Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 505/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2020-07-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 86 ust. 1
journal: Dz.U. 2019 poz 1169
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2013 nr 269 poz 1 art. 5 pkt 12, art. 70 ust. 1, ust. 2, art. 172 ust. 1, ust. 2,  art. 194 ust. 1
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie: WSA Ewa Ibrom (sprawozdawca), WSA Anna Strzelec, Protokolant: Asystent sędziego Katarzyna Sugier, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lipca 2020 r. sprawy ze skargi F. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie długu celnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2019 r., nr [...] Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania F. G., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. z dnia [...] lutego 2019 r., nr [...] w przedmiocie długu celnego.

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniu [...] maja 2016 r., w Oddziale Celnym w L. objęto procedurą dopuszczenia do wolnego obrotu, według dokumentu SAD Nr [...], używane samochody osobowe marki: BMW 740I, nr nadwozia [...], rok produkcji 2007 (poz. 1 SAD), Mercedes Benz SL 270 (w toku postępowania ustalono, że jest to Mercedes Benz SL 280), nr nadwozia [...], rok produkcji 1984 (poz. 2 SAD), R. L., nr nadwozia [...], rok produkcji 2014 (poz. 3 SAD, w toku postępowania ustalono rok produkcji 2013), Mercedes E 250CE, nr [...], rok produkcji 1969 (poz. 4 SAD), sprowadzone z Japonii. Do zgłoszenia załączono fakturę zakupu z [...] grudnia 2015 r., nr [...] r., określającą wartość samochodów na łączną na kwotę 920 000 JPY, odpowiednio w wysokości: poz. 1 – 300 000 JPY, poz. 2 – 110 000 JPY, poz. 3 – 350 000 JPY, poz. 4 – 160 000 JPY, wystawioną na J. Ltd., Japonia.

W 2018 r. funkcjonariusze L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. przeprowadzili w przedsiębiorstwie F. G. (dalej jako "skarżący"), prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] F. G., kontrolę dotyczącą prawidłowości obrotu towarowego w przywozie na obszar celny Unii Europejskiej w zakresie wartości celnej towarów za okres od [...] marca 2016 r. do [...] grudnia 2017 r. W wyniku kontroli ustalono, że skarżący dokonał zakupu i przywozu na obszar celny Unii Europejskiej 12 używanych samochodów, minikoparki i pojazdu strażackiego, które zostały objęte procedurą dopuszczenia do obrotu, na podstawie 10 zgłoszeń celnych, w tym na podstawie zgłoszenia celnego wymienionego na wstępie. Przebieg i wyniki kontroli zostały udokumentowane w protokole kontroli z [...] marca 2018 r., nr [...]

W trakcie kontroli stwierdzono dokonywanie przelewów na rachunki bankowe japońskich kontrahentów z rachunków bankowych nienależących do skarżącego, wykonywanie płatności w kilku transzach oraz bez wskazania w tytule czego dotyczą (których samochodów i faktur).

W celu wyeliminowania wątpliwości co do rzetelności wartości podanych w wyżej wymienionej fakturze, Naczelnik L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. (dalej: "organ I instancji") wystąpił z wnioskiem o udzielenie pomocy w sprawach celnych przez władze celne Japonii.

W piśmie z [...] czerwca 2018 r., nr [...] japoński organ celny porównał dane z faktury zakupu z danymi zawartymi w deklaracji wywozowej złożonej w Urzędzie Celnym w Japonii. Z informacji wynikało, że ceny pojazdów wynikające z deklaracji wywozowej są wyższe od wartości, które zostały zadeklarowane w wyżej wymienionym zgłoszeniu celnym.

Organ I instancji poddał następnie analizie ceny podobnych pojazdów sprzedawanych na rynku japońskim. W tym celu dokonał przeglądu ofert na stronach internetowych [...] i [...]. Ustalił, że na dzień [...] lutego 2019 r. ceny modelu BMW 740I, rok produkcji 2007, kształtowały się od 430 000 JPY do 1 398 000 JPY, modelu Renault Lutecia, rok produkcji 2013 – od 530 000 JPY do 1 750 000 JPY. Na wyżej wymienionych stronach nie znaleziono ofert dla pozostałych pojazdów Mercedesa SL 270 i Mercedesa E 250CE.

Na podstawie wyników weryfikacji wartości celnej sprowadzonych pojazdów, protokołu kontroli oraz analizy wartości podobnych pojazdów sprzedawanych w Japonii, organ celny powziął uzasadnione wątpliwości, czy zadeklarowana wartość celna pojazdu stanowi cenę faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 70 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) NR 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L 269 z dnia 10 października 2013 r., str. 1), dalej jako "UKC".

Organ celny powołał biegłego z zakresu techniki samochodowej w celu określenia wartości katalogowej pojazdów podobnych do objętych zgłoszeniem celnym o wskazanym wyżej numerze, wyprodukowanych poza Wspólnotą.

Biegły sporządził cztery opinie.

W opinii z [...] listopada 2018 r., nr [...] biegły jako pojazd porównawczy, najbardziej zbliżony do marki BMW 740I wybrał pojazd marki BMW 740I, wyprodukowany w Rosji. Biegły określił wartość brutto pojazdu na kwotę 52 200 zł.

W opinii z [...] grudnia 2018 r., nr [...] biegły jako pojazd porównawczy, najbardziej zbliżony do marki Mercedes Benz SL 280 wybrał pojazd marki Mercedes Benz SL500, wyprodukowany w Republice Południowej Afryki. Biegły określił wartość brutto pojazdu na kwotę 39 400 zł.

W opinii z [...] listopada 2018 r., nr [...] biegły jako pojazd porównawczy, najbardziej zbliżony do marki Renault Lutecia (CLIO) wybrał pojazd marki Renault Lutecia (CLIO), wyprodukowany w Turcji. Biegły na podstawie nuemru VIN ustalił, że pojazd został wyprodukowany w 2013 r. i określił wartość brutto pojazdu na kwotę 54 800 zł.

W opinii z [...] listopada 2018 r., nr [...] biegły wycenę wartości pojazdu podobnego do Mercedesa Benz 250CE wykonał zgodnie z metodyką zawartą w programie Info-Expert, na podstawie polskich i europejskich portali internetowych. Biegły określił wartość brutto pojazdu na kwotę 30 000 zł.

Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, organ I instancji decyzją z [...] lutego 2019 r. określił kwotę długu celnego w wysokości 4 289 zł i wezwał skarżącego do jej uiszczenia.

W wyniku rozpatrzeniu odwołania skarżącego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej jako "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") decyzją z [...] lipca 2019 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w świetle postanowień Unijnego Kodeksu Celnego i Porozumienia o stosowaniu artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu GATT (porozumienia w sprawie wartości celnej) z 1994 r., wartość celna jest ustalana głównie na bazie wartości transakcyjnej, to jest ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za towary, jeżeli zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Organy celne mogą jednak badać wiarygodność dokumentów przedkładanych przez stronę pod względem formalnym i materialnym.

Podstawę prawną do zakwestionowania deklarowanej wartości celnej stanowi przepis art. 140 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L 343 z dnia 29 grudnia 2015 r., str. 558). Powołany przepis uprawnia organy celne, w razie powzięcia wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi cenę faktycznie zapłaconą lub należną kwotę określoną w art. 70 UKC, do pominięcia metody wartości transakcyjnej i zastosowania innej metody, wskazanej w art. 74 ust. 2 UKC.

Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie przepis art. 140 RW zastosowano na podstawie pisma władz celnych Japonii z [...] czerwca 2018 r., protokołu kontroli w przedsiębiorstwie skarżącego z [...] marca 2018 r. oraz porównania zadeklarowanej wartości transakcyjnej pojazdów z cenami podobnych pojazdów na rynku kraju eksportu.

Organ odwoławczy podniósł, że z pisma Urzędu Celnego w Japonii wynika, że cena sprzedaży pojazdu BMW 740I zadeklarowana w Japonii wynosiła 475 000 JPY (w Polsce – 300 000 JPY), pojazdu Mercedes Benz SL 270 zadeklarowana w Japonii wynosiła 374 000,00 JPY (w Polsce – 110 000 JPY), pojazdu R. L. zadeklarowana w Japonii wynosiła 525 000 JPY (w Polsce – 350 000 JPY), pojazdu Mercedes Benz E 250CE zadeklarowana w Japonii wynosiła 395 000 JPY (w Polsce – 160 000 JPY). Łączna wartość faktury z dnia [...] grudnia 2015 r., będącej w posiadaniu władz celnych Japonii, wynosiła 1 769 000 JPY, natomiast łączna wartość faktury o tym samym numerze załączona do zgłoszenia celnego wynosiła 920 000 JPY. Organ uznał na tej podstawie, że dołączona do zgłoszenia celnego faktura nie może stanowić wiarygodnego dokumentu.

Organ II instancji podkreślił, że na podstawie art. 86 ust 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (Dz. U. z 2019 r., poz. 1169), organ celny może oprzeć ustalenia na dokumentach pochodzących z państwa obcego. Pismo japońskich władz celnych należy uznać za dokument urzędowy, który ma zwiększoną moc dowodową i stanowi dowód tego co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Organ odwoławczy podkreślił, że organy celne prowadzące postępowanie nie mogą swobodnie oceniać ani kwestionować treści takiego dokumentu.

Ustalenia kontroli w przedsiębiorstwie skarżącego wykazały, że dokonywano przelewów na rachunki bankowe japońskich kontrahentów z rachunków bankowych nienależących do skarżącego, w kilku transzach i bez wskazania w tytule jakich samochodów i faktur dotyczą. W przypadku pojazdów wskazanych w wyżej wymienionym zgłoszeniu celnym były to dwa przelewy: na kwotę 100 000 JPY tytułem "Deposit from T. G." oraz na kwotę 864 000 JPY tytułem "Balance form T. G.", wykonane z rachunku B. G.. Za przedmiotowe pojazdy skarżący dokonał zatem zapłaty w formie przelewu w łącznej kwocie 964 000 JPY.

Organ ustalił, że faktura z [...] grudnia 2015 r. o wskazanym wyżej numerze została wystawiona przed rozpoczęciem działalności przez [...] F. G., gdyż skarżący działalność gospodarczą pod tą nazwą rozpoczął [...] marca 2016 r.

Odnosząc się do sprawy organ podniósł, że w przypadku wymienionego na wstępie zgłoszenia celnego kwota przelewu dokonana na rzecz sprzedawcy pokrywa się z kwotą z faktury importowej oraz faktury transportowej.

Organ odwoławczy podniósł, że różnice stwierdzone w cenach pojazdów z rynku japońskiego i cenach zadeklarowanych w zgłoszeniu celnym są kolejnym dowodem na to, że przedstawiony dokument zakupu nie jest wiarygodny. Organ II instancji wskazał, że z analizy cen podobnych pojazdów sprzedawanych na rynku japońskim wynika, że na dzień [...] lutego 2019 r. ceny dla modelu BMW 740I, rok produkcji 2007, kształtowały się od 430 000 JPY do 1 398 000 JPY, modelu Renault Lutecia, rok produkcji 2013 – od 530 000 JPY do 1 750 000 JPY. Na wyżej wymienionych stronach nie znaleziono ofert dla pozostałych pojazdów: Mercedesa SL 270 i Mercedesa E 250CE. Organ zwrócił uwagę, że są to ceny pojazdów, które na dzień weryfikacji są starsze o trzy lata od dnia zgłoszenia celnego, a mimo to ceny te są dużo wyższe od cen pojazdów zadeklarowanych w zgłoszeniu celnym w niniejszej sprawie.

Konsekwencją zakwestionowania zadeklarowanej wartości celnej pojazdów było ustalenie tej wartości jedną z metod określonych w art. 74 UKC.

Organ odwoławczy stwierdził, że wartość celna samochodów w rozpoznawanej sprawie została ustalona prawidłowo, na podstawie art. 74 ust. 3 UKC, czyli metodą ostatniej szansy.

Organ odwoławczy wywiódł, że zgodnie z Porozumieniem w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., w przypadku ustalania wartości celnej przywożonych używanych pojazdów samochodowych w oparciu o metodę ostatniej szansy, istnieje możliwość skorzystania z opinii rzeczoznawców, wyspecjalizowanych katalogów, czasopism zawierających ceny rynkowe pojazdów, w których wydawca zestawia średnie ceny pojazdów samochodowych na podstawie ogólnokrajowych badań rzeczoznawczych, prowadzonych w sposób fachowy przez specjalistów w tej dziedzinie (np. Eurotax, Info-Ekspert). Zgodnie zaś z zaleceniami Światowej Organizacji Celnej, dla sporządzenia odpowiedniej kalkulacji używanego pojazdu wyprodukowanego we Wspólnocie za punkt wyjścia można przyjąć katalogową cenę samochodu "identycznego" lub "podobnego" wyprodukowanego poza Unią Europejską, w kraju trzecim.

W okolicznościach rozpoznawanej sprawy jako podstawę wyliczeń wartości celnej sprowadzonych pojazdów przyjęto wartość rynkową samochodów wynikającą z opinii technicznych biegłego, pomniejszoną o marże, cło, podatek akcyzowy i podatek VAT.

W przypadku pojazdu marki BMW 740I jako podstawę obliczeń przyjęto wartość rynkową obliczoną metodą stopnia uszkodzenia bez uwzględnienia współczynnika zbywalności – 37 019 zł. Tak samo dla pojazdu R. L. – 36 863 zł. Dla pojazdu marki Mercedes Benz SL 280 przyjęto wartość 39 400 zł, a dla pojazdu marki Mercedes E 250CE – 30 000 zł.

Organ odwoławczy uznał, że prawidłowo przyjęto do wyliczenia wartości celnej pojazdu wartość rynkową wskazaną w opinii, obliczoną metodą stopnia uszkodzenia, ponieważ istotne znaczenie ma wartość pojazdu ustalona według stanu technicznego z dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, a nie wartość uwzględniająca potencjalne nakłady naprawcze. Podstawą do określenia wartości pojazdu uszkodzonego w tej metodzie jest oszacowanie stopnia uszkodzenia pojazdu oraz określenie realnej wartości jego nieuszkodzonej części. Organ podkreślił, że koszty naprawy nie mogą mieć wpływu na ustalenie średniej wartości samochodu z chwili importu. Organ odwoławczy podzielił również stanowisko organu I instancji, że współczynnik zbywalności w przypadku importu pojazdów stanowi element wtórny i nie powinien być stosowany do ustalenia wartości celnej pojazdu, ponieważ nie jest związany z ceną, za którą towar został nabyty za granicą.

Organ odwoławczy podniósł, że skarżący w postępowaniu odwoławczym przedłożył szereg faktur VAT dotyczących zakupu części do pojazdów oraz faktur VAT dotyczących naprawy pojazdów na okoliczność stanu technicznego pojazdów będących przedmiotem postępowania w chwili powstania długu celnego. Organ przekazał powyższe dokumenty biegłemu, który po przeprowadzeniu ich analizy przekazał uaktualnione opinie z [...] listopada 2018 r. Nr [...] i Nr [...], dotyczące pojazdów Renault Lutecia i Mercedes Benz E 250CE.

Organ celny przeanalizował i odniósł się do treści wyjaśnień biegłego i opinii, podkreślając, że do ustalenia wartości celnej pojazdów uszkodzonych korzystał z wartości rynkowej wyliczonej przez biegłego metodą stopnia uszkodzenia, a nie kosztów naprawy.

Za bezpodstawny organ odwoławczy uznał zarzut popełnienia błędu matematycznego w przypadku pojazdu BMW, przez przyjęcie wartości wyższej niż wyliczona przez biegłego (biegły przyjął 28 407 zł, organ – 37 019 zł). Organ wyjaśnił, że biegły w opinii [...] w przypadku metody redukowanego kosztu naprawy wartość pojazdu określił na kwotę 28 407 zł, przy zastosowaniu metody stopnia uszkodzenia bez uwzględnienia współczynnika zbywalności – 37 019 zł. Organ do ustalenia wartości celnej pojazdu przyjął wartość wyliczoną metodą stopnia uszkodzenia bez uwzględnienia współczynnika zbywalności, a więc nie popełnił błędu matematycznego.

Organ nie uwzględnił zarzutów skarżącego, że przy wycenie wartości pojazdu należało uwzględnić okoliczność, że pojazdy w Japonii miały niższą wartość, ponieważ są przystosowane do ruchu prawostronnego, a w Japonii obowiązuje ruch lewostronny oraz zarzutu, że opinia biegłego powinna odzwierciedlać wartość pojazdów na terenie kraju pochodzenia, czyli Japonii. Organ odwoławczy podkreślił, że powołany z urzędu biegły posiada pełną wiedzę oraz wiadomości specjalne, aby dokonać wyliczenia wartości rynkowej pojazdów i na tej podstawie przyjmuje wysokość współczynników, o które zmniejsza wartość pojazdu.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 90d Prawa celnego, organ II instancji podniósł, że skarżący został powiadomiony przez organ I instancji o prawie bycia wysłuchanym. Skarżący skorzystał z przysługującego mu prawa, przedstawił wobec opinii biegłego zarzuty, do których biegły odniósł się w dodatkowych wyjaśnieniach. Organ II instancji zaś dwukrotnie wyznaczył stronie termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący zaskarżył decyzję organu II instancji, zarzucając naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie:

- art. 70 UKC w związku z art. 140 RW, poprzez zakwestionowanie wartości transakcyjnej jako niemiarodajnej dla przyjęcia wartości celnej pojazdów zadeklarowanej przez skarżącego, w sytuacji gdy brak dowodów pozwalających na przyjęcie, że zadeklarowana wartość transakcyjna odbiega znacznie od wartości średniej pojazdów na rynku ich pochodzenia oraz niewezwanie skarżącego do przedstawienia dodatkowych informacji w tym zakresie;

- art. 74 UKC w związku z art. 141 i art. 144 RW, poprzez przyjęcie do wyliczenia wartości pojazdów metody ostatniej szansy, z podważeniem możliwości zastosowania metody porównawczej, w sytuacji gdy wyliczenia biegłego sprowadzały się do przyjęcia metody porównawczej z zastrzeżeniem, że do porównania nie przyjęto pojazdów najbardziej zbliżonych do pojazdów objętych procedurą weryfikacyjną, ale pojazdy bardziej różniące się od nich, a w zakresie wyliczeń nie uwzględniono jako czynników obniżających wartość pojazdu kosztów transportu, ubezpieczenia oraz kosztów opłat manipulacyjnych, załadunku, rozładunku, nie wykazano również w jaki sposób wyliczono wysokość zwyczajowej marży;

2) naruszenie przepisów prawa procesowego mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 187 § 1 i art. 197 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900 z późn. zm.), dalej jako "Ordynacja podatkowa", w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, poprzez prowadzenie postępowania w sposób naruszający zasadę zaufania do organów podatkowych poprzez orzekanie w rozpoznawanej sprawie w oparciu o niekompletny materiał dowodowy, niewyjaśnienie wszystkich przesłanek, którymi kierował się organ wydając zaskarżoną decyzję, zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy: niezbadanie stanu technicznego importowanych pojazdów i błędne określenie wartości celnej towaru, w sytuacji gdy skarżący wskazywał w toku postępowania na uszkodzenia pojazdów, wartość ich nabycia i przedkładał liczne dokumenty wskazujące na uszkodzenia pojazdów;

- art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, nieprzeprowadzenie żadnego postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistej ceny importowanych z Japonii samochodów osobowych, w sposób pozwalający na jednoznaczne ustalenie, czy podstawa opodatkowania została zaniżona i jaką stawką podatku o towarów i usług podlegają opodatkowaniu, w szczególności poprzez oparcie się na opiniach biegłego, które:

a) zostały sporządzone jedynie w oparciu o wyliczenie programu eksperckiego, który miał przedstawić dane o wartości bazowej pojazdu, podczas gdy jak wynika z instrukcji programu, nie zawiera on wartości bazowej pojazdów starszych niż 20 lat (jak w rozpoznawanej sprawie), a co za tym idzie opinia biegłego jest sporządzona w oparciu o jego samodzielne, niczym niepoparte, ustalenia;

b) miały zawierać dane pojazdu wyprodukowanego poza terenem Unii Europejskiej, podczas gdy pojazdy importowane w rozpoznawanej sprawie nigdy nie były produkowane poza teren UE, a biegły nie powołuje jako przykładowego pojazdu wyprodukowanego poza terenem UE, a jedynie prawdopodobnie dystrybuowanego pierwotnie poza terenem Unii Europejskiej, co podważa możliwość zastosowania metody ostatniej szansy;

c) zostały sporządzone w oparciu o niepełny materiał dowodowy, nieobrazujący stanu pojazdów i nieuwzględniający zakresu uszkodzeń pojazdów, które były szersze niż te przyjęte przez biegłego;

d) zostały sporządzone w oparciu o porównanie pojazdów innych niż te, które były przedmiotem wyceny, co było jednocześnie konsekwencją przyjęcia wadliwej techniki wyceny w oparciu o metodę ostatniej szansy, przy wykluczeniu metody porównawczej, w sytuacji gdy w praktyce biegły i tak wyliczył wartość pojazdów metodą porównawczą, co też wynika wprost z treści opinii;

e) zostały sporządzone pomimo braku oględzin pojazdów i weryfikacji stanu technicznego, jedynie w oparciu o numery VIN pojazdów, co w przypadku pojazdów jest dyskwalifikujące dla opinii, w sytuacji gdy pojazdy były dostępne dla biegłego w stanie technicznym podobnym do tego, jaki miały w chwili importu;

f) zostały sporządzone w oparciu o wyliczenie cen pojazdów podobnych na terenie Polski, w sytuacji kiedy dla ich wyceny, która powinna odzwierciedlać ich wartość na terenie państwa pochodzenia, czyli Japonii, należało brać pod uwagę porównanie cen ofertowych pojazdów na terenie państwa pochodzenia, tj. Japonii;

g) zostały sporządzone w oparciu o porównanie do cen pojazdów podobnych, w sytuacji gdy biegły nie przedstawia ofert zbycia tych podobnych pojazdów, co podważa możliwość oceny zasadności opinii, tym bardziej w zestawieniu z ofertami aukcyjnymi z Polski oraz wydrukami z aukcji w Japonii, które znacząco odbiegają od wartości tego samego rodzaju pojazdów in minus;

h) przyjęcie wartości według wyliczeń biegłego, podczas gdy pojazd został zbyty po naprawie za wartość niższą, niż w opinii biegłego miał przedstawiać w chwili nabycia w stanie uszkodzonym;

i) zostały sporządzone w oparciu o wyliczenie wartości zredukowanego kosztu naprawy przy przyjęciu dokonania jej w Polsce, podczas gdy należało wyliczyć ten koszt przy uwzględnieniu kosztów naprawy na terenie państwa pochodzenia – Japonii, opinia nie uwzględnia, że części i naprawy na terenie Japonii są znacznie droższe, co powoduje automatycznie, że pojazd uszkodzony ma niższą wartość;

j) nie zawierają co do zasady żadnych wyliczeń, a w szczególności wskazania cen, które biegły wziął do porównania przy wyliczaniu wartości pojazdów oraz z jakich źródeł te ceny wynikały, nie zawierają opisu metodologii przyjętej przy wycenie przez biegłego, co uniemożliwia ocenę, w jaki sposób biegły doszedł do prezentowanych wniosków i weryfikację opinii;

- art. 187 § 1 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, poprzez zaniechanie przez organ samodzielnego zebrania materiału dowodowego i przekazanie tego zadania biegłemu, który sam zajął się uzyskaniem materiałów mogących być podstawą do opiniowania, zaniechanie weryfikacji faktur za naprawy pojazdów przedstawionych przez stronę oraz wydanie stronie tych materiałów z naruszeniem zasad postępowania, co w konsekwencji spowodowało usunięcie z akt sprawy części materiałów istotnych dla wyjaśnienia sprawy;

- art. 90d Prawa celnego w związku z art. 187 § 1 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, poprzez wydanie decyzji bez wyznaczenia stronie 7 dniowego terminu na ustosunkowanie się do zebranego w sprawie materiału dowodowego;

- art. 187 § 1 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, poprzez przyjęcie, że cena transakcyjna pojazdu jest zaniżona, gdyż ceny transakcyjne na portalu aukcyjnym są wyższe niż cena nabycia wskazana przez skarżącego, w sytuacji gdy strona zakupiła pojazdy uszkodzone, a do porównania wartości przyjęto pojazdy nieuszkodzone, pojazdy nabyto na aukcji państwowej, gdzie są tańsze, nie uwzględniono, że przedmiotem transakcji były pojazdy przystosowane do ruchu prawostronnego, podczas gdy w Japonii obowiązuje ruch lewostronny, co powoduje, że wartość tego rodzaju pojazdów jest niższa.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.

Skarga jest nieuzasadniona.

Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że w myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez przez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.), dalej jako "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

W rozpoznawanej sprawie kontroli poddano decyzję organu II instancji o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji w przedmiocie określenia długu celnego.

Z uwagi na charakter sporu trzeba wskazać w pierwszej kolejności, że wdrożenie procedury weryfikacyjnej przez organ celny (i badanie prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym w zakresie wartości transakcyjnej importowanego towaru) jest czynnością dopuszczalną w świetle art. 48 Unijnego Kodeksu Celnego (UKC) przewidującego instytucję kontroli po zwolnieniu towarów do zawnioskowanej procedury. Z powyższego przepisu wynika m. in., że do celów kontroli celnych organy celne mogą weryfikować nie tylko prawidłowość i kompletność informacji podanych w zgłoszeniu celnym, ale także weryfikować istnienie, autentyczność, prawidłowość i ważność wszelkich załączonych dokumentów oraz mogą kontrolować księgowość zgłaszającego i pozostałą dokumentację dotyczącą operacji odnoszących się do towarów lub uprzednich lub późniejszych operacji handlowych związanych z tymi towarami po ich zwolnieniu.

W myśl art. 5 pkt 12 UKC zgłoszenie celne oznacza czynność, przez którą osoba w wymaganej formie i w określony sposób wyraża zamiar objęcia towaru określoną procedurą celną, wskazując w stosownych przypadkach wszelkie szczegółowe ustalenia, które mają mieć zastosowanie.

Z art. 172 ust. 1 UKC wynika, że zgłoszenie celne spełniające wymagane warunki jest niezwłocznie przyjmowane przez organy celne, jeżeli towary, których dotyczy zostały przedstawione organom celnym.

Jeżeli spełnione są warunki do objęcia towarów daną procedurą i towary nie są przedmiotem żadnych zakazów i ograniczeń, organy celne zwalniają towary po weryfikacji danych w zgłoszeniu celnym lub po przyjęciu ich bez weryfikacji (art. 194 ust. 1 UKC).

W rozpoznawanej sprawie organ celny powziął wątpliwości odnośnie do zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym z [...] maja 2016 r., przyjętym przez organ, wartości transakcyjnej sprowadzonych z Japonii czterech używanych samochodów, opisanych w części wstępnej uzasadnienia.

Przypomnienia wymaga zatem, że stosownie do art. 69 UKC, do celów stosowania wspólnej taryfy celnej oraz środków pozataryfowych, ustanowionych w przepisach unijnych regulujących określone dziedziny wymiany towarowej, wartość celna towarów określana jest zgodnie z przepisami art. 70 i 74.

Zasadniczą podstawą wartości celnej towarów jest wartość transakcyjna, tj. cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Unii, w razie potrzeby skorygowana (art. 70 ust. 1 UKC).

Cena faktycznie zapłacona lub należna to całkowita płatność, która została lub ma zostać dokonana przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego stronie trzeciej na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności, które zostały lub mają zostać dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów (art. 70 ust. 2 UKC). Spełnienie wszystkich wymienionych w art. 70 ust. 3 UKC warunków umożliwia stosowanie wartości transakcyjnej.

Istnieje możliwość odrzucenia przez organ zadeklarowanej przez importera wartości transakcyjnej towaru.

W myśl art. 140 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L 343 z dnia 29 grudnia 2015 r., str. 558), dalej jako "RW", w przypadku gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 70 ust. 1 kodeksu, mogą one wezwać zgłaszającego do przedstawienia dodatkowych informacji.

W orzeczeniu z 16 czerwca 2016 r. w sprawie C-291/15 Trybunał Sprawiedliwości UE (na tle poprzednio obowiązującego Wspólnotowego Kodeksu Celnego i przepisów wykonawczych) wyjaśnił, że art. 181a RWKC (odpowiednik obecnego art. 140 RW) należy interpretować w ten sposób, że nie stoi on na przeszkodzie stosowaniu przez organy celne praktyki polegającej na ustalaniu wartości celnej przywożonych towarów na podstawie wartości transakcyjnej towarów podobnych, jeżeli zadeklarowana wartość transakcyjna została uznana za nienormalnie niską w porównaniu ze średnią statystyczną cen zakupu stosowanych w przywozie towarów podobnych, mimo że organy celne nie podważyły ani nie zakwestionowały w inny sposób autentyczności faktury i świadectwa przelewu bankowego przedłożonych w celu wykazania ceny faktycznie zapłaconej za przywożone towary, przy czym importer nie przedstawił na żądanie organów celnych dodatkowych dowodów lub informacji w celu wykazania prawidłowości zgłoszonej wartości transakcyjnej. Organy celne mogą bowiem, celem ustalenia wartości celnej, odrzucić zadeklarowaną cenę przywiezionych towarów i zastosować podrzędne metody określania wartości celnej przywożonych towarów.

Organy celne nie są bezwzględnie związane wartością transakcyjną towaru, deklarowaną przez importera towaru i mogą ją odrzucić, gdy z uzasadnionych przyczyn zakwestionują wiarygodność i dokładność informacji składanych przez stronę (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 marca 2019 r., sygn. akt I GSK 22/17).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że organ celny był uprawniony do zakwestionowania wartości transakcyjnej pojazdów deklarowanej przez skarżącego w zgłoszeniu celnym. Wątpliwości organu odnośnie do tej wartości były uzasadnione w świetle wyników kontroli przeprowadzonej w firmie skarżącego, informacji przekazanych przez japońskie władze celne w piśmie z [...] czerwca 2018 r. dotyczącym wartości samochodów wskazanej w deklaracji celnej wywozowej oraz porównania cen pojazdów notowanych na rynku japońskim w lutym 2019 r.

Rozliczenie zadeklarowane przez skarżącego oraz dołączona do zgłoszenia celnego faktura zakupu pojazdów (art. 145 RW wprowadza obowiązek dołączenia do zgłoszenia celnego dokumentów dotyczących wartości celnej) nie oznaczało, że przyjęcie zgłoszenia i zwolnienie towaru jest równoznaczne z uznaniem zgłoszenia celnego za prawidłowe. Dane w nim zawarte korzystały z domniemania prawdziwości do czasu ich podważenia przez organ celny. Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne w art. 23 ust. 1 stanowi, że zgłaszający oblicza i wykazuje w zgłoszeniu celnym kwotę należności przywozowych lub wywozowych (zasada obliczania należności przez samego zgłaszającego).

Podważając wartość transakcyjną (podaną w zgłoszeniu celnym) organ skorzystał z prawnej możliwości jaką przewiduje ustawa Prawo celne. Dokumenty zagraniczne są bowiem dowodami w postępowaniu prowadzonym przez organ celny. W myśl art. 86 ust. 1 Prawa celnego, organ celny może przyjąć jako dowód w postępowaniu dokumenty sporządzone przez organy celne państwa obcego lub inne uprawnione podmioty państwa obcego.

Organ ustalił na podstawie pisma japońskiego organu celnego z [...] czerwca 2018 r., nr [...], że ceny wszystkich czterech pojazdów, podane w deklaracji wywozowej, są wyższe od wartości pojazdów, zadeklarowanej w wyżej wymienionym zgłoszeniu celnym.

Cena pojazdu BMW 740I zadeklarowana w Japonii wynosiła 475 000 JPY, w Polsce – 300 000 JPY, cena pojazdu Mercedes Benz SL 270 zadeklarowana w Japonii wynosiła 374 000,00 JPY, w Polsce – 110 000 JPY, cena pojazdu Renault Lutecia zadeklarowana w Japonii wynosiła 525 000 JPY, w Polsce – 350 000 JPY, cena pojazdu Mercedes Benz E 250CE zadeklarowana w Japonii wynosiła 395 000 JPY, w Polsce – 160 000 JPY.

W piśmie japońskich władz celnych wskazano ten sam numer faktury, która dołączona została do zgłoszenia celnego SAD Nr [...], jednak łączna wartość samochodów na fakturze przedstawionej w Japonii wynosiła 1 769 000 JPY, natomiast łączna wartość pojazdów na fakturze przedstawionej w Polsce wynosiła 920 000 JPY.

Uzasadnione było zatem zakwestionowanie przez organ wiarygodności tego dokumentu jako podstawy ustalenia ceny transakcyjnej pojazdów. Słusznie powziął organ w tych okolicznościach wątpliwości co do tego, czy zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 70 ust. 1 UKC

Wątpliwości organu potwierdziły się po porównaniu cen pojazdów na rynku japońskim z cenami zadeklarowanymi w zgłoszeniu celnym. Organ dokonał przeglądu ofert na japońskich portalach internetowych, których adresy wskazał w uzasadnieniu decyzji. Według stanu na dzień [...] lutego 2019 r. ceny dla modelu BMW 740I, rok produkcji 2007, kształtowały się od 430 000,00 JPY do 1 398 000,00 JPY, przy czym wśród osiemnastu ofert jedenaście ofert opiewało na ceny powyżej 700 000 JPY, a ceny dla modelu Renault Lutecia, rok produkcji 2013, kształtowały się od 530 000,00 JPY do 1 750 000,00 JPY, przy czym w dziesięciu spośród szesnastu ofert cena wynosiła ponad 1 000 000,00 JPY. Organ zwrócił uwagę, że przedstawione ceny dotyczą samochodów o trzy lata starszych (zgłoszenie dokonane było w 2016 r., a analiza ofert dotyczy roku 2019), a mimo to ceny wskazane w ofertach są dużo wyższe niż ceny podane przez skarżącego.

Powyższe oznacza, że organ celny wykazał istotną rozbieżność pomiędzy wartością pojazdów marki BMW 740I oraz Renault Lutecia a cenami rynkowymi takich pojazdów, potwierdzając tym samym istnienie uzasadnionych wątpliwości co zadeklarowanej wartości transakcyjnej jako całkowitej faktycznie zapłaconej lub należnej kwocie, o której mowa w art. 70 ust. 1 UKC.

Wątpliwości co do ceny transakcyjnej potwierdza także kontrola przeprowadzona w siedzibie skarżącego. Jak wynika z prawidłowych ustaleń organu, w dokumentach dotyczących przelewów na rzecz kontrahenta japońskiego brak danych dotyczących pojazdów objętych zgłoszeniem celnym w sprawie niniejszej. Ponadto w okresie, kiedy samochody zostały zakupione nie dokonywano przelewów z konta należącego do skarżącego, lecz z konta należącego do jego syna B. G.. W przelewach na łączną kwotę 964 000,00 JPY, dokonanych [...] listopada 2015 r. i [...] lutego 2016 r. które dotyczyć miały wymienionych pojazdów, jako tytuł przelewu wskazano "balance from T. G." i "deposit from T. G.". Stwierdzono także dokonanie [...] grudnia 2015 r. przelewu na kwotę 520 000,00 JPY, w tytule którego wpisano "deposit from T. G.". Skarżący wyjaśnił jednak w toku kontroli, że nie był to przelew z tytułu zapłaty za samochody objęte zgłoszeniem celnym z [...] maja 2016 r.

Dokonywanie przelewów różnych kwot z konta nienależącego do skarżącego, w dodatku z tytułu bliżej nieokreślonych rozliczeń T. G., bez wskazania, jakich transakcji poszczególne przelewy dotyczą, nasuwa poważne wątpliwości co do rzeczywistej kwoty zapłaconej za sprowadzone przez skarżącego pojazdy. Jak słusznie podnosi organ, kontrola wykazała, że na konta kontrahentów japońskich przekazane zostały kwoty, które nie zostały przyporządkowane do żadnego z pojazdów. Wyjaśnienia skarżącego, że kwota 520 000,00 JPY, przekazana [...] grudnia 2015 r., a więc sześć dni po dacie zakupu pojazdów stanowiła zaliczkę na poczet przyszłych transakcji w żaden sposób nie usuwa istniejących wątpliwości co do cen zapłaconych za pojazdy, skoro kwoty tej nie udało się przyporządkować do żadnego pojazdu.

Wszystkie przedstawione wyżej okoliczności wskazują, że organ miał podstawy do zakwestionowania ceny transakcyjnej. Organ wykazał występowanie uzasadnionych wątpliwości co do tego, czy zadeklarowana wartość transakcyjna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną kwotę, o której mowa w art. 70 ust. 1 UKC. Należy podkreślić, że organ podjął działania, mające na celu wyjaśnienie tej okoliczności, wzywał także skarżącego do przedstawienia dodatkowych informacji. W ocenie sądu organ dokonał wyczerpujących ustaleń w tym zakresie i dostatecznie uzasadnił występowanie uzasadnionych wątpliwości co do zadeklarowanej ceny transakcyjnej. Skarżący natomiast w żaden sposób nie podważył ustaleń organu i nie przedstawił dowodów pozwalających na przekonujące wyjaśnienie rozbieżności związanych z deklarowaną ceną pojazdów. Podzielić należy stanowisko organu, że nie usuwa przedstawionych przez organ wątpliwości dowód w postaci korespondencji mailowej, na którą skarżący powołał się w postępowaniu odwoławczym. Treść maila od bliżej nieokreślonego podmiotu nie stanowi dowodu na to, że w zgłoszeniu wywozowym eksporter celowo wskazał zawyżoną wartość pojazdów objętych zgłoszeniem celnym w sprawie niniejszej. Z niezbyt jasnej treści przedstawionego przez skarżącego tłumaczenia maila wynika jedynie, że bliżej nieokreślony podmiot nie jest zobowiązany do podawania rzeczywistej ceny i może "wydać przedmiot w dowolnej wartości/cenie". Nie wiadomo jednak, o jaki podmiot chodzi i czego konkretnie dotyczy ta korespondencja.

Zauważyć należy, że skarżący miał wystarczająco dużo czasu, by wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że cena podana w zgłoszeniu celnym jest ceną rzeczywiście zapłaconą. Miał możliwość składania wyjaśnień i kwestionowania ustaleń organu. Nie przedstawił jednak żadnego dowodu, który byłby w stanie podważyć stanowisko organu co do istnienia uzasadnionych wątpliwości w rozumieniu art. 140 RW. Nie wypowiedział się też i nie zgłosił żadnych uwag do zebranego w sprawie materiału dowodowego mimo zawiadomienia go przez organ II instancji pismem z [...] czerwca 2019 r. o takiej możliwości. Dodać należy, że zawiadomienie to doręczone zostało pełnomocnikowi skarżącego [...] czerwca 2019 r., a decyzja organu II instancji wydana została [...] lipca 2019 r. Skarżący nie był więc pozbawiony możliwości dokładnej analizy zebranego materiału dowodowego i zapoznania się ze wszystkimi dowodami, a nawet zgłoszenia kolejnych wniosków dowodowych na okoliczność wątpliwości co do ceny transakcyjnej. Nie sposób nie zauważyć, że skarżący sam zrezygnował z przedstawienia dowodu na okoliczność innych niż ustalił organ cen rynkowych pojazdów w Japonii. Nie przedstawił bowiem urzędowego tłumaczenia ofert sprzedaży sporządzonych w języku japońskim i cofnął wniosek o przeprowadzenie tego dowodu w postępowaniu odwoławczym.

Według art. 140 ust. 2 RW, jeśli wątpliwości nie zostaną rozwiane, organy celne mogą zdecydować, że wartość towarów nie może być ustalona zgodnie z art. 70 ust. 1 kodeksu.

Jeżeli wartość celna towarów nie może zostać ustalona na podstawie art. 70, ustala się ją, stosując kolejno procedury z art. 74 UKC ust. 2 lit. a)-d) aż do pierwszej litery, na podstawie której możliwe będzie ustalenie wartości celnej towarów (art. 74 ust. 1 UKC). Są to dodatkowe (zastępcze) metody ustalania wartości celnej.

Stosownie do art. 74 ust. 2 UKC, wartością celną zgodnie z ust. 1 jest:

a) wartość transakcyjna identycznych towarów sprzedawanych w celu wywozu na obszar celny Unii i wywożonych w tym samym lub w zbliżonym czasie, co towary, dla których ustalana jest wartość celna;

b) wartość transakcyjna podobnych towarów sprzedawanych w celu wywozu na obszar celny Unii i wywożonych w tym samym lub w zbliżonym czasie, co towary, dla których ustalana jest wartość celna;

c) wartość oparta na cenie jednostkowej, po jakiej towary przywożone lub towary identyczne lub podobne sprzedawane są na obszarze celnym Unii w największych zbiorczych ilościach osobom niepowiązanym ze sprzedającymi; lub

d) wartość kalkulowana, która jest sumą:

(i) kosztów lub wartości materiałów i wytworzenia lub innych procesów zastosowanych przy produkcji przywożonych towarów;

(ii) kwoty zysku i kosztów ogólnych równych kwocie zwyczajowo wliczanej w cenę sprzedaży towarów tego samego gatunku lub rodzaju jak te, dla których ustalana jest wartość celna, wytworzonych przez producentów z kraju wywozu na eksport do Unii;

(iii) kosztu lub wartości elementów, o których mowa w art. 71 ust. 1 lit. e.

Zgodnie z art. 74 ust. 3 UKC, jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie ust. 1, ustala się ją na podstawie danych dostępnych na obszarze celnym Unii z zastosowaniem odpowiednich środków zgodnych ze wszystkimi następującymi zasadami i przepisami ogólnymi:

a) porozumienia w sprawie stosowania art. VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu;

b) artykułu VII Układu ogólnego w sprawie taryf celnych i handlu;

c) niniejszym rozdziałem.

Jeżeli nie przewidziano inaczej, data przyjęcia zgłoszenia celnego przez organy celne jest datą, która będzie wykorzystywana do celów stosowania przepisów regulujących procedurę celną, do której towary są zgłaszane oraz do celów wszelkich innych formalności przywozowych lub wywozowych (art. 172 ust. 2 UKC).

W świetle przywołanych wyżej przepisów możliwe jest ustalanie wartości celnej towarów według ich wartości transakcyjnej (metoda podstawowa) oraz metodami zastępczymi. Do tych ostatnich zalicza się

- metodę wartości towarów identycznych (art. 74 ust. 2 lit. a UKC, art. 141 RW);

- metodę wartość towarów podobnych (art. 74 ust. 2 lit. b UKC, art. 141 RW);

- metodę opartą na cenie jednostkowej towaru (metoda dedukcyjna - art. 74 ust. 2 lit. c UKC, art. 142 RW);

- metodę wartości kalkulowanej (art. 74 ust. 2 lit. d UKC, art. 143 RW);

- metodą ostatniej szansy (art. 74 ust. 3 UKC, art. 144 RW).

W przedmiocie zasad wyboru metody ustalania wartości celnej w orzecznictwie sygnalizuje się, że tylko wówczas, gdy metoda wartości transakcyjnej nie będzie mogła być w konkretnym przypadku zastosowana, wartość celna sprowadzanych towarów zostanie ustalona na podstawie jednej z zastępczych metod ustalania wartości celnej, tj. metody wartości transakcyjnej towarów identycznych, metody wartości transakcyjnej towarów podobnych, metody dedukcyjnej, metody wartości kalkulowanej lub metody tzw. ostatniej szansy. Co do zasady stosowanie zastępczych metod ustalania wartości celnej odbywa się w kolejności sekwencyjnej, co oznacza, że można przejść do kolejnej metody ustalania wartości celnej, wskazanej w przepisach celnych tylko wówczas, gdy poprzedzająca ją metoda nie może być w danym przypadku użyta (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 23 października 2018 r. sygn. akt III SA/Lu 290/18).

Przepis art. 144 ust. 1 RW przewiduje, że przy ustalaniu wartości celnej zgodnie z art. 74 ust. 3 kodeksu dopuszczalna jest rozsądna elastyczność w stosowaniu metod określonych w art. 70 i art. 74 ust. 2 kodeksu. Ustalona w ten sposób wartość powinna opierać się w możliwie największym stopniu na wcześniej ustalonych wartościach celnych.

Stosownie do art. 144 ust. 2 RW, jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona zgodnie z ust. 1, stosuje się inne odpowiednie metody. W takim przypadku wartości celnej nie ustala się na podstawie którejkolwiek z następujących wartości lub metod:

a) ceny sprzedaży na obszarze celnym Unii towarów wyprodukowanych na tym obszarze;

b) systemu polegającego na przyjęciu na potrzeby ustalenia wartości celnej wyższej z dwóch alternatywnych wartości;

c) ceny towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu;

d) kosztów produkcji innych niż wartość kalkulowana, która została ustalona dla towarów identycznych lub podobnych na podstawie art. 74 ust. 2 lit. d kodeksu;

e) cen w wywozie do kraju trzeciego;

f) minimalnych wartości celnych;

g) arbitralnych lub fikcyjnych wartości.

W wyroku z 18 sierpnia 2015 r., sygn. akt I GSK 183/14, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że orzecznictwo i doktryna jednoznacznie wskazują, że metoda "ostatniej szansy" najczęściej stosowana jest przy ustalaniu wartości celnej importowanych samochodów używanych, dla których – właśnie z uwagi na zróżnicowany stan techniczny pojazdów używanych – trudno jest znaleźć właściwy materiał porównawczy. Powyższe wynika z opinii Komitetu Technicznego Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej (WCO), który – odnośnie do importu używanych pojazdów – z podanych wyżej względów uznał za problematyczne ustalanie wartości celnej w oparciu o metodę towarów identycznych lub podobnych i wypowiedział się przeciwko stosowaniu metody ceny jednostkowej i wartości kalkulowanej. Tym samym w przypadku importu używanych samochodów ustalanie wartości celnej metodą "ostatniej szansy", z pominięciem poprzedzających ją metod zastępczych, jest regułą.

Organ szczegółowo i wyczerpująco wyjaśnił, dlaczego zastosowano metodę "ostatniej szansy", określoną w art. 74 ust. 3 UKC. Sąd podziela stanowisko organu, że w przypadku samochodów używanych, metoda ta jest jedyną możliwą do zastosowania. W nawiązaniu do zarzutu skarżącego, że błędnie wykluczono zastosowanie "metody porównawczej" i nie uwzględniono czynników w postaci kosztów transportu, ubezpieczenia, opłat manipulacyjnych i innych obniżających wartość celną towaru, należy stwierdzić, po pierwsze, że metody wartości towarów podobnych, o której mowa w art. 74 ust. 2 lit. b UKC, nie powinno się stosować do używanych pojazdów. Kwestie tę organ prawidłowo ocenił powołując się na opinię Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej, uznającego metodę wartości towarów podobnych za problematyczną. Zastosowanie tej metody wymagałoby znalezienia samochodu osobowego o identycznym lub podobnym stopniu zużycia, co jest praktycznie niemożliwe. Po drugie, przy ustalaniu wartości celnej towaru metodą dedukcyjną, o której mowa w art. 142 RW, od ceny odlicza się zwyczajowo płacone lub uzgodnione marże (art. 142 ust. 5 lit. a RW) oraz zwykłe koszty transportu i ubezpieczenia (art. 142 ust. 5 lit b RW). Organ nie zastosował metody dedukcyjnej i odliczenie kosztów transportu towaru i jego ubezpieczenia nie wchodziło w grę.

Prawidłowe jest stanowisko organu, że w przypadku ustalania wartości celnej używanych pojazdów samochodowych na podstawie art. 74 ust. 3 UKC (metodą "ostatniej szansy"), istnieje możliwość skorzystania z opinii rzeczoznawców. Zgodnie z art. 74 ust. 3 UKC, jeżeli wartość celna nie może zostać ustalona na podstawie ust. 1, ustala się ją na podstawie danych dostępnych na obszarze celnym Unii. Dostępne dane to według wytycznych Technicznego Komitetu Ustalania Wartości Celnej m.in. informacje zawarte w branżowych katalogach motoryzacyjnych, wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów samochodowych, a także opinie biegłych rzeczoznawców. Słusznie zwraca uwagę organ, że w ramach tej metody możliwe jest korzystanie z programów takich jak Info-Ekspert czy Eurotax, służących do wyceny pojazdów samochodowych.

Jak wskazano wyżej, przy ustalaniu wartości celnej zgodnie z art. 74 ust. 3 UKC, dopuszczalna jest rozsądna elastyczność w stosowaniu metod określonych w art. 70 i art. 74 ust. 2 kodeksu. Dodatkowo w art. 144 ust. 2 RW wskazano kryteria niedozwolone przy posługiwaniu się metodą ostatniej szansy. W szczególności nie jest dozwolone ustalanie wartości towarów wyprodukowanych na obszarze celnym Unii na podstawie cen sprzedaży na obszarze celnym Unii, ani też na podstawie cen towarów na rynku wewnętrznym kraju wywozu.

W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, że przy zastosowaniu metody "ostatniej szansy" zalecane jest stosowanie metody wartości transakcyjnej towarów identycznych lub podobnych, produkowanych w innych krajach. W przypadku zatem pojazdów produkowanych we Wspólnocie (Unii Europejskiej) należy przyjąć katalogową cenę samochodu identycznego lub podobnego, wyprodukowanego poza Wspólnotą (Unią). Model samochodu podobnego powinien być w jak największym stopniu zbliżony do samochodu wycenianego. Pod uwagę bierze się podstawowe kryteria, takie jak rocznik, klasa samochodu, rodzaj i pojemność silnika oraz wyposażenie.

W rozpoznawanej sprawie wartość katalogowa pojazdów objętych zgłoszeniem celnym ustalona została przez powołanego przez organ biegłego C. S., który jest rzeczoznawcę samochodowym. Ma więc niewątpliwie kwalifikacje wymagane dla dokonania wyceny importowanych samochodów używanych. Biegły sporządził co do każdego samochodu odrębną opinię (P-[...], [...], [...] i [...]). Każda z opinii była przez biegłego w toku postępowania uzupełniana lub korygowana. Kolejne wydane przez biegłego opinie noszą tę samą datę, co opinie pierwotne ([...] listopada 2018 r.) oraz te same numery, z dodaniem litery "K" albo liter "KW".

Sąd podziela stanowisko organu, że nie ma podstaw do kwestionowania dokonanej przez biegłego wyceny. Skarga zawiera ogólnikowe zarzuty odnoszące się do przyjęcia metody "ostatniej szansy", nie odnosi się natomiast do konkretnych wskazanych przez biegłego pojazdów i ich wartości.

W ocenie sądu biegły prawidłowo przyjął do porównania pojazdy podobne, produkowane poza Wspólnotą (Unią Europejską).

W przypadku pojazdu marki BMW 740I jest to pojazd tej samej marki i klasy, czyli BMW 740I, produkowany w Rosji. W przypadku pojazdu marki Renault Lutecia (Clio), jest to samochód marki R. L. (Clio), produkowany w Turcji. W przypadku pojazdu Mercedes Benz SL 280 (R 107) do porównania przyjęty został samochód marki Mercedes Benz SL 280 (R 107), produkowany w Republice Południowej Afryki. Bezpodstawny jest podniesiony dopiero na rozprawie przed sądem zarzut, że ten model pojazdu nie był produkowany poza Europą. W szczególności nie stanowi dowodu na tę okoliczność przedstawiony przez skarżącego wydruk z internetowej strony Wikipedii, gdzie jako miejsce produkcji wskazany jest Stuttgart w Niemczech. Z powszechnie dostępnych w Internecie materiałów o firmie produkującej samochody marki Mercedes wynika, że Stuttgart to główna siedziba firmy, a fabryki produkujące pojazdy oraz części do nich znajdują w wielu innych krajach, w Europie i poza nią, w szczególności zaś od kilkudziesięciu lat w Republice Południowej Afryki. Skarżący nie przedstawił żadnego dowodu, że ten konkretny model pojazdu nie był nigdy produkowany w RPA. Brak zatem podstaw do podważania wiarygodności opinii biegłego w tym zakresie.

W przypadku pojazdu Mercedes Benz 250CE biegły przyjął do porównania samochód Mercedes Benz 250CE, produkowany w Argentynie i Republice Południowej Afryki.

Jak zatem widać, we wszystkich czterech przypadkach biegły przyjął do wyceny pojazdy tego samego modelu i serii, co pojazdy wyceniane, z tym że są to wersje produkowane poza Europą. Pojazdy te spełniają zatem wszystkie kryteria podobieństwa.

Odnosząc się do ogólnikowego zarzutu skarżącego, że biegły nie uwzględnił stanu technicznego pojazdów, w szczególności stopnia ich uszkodzenia i kosztów naprawy, wyjaśnić należy, że w przypadku pojazdów BMW 740I i Renault Lutecia do opinii zostały dołączone arkusze ustalenia wartości pojazdu w stanie uszkodzonym metodą stopnia uszkodzenia i kosztu naprawy. Sąd podziela stanowisko organu, że do ustalenia wartości celnej pojazdów uszkodzonych organy celne powinny przyjmować wartość rynkową obliczoną przez biegłego metodą stopnia uszkodzenia, a nie metodą kosztu naprawy. W postępowaniu dotyczącym ustalenia wartości celnej znaczenie ma bowiem jedynie wartość pojazdu ustalona według stanu technicznego pojazdu z dnia przyjęcia zgłoszenia celnego, a nie wartość uwzględniająca przewidywane nakłady, jakie mogą być w przyszłości poniesione na naprawę samochodu.

Ponadto organ odwoławczy przeprowadził – w związku z zarzutami odwołania –dodatkowe postępowanie dowodowe w tym zakresie i odniósł się do wszystkich podnoszonych przez skarżącego zarzutów. Dołączone przez skarżącego w postępowaniu przed organem II instancji dowody w postaci faktur VAT dotyczących zakupu części do pojazdów oraz faktur VAT dotyczących kosztów napraw pojazdów zostały przeanalizowane przez biegłego, który w piśmie z [...] czerwca 2019 r. bardzo szczegółowo odniósł się do dostarczonych faktur. Co do każdej z faktur biegły wskazał, jakich kosztów ona dotyczy, czy można ją odnieść do konkretnego pojazdu, czy jest podstawa do uwzględnienia jej w wycenie wartości, czy kwota wskazana w fakturze wpływa na wartość pojazdu oraz czy była uwzględniona w pierwotnej wycenie.

Z treści pisma biegłego wynika, że część faktur była już uwzględniona w pierwotnej wycenie, co do jednej faktury uznał biegły możliwość jej dodatkowego uwzględnienia i w oparciu o nią skorygował pierwotną opinię (dotyczy to samochodu Renault Lutecia), natomiast co do pozostałych faktur biegły szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko co do braku podstaw do ich uwzględnienia. Skarżący w żaden sposób nie podważył wyjaśnień biegłego.

Należy ponadto zauważyć, że skarżący w zgłoszeniu celnym nie zadeklarował wwozu pojazdów uszkodzonych. Biegły uwzględnił jednak przedstawione przez skarżącego dowody (dokumentację fotograficzną) dotyczące uszkodzeń pojazdów Renault Lutecia i BMW 740I. Co do pojazdu Renault Lutecia, biegły dodatkowo uwzględnił jedną z faktur przedstawionych w postępowaniu odwoławczym, nie miała ona jednak wpływu na określenie wartości pojazdu metodą stopnia uszkodzenia. Zgodnie z dołączonym do opinii arkuszem ustalenia wartości pojazdu Renault Lutecia w stanie uszkodzonym, wartość pojazdu bez uwzględnienia współczynnika zbywalności obliczona metodą stopnia uszkodzenia, wyniosła 36 863 zł, czyli dokładnie tyle, co w pierwszej opinii.

Nie jest uzasadniony zarzut skarżącego, że biegły sporządził wycenę w oparciu o wyliczenie programu InfoEkspert, który nie zawiera informacji o wartości bazowej pojazdów starszych niż 20 lat. Skarżący przeoczył, że w przypadku pojazdów Mercedes-Benz SL 280 (R 107) i Mercedes-Benz 250CE, które w dacie zgłoszenia miały więcej niż 20 lat, biegły wyraźnie wskazał w opiniach, że w bazie programu InfoEkspert nie znaleziono notowań rynkowych dla tych pojazdów, w związku z czym wartość pojazdów ustalona została na podstawie notowań portali internetowych polskich i europejskich. Podobna uwaga zamieszczona została w opinii dotyczącej samochodu Renault Clio, który wyprodukowany został w 2013 r.

Należy podkreślić, że biegły, będący rzeczoznawcą samochodowym dysponuje odpowiednią wiedzą i doświadczeniem w zakresie szacowania samochodów, nie ma zatem podstaw do kwestionowania przyjętego przez niego sposobu ustalenia wartości samochodów, co do których brak jest danych w programie InfoEkspert. Dane, o których mowa w art. 74 ust. 3 UKC, dostępne na obszarze celnym Unii, pochodzić mogą ze specjalistycznych czasopism, katalogów motoryzacyjnych i portali internetowych zawierających notowania cen rynkowych. Biegły miał zatem prawo skorzystać z tych danych przy szacowaniu samochodów, co do których w programie InfoEkspert brak danych, pozwalających na określenie wartości rynkowej.

Nie jest uzasadniony zarzut, że opinie biegłego nie zawierają co do zasady żadnych wyliczeń, a w szczególności wskazania cen, które biegły wziął do porównania przy wyliczaniu wartości pojazdów oraz z jakich źródeł te ceny wynikały, nie zawierają opisu metodologii przyjętej przy wycenie przez biegłego, co uniemożliwia ocenę, w jaki sposób biegły doszedł do prezentowanych wniosków i weryfikację opinii. We wszystkich opiniach biegły wskazał, jaką metodykę wyceny stosował, na jakiej podstawie określił wartość bazową i wyszczególnił zastosowane korekty. W przypadku pojazdów BMW 740I i Renault Lutecia (Clio) biegły przedstawił ponadto wartość pojazdów określoną dwiema metodami: metodą zredukowanego kosztu naprawy oraz metodą stopnia uszkodzenia. Opinie nie są zbyt obszerne, zawierają jednak wszystkie niezbędne elementy i prawidłowo uznane zostały przez organ za wystarczające do określenia wartości celnej pojazdów objętych zgłoszeniem celnym.

Biegły nie był zobowiązany do przedstawienia w opiniach ofert sprzedaży podobnych pojazdów, jak zarzuca skarżący, ani ofert z aukcji w Japonii. Skarżący wychodzi z błędnego założenia, że dla wyceny pojazdów należało brać pod uwagę porównanie cen ofertowych pojazdów na terenie państwa pochodzenia, tj. Japonii, podczas gdy jak wyjaśniono wyżej, przy zastosowaniu metody "ostatniej szansy" niedopuszczalne jest ustalanie wartości na podstawie cen na rynku wewnętrznym kraju wywozu. Nie było zatem podstaw do przeprowadzenie żądanego przez skarżącego postępowania dowodowego w celu ustalenia notowanych na rynkach Japonii rzeczywistych cen pojazdów samochodowych (łącznie z zasięgnięciem przez organ celny opinii biegłego w tej materii). Bezpodstawny jest także w związku z tym zarzut skarżącego, że biegły nie uwzględnił, faktu, że w Japonii obowiązuje ruch lewostronny, co powoduje, że ceny pojazdów przystosowanych do ruchu prawostronnego są tam dużo niższe. Jest to okoliczność niemająca znaczenia dla ustalenia wartości metodą "ostatniej szansy".

Całkowicie bezpodstawny jest też zarzut, że organ przyjął wartości według wyliczeń biegłego, podczas gdy "pojazd został zbyty po naprawie za wartość niższą, niż w opinii biegłego miał przedstawiać w chwili nabycia w stanie uszkodzonym". Przede wszystkim skarżący nie wskazał pojazdu, którego zarzut ten dotyczy. Niezależnie jednak od powyższego przypomnieć należy, że dla ustalenia wartości celnej pojazdu decydujące znaczenie ma jego wartość w chwili zgłoszenia celnego. Cena, za jaką pojazd został następnie zbyty (po dokonaniu naprawy) nie ma więc wpływu na określenie wartości celnej pojazdu.

W świetle przepisów prawa celnego bez znaczenia jest okoliczność, że biegły nie przeprowadził oględzin pojazdu i osobiście nie zbadał jego stanu technicznego (w tym stopniu uszkodzeń poszczególnych mechanizmów i elementów), skoro decydujące znaczenie ma wartość importowanego towaru w dacie przyjęcia zgłoszenia celnego, co wyżej wykazano. O wadliwości opinii biegłego nie świadczy więc fakt, że biegły zaniechał podjęcia tego rodzaju czynności przy sporządzaniu ekspertyzy. Jak wspomniano wyżej, skarżący nie deklarował w zgłoszeniu celnym samochodów uszkodzonych. Z akt sprawy wynika jednak, że biegły dysponował dokumentacją fotograficzną i uwzględnił fakt uszkodzenia pojazdów BMW 740I oraz Renault Lutecia.

Bezpodstawny jest zarzut, że wyliczenie wartości zredukowanego kosztu naprawy dokonane zostało przez biegłego przy przyjęciu dokonania jej w Polsce, podczas gdy należało wyliczyć ten koszt przy uwzględnieniu kosztów naprawy na terenie państwa pochodzenia – Japonii, gdzie części i naprawy są znacznie droższe, co powoduje automatycznie, że pojazd uszkodzony ma niższą wartość. Skarżący przeoczył, że organ nie uwzględnił obliczenia wartości metodą zredukowanego kosztu naprawy, co szczegółowo i prawidłowo uzasadnił. Niezależnie od powyższego po raz kolejny przypomnieć należy, że przy określaniu wartości pojazdu metodą "ostatniej szansy" nie bierze się pod uwagę cen na rynku wewnętrznym kraju wywozu.

Zdaniem sądu, nie budzi także wątpliwości prawidłowość stanowiska organu, że przyjęty w opinii biegłego współczynnik zbywalności nie powinien być stosowany przy ustalaniu wartości celnej pojazdu, bowiem nie on jest związany z ceną, za jaki przedmiot został nabyty za granicą. Jak słusznie zwraca uwagę organ odwoławczy, współczynnik ten dotyczy specyfiki kraju importu, a nie eksportu. W tym zakresie ugruntowane jest orzecznictwo sądów administracyjnym, wskazujące na zasadność pomijania współczynnika zbywalności w przypadku określania wartości celnej (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 marca 2016 r., sygn. akt I GSK 1558/14, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z 24 września 2013 r. sygn. akt III SA/Lu 821/12, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 8 października 2019 r. sygn. akt I SA/Sz 342/19).

Organ zastosował – na korzyść skarżącego – korektę pomniejszającą wartość rynkową pojazdu ustaloną przez biegłego o marżę w wysokości 10 %. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że jest to zwyczajowo stosowana wysokość marży. Skarżący nie wykazał, by w przypadku samochodów kupowanych w Japonii istniały podstawy do przyjęcia wyższej marży.

W ocenie sądu organ celny nie naruszył art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, zebrał bowiem i w sposób wyczerpujący rozpatrzył oraz ocenił cały materiał dowodowy. Miarodajny dla oceny wartości pojazdu był jego stan techniczny w dacie zgłoszenia celnego. Dług celny powstaje bowiem z chwilą przyjęcia zgłoszenia celnego (art. 77 ust. 2 UKC). Dłużnikiem jest zgłaszający (art. 77 ust. 3 UKC). Prawidłową czynnością ze strony biegłego było przyjęcie i porównanie wycenianego pojazdu do pojazdu tej samej marki, ale wyprodukowanego poza Unią Europejską. Taki tryb postępowania wynika z art. 144 ust. 2 lit. a RW (wartość celna nie może być ustalana dla towarów wyprodukowanych na obszarze Unii celnej).

Podstawowa zasada postępowania dowodowego, to jest zasada swobodnej oceny dowodów (art. 191 Ordynacji podatkowej) nie została przez organ naruszona. Zgromadzony materiał dowodowy potwierdził, że występujące i uzasadnione wątpliwości, co do wartości transakcyjnej usprawiedliwiały wdrożenie procedury weryfikacyjnej i przeprowadzenie postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją. Bezpodstawny jest zarzut skargi, że miarodajną była wartość transakcyjna pojazdu i organ niesłusznie wszczął postępowanie weryfikacyjne. Organ nie mógł nie uwzględnić urzędowego dokumentu (w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej), którym było wspomniane pismo japońskich władz celnych z [...] czerwca 2018 r. Stanowiło ono jeden z wielu dowodów zgromadzonych w sprawie. Wobec tego chybiony jest zarzut skargi o braku dowodów pozwalających na przyjęcie, że zadeklarowana wartość transakcyjna odbiega znacznie od wartości rynkowej importowanego pojazdu. Należy zauważyć, że skarżący nie przedstawił dowodu podważającego domniemanie zgodności z prawdą tej informacji (dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu przeciwko dokumentowi urzędowemu - art. 194 § 3 Ordynacji podatkowej).

W ramach procedury weryfikacyjnej organ celny wezwał skarżącego pismem z [...] września 2018 r. do przedłożenia dowodów określających stan techniczny pojazdów. Pismem z [...] października 2018 r. zawiadomiono skarżącego o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. W dniu [...] grudnia 2018 r. skarżącego powiadomiono na podstawie art. 22 ust. 6 UKC o prawie bycia wysłuchanym i przedstawienia swojego stanowiska przed wydaniem decyzji, w terminie 30 dni. Decyzja organu I instancji wydana została [...] lutego 2019 r., po zapoznaniu się przez organ z zarzutami skarżącego podniesionymi w piśmie z [...] stycznia 2019 r., dotyczącymi koloru nadwozia samochodu Mercedes Benz SL 280 i wskazania przez biegłego dokumentacji fotograficznej przedstawionej przez skarżącego.

W dniu [...] lutego 2019 r. zapoznano profesjonalnego pełnomocnika skarżącego (działającego na podstawie szczególnego pełnomocnictwa z dnia [...] lutego 2019 r.) i sporządzono w trybie art. 172 § 1 Ordynacji podatkowej protokół z tej czynności.

Organ odwoławczy dwukrotnie - pismami z [...] kwietnia 2019 r. i z [...] czerwca 2019 r. zawiadamiał skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego Powyższe oznacza, że skarżącemu zapewniono możliwość aktywnego udziału w prowadzonym postępowaniu.

Postępowanie w sprawie niniejszej przeprowadzone zostało zgodnie z wymaganiami wynikającymi z przepisów art. 187 § 1 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej. Zaskarżona decyzja jest rozstrzygnięciem prawidłowym, wyjaśniającym w bardzo obszernym uzasadnieniu motywy i przesłanki, którymi kierował się organ celny ustalając wartość celną metodą "ostatniej szansy". Stąd też nieuzasadniony jest zarzut naruszenia zasady zaufania do organów podatkowych. Zgromadzony materiał dowodowy okazał się całkowicie wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie.

Skarżący używa ogólnikowego argumentu, że pominięcie przez organ celny licznych dokumentów wskazujących na kupno części zamiennych świadczy o błędnym określeniu wartości celnej. towaru. Faktura dokumentująca kupno materiałów lub części zamiennych, niezbędnych do naprawy uszkodzonego pojazdu, nie jest dowodem w sprawie. Decydującym kryterium dla określenia wartości rynkowej pojazdu jest jego stan techniczny w dacie przyjęcia zgłoszenia celnego. Bez znaczenia jest więc okoliczność, że później pojazd został poddany renowacji zwiększającej jego cenę rynkową. Podkreślić należy, że biegły nie ustalał wartości samochodów po renowacji, lecz według stanu z daty zgłoszenia. Uwzględnił ponadto uszkodzenia, istniejące w dacie zgłoszenia, które zostały wykazane w toku postępowania.

W ocenie sądu, organ celny prawidłowo przyjął, że Porozumienie w sprawie stosowania art. VII Układu Ogólnego w sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r., przewiduje, że w przypadku ustalania wartości celnej sprowadzanych używanych pojazdów w oparciu o wymienioną metodę ostatniej szansy, istnieje możliwość skorzystania z opinii rzeczoznawców, wyspecjalizowanych katalogów, czy czasopism zawierających ceny rynkowe pojazdów.

Nieskuteczny jest zarzut, że organ celny wyręczył się biegłym w zebraniu materiału dowodowego. Rzeczą biegłego było dokonanie wyceny pojazdów objętych zgłoszeniem celnym i sporządzenie opinii o ich wartości. Jest oczywiste, że biegły zobowiązany był uwzględnić dokumentację fotograficzną przedstawioną przez skarżącego. Kwestię tę biegły wyjaśnił szczegółowo w piśmie z [...] lutego 2019 r. Zarzuty skarżącego są całkowicie niezrozumiała, skoro sam dostarczył biegłemu dwiema drogami (pocztą elektroniczną i na nośniku danych) określoną dokumentację fotograficzną w celu jej wykorzystania przy wydawaniu opinii. Poza tym analiza akt sprawy nie daje żadnych podstaw do formułowania zastrzeżeń, że organ w sposób niesamodzielny zgromadził materiał dowodowy.

Wyniki kontroli sądowej nie potwierdziły zarzutów naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego (organ prawidłowo zinterpretował przepisy art. 70, art. 74 UKC oraz 140 i art. 144 RW) i procesowego (organ celny podjął niezbędne działania zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i przeprowadził wszystkie konieczne dowody dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy, zgodnie z dyrektywami postępowania określonymi w art. 180 § 1, art.181 i art.187 § 1 Ordynacji podatkowej).

Całkowicie bezpodstawny jest w szczególności zarzut naruszenia przepisu art. 90 d Prawa celnego, mającego zastosowanie wyłącznie w postępowaniu prowadzonym przez organ odwoławczy, w związku z art. 187 § 1 i art. 197 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 73 ust. 1 Prawa celnego poprzez wydanie decyzji bez wyznaczenia stronie 7 dniowego terminu na ustosunkowanie się do zebranego w sprawie materiału dowodowego. Jak wynika z akt sprawy, w dniu [...] czerwca 2019 r. organ odwoławczy zawiadomił stronę o wyznaczeniu siedmiodniowego terminu na wypowiedzenie się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Zawiadomienie to zostało doręczone skarżącemu, działającemu przez pełnomocnika, [...] czerwca 2019 r.

Skarżący bezpodstawnie podnosi zarzut naruszenia przepisu art. 141 RW, który w sprawie nie był stosowany przez organ celny. Niemniej wypada wyjaśnić, że powyższy przepis stanowi, że do ustalania wartości celnej przywożonych towarów zgodnie z art. 74 ust. 2 lit. a lub b kodeksu wykorzystuje się wartość transakcyjną identycznych lub podobnych towarów sprzedawanych na tym samym poziomie handlu i zasadniczo w takich samych ilościach, co towary, dla których określana jest wartość celna (art. 141 ust. 1 RW). Organ nie uwzględnił ani metody wartości towarów identycznych (art. 74 ust. 2 lit. a UKC), ani metody wartości towarów podobnych (art. 74 ust. 2 lit. b UKC). Zastosował mianowicie metodę "ostatniej szansy", o której mowa w art. 74 ust. 3 UKC i art. 144 RW.

Bezpodstawne są zarzuty skargi dotyczące niewyjaśnienia, czy podstawa opodatkowania została zaniżona i pod jaką stawkę opodatkowania podatkiem od towarów i usług sprowadzone pojazdy podlegają. Przedmiotem sprawy określenie długu celnego, a nie podatku od towarów i usług.

Podsumowując stwierdzić należy, że organ nie naruszył przepisów art. 70, art. 74 ust. 3 UKC, art. 140 RW i przepisów Ordynacji podatkowej, regulującej tryb prowadzenia postępowania dowodowego i jego oceny, stosując metodę "ostatniej szansy" i przyjmując za podstawę ustalenia wartości celnej pojazdów opinię biegłego. Organ prawidłowo wyjaśnił przy tym, dlaczego należało pominąć inne metody wyceny prawem przewidziane.

Zgodnie z opiniami biegłego, wartość poszczególnych pojazdów objętych zgłoszeniem celnym wyniosła według stanu z daty zgłoszenia: BMW 740I – 37 019 zł, Renault Lutecia – 36 863 zł, Mercedes Benz SL 280 – 39 400 zł, Mercedes Benz 250CE – 30 000 zł. Kwoty te stanowiły podstawę ustalenia wartości celnej, która po uwzględnieniu korekt z tytułu zwyczajowej marży (w wysokości 10 %), cła (10 %), podatku akcyzowego (18,6%, a co do pojazdu Renault Lutecia – 3,1 %), podatku VAT (23 %) wyniosła: BMW 740I – 20 973 zł zł, Renault Lutecia – 24 024 zł, Mercedes Benz SL 280 – 22 321 zł, Mercedes Benz 250CE – 16 997 zł. Zmienione wartości celna pojazdów uzasadniały określenie nowej wysokości długu celnego i wezwanie skarżącego do uiszczenia kwoty 4289 zł stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną – 8431 zł, a zapłaconą wcześniej przez zgłaszającego – 4142 zł. Skarżący nie kwestionuje sposobu wyliczenia należnego cła i określenia w konsekwencji wysokości długu celnego.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.