Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 925/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne: Geodezja i kartografia
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 31 ust. 2-3, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 1,2
journal: Dz.U. 2020 poz 2052
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t.j.
article: par. 15 pkt 3, par. 19 pkt 8
journal: Dz.U. 1999 nr 45 poz 453
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRÓW SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI ORAZ ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ z  dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński /spr./ Sędziowie WSA Maciej Kobak AWSA Karina Gniewek-Berezowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 8 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi U. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania rozgraniczeniowego nieruchomości - skargę oddala -


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi U. M. (skarżąca) jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (organ odwoławczy) z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy (organ I instancji) z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości.

Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Pismem z dnia 21 października 2019 r. (data wpływu do organu 6 listopada 2019 r.) skarżąca zwróciła się do organu I instancji o wszczęcie postępowania rozgraniczeniowego działki ew. nr [...] położonej we wsi G. gm. [...] stanowiącej jej własność z działkami ew. nr [...], [...], [...] i [...].

Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] organ I instancji wszczął postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działką nr [...] a działkami nr [...], [...], [...], [...] położonymi w obrębie G.. Następnie pismem z dnia 3 stycznia 2020 r. (data wpływu do organu 10 stycznia 2020 r.) skarżąca rozszerzyła żądanie wniosku domagając się prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego działek nr [...] i [...] położonych we wsi G. gm. [...] z działkami nr [...] i [...].

Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] organ I instancji wszczął postępowanie rozgraniczeniowe pomiędzy działkami nr [...] i [...] a działkami nr [...] i [...] położonymi w obrębie G..

Decyzją z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] organ I instancji, działając na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.), oraz art. 34 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (p.g.k.), umorzył postępowanie administracyjne dotyczące rozgraniczenia działki nr [...] z działkami nr [...], [...], [...] i przekazał sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi.

Organ I instancji wyjaśnił, że spór sąsiedzki pomiędzy K. M. a skarżącą dotyczy usytuowania punktów granicznych nr [...], [...], [...], [...]. Z przedłożonego w dniu 11 maja 2020 r. w Urzędzie Gminy przez geodetę uprawnionego operatu z rozgraniczenia w/w działek przyjętego przez Powiatowy Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] w dniu 8 maja 2020 r. pod nr [...] wynika, że rozprawa rozgraniczeniowa odbyła się na gruncie w dniu 12 lutego 2020 r. w wyznaczonym wcześniej terminie.

Po przeanalizowaniu operatu z rozgraniczenia organ I instancji stwierdził, że brak jest jednoznacznych danych geodezyjnych (miar metrycznych, współrzędnych geodezyjnych do wyznaczenia spornej granicy), z miar pobranych z mapy ewidencyjnej w skali 1:2880 nie można ustalić granicy, zaś pomimo wielokrotnego nakłaniania stron do zawarcia ugody, nie doszło do jej zawarcia. Organ stwierdził więc brak podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 p.g.k.

Ponadto decyzją z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] organ I instancji zatwierdził usytuowanie punktów granicznych oznaczonych na szkicu granicznym numerami: [...], [...], [...], [...], [...] położonych na granicy działki nr [...] z działkami nr [...], [...], [...], oraz punkt nr [...] położony na styku granic działek nr [...], [...] i [...].

W odwołaniu od decyzji z dnia [...] maja 2020 r. nr [...] skarżąca zarzuciła naruszenie:

1) art. 33 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 2 p.g.k. w zw. z przepisami rozdziału 2 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości, w szczególności § 5 tego rozporządzenia, poprzez brak ich zastosowania, a w konsekwencji zaniechanie wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości ustalającej przebieg granicy, podczas gdy zebrane w toku sprawy dowody, w szczególności dowody z dokumentów pozwalały na ustalenie przebiegu granicy;

2) art. 33 ust. 1 p.g.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie ustalenia przebiegu granicy w sytuacji braku zgodnego oświadczenia stron, podczas gdy zgodne oświadczenie stron nie jest jedyną przesłanką umożliwiającą wydanie decyzji o przebiegu granicy, bowiem zgodnie z brzmieniem wskazanego przepisu, ustalenie granicy możliwe jest również wówczas, gdy następuje ono na podstawie zebranych dowodów, w szczególności na opinii geodezyjnej;

3) art. 34 ust. 1 p.g.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji wydanie błędnej decyzji o umorzeniu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości, podczas gdy stan sprawy umożliwiał wydanie decyzji o rozgraniczeniu;

4) art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w postaci:

- wydania decyzji wbrew opinii geodezyjnej z dnia [...] marca 2020 r., z której jednoznacznie wynika przebieg granicy pomiędzy działkami skarżącej a działką nr [...] uczestnika K. M.;

- ewentualnie również braku obliczenia powierzchni rozgraniczonych nieruchomości lub obliczenia różnic powierzchni, w wypadku gdy rozgraniczenie dotyczy niektórych granic, co pozwoliłoby na ustalenia przebiegu granicy przy znanej z ksiąg wieczystych powierzchni poszczególnych działek.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej, organ odwoławczy decyzją z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że problematykę będącą przedmiotem niniejszego postępowania regulują przepisy p.g.k., zaś kwestie proceduralne rozstrzygają przepisy k.p.a.

Organ odwoławczy wskazał, że dokonując kontroli instancyjnej należy mieć na względzie fakt, że działania organów administracji publicznej uprawnionych do prowadzenia postępowania i podejmowania orzeczeń, podporządkowane są przede wszystkim zasadzie praworządności zawartej w art. 6 k.p.a. i w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W toku postępowania administracyjnego organy administracji są zobligowane do rozstrzygania sprawy w myśl naczelnych zasad postępowania administracyjnego, a w szczególności zasady prawdy obiektywnej i praworządności. Zgodnie z art. 7 k.p.a. stanowiącym o powyższych obowiązkach, organy administracji publicznej odpowiedzialne są za wyjaśnienie istotnych dla sprawy okoliczności, do których należy również ustalenie, czego w istocie domaga się obywatel występujący do organu i jakie przepisy prawa regulują sytuację odpowiadającą treści jego żądania. Zasadą postępowania administracyjnego, wyrażoną między innymi także w art. 63 k.p.a., jest zasada ograniczonego formalizmu i to nie tylko w zakresie formy lecz również i treści podania (wniosku). Stosownie bowiem do art. 63 § 2 k.p.a. wniosek taki powinien zawierać co najmniej wskazanie osoby, od której pochodzi, jej adres i żądanie oraz czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. Organ odwoławczy podkreślił, iż przepisy k.p.a. nie nakładają na stronę ponad wskazania zawarte w przywołanym przepisie innych szczególnych wymogów co do treści podania po to, by sprawa mogła być rozpoznana zgodnie z intencją i interesem strony bez zbędnego formalizmu. W szczególności strona we wniosku wszczynającym postępowanie nie jest obowiązana do wskazania podstawy prawnej żądania, lecz wyłącznie do określenia zdarzeń, na których wniosek opiera. Do organów orzekających należy bowiem zastosowanie właściwej normy prawnej pozwalającej na rozstrzygnięcie wniosku strony zgodnie z jej wolą. Żaden bowiem przepis procedury administracyjnej nie zobowiązuje strony do wskazania podstawy prawnej swego żądania, a co więcej podstawa prawna ujęta w podaniu nie jest wiążąca dla organu, który samodzielnie dokonuje kwalifikacji prawnej podania i wyboru właściwej podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Taki tok postępowania nakazuje nie tylko zasada prawdy obiektywnej, wyrażona w przywołanym art. 7 k.p.a., ale także wynikający z art. 9 k.p.a. obowiązek należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ich prawa i obowiązki będące przedmiotem postępowania. Przy czym organ wskazał, że obowiązek wynikający z art. 9 k.p.a. powinien być rozumiany tak szeroko, jak jest to tylko możliwe, zaś jego naruszenie traktować należy jako wystarczającą przesłankę do uchylenia decyzji. W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie organ I instancji wszystkie te zasady zachował.

Odnosząc się do zarzutów odwołania w przedmiocie naruszenie art. 33 ust. 1 p.g.k., organ odwoławczy stwierdził, że jeżeli strony nie zawarły ugody przed geodetą (co skutkuje rozstrzygnięciem sporu granicznego i umorzeniem postępowania administracyjnego) ani nie było podstaw do wydania przez właściwy organ decyzji o rozgraniczeniu na podstawie art. 33 ust. 1 ustawy, wójt (burmistrz, prezydent miasta) nie ma kompetencji do dokonania rozgraniczenia nieruchomości i ma obowiązek umorzenia postępowania administracyjnego oraz przekazania sprawy o rozgraniczenie z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu. Wówczas sąd, w formie postanowienia wydanego w postępowaniu nieprocesowym, rozstrzyga spór graniczny z wykorzystaniem kolejno wszystkich kryteriów określonych w art. 153 k.c. Na poparcie swojego stanowiska organ odwoławczy przytoczył orzeczenia sądów administracyjnych.

Zdaniem organu odwoławczego skarżąca błędnie zarzuca naruszenie art. 34 p.g.k. Również badanie zachowania zasad procedury administracyjnej przy wydaniu skarżonej decyzji nie wykazało zarzucanych uchybień. Organ odwoławczy podkreślił, że o sposobie rozstrzygania w sprawie decyduje przepis prawa materialnego a nie formalnego. W tym stanie rzeczy brak podstaw rzeczywistych i formalnych do zmiany wydanego rozstrzygnięcia.

W ustawowym terminie skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego, zaskarżając ją w całości. Skarżąca podniosła następujące zarzuty:

I. naruszenia przepisów postępowania, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

1) art. 6, art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., poprzez błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia oraz błędne uzasadnienie wydanej decyzji bez jakiegokolwiek wskazania przez organ administracji publicznej, dlaczego odmówił wiarygodności i mocy dowodowej opinii geodezyjnej z dnia [...] marca 2020 r.;

2) art. 7, art. 8, art. 11 oraz art. 107 § 2 i 3 k.p.a., polegające w szczególności na:

a) niedostatecznym wyjaśnieniu podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji organu I instancji, w szczególności poprzez brak jakiegokolwiek odniesienia się do zarzutu skarżącej naruszenia przez organ I instancji art. 33 ust. 1 p.g. i k.,

b) niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności nie wzięcie pod uwagę jednoznacznej opinii geodezyjnej z dnia [...] marca 2020 r.;

II. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie następujących przepisów:

1) art. 33 ust. 1 w zw. z art. 31 ust. 2 p.g.k. w zw. z przepisami rozdziału 2 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości, w szczególności § 3 i 5 tego rozporządzenia, poprzez brak ich zastosowania, a w konsekwencji zaniechanie wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości ustalającej przebieg granicy, podczas gdy zebrane w toku sprawy dowody, w szczególności dowody z dokumentów pozwalały na ustalenie przebiegu granicy;

2) art. 33 ust. 1 p.g.k. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie ustalenia przebiegu granicy w sytuacji braku zgodnego oświadczenia stron, podczas gdy zgodne oświadczenie stron nie jest jedyną przesłanką umożliwiającą wydanie decyzji o przebiegu granicy, bowiem zgodnie z brzmieniem wskazanego przepisu, ustalenie granicy możliwe jest również wówczas gdy następuje ono na podstawie zebranych dowodów, w szczególności na opinii geodezyjnej;

3) art. 34 ust. 1 p.g.k. poprzez błędną wykładnię, że jedynie ugoda między stronami może doprowadzić do wydania decyzji rozgraniczającej, a w konsekwencji jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie błędnej decyzji organu I instancji.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości a także poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że zgodnie z regulacją § 3 rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości, podstawę ustalania przebiegu granic nieruchomości stanowią dokumenty: 1) stwierdzające stan prawny nieruchomości; 2) określające położenie punktów granicznych i przebieg granic nieruchomości. Natomiast dokumentami stwierdzającymi stan prawny nieruchomości są: 1) odpisy z ksiąg wieczystych lub odpisy dokumentów znajdujących się w zbiorze dokumentów; 2) wypisy aktów notarialnych; 3) prawomocne orzeczenia sądu i ugody sądowe; 4) ostateczne decyzje administracyjne. Z kolei dokumentami, określającymi położenie punktów granicznych i przebieg granicy nieruchomości są: 1) dokumenty geodezyjne zawierające dane liczbowe do ustalenia przebiegu granic: a) szkice graniczne, protokoły graniczne, akty ugody; b) zarysy pomiarowe z pomiaru granic; c) szkice wyznaczenia granic działek wydzielonych w wyniku scalenia, wymiany gruntów lub w wyniku podziału nieruchomości; d) inne dokumenty pomiarowe, obliczeniowe i opisowe pozwalające na ustalenie przebiegu granic; 2) w razie braku dokumentów, o których mowa powyżej: mapy i plany obejmujące granice albo inne elementy pozwalające na odtworzenie lub analizę przebiegu granic, w szczególności: a) mapy jednostkowe nieruchomości; b) mapy katastralne; c) mapy scalenia i wymiany gruntów; d) plany parcelacyjne; e) mapa ewidencji gruntów; f) mapa zasadnicza.

Skarżąca wskazała, że w niniejszej sprawie, na podstawie wiarygodnych dokumentów źródłowych, geodeta ustalił prawidłowy przebieg granicy (w tym na podstawie mapy, stanowiącej podstawę do wpisu do księgi wieczystej). W sprawozdaniu technicznym geodeta wskazał, że "zgodnie z mapą ewidencyjną w skali 1:2880 obecna granica powinna być przesunięta w kierunku północnym zgodnie z mapą ewidencyjną w skali 1:2880, na co nie wyraża zgody właściciel działki nr [...] Pan K. M.". Zdaniem skarżącej z przytoczonego fragmentu operatu technicznego wynika jednoznacznie, że dane zawarte w dokumentacji są wystarczające do wydania decyzji merytorycznej. Tymczasem organy obu instancji pomimo jednoznacznej opinii geodety i braku konkretnych zastrzeżeń co do jej prawidłowości i wiarygodności nie wzięły jej pod uwagę i nie ustaliły granicy. Następnie skarżąca wskazała, że jak wynika z opinii geodezyjnej z dnia [...] marca 2020 r.: "według mapy ewidencyjnej w skali 1:2880 granica biegnie po obecnej działce [...], początkowo po terenie budowlanym a później po terenie rolnym. (...) Biegnie ona od drogi asfaltowej w odległości 4,20 m od ogrodzenia trwałego w linii prostej a ukośnie w stosunku do ogrodzenia trwałego przy którego końcu odległość wynosi 1,35m. Od tego punktu granica biegnie po polu owym w linii prostej na północ od bruzdy do początku miedzy od której odległość wynosi 1,30 m a następnie od strony północnej miedzy do punktu styku granic działek nr [...], [...], [...]. (...) Granice ewidencyjne miedzy działkami [...], [...] i [...] a działką [...] zostały więc wyznaczone w terenie obiektywnie i zgodnie z istniejącymi i dostępnymi dokumentami geodezyjnymi.". Z okoliczności sprawy wynika zatem, że na podstawie dokumentacji geodeta odtworzył właściwy przebieg granicy. Przytaczając wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2010 r., sygn. akt I OSK 1706/10 skarżąca podniosła, że organ I instancji nie tylko wszedł w specjalistyczne ustalenia geodety, ale także wydał rozstrzygnięcie sprzeczne z ustaleniami specjalisty. Powyższe zostało "milcząco" zaaprobowane przez organ odwoławczy. Skarżąca podkreśliła, że organ posiada szeroką gamę materiałów źródłowych umożliwiających ustalenie przebiegu granicy w toku prowadzonego postępowania administracyjnego. Zdaniem skarżącej, jeśli organy obu instancji miały jeszcze wątpliwości, mogły uzupełnić postępowanie dowodowe. Skoro bowiem pozostałe granice działek skarżącej są i były niesporne, w aktach sprawy jest mapka, która określa powierzchnie wszystkich działek, organy mogły nakazać wyznaczonemu geodecie dokonanie dodatkowych obliczeń powierzchni rozgraniczanych nieruchomości lub obliczeń różnic powierzchni, czego jednak nie uczyniły.

W ocenie skarżącej operat geodety był kompletny i wiarygodny oraz zawierał wszystkie dane wymagane prawem (organ I instancji nie zgłosił co do niego żadnych konkretnych zastrzeżeń, nie uczynił także tego organ odwoławczy), a jednocześnie w obydwu decyzjach nie uzasadniono w ogóle, dlaczego podane przez geodetę dane geodezyjne organ I instancji uznał za niejednoznaczne. Organ I instancji nie uzasadnił także, dlaczego skala mapy, która była wystarczająca dla wpisu w księgach wieczystych i ustaleń geodety nie jest wiarygodna dla organu. Nie uczynił tego także (i to pomimo postanowionego zarzutu) organ odwoławczy. W konsekwencji powyższych błędów organ I instancji błędnie uznał, że nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 p.g. i k. Natomiast organ odwoławczy pominął w swych wywodach, że taka możliwość istnieje i przewiduje ją art. 34 ust. 1 ww. ustawy. Z uzasadnienia organu odwoławczego można bowiem wywieźć, że brak ugody między właścicielami sąsiednich działek równa się brakowi możliwości wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie rozgraniczenia, co jest oczywiście błędne.

Skarżąca wskazała, że organ odwoławczy pobieżnie zinterpretował powołane orzecznictwo sądów administracyjnych. Z powołanego bowiem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 lutego 2013 r. wynika wprost, że obowiązek wydania decyzji rozgraniczającej występuje także w sytuacji, gdy wynika to z dokumentacji geodezyjnej (chyba że jest ona sprzeczna). Tymczasem organy obu instancji nie zakwestionowały dokumentacji geodezyjnej wykonanej przez geodetę.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:

Skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja pomimo wadliwego (niepełnego i częściowo błędnego) uzasadnienia odpowiada prawu. W toku przeprowadzonej z urzędu (art. 134 § 1 p.p.s.a.) legalnościowej kontroli zaskarżonej decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji Sąd nie stwierdził naruszeń prawa procesowego i materialnego, których rodzaj i stopień uzasadniałyby wzruszenie mocy obowiązującej powyższych orzeczeń na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a.

W przedmiotowej sprawie skarżony organ utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego w zakresie przebiegu granicy miedzy działką nr [...] (należącą do K. M.) a działkami nr [...], [...] i [...] (należącymi do U. M. – skarżącej) oraz przekazaniu sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Jakkolwiek uzasadnienia decyzji kontrolowanych organów zawierają częściowo błędne stwierdzenia, to jednak ostatecznie sam wynik sprawy (treść rozstrzygnięcia sprawy) okazał się prawidłowy.

Zgodnie z treścią art. 33 ust. 1 p.g.k. wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Z przepisem są powiązane przepisy art. 31 ust. 2-3 p.g.k. Przewidują one, że przy ustalaniu przebiegu granic bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkty osnowy geodezyjnej, natomiast jeżeli brak jest powyższych danych, są one niewystarczające albo sprzeczne, przebieg granicy ustala się na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy.

Strona skarżąca podniosła, że w sprawie nie doszło wprawdzie do zawarcia ugody granicznej, jak również strony postępowania rozgraniczeniowego (właściciele działki nr [...] oraz działek nr [...], [...] i [...]) nie złożyły zgodnych oświadczeń woli w sprawie granicy, jednak wydanie decyzji rozgraniczeniowej było możliwe na podstawie zebranych w toku postępowania dowodów, w tym przede wszystkim opinii geodezyjnej z dnia [...] marca 2020 r. Tym samym w ocenie strony skarżącej w sprawie zaistniały podstawy do wydania decyzji rozgraniczeniowej na podstawie art. 33 ust. 1 p.g.k.

Dokonując oceny stanowiska strony skarżącej w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy, Sąd stwierdza, że stanowisko to jest błędne.

Zgodnie z art. 33 ust. 1 p.g.k. warunkiem wydania decyzji rozgraniczeniowej na podstawie zebranych dowodów pozwalających na ustalenie przebiegu spornej granicy między nieruchomościami jest istnienie dokumentów pozwalających na pewne i prawidłowe określenie znaków i punktów granicznych. W przedmiotowej sprawie uprawniony geodeta prawidłowo stwierdził, że dokumenty przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i aktualnie dostępne nie pozwalają na bezsporne ustalenie przebiegu granicy między działką nr [...] oraz działkami nr [...], [...] i [...]. Przede wszystkim, czego nie zauważyły kontrolowane organy oraz sama skarżąca, w opinii geodezyjnej z dnia [...] marca 2020 r., sporządzonej na podstawie § 15 pkt. 3) rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (rozporządzenie z 14 kwietnia 1999 r.), uprawniony geodeta wyraźnie stwierdził, że dane punktów granicznych w zakresie granicy północnej spornych działek wynikają tylko z mapy ewidencyjnej w skali 1:2880 i są sporne (biegną "po obecnej działce nr [...], początkowo po terenie budowlanym, a później po terenie rolnym"). Jednocześnie – jak wskazał geodeta – w zasobach ewidencyjnych "nie istnieją żadne miary" do tak opisanego odcinka granicy. Właściciele działek nr [...], [...], [...] i [...] pozostają natomiast w sporze co do zgodnego ze stanem prawnym przebiegu tego odcinka granicy. W ocenie K. M. prawną granicę na tym odcinku stanowi "istniejące w terenie ogrodzenia trwałe, a dalej bruzda i miedza", natomiast skarżąca U. M. uważa, że istniejąca w terenie "granica" stanowi jedynie granicę faktyczną ("użytkowaną"). Uprawniony geodeta wskazał, że według powyższej mapy w skali 1:2880, w 1972 r. zostały ustalone prawne granice spornego odcinka granicznego i taki też stan został przyjęty do zasobu ewidencyjnego. Niestety w trakcie późniejszej modernizacji ewidencji gruntów (w 2018 r.) "przyjęto błędnie za granice istniejące ogrodzenie trwałe, pomijając granicę prawną uwidocznioną na mapie w skali 1:2880 obowiązującą do rozpoczęcia modernizacji".

Wobec powyższego należy przyjąć, że trafna była konstatacja geodety, że przebieg granicy nie może być ustalony na postawie zebranych dowodów. Dowody te są bowiem sprzeczne. Z jednej strony do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego przyjęto mapę w skali 1:2880 (według której w 1972 r. zostały ustalone prawne granice spornego odcinka granicznego), z drugiej zaś strony w wyniku postępowania modernizacyjnego w 2018 r. do zasobu geodezyjnego przyjęto błędnie dane odzwierciedlające faktyczny (a nie prawny) przebieg spornego odcinka granicy. Zgodne z prawem były także czynności geodezyjne i dokumentacyjne geodety. Zgodnie z § 15 rozporządzenia z 14 kwietnia 1999 r., wobec niemożności ustalenia przebiegu granicy na postawie zebranych dowodów i zgodnego oświadczenia stron oraz niezawarcia ugody granicznej, uprawniony geodeta wykonał tymczasowe utrwalenie i pomiar istniejących faktycznie granic, sporządził protokoły graniczne (zob. protokół graniczny: działka nr [...] i protokół graniczny: działka nr [...] z działkami nr [...] i [...]) oraz opracował opisaną wyżej opinię dotyczącą przebiegu granic (opinia geodezyjna z dnia [...] marca 2020 r.). Opinia tego rodzaju jest sporządzana właśnie wtedy, gdy – zgodnie z § 19 pkt 8 rozporządzenia z 14 kwietnia 1999 r. – przebieg granicy "nie może być ustalony w postępowaniu administracyjnym".

Zgodnie z art. 34 ust. 1 i 2 p.g.k., w razie sporu co do przebiegu linii granicznych, jeżeli nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta), a organ ten umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi.

W stanie faktycznym sprawy, wobec istnienia sprzeczności między dokumentami ewidencyjnymi przyjętymi od państwowego zasobu (mapą w skali 1:2880 oraz dokumentacją pomodernizacyjną), należało przyjąć, że nie ma podstaw do wydania decyzji rozgraniczeniowej art. 33 ust. 1 p.g.k. Wobec powyższego kontrolowane organy były zobowiązane do wydania na podstawie art. 34 ust. 1 p.g.k. decyzji o umorzeniu postępowania rozgraniczeniowego i przekazania sprawy z urzędu do rozpatrzenia sądowi powszechnemu, który w postępowaniu nieprocesowym jest władny dokonać w drodze postanowienia rozgraniczenia spornych nieruchomości, także na podstawie nowych dowodów lub dowodów nieobecnych w państwowym zasobie geodezyjno-kartograficznym. Inną możliwością usunięcia sprzeczności w dokumentacji geodezyjno-kartograficznej przyjętej do państwowego zasobu jest wystąpienie do właściwych organów ewidencyjnych z wnioskiem o dokonanie aktualizacji operatu ewidencyjnego w celu wyeliminowania błędnych danych (§ 45 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków).

Mając na względzie całość podniesionej wyżej argumentacji, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.