Postanowienie WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 306/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2017-07-05 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Małgorzata Futera po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2017 r., na posiedzeniu niejawnym wniosku M.P. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za IV kwartał 2011 r. postanawia odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

Sygn. I SA/Rz 306/17

U Z A S A D N I E N I E

Skarżący M.P. w niniejszej sprawie wniósł na formularzu PPF o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego lub doradcy podatkowego, w jego uzasadnieniu zwracając się o zwolnienie od kosztów sądowych, uzasadniając wniosek tym, że "stracił firmę" jedyne źródło dochodów i boryka się z problemami finansowymi, zobowiązaniami powstałymi w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Obecnie jest bez środków do życia, nigdy nie korzystał z pomocy państwa, ale przyszedł czas, że musi o to prosić, a bez przychylnego potraktowania i udzielenia pomocy pozostanie bez obrony. Z oświadczenia wynika, że skarżący nie pozostaje z nikim we wspólnym gospodarstwie domowym, nie oświadczył także jakichkolwiek dochodów ani majątku. W rubryce nr 9 formularza dot. innych, dodatkowych informacji o stanie majątkowym zaznaczył, że firma w ostatnich latach przynosiła straty, a obecnie jest zamknięta, zaś skarżący zamierza zarejestrować się jako bezrobotny. Jako zobowiązania skarżący podał kredyty i pożyczki na kwotę ok. 150.000 zł, zobowiązania firmowe – 70.000 zł.

Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy stwierdzono:

Instytucja prawa pomocy, uregulowana w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.),dalej zwana w skrócie P.p.s.a., obejmuje zwolnienie strony postępowania sądowoadministracyjnego od kosztów sądowych oraz możliwość ustanowienia zawodowego pełnomocnika: adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego, rzecznika patentowego i uzależniona jest od spełnienia przez wnioskującego zawartych w przepisach przesłanek do jej przyznania; w przypadku wnioskowania

o prawo pomocy w zakresie całkowitym – jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie –strona winna wykazać, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i nie ma żadnych obiektywnych możliwości na zdobycie środków z przeznaczeniem na prowadzenie postępowania sądowego. Powołane we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty (takie winny być przedłożone skoro strona skarżąca stara się wykazać brak możliwości finansowych) powinny uzasadniać ową wyjątkową sytuację, w której poniesienie jakichkolwiek kosztów, co należy dobitnie podkreślić - zachwieje sytuacją materialną i bytową strony w takim stopniu, że nie będzie w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. W takim przypadku ciężar dowodu spoczywa na stronie składającej taki wniosek.

Analiza wniosku PPF prowadzi do konkluzji, że skarżący nie spełnia przesłanek do zastosowania prawa pomocy zarówno w pełnym zakresie, tj. w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika, jak i częściowym, i to w jakiejkolwiek postaci: zwolnienia tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub tylko ustanowienia zawodowego pełnomocnika w sprawie.

Ubiegając się o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca powinna przedstawić argumentację, która potwierdzałaby jej niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów, powinna być stroną aktywną w zakresie wskazywania dowodów na okoliczność, że faktycznie pozostaje w sytuacji na jaką się powołuje. Wiedza oparta na danych wymaganych w formularzu stanowi absolutne minimum, które pozwoliłoby na zobrazowanie kondycji finansowej skarżącego (braku możliwości), a których w sprawie w istocie brak. Skarżący musi opierać swoje podstawowe potrzeby na minimalnym gruncie, który albo zapewnia sobie sam lub za pomocą innych osób bądź instytucji powołanych do pomocy potrzebującym.

Brak wymienionych informacji budzi wątpliwości czy skarżący faktycznie wymaga wsparcia w postaci częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, tym bardziej, że skarżący starając się o przyznanie prawa pomocy w innych sprawach (np. I SA/Rz 1069/16) ma świadomość pewnych reguł, a mianowicie, że należy wykazać przesłanki od których ustawodawca uzależnia przyznanie prawa pomocy, rzetelnie i przejrzyście przedstawić swoją sytuację w oparciu o dokumenty, które czyniłyby ową trudną sytuację wiarygodną.

W tym miejscu powtórzyć za Naczelnym Sądem Administracyjnym należy, że prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń, gdyż to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku (vide: postanowienia NSA z dnia 15 marca 2006 r. sygn. akt II OZ 258/06 oraz z dnia 31 marca 2005 r. sygn. akt I FZ 63/05 publik. na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro skarżący ubiegał się o przyznanie prawa pomocy w sprawach z innych swoich skarg, musi mieć rozeznanie, że zastosowanie pomocy, wsparcia czy ułatwienia ekonomicznego wiąże się z analizą sytuacji ekonomicznej tegoż podmiotu, a tym samym z aktywnością jego samego w tej kwestii i wykazaniem, daniem dowodów na opisywany stan rzeczy (z urzędu dodać należy, że skarżący również przemilczał ponowne wezwanie o dodatkowe informacje o stanie majątkowym w przywołanej sprawie I SA/Rz 1069/16).

Odnośnie argumentu skarżącego, że prowadzona działalność gospodarcza przynosiła ujemny wynik finansowy- stratę, należy wyjaśnić, że strata nie koniecznie musi oznaczać faktycznie złej sytuacji finansowej; strata powstaje wskutek nadwyżki kosztów uzyskania nad przychodem, skutkując brakiem dochodu do opodatkowania, tj. brakiem obowiązku zapłaty podatku dochodowego i w żadnym wypadku nie stanowi automatycznie o braku środków. Może być np. spowodowana prowadzoną inwestycją w rozwój zakresu działalności.

Podsumowując należy stwierdzić, że skarżący nie spełnia koniecznej przesłanki do przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie; według rozpoznającego wniosek referendarza nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego.

W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.