Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 109/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2017-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 136 ust. 3, art. 137, art. 229
journal: Dz.U. 2015 poz 782
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis, Sędziowie sędzia WSA Władysław Kulon, sędzia WSA Alicja Palus (spr.), Protokolant Krzysztof Erbel, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 maja 2017 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) Starosta S., wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, działając na podstawie art. 136 ust. 3, art. 137 w związku z art. 229 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. Dz. U. z 2015 r. poz. 782 ze zm.) oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego odmówił J. O., W. G., M. O. oraz M. O. zwrotu nieruchomości oznaczonej podczas wywłaszczenia jako działka nr 2, AM-1 o powierzchni 0,6185 ha, położonej w obrębie S., która po odmowie operatu Ewidencji Gruntów i Budynków weszła w skład działki nr 9, AM-20, o powierzchni 3,3855 ha, położonej w obrębie S.. (Decyzja wydana została ze względu na uchylenie przez Wojewodę D. decyzją z dnia [...] r. pierwotnie wydanej w tej sprawie decyzji Starosty S. z dnia [...] r. z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji).

W uzasadnieniu decyzji Starosta S. wyjaśnił, że rozpoznając ponowne sprawę uzupełnił materiał dowodowy stosownie do wskazań Wojewody D. zawartych w kasacyjnym orzeczeniu a następnie przedstawił ustalenia faktyczne przyjęte przy orzekaniu w sprawie. W tym zakresie Starosta S. wyjaśnił, że aktem notarialnym z dnia [...] r. Rep. [...] J. O. – jako właściciel działki niezabudowanej oznaczonej numerem ewidencyjnym nr 2 o powierzchni 0,58 ha sprzedał w wykonaniu zawartego w trybie art. 6 ustawy o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości z dnia 12 marca 1958 r. porozumienia - Przedsiębiorstwu Państwowemu [...] w S. całą nieruchomość oznaczoną jako dz. nr 2 o pow. 0,6185 ha. Z zawartego w akcie notarialnym zapisu, powołującego się na przedłożone do sporządzenia aktu dokumenty, wynika, iż działka nr 2 po dokładnych pomiarach posiadała obszar 0,6185 ha. Zmiana powierzchni działki została potwierdzona w pozyskanym przez organ prowadzący postępowanie danymi z wykazu zmian gruntowych miasta S. z 1968 r. Wg stanu ujawnionego w rejestrze gruntów działka nr 2 w 1961 r. posiadała powierzchnię 0,58 ha. Wg wyciągu z wykazu zmian gruntowych dla miasta S. z 1968 r. – działka nr 2 wpisana w rejestrze gruntów pod numerem 43 stanowiła własność J. O. i położona była przy [...] oraz posiadała powierzchnię 5800 m². Wg stanu nowego działka nr 2 wpisana w rejestrze pod numerem 43 stanowiąca własność [...] Zakład nr 1 w S. posiadała powierzchnię 6125 m², a zatem zgodną z powierzchnią wskazaną w akcie notarialnym z dnia [...] r. Stan ten został uwidoczniony w dacie 27 maja 1968 r. a zatem przed zawarciem umowy notarialnej.

Zgodnie z oświadczeniem złożonym przez pełnomocnika strony kupującej zapisanym w § 10 wskazanej umowy sprzedaży, nabycie opisanej nieruchomości było konieczne dla modernizacji zakładu. Na dowód tego pełnomocnik przedłożył pismo Powiatowej Komisji Planowania Gospodarczego Prezydium Powiatowej Rady Nadzoru w S. z dnia [...] oraz postanowienie o wyrażeniu zgody na lokalizację z daty [...] r. (I.dz.. [...]). Cena sprzedaży została umówiona w oparciu o szacunek biegłego z dnia 25 sierpnia 1967 r. i wyniosła 22 266,00 zł. Wg opisu z operatu szacunkowego działka nr 2 o pow. 0,6185 ha zapisana była w rejestrze pomiarowo- klasyfikacyjnym dla obrębu S. pod numerem 43 (co potwierdza pozyskany przez organ wyciąg z wykazu zmian gruntowych z 1968 r.

Następnie organ orzekający wyjaśnił w uzasadnieniu, że zgodnie z art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami z wnioskiem o zwrot wywłaszczonej nieruchomości może wystąpić właściciel lub jego spadkobierca. W niniejszej sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości wystąpili spadkobiercy poprzedniego właściciela, co zostało udokumentowane odpisami postanowień Sądu Rejonowego w B.. We wniosku wskazali, iż ubiegają się o zwrot działek 27/1, 27/2 (podczas wywłaszczania dz. nr 2, nieistniejąca obecnie w bazie Ewidencji Gruntów i Budynków miasta S.. Wg dokumentów oraz pisma przekazanego z Wydziału Geodezji I Katastru działka nr 2 AM-1 (numer sprzed odnowienia operatu ewidencji gruntów i Budynków) położona w obrębie miasta S. po odnowieniu tego operatu w 1978 r. weszła w skład działki nr 9 AM-20 o powierzchni 3,3855 ha i stanowiła własność Skarbu państwa w zarządzie [...], zakład nr 6 w S.. Z zawiadomienia z Państwowego Biura Notarialnego z dnia 18 czerwca 1991 r. wynika, iż dotychczasowa księga wieczysta prowadzona dla działek nr 2 i 3/2 o łącznej powierzchni 8153m² stanowiących własność państwową w zarządzie i użytkowaniu [...] została zamknięta a nieruchomość ta została wpisana w księdze wieczystej nr [...]. Jednocześnie wg zawiadomienia z Państwowego Biura Notarialnego z dnia 18 marca 1991 wynika, iż dotychczasowa księga wieczysta prowadzona dla działki nr 3/1 o pow. 2238 m² została zamknięta, a nieruchomość ta również została wpisana w KW [...]. Stan ten potwierdza również uprzednio przywoływany wyciąg z wykazu zmian gruntowych miasta S. z 1968 r. gdzie wg stanu dotychczasowego działka nr 3 oraz działka nr 2 posiadały łączną powierzchnię po korekcie (ubytek powierzchni wskutek przeprowadzenia nowego pomiaru) 1,0391 ha, a wg stanu nowego posiadały również powierzchnię łączną 10391 m², chociaż zostały podzielone na działki 3/1 o pow. 2238 m, 3/2 o pow. 1968 m² oraz działka nr 2 o pow. 6125 m². Wg informacji pozyskanych z Wydziału Geodezji i Katastru działka nr 2 sprzed odnowienia operatu Ewidencji Gruntów i Budynków po odnowieniu tegoż operatu w 1978 r. weszła w skład działki nr 9 AM-20. Materiał dowodowy w tym zakresie został uzupełniony o szkic ustalenia granic nr 20, kopię mapy ewidencyjnej dla terenu wywłaszczanej nieruchomości, odpis mapy geodezyjnej przedstawiającej działkę nr 2, kopię odpisu i mapy z dnia 25 marca 1991 r., na podstawie którego dokonano wpisu w księdze wieczystej. Z pozyskanych dokumentów wynika, iż obszar na którym położona była działka nr 2 znajduje się w obszarze obejmującym swoim zasięgiem działkę nr 9 AM-20. Ponadto na opisie i mapie widnieje zapis, iż działka nr 9 AM-20 została przyjęta do zasobów Wojewódzkiego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjno Kartograficznej w S. w dniu 12 lutego 1979 r., co potwierdzałoby informację przekazaną w piśmie Wydziału Geodezji i Katastru, iż działka nr 2 weszła w skład działki nr 9 AM-20 po odnowie operatu w 1978 r. Ponadto fakt, iż działka nr 2 stanowiła obszar, który wszedł min, w skład działki nr 9 AM-20 potwierdza odpis mapy ewidencji gruntów w skali 1;2500, na którym uwidoczniono kontur granic wywłaszczanej działki nr 2.

W uzasadnieniu decyzji Starosta S. wskazał ponadto, że materiał dowodowy uzupełniono o mapy ewidencyjne obszaru działki nr 2 (9 AM-20 a następnie 9/1, 9/2, 9/3, 9/4, 9/5 AM-20) wg stanu na dzień 7 czerwca 1991 r. czyli ustatecznienia się decyzji stwierdzającej nabycie z mocy prawa użytkowania wieczystego przez [...] w S. (dok.39) oraz wg stanu na dzień 31 maja 1995 r.

Jednocześnie wyjaśnił, że na podstawie decyzji Wojewody W. nr [...] z dnia [...] r. [...] nabyły z mocy prawa z dniem 05 grudnia 1990 r. prawo użytkowania wieczystego na okres 99 lat gruntu zabudowanego, położonego w S., oznaczonego geodezyjnie jako działka nr 9 AM-20 o pow. 3,3855 ha oraz działka nr 137 AM-28 o pow. 0,8348 ha. Prawo użytkowania wieczystego zostało wpisane w księdze wieczystej. Działka nr 9 AM-20 będąca własnością Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym wielokrotnie ulegała podziałem geodezyjnym i następowało przeniesienie prawa wieczystego użytkowania wieczystego na nowe osoby/podmioty. Obecnie działka sprzed odnowy operatu Ewidencji Gruntów i Budynków (stan podczas wywłaszczenia) oznaczona numerem 2 AM-1 – to działka 9/11, 9/24 AM-20 oraz część działki nr 9/12, 9/14, 9/20, 9/43, 9/34, 9/60, 9/58, 9/32, 9/31, i 9/10 AM-20. Wskazane działki stanowią obecnie własność Skarbu Państwa i znajdują się w użytkowaniu wieczystym, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy. W dalszej części uzasadnienia Starosta S. wskazał, że przepis art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami dopuszcza wyjątek od zasady określonej w art. 136 ust. 3 ustawy, który uniemożliwia dochodzenie zwrotu nieruchomości lub jej części, gdy przed dniem 1 stycznia 1998 r. tj. przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami trwale rozporządzono przedmiotem uwłaszczenia na rzecz osoby trzeciej na podstawie umowy sprzedaży lub oddania nieruchomości w użytkowanie wieczyste i osoba nabywcy została ujawniona w księdze wieczystej. Prawidłowa wykładnia powołanego przepisu wynikająca orzecznictwa Sądu Najwyższego i sądów administracyjnych prowadzi do wniosku, że w toku postępowania w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości organ administracyjny obowiązany jest zbadać stan prawny nieruchomości a w razie stwierdzenia, że nieruchomość wywłaszczona lub jej część przed dniem 1 stycznia 1998 r. została sprzedana albo ustanowiono na niej użytkowanie wieczyste i prawo to, przed tym dniem zostało ujawnione w księdze wieczystej, odmówić zwrotu, nawet po ustaleniu, że podlegająca zwrotowi nieruchomość nie została wykorzystana na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. W niniejszej sprawie zbadano, iż działka nr 9 AM-20 w skład której po odnowie operatu Ewidencji Gruntów i Budynków w 1978 r. weszła działka nr 2 AM-1, stała się przedmiotem uwłaszczenia orzeczonego decyzją Wojewody W. z dnia [...] r. na podstawie tej decyzji [...] nabyły z mocy prawa z dniem 05 grudnia 1990 r. prawo użytkowania wieczystego na okres 99 lat min. w/w działki, a prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej przed dniem 1 stycznia 1998 r. tj. przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami (odpis zupełny z księgi wieczystej). Nie ma przy tym znaczenia czy prawo to powstało ex lege, na mocy decyzji administracyjnej, czy z umowy cywilnoprawnej – ważne jest jedynie by prawo użytkowania wieczystego powstało na rzecz innego podmiotu niż Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego. W przedmiotowej sprawie ta okoliczność nie budzi żadnych wątpliwości bowiem prawo użytkowania wieczystego nabyły [...] w S. a prawo to zostało wpisane w księdze wieczystej nr [...] przed dniem 01 stycznia 1998 r.

W tym kontekście organ orzekający wskazał w uzasadnieniu, iż z uwagi na wystąpienie negatywnej przesłanki wynikającej z art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami przedmiotem prowadzonego postępowania nie było badanie pozostałych przesłanek wynikających z art. 136 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W przedstawionych motywach decyzji organ odniósł się również do zarzutów podnoszonych przez wnioskodawców co do kwestii wygaśnięcia prawa użytkowania wieczystego w związku z likwidacją w 1995 r. P.P. [...] w S. uznał iż nie znajdują one potwierdzenia. Wskazał tez, że aktem notarialnym Rep. A nr [...] z dnia [...] r. syndyk masy upadłości [...] sprzedał na rzecz Spółki pod firmą Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe A. – jako zorganizowaną część przedsiębiorstwa – prawo użytkowania wieczystego min. działek o numerach 9/1, 9/2, 9/3, 9/5 AM-20. W oparciu o mapę ewidencyjną wg stanu na dzień 31 maja 1995 r. tj. na dzień zawarcia umowy sprzedaży stwierdzić należy, że działka 9/1 AM-20, będąca przedmiotem umowy sprzedaży stanowiła część powierzchni działki nr 9 AM-20, z której w/w działka została wydzielona. Ta z kolei swoją powierzchnią obejmowała działkę nr 2, co uprzednio zostało wykazane. Prawo użytkowania wieczystego zostało sprzedane na rzecz PPH "A." a następnie ujawnione w księdze wieczystej [...].

Odnosząc się natomiast do nie uwzględnionych zarzutów wadliwie ustalonego stanu faktycznego i prawnego wywłaszczonej nieruchomości Starosta S. podał, że w ocenie wnioskodawców w dacie wywłaszczenia działka nr 2 miała kształt zbliżony do kwadratu, a w jej granicach mieścił się grunt obejmujący również działki nr 9/59 oraz nr 9/61 oraz inne wskazane przez strony na załączniku mapowym do odwołania, a księga wieczysta nr [...] obejmuje jedynie działki nr 9/11, nr 9/12 i nr 9/20 natomiast dla pozostałych działek prowadzone są odrębne księgi wieczyste, które założono już po prawnie istotnej dacie – tj. po dniu 1 stycznia 1998 r.

Wyjaśnił również, że na wyrysie z mapy ewidencyjnej wykreślono kolorem żółtym kontur działki nr 2 i wykazano poprzez to, że swoją powierzchnią objęła ona działki nr 9/11, 9/24 AM-20 oraz część działki nr 9/12, 9/14, 9/20, 9/43, 9/34, 9/60, 9/58, 9/32 AM-2. Po uzupełnieniu materiału dowodowego o odpis z mapy ewidencyjnej dla działki nr 2 stwierdzono, iż kontur działki nr 2 poza wskazanymi wyżej działkami obejmował również w części działki nr 9/31 oraz 9/10 AM-20. Ze wskazanych map ewidencyjnych w żaden sposób nie wynika, iż działka nr 2 swoim zasięgiem obejmowała również działki wskazane przez odwołujących tj. 9/61 oraz 9/59. Ponadto z mapy ewidencyjnej sporządzonej dla działki nr 2 wynika, iż obszar na który wskazują odwołujący to teren ‘dawnej działki nr 3, której opis widnieje w wyciągu z wykazu zmian gruntowych miasta S. wg stanu na 1968 r. – stan dotychczasowy działka nr 3 położona przy M. – stan nowy działka 3/1 i działka 3/2 przy rzece M., której właścicielem nie był Pan Józef O., a inna osoba, wskazana w wyciągu z wykazu zmian gruntowych z 1968 r., co ma szczególne znaczenie w kontekście twierdzenia strony, iż "wywłaszczona działka nr 2 sięgała swoim obszarem od działki nr 16/1 (żłobek) do kanału rzeki O. (M. – wp działka nr 8). Organ powołał się również na odpis mapy ewidencyjnej sporządzony dla działki nr 2 na którym wyraźnie widać, iż terenem bezpośrednio przylegającym do kanału rzeki M. (obecnie działka nr 8) była działka nr 3.

Odnosząc się natomiast do zarzutu i argumentacji wnioskodawców dotyczącego dat dokonania wpisów w księgach wieczystych prowadzonych obecnie w systemie informatycznym, organ wyjaśnił, iż o zastosowaniu art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami przesądzają wyłącznie zdarzenia prawne, które miały miejsce przez 1 stycznia 1998 r. , a także daty ujawnienia tych właśnie zdarzeń w księdze wieczystej prowadzonej w systemie informatycznym, a także wynikające z faktu, iż w późniejszym okresie nieruchomość wywłaszczona, bądź jej część, była przedmiotem dalszego obrotu, przekształceń geodezyjnych – prowadzących do zmiany działek – i prawnych, które skutkowały założeniem nowych ksiąg wieczystych.

Odnośnie stanu prawnego działek 27/1 oraz 27/2 AM-28 organ potwierdził ustalenia będące wynikiem uprzednio prowadzonego postępowania, z których wynika, iż obszar działki nr 2 nie obejmował swoim zasięgiem działek 27/1 oraz 27/2 AM-28, co znalazło potwierdzenie w uzupełnionym materiale dowodowym.

W zakończeniu uzasadnienia Starosta S. wskazał dodatkowo, że w toku postępowania zastosował się do wymogów określonych w art. 10 § 1 kpa i umożliwił stronom korzystanie z uprawnień procesowych.

Opisana powyżej decyzja została w toku instancyjnym zaskarżona przez W. G., J. O., M. O. i M. O., którzy w odwołaniu zarzucili, że organ pierwszej instancji stwierdza, że decyzja uwłaszczeniowa Wojewody W. została ujawniona w księdze wieczystej nr [...] przed dniem 1 stycznia 1998 r., nie podaje jednak numeru i daty tego wpisu wobec czego zachodzi przypuszczenie, że wpis prawa użytkowania wieczystego został dokonany dopiero po sprzedaży nieruchomości firmie A., a [...] nigdy nie zostały ujawnione w księdze wieczystej jako użytkownik wieczysty.

Odwołanie zostało uzupełnione pismem procesowym z dnia 23 sierpnia 2016 r., w którym podniesiono, że decyzja stwierdzająca nabycie przez [...] prawa użytkowania wieczystego została ujawniona w księdze dopiero w dniu 11 stycznia 2011 r., na wniosek z dnia 27 października 2010 r. Natomiast w tym czasie [...] już nie istniały – zlikwidowano je decyzją Wojewody D. nr [...] z dnia [...] r. – więc wpis nie miał żadnej mocy prawnej. W tych okolicznościach, jak argumentują odwołujący się, prawo użytkowania wieczystego nie powstało, a obrót im był i jest "z mocy prawa" nieważny.

Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda D. decyzją z dnia [...] r. (znak: [...]) wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 229 i 136 ust. 3 w związku z art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 ze zm.) utrzymał w mocy uzasadnioną decyzję.

W jej uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, a następnie przywołał przepis art. 136 ust. 3 i art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Wyjaśnił też pojęcie "zbędność nieruchomości na cel wywłaszczenia", wskazując m.in. na argumentację zawartą w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 marca 2014 r. (sygn. akt P 38/11) oraz wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Zwrócił też uwagę na przesłanki negatywne, wyłączające roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości sformułowane w przywoływanym wcześniej art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Ponadto Wojewoda D. wyjaśnił, że w toku postępowania odwoławczego zaktualizowany został materiał dowodowy w zakresie dokumentów wieczysto-księgowych, stwierdził też wyczerpujący charakter zebranej przez organ pierwszej instancji dokumentacji z ewidencji gruntów i budynków, co pozwala uznać postępowanie instancyjne za przeprowadzone z poszanowaniem zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa.

Następnie organ odwoławczy przedstawił dokonane w sprawie ustalenia faktyczne, zbieżne z opisanymi w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnej, a dodatkowo wskazał, że w granicach nieruchomości, objętej przedmiotowym wnioskiem, oznaczonej geodezyjnie w dacie wywłaszczenia jako działka nr 2, AM-1, obręb S., obecnie znajdują się:

część działki nr 9/10, stanowiącej nieruchomość objęta księgą wieczystą nr [...];

działka nr 9/11, stanowiąca nieruchomość objętą księgą wieczystą nr [...];

działka nr 9/24 i część działki nr 9/14, które wchodzą w skład nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...];

część działki nr 9/12, stanowiącej nieruchomość objętą księgą wieczystą nr [...];

część działki nr 9/20, stanowiącej nieruchomość objętą księgą wieczystą nr [...];

część działki nr 9/31, stanowiącej nieruchomość objęta księga wieczystą nr [...];

część działki nr 9/32, stanowiącej nieruchomość objętą księgą wieczystą nr [...];

część działki nr 9/34, wchodzącej w skład nieruchomości objętej księga wieczystą nr [...];

część działki nr 9/43, wchodzącej w skład nieruchomości objętej księgą wieczystą nr [...];

część działki nr 9/58, stanowiącej nieruchomość objętą księgą wieczystą nr [...];

część działki nr 9/60, stanowiącej nieruchomość objętą księgą wieczystą nr [...];

wszystkie AM-20, obręb S.;

Wojewoda D. wyjaśnił przy tym, że wskazane powyżej nieruchomości stanowią własność Skarbu Państwa i przedstawił imienny wykaz wszystkich aktualnych użytkowników wieczystych (w liczbie 44).

Jednocześnie stwierdził, że uzyskane w toku postępowania dokumenty wykluczają, aby wywłaszczona działka kiedykolwiek położona była w obszarze stanowiącym obecnie działki oznaczone numerami 27/1 i 27/2, AM-28.

W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy motywując w zwięzły sposób przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wyjaśnił m.in., że decyzją z dnia [...] r. Wojewoda W. stwierdził nabycie przez [...] z dniem 5 grudnia 1990 r., prawa użytkowania wieczystego m.in. działki nr 9 (k. 23a). Prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej nr [...] – prowadzonej wówczas w tradycyjnej formie papierowej – wpisem z dnia 17 czerwca 1991 r. (k. 21 i k. 23.c.1). W dniu [...] r., decyzją znak [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w O. zatwierdził podział ww. parceli na działki nr 9/1, 9/2, 9/3, 9/4 i 9/5. Następnie, na mocy umowy sprzedaży z dnia 31 maja 1995 r., prawo użytkowania wieczystego ww. parceli nabyła spółka A., której prawo ujawniono w papierowej księdze wieczystej nr [...] wpisem z dnia 12 września 1995 r. (k. 21). Powyższe okoliczności jednoznacznie potwierdzają spełnienie przesłanki negatywnej wyrażonej w art. 229 ugn. Za prawidłowe należy zatem uznać dokonane w tym zakresie ustalenia organu pierwszej instancji.

Nie ma przy tym żadnego wpływu na powyższą konkluzję argumentacja prezentowana przez odwołujących się. Po pierwsze, likwidacja [...] decyzją z dnia [...] r. nie miała żadnego wpływu na prawo użytkowania wieczystego, które syndyk masy upadłościowej sprzedał rok wcześniej spółce A.. W szczególności prawo to nie wygasło gdyż przysługiwało innemu podmiotowi. Po drugie, o spełnieniu przesłanki ujętej w art. 229 świadczą wpisy dokonane w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej w tradycyjnej papierowej formie, przed podziałem prawnym nieruchomości, czyli zbyciem i odłączeniem z tej księgi niektórych działek oraz ujawnieniem praw do nich w innych księgach, a także przed "migracją", czyli założeniem dla nieruchomości objętej wcześniej księgą tradycyjną księgi prowadzonej w formie elektronicznej, w tym przypadku oznaczonej nr [...].

Zdaniem Wojewody D. bez znaczenia jest zmiana przedmiotu użytkowania wieczystego i podnoszone przez odwołujących się rozbieżności. Powstały one w efekcie przeniesienia treści księgi wieczystej, prowadzonej w formie tradycyjnej, do struktury księgi wieczystej prowadzonej w systemie informatycznym, z czym wiąże się zmiana jej oznaczenia i dat dokonania wpisów.

Podsumowując dotychczasowe wywody organ stwierdził, że stan, w którym wywłaszczona nieruchomość była przedmiotem użytkowania wieczystego, ustalony i ujawniony przez dniem 1 stycznia 1998 r., obowiązywał również w tej miarodajnej dacie. Zastosowanie w niniejszym przypadku znajduje zatem przepis art. 229 ugn., w efekcie czego badanie przesłanek pozytywnych zwrotu przedmiotowej nieruchomości jest bezcelowe co potwierdza stanowisko judykatury administracyjnej.

Przyjmując zatem aktualne stanowisko NSA – wyrażone w wyroku z dnia 29 czerwca 2016 r. (I OSK 2500/14) – o konieczności wydania decyzji o odmowie zwrotu nieruchomości wywłaszczonej, w przypadku ujawnienia okoliczności objętych hipotezą art. 229, Wojewoda D. uznał za zasadne utrzymać w mocy zaskarżona decyzję.

Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionował J. O. wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

W skardze J. O. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i wskazał m.in., że w dacie wydania decyzji uwłaszczeniowej przez Wojewodę D., dacie uprawomocnienia się tej decyzji tj. w dniu 7 czerwca 1991 r. i w dacie wpisania prawa użytkownika wieczystego do KW [...] w dniu 17 czerwca 1991 r. działka nr 2, opisana we wniosku o zwrot, stanowiła wraz z działką nr 3/2 odrębną nieruchomość objętą KW [...], zatem wpis tej nieruchomości nie dotyczył. Potwierdziło to Państwowe Biuro Notarialne w zawiadomieniu z dnia 18 czerwca 1991 r.

W ocenie skarżącego i pozostałych wnioskodawców zamknięcie KW [...] odbyło się z naruszeniem art. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, a stwierdzenie, że "Nieruchomość ta wpisana jest w księdze wieczystej w [...]" jest niezgodne ze stanem faktycznym, co potwierdza zawiadomienie Państwowego Biura Notarialnego z dnia 18 lipca 1991 r., w którym w KW [...] figurują tylko działki: nr 9, AM-20, nr 137, AM-28 i nowa działka nr 27/1, AM-28.

W skardze zarzucono też, że przeniesienie działek objętych KW [...] do KW [...] w dniu 18 czerwca 1991 r. było niezgodne z prawem, gdyż nieruchomości miały inny stan prawny, a ponadto, że organ odwoławczy orzekając w sprawie nie uwzględnił zawiadomień z Państwowego Biura Notarialnego z dnia 18 czerwca 1991 r. i z dnia 18 lipca 1991 r.

W odpowiedzi na skargę doręczoną Sądowi w dniu 15 lutego 2017 r. Wojewoda D. wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.

Wskazał przy tym, że skarżący w istocie kwestionuje prawomocne wpisy w księgach wieczystych, a do oceny zgodności z prawem tych wpisów nie są uprawnione ani organy administracji publicznej ani sądy administracyjne.

Ponadto Wojewoda D. wyjaśnił w uzasadnieniu wniosku, że zamknięcie księgi wieczystej nr [...] jest całkowicie bez znaczenia. Podobnie pozbawiona znaczenia jest okoliczność, że w księdze tej nie ujawniono scalenia działki nr 2 z innymi parcelami. Kluczowe jest bowiem, że podstawę tego wpisu stanowiła wiążąca decyzja, stwierdzająca wystąpienie skutku polegającego na nabyciu ex lege prawa użytkowania wieczystego, względem prawidłowo określonego geodezyjnie gruntu. Niezależnie od opisu zawartego w księdze nr [...], nie ma przy tym wątpliwości, że nieruchomość wywłaszczona stanowiła wówczas własność Skarbu Państwa. Przeniesienie w całości gruntu objętego ww. księgą (do księgi nr [...]) i związane z tym jej zamknięcie w istocie skorygowało nieścisłość w opisie tej nieruchomości .

Ponadto organ wskazał, że w niniejszym przypadku w warunkach art. 229 ugn, dokonano również wpisu na rzecz spółki A.. Co więcej, jako że ujawnił on odpłatny obrót nieruchomością, chroniony jest rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych, wynikającą z art. 6 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2016 r. poz. 790 ze zm.). zatem – hipotetycznie – nawet gdyby skarżący przedstawił zasadną argumentację, co do nieprawidłowości wpisu z dnia 18 czerwca 1991 r., w ocenie Wojewody nie miałoby to wpływu na badana sprawę, w szczególności w kontekście art. 97 § 1 pkt 4 kpa.

Na rozprawie wyznaczonej na dzień 9 maja 2017 r. skarżący J. O. podtrzymał wnioski i twierdzenia zawarte w skardze, a ponadto oświadczył, że nie kwestionuje żadnych czynności geodezyjnych ani dokumentów geodezyjnych, natomiast uważa, że księga wieczysta nr [...] została zamknięta niezgodnie z prawem i należałoby odtworzyć stan prawny sprzed zawiadomienia z Państwowego Biura Notarialnego z dnia 18 czerwca 1991 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Należy przede wszystkim wyjaśnić, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sady administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które maja zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia aktu albo czynności – będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Uchylenie decyzji administracyjnej albo stwierdzenie jej nieważności następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych nie znalazł podstaw dla stwierdzenia naruszenia prawa, procesowego czy materialnego w rozpoznawanej sprawie, mimo rozważenia w toku dokonywanych czynności przepisu art. 134 § 1 powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z którego wynika, że Sąd przy rozstrzyganiu sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną.

Materialnoprawną podstawą dla prowadzenia postępowania w rozpoznawanej sprawie i orzekania w niej w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjnym stanowiły przepisy powoływanej wcześniej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zawarte w niej przepisy regulujące kwestię zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, jeśli nieruchomość ta nie została użyta ma cel, który był przesłanką jej wywłaszczenia, uznane zostały w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego jako legislacyjną konsekwencję art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, dopuszczającego wywłaszczenie jedynie na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem.

Zasada zwrotu, mająca obecnie rangę zasady konstytucyjnej jest spójna z treścią art. 21 ust 1 i art. 64 ust. 1 ustawy zasadniczej, które gwarantują prawo do własności, innych praw majątkowych i prawo dziedziczenia oraz ich ochronę. Stosownie do tego w judykaturze i literaturze prawniczej podkreślano, że zasada zwrotu wywłaszczonej nieruchomości obejmuje nie tylko restytucję prawa własności, ale również prawa użytkowania wieczystego oraz ograniczonych praw rzeczowych (np. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 października 2001 r., sygn. akt SK 22/01, OTK 7/2001, 3 kwietnia 2008 r., sygn. akt K6/05, Dz. U. nr 59 poz. 369; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1987 r., sygn. akt III CZP 14/87, OSW CP 7-8/88; G.Bieniek, S. Rudnicki: Nieruchomości. Problematyka prawna, Warszawa 2011).

Ochrona, którą należy zapewnić prawom podmiotowym musi być ponadto realna, przy czym kryterium weryfikacji takiej cechy musi być skuteczność realizacji określonego prawa podmiotowego w konkretnych warunkach systemowych przy jednoczesnym uwzględnieniu zasady równości podmiotów i sprawiedliwości społecznej.

W okolicznościach istniejących w rozpoznawanej sprawie istotne jest, że z treści powołanego w podstawie prawnej decyzji orzekającej o odmowie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami wynika m.in., że poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stosownie do przepisu art. 137 stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, przy czym warunkiem zwrotu nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140 tej ustawy.

Natomiast w przepisie art. 229 powoływanej ustawy, który – jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej – zdeterminował kierunek rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie, ustawodawca postanowił, że roszczenie, o którym mowa w art. 136 ust. 3 nie przysługuje, jeżeli przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy nieruchomość została sprzedana, albo ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej i prawo to zostało ujawnione w księdze wieczystej.

(Ustawa weszła w życie w dniu 1 stycznia 1998 r.)

Oznacza to, że roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości nie przysługuje, jeżeli spełnione są łącznie trzy przesłanki:

1) nieruchomość została sprzedana lub ustanowiono na niej prawo użytkowania wieczystego

2) sprzedaż nieruchomości lub ustanowienie prawa użytkowania wieczystego nastąpiło przed dniem 1 stycznia 1998 r.

3) prawo własności lub prawo użytkowania wieczystego zostało ujawnione w księdze wieczystej przed dniem 1 stycznia 1998 r.

Treść przywołanego powyżej przepisu art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest jednoznaczna, nie powoduje wątpliwości interpretacyjnych i w sposób kategoryczny określa negatywną przesłankę zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w ramach art. 136 ust. 3 wskazanej powyżej ustawy. Uznać zatem należy, że w przypadku stwierdzenia sytuacji opisanej w przepisie art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami organy administracji publicznej zobowiązane są do odmowy zwrotu nieruchomości.

Zdaniem Sądu należy też zwrócić uwagę, że wykładnia art. 229 powoływanej ustawy poza wykładnią gramatyczną wymaga również wykładni funkcjonalnej, bowiem zastosowane przez ustawodawcę uregulowanie było wyrazem intencji ustabilizowania stosunków własnościowych, powstałych przed wejściem w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami (np. Wyrok NSA z dnia 25 maja 2010 r., sygn. akt I OSK 904/10).

Aktualnie w judykaturze administracyjnej zaakceptowany został pogląd, że art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami należy traktować jako wyjątek od zasady określonej w art. 136 ust. 3 tej ustawy, który oznacza, że niemożliwe jest orzeczenie o zwrocie nieruchomości wywłaszczonej w przypadku, gdy nieruchomość została sprzedana lub oddana w użytkowanie wieczyste przed wejściem w życie ustawy i stan taki trwał w dniu jej wejścia w życie (np. wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt I OSK 1250/10, Lex nr 990163).

Jest to równoznaczne z tym, że jeżeli przed dniem 1 stycznia 1998 r. rozporządzono nieruchomością w sposób określony w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami i fakt ten ujawniono w księdze wieczystej, to roszczenie o zwrot tej nieruchomości nie przysługuje byłemu właścicielowi, czy tez jego następcy prawnemu, nawet gdyby spełnione były przesłanki do zwrotu wskazane w art. 136 w związku z art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami (np. wyrok NSA z dnia 14 września 2011 r., sygn. akt I OSK 1545/10, Lex nr 11949193; wyroku WSA w Krakowie z dnia 20 stycznia 2016 r., sygn. akt II SA/Kr 1417/15, Lex nr 1976847; wyrok NSA w Gdańsku z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 139/14).

Z tego względu organ, do którego skierowany jest wniosek o zwrot wywłaszczonej nieruchomości powinien ustalić – niezależnie od ustalenia, czy wniosek pochodzi od uprawnionego podmiotu i czy dotyczy nieruchomości wywłaszczonej – czy zasadne jest prowadzenie postępowania w zakresie zbędności na cel wywłaszczenia w kontekście negatywnych przesłanek wskazanych w art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wyjaśnienie tej kwestii warunkuje kontynuowanie postępowania, w toku którego ustalony jest cel wywłaszczenia, a następnie oceniane są przesłanki zbędności przy zastosowaniu art. 137 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stwierdzenie przez właściwy organ zaistnienia okoliczności, objętych hipotezą art. 229 powoływanej ustawy wyłącza możliwość skutecznego domagania się zwrotu wywłaszczonej nieruchomości z racji zapewnienia ochrony osób trzecich, które nabyły własność wywłaszczonej nieruchomości lub stały się jej użytkownikami wieczystymi, a tym samym wyłącza możliwość uwzględnienia wniosku poprzez orzeczenie o zwrocie nieruchomości.

Dodać też należy, że roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, gdy zachodzą przesłanki określone w art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami przysługuje wyłącznie przeciwko Skarbowi Państwa albo jednostce samorządu terytorialnego (np. wyrok WSA z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 979/11, Lex nr 1218906).

Odnosząc powyższe do okoliczności istniejących w rozpoznawanej sprawie należy wskazać, że z dokonanych w toku administracyjnego postępowania instancyjnego ustaleń, których prawidłowości Sąd nie kwestionuje wynika, że nieruchomość objęta wnioskiem o zwrot w dacie wywłaszczenia oznaczona była geodezyjnie jako działka nr 2, AM-1, obręb S., dla której prowadzona była księga wieczysta nr [...].

Jej zbycie przez poprzednika prawnego wnioskodawców na rzecz Skarbu Państwa reprezentowanego przez Przedsiębiorstwo [...] w S. w celu umożliwienia modernizacji zakładu tego przedsiębiorstwa nastąpiło w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. W uzupełnieniu należy też wyjaśnić, że instytucja zwrotu nieruchomości uregulowana w art. 34 tej ustawy została zastąpiona przez uregulowanie zawarte w ustawie o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości z 29 kwietnia 1985 r., a następnie w ustawie o gospodarce nieruchomościami z 21 sierpnia 1997 r. Stosownie do treści art. 216 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami przepisy rozdziału 6 działu III tej ustawy stosuje się odpowiednio do nieruchomości przejętych lub nabytych na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości.

Wywłaszczona nieruchomość, oznaczona jako działka nr 2, AM-1, obręb S. w następstwie odnowienia operatu ewidencji gruntów w 1978 r. w całości znajdowała się w granicach nowoutworzonej działki nr 9, AM-20, która była przedmiotem decyzji Wojewody D. z dnia [...] r. orzekającej o stwierdzeniu nabycia z mocy prawa a dniem 5 grudnia 1990 r. prawa użytkowania wieczystego przez jej ówczesnego zarządcę – [...] w S..

Podstawą prawną decyzji był przepis art. 2 ustawy z dnia 29 września 1990 r. o zmianie ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (Dz. U. nr 79, poz. 464), a nabyte prawo użytkowania wieczystego i jego podmiot zostały ujawnione w księdze wieczystej nr [...] w dniu 17 czerwca 1991 r. (data wykonania wpisu).

W kolejnych latach działka nr 9 stanowiła przedmiot licznych podziałów geodezyjnych i prawnych związanych ze zbywaniem prawa użytkowania wieczystego do poszczególnych nowowydzielonych działek. W wyniku tych czynności wydzielone zostały m.in. na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w S. z dnia [...] r. zatwierdzającej podział nieruchomości działki oznaczone numerami: 9/1, 9/2, 9/3, 9/4 i 9/5. Następnie prawo użytkowania wieczystego wymienionych działek zostało nabyte w procesie likwidacyjnym przez syndyka masy upadłości [...] na rzecz Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "A." sp. z o. o. umową z dnia 31 maja 1995 r. (akt notarialny rep. [...]), co ujawniono w księdze wieczystej nr [...] wpisem z dnia 12 września 1995 r.

Ponadto na podstawie uzyskanej w toku postępowania dokumentacji geodezyjnej ustalono, że obecnie w granicach wywłaszczonej działki nr 2 ( w dacie wywłaszczenia) znajduje się dwanaście działek, w tym dwie w całości (nr 9/11 i nr 9/24) i dziesięć działek częściowo (nr: 9/10, 9/14, 9/12, 9/20, 9/31, 9/32, 9/34, 9/43, 9/58, 9/60). Działki te stanowią albo wchodzą w skład jednostek odrębnych nieruchomości, dla których prowadzone są odrębne księgi wieczyste, obecnie w wersji elektronicznej.

Nastąpiło też odłączenie z księgi wieczystej nr [...] (obecnie prowadzonej w wersji elektronicznej) niektórych działek i ujawnienie praw do nich w innych księgach wieczystych.

Nieruchomości, w skład których wchodzi dwanaście wskazanych powyżej działek stanowią aktualnie własność Skarbu Państwa, a prawo ich użytkowania wieczystego przysługuje czterdziestu czterem podmiotom, w tym trzydziestu dziewięciu osobom fizycznym.

Powyższe uprawnia do stwierdzenia, że stan prawny wywłaszczonej nieruchomości, która przed dniem 1 stycznia 1998 r. była przedmiotem użytkowania wieczystego, ustanowionego i ujawnionego w księdze wieczystej przed tym dniem istniał również w tej dacie tj. w dniu 1 stycznia 1998 r., a to obliguje – jak prawidłowo uznały organy właściwe instancyjnie do zastosowania w sprawie przepisu art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Wobec takich ustaleń na całkowitą akceptację zasługuje też twierdzenie organów, że zaistnienie w sprawie sytuacji opisanej w hipotezie przepisu art. 229 ustawy o gospodarce nieruchomościami eliminowało potrzebę prowadzenia w sprawie postępowania zmierzającego do zbadania przesłanek umożliwiających pozytywne rozstrzygniecie w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, a równocześnie obligowało właściwy organ do orzeczenia w odmowie zwrotu nieruchomości wywłaszczonej.

Ponadto – uwzględniając fakt, że wnioskodawcy nie kwestionują żadnych czynności geodezyjnych ani dokumentów geodezyjnych, natomiast uważają, że księga wieczysta nr [...] została zamknięta niezgodnie z prawem i należy odtworzyć stan prawny sprzed zawiadomienia z Państwowego Biura Notarialnego z dnia 18 czerwca 1991 roku, należy wyjaśnić, że stan ten został wyjaśniony, ponadto istotny – wobec przedmiotu sprawy – był stan istniejący w dniu 1 stycznia 1998 roku oraz to, czy był on w tej dacie tożsamy ze stanem faktycznym i prawnym nieruchomości istniejącymi przed tym dniem.

Istotne też jest, że zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym. Domniemanie to może zostać obalone poprzez przedstawienie dowodu przeciwnego albo w procesie o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym albo w każdym innym postępowaniu, w którym ocena prawidłowości wpisu ma istotne znaczenie, ale w odpowiednim trybie postępowania przed sądem wieczystoksięgowym. Dopóki jednak nie zostanie w postępowaniu sądowym wykazane, że stan prawny nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej jest niezgodny z rzeczywistym stanem prawnym, domniemanie to funkcjonuje i musi być respektowane (np. wyrok Sądu najwyższego z dnia 5 kwietnia 2006 r., sygn. akt IV CSK 177/05).

Sąd zwrócił tez uwagę, że dokonując w sprawie ustaleń, co do istotnych kwestii dotyczących sprzedaży wywłaszczonej nieruchomości czy ustanowienia na niej prawa użytkowania wieczystego na rzecz osoby trzeciej przed dniem wejścia w życie ustawy o gospodarce nieruchomościami (tj. przed dniem 1 stycznia 1998 r) oraz ujawnienie tego prawa w księdze wieczystej organy odwoływały się do wpisów dokonanych w pierwotnych księgach.

Wobec przedstawionych powyżej okoliczności należy stwierdzić, że orzekając w rozpoznawanej sprawie Wojewoda D. i Starosta S. prawidłowo zastosowali przepisy prawa materialnego, nie naruszając przy tym zasad procedury administracyjnej.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego i stosownie do przepisu art. 151 powoływanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.