten akt.

Wskazania co do dalszego postępowania w sprawie przez organ wynikają wprost z przedstawionych przez Sąd rozważań, które wiążą organ zgodnie z art. 153 p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).