Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 1031/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2012-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65  art. 58
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 15 lutego 2012 r. sprawy ze skargi Ł.S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 29 września 2011 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego na rok 2010 oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 14 maja 2010 r. Ł S złożył do Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "ARiMR") w P wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej oraz uzupełniającej płatności podstawowej na rok 2010. W treści wniosku do przyznania płatności zadeklarowano działki rolne o łącznej powierzchni 94,72 ha.

W dniu 15 września 2010 r. w gospodarstwie Wnioskodawcy - po uprzedniej wizytacji w terenie pomiędzy 19 a 22 lipca 2010 r. oraz 23 i 25 września 2010 r., podczas której wykonano fotografie kontrolowanych obszarów i szkice ze wskazaniem miejsc wykonania fotografii - przeprowadzono kontrolę gospodarstwa metodą foto. W wyniku tej kontroli stwierdzono nieprawidłowości na działkach:

- D/D1 (JPO/UPO) - pow. zadeklarowana 2,25 ha – stwierdzona 1,75 ha,

- E/E1 (JPO/UPO) - pow. zadeklarowana 17,00 ha – stwierdzona 16,36 ha,

- G/G1 (JPO/UPO) - pow. zadeklarowana 17,50 ha – stwierdzona 15,20 ha,

- H (JPO) - pow. zadeklarowana 28,94 ha – stwierdzona 30,12 ha,

- H1 (UPO) - pow. zadeklarowana 28,94 ha – stwierdzona 30,12 ha,

- J (RS) - pow. zadeklarowana 2,54 ha – stwierdzona 1,77 ha.

W dniach 9 i 10 lutego 2011 r. w gospodarstwie Wnioskodawcy przeprowadzona została przez ARiMR kolejna kontrola na miejscu, podczas której ponownemu pomiarowi poddano zadeklarowane w wariancie S02d02 działki rolne G i H. W wyniku kontroli stwierdzono na działkach:

- G (JPO, orzech włoski) - pow. zadeklar. 17,50 ha – stwierdz. 15,25 ha – JPO, ugór,

- G1 (UPO, orzech włoski) - pow. zadeklar. 17,50 ha – stwierdz. 15,25 ha – JPO, ugór,

- H (JPO, orzech włoski) - pow. zadeklar. 28,94 ha – stwierdz. 29,70 ha – JPO, orzech, - H1 (JPO, orzech włoski) - pow. zadeklar. 28,94 ha – stwierdz. 12,68 ha – UPO, orzech włoski.

Poza pomiarem powierzchni uprawnionej do przyznania płatności na ww. działkach rolnych, podczas kontroli inspektorzy terenowi - z uwagi na rodzaj deklarowanej rośliny uprawnej, obowiązani do ustalenia istniejącej na działkach obsady orzecha włoskiego - ustalili, że wynosiła ona w przypadku:

- działki G - 77 sztuk na obszarze 15,25 ha, co oznacza, że istniejąca w dniu kontroli obsada orzecha włoskiego na tej działce wyniosła 5 szt./ha powierzchni; z uwagi na fakt, iż wymagana minimalna obsada wynosi 75 szt./ha - zakwalifikowano działkę jako użytkowaną w postaci ugoru;

- działki H - 617 sztuk na obszarze 29,70 ha, co oznacza, że istniejąca obsada wyniosła 21 szt./ha, przy czym w środkowej części tej działki, w międzyrzędziach, stwierdzono ściernisko po uprawie pszenicy i ten właśnie obszar o powierzchni 12,68 ha zakwalifikowany został do grupy upraw UPO.

Stan upraw udokumentowano dodatkowo na fotografiach terenu wykonanych podczas kontroli.

W dniu 2 marca 2011 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynęło pismo Wnioskodawcy wyjaśniające, iż stwierdzone braki w uprawie orzecha włoskiego spowodowane są w głównej mierze niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi, ludzką kradzieżą oraz obecnością leśnej zwierzyny, z których to powodów już ośmiokrotnie uzupełniano obsadę oraz informowano właściwe koło łowieckie. Do pisma dołączono składane sukcesywnie do koła łowieckiego D. prośby o oszacowanie strat powstałych w wyniku obecności zwierzyny (w tym pismo z 24 lipca 2010 r. oraz 8 lutego 2011 r.) oraz rejestr działalności rolnośrodowiskowej dokumentujący prowadzone na gruntach działania agrotechniczne, w tym ostatnio przeprowadzoną w dniach 27-28 lipca 2010 r. uprawę borną talerzową i dosadzanie na działkach rolnych użytkowanych jako uprawa orzecha włoskiego (H i G).

W piśmie złożonym 28 marca 2011 r. Wnioskodawca stwierdził, iż ostatnie uzupełnienie plantacji w sadzonki nastąpiło w lipcu 2010 r. i dopiero wizytacja terenu w lutym 2011 r. ujawniła kolejne, znaczne wypady sadzonek spowodowane obecnością zwierzyny - o czym Wnioskodawca niezwłocznie zawiadomił koło łowieckie - a protokół z oszacowania strat zobowiązał się złożyć niezwłocznie po jego otrzymaniu. Protokół taki złożony został w dniu 7 kwietnia 2011 r. - sporządzony 15 lutego 2011 r. przez łowczego koła łowieckiego - w którym stwierdzono, że do uszkodzenia uprawy przez zwierzynę (dziki, jelenie, sarny) doszło na obszarze 40 ha.

Odpowiadając na wezwanie ARiMR w dniu 28 kwietnia 2011 r. Wnioskodawca złożył decyzje Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa w K z [...] r. i [...] r., zezwalające na zastosowanie sadzonek wyprodukowanych bez użycia metod ekologicznych. Wraz z tymi decyzjami złożono oświadczenia sześciu osób biorących udział w nasadzeniach mających miejsce po raz ostatni w lipcu 2010 r.

W dniu 26 maja 2011 r. przesłuchano 6 świadków zgłoszonych przez Wnioskodawcę, którzy zgodnie zeznali, że nasadzenia w których brali udział miały miejsce w lipcu 2010 r. – jeden ze świadków jako orientacyjny termin wykonywania tych prac wskazał miesiące wrzesień i październik 2010 r.

Odpowiadając na pytanie ARiMR Agencja Nieruchomości Rolnych OT/ poinformowała, że przedmiotowe działki na których została zadeklarowana do płatności rolnośrodowiskowej uprawa orzecha włoskiego poddane były dwukrotnej kontroli właścicielskiej. Podczas kontroli w dniu 30 marca 2011 r. stwierdzono, że założona plantacja orzecha włoskiego (w dniu kontroli w okresie poza wegetacyjnym), była uprawą zarośniętą, przy powtórnej wizytacji terenu w dniu 24 czerwca 2011 r. stan plantacji wskazywał już na przeprowadzenie wymaganych zabiegów agrotechnicznych.

W decyzji z dnia [...]r. nr [...]Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P przyznał Łowi Semu płatności na rok 2010 w wysokości [...]zł z tytułu jednolitej płatności obszarowej – wynikającej z pomniejszenia tej płatności o kwotę [...]zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości – oraz odmówił przyznania uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych i nałożył sankcję w wysokości [...]zł, która będzie potrącana z płatności realizowanych przez ARiMR w ciągu 3 kolejnych lat kalendarzowych.

Uzasadniając taką decyzję organ I instancji wskazał w szczególności na wyniki kontroli przeprowadzonych 15 września 2010 r. oraz 9 i 10 lutego 2011 r., podczas których skontrolowane zostały działki rolne zgłoszone do ww. płatności oraz dodatkowo (w lutym 2011 r.) ustalono, że obsada drzew orzechowych na dwóch działkach rolnych zgłoszonych do płatności (G1 i H1) była niższa od minimalnej wymaganej obsady – wynoszącej 75 szt./ha.

W odwołaniu od tej decyzji Ł S zarzucił, iż została ona wydana z naruszeniem przepisów krajowych i unijnych, po nieprawidłowym rozważeniu zebranego materiału dowodowego, w tym z uwzględnieniem jedynie części dowodów, tj. dowodów obciążających Producenta, z odrzuceniem dowodów potwierdzających prawidłową działalność rolniczą na założonej uprawie plantacji sadu orzechowego.

Po rozpoznaniu sprawy na skutek wniesionego odwołania w decyzji z dnia [...]r. nr [...]Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Decyzja została wydana m.in. na podstawie przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, ze zm.), § 2 i § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326 ze zm.) oraz przepisów rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE. L. 09.316.65).

Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał, że kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia miały ustalenia kontroli przeprowadzonych w gospodarstwie Producenta [...] r., podczas których weryfikacji poddano działki rolne deklarowane do płatności JPO i UPO. Kontrola przeprowadzona [...]r., której wyniki w odniesieniu do stwierdzonej powierzchni działek rolnych organ l instancji uwzględnił przy wydaniu decyzji, jak również uzupełniająco przeprowadzona w dniach [...]r. kolejna kontrola - w ramach której koniecznym było ustalenie istniejącej na działach G i H obsady drzew orzechowych (która wyniosła 5 sztuk/ha w przypadku pierwszej działki oraz 21 sztuk/ha w przypadku drugiej z działek) - odbyła się zgodnie z wymogami określonymi w ww. rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1122/2009. Podczas pierwszej kontroli powierzchnie wszystkich działek rolnych zgłoszonych do płatności - zgodnie z art. 34 powołanego rozporządzenia - określone zostały za pomocą środków zapewniających jakość pomiaru przynajmniej równoważną wymaganej przez obowiązujące na poziomie Wspólnoty normy techniczne. Tolerancja pomiaru dla działek została dodatkowo określona przy uwzględnieniu 1,25 - metrowej strefy buforowej wokół działki rolnej, przy czym jej maksymalna wartość w odniesieniu do każdej działki rolnej nie przekroczyła bezwzględnej wartości 1,00 ha. Analiza raportów z czynności kontrolnych wskazuje na to, że zostały one sporządzone zgodnie z wytycznymi obowiązującymi w kampanii kontrolnej 2010 i nie zawierają błędów formalnych. Wszystkie stwierdzone nieprawidłowości zostały szczegółowo opisane oraz udokumentowane materiałem dowodowym w postaci szkiców polowych z pomiaru dziatek rolnych i zdjęć fotograficznych.

Ustalona podczas ponownej kontroli w dniach [...]r. obsada na działkach G i H była zdecydowanie zbyt niska względem wymaganej, minimalnej obsady drzew orzechowych w ilości 75 sztuk/ha, określonej w § 3 pkt 2 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r.

Organ zwrócił uwagę na szczegółowo udokumentowane ustalenia inspekcji terenowej przeprowadzonej w gospodarstwie Producenta - poza starannie wyrysowanym szkicem z pomiaru obu działek rolnych stanowiącym załącznik do raportu oraz licznymi fotografiami kontrolowanych obszarów, w załączniku nr 2 przedstawiono stwierdzone ilości sadzonek w poszczególnych rzędach, z czego w sposób nie budzący wątpliwości można stwierdzić, iż wymagana obsada drzewek na ww. działkach rolnych była zdecydowanie zbyt niska, a uprawa w dniu kontroli (i to zarówno tej przeprowadzonej w lutym 2011 r., kiedy obliczono obsadę, jak i przeprowadzonej we wrześniu 2010 r.), była w nieodpowiednim stanie agrotechnicznym, gdzie np. rzędy, w których winny znajdować się sadzonki orzecha włoskiego były silnie porośnięte roślinnością "zagłuszającą" prowadzoną uprawę, co w znaczny sposób utrudniało, czy wręcz uniemożliwiało dalszy rozwój i wzrost sadzonek. Ustalenia z obu kontroli wskazały dodatkowo na uprawę pszenicy w środkowej części działki H1, której ustalona powierzchnia wyniosła 12,68 ha i została ona zakwalifikowana do UPO.

Odnosząc się do argumentów Producenta wskazujących na wystąpienie wielu niekorzystnych okoliczności mających wpływ na stan i liczbę stwierdzonych sadzonek, w tym na warunki atmosferyczne, czy obecność leśnej zwierzyny, organ odwoławczy stwierdził, że okoliczności takie, w tym w szczególności wystąpienie wysokich mrozów powodujących wymarznięcie sadzonek, w sposób istotny można było ograniczyć poprzez właściwe zabezpieczenie uprawy nie tylko w części naziemnej roślin - poprzez ochronę słomą bądź tekturą - ale także w części korzeniowej poprzez usypanie wokół nasady każdego pnia sporej ilości ziemi, mającej spełnić w okresie zimowym rolę dodatkowej warstwy izolacyjnej przed skrajnie niskimi temperaturami. Mając na uwadze konieczność sukcesywnego wykonywania takich czynności w celu ochrony założonych plantacji orzechowych przed negatywnymi skutkami okresu zimowego, organ stwierdził, że poza zabiegami odchwaszczania, bronowania i dosadzania kolejnych sadzonek orzecha, na gruntach działek rolnych G i H nie przeprowadzano żadnych innych zabiegów agrotechnicznych, które w istotny sposób mogłyby służyć ograniczeniu wypadów sadzonek spowodowanych warunkami atmosferycznymi czy uszkodzeniom spowodowanym obecnością zwierząt (w sytuacji gdy z tak dużą częstotliwością stwierdza się obecność zwierząt rozważyć należałoby grodzenie obszaru zajętego pod tego typu uprawę, co stanowiłoby skuteczną ochronę przed żerującymi na polach zwierzętami). Dodatkowo organ zauważył, że okoliczności uzasadniające (w opinii Producenta) stan uprawy stwierdzony podczas kontroli na miejscu przeprowadzanych przez ARiMR – jeśli uznać argumentację Strony za wiarygodną - powinny były w najgorszym przypadku powodować okaleczenie sadzonek znajdujących się na gruncie (w przypadku zbyt niskich temperatur - pękanie kory pni, czy widoczne ślady jej zgryzania przez zwierzynę), a nie powodować całkowitą stratę sadzonki, w wyniku czego w toku kontroli stwierdzono, że w kilku rzędach sadzonek nie było w ogóle bądź były ich śladowe ilości.

Odnosząc się do informacji Producenta o kilkukrotnym (ostatnio w kwietniu i lipcu 2010 r.) uzupełnianiu obsady poprzedzonym odchwaszczaniem, której wykonanie konieczne było w związku ze zniszczeniem uprawy przez leśną zwierzynę, jak również w odniesieniu do zeznań świadków, którzy potwierdzili fakt przeprowadzania tych prac polowych, organ odwoławczy stwierdził, że już stan uprawy udokumentowany na fotografiach terenu wykonanych we wrześniu 2010 r., nie potwierdza przeprowadzenia takich zabiegów agrotechnicznych w sposób prawidłowy, bowiem w wyniku takich zabiegów prowadzona uprawa powinna składać się z rzędów zadbanych, oczyszczonych z trwałych chwastów, wśród których odnalezienie drzewek orzechowych chociażby na podstawie dokumentacji fotograficznej nie powinno stanowić problemu.

Odpowiadając na zarzut nieuwzględnienia przez organ I instancji wykazu z jednostki certyfikującej - która nie potwierdziła naruszenia zasad prowadzenia uprawy sadowniczej w gospodarstwie Producenta, organ odwoławczy wyjaśnił, że w uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano na nieprawidłowość stwierdzoną w tym wykazie, dotyczącą nieutrzymania minimalnej obsady w uprawie orzecha włoskiego. W wykazie tym Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. ("PCBC S.A."), wskazało powierzchnię 41,50 ha jako obszar, na którym w trakcie kontroli tej jednostki nie była zachowana obsada roślin. Organ wskazał przy tym na oświadczenie Producenta złożone w dniu [...]r., stwierdzające utrzymywanie obsady orzecha na poziomie 80 sztuk/ha, jednak kontrole przeprowadzone przez ARiMR, jak również ww. wykaz jednostki certyfikującej sporządzony po wizytacji terenowej założonej uprawy sadowniczej, faktu takiego nie potwierdziły.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z § 2 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r., płatnością uzupełniającą do powierzchni upraw objęte są m.in. uprawiane w plonie głównym orzechy włoskie, których liczba na hektar gruntów objętych wnioskiem nie może być mniejsza niż 75 sztuk – w innym przypadku płatność uzupełniająca do tego typu uprawy nie przysługuje.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia przez organ l instancji art. 80 K.p.a. przez nieuwzględnienie dowodów korzystnych dla Producenta, jak również protokołu koła łowieckiego z oszacowania szkody powstałej w wyniku obecności zwierzyny na zgłoszonych do płatności działkach rolnych, organ II instancji uznał te zarzuty za niezasadne, wyjaśniając, że organ I instancji dokonał oceny wszystkich zgromadzonych w sprawie dowodów, a w uzasadnieniu decyzji wskazał fakty uznane za udowodnione, dowody na podstawie których podjął decyzję o odmowie przyznania uzupełniającej płatności obszarowej, jak również przyczyny, z powodu których wiarygodności odmówił pozostałym dowodom. Wśród dowodów, których organ ten nie uwzględnił jest protokół z czynności kontrolnych wykonanych [...]r., tj. po ponad dwumiesięcznym okresie od kontroli, podczas której ustalona obsada orzecha włoskiego była skrajnie niska. Dowód ten nie mógł być więc uwzględniony właśnie z powodu terminu przeprowadzenia kontroli, który był zbyt późny względem deklaracji złożonej we wniosku na rok 2010, a więc nie mógł on potwierdzać stanu i jakości uprawy w okresie wegetacyjnym objętym płatnością za ten rok. W protokole tym stwierdzono obsadę spełniającą wymóg określony w rozporządzeniu z dnia 20 lipca 2004 r. (dla działki G 90 sztuk/ha, a dla działki H - 77 sztuk), z zaznaczeniem, iż widoczne były w dniu kontroli ślady jej uzupełniania, a uprawa sadownicza była w odpowiednio utrzymanym stanie agrotechnicznym, zarówno w międzyrzędziach i rzędach z licznie występującymi drzewkami orzechowymi.

Organ odwoławczy zauważył też, że Producent miał świadomość, iż działki rolne będące w jego posiadaniu, a które zgłosił do przyznania płatności obszarowych, mogą zostać skontrolowane, bowiem składając wniosek o przyznanie płatności oświadczył, że znane mu są zasady i tryb realizacji programu, jak również, iż świadomy jest skutków niewykonania zobowiązań wynikających z jego realizacji. Dodatkowo zobowiązał się do przestrzegania na obszarze całego gospodarstwa zasad zwykłej dobrej praktyki rolniczej oraz decydując się na korzystanie z mechanizmów wsparcia funkcjonujących w ramach Wspólnej Polityki Rolnej podpisał zawarte w formularzu wniosku zobowiązanie do niezwłocznego powiadomienia organu "o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne lub nadmierne przyznanie płatności objętej wnioskiem, jak również o każdej zmianie, która nastąpi w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia przyznania płatności, w szczególności gdy dotyczy wykorzystywania gruntów rolnych czy wielkości powierzchni upraw". Strona ma więc także obowiązek poinformowania organu o każdym fakcie mogącym mieć wpływ na nienależne bądź nadmierne przyznanie płatności.

Organ stwierdził dalej, iż w aktach sprawy nie ma dowodu na to, że Producent dochował wszelkiej staranności w celu poinformowania Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o zmianie stanu posiadanych działek zgłoszonych we wniosku do objęcia systemem Uzupełniającej Płatności Podstawowej, przed wykryciem nieprawidłowości przez przeprowadzoną w gospodarstwie kontrolą na miejscu - nie ma też dowodu na to, iż niezgłoszenie przez niego zmiany stanu faktycznego przedstawionego we wniosku było wyjątkową okolicznością mogącą łagodzić skutki zawyżenia powierzchni zadeklarowanej do płatności. Obowiązki takie i wynikające z ich spełnienia skutki korzystne dla rolnika wynikają również z art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 ("Wyjątki od stosowania obniżek i wyłączeń"). Stosownie do tego artykułu, rolnik może dokonywać zmian w swoim gospodarstwie z zachowaniem warunków przewidzianych w ww. rozporządzeniu rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. oraz przy dochowaniu warunku poinformowania właściwego organu na piśmie o zaistniałych zmianach. W korelacji ze zobowiązaniem podpisanym przez Stronę na wniosku pozostaje również art. 75 rozporządzenia Komisji WE nr 1122/2009, który stanowi, że rolnik który nie był w stanie wypełnić swych zobowiązań w wyniku siły wyższej bądź okoliczności nadzwyczajnych, o których mowa w art. 31 rozporządzenia 73/2009, zachowuje prawo do pomocy w odniesieniu do obszaru w momencie wystąpienia siły wyższej. O wystąpieniu któregokolwiek z przypadków siły wyższej - zgodnie z ust. 2 przywołanego art. 75 rozporządzenia - należy zawiadomić na piśmie właściwy organ, wraz z odpowiednimi dowodami, w terminie 10 dni roboczych od dnia, w którym rolnik uzyskuje taką możliwość.

Organ stwierdził, że termin ten został przez Producenta uchybiony, bowiem pierwsza informacja o wystąpieniu na gruntach niekorzystnych okoliczności powodujących utratę częściową prowadzonej uprawy (orzecha włoskiego) wpłynęła do Biura Powiatowego w dniu 2 marca 2011 r., a więc 20 dni po powiadomieniu Strony o stwierdzonych nieprawidłowościach. Ponadto organ wskazał, że - jak wynika z notatki służbowej sporządzonej przez kontrolujących z dnia [...]r. – Producent miał już wcześniej wiedzę na temat wypadnięcia znacznej części sadzonek orzecha włoskiego, a mimo to nie powiadomił o tym organu w taki sposób, aby zachować prawo do pomocy.

Uwzględniając takie ustalenia organ II instancji stwierdził, że w świetle przepisów warunkujących przyznanie Uzupełniającej Płatności Podstawowej, w tym ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r., zgodnie z którym płatnością uzupełniającą do powierzchni upraw objęte są m.in. uprawiane w plonie głównym orzechy włoskie, których liczba na hektar gruntów objętych wnioskiem nie może być mniejsza niż 75 sztuk Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P uznając wyniki kontroli na miejscu z [...]r. za obowiązujące, zasadnie odmówił przyznania płatności UPO na działkach rolnych G1 i H1. Zasadnie również, uwzględniając ustaloną różnicę pomiędzy powierzchnią deklarowaną a stwierdzoną dla działek D1 i E1 organ I instancji odmówił takich płatności dla tych działek, bowiem ustalony stopień nieprawidłowości w grupie upraw UPO wyniósł 60,9288 % - w związku z czym, zgodnie z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, gdy różnica ta przekracza 50 %, płatność zostaje odmówiona, a rolnika wyklucza się z otrzymywania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym. Z tego powodu nałożona na Producenta sankcja wyniosła [...]zł.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie Ł S wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego, zarzucając jej naruszenie:

a) art. 75 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r.

polegające na jego błędnej wykładni wynikającej z przyjęcia przez organy ARiMR, iż w przedmiotowej sprawie w roku 2010 doszło do wystąpienia działań siły wyższej, a nie normalnej sytuacji związanej z kontynuowaniem uprawy sadowniczej;

b) art. 7 ust. 1 pkt 2 i 2a ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, polegające na ich niezastosowaniu w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie wbrew twierdzeniom organu I instancji spełnione zostały wszystkie wymogi uprawniające do uzyskania płatności za rok 2010;

c) art. 29 Rozporządzenia Rady (WE) NR 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91, polegające na błędnym przyjęciu przez organy ARiMR, że certyfikat przyznany przez jednostkę certyfikującą nie potwierdza prawidłowości prowadzenia produkcji ekologicznej sadu orzechowego, zgodnie z wymaganiami określonymi dla rolnictwa ekologicznego, gdy w rzeczywistości certyfikat może otrzymać rolnik, który prowadzi działalność rolniczą zgodnie z zasadami prowadzenia rolnictwa ekologicznego;

d) art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym, polegające na jego niezastosowaniu w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie wbrew twierdzeniom organów ARiMR obu instancji Jednostka Certyfikacyjna nie potwierdziła naruszenia zasad prowadzenia uprawy sadowniczej w gospodarstwie Skarżącego w roku 2010;

e) przepisu art. 17 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r., o rolnictwie ekologicznym, przez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu przez organy ARiMR, iż wykaz sporządzony przez jednostkę certyfikującą nie stanowi dowodu na prowadzenie działalności rolniczej zgodnie z treścią wniosku o przyznanie płatności;

f) przepisu art. 7, art. 77 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegające na przyjęciu przez organ I instancji w sposób nieuprawniony, iż Strona nie przedstawiła wiarygodnych dowodów na fakt prowadzenia prawidłowej uprawy orzecha włoskiego w roku 2010 oraz nieuwzględnienia wyników postępowania dowodowego wnioskowanego przez organ w sytuacji, gdy jego wynik był korzystny dla Skarżącego, a także przez przyjęcie, iż organ I instancji w sposób prawidłowy i wystarczający zebrał materiał dowodowy.

Podnosząc takie zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.

Uzasadniając skargę Skarżący wskazał, że organy ARiMR dokonały błędnej oceny zasad prowadzenia uprawy sadowniczej orzecha włoskiego wykluczając możliwość uzupełnienia obsady uprawy sadowniczej. Zdaniem Skarżącego sam fakt wystąpienia zmniejszonej liczby sadzonek orzecha włoskiego nie oznacza niedochowania zasad zakładania uprawy orzecha włoskiego. Oparcie decyzji na wynikach przeprowadzonej kontroli jednostki certyfikującej i kontroli ARiMR z [...] r. nastąpiło z naruszeniem zasad prawidłowej oceny dowodów. Wprawdzie z materiału dowodowego sprawy wynika, że w gospodarstwie rolnym wystąpiły wypady obsady orzecha, na co wskazała również jednostka certyfikująca, która jednak nie uznała tego jako naruszenie zasad prowadzenia uprawy sadowniczej, zalecając jej uzupełnienie - co jest zgodne z zasadami zakładania sadów. Ponadto w aktach sprawy znajduje się decyzja Zachodniopomorskiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z [...]r., zezwalająca na zastosowanie w rolnictwie ekologicznym kwalifikowanych CAC sadzonek orzecha włoskiego. W ocenie Skarżącego fakt wydania tej decyzji w lipcu 2010 r. w sposób bezsporny wskazuje na przygotowywanie się producenta rolnego do uzupełniania obsady orzecha włoskiego zgodnie z zasadami określonymi przepisami dotyczącymi wsparcia rolnictwa ekologicznego. Ta okoliczność jest też spójna z zeznaniami świadków dokonujących dosadzeń oraz – będącymi w posiadaniu organów - zapisami w rejestrze działań rolnośrodowiskowych i wykazie jednostki certyfikującej potwierdzającej prawidłowość prowadzonej uprawy orzecha włoskiego. Ponadto wobec kolejnych wypadów po okresie zimowym Skarżący dokonał kolejnych dosadzeń w pierwszym możliwym agrotechnicznie terminie - na co wskazuje decyzja Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa z [...] r., wpisy w rejestrze działalności rolnośrodowiskowej oraz wynik kontroli przeprowadzonej przez ARiMR w dniu [...]r., a także wykaz z jednostki certyfikacyjnej.

Skarżący zakwestionował stanowisko organu ARiMR o braku wystąpienia skutków działań dzikiej zwierzyny. Twierdzenia takie nie zostały poparte żadnym stanowiskiem eksperta, czy biegłego, lecz nie popartą żadnym udokumentowanym stanowiskiem organu, który nie posiada wiedzy związanej z działaniami dzikiej zwierzyny. To uprawniony podmiot (koło łowieckie) wbrew twierdzeniom organu stwierdziło wystąpienie działań dzikich zwierząt. Dodatkowo stanowisko organu ARiMR nie wskazuje na zakaz wystąpienia sytuacji związanej ze zmniejszeniem obsady oraz nie zakazuje dokonywania nasadzeń w trakcie realizacji programu rolnośrodowiskowego. Co więcej, możliwość dokonywania dosadzeń przewidział sam ustawodawca, wprowadzając rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 lutego 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielenia pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 33, poz. 255) obowiązek wprowadzenia w trakcie realizacji programu rolnośrodowiskowego dosadzeń orzecha włoskiego.

Powołując się na przepisy art. 17 ustawy o rolnictwie ekologicznym Skarżący wskazał, że zgodnie z ustępem 3 tego artykułu wykaz przekazywany przez jednostkę certyfikującą dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisów K.p.a. Stwierdzenie to jest również spójne z art. 29 Rozporządzenia Rady (WE) NR 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r., które wprowadza zasadę potwierdzania prawidłowości prowadzonych działań rolnośrodowiskowych certyfikatem – będącym w posiadaniu Skarżącego w przedmiotowej sprawie. Również zbieranie przez organ w trakcie postępowania kolejnych dowodów w sprawie na rok 2010, tj. protokołu z czynności kontrolnych, która została przeprowadzona w dniu [...]r. oraz wystąpienie do Dyrektora Oddziału Terenowego Agencji Nieruchomości Rolnych wskazują na prawidłowość twierdzeń Skarżącego. Nielogicznym zatem i niezrozumiałym jest twierdzenie organu I instancji, że raport z kontroli przeprowadzonej w dniu [...]r., wskazujący na uzupełnienie w terminach agrotechnicznych uprawy orzecha, nie jest istotnym dokumentem w sprawie, skoro pismem z 28 lutego 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego w sprawie o przyznanie płatności za rok 2010 zwrócił się do Kierownika Biura Kontroli na Miejscu o przeprowadzenie kontroli rolnośrodowiskowej, której wyników następnie nie uznał ze względu na fakt, że są korzystne dla Strony. Podobnie przedstawia się sytuacja w związku z odpowiedzią Dyrektora Oddziału ANR, która nie została uwzględniona przez organ, bowiem również była korzystna dla Strony. Taki sposób prowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie – zdaniem Skarżącego - wskazuje na naruszenie przez organ I instancji zasady swobodnej oceny dowodów.

Skarżący wskazał też na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 27 maja 2009 r. (bez wskazania sygnatury), w którym stwierdzono, że "w decyzji w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych organ winien odnieść się do wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy kwestii, a uregulowanych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. [...] oraz w rozporządzeniu 817/2004/WE z dnia 29 kwietnia 2004 r., ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia 1257/1999/WE (Dz. Urz. UE L 153 z 30.04.2004)".

Zdaniem Skarżącego także stanowisko organu II instancji dotyczące obowiązku wycofania wniosku nie znajduje uzasadnienia, ponieważ w sytuacji, gdy uprawa sadownicza zgodnie z zasadami agrotechnicznymi jest uzupełniana - co potwierdza jednostka certyfikująca oraz kolejne kontrole ARiMR - nie uzasadniają stanowiska o konieczności wycofania wniosku.

Odpowiadając na skargę Dyrektor Zachodniopomorskiego Oddziału ARiMR wniósł o jej oddalenie, w uzasadnieniu odnosząc się do poszczególnych zarzutów skargi.

Do pisma procesowego z dnia 14 lutego 2012 r. Skarżący dołączył odpowiedź Zachodniopomorskiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w B na jego prośbę o opinię w sprawie terminów sadzenia-dosadzania drzewek orzecha włoskiego. Z pisma tego wynika min., że uzupełnianie strat (szczególnie po ciężkich bezśnieżnych zimach) w sadach dokonuje się corocznie; optymalnym terminem sadzenia/dosadzania takich drzewek jest jesień – listopad, możliwe jest jednak także dosadzanie wiosenne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, nie istnieją bowiem podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja ostateczna nie odpowiada przepisom prawa materialnego lub uchybia przepisom postępowania w stopniu co najmniej mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wyjaśnić bowiem należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." -sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także ustalenie, że decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 lit. a-c p.p.s.a.). Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051, ze zm.) – zwaną dalej: ustawą o płatnościach - w brzmieniu obowiązującym od 15 marca 2010 r.:

"1. Rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: [...];

2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;

2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; [...],

2. Rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw: 1) (uchylony),

2) roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych,

3) innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa)

- do których została przyznana jednolita płatność obszarowa".

Rodzaje roślin uprawianych w plonie głównym, objętych płatnością uzupełniającą w 2010 r. określa § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 40, poz. 326, ze zm.), w tym – pkt 6 - orzechy - orzechy włoskie i leszczyna.

Zgodnie z § 3 pkt 2 tego rozporządzenia płatność uzupełniająca do powierzchni upraw orzechów przysługuje, w przypadku gdy liczba drzew orzechowych lub sadzonek tych drzew na hektar gruntów rolnych objętych wnioskiem o przyznanie tej płatności jest nie mniejsza niż 75 - w przypadku orzecha włoskiego.

Ponadto stosownie do § 17 - do przyznawania płatności uzupełniającej stosuje się odpowiednio przepisy art. 9, 11, 14, 21-23, 25, 28, 56-58, 60, 73, 75, 78 i 80 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65).

Odnosząc przytoczony stan prawny do stanu faktycznego sprawy ustalonego prawidłowo przez organy ARiMR uznać należy, że stwierdzona w trakcie kontroli na miejscu działek G i H w dniach [...]r. obsada orzecha włoskiego wynosiła na działce G - 5 szt./ha powierzchni (77 sztuk na obszarze 15,25 ha), a na działce H - 21 szt./ha (617 sztuk na obszarze 29,70 ha). Zasadnie zatem organy ARiMR uznały, że obsada ta w sposób rażący odbiega od wymaganej, minimalnej obsady dla uzyskania płatności uzupełniających, tj. 75 szt./ha. Uwzględniając taką obsadę i stan uprawy na działce G1 (udokumentowany licznymi zdjęciami) zasadnie zakwalifikowano tę działkę jako użytkowaną w postaci ugoru, natomiast na działce H1, w jej części środkowej, w międzyrzędziach, stwierdzono uprawę pszenicy o powierzchni 12,68 ha i została ona zakwalifikowana do płatności uzupełniającej.

Uwzględniając zatem przepis § 3 pkt 2 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. - w myśl którego płatność uzupełniająca do powierzchni upraw orzecha włoskiego przysługuje, w przypadku gdy liczba drzew orzechowych lub sadzonek tych drzew na hektar gruntów rolnych objętych wnioskiem o przyznanie tej płatności jest nie mniejsza niż 75 - organy ARiMR nie mogły orzec inaczej, niż odmówić płatności uzupełniającej do uprawy orzecha włoskiego. Przepisy te nie uzależniają odmowy płatności od przyczyn braku minimalnej obsady drzew/sadzonek. W zaskarżonej decyzji wskazano też na możliwość wycofania w całości lub części wniosku na podstawie art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 oraz na możliwość uchylenia się na podstawie art. 75 tego rozporządzenia od negatywnych skutków niedotrzymania warunków upraw w razie wystąpienia siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności niezależnych od rolnika w razie powiadomienia ARiMR w terminie 10 dni roboczych od dnia, w którym uzyskał taką możliwość - Skarżący jednak takiego wymogu nie spełnił.

W tym zakresie należy jednak podzielić stanowisko Skarżącego, iż w sprawie nie wystąpiły takie nadzwyczajne okoliczności, bowiem tzw. wypady (braki) w obsadzie drzewek/sadzonek z powodów atmosferycznych (np. silnych mrozów) lub działania dzikiej zwierzyny nie stanowią – co do zasady – przypadków wystąpienia siły wyższej. Zasadnie jednak organ wskazywał na obowiązek Producenta dbałości o stan upraw i ograniczanie możliwości wystąpienia "wypadów" z ww. przyczyn, przez np. okrywanie drzewek i ogrodzenie działek. Wypada przy tym zauważyć, że w protokole stwierdzającym zniszczenie upraw przez dziką zwierzynę koło łowieckie zapewniło udzielenie pomocy w ogrodzeniu działek. Sposób zabezpieczenia plantacji przed takimi szkodliwymi działaniami zależy od Producenta, bowiem to w jego interesie (także ekonomicznym) leży utrzymywanie minimalnej wymaganej obsady drzewek. Bezwzględny wymóg utrzymywania minimalnej obsady (co wynika z brzmienia przepisu, iż płatność uzupełniająca do powierzchni upraw orzecha włoskiego przysługuje (jedynie) w przypadku gdy liczba drzew orzechowych lub sadzonek tych drzew na hektar gruntów rolnych jest nie mniejsza niż 75) wskazuje logicznie na zasadność utrzymywania wyższej obsady, właśnie ze względu na występujące z przyczyn naturalnych ubytki.

Mając więc na względzie przytoczoną wyżej zasadę, iż odmowa płatności nie zależy od zawinienia Producenta (poza wypadkami siły wyższej – co nie zostało wykazane przez Producenta), odnieść się wypada do podnoszonej przez Skarżącego argumentacji, wskazującej na jego dbałość o stan plantacji. Z zawiadomienia przekazanego przez Skarżącego do ARiMR 13 listopada 2009 r. wynika, że obsada orzecha włoskiego na działkach G i H wynosi 80 szt./ha. Podczas kontroli przeprowadzonej przez jednostkę certyfikującą w dniu [...]r. stwierdzono jednak, że na 41,50 ha nie była zachowana wymagana przepisami obsada roślin w ramach uprawy sadowniczej. Skarżący wyjaśniał, iż w lipcu 2010 r. uzupełnił tę obsadę – na co przedstawił oświadczenia 6 osób, które następnie przesłuchane potwierdziły fakt dosadzania drzewek w lipcu 2010 r. Jeden ze świadków zeznał, iż dokonywał dosadzania we wrześniu lub październiku 2010 r. – co jest niezgodne z twierdzeniem Skarżącego. Zasadnie też organy ARiMR podważały wiarygodność zeznań tych świadków, m.in. z powodu jednobrzmiącej treści ich pisemnych oświadczeń i powiązań rodzinnych ze Skarżącym. W sposób istotny wiarygodność tych zeznań podważył Skarżący, wykazując – w piśmie procesowym złożonym przed rozprawą – że właściwym okresem sadzenia orzecha włoskiego jest późna jesień (listopad) lub wiosna, zatem sadzenie drzewek pod koniec lipca należałoby uznać za nierozważne. Niezależnie od tego, gdyby przyjąć za wiarygodne dosadzenie orzecha do wymaganej obsady w lipcu 2010 r. i uwzględniając fakty, że właściwym okresem sadzenia/dosadzania jest późna jesień oraz podnoszoną przez Skarżącego dbałość o stan upraw, należałoby uznać, że do listopada 2010 r. nie wystąpiła konieczność dosadzenia drzewek. Oznaczałoby to, iż stwierdzone [...]r. braki obsady powstały w bardzo krótkim okresie, a rozmiary tych "wypadów" w takim okresie (brak ok. 2.900 szt. drzewek – uwzględniając deklarowaną obsadę 80 szt./ha) należałoby w istocie uznać za przypadek klęski żywiołowej. Takiej sytuacji nie stwierdzili jednak kontrolujący działki – w ocenie Sądu nie potwierdza tego także dołączona do protokołu kontroli obszerna dokumentacja fotograficzna. Kontrolujący nie stwierdzili też wyraźnych śladów działania dzikiej zwierzyny. Zgodzić się przy tym należy z organem odwoławczym, iż stwierdzenie takich śladów nie wymaga – jak twierdzi Skarżący – specjalistycznej wiedzy (opinii biegłego). W razie natomiast "wypadów" z powodu silnego mrozu takie drzewka pozostałyby w gruncie i zostałyby policzone przez kontrolujących. Brak też podstaw do podzielenia zarzutu skargi, iż kontrolujący nie dostrzegli wszystkich drzewek. Wprawdzie z dokumentacji fotograficznej wynika, iż działki G i H były zarośnięte wysoką trawą i chwastami, jednak brak logicznego uzasadnienia dla uwzględnienia takiego zarzutu. Zauważyć też trzeba, że wprawdzie Producent nie został uprzedzony o kontroli przeprowadzanej [...]r., jednak w związku ze stwierdzonymi w trakcie kontroli nieprawidłowościami kontrolujący w tym dniu przekazali telefonicznie te zastrzeżenia, dzwoniąc pod podany przez Producenta numer telefonu i wiadomość ta dotarła do Skarżącego, który w dniu następnym skontaktował się z kontrolującymi (kontynuującymi w tym dniu kontrolę tych działek). Skarżący ani osobiście, ani przez przedstawiciela, nie zgłosił się jednak w miejscu kontroli, nie podjął więc próby zakwestionowania na miejscu ustaleń kontrolujących. Przede wszystkim należy jednak stwierdzić, że Skarżący w istocie nie podważył stwierdzonej podczas tej kontroli obsady drzewek i wiosną 2011 r. dokonał dosadzenia do wymaganej minimalnej ilości - fakt ten nie miał jednak znaczenia dla oceny prawa do płatności za rok 2010.

Odnosząc się do argumentacji Skarżącego, iż o jego dbałości o stan plantacji orzecha włoskiego świadczy fakt, że w dniach 18 lipca 2010 r. i 20 kwietnia 2011 r. uzyskał decyzje administracyjne zezwalające na zastosowanie sadzonek wyprodukowanych bez użycia metod ekologicznych do dosadzenia orzecha włoskiego, stwierdzić należy, że decyzja z lipca 2010 r. świadczyć może właśnie o świadomości Skarżącego o niedostatecznej obsadzie drzewek na plantacji – co potwierdziła kontrola jednostki certyfikującej w dniu 15 lipca 2010 r. - natomiast druga decyzja stała się niezbędna, w związku z ustaleniami kontroli ARiMR w lutym 2011 r.

W odniesieniu do zarzutu skargi, iż organy ARiMR nie uwzględniły faktu, że jednostka certyfikująca w lipcu 2010 r. nie stwierdziła uchybień w prowadzonych uprawach, zasadnie organy stwierdziły, iż jednostka certyfikująca dokonuje kontroli ekologicznych metod prowadzenia upraw i nie zastępuje ona kontroli wykonywanych przez Agencję. Wyniki takich kontroli jednostek certyfikujących są jednak uwzględniane przy podejmowaniu decyzji o płatnościach. Tak też się stało w rozpatrywanej sprawie, bowiem w zaskarżonej decyzji wskazano, że jednostka certyfikująca stwierdziła (15 lipca 2010 r.) brak wymaganej obsady roślin w ramach uprawy sadowniczej na 41,50 ha.

Niewłaściwy stan agrotechniczny działek G i H – rzędy w których powinny znajdować się sadzonki orzecha były silnie porośnięte roślinnością "zagłuszającą" prowadzoną uprawę stwierdzono zarówno podczas kontroli ARiMR we wrześniu 2010 r. (poprzedzonej także wizytacjami w terenie pomiędzy [...]r.) i taki stan agrotechniczny został potwierdzony podczas kontroli w lutym 2011 r. Obie te kontrole zostały udokumentowane szkicami i licznymi fotografiami (w trakcie kontroli w lutym 2011 r. sporządzono ok. 170 zdjęć), które – w ocenie Sądu – w sposób jednoznaczny potwierdzają taki, niewłaściwy stan upraw, nie potwierdzając równocześnie widocznych szkód wyrządzonych przez dziką zwierzynę. Szkody takie zostały stwierdzone w protokole sporządzonym w dniu [...]r. (a więc bezpośrednio po ww. kontroli ARiMR) przez przedstawiciela kola łowieckiego na obszarze 40 ha – stopień uszkodzeń 88% - co czyni ten protokół mało wiarygodnym.

Również Agencja Nieruchomości Rolnych OT podczas kontroli w dniu [...] r. stwierdziła, że założona plantacja orzecha włoskiego (w dniu kontroli w okresie poza wegetacyjnym), była uprawą zarośniętą.

Ponownie więc podkreślić należy, że wobec ujawnionego przez organy ARiMR braku wymaganej minimalnej obsady orzecha włoskiego na działkach G1 i H1 zasadnie odmówiono skarżącemu Producentowi płatności uzupełniającej do tych działek.

Również zasadnie odmówiono płatności do pozostałych gruntów zgłoszonych do płatności UPO (działki D1 i E1), uwzględniając ustaloną różnicę pomiędzy powierzchnią deklarowaną a stwierdzoną dla tych działek, wynoszącą 60,9288 %.

Zgodnie bowiem z art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. U. UE. L. 09.316.65): " Jeśli w odniesieniu do danej grupy upraw obszar zadeklarowany na cele jakichkolwiek systemów pomocy obszarowej przekracza obszar zatwierdzony zgodnie z art. 57, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy, jeśli różnica ta wynosi więcej niż 3 % lub dwa hektary, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru.

Jeśli różnica ta przekracza 20 % zatwierdzonego obszaru, w odniesieniu do danej grupy upraw nie przyznaje się żadnej pomocy obszarowej.

Jeśli różnica ta przekracza 50 %, rolnika wyklucza się również z otrzymywania pomocy do wysokości równej kwocie odpowiadającej różnicy między obszarem zadeklarowanym a zatwierdzonym zgodnie z art. 57 niniejszego rozporządzenia. Kwota ta zostaje odliczona zgodnie z art. 5b rozporządzenia Komisji (WE) nr 885/2006. Jeśli nie jest możliwe odliczenie całej kwoty zgodnie z wymienionym artykułem w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia, pozostałe saldo zostaje anulowane".

Z tego powodu nałożona na Producenta sankcja wyniosła [...]zł ([...]ha x 327,28 zł).

Płatności z tytułu jednolitej płatności obszarowej zostały natomiast pomniejszone o kwotę [...]zł ze względu na stwierdzoną różnicę powierzchni wynoszącą -3,03 ha, tj. 3,3046% - zgodnie z ww. art. 58 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009.

Odnosząc się do podnoszonych w skardze zarzutów naruszenia przepisów postępowania przez nieprawidłowe zebranie i ocenę materiału dowodowego, Sąd uznał, że zarzuty te nie są zasadne. W ocenie Sądu materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący, a jego ocena została dokonana przez organ odwoławczy z uwzględnieniem zasad wiedzy i doświadczenia życiowego, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Zasadnie przy tym w zaskarżonej decyzji stwierdzono, że ustalenia kontroli przeprowadzonej w dniach pomiędzy [...]r., podczas której stwierdzono dosadzenie drzewek do wymaganej minimalnej ilości, nie mogły mieć wpływu na rozstrzygnięcie w sprawie płatności za rok 2010, bowiem nie obrazują one stanu upraw na tych działkach w roku 2010.

Mając na względzie powyższe ustalenia Sąd uznał, że nie istnieją podstawy

do uchylenia zaskarżonej decyzji, bowiem nie doszło w sprawie do naruszenia prawa w sposób wymieniony w przytoczonym na wstępie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.

W związku z tym, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.