Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 1080/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2011-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. b i ust. 3 pkt 1, art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Hanna Raszkowska Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2011 r. sprawy ze skargi T.M na decyzję Kierownika Urzędu z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę. WSA/wyr.1 – sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]" Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił T.M. uprawnień kombatanckich nabytych mocą decyzji Zarządu Wojewódzkiego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację w O. z dnia "[...]" z tytułu "działalność w Ruchu Oporu". Podstawę rozstrzygnięcia stanowił art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 2002 r., nr 42, poz. 371 ze zm.) zwanej dalej: ustawą o kombatantach.

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że decyzją z dnia "[...]" T.M. nabył uprawnienia kombatanckie z tytułu "działalność w Ruchu Oporu" od 1943 r. do 1945 r. Podstawą wszczęcia i prowadzenia postępowania weryfikacyjnego było ustalenie, że strona była zatrudniona w organach prokuratury w latach 1948 - 1956 (i dalej). Z pisma Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia 1 grudnia 2003 r. wynika, że strona w okresie od "[...]" 1952 r. do "[...]" 1953 r. pełniła funkcję Naczelnika Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej w R. a Wydział ten zajmował się nadzorem nad postępowaniami prowadzonymi przez Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w R. Z dokonanych ustaleń wynika, że w czasie kierowania przez T.M. Wydziałem "[...]" prokuratorzy zatrudnieni w tej jednostce nadzorowali wyłącznie postępowania przygotowawcze prowadzone przez funkcjonariuszy Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w R., postępowania te dotyczyły spraw przeciwko osobom dokonującym jakichkolwiek wystąpień przeciwko ówczesnemu ustrojowi. O represyjności stosowanej wobec tych osób świadczy dodatkowo fakt, że w stosunku do wszystkich został zastosowany tymczasowy areszt.

Zdaniem organu, w świetle zebranego materiału dowodowego fakt zatrudnienia strony w strukturach prokuratury powszechnej na stanowiskach określonych w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. b ustawy o kombatantach nie budzi wątpliwości. Poza tym strona w toku postępowania nie przedstawiła żadnych dowodów pozwalających na zachowanie przez nią uprawnień kombatanckich na zasadzie przepisu art. 21 ust. 3 pkt 1 tej ustawy. W tym stanie sprawy zaistniały podstawy do pozbawienia uprawnień kombatanckich.

Ponadto organ zauważył, że strona na mocy ustawy z dnia 17 grudnia 1997 r. o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych ustaw (Dz.U. z 1998 r., nr 98, poz. 67) utraciła mocą decyzji Prokuratora Generalnego prawo do stanu spoczynku i uposażenia w stanie spoczynku (pismo Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia 1 grudnia 2003 r.).

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Kierownik Urzędu do Spraw

Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia "[...]", utrzymał w mocy decyzję własną.

Na tę decyzje Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie złożył T.M. kwestionując dokonane ustalenie, iż w okresie, gdy nadzorował pracę w Prokuraturze Wojewódzkiej w R. stosował represję wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

Wyrokiem z dnia 29 października 2009 r. (sygn. akt II SA/Ol 686/09), wydanym po ponownym rozpoznaniu sprawy na skutek wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 maja 2009 r. (sygn. akt II OSK 1693/07), który uchylił wyrok WSA w Olsztynie z dnia 12 grudnia 2007 r. (sygn. akt II SA/Ol 599/05) oddalający skargę T.M., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia "[...]".

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że w sprawie nie został zgromadzony cały materiał dowodowy, bowiem Kierownik Urzędu oparł swoje rozstrzygniecie wyłącznie na treści pisma z dnia 1 grudnia 2003 r., pochodzącego od Dyrektora Departamentu Kadr Ministerstwa Sprawiedliwości. Informacje zawarte w tym piśmie powinny zostać zweryfikowane odpowiednim materiałem dowodowym, który zostałby poddany ocenie organu prowadzącego postępowanie weryfikacyjne. Odstępując od zgromadzenia pełnego materiału dowodowego organ nie ustalił stanu faktycznego sprawy. Rozpoznając ponownie sprawę organ powinien rozpoznać wnioski dowodowe skarżącego, w tym o przesłuchanie świadków, dokonać analizy dokumentów zebranych w sprawie, ewentualnie zażądać nowych np. wyciągów z repertoriów, akt spraw, jeżeli ich nie zniszczono, dokonać analizy przepisów, w tym dotyczących właściwości prokuratur powszechnych i wojskowych w okresie kiedy skarżący był Naczelnikiem Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej w R., ponownie ustalić okres pełnienia tej funkcji biorąc pod uwagę okoliczności podawane przez skarżącego odnośnie delegowania go do innej prokuratury.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia "[...]", nr "[...]" utrzymał w mocy własną decyzję z dnia "[...]".

W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w toku postępowania zwrócił się do Instytutu Pamięci Narodowej oraz Prokuratury Krajowej w celu ustalenia, czy podczas sprawowania przez wnioskodawcę funkcji Naczelnika Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej w R. w okresie od "[...]" 1952 r. do "[...]" 1953 r. stosował on represje wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości RP. Ponadto organ dopuścił dowód z przeglądu akt personalnych T.M. znajdujących się w Biurze Kadr Prokuratury Krajowej – m.in. opinię prawną sporządzona przez prof. A.R., jak i repertoria "[...]" SB z okresu, kiedy Naczelnikiem Wydziału "[...]" był skarżący.

Ze zgromadzonych w sprawie repertoriów, opinii, analizy dokumentów przeprowadzonych przez prokuratora Prokuratury Apelacyjnej oraz ustaleń organu wynika, że zadaniem Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej w R. był nadzór nad postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez funkcjonariuszy urzędu bezpieczeństwa publicznego. Praca w tym Wydziale lub kierowaniem tym Wydziałem było związane ze stosowaniem represji wobec osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Państwa Polskiego (Uchwała Krajowej Rady Sądownictwa nr 149/99 z dnia 16 listopada 1999 r., sygn. KRS-637-61-99).

Z zachowanego repertorium "[...]" SB Prokuratury Wojewódzkiej w R. wynika, że w czasie pełnienia funkcji Naczelnika Wydziału "[...]" przez skarżącego prokuratorzy tego wydziału nadzorowali postępowania przygotowawcze prowadzone przez funkcjonariuszy Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego przeciwko osobom podejmującym działania na rzecz niepodległości i suwerenności RP, postępowania te dotyczyły spraw przeciwko osobom dokonującym jakichkolwiek wystąpień przeciwko ówczesnemu ustrojowi m.in. sprawy o przestępstwa ujęte w dekrecie z dnia 22 stycznia 1946 r. o odpowiedzialności za klęskę wrześniową i faszyzację życia państwowego (Dz.U. nr 5, poz. 46), w dekrecie z dnia 13 czerwca 1946 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa (Dz.U. nr 30, poz. 192).

Zdaniem organu, biorąc pod uwagę zgromadzone dokumenty, aktualne wskazania wiedzy historycznej oraz doświadczenie życiowe brak jest podstaw do uznania, iż skarżący pełniąc funkcję Naczelnika Wydziału "[...]" mógł nie wykonywać zadań związanych ze stosowaniem represji wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości RP. Brak jest również dowodów pozwalających na zachowanie przez skarżącego uprawnień kombatanckich na podstawie przepisu art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy o kombatantach.

Na tę decyzję T.M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji, a także umorzenia postępowania administracyjnego w tej sprawie. W uzasadnieniu podniósł, że ustawa o kombatantach w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. b wyszczególnia dwa organy państwowe, dwie prokuratury – jedną powszechną istniejącą od okresu przedwojennego i drugą - działającą od 1946 r. prokuraturę wojskową. W ocenie skarżącego właśnie ta prokuratura, działająca pod nazwą Naczelnej i Rejonowej Prokuratury Wojskowej, stosowała represje wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości RP. Organy prokuratury powszechnej tj. prokuratury powiatowe, wojewódzkie i generalna takich uprawnień nie posiadały. Skarżący wyjaśnił, iż podejmując pracę w Wydziale "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej wiedział, że nie będą tam prowadzone sprawy polityczne skierowane przeciwko ówczesnemu ustrojowi państwa. I faktycznie w okresie do "[...]" 1953 r. spraw karnych o przestępstwa polityczne nie było. Decyzje prokuratora w sprawach prowadzonych przez oficerów Urzędu Bezpieczeństwa (UB) miały charakter incydentalny, prokurator nie sprawował nadzoru merytorycznego, gdyż funkcjonariusze ci mieli uprawnienia sędziów śledczych. Uprawnienia nadzorcze nad śledztwami prowadzonymi przez funkcjonariuszy UB prokuratorzy otrzymali dopiero po nowelizacji k.p.k. w 1958 r. Wcześniej jednak, bo z dniem 1 maja 1955 r. weszła w życie ustawa z dnia 5 kwietnia 1955 r. o przekazaniu sądom powszechnym dotychczasowej właściwości sądów wojskowych w sprawach karnych osób cywilnych, funkcjonariuszy organów bezpieczeństwa publicznego, Milicji Obywatelskiej i Służby Więziennej (Dz.U. nr 15, poz. 83).

Zdaniem skarżącego, rozstrzygniecie organu zostało ponownie oparte jedynie na piśmie Departamentu Kadr Ministerstwa Sprawiedliwości z dnia 1 grudnia 2003 r. Dowodem w sprawie nie mogą być również adnotacje zawarte w repertorium, dotyczące kwalifikacji prawnej spraw zarejestrowanych w prokuraturze (w tym dotyczące art. 22, art. 36 i art. 37 dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. oraz art. 5 dekretu z dnia 22 stycznia 1946 r.), nie wynika z nich bowiem jaki charakter miały te sprawy, a poza tym czy były wymierzone przeciwko ówczesnemu ustrojowi. Tym bardziej, że ustawodawca nie uznał spraw o przestępstwo z art. 22 i nast. dekretu z dnia 22 stycznia 1946 r. za przestępstwa o charakterze politycznym, czyli wymierzonym przeciwko ówczesnemu ustrojowi, bowiem przestępstwa te nie zostały włączone do rozdziału I dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. – Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu publicznemu.

Skarżący podniósł, że organ nie zajął stanowiska odnośnie rozgraniczenia właściwości rzeczowej prokuratury powszechnej i wojskowej, obowiązującej w czasie pracy skarżącego w Wydziale "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej. Nie odniesiono się także do wniosku skarżącego dotyczącego zwrócenia się w tej sprawie do Uniwersytetu w L., a zamiast tego przywołano opinię prof. A.R. sprzed 10 lat wydaną w innej sprawie i w odniesieniu do innych przepisów. Ponadto skarżący nie mógł się zapoznać z aktami sprawy, gdyż pomimo prośby skarżącego (w związku z jego wiekiem i złym stanem zdrowia) akta nie zostały przesłane do O. do Prokuratury Rejonowej lub Instytutu Pamięci Narodowej. Skarżący zwracał się również do organu z wnioskiem o włączenie do akt sprawy jego, zawierającej wątki autobiograficzne, książki "[...]" poświęconej życiu wsi polskiej i jej zaangażowaniu w walkę o niepodległość.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów

i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zawarte w skarżonej decyzji.

W piśmie procesowym z dnia 14 lutego 2011 r. skarżący wniósł o wyłączenie z akt jego sprawy opinii prof. A. R. z powodu braku związku tej opinii ze sprawą. Wobec oparcia rozstrzygnięcia w tej sprawie jedynie o domysły i przypuszczenia wniósł o umorzenie prowadzonego postępowania jako bezprzedmiotowego z uwagi na brak podstawy prawnej do pozbawienia go uprawnień kombatanckich. Nadto skarżący złożył wniosek o zwrócenie się przez Sąd z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, czy dopuszczalna jest rozszerzająca interpretacja art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o kombatantach, w taki sposób jak czyni top Urząd do Spraw Kombatantów.

W kolejnym piśmie z dnia 25 czerwca 2011 r. skarżący wniósł o zażądanie z Biblioteki Sądu Okręgowego w O. kserokopii wyciągów z obowiązujących ustaw i dekretów z lat pięćdziesiątych, dotyczących postępowania przygotowawczego.

Na rozprawie w dniu 29 września 2011 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, że dowody na podstawie których została podjęta zaskarżona decyzja zawierają informacje nie dotyczące bezpośrednio skarżącego, a zatem na ich podstawie nie mogło zostać podjęte rozstrzygniecie. W uzasadnieniu decyzji nie zostało wskazane żadne indywidualne postępowanie, akta sprawy karnej czy zeznania świadka, z których to dokumentów wynikałoby działanie skarżącego polegające na stosowaniu przez niego represji wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność na rzecz suwerennego i niepodległego Państwa Polskiego. Ponadto skarżący stwierdził, że w decyzji została błędnie wskazana data końcowa pełnienia przez niego funkcji Naczelnika Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej tj. data "[...]" 1953 r., podczas gdy faktycznie pełnił tą funkcję do dnia "[...]" 1953 r., bowiem został delegowany do Prokuratury Wojewódzkiej w B.

Skarżący podtrzymał wniesioną skargę w całości oraz zarzuty w niej zawarte i swoich pismach procesowych podnosząc, iż nie zachowały się żadne akta postępowań karnych z lat 50 - tych, ani też zeznania świadków, które potwierdziłyby że sprawy prowadzone przez niego miały charakter polityczny i stanowiły represję. Wskazał na błędną datę końcową jego nadzory nad wydziałem "[...]", gdyż faktycznie funkcję tę pełnił do "[...]" 1953r., bowiem z tym dniem został delegowany do Prokuratury Wojewódzkiej w B.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych, przy czym Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej: ustawą ppsa.

Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1).

Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w sprawie pozbawienia skarżącego uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. b ustawy o kombatantach, pozbawia się uprawnień kombatanckich osobę, która w latach 1944 - 1956 była zatrudniona, pełniła służbę lub funkcję w jednostkach organizacyjnych lub na stanowiskach związanych ze stosowaniem represji wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej w organach prokuratury i prokuraturze wojskowej, w sądownictwie powszechnym lub wojskowym, w służbie więziennej.

W rozpoznawanej sprawie skarżący nabył uprawnienia kombatanckie na podstawie decyzji Zarządu Wojewódzkiego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację w O. z dnia "[...]" z tytułu "działalność w Ruchu Oporu" od 1943 r. do 1945 r. Podstawą wszczęcia i przeprowadzenia postępowania weryfikacyjnego było ustalenie, że skarżący był zatrudniony w organach prokuratury w latach 1948 - 1956. W toku postępowania Kierownik Urzędu ustalił, że od "[...]" 1952 r. do "[...]" 1953 r. skarżący pełnił funkcję Naczelnika Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej w R. Wydział ten zajmował się nadzorem nad postępowaniami prowadzonymi przez Wojewódzki Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w R. (dalej: WUBP w R.). W toku postępowania organ zwrócił się do Instytutu Pamięci Narodowej oraz Prokuratury Krajowej w celu ustalenia, czy podczas sprawowania przez skarżącego funkcji Naczelnika Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej w R. w okresie "[...]" 1952 r. - "[...]" 1953 r. stosował on represje wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości RP. Ponadto organ dopuścił dowód z przeglądu akt personalnych skarżącego znajdujących się w Biurze Kadr Prokuratury Krajowej, jak i repertoria "[...]" SB z okresu, kiedy Naczelnikiem Wydziału "[...]" był skarżący.

W ocenie Sądu, w świetle zebranych dowodów, Kierownik Urzędu prawidłowo ustalił, że zadaniem wydziału "[...]" prokuratury wojewódzkiej był nadzór nad postępowaniami przygotowawczymi prowadzonymi przez funkcjonariuszy urzędu bezpieczeństwa publicznego, taka rola tego wydziału wynikała zresztą z Tymczasowego statutu organizacyjnego Prokuratury Rzeczypospolitej Polskiej uchwalonego Uchwałą Rady Państwa Nr 82/50 z dnia 21 września 1950 r. Nie znajduje w oparciu o nadesłane wyciągi z repertorium potwierdzenia stanowisko skarżącego, iż nadzorując pracę tego wydziału "[...]" prokuratorzy incydentalnie nadzorowali postępowania prowadzone przez funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa. Z zapisów tego repertorium wynika niezbicie, iż wszystkie z nadzorowanych w tym wydziale spraw były prowadzone przez funkcjonariuszy UB. Nadto Sąd podziela stanowisko organu prezentowane w skarżonej decyzji, iż praca w tym Wydziale lub kierowanie tym Wydziałem było związane ze stosowaniem represji wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości RP.

Z repertorium "[...]" SB Prokuratury Wojewódzkiej w R. (k. 237-254 akt administracyjnych) wynika, że w czasie pełnienia funkcji Naczelnika Wydziału "[...]" przez skarżącego prokuratorzy tego wydziału nadzorowali postępowania przygotowawcze prowadzone przez funkcjonariuszy WUBP w R. przeciwko osobom podejmującym działania na rzecz niepodległości i suwerenności RP. Wobec tych osób został zastosowany tymczasowy areszt. Prowadzone postępowania dotyczyły spraw o przestępstwa m.in. z art. 22, art. 36, art. 38 i art. 39 dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. o przestępstwach szczególnie niebezpiecznych w okresie odbudowy Państwa, art. 5 pkt 1 i 2 dekretu z dnia 22 stycznia 1946 r. o odpowiedzialności za klęskę wrześniową i faszyzację życia państwowego, art. 125 § 2, art. 148 § 1, art. 187 § 1 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 11 lipca 1932 r. Kodeks karny.

Nie można zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że tylko w rozdziale I dekretu z dnia 13 czerwca 1946 r. ustawodawca uregulował przestępstwa o charakterze politycznym. Do takich przestępstw należy zaliczyć w ocenie Sądu również te, wskazane w rozdziale II dekretu m.in. w art. 22 (rozpowszechnianie fałszywych wiadomości mogących wyrządzić istotną szkodę interesom Państwa Polskiego), czy w art. 36 (branie udziału w związku, którego istnienie, ustrój albo cel ma pozostać tajemnicą wobec władzy państwowej) dekretu. Poza tym należy wskazać skarżącemu, iż ustawodawca w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit b ustawy o kombatantach nie posłużył się pojęciem, iż uprawnienie określone ustawą nie przysługuje osobie, która w latach 1944 -1956 była zatrudniona, pełniła funkcję w jednostkach organizacyjnych lub na stanowiskach związanych ze stosowaniem represji wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność w następstwie "przestępstw politycznych" lecz w związku ze stosowaniem represji wobec osób podejrzanych lub skazanych za działalność podjętą na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. To właśnie działalność na rzecz suwerenności i niepodległości państwa polskiego była przyczyną stosowania wobec nich represji. Ustawodawca w dyspozycji tej normy prawnej nie zawęził odpowiedzialności osób zatrudnionych w organach prokuratury i prokuraturze wojskowej tylko do tych osób, które stosowały represje wobec osób podejrzanych lub skazanych za przestępstwa "polityczne" lecz działających na rzecz suwerenności i niepodległości. W ocenie Sądu taką działalność podejmowały osoby, które nie tylko były skazywane z tytułu przestępstw określonych w rozdziale I wskazanego dekretu, ale także z tytułu popełnienia przestępstw spenalizowanych w rozdziale II, który wprawdzie określony został jako "przestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu" lecz w swej systematyce jak wskazano wyżej zawierał regulacje zmierzające do zniszczenia wszelkich wystąpień na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.

Brak jest jednocześnie dowodów pozwalających na zachowanie przez skarżącego uprawnień kombatanckich na podstawie przepisu art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy o kombatantach. Warunkiem zastosowania tego przepisu jest przedłożenie przez stronę dowodów, że do wymienionych służb i organów została skierowana przez organizacje niepodległościowe lub przez te organizacje była zwerbowana w celu udzielenia im pomocy.

Wprawdzie skarżący podnosił, że w czasie pełnienia przez niego funkcji Naczelnika Wydziału "[...]" nie było spraw karnych o przestępstwa polityczne, lecz nie przedstawił żadnego dowodu na poparcie tych twierdzeń. Z treści art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy o kombatantach wynika, że ciężar dowodu zmierzającego do wykazania istnienia przesłanek prowadzących do "samooczyszczenia" spoczywa na stronie. Skoro, skarżący nie przedłożył dowodów o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 1 ustawy o kombatantach, a Kierownik Urzędu istnienia okoliczności uzasadniających zastosowanie tego przepisu nie dopatrzył się w ramach prawidłowo prowadzonego postępowania weryfikacyjnego, zatem zaskarżona decyzja o pozbawieniu skarżącego uprawnień kombatanckich nie może być uznana za niezgodną z prawem.

Odnośnie zarzutu skarżącego dotyczącego nieprawidłowego ustalenia daty końcowej pełnienia przez niego funkcji Naczelnika Wydziału "[...]", należy zgodzić się ze skarżącym, iż faktycznie funkcję tą sprawował do dnia "[...]" 1953 r. Jednak nie ma ta okoliczność wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem w okresie od "[...]" 1952 r. na mocy dekretu Prokuratora Generalnego z dnia "[...]" 1952 r. do

"[...]" 1953 r. skarżący pełnił funkcję Naczelnika Wydziału "[...]" Prokuratury Wojewódzkiej w R., z której formalnie został odwołany dekretem Prokuratora Generalnego z dniem "[...]" 1953 r., zaś wcześniej został delegowany z dniem "[...]" 1953 r. do Prokuratury Wojewódzkiej w B. Tym samym nadal mają w sprawie zastosowanie przepisy art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. b ustawy o kombatantach, będące podstawą pozbawienia go uprawnień kombatanckich.

Należy również wyjaśnić skarżącemu, że w rozpoznawanej sprawie Sąd nie oparł swojego rozstrzygnięcia na opinii prof. A.R. Opinia ta dotyczy innej sprawy oraz innego stanu prawnego.

W kwestii kolejnego zarzutu skarżącego dotyczącego nieprzesłania przez organ akt sprawy do Instytutu Pamięci Narodowej Oddział w O. lub do Prokuratury Rejonowej w O. należy wyjaśnić, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie upoważniają organu do korzystania z pomocy innych instytucji, nie będących organami administracji publicznej, w celu zapoznania strony z aktami sprawy. Natomiast skarżący, który ze względu na wiek i zły stan zdrowia nie mógł osobiście zapoznać się z aktami sprawy, mógł ustanowić na podstawie przepisów Kodeku postępowania administracyjnego pełnomocnika, który w jego imieniu dokonałby tej czynności.

Odnośnie zaś wniosku dotyczącego wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego celem zbadania, czy wykładnia rozszerzająca, jaką stosuje Urząd Kombatantów w kwestii rozumienia art. 21 ust. 1 pkt 4 (winno być ust. 2 pkt 4) ustawy o kombatantach jest zgodna z prawem wyjaśnić należy, iż stosownie do art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U Nr 102, poz. 643, ze zm.) każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Przepis ten koresponduje z art. 193 Konstytucji RP zawierający identyczny zapis upoważniający sąd do wystąpienia z pytaniem prawnym jako uprawnieniem samoistnym sądów. Z powyższych regulacji wynika, iż to Sąd a nie strona skarżąca może przedstawić pytanie prawne Trybunałowi Konstytucyjnemu i to w sytuacji, jeżeli co do zgodności jakiejś regulacji z prawem poweźmie wątpliwość Sąd a nie strona skarżąca. Nie ma takiego obowiązku, jeżeli taka wątpliwość istnieje jedynie w odczuciu skarżącego.

Wobec powyższego, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.