Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 1019/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-02-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 6, 11; art. 237
journal: Dz.U. 2017 poz 519
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
article: art. 7, art. 8 par. 1, art. 11, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Marzena Okoń, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 lutego 2018 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zobowiązania do sporządzenia przeglądu ekologicznego instalacji do przechowywania zboża uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

Sygn. akt II SA/Lu [...]

U Z A S A D N I E N I E

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] – po rozpatrzeniu odwołania P. Ś. od decyzji Starosty L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zobowiązania S. S.. z o.o. z siedzibą w B. do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego instalacji do przechowywania zboża, zlokalizowanej na działce nr ewid. [...], obręb B. D., gmina B.

– na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm. – dalej jako "k.p.a."), w związku z art. 237, art. 238, art. 240 i art. 378 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 519 ze zm. – dalej jako "p.o.ś.") utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, że organ pierwszej instancji, umarzając postępowanie w sprawie zobowiązania S. S.. z o.o. w B. do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego opisanej na wstępie instalacji do przechowywania zboża, wskazał, iż po ponownym przeprowadzeniu postępowania prowadzone pomiary nie wykazały przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu bądź stężeń zanieczyszczeń powietrza. Organ pierwszej instancji uznał wobec tego, że mnożenie dodatkowych opracowań nie wnosi nic nowego do sprawy. Jednocześnie podkreślił, że organy nadzoru budowlanego nakazały rozbiórkę przedmiotowej instalacji, a przegląd ekologiczny może dotyczyć jedynie legalnie funkcjonującego przedsięwzięcia.

Odwołanie od decyzji Starosty L. wniósł P. Ś.. Odwołujący zarzucił, że organ pierwszej instancji, prowadząc po raz postępowanie w niniejszej sprawie, naruszył obowiązujące przepisy postępowania w zakresie obowiązku zebrania i rozpatrzenia odpowiedniego materiału dowodowego oraz kompleksowego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a ponadto zaniechał wskazania motywów rozstrzygnięcia oraz właściwego uzasadnienia przyjętego przez organ stanowiska. Prokurator wskazał również, iż pomimo wyraźnych wytycznych przedstawianych w kilku wcześniejszych decyzjach organu odwoławczego, organ pierwszej instancji się do nich nie zastosował.

Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze na wstępie przytoczyło treść art. 237 p.o.ś., zwracając uwagę, że użycie w tym przepisie słowa "może" wskazuje na fakultatywność, a nie obligatoryjność nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego. Organ działa zatem w zakresie swoistego luzu decyzyjnego wobec podmiotu korzystającego ze środowiska, zaś obowiązek sporządzenia i przedłożenia sprecyzowanego dokumentu nastąpić może wówczas, gdy w związku z funkcjonowaniem konkretnej instalacji występuje jedynie możliwość negatywnego jej oddziaływania na środowisko. Organ odwoławczy podkreślił ponadto, że do prawidłowego zastosowania art. 237 p.o.ś. niezbędne jest ustalenie zakresu przedmiotowego jego obowiązywania, dlatego też podstawowym elementem uzasadniającym nałożenie obowiązku opracowania przeglądu ekologicznego jest wystąpienie w obrocie prawnym "instalacji" w rozumieniu art. 3 pkt 6 p.o.ś. Następnie organ administracji powinien wskazać, że w związku z funkcjonowaniem konkretnej instalacji występuje możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko.

Organ odwoławczy podkreślił, że uznaniowy charakter decyzji w przedmiocie nałożenia obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego nie oznacza dowolności przy wydawaniu decyzji w tym trybie. Organ ma obowiązek przedstawienia w decyzji przesłanek uzasadniających nałożenie obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego, a zatem musi ustalić, że w związku z funkcjonowaniem konkretnej instalacji występuje możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko. Za takim rozumieniem przepisu art. 237 p.o.ś. dodatkowo przemawia treść art. 238 p.o.ś. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 23 czerwca 2010 r.. sygn. akt II SA/Ke 318/10, CBOSA).

W oparciu o powyższe Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nałożenie obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego (środka kosztownego i trudnego w realizacji - o koniecznych jego elementach stanowi art. 238 p.o.ś.) powinno nastąpić wyłącznie po analizie całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w postępowaniu w przedmiocie zobowiązania podmiotu prowadzącego instalację do sporządzenia przeglądu ekologicznego (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 marca 2012 r. , sygn. akt IV SA/Wa 1263/11, CBOSA). Przed podjęciem rozstrzygnięcia, organ musi ocenić posiadany materiał dowodowy (np. wyniki badań, ekspertyzy, szacunki, argumentację stron) w kontekście podnoszonych kwestii i okoliczności konkretnej sprawy. Organ musi więc dokonać swoistego "miarkowania" i gdy dojdzie do przekonania, że w związku z funkcjonowaniem konkretnej instalacji występuje możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko, dopiero może nałożyć na podmiot ją prowadzący, obowiązek sporządzenia przeglądu ekologicznego.

W ocenie organu odwoławczego istotne jest, że podstawowym elementem uzasadniającym nałożenie obowiązku opracowania przeglądu ekologicznego jest wystąpienie w obrocie prawnym "instalacji" w rozumieniu art. 3 pkt 3 ustawy, a jej brak czyni całe postępowanie bezprzedmiotowym. Przesłanką do nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego nie jest przy tym sam fakt prowadzenia przez oznaczony podmiot jakiejkolwiek instalacji mogącej negatywnie oddziaływać na środowisko, lecz konkretnej instalacji, z funkcjonowaniem której mogą się wiązać takie skutki (vide wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2017/10, CBOSA).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy organ odwoławczy wskazał, że ze zgromadzonego przez organ pierwszej instancji materiału dowodowego wynika, iż działająca na działce nr ewid. [...] w obrębie B. D. instalacja do przechowywania zboża nie powoduje negatywnych oddziaływań, które przekraczają dopuszczalne obowiązującymi przepisami wartości. Wynika to z kontroli przeprowadzonych przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w L.:

- z dnia [...]. znak: [...] .AK - brak naruszeń i nieprawidłowości;

- z dnia [...] r. znak: [...] - brak naruszeń i nieprawidłowości;

- z dnia [...] znak: [...] - brak naruszeń i nieprawidłowości;

- z dnia [...] znak: [...] - brak naruszeń i nieprawidłowości;

- z dnia [...] znak: [...] - brak naruszeń i nieprawidłowości;

- z dnia [...]. znak: [...] - brak naruszeń i nieprawidłowości.

Organ odwoławczy podkreślił, że wyniki przeprowadzonych kontroli są podstawowym dowodem, który pozwala ocenić zasadność nałożenia na posiadacza instalacji obowiązku sporządzenia przeglądu ekologicznego. Ich spektrum czasowe świadczy o braku negatywnego oddziaływania na przestrzeni kilku lat. Zauważył jednocześnie, iż przegląd ekologiczny jest w istocie opinią specjalistyczną, a zatem koszty jego sporządzenia są wysokie i obciążają prowadzącego tę instalację, co nie jest dla niego obojętne. Jeżeli zatem ten sam cel mógłby być osiągnięty przy pomocy innych środków dowodowych, to sięganie po instrument niewątpliwie najdroższy nie znajduje racjonalnego uzasadnienia.

W konsekwencji Kolegium uznało, że skoro ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż nie zachodzą przesłanki zastosowania przepisu art. 237 p.o.ś., to nie jest celowe korzystanie przez organy administracji ze wskazanego w nim środka.

Jednocześnie organ odwoławczy podkreślił, że L. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr PINB [...], nakazującą rozbiórkę przedmiotowej instalacji (silosów). Skarga na decyzję LWINB została natomiast oddalona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. wyrokiem z dnia 25 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Lu [...]. Kolegium stwierdziło, że wprawdzie wyrok ten nie jest prawomocny, a postanowieniem z dnia [...] sygn. akt II SA/Lu [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. wstrzymał wykonanie ww. decyzji LWINB z dnia [...] r., jednakże wydane rozstrzygnięcie wskazuje na zasadność likwidacji przedmiotowej instalacji.

Skargę na powyższą decyzję ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. P. Ś., który zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 237 p.o.ś. poprzez jego błędną wykładnię i w konsekwencji wadliwe przyjęcie, że nałożenie obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego na podmiot prowadzący instalację i korzystający ze środowiska jest niezasadne w sytuacji wydania decyzji o rozbiórce instalacji przez inny, uprawniony do tego organ administracji, podczas gdy jedyną przesłanką nałożenia takiego obowiązku jest wyłącznie stwierdzenie możliwości negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko;

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a mianowicie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., polegające na niezasadnym utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji i podtrzymaniu argumentacji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy decyzja organu pierwszej instancji została wydana z zaniechaniem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, zebrania w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz z zaniechaniem jego rozpatrzenia, jak również - w oparciu o dowody nieaktualne i niemające oparcia w materiale sprawy.

W oparciu o powyższe zarzuty Prokurator wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W uzasadnieniu skargi Prokurator wskazał, że organ odwoławczy zaakceptował stan rzeczy, w którym organ pierwszej instancji nie wyczerpał możliwości dowodowych, a przez to nie wyjaśnił okoliczności istotnych z punktu widzenia oceny przedmiotu sprawy. Podkreślił, iż w toku postępowania pierwszoinstancyjnego organ zwrócił się do A. D. oraz do Spółki Sako o złożenie wyjaśnień. A. D. podtrzymał uprzednio wyrażone stanowisko o prowadzeniu przez spółkę Sako działalności i o uciążliwości instalacji tego przedsiębiorstwa, polegającej na zanieczyszczeniu powietrza, zaś spółka nie udzieliła żadnych wyjaśnień. W tej sytuacji organ pierwszej instancji dokonał analizy Krajowego Rejestru Sądowego w kontekście przedmiotu prowadzonej przez ww. Spółkę działalności oraz przeprowadził oględziny instalacji, w których uczestniczył jedynie A. D.. Z uwagi jednak na brak udziału w tych oględzinach przedstawiciela Spółki S., możliwości dokładnego ustalenia, czy Spółka prowadzi aktualnie działalność gospodarczą, a jeżeli tak to jaką, były istotnie ograniczone, gdyż w miejscu prowadzenia tej działalności nikogo nie zastano. Ponadto, z informacji uzyskanej z WIOS wynika, że po dniu 1 lipca 2016 r. nie były prowadzone kontrole firmy S., w związku z czym inspektorat nie posiada żadnych aktualnych materiałów ani informacji dotyczących tej spółki. W tych okolicznościach Starosta L. ponownie umorzył postępowanie, pomimo tego, że - w ocenie Prokuratora - w rzeczywistości nie ustalił, czy Spółka prowadzi tam jakąkolwiek działalność, a jeżeli tak to jaką. Zdaniem skarżącego w sposób zupełnie dowolny organ odmówił wiarygodności pisemnym wyjaśnieniom A. D., których nawet nie poddał ocenie, opierając się na dowodach, z których nie wynikają kategorycznie żadne istotne dla sprawy fakty. Przeprowadzone w sprawie oględziny i informacja z WIOS wcale zaś nie potwierdzają, że brak jest oddziaływania na środowisko przez Spółkę Sako, w szczególności nie ustalono bezspornie, czy Spółka ta prowadzi w ogóle jakąkolwiek działalność.

W ocenie skarżącego zgromadzony dotychczas materiał dowodowy jest zatem niewystarczający do podjęcia decyzji merytorycznej, gdyż w rzeczywistości w ogóle nie ustalono, czy istnieje jakiekolwiek oddziaływanie na środowisko, a jeżeli tak, jakie są cechy tego oddziaływania. Prokurator podkreślił również, że organ odwoławczy w sposób nieuzasadniony i zupełnie arbitralny zmienił swoje stanowisko w sprawie, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, pomimo tego, iż organ pierwszej instancji w dalszym ciągu nie wykonał wytycznych organu odwoławczego, które zostały sformułowane w uzasadnieniach poprzednio wydanych decyzji. W ocenie Prokuratora taka zmiana stanowiska, pomimo niezmienionych okoliczności, jest całkowicie niedopuszczalna i nie zasługuje na aprobatę.

Skarżący podtrzymał nadto uprzednio wyrażoną argumentację, że skoro instalacja istnieje, argument rozbiórki nie powinien mieć znaczenia. Podniósł, iż decyzja o rozbiórce nie została orzeczona w związku z uciążliwością instalacji (silosów) dla sąsiednich nieruchomości, lecz tylko i wyłącznie z powodu niezgodności z przepisami ustawy - Prawo budowlane. W ocenie skarżącego w niniejszej sprawie istotne jest natomiast to, czy z powyższą instalacją (jej działalnością) mogą wiązać się skutki w postaci negatywnego oddziaływania na środowisko.

Podsumowując Prokurator stwierdził, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż nie zachodzą przesłanki zastosowania art. 237 p.o.ś., gdyż istniejący materiał dowodowy nie daje podstaw do tego, aby wypowiedzieć się, że nie istnieje jakiekolwiek oddziaływanie na środowisko. Podkreślił, że powyższy przepis nie wymaga wystąpienia negatywnego oddziaływania, w związku z czym do nałożenia obowiązku opracowania przeglądu ekologicznego wystarcza sama możliwość zagrożeń. Istnienie (lub nie) tej "możliwości" należy zaś ustalić w toku postępowania administracyjnego, kierując się normami wyrażonymi w art. art. 7, art. 8 i art. 10 § 1 k.p.a. oraz szczegółowymi zasadami prowadzenia postępowania wynikającymi z art. 35 § 1, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 86 k.p.a. W ocenie Prokuratora, organ odwoławczy uchybił tym przepisom, w związku z czym zasadne jest uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Dodatkowo organ odwoławczy nadmienił, iż sprawa dotycząca przedmiotowej instalacji była rozpoznawana przez Kolegium już kilkakrotnie, zaś pierwsza decyzja została wydana przez organ odwoławczy w dniu [...] (SKO.[...]/SD/2009), następnie w dniu 2 czerwca 2014 r. (SKO.[...]/[...]). Wskazał, że sprawa przedmiotowej instalacji ośmiokrotnie, na skutek wnoszenia odwołania przez P. Ś., powracała do organu pierwszej instancji. W związku z powyższym w ocenie organu odwoławczego, stan faktyczny sprawy jest znany organom administracji publicznej i dodatkowe czynności wyjaśniające w postępowaniu, które zostało zakończone zaskarżoną obecnie decyzją, nie były konieczne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. zważył, co następuje:

Na wstępie wskazać należy, że w myśl art. 8 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) - dalej jako "p.p.s.a.", prokurator może wziąć udział w każdym toczącym się postępowaniu, a także wnieść skargę, skargę kasacyjną, zażalenie oraz skargę o wznowienie postępowania, jeżeli według jego oceny wymagają tego ochrona praworządności lub praw człowieka i obywatela. W takim przypadku prokuratorowi przysługują prawa strony. W świetle zaś art. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1767 ze zm.) zadaniem prokuratury jest w szczególności strzeżenie praworządności. W postępowaniu sądowoadministracyjnym prokurator realizuje zatem zadania w zakresie ochrony praworządności, uczestnicząc w tym postępowaniu na podstawie art. 8 § 1 p.p.s.a. oraz korzystając z uprawnień i instytucji procesowych przewidzianych w tym przepisie.

Skarga wniesiona w niniejszej sprawie w ramach powyższych uprawnień przez P. Ś. jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Istotą postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] było rozważenie nałożenia na S. S.. z o.o. w B. Drugiej obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego instalacji do przechowywania zboża zlokalizowanej na działce nr ewid. [...] w miejscowości B. D., gmina B..

Przed przystąpieniem do rozważań merytorycznych odnośnie zasadności umorzenia postępowania w tym przedmiocie, podkreślić trzeba, że o tym, co należy rozumieć przez instalację, traktuje przepis art. 3 pkt 6 p.o.ś. Zgodnie z definicją w nim zawartą przez "instalację" rozumieć należy:

- stacjonarne urządzenie techniczne,

- zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu,

- budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami.

W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że użytkowany przez SAKO Sp. z o.o. obiekt znajdujący sią na działce nr ewid. [...] w miejscowości B. D., składający się z czterech powiązanych technologicznie silosów do przechowywania zboża, wpisuje się w definicje "instalacji" zawarta w powyższym przepisie

Przesłanki wydania decyzji nakładającej na przedsiębiorcę obowiązek sporządzenia przeglądu ekologicznego instalacji określa natomiast art. 237 p.o.ś. Przepis ten stanowi, że w razie stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, organ ochrony środowiska może, w drodze decyzji, zobowiązać prowadzący instalację podmiot korzystający ze środowiska do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego.

Przytoczone unormowanie nie ustanawia zatem, jako przesłanki zobowiązania do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego, wymogu udowodnienia negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, a jedynie wymóg stwierdzenia okoliczności wskazujących na możliwość takiego oddziaływania. Co więcej, nie sposób nie zgodzić się z Samorządowym Kolegium Odwoławczym w zakresie, w jakim organ ten wskazał w zaskarżonej decyzji, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie zobowiązania do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego ma charakter uznaniowy. O takim jej charakterze świadczy bowiem użyte w art. 237 p.o.ś. słowo "może". Nie oznacza to jednak, że organ działa w tym zakresie na zasadzie pełnej dowolności. Skoro bowiem nałożenie wspomnianego obowiązku uwarunkowane jest stwierdzeniem okoliczności wskazujących na możliwość negatywnego oddziaływania instalacji na środowisko, to orzekając w tym przedmiocie organ ma obowiązek ustalić i uwzględnić wszelkie aspekty funkcjonowania danej instalacji i dokonać ich kompleksowej analizy w kontekście możliwości wystąpienia tego typu zagrożeń. Podkreślić należy, że działanie w ramach uznania administracyjnego nie zwalnia organu od obowiązku prowadzenia postępowania zgodnie z określoną w art. 8 k.p.a. zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz ich kultury prawnej, jak również z zasadami prawdy obiektywnej oraz swobodnej oceny dowodów, określonymi w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Organ, działając w ramach przysługującego uznania, nie jest również zwolniony od powinności prawidłowego uzasadnienia swego rozstrzygnięcia, zgodnie z wymogami zawartymi w art. 107 § 3 k.p.a.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wydając zaskarżoną decyzję, będącą w istocie pierwszą decyzją ostateczną zapadłą w przedmiotowym postępowaniu pomimo prowadzenia go od 2009 r. (wszystkie decyzje podjęte uprzednio przez organ pierwszej instancji były bowiem każdorazowo uchylane przez organ odwoławczy, a sprawa przekazywana do ponownego rozpatrzenia), uznając tym razem za zasadne odstąpienie od nałożenia na S. S.. z o.o. obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego spornej instalacji (wyrażające się w umorzeniu postępowania), nie wzięło pod uwagę wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności, zaś niektóre okoliczności sprawy oceniło niewłaściwie.

W szczególności stwierdzić należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze błędnie jako argument mający przemawiać za słusznością umorzenia postępowania w niniejszej sprawie przywołało okoliczność, iż przedmiotowa instalacja do przechowywania zboża została objęta nakazem rozbiórki nałożonym na G. S. mocą decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] nr PINB [...], która to decyzja została następnie utrzymana w mocy decyzją ostateczną L. Wojewódzkie Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] Nr [...] W tym kontekście należy zgodzić się ze skarżącym, iż dla ewentualnego nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego spornej instancji wystarczające jest ustalenie, że instalacja ta istnieje i jest użytkowana w sposób, który wskazuje na możliwość wystąpienia negatywnego oddziaływania na środowisko. Orzeczony, lecz niewykonany nakaz rozbiórki instalacji nie stanowi natomiast okoliczności świadczącej o bezzasadności nałożenia takiego obowiązku (czy też o bezprzedmiotowości postępowania), zwłaszcza wobec faktu, że ww. decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego drugiej instancji dotychczas nie stała się prawomocna (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w L. z dnia [...] r. sygn. akt II SA/Lu [...] oddalający skargę G. S. na tę decyzję został bowiem przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia [...] sygn. akt II OSK [...] uchylony, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia przez Sąd pierwszej instancji), a jednocześnie w postępowaniu sądowoadministracyjnym mocą postanowienia tut. Sądu z dnia [...]. sygn. akt II SA/Lu [...] wstrzymano jej wykonalność.

Sąd podziela zarzut P. Ś., iż dokonana dotychczas ocena zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego nie była wystarczająca do podjęcia decyzji merytorycznej. Utrzymanie w mocy decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia na S. S.. z o.o. spornego obowiązku było zatem co najmniej przedwczesne. Należy zauważyć, że jedynymi dowodami przywołanymi w treści zaskarżonej decyzji na poparcie takiego sposobu rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, były wyniki kontroli przeprowadzanych przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego począwszy od 2011 r. (przy czym jako ostatnia przywołana kontrola przeprowadzona była w dniu 1 lipca 2016 r.), podczas których każdorazowo stwierdzano brak naruszeń i nieprawidłowości w związku z funkcjonowaniem spornej instalacji. Należy jednak zauważyć, że okoliczność, iż wyniki pomiarów oddziaływania przedmiotowej instalacji do przechowywania zboża (w tym emisji pyłów, hałasu itp.) mieszczą się w granicach norm przewidzianych w przepisach z zakresu ochrony środowiska, nie przesądza samoistnie o braku podstaw do nałożenia obowiązku przewidzianego w art. 237 p.o.s. Decyzja o nałożeniu obowiązku z tego artykułu nie stanowi bowiem sankcji dla podmiotu prowadzącego instalację, za przekraczanie norm ochrony środowiska (tak: K. Gruszecki, Prawo ochrony środowiska. Komentarz, 4. Wydanie, Warszawa 2016, str. 664). Oddziaływanie instalacji na środowisko (zwłaszcza wobec faktu, iż pod pojęciem tym mieści się również oddziaływanie na zdrowie ludzi – art. 3 pkt 11 p.o.ś.) może mieć natomiast charakter negatywny nawet wówczas, gdy poszczególne jego czynniki mieszczą się w granicach dopuszczalnych norm (por wyrok NSA z dnia 26 września 2013 r. sygn. akt II OSK 1568/12, LEX nr 1410752). Ponownie podkreślić należy, że dla nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego instalacji wystarczające jest już samo stwierdzenie możliwości jej negatywnego oddziaływania na środowisko. Sam przegląd ma natomiast służyć potwierdzeniu bądź zaprzeczeniu występowania takiego zagrożenia.

Tymczasem w zaskarżonej decyzji Kolegium – powołując się na zachowanie przez sporną instalację dopuszczalnych norm z zakresu ochrony środowiska – w istocie w ogóle nie wyjaśniło, w jakim zakresie sporna instalacja oddziałuje na środowisko, a w konsekwencji nie poddało swej ocenie charakteru tego oddziaływania. Uchybienia te świadczą natomiast o wydaniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem podstawowej zasady postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., a także z naruszeniem wymogów dotyczących treści uzasadnienia decyzji, określonych w art. 107 § 3 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Należy ponadto zgodzić się z twierdzeniem skarżącego, iż niedopuszczalna jest zupełnie nieuzasadniona i arbitralna zmiana przez organ odwoławczy swojego stanowiska w sprawie względem stanowiska wyrażanego w uprzednio wydanych w sprawie decyzjach tego organu o charakterze kasacyjnym (zwłaszcza względem poprzedniej decyzji SKO w L. wydanej w dniu [...] r.). Wprawdzie organ odwoławczy, rozpatrując odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r., nie był związany własną oceną prawną wyrażoną w ww. decyzji kasacyjnej, jednak stwierdzić należy, że motywy odstąpienia od tej oceny winny zostać szczegółowo wyjaśnione ze względu na obowiązek poszanowania zasady działania organów administracji w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.) oraz zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.). Zaskarżona decyzja pozbawiona jest natomiast takich wyjaśnień.

Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Ponownie rozpatrując sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w L. uwzględni przedstawione wyżej uwagi i wnioski.