Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 264/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-10-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Sachajko Sędzia WSA Józef Maleszewski Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska - Cybulska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 07 października 2020 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] uchylił w całości decyzję organu I instancji i na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2018, poz. 1202 – dalej jako: P.b.) nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...] do dnia [...] marca 2019 r.:

1. wykonać roboty budowlane w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego znajdującego się pod podwórzem oraz przejazdem/tunelem (pod budynkiem mieszkalnym posesji przy [...], [...], [...] w P.):

- naprawę podciągu żelbetowego przy wejściu do pomieszczenia "magazynu opału" posiadającego ubytki betonu oraz skorodowane zbrojenie, braki otuliny zbrojenia;

- naprawę pozostałych elementów żelbetowych – słupów i stropów – posiadających ubytki betonu oraz skorodowane uzbrojenie, braki otuliny zbrojenia, a narażonych na ciągłe działanie wilgoci;

2. wyłączenie z użytkowania przejazdu/tunelu pod budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...] [...], [...], [...] w P. do czasu naprawy elementów konstrukcyjnych lub właściwego podparcia płyt stropowych, które wspierane są poprzez w/w podciąg żelbetowy.

Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności w zakresie wyłączenia z użytkowania przejazdu/tunelu.

Zaskarżoną decyzję wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W związku z informacją z dnia [...] sierpnia 2018 roku o złym stanie elementów konstrukcji budynku przy ul. [...] w P., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. (dalej jako "PINB") przeprowadził kontrolę budynku w dniu [...] sierpnia 2018 roku (protokół nr [...] z dnia [...] sierpnia 2018 roku [...], k. 81-90 akt adm. I instancji) oraz, po zawiadomieniu stron o kolejnym terminie kontroli, PINB przeprowadził ponowną kontrolę w dniu [...] sierpnia 2018 roku (protokół nr [...] z dnia [...] sierpnia 2018 roku [...], k. 206-12 akt adm. I instancji). Ponadto przeprowadzono kontrolę w dniu [...] sierpnia 2018 roku ze względu na podjęcie w wątpliwość protokołów kontroli okresowych.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2018 roku ([...] (k. 213 akt adm. I instancji) PINB zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie stanu technicznego obiektu budowlanego znajdującego się na terenie nieruchomości przy ul. [...], [...], [...] w P. (dz. o nr ewid. [...]).

Decyzją nr [...] z dnia [...] września 2018 r. ([...]), na podstawie art. 104 i 108 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017, poz. 1257, t.j) (dalej jako "k.p.a.") oraz art. 66 ust. 1 i 2 P.b., PINB nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...], ul. [...], [...]:

1. wykonanie niżej wymienionych robót budowlanych i czynności budowlanych w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego posesji przy ul. [...], [...], [...] w P.:

- naprawę podciągu żelbetonowego przy wejściu do pomieszczenia "magazynu opału" posiadającego ubytki betonu oraz skorodowane zbrojenie, braki otuliny zbrojenia,

- naprawę pozostałych elementów żelbetonowych – słupów i stropów – posiadających ubytki betonem oraz skorodowane zbrojenie, braki otuliny zbrojenia, a narażonych na ciągłe działanie wilgoci,

2. wyłączenie z użytkowania przejazdu/tunelu pod budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...], [...], [...] w P., do czasu naprawy elementów konstrukcyjnych lub właściwego podparcia płyt stropowych, które wspierane są przez wyżej wymieniony podciąg żelbetonowy.

Nadto określił termin wykonania powyższego pkt 1 do dnia [...] marca 2019 roku, a wskazanemu pkt 2 nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

Organ ustalił, że stan obiektu budowlanego jest nie do zaakceptowania pod względem technicznym, za czym obiekt w trybie pilnym poddać trzeba naprawie, a przed tym właściwemu zabezpieczeniu, aby nie doprowadzić do nagłej awarii bądź katastrofy budowlanej. Obowiązki w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu zostały nałożone na podmiot – Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...] z siedzibą przy ul. [...] nr [...], [...], który widnieje w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości (nr [...]) według stanu na dzień [...] sierpnia 2018 roku.

Odwołanie z dnia [...] września 2018 roku (k. 12 akt adm. II instancji) od wyżej wskazanej decyzji wniósł Ł. B., wskazując na to, że adresowanie rozstrzygnięcia organu I instancji do Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...] obarczone jest wadą prawną.

Odwołanie z dnia [...] października 2018 roku (k. 13 i nast. akt adm. II inst.) wniosła Spółdzielnia Mieszkaniowa [...]. Nadto, również pismem z dnia [...] października 2018 roku w równobrzmiącej wersji. własnoręcznie podpisane odwołanie wniósł S. K. (k. 12 akt II instancji).

Decyzją z dnia [...] stycznia 2019 roku ([...]) Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako "WWINB"), na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 104 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b., nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...]

1. wykonać roboty budowlane w celu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego znajdującego się pod podwórzem oraz przejazdem/tunelem (pod budynkiem mieszkalnym posesji przy ul. [...], [...], [...] w P.):

- naprawę podciągu żelbetonowego przy wejściu do pomieszczenia "magazynu opału" posiadającego ubytki betonu oraz skorodowane zbrojenie, braki otuliny zbrojenia,

- naprawę pozostałych elementów żelbetonowych – słupów i stropów – posiadających ubytki betonu oraz skorodowane zbrojenie, braki otuliny zbrojenia, a narażonych na ciągłe działanie wilgoci,

2. wyłączenie z użytkowania przejazdu/tunelu pod budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym przy ul. [...], [...], [...] w P., do czasu naprawy elementów konstrukcyjnych lub właściwego podparcia płyt stropowych, które wspierane są poprzez wyżej wymieniony podciąg żelbetonowy.

Nadto określił termin wykonania powyższego pkt 1 do dnia [...] marca 2019 roku, a wskazanemu pkt 2 nadał rygor natychmiastowej wykonalności.

Organ zgodził się z organem I instancji, że stan techniczny obiektu budowlanego znajdującego się pod podwórzem oraz przejazdem/tunelem (pod budynkiem mieszkalnym) posesji przy ul. [...], [...], [...] w P. jest zły. Wyszczególnił także o jakie elementy obiektu budowlanego chodzi. W świetle zebranego materiału dowodowego organ ustalił potrzebę wykonania robót budowlanych, aby usunąć nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, wskazując również ich z zakres oraz termin wykonania. WWINB określił, że PINB prawidłowo wskazał adresata nakładanych obowiązków – Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...], co nastąpiło zgodnie z treścią księgi wieczystej oraz informacjami zawartymi w Krajowym Rejestrze Sądowym.

W przewidzianym prawem terminie skargę na decyzję WWINB wnieśli: Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] (z adnotacją "Brak prawomocnego wpisu do KRS") wskazując adres do korespondencji: Ł. B., [...], [...]"), oraz S. K..

Skarga Spółdzielni Mieszkaniowej [...] została zarejestrowana pod sygn. IV SA/Po [...]. Skargę S. K. na tę samą decyzję zarejestrowano pod sygn. IV SA/Po [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 r. sygn. IV SA/Po [...] na podstawie art. 111 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302 ze zm.) połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawę o sygnaturze IV SA/Po [...] ze sprawą ze skargi S. K. na tę samą decyzję prowadzoną pod sygnaturą IV SA/Po [...] oraz postanowił połączone sprawy prowadzić dalej pod sygnaturą akt IV SA/Po [...].

Postanowieniem z dnia [...] lipca 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

W złożonych skargach podniesiono zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego:

- art. 97 § 1 pkt 4 kpa poprzez jego niezastosowanie i niezawieszenie postępowania z uwagi na toczące się postępowania sądowe mające wpływ na sprawę i wydaną decyzję;

- art. 6 kpa poprzez wkroczenie przez organ administracyjny w kompetencje Sądów przed prawomocnym rozstrzygnięciem wskazanych postępowań sądowych i tym samym nieustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy;

- art. 7, 7a, 7b kpa poprzez brak podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu rzeczy oraz niedostateczne wyjaśnienie okoliczności sprawy co spowodowało nieustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy;

- art. 10 kpa poprzez pozbawienie wypowiedzenia się strony zgłaszającej dowody mające znaczenie dla sprawy;

- art. 75 kpa poprzez pominięcie zgłoszonych dowodów z pism procesowych we wskazanych toczących się postępowań sądowych;

- art. 78 kpa poprzez nieprzeprowadzenie dowodu na okoliczność wskazanych toczących się postępowań sądowych mających znaczenie dla sprawy, a w konsekwencji brak ustosunkowania się przez organ do wniosków dowodowych strony i okoliczności faktycznych wskazywanych przez stronę dla wyjaśnienia swego postępowania;

- art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 kpa polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie (przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów), wyrażającej się zwłaszcza w odmówieniu mocy dowodowej i wiarygodności dokumentów z toczących się postępowań sądowych, pomimo że dokumenty te mają moc dokumentów urzędowych, z czym wiąże się domniemanie istnienia faktów w nim stwierdzonych, co w konsekwencji doprowadziło do uznania okoliczności o toczących się postępowaniach sądowych za nieudowodnioną;

- art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa polegające na sporządzeniu uzasadnienia niezgodnie z wymogami wynikającymi z art. 107 § 3 kpa, które muszą być spójne i oparte na zasadach logiki oraz ogólnej wiedzy wynikającej z doświadczenia;

- art. 8 i art. 107 § 3 kpa przez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie, dlaczego pominięto dowody o toczących się postępowaniach sądowych mających znaczenie dla wydanej decyzji.

Podniesiono też zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego:

- art. 7 i art. 10 Konstytucji przez wkroczenie organu administracyjnego w rozgraniczenie kompetencji organów administracji i sądów powszechnych wyrażający zasadę działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa. Wskazano, że tak wyjaśnił zasadę legalizmu (praworządności) Sąd Najwyższy w postanowieniu 7 sędziów SN z [...] stycznia 2005 r. (sygn. akt: WK [...]) "zawiera normę zakazującą domniemywania kompetencji takiego organu i tym samym nakazuje, by wszelkie działania organu władzy publicznej były oparte na wyraźnie określonej normie kompetencyjnej". Organ administracyjny w dotychczasowym postępowaniu wkroczył w kompetencje sądów powszechnych przed rozstrzygnięciem przez te Sądy toczących się postępowań sądowych mające istotne znaczenie i wpływ na decyzję. Natomiast organ administracyjny nie może wkraczać w sprawy nierozstrzygnięte przez sądy powszechne.

- art. 58 ust. 1 Konstytucji oraz art. 1 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (dalej jako "p.s."), art. 6 § 1 i 2 p.s., art. 112 w zw. z art. 98 § 1 p.s., których przestrzeganie jest konieczne do prawidłowego powołania nowej osoby prawej i możliwości dysponowania majątkiem, w tym nieruchomości. Organ administracji dokonał ich oceny prawnej wchodząc w kompetencje Sądu przed wydaniem prawomocnych orzeczeń w toczących się postępowaniach sądowych, w których zarzucono złamanie ww. przepisów prawa materialnego.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty:

- wniesiono o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b, c p.p.s.a.;

- wniesiono o uwzględnienie skargi i o stwierdzenie nieważności decyzji organu II instancji w całości na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.;

- wniesiono o uwzględnienie skargi i stwierdzenie wydania zaskarżonej decyzji organu II instancji z naruszeniem prawa na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 p.p.p.s.a.;

- wniesiono o przeprowadzenie postępowania mediacyjnego na podstawie art. 115 § 1 p.p.s.a.;

- wniesiono także o przeprowadzenie dowodów na wskazane okoliczności z dokumentów przekazanych organowi I i II instancji.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że WWINB powinien był na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa zawiesić postępowanie administracyjne do czasu zakończenia postępowań sądowych (spraw cywilnych), które mają wpływ i znaczenie dla wydanej decyzji, jeżeli organ administracji twierdzi, że nie ma uprawnień Sądu czy też rzeczywiście nie chciał wchodzić w rolę Sądu. W ten sposób organ dopuścił się art. 6 § 1 i 2 Prawa spółdzielczego, gdyż dokonanie oceny prawnej przez organ administracji nastąpiło przed prawomocnymi orzeczeniami w toczących się postępowaniach sądowych, wskazując te postępowania sądowe (podając sygnaturę). Jak wskazała skarżąca, w stosunku do Spółdzielni Mieszkaniowej [...] toczą się trzy postępowania sądowe, których rozstrzygnięcie ma istotne znaczenie w kwestii decyzji. Po pierwsze, zdaniem Skarżącego, wpis w KRS nie posiada prawomocnego charakteru. Postanowienie referendarza zostało skutecznie zaskarżone [...].01.2015 r. i obecnie postępowanie to znajduje się na etapie postępowania odwoławczego (sygn. akt; PO VIII NS - Rej. KRS [...]). Wpis do KRS jak i wynikająca z niego zgodnie z art. 37 § 1 k.c. osobowość prawna oraz zdolność do dokonywania przez nią czynności prawnych pozostają co najmniej wątpliwa. W tym miejscu wskazano, że wpis co do zasady jest czynnością techniczną, następującą obligatoryjnie po wydaniu postanowienia. Samo dokonanie (czynności) wpisu, poprzez wprowadzenie do systemu teleinformatycznego, nie stanowi jednak o bezwzględnej skuteczności takiego wpisu. Zgodnie bowiem z przepisem art. 20 ust. 1 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym wpis polega na niezwłocznym wprowadzeniu danych zawartych w postanowieniu sądu rejestrowego. W przedmiotowej sprawie doszło do skutecznego zaskarżenia postanowienia w przedmiocie dokonania wpisu do KRS, wpis został dokonany (jako czynność obligatoryjna - techniczna), jednakże, jako oparty na postanowieniu nieprawomocnym, co do którego wniesiono środek zaskarżenia tudzież oparty na postanowieniu wydanym z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego, nie posiada on cech odpowiadających za jego skuteczność i wiążący charakter. W związku z powyższym wskazano, że Spółdzielnia nie uzyskała skutecznego wpisu do KRS, a tym samym nie może uczestniczyć w obrocie, jako podmiot wyposażony w zdolność prawną, tzn. zdolność bycia podmiotem praw i obowiązków z zakresu prawa cywilnego, co prowadzi do wniosku, iż nie może być stroną umów i zawiązywać stosunków zobowiązaniowych jak również być adresatem decyzji administracyjnych. Inne rozumowanie niż to zaprezentowane przez skarżącego przed prawomocnym zakończeniem postępowań sądowych w sprawach cywilnych prowadzi do absurdalnej sytuacji, w której każdy wytworzony dokument obarczony jest wadą prawną i może podlegać wzruszeniu. Wytwarzanie co raz większej liczby takich dokumentów może w konsekwencji prowadzić do nieodwracalnych skutków prawnych. Kolejnym postępowaniem sądowym wspomnianym w skardze jest powództwo dot. uchwały [...], po rozpoznaniu którego wyrokiem z dnia [...] czerwca 2018r. (sygn. akt XII C [...]) Sąd Okręgowy w P. Wydział XII Cywilny ustalił na podstawie art. 42 § 2 p.s., iż wyłącznie § 10 uchwały nr [...] z dnia [...] czerwca 2014r. jest nieważny. Wyrok ten jest nieprawomocny z uwagi na to, że skarżąca wniosła apelację od tego wyroku, a postępowanie toczy się pod sygn. akt: I ACa [...]. Dodatkowo przed Sądem Okręgowym toczy się sprawa związana z uchwałami, na mocy których przyjęto statut, dokonano wyboru RN i Zarządu, którymi posłużono się przy próbie rejestracji. Jak podaje skarżąca, zarzucono im złamanie art. 6 § 1 i 2 p.s. i wniesiono w trybie art. 42 § 2 p.s. o stwierdzenie ich nieważności albo nieistnienia (sygn. akt.: XVIII C [...]). Te toczące się postępowania sądowe w sprawach cywilnych, zdaniem Skarżącego, uzasadniały konieczne i uzasadnione zastosowanie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Taka interpretacja, zdaniem Skarżącego umożliwiłaby organowi administracyjnemu nie wchodzić w kompetencje Sądu przed zakończeniem toczących się postępowań sądowych mających istotne znaczenie dla sprawy. Co więcej, podniesiono, że prowadzone postępowania przed sądem cywilnym miały charakter zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Wyrok sądu powszechnego we wskazanych przez stronę toczących się postępowaniach sądowych jest jej zdaniem zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa.

Zdaniem Skarżącego, organ administracji publicznej dokonał wybrania części dokumentów do z góry założonej tezy bez żadnej argumentacji. Przykładem tego była osobista analiza akt rejestrowych dokonana przez pracownika organu I instancji w świetle tego, że już na ich pierwszych stronach znajduje się jednoznaczna informacja o skutecznie złożonej skardze na orzeczenie referendarza sądowego.

Wskazano zatem, że organu I instancji nie dokonał ustalenia stanu faktycznego przeglądając akta rejestrowe, gdyż prawidłowe ustalenie stanu faktycznego na podstawie osobistego przeglądania akt rejestrowych musiało zawrzeć jednoznaczne odniesienie się do tego, że w aktach rejestrowych widnieje informacja o skutecznie złożonej skardze na orzeczenie referendarza wraz z opisem stanu sprawy. Zdaniem Skarżącego identyczna sytuacja wystąpiła w przypadku pominięcia wskazanego dowodu o braku przyjęcia sprawozdania finansowego dodatkowo wymaganego przez art. 112 w zw. z art. 98 § 1 Prawa spółdzielczego. W dalszej kolejności, podnieisono, że organy I i II instancji w ogóle nie dokonały żadnych czynności związanych z zapoznaniem się z aktami pozostałych wskazanych toczących się postępowań sądowych, co powoduje że nie tylko nie ustalono stanu faktycznego, ale nie można w ogóle było dokonać badania materiału dowodowego. Takie zaniechania organów administracji publicznej doprowadziły do naruszenia art. 107 § 3 kpa w wydanej decyzji.

Uzasadniając, zdaniem Skarżącego jasno sprecyzowane zarzuty naruszenia prawa materialnego, dotyczyły one dokumentów niezbędnych przy próbie powołania nowej osoby prawnej (tj. brak 10 członków pod przedłożonym statutem zgodnie z art. 6 § 1 i 2 Prawa spółdzielczego), brak przyjętego sprawozdania finansowego. Te kwestie, argumentuje Skarżący, również ukazują, że organ administracyjny wiedząc o toczącym się postępowaniu sądowym oraz bez prawomocnego orzeczenia w tej kwestii sam rozstrzygnął tę sprawę wchodząc w kompetencje Sądu.

Zdaniem Skarżącego, organy administracji publicznej naruszyły wynikające z norm konstytucyjnych zasadę praworządności (art. 6 k.p.a.), zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 kpa). W związku z powyższym organ administracyjny nie posiada uprawnień do rozstrzygania zarzutów zawartych w toczących się postępowaniach sądowych mających znaczenie dla sprawy, a ma jedynie uprawnienia na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do zawieszenia postępowania.

Skarżący przywołał także, że zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. i wynikającą z niego zasadą prawdy obiektywnej - organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać cały materiał dowodowy. Postępowanie wyjaśniające, które jest jednym z najistotniejszych elementów w całości postępowania administracyjnego, gdyż określa pozycję prawną i faktyczną podmiotów, których dotyczy, musi być przeprowadzone w jak najdokładniejszy sposób. Zdaniem Skarżącego, sposób prowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organu administracji publicznej w rozpoznawanej sprawy nie odpowiada tym obowiązkom ustawowym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Uznając, z uwagi na treść złożonego pełnomocnictwa upoważniającego S. B. "również do składania wniosków, wyjaśnień i oświadczeń (...) przed sądami (...) w sprawach mających chronić majątek prywatny mieszkańców nieruchomości [...] w P.", że skarga nie została w prawidłowy sposób podpisana, Sąd wezwał Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...] do podpisania skargi z dnia [...] lutego 2019 r. na decyzję Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w sposób wskazany w Dziale 2 Rubryka 1 pkt 2 w Krajowym Rejestrze Sądowym. Udzielono terminu 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie doręczono skutecznie na podany w skardze adres w dniu [...] sierpnia 2020 r. (k. 263 akt sąd.). Wobec bezskutecznego upływu tego terminu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020 r., sygn. IV SA/Po [...], odrzucił skargę Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...] z uwagi na fakt, że nie została ona podpisana w sposób wskazany w Dziale 2 Rubryka 1 pkt 2 w Krajowym Rejestrze Sądowym, tj. przez osoby uprawnione do reprezentacji strony skarżącej wskazane w KRS. Ponieważ skarga Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...] nie została skutecznie wniesiona została ona przez Sąd prawomocnie odrzucona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga S. K. nie zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie Sąd jest zobowiązany zasygnalizować, że ponieważ skarga Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...] nie została skutecznie złożona, to rozpoznaniu merytorycznemu podlegała wyłącznie skarga – o tożsamym brzmieniu – złożona przez S. K..

Jednocześnie, w związku z obowiązkiem podejmowania działań służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem [...] w związku z objęciem miasta P. obszarem należącym do strefy czerwonej niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 pkt 3 zzs? ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. 2020 r. poz. 374 ).

Stosownie do treści przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019, poz. 2325 – dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b),inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie stwierdził naruszenia prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie jej. Sąd nie dostrzegł też naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego doznaje ograniczenia, bowiem może ono nastąpić tylko wówczas, jeżeli uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Podobnie, w przypadku naruszenia przepisów postępowania, przez możliwość istotnego wpływu na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji, a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego (por. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 458). Jednocześnie przyjmuje się, że brak takiego wpływu wystąpi w sytuacji gdy przy prawidłowym zastosowaniu prawa materialnego treść decyzji byłaby taka sama (por. A. Kabat [w;] B. Dauter, A. Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 624). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd musi zatem mieć na uwadze, czy uchylenie zaskarżonego aktu z uwagi na stwierdzone uchybienia może doprowadzić do wydania decyzji o innej treści na skutek ponownego rozpoznania sprawy.

Należy również dodać, że dokonując kontroli legalności decyzji administracyjnej Sąd bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania zaskarżonej decyzji. To oznacza, że zdarzenia które miały miejsce po wydaniu zaskarżonej decyzji, co do zasady, pozostają bez wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Na podstawie art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1500 ze zm. – dalej w skrócie: "uKRS") domniemywa się, że dane wpisane do rejestru są prawdziwe. Ustanowione w tym przepisie domniemanie ma charakter domniemania formalnego, na podstawie którego przyjmuje się istnienie określonego stanu rzeczy bez jakichkolwiek założeń. Ma ono także charakter domniemania usuwalnego (wzruszalnego), które dopuszcza dowód na przeciwieństwo (praesumptio iuris tantum). Wpis do KRS, jako do rejestru publicznego, ma walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020, poz. 256 – dalej jako: "k.p.a."), stąd odpis z rejestru jest dla organów administracji publicznej wiążący i posiadając moc dokumentu urzędowego stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone. Wpis do KRS może zostać wykreślony lub zmieniony, a nawet wyeliminowany z obrotu prawnego z mocą wsteczną (ex tunc), lecz wyłącznie w odrębnym od postępowania administracyjnego trybie. Zgodnie bowiem z art. 694? § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1575 ze zm. - w skrócie: "K.p.c.") wpis do Krajowego Rejestru Sądowego następuje na podstawie postanowienia. Wpisem z mocy art. 20 ust. 4 uKRS jest również wykreślenie. Postanowienia o wpisie, w tym o wykreśleniu wpisu, zalicza się do tzw. postanowień merytorycznych. Znajdują do nich odpowiednie zastosowanie przepisy postępowania procesowego dotyczące wyroków (por. wyrok NSA z dnia 10 maja 2019 r. sygn. II FSK 1717/17). Dodatkowo z mocy art. 694? § 2 K.p.c. postanowienia co do istoty sprawy są w postępowaniu rejestrowym skuteczne i wykonalne z chwilą ich wydania, z wyjątkiem postanowień dotyczących wykreślenia podmiotu z KRS. Wobec powyższego także organy administracji publicznej związane są dokonanymi wpisami do KRS i nie mogą dokonywać odmiennych ustaleń faktycznych, a także samodzielnie prowadzić przeciwdowodów na okoliczności wynikające z rejestru (por. wyrok NSA z dnia 23 października 2013 r., o sygn. akt II FSK 555/13).

Przyjmuje się, że podmiot wpisany na podstawie nieprawomocnego postanowienia sądu rejestrowego powstaje i jeżeli z wpisem do rejestru łączy się nabycie przez niego osobowości prawnej, uzyskuje tę osobowość z chwilą dokonania wpisu (por. A. Michnik, Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym. Komentarz., Warszawa 2013, s. 189). Spółdzielnia mieszkaniowa ustaje - a zatem traci osobowość prawną - dopiero wskutek wykreślenia jej z Krajowego Rejestru Sądowego po zakończeniu likwidacji albo postępowania upadłościowego (por. Prawo spółdzielcze, Art. 113 System Prawa Prywatnego T. 4 red. Gniewek 2012, wyd. 3). Z chwilą wykreślenia spółdzielni z rejestru, a więc z momentem uprawomocnienia się postanowienia sądu rejestrowego w tym przedmiocie, ustaje osobowość prawna spółdzielni (M. Stepnowska, P. Zakrzewski (red. K.Pietrzykowski), Ustanie Spółdzielni [w:] Prawo spółdzielcze, System Prawa Prywatnego, t. 21, Wyd/El 2020).

Tak więc należy wskazać, że w świetle prawa, wbrew argumentacji skargi S. K. nabycie osobowości prawnej przez Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...] z chwilą nieprawomocnego wpisu do KRS nastąpiło i trwa nadal. Dlatego też organy obydwu instancji zgodnie z obowiązującym prawem wskazały adresata decyzji.

Podkreślić trzeba, że jakkolwiek Skarżący wadliwości zaskarżonej decyzji upatruje w błędnym wskazaniu jej adresata z uwagi na zarzucaną wadliwość wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego, to okoliczność ta nie uzasadniała również zawieszenia postępowania administracyjnego. Skarżący podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie upatruje w wystąpieniu zagadnienia wstępnego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020, poz. 256 – dalej jako: "k.p.a."). Pod pojęciem "zagadnienia wstępnego", o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. rozumie się jednak sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Oznacza to, że bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji w danej sprawie jest niemożliwe. Musi zatem istnieć związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym. W przypadku braku takiego związku zawieszenie postępowania na tej podstawie nie jest dopuszczalne. Z tych względów organ, przed którym toczy się postępowanie w sprawie głównej musi ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Powyższa zależność musi być bezpośrednia. Gdy w sprawie wyłania się zagadnienie, które wykazuje jedynie pośredni związek z rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji, nie ma ono charakteru zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Mogą wiązać się z nim określone skutki, ale powstanie takiego zagadnienia nie rodzi obowiązku zawieszenia postępowania administracyjnego. Innymi słowy, aby jakieś zagadnienie prawne mogło zostać zakwalifikowane jako zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. to od jego rozstrzygnięcia musi zależeć sama możliwość rozpatrzenia sprawy, a nie wyłącznie sposób jej rozpatrzenia (por. wyrok NSA z dnia 14 lipca 2020 r. sygn. I OSK 2260/19). Odnosząc to do okoliczności rozpatrywanej sprawy należy wskazać, że od rozstrzygnięcia w kwestii zaskarżenia wpisu do KRS, jak również wskazywanego w skardze powództwa dotyczącego uchwały 10/2014 nie zależała sama możliwość rozstrzygnięcia sprawy, lecz co najwyżej sposób jej załatwienia.

Nie sposób zatem skutecznie stawiać organom zarzutu, że nie zawiesiły postępowania administracyjnego w oczekiwaniu na utratę bytu prawnego przez istniejącą w dacie rozpoznawania sprawy Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...]

Odnosząc się do argumentacji uzasadnienia skargi należy wyjaśnić, że w przypadku gdyby po zakończeniu postępowania administracyjnego decyzją ostateczną zaskarżoną w niniejszej sprawie okazało się, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione, to możliwe będzie wzruszenie tej decyzji w trybie wznowienia postępowania.

Przechodząc natomiast do oceny samej decyzji należy wskazać, że podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2018, poz. 120; obecnie Dz.U. z 2019, poz. 1186 – dalej jako: P.b.).

Podstawą materialno-prawną zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora był art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b. Zgodnie z tym pierwszym przepisem "W przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany [...] może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska [...] organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku". Z art. 66 ust. 1 pkt 1 P.b. jednoznacznie wynika, że jest to przepis, którego istotą jest umożliwienie organom nadzoru budowlanego reakcji na - bieżące, poważne nieprawidłowości - związane z obiektami budowlanymi, jeżeli z okoliczności wynika, że mogą one skutkować niebezpieczeństwem dla cennych wartości, takich przede wszystkim jak życie i zdrowie ludzi. Przywołany przepis pozwala zatem wyłącznie podejmować doraźne działania (co nie znaczy, że nie z trwałym skutkiem – o czym niżej) w odniesieniu do określonego, niepożądanego stanu faktycznego związanego z konkretnym obiektem budowlanym. Podkreślenie tego ostatniego jest o tyle ważne, że pozwala odróżnić postępowanie administracyjne prowadzone na podstawie przywołanego przepisu od innych określonych w P.b. kompetencji organów architektoniczno-budowlanych i organów nadzoru budowlanego. Decyzje wydawane na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 P.b. nie mają charakteru regulującego stosunki prawne w sferze prawa budowlanego, w tym sensie, że nie modyfikują praw ustalonych w procesie inwestycyjnym. Omawiany przepis służy wyłącznie nakazaniu "usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości", a więc ogranicza się co do zasady do działań przy istniejącym obiekcie.

Podkreślić trzeba, że w niniejszej sprawie poza sporem pozostaje stan techniczny obiektu budowlanego znajdującego się przy [...],[...] w P.. Istota sporu sprowadza się wyłącznie do zasadności nałożenia obowiązku na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 i 3 P.b. na Spółdzielnię Mieszkaniową [...] w [...], która – jak sama wskazywała – nie istniała i nie mogła zostać adresatem obowiązków wskazanych w zaskarżonej decyzji.

Ustosunkowując się zatem do zarzutów skargi należy wskazać, że adresatami decyzji wydawanych na podstawie art. 66 ust. 1 P.b. są – w zależności od stanu faktycznego sprawy – właściciel, użytkownik wieczysty, zarządca, a w pewnych sytuacjach - także inny podmiot, który np. z upoważnienia tych podmiotów sprawuje pieczę nad tym, aby obiekt był utrzymywany i użytkowany właściwie. Nie można wykluczyć, że podmiotem tym będzie - władający - zwłaszcza w razie nieuregulowanego stanu prawnego nieruchomości (por. A. Plucińska-Filipowicz Alicja (red.), Wierzbowski Marek (red.), Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany, Wyd/El 2019).

Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że dla nieruchomości położonej przy ul. [...],[...],[...] w P. (a więc tej, której dotyczy zaskarżona decyzji) prowadzona jest księga wieczysta nr [...], w której jako właściciel - do dnia dzisiejszego - wpisana jest i w dacie prowadzenia postępowania administracyjnego wpisana była Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w [...]. Należy zauważyć, że w myśl art. 1 ust. 1 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. z 2019, poz. 2204 – dalej jako: u.k.w.h.) księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości. Natomiast art. 3 ust. 1 cyt. ustawy stanowi, że domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym.

Podkreślić trzeba ponadto, że Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w [...] została wpisana do KRS, w którym również figuruje do dzisiaj. Jakkolwiek, z resztą Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w [...] kwestionowała i kwestionuje swój byt, to jednocześnie aktywnie uczestniczyła w postępowaniu administracyjnym, choćby składając odwołanie. W księdze wieczystej prowadzonej dla spornej nieruchomości Spółdzielnia Mieszkaniowa [...] w [...] pozostaje wskazana jako jej właściciel.

Odnosząc się do argumentacji skargi trzeba wskazać, że kwestia przyczyn i zakresu czasowego w jakim doszło do obecnego stanu technicznego spornego obiektu, jak również to kto doprowadził do ustalonego w sprawie stanu technicznego spornego budynku pozostaje bez wpływu na wynik postępowania administracyjnego prowadzonego w trybie art. 66 P.b. Zauważyć, bowiem trzeba, że istotą prawa budowlanego jest zapewnienie bezpieczeństwa, porządku, a także ochrony praw innych osób (por. art. 31 Konstytucji RP oraz m. in. art. 5 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego). Istotą przepisów Prawa budowlanego jest więc wprowadzenie przez ustawodawcę ograniczeń wolności budowlanej w interesie publicznym oraz zapewnienie ich przestrzegania. W tym drugim aspekcie można stwierdzić, że Prawo budowlane ma charakter policyjny. Ujawnia się on w dwóch zakresach: kontroli prewencyjnej i nadzoru (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia [...].04.2012 r. sygn. IV SA/Po [...], orzeczenia.nsa.gov.pl). Z uwzględnieniem tak rozumianych celów należało zatem ocenić działania organów w kontekście ich zgodności z prawem. Kwestia odpowiedzialności za spowodowanie złego stanu technicznego budynku i wzajemnych relacji oraz ustaleń pomiędzy Spółdzielnią Mieszkaniową [...] a Spółdzielnią Mieszkaniową im. [...] pozostaje poza sferą prawa administracyjnego. Sąd rozumie i dostrzega argumentację Skarżącego dotyczącą wprowadzających w błąd informacji na temat stanu budynku przekazywanych przez Spółdzielnię Mieszkaniową im[...], jednak w okolicznościach tej konkretnej sprawy (gdy Skarżący nie kwestionuje i nie kwestionował ustaleń organów co do stanu technicznego obiektu), są to zagadnienia (rzetelność wzajemnych rozliczeń pomiędzy Spółdzielniami) pozostające poza sferą postępowania administracyjnego.

W tym kontekście należy wskazać, że ustalenia faktyczne dotyczące stanu technicznego obiektu budowlanego, którego dotyczyło postępowanie zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji, pozostają bezsporne i znajdują oparcie materiale dowodowym. Materiał dowodowy w sprawie (dokumentacja fotograficzna - k. 71 in., Protokół kontroli doraźnej nr [...] przeprowadzonej w obecności Skarżącego– k. 206) zgromadzony na okoliczność stanu technicznego obiektu budowlanego jest wiarygodny, rzetelny i nie budzi również zastrzeżeń ani stron, ani Sądu. Ustalenia faktyczne co do stanu technicznego budynku nie są kwestionowane przez Skarżącego i nie były przez niego kwestionowane również w toku postępowania administracyjnego. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania należy wskazać, że prowadzenie przez organy nadzoru budowlanego postępowania dowodowego na okoliczność statusu Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w [...] pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, natomiast ustalenia dotyczące stanu obiektu budowlanego pozostają bezsporne. Nie można w tych okolicznościach zgodzić się z zarzutem aby w sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogący mieć wpływ na wynik sprawy.

Stwierdzając zatem, że ustalenia faktyczne w sprawie - niezbędne - do wydania orzeczenia są zupełne i niekwestionowane oraz, że znajdują oparcie w przedstawionym materiale dowodowym a zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw oraz, że Sąd nie dostrzegł z urzędu takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.

Wobec powyższego na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, orzekł jak w sentencji.