Postanowienie NSA, sygn. akt II OZ 174/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4 stycznia 2016 r. sygn. akt II SA/Gd 699/15 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Gdańsku z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zatwierdzenia zakładu przetwórczego postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 4 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił skarżącemu J. S. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] września 2015 r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2015 r., którą wycofano zatwierdzenie i wykreślono z rejestru Powiatowego Lekarza Weterynarii w Tczewie zakładu Masarnia [...] (pkt I) oraz poinformowano zakład o natychmiastowym wykonaniu decyzji (pkt II).

W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż w złożonym wraz ze skargą wniosku skarżący wyjaśnił, że nagłe wstrzymanie produkcji spowodowało ogromne straty finansowe firmy.

Analizując warunki zastosowania oraz przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), Sąd pierwszej instancji uznał, że w niniejszej sprawie skarżący ich nie wykazał. Jak podkreślił, wykonanie decyzji wycofującej zatwierdzenie i wykreślającej zakład z rejestru w związku ze stwierdzonymi przez właściwe organy uchybieniami sanitarno – weterynaryjne w prowadzeniu zakładu masarni z natury swojej prowadzić musi do zmian w zakresie tego rodzaju działalności gospodarczej, ale nie oznacza to, że w każdym przypadku zmiany takie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, tak aby przekonać sąd o zasadności zastosowania tzw. ochrony tymczasowej. Twierdzenia te powinny być poparte dokumentami źródłowymi, które pozwalają na ich weryfikację. Zasadniczym celem instytucji wstrzymania wykonania aktu administracyjnego jest bowiem ukształtowanie stosunków do czasu rozpoznania sprawy w zakresie zapobieżenia znacznej szkodzie lub trudnym do odwrócenia skutkom. Samo złożenie wniosku nie uprawnia do oceny, że wykonanie kwestionowanej decyzji skutkować może wyrządzeniem stronie znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Dla wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu konieczne jest wykazanie, że uszczuplenie majątkowe będzie "znaczne". Sąd nie może przy tym domniemywać, że wykonanie określonej decyzji wiąże się ze stratą, która będzie dla strony znacząca w kontekście jej ogólnej sytuacji majątkowej.

Jak zauważył ponadto Sąd, niewątpliwie istotny jest również fakt, że zaskarżona decyzja stanowi skutek reakcji uprawionych organów na naruszenia wymogów sanitarno –weterynaryjnych, których niezachowanie mogłyby doprowadzić do nieodwracalnych skutków prawnych po stronie osób trzecich, jak i samego wnioskodawcy. Zarówno ustawodawstwo unijne, jak i uszczegóławiające je prawodawstwo krajowe, za priorytet przyjęło zapewnienie wysokiego poziomu ochrony konsumentów w odniesieniu do bezpieczeństwa żywności (pkt 7 preambuły rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych, Dz. U. UE L.2004.139.1), zwłaszcza przez objęcie wszystkich podmiotów prowadzących przedsiębiorstwa spożywcze we Wspólnocie tymi samymi przepisami oraz zapewnienie właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego produktów pochodzenia zwierzęcego, przyczyniając się tym samym do osiągnięcia celów wspólnej polityki rolnej, przy czym konieczne jest utrzymanie oraz w przypadkach wymaganych w celu ochrony konsumenta, zaostrzenie szczegółowych przepisów dotyczących higieny dla produktów pochodzenia zwierzęcego (pkt 9 i 10 preambuły rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego, Dz. U. UE L.2004.139.55). Jednocześnie przyjęto zasadę, że podmioty prowadzące przedsiębiorstwa paszowe i żywnościowe na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w ramach działalności pozostającej pod ich kontrolą są odpowiedzialne za zapewnienie, aby pasze i żywność spełniały wymagania prawa paszowego i żywnościowego, które są właściwe dla ich działalności (pkt 4 preambuły rozporządzenia (WE) nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt, Dz.U.UE.L.2004.165.1).

Wskazując na powyższe oraz oceniając okoliczności konkretnej sprawy w kontekście wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, obowiązkiem Sądu zawsze będzie ich analiza pod kątem obiektywnych skutków, jakie spowoduje jego wstrzymanie oraz ustalenie, czy udzielenie na czas prowadzonego postępowania sądowego ochrony nie będzie potencjalnie zagrażać innym dobrom chronionym poprzez niewykonanie zaskarżonej decyzji. Zdaniem Sądu, ważąc przedstawione przez skarżącego wnioski oraz przedmiot zaskarżonej decyzji należy dojść do wniosku, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Wstrzymanie wykonania tej decyzji może potencjalnie zagrażać nadrzędnemu dobru chronionemu, jakim jest zdrowie ludzkie. W realiach niniejszej sprawy należy ważyć dwa dobra. Pierwszym z nich jest pogorszenie warunków prowadzenia działalności gospodarczej przez osobę, w stosunku do której w trybie administracyjnym nałożono zakaz podejmowania określonych czynności, których realizacja może mieć wpływ na rachunek ekonomiczny tej działalności. Drugim dobrem, które podlega ochronie jest życie i zdrowie osób, które w razie braku wykonania zaskarżonej decyzji, mogą być dotknięte negatywnymi skutkami działalności gospodarczej skarżącego. Oznacza to, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej w niniejszej sprawie, która ze swej istoty ma charakter wyjątku od reguły wykonalności decyzji ostatecznej, byłoby nieuzasadnionym jej nadużyciem, tym bardziej, że skarżący nie przedstawił żadnych informacji dotyczących jego sytuacji majątkowej, nie uprawdopodobnił, jakiej wysokości straty grożą mu na skutek wykonania nałożonego obowiązku.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł jak na wstępie.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył J. S., podtrzymując twierdzenie, że nagłe zatrzymanie produkcji spowodowało ogromne straty finansowe. Jak podkreślił skarżący, obecnie zatrudnia ponad 20 osób i niektóre z nich musiał zwolnić. Nadto musi się wywiązywać z ciążących na nim zobowiązań, a w związku z zaistniałą sytuacją zaciągnął pożyczki w wysokości 100.000 zł. Podał też, iż usunął już częściowo stwierdzone w zakładzie nieprawidłowości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o którym mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Z przepisu tego wynika więc, iż warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest wykazanie we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jej wykonania. Sąd orzeka, bowiem w kwestii wstrzymania wykonania na podstawie przytoczonych we wniosku okoliczności, uwzględniając indywidualny charakter każdej sprawy i możliwość wystąpienia dla strony skarżącej niebezpieczeństw, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a.

Stwierdzić trzeba, że w okolicznościach niniejszej sprawy Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, iż skarżący nie wykazał okoliczności, które mogłyby świadczyć o możliwości wystąpienia niebezpieczeństw, o których mowa w analizowanym przepisie. Trafnie przy tym Sąd pierwszej instancji, odwołując się do przedmiotu niniejszej sprawy i analizując ustawodawstwo wspólnotowe, eksponuje konieczność zapewnienia szczególnej ochrony życia i zdrowia ludzkiego, której wyrazem jest m.in. niniejsza decyzja prowadzącą do natychmiastowego zaprzestania działalność w zakresie produkcji produktów pochodzenia zwierzęcego. Natomiast problemy ekonomiczne zakładu, w tym również te zgłaszane w niniejszym zażaleniu, o ile z pewnością stanowią utrudnienie w prowadzeniu działalności gospodarczej skarżącego, to jednak są konsekwencją ryzyka prowadzenia tego typu działalności produkcyjnej i muszą ustąpić przed koniecznością zapewnienia bezpieczeństwa żywności i żywienia. Do takich konkluzji doszedł również Sąd pierwszej instancji, słusznie ważąc w ramach postępowania w przedmiocie udzielenia ochrony tymczasowej dwie wartości, tj. swobodę działalności gospodarczej oraz ochronę życia i zdrowia ludzkiego w zakresie przepisów dotyczących bezpieczeństwa żywności i żywienia.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. oddalił rozpoznawane zażalenie.