Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 369/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2017-06-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art 4 , 32 , 35
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art 7 , 77 , 80 , 107
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 145
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Łomnicka Sędziowie: WSA Jacek Bursa WSA Krystyna Daniel (spr.) Protokolant: st. sek. sąd. Beata Stefańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi T. J. na decyzję nr [...] [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 24 stycznia 2017 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżącego T. J. kwotę 500,00 zł ( pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. powiat grodzki decyzją z 19.03.2015 r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 07.07.1994 r. Prawo budowlane (tj.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) orzekł o odstąpieniu wobec E.J.-B. - właściciela lokalu mieszkalnego nr [...], przy ul. [...] w K. - od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, w związku z wykonaniem robotów budowlanych polegających na przebudowie lokalu mieszkalnego nr [...], położonego na l piętrze w budynku frontowym przy ul. [...] w K. , położonego na działce nr [...] obr. [...] , wykonanej bez decyzji pozwolenia na budowę właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej, ze względu na doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.

W uzasadnieniu organ podał, że prowadzi postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych polegających na przebudowie opisanego wyżej lokalu mieszkalnego nr [...], wykonanej bez decyzji pozwolenia na budowę właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej.

W dniu 26.08.2013 r. przeprowadzono czynności kontrolne robót budowlanych powadzonych w lokalach mieszkalnych nr [...] ,[...] i [...] przedmiotowego budynku. W wyniku wskazanych czynności kontrolnych wszczęto z urzędu odrębne postępowania administracyjne w sprawie przebudowy kolejno ww. lokali mieszkalnych i ich wpływu na statykę obiektu.

W dniu 01.10.2013 r. przeprowadzono oględziny. W ich wyniku ustalono, że inwestor dokonał przebudowy lokalu mieszkalnego nr [...] poprzez zmianę układu pomieszczeń w lokalu, wykonanie nowej instalacji centralnego ogrzewania i związane z tym roboty budowlane tj. przebudowa przewodów wentylacyjnych i spalinowych, rozprowadzenie instalacji gazowej, prowadzenie instalacji c.o. w bruzdach ścian nośnych, wykucie wnęk pod licznik gazowy i skrzynkę elektryczną na trzonie kominowym oraz przebudowa instalacji elektryczne i wod.-kan. Na zrealizowane roboty budowlane wymagane było pozwolenie na budowę właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej. Tym samym w sprawie mają zastosowanie przepisy art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Przepisy te zobowiązują organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania naprawczego mającego na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem zapewniającego bezpieczeństwo dla obiektu i ludzi.

Postanowieniem z 20.01.2015 r., na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, organ zobowiązał E.J.-B. do przedłożenia w terminie 30 dni dokumentów związanych ze zrealizowanymi robotami budowlanymi w przedmiotowym lokalu mieszkalnym tj.: inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych konstrukcyjnych i instalacyjnych oraz ekspertyzy technicznej dotyczącej sposobu i prawidłowości wykonania wszystkich robót budowlanych konstrukcyjnych i instalacyjnych.

W dniu 06.03.2015 r. złożono ekspertyzę techniczną dot. sposobu i prawidłowości wykonania robót budowlanych konstrukcyjnych związanych przebudową lokalu mieszkalnego nr [...] oraz dokumentację techniczną dotyczącą prac budowlanych wykonanych w mieszkaniu. Wynika z nich, że roboty budowlane wykonane w lokalu mieszkalnym nr [...] zrealizowano w sposób poprawny, rzetelny, zgodnie ze sztuką budowlaną, a ich wykonanie nie ma negatywny wpływu na statykę i bezpieczeństwo przedmiotowego budynku oraz bezpieczny sposób jego użytkowania. Zakres robót w branży konstrukcyjno-budowlanej zakwalifikowano jako roboty stanu wykończeniowego, który nie wpływał na zmianę schematu obliczeniowego konstrukcji nośnej budynku, a w przypadku wymiany posadzek wpłynął korzystnie na obciążenie stropu. W stosunku do instalacji wewnętrznej gazowej stwierdzono, że została wykonana zgodnie z zasadami wiedzy technicznej. Instalacje przed włączeniem mediów poddano próbie szczelności, która nastąpiła z wynikiem pozytywnym. Instalacje wymienione wyżej spełniają wymagania bezpiecznego użytkowania. Do opracowania załączono protokół z próby szczelności gazu. Odniesiono się również do instalacji odprowadzenia spalin i wentylacji grawitacyjnej, gdzie we wnioskach nie stwierdzono nieprawidłowości funkcjonowania, jak i wykonania przewodów do których dołączono protokół odbioru kominiarskiego, z którego wynika, że w przewodach spalinowych na całej długości osadzono rurę stalową. Instalacja elektryczna w ww. lokalu mieszkalnym została wykonana zgodnie z wymogami technicznymi i obowiązującymi normami - jest sprawna technicznie i nadaje się do eksploatacji. Wykonano komplet pomiarów instalacji elektrycznej z zakresu ochrony przeciw-porażeniowej do opracowania załączono protokół z prób i badań instalacji elektrycznej. Stwierdzono również, że budynek znajduje się w złym stanie technicznym i zaleca się realizację tymczasowych prac zabezpieczających zawiązanych ze złym stanem technicznym budynku oraz przeprowadzenie ekspertyzy stanu technicznego stwierdzającej przyczyny tego stanu i sposób naprawy.

Organ nadmienił, że decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. nr [...] z 28.04.2014 r. znak: [...], nakazano współwłaścicielom budynku przy ul. [...] ul. [...] w K. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego w zakresie elementów konstrukcyjnych budynku mogących powodować wystąpienie stanu zagrożenia bezpieczeństwa dla ludzi bądź mienia poprzez wykonanie zabezpieczających robót budowlanych likwidujących stan zagrożenia bezpieczeństwa i zabezpieczających konstrukcję budynku. Lokal nr [...] przedmiotowego obiektu w ww. decyzją został wyłączony zużytkowania z uwagi na zły stan techniczny stropów nad tymi lokalami.

Organ stwierdził, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną oraz obowiązującymi normami. Wobec powyższych ustaleń, zgodnie ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wyrażonym w wyroku z 15.06.2010 r., sygn. akt II OSK 1012/09, właściwą decyzją jest wydanie decyzji o odstąpieniu od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych.

Odwołanie od ww. decyzji wniósł D.O. – kurator spadku nieobjętego po [...], zarzucając naruszenie art. 7, art. 11, art. 77 § 1 kpa poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy , co w szczególności odnieść należy do prowadzenia postępowania mającego na celu zbadanie skutków wykonanych prac budowlanych i ich wpływu na konstrukcję budynku, a także sposobu prowadzenia prac i ich wpływu na konstrukcję budynku oraz art. 84 kpa poprzez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, podczas gdy rozstrzygnięcie sprawy wymagało wiadomości specjalnych.

W uzasadnieniu odwołujący podał, że organ oparł się na prywatnej opinii strony, która stwierdza, że "zły stan techniczny budynku i istniejące uszkodzenia konstrukcji obiektu są skutkiem wad pierwotnych oraz późniejszych zmian konstrukcyjnych realizowanych w przedmiotowym obiekcie." Co więcej, organ I instancji oceniając tenże dowód, wysnuł wniosek, iż to nie właściciel lokalu nr [...] spowodował wady konstrukcyjne, a jednocześnie nie ustalił w jaki sposób wady te powstały, co uniemożliwia jakąkolwiek weryfikację twierdzeń. Tymczasem analizując decyzję nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 28.04.2014 r. znak [...] , w której m.in. wyłączono lokal nr [...] z użytkowania i analizując powstałe uszkodzenia, nasuwa się wniosek, iż powstały one w związku z wykonywaniem prac budowlanych w bezpośredniej ze sobą bliskości czasowej, a takie były wykonywane w lokalu nr [...] ,[...] ,[...] Co więcej, uszkodzenia powstały w lokalu nr [...] i pod nim, co w oczywisty sposób sugeruje, że uszkodzenia te mają związek właśnie z tam wykonywanymi pracami. Opinia przedstawiona przez właściciela lokalu jest niepełna i jest nielogiczna, a zarazem nieprzydatna do rozstrzygnięcia sprawy. Ponadto, w ocenie odwołującego, organ I instancji pominął, iż właściciel lokalu wykonywał bruzdy w ścianach nośnych i zmienił układ ścian działowych, a co więcej ingerował w konstrukcję wykusza (o czym organ I instancji nie wspomina w swym uzasadnieniu, a więc zapewne okoliczność tę pominął) co nie mogło nie wpłynąć na konstrukcję budynku.

Odwołanie od decyzji wniósł również T.J. który zarzucił oparcie się w przedmiotowej decyzji na opinii technicznej sporządzonej na zlecenie zainteresowanej strony bez uwzględnienia niezależnej opinii technicznej wykonanej przez M.S. . Wskazał, że ekspertyza techniczna obejmująca przyczyny powstania nieprawidłowości stanu technicznego budynku przy ul. [...] została już wcześniej wykonana na polecenie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki do sprawy [...] . Na podstawie tej ekspertyzy organ nakazał (decyzja nr [...] z dnia 28.04.2014.) wykonanie wzmocnień budynku, z uwagi na fakt, że bezpośrednia przyczyną zagrożenia konstrukcji budynku były prace w mieszkaniu czyli nr [...] czyli lokalu który jest przedmiotem niniejszej decyzji. Na podstawie tej decyzji PINB współwłaściciele budynku zostali zobowiązani przez PINB do wykonania zabezpieczeń stropu pod mieszkaniem nr [...], który to strop został uszkodzony na skutek prac w mieszkaniu nr [...] (uzasadnienie decyzji PINB nr [...] z dnia 28.04.2014.), a także PINB w tej samej decyzji wyłączył z użytkowania mieszkanie nr [...], oraz mieszkanie nr [...] znajdujące się bezpośrednio pod mieszkaniem nr [...]. Ponadto odwołujący zarzucił, że wbrew twierdzeniom zawartym w postanowieniu z 20.01.2015. prace budowlane w mieszkaniu nr [...] w rzeczywistości nie zostały zakończone. Decyzja została wydana bez ekspertyzy stanu zabezpieczenia p.poż. budynku oraz opinii konserwatora zabytków, a E.J.-B. nie jest właścicielem przedmiotowego mieszkania.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z 24.01.2017 r., znak: [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14.06.1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm.) w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, utrzymał zaskarżoną decyzje w mocy.

W uzasadnieniu organ II instancji w pierwszej kolejności zaznaczył, iż w sprawie zastosowanie mają przepisy u.p.b. w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy z 20.02.2015r. - o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2015 r., poz. 443.). Organ odwoławczy, cytując treść art. 3 pkt 7 i 7a u.p.b. zgodził się z przyjętą przez PINB kwalifikacją wykonanych robót budowlanych jako przebudową. Jak ustalił organ I instancji w realiach przedmiotowej sprawy dokonano zmiany układu ścian działowych w pokoju usytuowanym od strony kamienicy przy ul. [...]. W przedpokoju stwierdzono wnęki na urządzenia w ścianie około-klatkowej, tj. licznik gazowy oraz skrzynkę bezpiecznikową. W łazience zamontowano nowe przybory sanitarne, m.in. kabinę natryskową w miejscu wanny. Dokonano wymiany stolarki okiennej i drzwiowej. Zatem wykonano roboty budowlane polegające na przebudowie obiektu budowlanego. Zgodnie z oświadczeniem właścicieli oraz oceną wizualną usunięto także piece kaflowe, które stanowiły ogrzewanie lokalu. Obecnie lokal ogrzewany jest za pomocą pieca dwufunkcyjnego ,,[...] " z otwartą komorą spalania, a instalację grzewczą rozprowadzono przewodami w ścianach do grzejników. W wyniku ww. robót nie uległy zmianie charakterystyczne parametry budynku, natomiast nastąpiła zmiana parametrów technicznych istniejącego obiektu. Zgodnie z definicją ustawową zawartą w art. 3 pkt 1 u.p.b. przez obiekt budowlany rozumie się m.in. budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi. A zatem system wentylacyjny, wodno-kanalizacyjny i grzewczy znajdujący się w budynku należy zaliczyć do instalacji i urządzeń technicznych. Roboty budowlane powodujące zmianę parametrów użytkowych i technicznych instalacji i urządzeń technicznych budynku należy uznać za zmianę parametrów użytkowych i technicznych obiektu budowlanego, jako całości tj. przebudowę.

Analiza przepisów prowadzi do wniosku, iż ustawodawca nie przewidział zwolnienia z konieczności uzyskania pozwolenia na przebudowę budynku. W związku z powyższym na przedmiotowe roboty budowlane wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę.

Przepisy art. 50-51 u.p.b. regulują tryb i zasady tzw. postępowania naprawczego. Wypełniając obowiązki nałożone postanowieniem z 20.01.2015 r., w dniu 6.03.2015 r. E.B. przedłożyła dokumentację tj. ekspertyzę techniczną dotycząca sposobu i prawidłowości wykonanych robót budowlanych konstrukcyjnych związanych z przebudową lokalu oraz dokumentację techniczną dotyczącą prac budowlanych wykonanych w mieszkaniu sporządzono w branżach: konstrukcyjno-budowlanej, instalacji sanitarnej, instalacji elektrycznych.

WINB przychylił się do stanowiska organu I instancji, że ww. dokumenty zostały sporządzone w sposób prawidłowy i rzetelny. Analiza dokumentacji prowadzi do wniosku, że przedmiotowa przebudowa nie wpłynęła negatywnie na statykę i konstrukcję obiektu. Instalacja gazowa, odprowadzania spalin i grawitacyjna oraz elektryczna wykonane są prawidłowo i zgodnie z wymogami technicznymi. W ekspertyzie technicznej stwierdzono natomiast, że zły stan techniczny budynku jest skutkiem pierwotnych wad obiektu, a nie wykonanej przebudowy. Powyższe potwierdziła ekspertyza autorstwa mgr inż. W.B. oraz opinia mgr inż. A.K. .

Odnosząc się do zarzutów odwołania, organ odwoławczy podał, że zgodnie z protokołem oględzin z 1.10.2013 r. roboty w lokalu nr [...] zostały zakończone, a zatem zarzut braku faktycznego zakończenia robót należy uznać za bezzasadny. Budynek będący przedmiotem postępowania znajduje się w strefie ochrony konserwatorskiej, jednak sama kamienica przy ul. [...] nie jest wpisana do rejestru zabytków. Wobec powyższego przebudowa dokonana wewnątrz budynku nie podlega uzgodnieniu z konserwatorem zabytków.

W ocenie organu II instancji rozstrzygnięcie wydane w toku postępowania PINB znak: [...] , nie pozostaje w sprzeczności z rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonej decyzji. Postępowanie to było prowadzone w sprawie stanu technicznego przedmiotowego budynku, zakończone zostało decyzją nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. W uzasadnieniu ww. decyzji jako jedną z przyczyn powstałych uszkodzeń, oprócz niskiej klasy gruntów budowlanych, niewłaściwie wykonanej płyty stropowej oraz istniejących wykuszy wskazano niekontrolowane roboty remontowe na wyższych kondygnacjach z wykorzystaniem ciężkich narzędzi. Roboty budowlane były wykonywane nie tylko w lokalu nr [...]. W niniejszym postępowaniu dokonano natomiast oceny prawidłowości samowolnie wykonanych robót polegających na przebudowie lokalu mieszkalnego nr [...] w oparciu o przedłożoną przez inwestora dokumentację.

Organ odwoławczy zauważył, że w budynku przy ul. [...] w K. nie została ustanowiona odrębna własność lokali. Zatem E.J.-B. nie jest właścicielem lokalu nr [...] ale inwestorem. Omyłka ta nie rzutuje jednak na prawidłowość przedmiotowego postanowienia.

Odnosząc się do zarzutu odwołania dotyczącego braku pozyskania dowodu z opinii biegłego, organ odwoławczy wskazał, że procedura administracyjna nie ustanawia jakichkolwiek formalnych kryteriów kwalifikacji biegłego, a przedłożona w toku postępowania dokumentacja została sporządzona przez osoby legitymujące się stosownymi uprawnieniami, co potwierdzają złożone zaświadczenia. Zatem nie podstaw do kwestionowania tak wiedzy, jak i wniosków wysnutych przez te osoby.

T.J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. , ponownie zarzucając sprzeczność ustaleń wynikających z ekspertyz sporządzonych na potrzeby niniejszego postępowania z ustaleniami dokonywani w postępowaniu [...] ., niezakończenie robót budowlanych w przedmiotowym lokalu, brak uzyskania ekspertyzy p-poż. oraz opinii konserwatora zabytków. Podkreślił, że inwestor jako współwłaściciel nieruchomości nielegalnie i bez zgody pozostałych współwłaścicieli prowadził przebudowę.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W odpowiedzi na skargę, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy.

Sąd nie posiada natomiast uprawnień do oceny słuszności, czy też celowości skarżonej decyzji, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto w oparciu o przepis art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Skarga jest zasadna ponieważ zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzji organu I instancji nie odpowiadają prawu.

Na wstępie należy podkreślić, że organy administracji publicznej obowiązane są zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej, wyrażoną w art. 7 kpa, podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony. Oznacza to, że trafność rozstrzygnięcia w każdej indywidualnej sprawie wymaga szczegółowego zbadania i rozważenia argumentów, które stanowiłyby podstawę do podjęcia konkretnego rozstrzygnięcia. Wydając decyzję organy są zobowiązane do przestrzegania przepisów procedury administracyjnej, a zatem zobowiązane są do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy tj. wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego zgodnie z przepisem art. 77 § 1 kpa oraz do uzasadnienia decyzji z zastosowaniem wymogów określonych w przepisie art. 107 § 3 kpa. W związku z powyższym kontrola legalności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji obejmuje oprócz zbadania czy zastosowano prawidłowo przepisy prawa materialnego także zbadanie czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem. Realizacja tego obowiązku obejmuje zatem obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego co do wszystkich okoliczności, z którymi przepisy wiążą określone skutki prawne, przy czym gdy w sprawie są wymagane wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii (art. 84 § 1 kpa), może także przeprowadzić oględziny (art. 85 § 1 kpa). Następnie organ jest zobowiązany dokonać wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego – zgodnie z treścią art. 80 kpa, który stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. Zgodnie natomiast z treścią art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Przenosząc powyższe na okoliczności rozpatrywanej sprawy trzeba zauważyć, że organ odwoławczy, a wcześniej organ I instancji nie uczyniły zadość powyższym przepisom postępowania.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z 24 stycznia 2017 r. utrzymująca w mocy decyzję PINB w K. Powiat Grodzki z 19 marca 2015 r., którą orzeczono o odstąpieniu wobec E.J.-B. - właściciela lokalu mieszkalnego nr [...] , przy ul. [...] ul. [...] w K. - od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, w związku z wykonaniem robotów budowlanych polegających na przebudowie lokalu mieszkalnego nr [...] położonego na l piętrze w budynku frontowym przy ul. [...] ul. [...] w K.

Podstawą materialnoprawną decyzji obu organów jest art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7. 07 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2016.290 ze zm.), przy czym w sprawie niesporne jest, że wykonane roboty budowlane, polegające na przebudowie lokalu nr [...] w przedmiotowym budynku zrealizowała E.J.-B. samowolnie, bez wymaganego pozwolenia na budowę. Poza sporem pozostaje, że inwestorka nie posiada wyodrębnionego prawa własności lokalu nr [...] . Sporna w sprawie jest ocena dotycząca wpływu wykonanych robót budowlanych polegających na przebudowie lokalu nr [...] na stan techniczny budynku, w tym w szczególności stropu w mieszkaniu na parterze sytuowanym pod mieszkaniem nr [...] oraz wykusza. Sporna jest także ocena dotycząca zakończenia tych robót.

W ocenie Sądu postepowanie naprawcze przeprowadzone na podstawie art. 50 i 51 Prawa budowlanego, które doprowadziło do uznania przez organy obu instancji, że brak było podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia ich do stanu zgodnego z prawem wykonanej przebudowy i w związku z czym odstąpiono od nałożenia przewidzianych w art. 51 ust. 1 pkt. 2 obowiązków należy uznać za co najmniej przedwczesne. Przede wszystkim trzeba wskazać, że organy nadzoru budowlanego prowadziły postępowanie naprawcze z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego i nie wyjaśniły należycie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a zatem uchybiły przepisom art. 7, 77 § 1, 80 , 107 § 3 k.p.a.

Organy nie badały czy inwestorka legitymowała się lub legitymuje się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, wymaganym zgodnie z normami z art. 4 oraz art. 32 ust. 4 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane. Organ I instancji w ogóle pominął tę kwestię, przyjmując błędnie, że inwestorem, a zarazem właścicielem ww. lokalu mieszkalnego jest E.J.-B. ( 2 strona decyzji I instancji). Z kolei organ odwoławczy - ustosunkowując się do zarzutów odwołania T.J. , który podniósł, że inwestorka nie jest właścicielką lokalu nr [...] - uznał, że wobec nieustanowienia odrębnej własności lokali w przedmiotowym budynku fakt , że inwestorka nie jest właścicielką lokalu nr [...] nie ma istotnego znaczenia w sprawie.

Z tym stanowiskiem nie sposób się zgodzić. Sąd w składzie rozstrzygającym w niniejszej sprawie stoi bowiem na stanowisku, zgodnym ze stanowiskiem reprezentowanym w orzecznictwie, że jakkolwiek przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. 2016..290.) nie stanowi podstawy do wydania decyzji nakładającej na inwestora obowiązek złożenia przewidzianego w art. 32 ust. 4 pkt 2 tej ustawy oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (stanowisko wyrażone w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z 10 stycznia 2011 r. sygn. akt II OPS 2/10 (opubl. ONSAiWSA z 2011 r., nr 2, poz. 22), nie znaczy to, że organ nadzoru budowlanego w ogóle nie może badać prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w toku podejmowanych czynności dowodowych. Czym innym jest bowiem żądanie przedłożenia oświadczenia o posiadanym prawie, a czym innym ustalenie czy inwestor posiada taki tytuł. (por. wyrok NSA z 14. 02. 2017, sygn. akt II OSK 1370/15.) Teza wyrażona w ww. uchwale nie stoi zatem w sprzeczności z obowiązkiem organu nadzoru budowlanego do poczynienia ustaleń także w zakresie uprawnień o jakich mowa w art. 32 ust. 4 prawa budowlanego, a także art. 4 cyt. ustawy. W szczególności kwestia ta nie może być pominięta w sprawie, której istotą jest doprowadzenie robót budowlanych wykonanych nielegalnie, a więc z naruszeniem prawa do stanu zgodnego z prawem to jest takiego, w którym wykonane roboty nie będą naruszać obowiązującego prawa, w tym przede wszystkim budowlanego. Sąd stoi na stanowisku aprobując wyrok WSA z 26. 10. 2016 r., sygn.. akt II SA/Gl 743/16, że badanie tej kwestii w odniesieniu do każdego przypadku legalizacji samowolnie wykonanych robót budowlanych jest o tyle istotne, że nie można wykluczyć, iż organ nadzoru budowlanego, prowadząc postępowanie naprawcze w trybie art. 51 Prawa budowlanego, po ustaleniu w postępowaniu dowodowym, że inwestor nie ma wymaganego prawa do terenu na cele budowlane (art. 4 Prawa budowlanego) wyda decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. Przyjęcie przeciwnej interpretacji byłoby nie do pogodzenia z celem postępowania prowadzonego na podstawie art. 51 p.b. Skoro pod pewnymi warunkami organ administracji może uznać, że wykonane prace budowlane stają się legalne, to byłoby niezrozumiałe, aby podmiot (inwestor) nieposiadający tytułu prawnego do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, mógł w ten sposób zalegalizować wykonane prace (wyrok WSA w Gliwicach z 12 czerwca 2015 r., sygn. II SA/Gl 61/15). W tym zakresie zarzut skargi jest uzasadniony.

Nadto należy się zgodzić, że w sprawie nie wyjaśniono wszystkich istotnych kwestii związanych z wykonaną nielegalnie przebudową lokalu mieszkalnego nr [...] I tak, brak jednoznacznych ustaleń dotyczących zakończenia przedmiotowej przebudowy. Z przedłożonych dokumentów w tym z ekspertyzy technicznej dotyczącej sposobu i prawidłowości wykonanych robót bud., konstrukcyjnych wykonanych w lokalu mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] ul. [..] autorstwa mgr inż. W.B. z 23.02. 2015 nie wynika bynajmniej, że przebudowa została zakończona. Na 1 stronie ekspertyzy wskazano bowiem, że ekspertyza dotyczy "wszystkich dotychczas wykonanych robót budowlanych w lokalu mieszkalnym nr [...] (...)". Trzeba przy tym zauważyć, że ekspertyza ta jest lakoniczna (zawiera tylko 6 stron wraz ze zdjęciami), a wyrażone w niej opinie o złym stanie budynku wynikającym z wad pierwotnych i późniejszych zmian konstrukcyjnych nie zostały w uzasadnione. Mimo. iż organy dysponowały ww. ekspertyzą oraz dokumentacją techniczną dotyczącą sposobu i prawidłowości wykonanych robót budowlanych i konstrukcyjnych związanych z przebudową lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] i ul [...] autorstwa mgr inż. A.K. . w sprawie nie zostały wyjaśnione istotne wątpliwości dotyczące pęknięcia na całej długości stropu w mieszkaniu na parterze pod mieszkaniem nr [...] . Wskazuje to na konieczność dokładnego i adekwatnego ustalenia oddziaływania nielegalnej przebudowy na stan przedmiotowego stropu. Organy pominęły również ustalenie ewentualnej zależności między pęknięciem wykusza a wykonanymi robotami budowlanymi. Istotne wydają się także ustalenia dotyczące robót wykonanych w obrębie trzonu kominowego, w szczególności ze względu na zalegająca w aktach administracyjnych dokumentacji techniczną sporządzoną w 1998 r. przez tech. L. M. i mgr inż R. S. . Stwierdzono w niej m. in. całkowity brak możliwości technicznych przebudowy istniejących przewodów i kwestionowanych przewodów i wykonania w ich miejscu nowych trzonów kominowych, ze względu na niebezpieczeństwo naruszenia środkowego muru konstrukcyjnego, którego naruszenie uznano za równoznaczne z rozbiórką budynku.

Z uwagi na powyższe konieczne jest poczynienie dokładnych i adekwatnych ustaleń dotyczących wszystkich robót wykonanych lub nadal wykonywanych w lokalu mieszkalnym nr [...]. Na koniec należy wskazać, że organy w żaden sposób nie odniosły się do decyzji [...] w K. z 28 kwietnia 2014 r. nie wykorzystały też materiałów dowodowych zgromadzonych w sprawie zakończonej wydanej ww. decyzji, którą nakazano współwłaścicielom budynku przy ul. [...] ul. [...] w K. usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego w zakresie elementów konstrukcyjnych budynku mogących powodować wystąpienie stanu zagrożenia bezpieczeństwa dla ludzi bądź mienia poprzez wykonanie zabezpieczających robót budowlanych likwidujących stan zagrożenia bezpieczeństwa i zabezpieczających konstrukcję budynku. W decyzji tej nakazano także wyłączenie lokal nr [...] z użytkowania ze względu na zły stan techniczny stropów nad tymi lokalami.

Konkludując, dokonanie przez Sąd kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu w opisanej wyżej sprawie prowadzi do przekonania, że są one nieprawidłowe i wydane przedwcześnie tj. bez zgromadzenia całego materiału dowodowego, a przede wszystkim bez dokonania właściwej oceny już zebranego. Organ rozpoznając przedmiotową sprawę uczyni zadość wymaganiom art. 7 i 77 § 1, 80 oraz 107 § 3 kpa, odniesie się zarówno do zarzutów odwołań jak i zastrzeżeń podnoszonych przez stronę skarżącą.

Kierując się powyższymi ocenami i przesłankami Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydana z naruszeniem przepisów postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Z tych przyczyn orzeczono na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. jak w punkcie I sentencji.

O kosztach orzeczono w punkcie II sentencji na zasadzie art. 200 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Zasądzone koszty w wysokości 500 zł to uiszczony przez stronę skarżącą wpis.