Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 725/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Stwierdzono przeprowadzenie oceny projektu w sposób naruszajacy prawo
Powołane przepisy: article: art. 68 ust. 8 pkt 1a, art. 37 ust. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 818
law: Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j.
article: art. 200
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Dnia 4 listopada 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Asesor WSA Małgorzata Kowalska, , Protokolant Pomocnik sekretarza Ewa Górska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2021 roku sprawy ze skargi D. L. na informację Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nieuwzględnienia protestu od etapu oceny merytorycznej projektu 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł.; 2. zasądza od Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w Ł. na rzecz D. L. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną informacją z [...] Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w [...], na podstawie art. 58 ust. 1 ustawy z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 818 ze zm.) – dalej "ustawa wdrożeniowa", poinformowało D. L., że protest z 4 grudnia 2020 r. od etapu oceny merytorycznej projektu o nazwie: "Zakup specjalistycznych maszyn do rozwinięcia działalności firmy [...] D. L." oznaczonego numerem wniosku o dofinansowanie: [...], nie został uwzględniony.

Jak wynika z akt sprawy, konkurs nr RPLD.02.03.01-IP.02-10-070/20 na dofinansowanie projektów został ogłoszony 9 czerwca 2020 r. Nabór wniosków o dofinansowanie trwał od 16 czerwca 2020 r. do 13 lipca 2020 r. Regulamin konkursu, który został opublikowany w dniu ogłoszenia konkursu na stronie internetowej organizatora konkursu, tj. Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w [...], został przyjęty Uchwałą Nr 536/20 Zarządu Województwa [...] z dnia 9 czerwca 2020 r.

W ramach przedmiotowego konkursu na dofinansowanie projektów w ramach Poddziałania 11.3.1 Innowacje w MŚP, Działania II.3: Zwiększenie konkurencyjności MŚP, Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014 -2020, wnioskodawca: D. L. złożyła w dniu 12 lipca 2020 r. wniosek o dofinansowanie projektu o nazwie "Zakup specjalistycznych maszyn do rozwinięcia działalności firmy [...] D. L.", oznaczony nr [...].

Projekt został pozytywnie oceniony pod względem spełnienia kryteriów oceny formalnej i został przekazany do oceny merytorycznej, o czym wnioskodawca został poinformowany pismem z 16 września 2020 r.

W wyniku oceny merytorycznej wniosek o dofinansowanie projektu o nazwie: "Zakup specjalistycznych maszyn do rozwinięcia działalności firmy [...] D. L.", o nr [...], został negatywnie oceniony pod względem zgodności z nw. kryteriami merytorycznymi dostępu: kryterium nr 1: "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu"; kryterium nr 3: "Wykonalność finansowa projektu"; kryterium nr 4: "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność"; kryterium nr 6: "Realność wskaźników"; kryterium nr 7: "Związek pomiędzy zidentyfikowanymi problemami/potrzebami a działaniami mającymi je rozwiązać/zaspokoić oraz produktami i rezultatami projektu".

Wobec powyższego, projekt nie podlegał dalszej ocenie. Instytucja Pośrednicząca pismem z 9 listopada 2020 r. poinformowała wnioskodawcę o negatywnym wyniku oceny projektu.

W dniu 4 grudnia 2020 r. wnioskodawca wniósł protest od negatywnego wyniku oceny merytorycznej, w którym nie zgodził się z argumentami wskazującymi na niespełnienie wszystkich kryteriów oceny, zarzucając rozstrzygnięciu błędną ocenę kryterium poprzez nieprawidłową interpretację zapisów dokumentacji aplikacyjnej oraz błędną interpretację regulaminu konkursu. Wnioskodawca wniósł o uwzględnienie argumentów przedstawionych w proteście, przeprowadzenie ponownej weryfikacji zgodności i prawidłowości dokonanej oceny projektu z obowiązującą procedurą oceny projektów, jak również z kryteriami oceny projektów oraz przywrócenie projektu do dalszej oceny. Wnioskodawca podniósł w proteście, że projekt dotyczy dywersyfikacji/przeprofilowania działalności gospodarczej. Obecna działalność dotyczy bowiem świadczenia wyłącznie usług budowlanych (głównie remonty/budowa basenów), natomiast w ramach projektu zaplanowano działania pozwalające na samodzielnej produkcji całkowicie nowego produktu – ogrodzeń betonowych. W ocenie strony, trudno zgodzić się z Komisją, że nie obejmuje to dywersyfikacji działalności. Strona przedstawiając następnie definicję i klasyfikację rodzajów dywersyfikacji, stwierdziła, że niniejszy projekt można przypisać jako dywersyfikacja konglomeratowa (ogrodzenia budowlane są kierowane do zupełnie innych odbiorców, niż usługi prac budowlanych, szczególnie w zakresie głównej działalności remontów/budowy basenów). W ocenie strony projekt można także uznać za dywersyfikację pokrewną z uwagi na fakt pozostawania w szerokiej branży budownictwa, co jednak nie sprawia automatycznie, że nie spełnia to założeń dywersyfikacji. Protestujący podniósł dalej, że przywołany przez Komisję kod PKD 43.39.Z "Wykonywanie pozostałych robót budowlanych wykończeniowych" podany w sekcji C.4, jest faktycznie kodem omyłkowym – prawidłowy kod to PKD 23.61.Z – "Produkcja wyrobów budowlanych z betonu". Jest to w ocenie strony ewidentna omyłka, która powinna zostać wskazana jako element do poprawy na etapie formalnym, bowiem z opisu całego wniosku jednoznacznie wynika, że spełnia on założenia przeprofilowania. Strona wyjaśniła, że opisu wniosku wynika, że zakup planowanych maszyn pozwoli na wejście w całkowicie inną branżę – produkcję ogrodzeń betonowych. Protestujący, odnosząc się następnie do Kryterium 7 "Związek pomiędzy zidentyfikowanymi problemami/potrzebami, a działaniami mającymi je rozwiązać/ zaspokoić oraz produktami i rezultatami projektu" wskazał, że wymogi Komisji względem oczekiwanych informacji w polu E.10 znacznie wykraczają poza przygotowaną dokumentację konkursową. Wskazane w treści oceny wymagane informacje w żaden sposób nie wynikają z treści instrukcji wypełnienia wniosku i stanowią jedynie wewnętrzne oczekiwanie oceniających, a nie są usankcjonowane w treści dokumentacji.

W wyniku rozpoznania protestu COP powołując w pierwszej kolejności treść

art. 57, art. 37, art. 60 ustawy wdrożeniowej wskazało, że w niniejszej sprawie należy zbadać, czy słuszna jest argumentacja wnioskodawcy dotycząca spełnienia zakwestionowanych w proteście kryteriów merytorycznych dostępu nr: 1, 3, 4, 6 i 7. Należy rozstrzygnąć, czy objęcie wnioskowanego projektu dofinansowaniem nie naruszy warunków uczestnictwa w konkursie i zasad naboru oraz oceny wniosków o dofinansowanie.

Na wstępie organ wyjaśnił, iż ocena projektów dokonywana jest na podstawie kryteriów wyboru projektów dla Poddziałania 11.3.1 Innowacje w MŚP, Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020, stanowiących Załącznik nr 3 do Regulaminu konkursu. Organ wskazał dalej, że w trakcie badania zasadności protestu, w celu potwierdzenia prawidłowości dokonanej oceny, powołany został ekspert, będący w wykazie kandydatów na ekspertów regionalnych, zatwierdzonym uchwałą Zarządu Województwa [...].

Dokonując weryfikacji poprawności przeprowadzonej oceny w ramach zakwestionowanych kryteriów, organ odnosząc się do zarzutów zawartych w proteście, wyjaśnił, iż zgodnie z Regulaminem konkursu (wprowadzenie) - konkurs kierowany był głównie do przedsiębiorców zainteresowanych szeroko rozumianym przeprofilowaniem prowadzonej działalności (sposobu świadczenia usługi) lub zupełną zmianą branży, w której działają. Konkurs był również kierowany do przedsiębiorców, którzy musieli wprowadzić zmiany w prowadzonej działalności wymuszone wystąpieniem epidemii COVID-19. Głównym celem konkursu nr RPLD.02.03.01-IP.02-10-070/20 jest natomiast niwelowanie negatywnych skutków pandemii w działalności gospodarczej sektora MŚP. Mając na uwadze zapisy dokumentacji aplikacyjnej, jak również biorąc pod uwagę argumentację wnioskodawcy przedstawioną w proteście, organ nie zgodził się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że opisane w projekcie przedsięwzięcie, polegające na wprowadzeniu do produkcji nowej gamy produktów, co przyczyni się do dywersyfikacji źródeł przychodów, jest rozwiązaniem wpisującym się w cele i idee konkursu.

Organ wskazując na zapisy § 5 ust 2 Regulaminu konkursu, zgodnie z którymi, typem projektu podlegającym dofinansowaniu był projekt polegający na wsparciu MŚP negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID-19 stwierdził, że była to regulacja czytelna i nie wprowadzająca w błąd uczestników konkursu. Organ podkreślił, iż także opis kryterium nr 1 wprost wskazuje, jakie projekty spełniają warunek wpisywania się w wymagany Regulaminem typ projektu, cyt.: "W ramach kryterium ocenie podlegać będzie, czy projekt dotyczy wsparcia inwestycji w MŚP negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID". Opis kryterium doprecyzowuje ponadto, iż: "Ocena, czy MŚP są dotknięte negatywnie skutkami epidemii COVID-19 zostanie dokonana na podstawie dokumentów księgowych potwierdzających spadek obrotów, wzrost zapasów, dokumentów księgowych lub umów potwierdzających zerwanie łańcucha dostaw, dokumentów księgowych lub innych dokumentów potwierdzających zerwanie/rozwiązanie współpracy z dotychczasowymi parametrami finansowymi i klientami lub innych dokumentów wskazujących negatywne skutki dla przedsiębiorstwa wskutek epidemii COVID-19. Przy dokonaniu oceny należy także wziąć pod uwagę uzasadnienie spadku obrotów i innych negatywnych zdarzeń dla przedsiębiorcy wyłącznie skutkami epidemii COVID-19 oraz wpływu planowanej inwestycji na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19".

Organ wyjaśnił, że warunkiem spełnienia kryterium była zatem nie tylko pozytywna weryfikacja, że wnioskodawca faktycznie został dotknięty negatywnymi skutkami epidemii COVID-19 (weryfikowane na podstawie złożonych dokumentów), ale także wykazanie, że spadek obrotów i inne negatywne zdarzenia dla przedsiębiorcy zostały spowodowane wyłącznie skutkami epidemii COVID-19, a planowana inwestycja wpłynie na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19. Dokonując oceny w ww. zakresie, organ wskazał, że kluczowe znaczenie ma więc przedłożenie dokumentów potwierdzających wpływ epidemii na sytuację finansową wnioskodawcy jak również przedstawione we wniosku uzasadnienie wystąpienia negatywnych dla przedsiębiorcy skutków spowodowanych wyłącznie wystąpieniem pandemii, a także opis potrzeby realizacji projektu, z którego w sposób niebudzący żadnych wątpliwości powinno wynikać, iż realizacja projektu wpłynie na poprawę sytuacji przedsiębiorcy dotkniętego negatywnymi skutkami wystąpienia COA/ID-19 i potencjalnie zapobiegnie jego likwidacji lub zmniejszeniu zatrudnienia w tym przedsiębiorstwie.

W świetle podniesionych w proteście wątpliwości dotyczących uzasadnienia dokonanej oceny organ stwierdził, że przedmiotowe kryterium rozpatrzeć w oparciu o sposób oceny kryterium wynikający wprost z załącznika nr 3 do Regulaminu konkursu oraz dokumentacji aplikacyjnej. Dokonując weryfikacji prawidłowości przeprowadzonej oceny, mając na uwadze opis kryterium jak i zapisy wniosku o dofinansowanie organ przyjął, iż na podstawie załączonych do dokumentacji aplikacyjnej dokumentów finansowych, wnioskodawca potwierdził spadek obrotów w przedsiębiorstwie, jak również, iż wykazany spadek obrotów wynikał jedynie z negatywnych skutków epidemii COVID-19. Organ podkreślił jednak, że projekt dotyczy prowadzonej już przez wnioskodawcę działalności, a zaplanowana w ramach niniejszego projektu inwestycja, mając na uwadze zapisy wniosku, łączy się przede wszystkim ze wzrostem konkurencyjności przedsiębiorstwa, jego dalszym rozwojem oraz udoskonaleniem i poszerzeniem oferty. Jak podaje wnioskodawca - pkt C.3:

"Inwestycja obejmuje: 1) Zakup specjalistycznych maszyn produkcyjnych; 2) Zakup i montaż systemu rejestracji wizualnej; 3) Zakup i montaż nagrzewnic i pomp ciepła; 4) Finansowanie wynagrodzeń właściciela i nowego pracownika.

Cele projektu zostaną osiągnięte dzięki realizacji celów szczegółowych, do jakich należy zaliczyć: powiększenie zasobów technicznych przedsiębiorstwa, rozwój zasobów osobowych przedsiębiorstwa o 1 nowy etat dla pracowników technicznych, dywersyfikacja działalności poprzez wprowadzenie do oferty zupełnie nowego nieprodukowanego wyrobu, zwiększenie przychodów Wnioskodawcy."

Zdaniem organu, nie wiadomo jednak, jak przedsięwzięcie to miałoby wpłynąć na wzrost sprzedaży, a przede wszystkim na zniwelowanie negatywnych skutków COVID-19 w sytuacji zdarzeń, jakie wnioskodawca podał w pkt B.3 i które to, według wnioskodawcy, wpłynęły na spadek obrotów w przedsiębiorstwie. Zaprezentowane we wniosku rozwiązania są przede wszystkim typowym działaniem inwestycyjnym, polegającym na inwestycji w środki trwałe służące dalszemu rozwojowi dotychczasowej działalności. Organ stwierdził, że powyższe potwierdzają ponadto zapisy w pkt. E.1 wniosku, z których wprost wynika, co przede wszystkim jest celem projektu: "Celem projektu jest wprowadzenie do oferty zupełnie nowego produktu, który dotąd nie znajdował się w ofercie firmy - płotów betonowych. Realizacja przedsięwzięcia pozwoli zatem na dywersyfikację źródeł przychodów, co z kolei jest bardzo korzystne, ze względu na obecne funkcjonowanie w jednej branży, jak widać po wynikach, bardzo wrażliwej na koniunkturę. Projekt pozwoli na uruchomienie zupełnie niezależnej branży produkcyjnej, co będzie zabezpieczeniem na przyszłość dla firmy." Wnioskodawca wskazuje, iż "Dywersyfikacja działalności będzie sposobem walki ze skutkami koronawirusa - zarówno próbą odrobienia strat, które już wystąpiły, jak i ewentualnymi przyszłymi skutkami, którymi mogą być ograniczenie inwestycji przez inwestorów, zmniejszenie liczby przetargów. Wprowadzenie zupełnie nowych produktów do oferty pozwoli na zmniejszenie ryzyka prowadzenia działalności", niemniej organ uznał, że analizując wyżej przytoczone zapisy przedmiotowy projekt polega przede wszystkim na zakupie sprzętu i urządzeń zaliczanych do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Realizacja projektu służyć będzie dywersyfikacji portfolia produktowego i wprowadzeniu do praktyki rynku produktów z sektora budowlanego. W rezultacie w wyniku realizacji projektu dojdzie do więc do rozszerzenia asortymentu.

Organ mając na uwadze przytoczone ogólne zapisy wniosku stwierdził, iż realizacja projektu ma na celu nie tyle wyjście z trudnej sytuacji finansowej, co odpowiedź na potrzeby rynku. Wskazane we wniosku czynniki/potrzeby nie są bowiem skutkami epidemii COVID-19, lecz wynikają m.in. z dotychczasowego sposobu prowadzenia działalności i chęci dalszego jej rozwoju. Organ podkreślił, iż zgodnie z zapisami Regulaminu konkursu (§ 15 ust. 8) wnioskodawca nie mógł być wezwany do korekty dokumentacji w zakresie uzasadnienia wpływu planowanej inwestycji na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19, bowiem korekta wniosku była możliwa jedynie w zakresie dokumentów i informacji o spadku sprzedaży towarów lub usług w rozumieniu art. 15g ust. 9 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, 567, 568 i 695), oraz dokumentów i informacji potwierdzających negatywną sytuację przedsiębiorcy spowodowaną pandemią COVID-19 (możliwych do wskazania w punkcie B.3 wniosku o dofinansowanie, tj. wzrost zapasów w przedsiębiorstwie, zerwanie dotychczasowego łańcucha dostaw, zerwanie/rozwiązanie umowy o współpracy z dotychczasowymi partnerami finansowymi kontrahentami i znaczącymi klientami, brak możliwości wykonywania podstawowej działalności gospodarczej w następstwie wystąpienia epidemii COVID-19).

Organ wyjaśnił ponadto, że ocena wpływu planowanej inwestycji na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19 powinna również wynikać z zawartych w treści wniosku uzasadnień popartych danymi finansowymi, w szczególności założeniami i prognozami finansowymi dotyczącymi rezultatów realizacji projektu. Takich danych wnioskodawca nie zawarł w treści wniosku (pkt E.10). Bez znaczenia w tym wypadku byłyby, zdaniem organu, złożone przez wnioskodawcę uzupełnienia w ramach kryterium nr 7. Korekta wniosku w powyższym zakresie nie znajduje uzasadnienia, bowiem wnioskodawca w żaden sposób nie uwiarygodnił, iż zaprezentowana w projekcie inwestycja w jakikolwiek sposób spełnia warunek określony w Regulaminie konkursu (tj. że planowana inwestycja wpłynie pozytywnie na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19.) Stricte rozwojowy charakter zaplanowanej w ramach projektu inwestycji, służący rozszerzeniu oferowanych usług, jedynie potwierdził fakt niewpisywania się projektu wnioskodawcy w określony Regulaminem wymóg. W związku z tym organ stwierdził, że udzielona w tym zakresie pomoc nie będzie udzielona na łagodzenie skutków wystąpienia pandemii COVID-19 a będzie jedynie będzie pomocą inwestycyjną. Organ odnosząc się następnie do treści art. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, stwierdził, że wnioskodawca nie wprowadzi zmian, które były wymuszone wystąpieniem pandemii. Zapisy dokumentacji aplikacyjnej w żadnym wypadku nie potwierdzają iż realizacja projektu wynika jedynie z faktu wystąpienia epidemii.

Ponieważ wnioskodawca nie uwiarygodnił, iż jego projekt wpisuje się w określony Regulaminem typ projektu, co potwierdzają także zapisy w pkt. E.10 organ podtrzymał negatywną ocenę w ramach kryterium nr 1: "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu". Protest w tym zakresie uznano za bezzasadny.

Organ wyjaśnił także, że kryterium nr 1 "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu" jest pierwszym i podstawowym kryterium, w ramach którego ocenie podlega projekt. W przypadku niespełnienia głównych przesłanek weryfikowanych w ramach ww. kryterium, które to nie mogą zostać skorygowane (gdyż wykraczają poza możliwy do poprawy zakres określony w § 15 ust. 8 Regulaminu konkursu), kryterium nr 1 uznaje się za niespełnione. W takim też wypadku korekta wniosku w sytuacji stwierdzenia braków/uchybień w ramach pozostałych kryteriów nie znajduje uzasadnienia, bowiem zgodnie z § 15 ust. 4 Regulaminu konkursu, wniosek jest kierowany do poprawy tylko w przypadku spełnienia wszystkich pozostałych kryteriów merytorycznych dostępu. Ponadto organ zaznaczył, że zgodnie z postanowieniami § 15 ust. 15 Regulaminu konkursu: "Niespełnienie przez projekt któregokolwiek z kryteriów merytorycznych dostępu nr 1-7 powoduje, że projekt nie podlega ocenie na podstawie kryteriów merytorycznych punktowych i uzyskuje ocenę negatywną", wobec powyższego złożone przez wnioskodawcę uzupełnienia nie miałyby i tak wpływu na ostateczną ocenę projektu.

Za uzasadnione organ uznał także stanowisko oceniających w zakresie oceny kryterium nr 7 "Związek pomiędzy zidentyfikowanymi problemami/potrzebami,

a działaniami mającymi je rozwiązać/zaspokoić oraz produktami i rezultatami projektu". Organ wyjaśnił, że wnioskodawca przedstawił ogólne opisy, które w żaden sposób nie potwierdzają, że projekt przyczyni się do polepszenia sytuacji przedsiębiorcy dotkniętego negatywnymi skutkami wystąpienia COVID-19 i potencjalnie zapobiegnie likwidacji przedsiębiorstwa lub zmniejszeniu zatrudnienia w tym przedsiębiorstwie. Mając na uwadze zapisy wniosku w pkt B.3, organ stwierdził, że nie można uznać, że planowana inwestycja umożliwi wnioskodawcy uzyskanie przychodów w czasie zastoju gospodarczego wywołanego epidemią COVID-19. Nie można bowiem jednoznacznie stwierdzić, iż przedmiotowy projekt zapobiegnie ewentualnej likwidacji firmy ani potencjalnemu zmniejszeniu zatrudnienia. Na powyższe stanowisko zdecydowanie ma wpływ braku elementów, które można określić, jako takie, które zostały wprowadzone na skutek wystąpienia COVID-19. Protestujący zamierza zdywersyfikować dotychczasową produkcję; planowana przez wnioskodawcę inwestycja, to zmiana polegająca na dywersyfikacji oferty, nie stanowi ona zatem potwierdzenia, iż zabezpieczy przedsiębiorstwo przed ryzykiem utraty dochodów w sytuacji ponownego zastoju gospodarczego. Wydatki wskazane w budżecie projektu pozwolą wnioskodawcy jedynie na zwiększenie jego konkurencyjności. Wnioskodawca w dalszym ciągu będzie jednak świadczył zbliżone usługi i dokładnie tak samo będzie podatnym na sytuację gospodarczą, nie tylko związaną z występowaniem pandemii COVID-19.

Organ podkreślił także, że zgodnie z opisem kryterium nr 7, wnioskodawca powinien przedstawić prognozy korzyści finansowych wynikających z realizacji projektu oraz podstawy do uznania, że inwestycja zabezpieczy go na przyszłość w na wypadek ponownego stanu kryzysu, analogicznego do pandemii i potencjalnie zapobiegnie likwidacji przedsiębiorstwa lub zmniejszeniu zatrudnienia w tym przedsiębiorstwie. Tymczasem argumenty zawarte we wniosku i proteście mają charakter jedynie opisowy, bez wskazania danych, które mogłyby być podstawą weryfikacji opisów. Informacje zawarte w treści wniosku nie zawierają analiz stanowiących podstawę oceny potencjalnych efektów realizacji projektu, zatem ocena wpływu inwestycji na zmniejszenie negatywnych skutków pandemii w kontekście wprowadzonych zmian w działalności wnioskodawcy tym bardziej nie może być pozytywna. Organ wyjaśnił przy tym, że choć postanowienia § 15 ust. 14 Regulaminu konkursu umożliwiają wezwanie wnioskodawcy do złożenia uzupełnień w zakresie założeń biznesowych oraz wątpliwości, jakie pojawiają się na etapie oceny, to brak spełnienia pozostałych kryteriów powoduje, że potencjalne rekomendowanie poprawy wniosku byłoby bezcelowe, gdyż ewentualne uzupełnienia dostarczone przez wnioskodawcę nie miałyby wpływu na ostateczną ocenę wniosku o dofinansowanie.

Weryfikując z kolei prawidłowość przeprowadzonej oceny w ramach kryterium nr 3: "Wykonalność finansowa projektu", organ przypomniał, że kwestionując jego spełnienie, oceniający wskazali, iż wnioskodawca nie potwierdził zdolności do realizacji finansowe projektu. Organ uznał, że na podstawie przedłożonych sprawozdań, można przyjąć, iż wnioskodawca posiada potencjał do realizacji projektu, jednak zgodnie z zapisami dokumentacji konkursowej, wnioskodawca powinien przedstawić wiarygodne dokumenty potwierdzające zabezpieczenie środków finansowych na finansowanie wkładu własnego z tytułu wydatków kwalifikowalnych (tj. różnicy pomiędzy całkowitą wartością wydatków kwalifikowalnych a kwotą dofinansowania w projekcie) oraz wkładu własnego na pokrycie wydatków niekwalifikowalnych. W rozpatrywanym przypadku, zgodnie z informacjami podanymi we wniosku, kwotę 233 700,00 zł wkładu własnego wnioskodawca zamierza sfinansować ze środków własnych. Wnioskodawca nie przedstawił jednak dokumentu potwierdzającego dysponowanie ww. kwotą. Zgodnie z zakresem wskazanym w Regulaminie konkursu, wnioskodawca mógłby zostać wezwany do poprawy/uzupełnienia wniosku o dokumenty, które pozwoliłyby na wykazanie zabezpieczenia środków własnych przeznaczonych na finansowanie wkładu własnego z tytułu wydatków kwalifikowalnych oraz wkładu własnego na pokrycie wydatków niekwalifikowalnych, jednak byłoby to zasadne w sytuacji spełnienia wszystkich pozostałych kryteriów merytorycznych dostępu (§ 15 ust. 4 Regulaminu konkursu). W rozpatrywanym przypadku, z uwagi na niespełnienie przede wszystkim kryterium nr 1 (którego ocena została podtrzymana w wyniku procedury odwoławczej) oceniający słusznie zatem odstąpili od wzywania wnioskodawcy do uzupełnienia/korekty dokumentacji. Mając na uwadze powyższe, za słuszne organ uznał zastrzeżenia oceniających w ww. zakresie, bowiem przedłożone przez wnioskodawcę dokumenty nie potwierdzają wykonalności finansowej projektu.

Dokonując natomiast weryfikacji prawidłowości przeprowadzonej oceny w ramach kryterium nr 4 "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność", organ wskazał, iż niespełnienie kryterium nr 1 (tj. niewpisywanie się projektu w określony w Regulaminie konkursu typ) powoduje, że wszystkie wydatki zaplanowane w budżecie projektu mają charakter niecelowych, podkreślając, że zachodzi ścisła zależność pomiędzy wpisywaniem się projektu we właściwy typ projektu, zgodny z Regulaminem konkursu, a możliwością pozytywnej oceny kwalifikowalności kosztów przedstawionych przez wnioskodawcę.

Odnosząc się natomiast do oceny przeprowadzonej w ramach kryterium nr 6 "Realność wskaźników" organ wyjaśnił, że zachodzi ścisła zależność pomiędzy poszczególnymi kryteriami, a możliwością pozytywnej oceny realności wskaźników przedstawionych w dokumentacji aplikacyjnej. Mając zatem na uwadze rozstrzygnięcia w ramach pozostałych kryteriów, oceniający słusznie uznali, iż zadeklarowane przez wnioskodawcę wartości wskaźników nie będą mogły zostać osiągnięte. Organ zaznaczył, iż niespełnienie kryterium nr 3 i 4 i związane z nim zakwestionowane wartości planowanych kosztów implikują błędne wartości docelowe wskaźników produktu: "Inwestycje prywatne uzupełniające wsparcie publiczne dla przedsiębiorstw (dotacje) (CI06)" oraz "Wartość wydatków kwalifikowalnych przeznaczonych na działania związane z pandemią COVID-19". Tym samym, w rozpatrywanym przypadku organ uznał, iż pierwotna ocena, została przeprowadzone prawidłowo. Kryterium nie zostało bowiem spełnione.

Organ podtrzymał zatem ocenę negatywną ocenę w ramach kryteriów nr 1, 3, 4, 6 oraz 7. Wyjaśnił także, iż w świetle zapisów Regulaminu konkursu, zwracanie się o dodatkowe wyjaśnienia ma charakter nieobowiązkowy i jest zasadne jedynie wówczas, gdy członek KOP uzna to za konieczne (np. gdy sformułowania wniosku są niezrozumiałe). Należy zatem zaznaczyć, iż zgodnie z załącznikiem nr 3 do Regulaminu konkursu, w ramach kryteriów nr 1, 3, 4, 5, 6 i 7 istnieje jedynie: "możliwość poprawienia wniosku i załączników", co nie jest równoznaczne z obowiązkiem wezwania wnioskodawcy do poprawy/uzupełnienia wniosku. Zatem, jeśli oceniający projekt dysponuje danymi, które jego zdaniem są wystarczające do podjęcia rozstrzygnięcia, to o takie dodatkowe wyjaśnienia czy informacje nie występuje. W sytuacji, jaka miała miejsce w przypadku niniejszego projektu, z uwagi na niespełnienie przede wszystkim kryterium merytorycznego dostępu nr 1, wezwanie do uzupełnienia wniosku i ponowna jego ocena w określonych obszarach nie znajdowało żadnego uzasadnienia, bowiem w świetle stwierdzonych okoliczności, mając na uwadze zapisy §15 ust 4 Regulaminu konkursu wniosek mógł być kierowany do poprawy lub uzupełnienia tylko w przypadku spełnienia wszystkich pozostałych kryteriów merytorycznych.

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, D. L. zaskarżyła powyższe rozstrzygnięcie organu w całości, zarzucając mu:

1/ naruszenie art. 37 ust. 1 w zw. z art 39 ust. 2 ustawy wdrożeniowej oraz § 13 ust. 1 i § 14 ust. 1 Regulaminu konkursu, mające istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i naruszenie zasady przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie projektów wskutek niekompletnego i nieprawidłowego rozpatrzenia dokumentacji sporządzonej przez skarżącą oraz wobec braku należytego uzasadnienia prawnego i faktycznego zaskarżonego rozstrzygnięcia i następnie błędne przyjęcie, iż:

- skarżąca prowadzi działalność produkcyjną, w tym działalność produkcyjną w zakresie materiałów budowalnych, podczas gdy skarżąca jedynie wykonuje roboty budowalne, dlatego wprowadzenie produkcji płotów betonowych nie jest wprowadzeniem kolejnego produktu w już wytwarzanej gamie, lecz zupełnie nowym rodzajem działalności podejmowanym przez skarżącą, skarżąca dotychczas prowadziła tylko wykonawstwo robót budowlanych;

- zakup kompleksowego wyposażenia linii produkcyjnej wraz z przystosowaniem budynku do prowadzenia produkcji płotów betonowych nie stanowi dywersyfikacji źródeł przychodu, podczas gdy ze stanu rzeczy prezentowanego we wniosku jednoznacznie wynika, iż projekt w tym zakresie wprowadzi w działalności gospodarczej skarżącej nowe źródło przychodu (skarżąca nie prowadzi działalności wytwórczej);

- zakup kompleksowego wyposażenia linii produkcyjnej wraz z przystosowaniem budynku do prowadzenia produkcji, a następczo możliwość produkcji i sprzedaży płotów betonowych nie zmniejszy negatywnych skutków epidemii C0V1D- 19 dla skarżącej (podczas gdy jest to nowe źródło przychodów niezależne i niezwiązane z budową basenów kąpieliskowych, czym zajmuje się w dotychczasowej działalności skarżąca);

- uznanie, iż skarżąca nie dysponuje środkami własnymi na partycypację w kosztach inwestycji oraz uznanie, iż środki z kredytu w rachunku bieżącym nie stanowią środków własnych skarżącej.

2/ naruszenie zasad oceny kryteriów zwartych w Regulaminie poprzez błędne uznanie, iż wniosek nie spełnił kryterium wpisywania się projektu we właściwy typ projektu; kryterium wykonalności finansowej projektu oraz kryterium związku pomiędzy zidentyfikowanymi rozwiązać/zaspokoić oraz produktami i rezultatami projektu;

3/ naruszenie art. 37 ust. 1 i art. 41 ust. 2 pkt 7a ustawy wdrożeniowej w zw. § 15 ust. 4 i 7 Regulaminu i załącznikiem nr 2 do Regulaminu poprzez nieokreślenie w sposób wystarczająco przejrzysty treści, które powinna zamieścić skarżąca we wniosku (założeń i prognoz finansowych), a następnie braku wezwania skarżącej do przedłożenia stosownych wyliczeń w drodze sanowania złożonego wniosku;

4/ naruszenie art. 37 ust. 1 i art. 41 ust. 2 pkt 7a Ustawy w zw. § 15 ust. 4 i 7 Regulaminu i załącznikiem nr 2 do Regulaminu poprzez nieokreślenie w sposób wystarczająco przejrzysty treści, które powinna zamieścić Skarżąca we wniosku (dokumenty potwierdzające posiadanie środków własnych na partycypację skarżącej w realizację projektu), a następnie braku wezwania skarżącej do przedłożenia dokumentów potwierdzających tą okoliczność.

W oparciu o wskazane zarzuty strona wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez instytucję pośredniczącą, a także zasądzenie od organu skarżonego na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Centrum Obsługi Przedsiębiorcy w [...] wniosło o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej oraz dopuszczenie dowodów z dokumentów opisanych w uzasadnieniu pisma na okoliczności tam wskazane.

W piśmie procesowym z 2 listopada 2021 r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał zarzuty skargi i odniósł sie do argumentacji organu przedstawionej w odpowiedzi na skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W myśl art. 3 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do takich przepisów szczególnych zalicza się m.in. ustawę z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 818 ze zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa), która określa m.in. sposób wyboru projektów do dofinansowania oraz procedurę odwoławczą w sprawach dotyczących oceny projektów finansowanych ze środków regionalnego programu operacyjnego. Jedynie w zakresie nieuregulowanym w tej ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy p.p.s.a. z wyłączeniami, o których mowa w art. 64 ustawy wdrożeniowej.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia w tym w przypadku o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a.

Skarga jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 58 ust. 1 albo ust. 4 pkt 2, art. 59 albo art. 66 ust. 2 pkt 1 /.../ wraz z kompletną dokumentacją w sprawie bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarga podlega wpisowi stałemu (art. 61 ust. 2 ustawy wdrożeniowej). W wyniku rozpoznania skargi, sąd może stosownie do art. 61 ust 8 ustawy wdrożeniowej: 1/ uwzględnić skargę stwierdzając, że: a/ ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b/ pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję zarządzającą lub pośredniczącą; 2/ oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3/ umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe.

Należy podkreślić, że w ustawie wdrożeniowej, ustawodawca inaczej niż w p.p.s.a., nie wskazał, że naruszenie prawa to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ocena projektu jest przeprowadzona w sposób naruszający prawo w stopniu mającym istotny wpływ na wynik oceny, kiedy naruszono system realizacji programu operacyjnego zawierający warunki i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji programów operacyjnych, obejmujące w szczególności zarządzanie, monitorowanie, sprawozdawczość, kontrolę i ewaluację oraz sposób koordynacji działań podejmowanych przez instytucje (por. wyrok NSA z dnia 30 listopada 2018 r., sygn. akt I GSK 3139/18).

Ocena projektu jest przeprowadzona w sposób naruszający prawo w stopniu mającym istotny wpływ na wynik oceny, kiedy naruszono ogłoszone w trybie art. 40 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, informacje o konkursie, regulamin konkursu, w tym kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia (art. 41 ust. 2 ustawy wdrożeniowej), jak również zasady normatywne określone w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Zgodnie z tym przepisem, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest natomiast z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru (por. wyroki NSA z dnia 4 sierpnia 2016 r., sygn. akt II GSK 3435/16, z dnia 3 lutego 2017 r., sygn. akt II GSK 1/17 i z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 339/17, dostępne na orzeczenia.nsa.gov.pl). Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup, czy rodzajów wnioskodawców lub projektów (por. J. Jaśkiewicz "Komentarz do art. 37 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowania w perspektywie finansowej 2014 - 2020"). Zasada równego dostępu do pomocy nakłada na instytucje odpowiedzialne za realizację zadań polityki rozwoju obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz formułuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich. Naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej zachodzi wówczas, kiedy konkurs nie został przeprowadzony w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny zapewniający stronie równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania.

Zgodnie z art. 37 ust. 2 ustawy wdrożeniowej, projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru.

W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, doszło do naruszenia art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, gdyż ocena projektu została przeprowadzona z naruszeniem wymogu rzetelności i przejrzystości. Przede wszystkim organ uznał, że projekt nie spełnia kryterium merytorycznego dopuszczającego nr 1 "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu", oceniając te cechy projektu wnioskodawcy, które nie powinny podlegać ocenie przy tym kryterium. Naruszono tym samym zasady oceny ustalone w Regulaminie konkursu.

W myśl art. 39 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, w trybie konkursowym wniosek o dofinansowanie projektu jest składany w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję.

Konkurs jest postępowaniem służącym wybraniu do dofinansowania projektów, które spełniły kryteria wyboru projektów albo spełniły kryteria wyboru projektów i:

1/ uzyskały wymaganą liczbę punktów albo

2/ uzyskały kolejno największą liczbę punktów, w przypadku gdy kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w konkursie nie wystarcza na objęcie dofinansowaniem wszystkich projektów, o których mowa w pkt 1 .

Zgodnie z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza konkurs na podstawie określonego przez siebie regulaminu. Regulamin konkursu określa m.in. przedmiot konkursu, w tym typy projektów podlegających dofinansowaniu, formę konkursu, termin, miejsce i formę składania wniosków o dofinansowanie projektu i sposób uzupełniania w nich braków formalnych oraz poprawiania w nich oczywistych omyłek, wzór wniosku o dofinansowanie projektu, wzór umowy o dofinansowanie projektu, kryteria wyboru projektów wraz z podaniem ich znaczenia, maksymalny dopuszczalny poziom dofinansowania projektu lub maksymalną dopuszczalną kwotę dofinansowania projektu, formę i sposób udzielania wnioskodawcy wyjaśnień w kwestiach dotyczących konkursu, środki odwoławcze przysługujące wnioskodawcy oraz instytucje właściwe do ich rozpatrzenia.

Oceny spełnienia kryteriów wyboru projektów przez projekty uczestniczące w konkursie dokonuje komisja oceny projektów (art. 44 ust. 1 ustawy wdrożeniowej), zaś rzeczą właściwej instytucji jest rozstrzygnąć konkurs (art. 46 ust. 1 ustawy wdrożeniowej). Właściwa instytucja powołuje komisję oceny projektów oraz określa regulamin jej pracy. W jej skład wchodzą pracownicy właściwej instytucji i mogą też wchodzić eksperci, o których mowa w art. 68 a ust. 1 i pracownicy tymczasowi ( art. 44 ust. 3 ustawy). Co do pracowników wchodzących w skład KOP ustawa w art. 44 ust. 4 formułuje wymóg, aby byli to pracownicy, którzy mają wiedzę, umiejętności, doświadczenie lub wymagane uprawnienia w dziedzinie objętej programem operacyjnym, w ramach której jest dokonywany wybór projektu.

Na wstępie rozważań należy podkreślić, że przystępując do konkursu, strona skarżąca zaakceptowała jego zasady. Kwestia natomiast prawidłowości zapisów Regulaminu konkursu nie może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Kontrola dokonywana przez sąd obejmuje zbadanie, czy w toku oceny projektu nie doszło do naruszenia przez organ zasad oceny wynikających m.in. z ustawy wdrożeniowej, SZOOP oraz Regulaminu konkursu. Nie mieści się natomiast w kompetencji sądu dokonywanie oceny zgodności zapisów Regulaminu konkursu z treścią innych przepisów prawa. Dokumentację konkursową, tak jak podkreślał organ, należy odczytywać kompleksowo, jako całość. Spełnienie natomiast kryteriów oceny projektu musi wynikać wprost z dokumentacji aplikacyjnej wnioskodawcy, tj. powinno znajdować potwierdzenie we wniosku o dofinansowanie wraz z wymaganymi załącznikami, ponieważ na tej podstawie dokonuje się oceny faktycznego spełnienia wymogów konkursu.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest informacja COP w [...] z dnia 15 lipca 2021 r. o nieuwzględnieniu protestu strony skarżącej od etapu oceny merytorycznej projektu pn. "Zakup specjalistycznych maszyn do rozwinięcia działalności firmy [...] D. L." oznaczonego numerem wniosku o dofinansowanie: [...], złożonego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014 – 2020, Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka, Działania II.3: Zwiększenie konkurencyjności MŚP, Poddziałania II.3.1: Innowacje w MŚP, Typ projektu 3: Wsparcie MŚP negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID-19 nr konkursu RPLD.02.03.01-IP.02-10.070/20.

W rozpoznawanej sprawie procedura odwoławcza została wyczerpana. Strona skarżąca po otrzymaniu informacji z dnia 9 listopada 2020 r. o negatywnej ocenie merytorycznej złożonego wniosku, w terminie przewidzianym ustawą złożyła protest, który nie został uwzględniony. W ustawowym terminie 14 dni strona złożyła również skargę do WSA w Łodzi, która zawierała kompletną dokumentację, jakiej wymaga art. 61 ust. 3 i 4 ustawy wdrożeniowej.

Powyższe oznacza, że możliwe jest dokonanie merytorycznej oceny wniesionej skargi.

Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z § 5 ust. 1 Regulaminu konkursu, przedmiotem konkursu jest wybór do dofinansowania projektów, które w największym stopniu przyczynią się do osiągnięcia celu określonego dla Działania II.3: Zwiększenie konkurencyjności MŚP w ramach Osi priorytetowej II: Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka RPO WŁ 2014-2020. Celem działania jest wsparcie przedsiębiorców negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID-19.

W § 5 ust. 2 Regulaminu konkursu określono typy projektów podlegające dofinansowaniu i typem projektu podlegającym dofinansowaniu jest wsparcie MŚP negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID-19. Regulamin przewiduje, że pomoc udzielana jest mikroprzedsiębiorcom, małym i średnim przedsiębiorcom na cele inwestycyjne lub obrotowe, nakierowane na łagodzenie skutków wystąpienia pandemii COVID-19 (§ 5 ust. 3 Regulaminu konkursu). Regulamin Konkursu nr RPLD.02.03.01-IP.02-10-070/20 stanowiący załącznik do Uchwały Nr 536/20 Zarządu Województwa [...] z dnia 9 czerwca 2020 r. na wstępie zawiera wprowadzenie, które rozpoczyna się następująco: "Niniejszy konkurs kierowany jest do mikro, małych i średnich przedsiębiorstw negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID-19. Konkurs kierowany jest głównie do przedsiębiorców zainteresowanych szeroko rozumianym przeprofilowaniem prowadzonej działalności lub zupełną zmianą branży, w której działają. Konkurs jest również kierowany do przedsiębiorców, którzy muszą wprowadzić zmiany w prowadzonej działalności wymuszone wystąpieniem epidemii COVID-19. Dodatkowo realizacja projektu powinna przyczyniać się do utrzymania miejsc pracy u Wnioskodawcy /.../".

We wprowadzeniu stwierdzono także, że kluczowymi aspektami projektów, podlegającymi ocenie jest zakres merytoryczny (w tym zgodność z typem projektu i związku pomiędzy zidentyfikowanymi problemami/potrzebami a działaniami mającymi je rozwiązać/zaspokoić oraz produktami i rezultatami projektu), wykonalność finansowa, przygotowanie do realizacji oraz poziom innowacyjności wdrażanego rozwiązania. Wprowadzenie przewidywało, że na etapie weryfikacji warunków formalnych,

a także w trakcie oceny wybranych kryteriów formalnych i merytorycznych możliwa jest poprawa wniosku o dofinansowanie, w zakresie określonym w Regulaminie.

Projekt musiał być realizowany w granicach administracyjnych województwa [...], a wnioskodawca musi posiadać siedzibę lub oddział, bądź –w przypadku osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą - stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej lub dodatkowe stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej na terenie województwa ł. (§ 5 ust. 4 Regulaminu konkursu).

Stosownie do treści § 13 ust. 1 i 2 Regulaminu konkursu, projekt złożony w konkursie przez wnioskodawcę podlegał ocenie przeprowadzonej przez KOP na podstawie kryteriów wyborów projektu, stanowiących Załącznik nr 3 do niniejszego Regulaminu. Komisję Oceny Projektów powołuje Dyrektor IP lub jego Zastępca i określa regulamin pracy KOP. W skład KOP wchodzą pracownicy IP i eksperci, o których mowa w art. 68a ustawy wdrożeniowej.

Regulamin przewidywał, że ocena projektu składa się z etapu oceny formalnej i oceny merytorycznej (§ 13 ust. 2 Regulaminu konkursu). Ocena projektu przeprowadzana jest na podstawie informacji przedstawionych we wniosku o dofinansowanie, udzielonych przez wnioskodawcę lub pozyskanych przez IP na temat wniosku o dofinansowanie lub wnioskodawcy (§ 13 ust. 4 Regulaminu konkursu).

W niniejszej sprawie projekt został pozytywnie oceniony pod względem spełnienia kryteriów oceny formalnej i został przekazany do oceny merytorycznej. Ocena merytoryczna projektu zgodnie z § 15 ust. 1 Regulaminu konkursu ma na celu weryfikację wniosku o dofinansowanie na podstawie kryteriów merytorycznych wskazanych w Załączniku nr 3 do Regulaminu konkursu. Ocena merytoryczna dokonywana jest pod względem spełnienia kryteriów merytorycznych dostępu (z przypisanymi wartościami logicznymi Tak/Nie/Nie dotyczy) i punktowych (§ 15 ust. 2 Regulaminu konkursu). Zgodnie z § 15 ust. 4 Regulaminu konkursu, w ramach kryteriów merytorycznych dostępu nr 1, 3, 4, 5, 6 i 7 istniała możliwość poprawienia wniosku o dofinansowanie w zakresie wynikającym z rekomendacji członków KOP, sformułowanych w procesie oceny. W takim przypadku Instytucja Pośrednicząca (IP) informuje wnioskodawcę o konieczności dokonania poprawy wniosku oraz wyznacza termin 14 dni na jej dokonanie, licząc od dnia następującego po dniu wysłania wezwania. Wniosek jest kierowany do poprawy tylko w przypadku spełnienia wszystkich pozostałych kryteriów merytorycznych dostępu Regulamin w § 15 ust. 8 przewidywał, że poprawa kryterium merytorycznego dostępu 1 wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu jest możliwa w następującym zakresie:

a/ dokumentów i informacji o spadku sprzedaży towarów i usług w rozumieniu art. 15g ust. 9 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz. U. poz. 374 ze zm.).

b/ dokumentów i informacji potwierdzających negatywną sytuację przedsiębiorcy spowodowaną pandemią COVID-19.

Paragraf 15 ust. 9, 10, 11, 12, 13 i 14 Regulaminu określa w jakim zakresie możliwa była poprawa pozostałych kryteriów merytorycznych dostępu.

Stosownie do treści § 15 ust. 15 Regulaminu konkursu, niespełnienie przez projekt któregokolwiek z kryteriów merytorycznych dostępu nr 1-7 powoduje, że projekt nie podlega ocenie na podstawie kryteriów merytorycznych punktowych i uzyskuje ocenę negatywną. Taką negatywną ocenę z powodu niespełnienia kryteriów merytorycznych dostępu nr 1, 3, 4, 6 i 7 uzyskał projekt złożony przez skarżącą.

Regulamin Pracy Komisji Oceny Projektów został przyjęty przez Zastępcę Dyrektora COP w dniu 23 lipca 2020 r. w związku z rozpoczęciem oceny wniosków o dofinansowanie projektów w ramach konkursu nr RPLD.02.03.01-IP.02-10-070/20.

Zgodnie z zapisami zawartymi w Regulaminie Pracy KOP w Rozdziale 4 - sposób pracy i podejmowania decyzji przez członków KOP, ocena projektów dokonywana jest z przestrzeganiem zasad poufności dokumentacji oraz informacji o przebiegu i wynikach oceny, sumienności, sprawności, rzetelności, niezależności i bezstronności członków KOP, pisemności przebiegu oceny projektów. Przed przystąpieniem do oceny projektów, każdy członek KOP biorący udział w ocenie składa deklarację poufności oraz oświadczenie o bezstronności. Oświadczenia wszystkich osób biorących udział w ocenie projektu, którego dotyczy skarga, pracowników i ekspertów zostały załączone przez organ do akt sprawy.

Ocena projektów dokonywana jest w przypadku oceny merytorycznej przez co najmniej dwóch członów KOP na zasadzie konsensusu, co oznacza, że wszyscy członkowie KOP wypełniają jedną wspólną kartę oceny. Jak wskazano w Podrozdziale 5.2 – Ocena merytoryczna projektu, Regulaminu Pracy Komisji Oceny Projektów ocena merytoryczna dokonywana jest przez dwóch członków KOP – pracownika IOK oraz eksperta, wyznaczonych przez przewodniczącego KOP. Dobór ekspertów do oceny merytorycznej spośród kandydatów na ekspertów prowadzony jest sposób uznaniowy, z możliwością wyznaczania osób dysponujących odpowiednim doświadczeniem lub specyficzną wiedzą. Ponadto dobór ekspertów IOK do oceny merytorycznej uzależniony jest również od dostępności eksperta do podjęcia wykonania usługi w okresie przewidzianym w Regulaminie konkursu odnośnie zakończenia konkursu. Dobór pracowników IOK do oceny merytorycznej prowadzony jest w sposób losowy. W świetle przedstawionych przez organ dokumentów, strona formalna przeprowadzonej oceny nie budzi wątpliwości i zastrzeżeń.

W niniejszej sprawie w wyniku oceny merytorycznej wniosek o dofinansowanie został negatywnie oceniony pod względem zgodności z kryteriami merytorycznymi dostępu nr 1, 3, 4, 6 i 7, tj. "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu", "Wykonalność finansowa projektu", "Kwalifikowalność kosztów w projekcie oraz ich zasadność i adekwatność", "Realność wskaźników", "Związek pomiędzy zidentyfikowanymi problemami/potrzebami, a działaniami mającymi je rozwiązać/zaspokoić oraz produktami i rezultatami projektu". Kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie, o podstawowym znaczeniu jest przede wszystkim prawidłowość oceny kryterium merytorycznego dostępu nr 1 "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu" jak również pozostającego z nim w ścisłym związku kryterium merytorycznego nr 7 "Związek pomiędzy zdefiniowanymi problemami/potrzebami, a działaniami mającymi je rozwiązać/zaspokoić oraz produktami i rezultatami projektu". Prawidłowość oceny spełniania lub nie przez projekt kryterium merytorycznego dostępu nr 1 determinowała bowiem w istocie wyniki oceny spełniania przez projekt pozostałych kryteriów merytorycznych dostępu. Pozostałe kryteria merytoryczne uznane zostały bowiem za niespełnione bądź nienadające się do poprawy jedynie z powodu niespełnienia przez projekt kryterium nr 1. Opis kryteriów merytorycznych i sposób oceny kryteriów zawarte zostały w Załączniku nr 3 do Regulaminu tego konkursu.

Odnosząc się do negatywnej oceny kryterium merytorycznego nr 1 "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu" należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie Załącznikiem nr 3 do Regulaminu konkursu, w ramach przedmiotowego kryterium ocenie podlegać miało, czy projekt dotyczy wsparcia inwestycji w MŚP negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID-19. W opisie tego kryterium podano, że, przez MŚP negatywnie dotknięte skutkami epidemii COVID-19 należy rozumieć przedsiębiorstwa będące w trudnej sytuacji finansowej w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r. o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2. Ocena, czy MŚP są dotknięte negatywnie skutkami epidemii COVID-19 miała zostać dokonana na podstawie dokumentów księgowych potwierdzających spadek obrotów, wzrost zapasów, dokumentów księgowych lub umów potwierdzających zerwanie łańcucha dostaw, dokumentów księgowych lub innych dokumentów potwierdzających zerwanie/rozwiązanie współpracy z dotychczasowymi partnerami finansowymi i klientami lub innych dokumentów wskazujących negatywne skutki dla przedsiębiorstwa w skutek epidemii COVID-19.

Przy dokonaniu oceny należało także wziąć pod uwagę uzasadnienie spadku obrotów i innych negatywnych zdarzeń dla przedsiębiorcy wyłącznie skutkami epidemii COVID-19 oraz wpływu planowanej inwestycji na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19.

Dokonując oceny projektu w ramach kryterium merytorycznego dostępu nr 1 oceniający stwierdzili, że wnioskodawca jest firmą ogólnobudowlaną, świadczącą kompleksowe usługi budownictwa, począwszy od modernizacji i remontów, a skończywszy na budowie nowych obiektów. Dzięki wykwalifikowanej kadrze pracowniczej oraz odpowiedniemu zapleczu sprzętowemu firma zyskała miano solidnej firmy świadczącej usługi na najwyższym poziomie. Działalność prowadzona jest od roku 2018. Przez tak krótki czas udało się już zdobyć ogromne zaufanie klientów. Zgodnie z informacjami podanymi w pkt B.3 wniosku o dofinansowanie w wyniku epidemii COVID-19 nastąpił spadek obrotów z poziomu 625 985.27 zł w miesiącach marzec-kwiecień 2019 do 108 532,00 PLN w porównaniu do analogicznych miesięcy w roku 2020. Wnioskodawca prowadzi działalność w zakresie kompleksowych usług budowlanych. Wnioskodawca argumentuje spadek obrotów faktem, iż z uwagi na epidemię i całkowite zamknięcie obiektów hotelowych, te odwołały szereg zakontraktowanych już zleceń, jak i ograniczały zamówienia. Z informacji przedstawionych w części E wniosku wynika, że wnioskodawca zamierza dalej prowadzić działalność w branży budowalnej, rozszerzając ją jedynie o produkcję i sprzedaż ogrodzeń betonowych. Nie zmieni się także wiodące PKD działalności, gdyż, jako PKD projektu wskazano PKD 43.39.Z Wykonywanie pozostałych robót budowlanych wykończeniowych. W dalszym ciągu sprzedawany więc będzie asortyment poddany tym samym zagrożeniom, które przyczyniły się do obecnego spadku sprzedaży, tj. ograniczenia w inwestycjach budowlanych. Oceniający stwierdzili, że projekt nie doprowadzi więc do trwałego podniesienia odporności i zdolności do przeciwdziałania COVID-19. Oceniający podali dalej, że konkurs kierowany jest do przedsiębiorców, którzy muszą wprowadzić zmiany w prowadzonej działalności wymuszone wystąpieniem epidemii COVID-19. Zmiana polegająca jedynie na wdrożeniu nowego wyrobu w ramach aktualnej działalności przez zakup środków trwałych wg oceniających nie wpisuje się w typ projektu, uznając kryterium nr 1 za niespełnione.

Mając na uwadze przedstawione powyżej ocenę, w zaskarżonej informacji COP w [...] podzieliło ją w całości uznając, że kryterium merytoryczne dostępu nr 1 "Wpisywanie się projektu we właściwy typ projektu" nie zostało spełnione.

W niniejszej sprawie instytucja pośrednicząca nie kwestionuje faktu, że strona skarżąca wykazała, iż została dotknięta negatywnymi skutkami pandemii poprzez spadek obrotów, stwierdzając jednak, że planowane wydatki nie zmniejszą negatywnych skutków epidemii COVID-19, a zatem nie wpłyną na przezwyciężenie zdiagnozowanych problemów na wypadek gdyby miały powtórnie wystąpić. Organ wskazał, że celem projektu winno być znalezienie rozwiązania na trudności, które dotknęły wnioskodawcę w okresie pandemii, a które mogą wystąpić ponownie. Tymczasem - zdaniem organu - wnioskodawca nie wykazał, iż zaplanowana inwestycja będzie miała wpływ na polepszenie jego sytuacji ekonomicznej oraz że uchroni firmę na okoliczność wprowadzenia ponownego reżimu gospodarczego. Organ podtrzymując stanowisko oceniających nie zgodził się ze stroną skarżącą, że opisane w projekcie przedsięwzięcie, polegające na wprowadzeniu do produkcji nowego produktu, jest rozwiązaniem wpisującym się w cele i idee konkursu. Wskazał, że kluczowe znaczenie przedłożenie dokumentów potwierdzających wpływ epidemii na sytuację finansową wnioskodawcy jak również przedstawione we wniosku uzasadnienie wystąpienia negatywnych dla przedsiębiorcy skutków spowodowanych wyłącznie wystąpieniem pandemii, a także opis potrzeby realizacji projektu, z którego w sposób niebudzący żadnych wątpliwości powinno wynikać, iż realizacja projektu wpłynie na poprawę sytuacji przedsiębiorcy dotkniętego negatywnymi skutkami wystąpienia COA/ID-19 i potencjalnie zapobiegnie jego likwidacji lub zmniejszeniu zatrudnienia w tym przedsiębiorstwie.

Organ uznał, że projekt skarżącej dotyczy prowadzonej już przez wnioskodawcę działalności, a zaplanowana w ramach niniejszego projektu inwestycja, mając na uwadze zapisy wniosku, łączy się przede wszystkim ze wzrostem konkurencyjności przedsiębiorstwa, jego dalszym rozwojem oraz udoskonaleniem i poszerzeniem oferty. W ocenie organu nie wiadomo, jak wskazane przez stronę przedsięwzięcie miałoby wpłynąć na wzrost sprzedaży, a przede wszystkim na zniwelowanie negatywnych skutków COVID-19 w sytuacji zdarzeń, jakie wnioskodawca podał w pkt B.3 i które to, według wnioskodawcy, wpłynęły na spadek obrotów w przedsiębiorstwie. Zaprezentowane we wniosku rozwiązania są przede wszystkim typowym działaniem inwestycyjnym, polegającym na inwestycji w środki trwałe służące dalszemu rozwojowi dotychczasowej działalności. Organ stwierdził, że powyższe potwierdzają zapisy w pkt. E.1 wniosku, z których wprost wynika, co przede wszystkim jest celem projektu. Organ zaznaczył jednocześnie, że analizując zapisy wniosku przedmiotowy projekt polega przede wszystkim na zakupie sprzętu i urządzeń zaliczanych do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Realizacja projektu służyć będzie dywersyfikacji portfolia produktowego i wprowadzeniu do praktyki rynku produktów z sektora budowlanego. W rezultacie w wyniku realizacji projektu dojdzie do więc do rozszerzenia asortymentu. Organ zaznaczył, iż w ramach projektu wnioskodawca zaplanował typowe działania inwestycyjne, służące wyłącznie rozwojowi jego przedsiębiorstwa. Tymczasem przedmiotowy konkurs nie jest typowym konkursem inwestycyjnym, w ramach którego finansowanie są projekty polegające na poszerzeniu dotychczas świadczonych usług, wdrażaniu innowacyjnych rozwiązań, zmianach organizacyjnych w przedsiębiorstwie, etc. W rozpatrywanym przypadku nie wiadomo bowiem, w jaki sposób dywersyfikacja profilu działalności i wdrożenie do praktyki rynku nowych produktów, miałyby wpłynąć na zniwelowanie negatywnych skutków wystąpienia epidemii COVID -19. Z powyższych przyczyn, organ nie uznał zaproponowanej we wniosku inwestycji za rozwiązanie służące niwelowaniu negatywnych skutków pandemii, stwierdzając, iż realizacja projektu ma na celu nie tyle wyjście z trudnej sytuacji finansowej, co odpowiedź na potrzeby rynku. Wskazane we wniosku czynniki/potrzeby nie są bowiem skutkami epidemii COVID-19, lecz wynikająm.in. z dotychczasowego sposobu prowadzenia działalności i chęci dalszego jej rozwoju. Z zapisów wniosku nie wynika także, że realizacja projektu jest dla wnioskodawcy warunkiem koniecznym utrzymania się na rynku, a planowana inwestycja będzie w stanie kryzysu (analogicznego do epidemii) ratunkiem ekonomicznym.

W ocenie Sądu przytoczona argumentacja, mająca przemawiać za przyjęciem, że projekt strony skarżącej nie spełnia kryterium nr 1 nie odpowiada wymogom wskazanym w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej. Nakaz przeprowadzenia wyboru projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oznacza m.in. obowiązek dokonywania ich oceny zgodnie z opisem kryteriów zawartych w załączniku nr 3. Nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której ocena projektu w ramach danego kryterium dopuszczającego odwołuje się do wymogów, których dane kryterium w swoim opisie nie zawiera. W szczególności zaś nie można zaakceptować sytuacji, w której kryteria te są de facto formułowane (doprecyzowywane) dopiero na etapie oceny, a więc z natury rzeczy nie mogły być znane wnioskodawcy podczas przygotowywania projektu i składania wniosku, a taka sytuacja miała miejsce w niniejszym przypadku.

Należy zwrócić uwagę, iż ze sposobu oceny kryterium nr 1, zawartego w załączniku nr 3 do Regulaminu konkursu wynika, że w ramach przedmiotowego kryterium ocenie podlega, czy projekt dotyczy wsparcia inwestycji w MŚP negatywnie dotkniętych skutkami epidemii COVID-19, a ocena ta dokonywana jest m.in. na podstawie dokumentów księgowych potwierdzających spadek obrotów, wzrost zapasów, dokumentów księgowych lub umów potwierdzających zerwanie łańcucha dostaw, itp. Przy dokonaniu oceny należy także wziąć pod uwagę uzasadnienie spadku obrotów i innych negatywnych zdarzeń dla przedsiębiorcy wyłącznie skutkami epidemii COVID-19 oraz wpływu planowanej inwestycji na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19. Aby spełnić powyższe kryterium wnioskodawca był więc zobowiązany do wykazania, że projekt dotyczy wsparcia inwestycji w firmie (MŚP) negatywnie dotkniętej skutkami epidemii COVID-19 oraz przedstawienia dokumentów potwierdzających trudną sytuację finansową przedsiębiorstwa spowodowaną wyłącznie negatywnymi skutkami epidemii COVID-19 i wyjaśnienia, aby na etapie oceny merytorycznej kryterium dostępu możliwe było zweryfikowanie, jak planowana w ramach projektu inwestycja wpłynie na zmniejszenie wpływu negatywnych skutków epidemii COVID-19.

W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca wykazała, że została negatywnie dotknięta skutkami pandemii, czego zresztą Instytucja Pośrednicząca nie neguje, a także opisała, w jaki sposób planowana inwestycja ma wpłynąć na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19. We wniosku o dofinansowanie wyjaśniono, że strona planuje dywersyfikację działalności poprzez wprowadzenie do oferty zupełnie nowego produktu, który dotąd nie znajdował się w ofercie firmy – płotów betonowych. Realizacja projektu pozwoli na dywersyfikację źródeł przychodów, co z kolei jest bardzo korzystne ze względu na obecne funkcjonowanie w jednej branży – jak widać po wynikach, bardzo wrażliwej na koniunkturę. Projekt pozwoli na uruchomienie zupełnie niezależnej branży produkcyjnej, co będzie zabezpieczeniem na przyszłość dla firmy. Wnioskodawca wskazał, że dywersyfikacja działalności będzie sposobem walki ze skutkami koronawirusa – zarówno próbą odrobienia strat, które już wystąpiły, jak i ewentualnymi przyszłymi skutkami, którymi mogą być ograniczenie inwestycji przez inwestorów, zmniejszenie liczby przetargów. Wprowadzenie zupełnie nowych produktów do oferty pozwoli na zmniejszenie ryzyka prowadzenia działalności. W pkt E.2 dotyczącym opisu produktu lub usługi wnioskodawca wskazał, że firma planuje do wprowadzenia do oferty odporne na uszkodzenia i estetyczne systemy ogrodzeniowe – ogrodzenia betonowe. Planowane jest wdrożenie różnego rodzaju wzornictwa, co pozwoli zainteresowanym klientom wybór wzoru, który najbardziej jest zbliżony do jego gustu i oczekiwań. W sposób szczegółowy wnioskodawca przeprowadził również w pkt E.3 analizę klientów, rynku i konkurencji, w pkt E.4 opisał zapotrzebowanie na rezultaty projektu, w pkt E.5 plan marketingowy oraz w pkt E.6 dotyczącym zastosowania technologii informacyjno – komunikacyjnych, wskazał, że w ramach projektu założono zakup profesjonalnego oprogramowania do projektowania wyrobów, które będzie miało charakter inżynierski, dzięki czemu możliwe będzie dokładne dopasowanie produktu do wymagań klienta, jak i samodzielne projektowanie nowych wyrobów.

Strona opisała więc w sposób logiczny i spójny, jak zamierza przeznaczyć planowaną kwotę dofinansowania, w jakim zakresie planuje poszerzyć działalność o całkiem nowy produkt i dodatkowe usługi, a w rezultacie jaki ma plan na zmniejszenie negatywnych skutków pandemii.

Instytucja Pośrednicząca nie oceniła jednak projektu zgodnie ze sposobem oceny kryterium nr 1 określonym w załączniku nr 3 do Regulaminu konkursu, lecz dokonała takiej oceny w oparciu o wymogi niewymienione w tym załączniku. Ocena ekspertów i instytucji pośredniczącej sprowadza się bowiem do tego, że projekt strony skarżącej nie zabezpiecza firmy wnioskodawców przed likwidacją w sytuacji kolejnych obostrzeń związanych z ewentualną przyszła pandemią. Zdaniem ekspertów celem konkursu nie jest rozwój firmy, ale likwidacja skutków pandemii oraz zabezpieczenie firmy w razie wystąpienia kolejnej epidemii COVID-19 w przyszłości.

Odnośnie wpływu projektu na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii COVID-19 to - jak o tym była już mowa we wcześniejszych rozważaniach - strona skarżąca wskazała, w jaki sposób projekt wpłynie na zmniejszenie tych skutków poprzez dywersyfikację działalności oraz świadczonych usług, poszerzenie grona odbiorców, a przez to zwiększenie obrotów firmy i wzrost przychodów, upatrując tych skutków jako następstwo rozpoczęcia działalności produkcyjnej i wprowadzenia do oferty nowego produktu w postaci ogrodzeń betonowych, co jak słusznie podkreśla strona skarżąca, spowoduje dywersyfikację prowadzonej przez firmę działalności, dotychczas wykonującej jedynie usługi w zakresie prac budowlanych (wykonawstwo basenów kąpielowych). Jeżeli natomiast chodzi o to, czy projekt zabezpieczy firmę przed likwidacją w razie kolejnej pandemii, to taki wymóg w ogóle nie wynika ze "sposobu oceny kryterium nr 1" zawartego w załączniku nr 3 do Regulaminu konkursu. W sytuacji gdy wymóg taki nie jest zawarty w Regulaminie konkursu, to nie może być on przyczyną negatywnej oceny spełnienia kryterium nr 1.

W ramach kryterium nr 1, zgodnie z opisem, sposobu jego oceny zawartym w załączniku nr 3, weryfikacji nie podlega kwestia szeroko rozumianego przeprofilowania prowadzonej działalności gospodarczej lub zmiany branży, jak również konieczność wprowadzenia zmiany w prowadzonej działalności wymuszonej wystąpieniem epidemii COVID-19. Sformułowania takie znajdują się we Wprowadzeniu do Regulaminu konkursu, gdzie określono do kogo adresowany jest konkurs (głównie do przedsiębiorców zainteresowanych szeroko rozumianym przeprofilowaniem prowadzonej działalności lub zupełną zmianą branży, a także do przedsiębiorców, którzy muszą wprowadzić zmiany w prowadzonej działalności gospodarczej wymuszone wystąpieniem epidemii COVID-19). Przede wszystkim należy podnieść, że wymienione sformułowania, jako że zawarto je we Wprowadzeniu do Regulaminu konkursu, nie mogły być przedmiotem oceny kryterium merytorycznego nr 1, które takich wymogów w załączniku nr 3 do Regulaminu nie zawierało. Wymogi określone we Wprowadzeniu do Regulaminu konkursu nie są ostre i precyzyjne. Ocena, czy projekt strony skarżącej spełnia te wymogi, a mianowicie czy dotyczy szeroko rozumianego przeprofilowania prowadzonej działalności gospodarczej lub zmiany branży, mogła i powinna być przedmiotem oceny merytorycznej na kolejnym etapie oceny, pod warunkiem, że spełnione zostałyby pozostałe kryteria dostępu. Nie było natomiast podstaw do uznania, że projekt nie wpisuje się we właściwy typ projektu, skoro projekt dotyczy wsparcia inwestycji w MŚP, jakim jest firma strony skarżącej, a oceniający nie mieli wątpliwości, że przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty potwierdzają trudną sytuację finansową przedsiębiorstwa spowodowaną wyłącznie negatywnymi skutkami epidemii COVID-19.

W ocenach ekspertów i w uzasadnieniu zaskarżonej informacji przewija się zarzut, że w razie wystąpienia ponownej pandemii projekt nie wpłynie na zniwelowanie strat związanych z pandemią, i że wnioskodawca pozostanie w takim samym stopniu wrażliwy na działania związanych z nią czynników. Eksperci i instytucja pośrednicząca podnoszą, że nie można stwierdzić, iż zdywersyfikowanie działalności firmy poprzez zakup wskazanych we wniosku urządzeń zapobiegnie negatywnym skutkom pandemii. Jednak należy zauważyć, że wymóg, aby przy ocenie spełniania kryterium dostępu nr 1 brać pod uwagę wpływ planowanej inwestycji na zmniejszenie negatywnych skutków epidemii, zawarty w załączniku nr 3 do Regulaminu konkursu, nie został w żaden sposób doprecyzowany. Brak jest w szczególności jakichkolwiek wymogów, aby wnioskodawca przedkładał dodatkowe analizy i prognozy finansowe, które miałyby dowodzić, iż realizacja powziętych zamierzeń wygeneruje określone przychody i zyski. Takiego wymagania nie ma też w instrukcji wypełniania wniosku. Tymczasem oczekiwanie przedstawienia przez wnioskodawcę konkretnych danych zostało sformułowane choćby w opinii z 25 lutego 2021 r. sporządzonej na skutek wniesionego protestu, choć formalnie brak ku temu stosownych podstaw w dokumentacji konkursowej. Co więcej, zarzuca się przedsiębiorcy, iż ten posługuje się ogólnikowymi opisami odnośnie do tego, iż projekt ma służyć zniwelowaniu negatywnego wpływu pandemii na kondycję firmy, ale jednocześnie sama ocena organu w tym zakresie opiera się na ogólnikach i polemice z wnioskodawcą, która nie bazuje na żadnych danych świadczących o tym, że rodzaj planowanych zamierzeń z całą pewnością nie przyczyni się do realizacji wspomnianego wyżej celu. Oznacza to zatem, że eksperci i instytucja pośrednicząca przy ocenie spełnienia kryterium dostępu nr 1 posłużyli się wymogami niewynikającymi z dokumentacji konkursowej. Świadczy to o tym, że ich ocena w zakresie spełnienia kryterium dostępu nr 1 nie została przeprowadzona w sposób przejrzysty i rzetelny. Nie można bowiem negatywnie ocenić spełnienia kryterium nr 1 w oparciu o wymagania nieujęte w dokumentacji konkursowej.

Strona skarżąca we wniosku o dofinansowanie (pkt E.1 i E.10) opisała, w jaki sposób projekt wpłynie na sytuację gospodarczą firmy, oraz w jaki sposób przyczyni się do polepszenia jej sytuacji. Podniesiono w szczególności, że realizacja projektu spowoduje wzrost konkurencyjności firmy i będzie przeciwdziałać skutkom kryzysu wywołanego pandemią, m.in. poprzez wprowadzenie do oferty firmy zupełnie nowego produktu – ogrodzeń betonowych. Wskazano również, że na skutek realizacji projektu sfinansowana zostanie cała linia technologiczna, a także projekt pozwoli na sfinansowanie specjalistycznego oprogramowania, systemu nadzoru wizualnego, oraz pompy ciepła. Dzięki temu możliwe będzie zdywersyfikowanie źródeł przychodów, co pozwoli firmie na zniwelowanie skutków epidemii oraz zabezpieczyć przed ewentualnym większym kryzysem gospodarczym w przyszłości. Ogólnie rzecz ujmując, realizacja projektu zwiększy przychody firmy, a tym samym zapewni lepszą jej rentowność, spowoduje uniknięcie redukcji zatrudnienia i doprowadzi do jej rozwoju.

Mając na uwadze wymienioną treść wniosku o dofinasowanie, nie można się zgodzić z oceną kryterium nr 7 zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej informacji. W uzasadnieniu tej informacji podniesiono, że wnioskodawca w dalszym ciągu będzie świadczył te same usługi i dokładnie tak samo będzie podatnym na sytuację gospodarczą. Organ stwierdził w zaskarżonej informacji (str. 7), że "realizacja projektu służyć będzie dywersyfikacji portfolia produktowego (...) w rezultacie w wyniku realizacji projektu dojdzie więc do rozszerzenia asortymentu". Takie stwierdzenie całkowicie pomija zapisy projektu oraz argumentację przedstawioną przez skarżącą w proteście, iż wnioskodawca jedynie wykonuje usługi budowlane (nie prowadzi działalności wytwórczej), dlatego uruchomienie produkcji płotów betonowych nie może być wprowadzeniem kolejnego produktu do już wytwarzanego asortymentu, lecz całkowicie nowym rodzajem działalności podejmowanym przez stronę.

IP stwierdziła również, że nie można uznać, iż planowana inwestycja umożliwi wnioskodawcy uzyskanie przychodów w czasie zastoju gospodarczego, dlatego nie można stwierdzić, że przedmiotowy projekt zapobiegnie ewentualnej likwidacji firmy oraz potencjalnemu zmniejszeniu zatrudnienia. Ponadto skarżąca nie wykazała, że zaplanowane w projekcie działania ochronią wnioskodawcę przed potencjalnymi zagrożeniami związanymi z występowanie pandemii i możliwością spowolnienia gospodarki związanej z regulacjami administracyjnymi. Instytucja Pośrednicząca podniosła także, że zaplanowane w projekcie wydatki pozwalają wnioskować, że zwiększy się konkurencyjność przedsiębiorstwa, jednak nie wpłynie to na poprawę sytuacji wnioskodawcy przy ewentualnej kolejnej fali zamrażania gospodarki.

Odnosząc się do przytoczonej argumentacji COP należy zaznaczyć, że Instytucja Pośrednicząca uznała, iż kryterium nr 7 nie zostało spełnione, gdyż realizacja projektu w razie ewentualnego przyszłego zamrożenia gospodarki nie zabezpieczy firmy przed likwidacją lub potencjalnym zmniejszeniem zatrudnienia. Organ zatem ponownie dokonał oceny spełnienia kryterium nr 7, opierając się na wymogu nieujętym w dokumentacji konkursowej. We wcześniejszych rozważaniach omówione już zostało, że wymóg, aby projekt zabezpieczył firmę przed likwidacją na wypadek przyszłego zamrożenia gospodarki nie wynika z żadnego dokumentu konkursowego. Nie stanowi o tym ani Regulamin konkursu, ani Instrukcja wypełniania wniosków o dofinasowanie projektu. Obowiązkiem organu było dokonanie oceny kryterium nr 7 w oparciu o sposób oceny jednoznacznie zawarty w załączniku nr 3 do Regulaminu konkursu, a nie w oparciu o wymóg nieujęty w "sposobie oceny projektu" przewidzianym dla kryterium nr 7. Oznacza to, że ocena tego kryterium nie została przeprowadzona w sposób przejrzysty i rzetelny.

Odnośnie kryterium nr 4 i nr 6 to uzyskały one negatywną ocenę z tego powodu, że negatywnie oceniono kryterium nr 1 i 7. Negatywna ocena tych dwóch ostatnich kryteriów rzutowała zatem na negatywną ocenę kryterium nr 4 i nr 6. Z uwagi na to, że kryteria nr 1 i nr 7 oceniono z naruszeniem zasady przejrzystości i rzetelności, to także kryteria nr 4 i 6 zostały ocenione z naruszeniem wymienionych zasad.

Z zebranego materiału dowodowego wynika, że dokumentacja konkursowa w niniejszej sprawie nie została prawidłowo opracowana. Treść ocen ekspertów jak również treść zaskarżonej informacji wskazują, iż zasadniczym celem konkursu było udzielenie dofinasowania projektów przewidujących takie rozwiązania, które zabezpieczałyby firmę przed likwidacją w razie ogłoszenia kolejnego zamrożenia gospodarki. Innymi słowy chodziło o to, aby propozycje określone w projekcie nie były wrażliwe na kolejne kryzysy spowodowane przyszłą pandemią. Tyle tylko, że taki wymóg nie został ujęty w sposobie oceny kryteriów nr 1 i nr 7 stanowiących załącznik nr 3 do Regulaminu konkursu, ani w żadnym innym dokumencie konkursowym. Skoro wymóg taki nie został ujęty z żadnym dokumencie konkursowym, to nie mógł on stanowić podstawy do negatywnej oceny kryterium nr 1 i nr 7. Wadliwości dokumentacji konkursowej w tym zakresie nie mogą konwalidować sformułowania zawarte we Wprowadzeniu do Regulaminu konkursu dotyczące tego, do jakich przedsiębiorców kierowany jest konkurs. Sformułowania te nie zostały ujęte w "sposobie oceny kryterium nr 1 i nr 7", a więc nie mogą one stanowić wymogów dla oceny spełnienia bądź niespełnienia tychże kryteriów. Nadto sformułowania te nie są jasne, jednoznaczne i precyzyjne. Nie definiują bowiem pojęcia "przeprofilowania prowadzonej działalności" i nie wyjaśniają wątpliwości, jakie powstają w związku z interpretacją tego sformułowania. Należy zaznaczyć, że Zarząd Województwa w [...] ma prawo organizować konkursy na dofinansowanie różnych projektów ze środków unijnych oraz opracowywać dokumentację konkursową według własnego uznania tyle tylko, że dokumentacja ta musi określać wszystkie wymogi, jakie powinni spełniać potencjalni wykonawcy ubiegający się o dofinansowanie. Muszą być także dokładnie określone kryteria ocen projektów, przy czym kryteria te winny być jasne, jednoznaczne, precyzyjne i na tyle klarowne, aby nie było wątpliwości co do ich interpretacji. W niniejszej sprawie dokumentacja konkursowa nie spełnia tych wymagań.

Podkreślić należy, iż dokumentacja konkursowa jaka miała zastosowanie w niniejszej sprawie była już przedmiotem oceny w kilku sprawach rozpoznawanych w tutejszym sądzie i sądy uznały, że dokumentacja ta nie jest dokładana, precyzyjna, jednoznaczna i sformułowania w nich zawarte budzą wątpliwości interpretacyjne. (por wyroki WSA w Łodzi z 5 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 122/21, z 19 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 82/21, z 19 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 256/21 i z 12 marca 2021 r. sygn. akt III SA/Łd 85/21). Co więcej, stanowisko przedstawione w części powyższych orzeczeń było także przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wniesione przez organ skargi kasacyjne oddalił (por. wyrok NSA z 7 lipca 2021 r. sygn. akt I GSK 403/21, wyrok NSA z 14 lipca 2021 r. sygn. akt I GSK 553/21). Analizując stan niniejszej sprawy oraz powołane wyżej orzecznictwo, Sąd w obecnym składzie podzielił argumentację sądów zawartą w wymienionych orzeczeniach.

Reasumując, Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. Ocena projektu strony skarżącej została przeprowadzona z naruszeniem prawa, a mianowicie z naruszeniem zasady przejrzystości i rzetelności (art. 37 ust.1 ustawy wdrożeniowej). Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny. Mając to na uwadze, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1a.) ustawy wdrożeniowej, Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku.

Na podstawie art. 200 p.p.s.a. sąd zasądził od organu administracji na rzecz strony skarżącej kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Na ogólną kwotę kosztów złożyło się: 480 zł – wynagrodzenie pełnomocnika strony skarżącej, 200 zł – wpis sądowy i 17 zł – opłata skarbowa.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić rozważania zawarte w niniejszym uzasadnieniu. W informacji o rozstrzygnięciu protestu organ winien precyzyjnie wyjaśnić podstawy swojego stanowiska, a jeżeli po ponownej ocenie projektu dojdzie do wniosku, że nie zostały spełnione przesłanki do uznania, że kryteria oceny wniosku zostały spełnione ma obowiązek rzetelnie to uzasadnić, odnosząc się do konkretnych elementów opisu przedsięwzięcia, zgodnie z treścią wniosku, dlaczego projekt strony skarżącej nie spełnia określonego kryterium. Ocena powinna być zgodna z Regulaminem konkursu i sposobem oceny poszczególnych kryteriów, określonym w załączniku nr 3 do Regulaminu oraz powinna zawierać wyczerpujące uzasadnienie.

R.T-M.