Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 105/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2013-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, par. 1, art. 80, art. 105 par. 1, art. 138 par. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 50, art. 51
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 16 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 maja 2013 r. sprawy ze skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "Inspektor Wojewódzki"), po rozpoznaniu odwołania L. O., uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. (dalej: "Inspektor Powiatowy") z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie sieci kanalizacji deszczowej na działkach położonych przy ul. [...] w miejscowości G., gmina P., a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.

Powyższe decyzje wydano w następującym stanie faktycznym.

Pismem z dnia 6 kwietnia 2011 r. L. O. zwrócił się do Inspektora Powiatowego o wszczęcie postępowania w sprawie wykonanej inwestycji rurociągu odprowadzającego wody opadowe z terenu zakładu A, położonego przy ul. [...] w P. Wnioskodawca wskazał, że podczas wykonywania rurociągu nastąpiła zmiana średnicy rury z 250 mm na 200 mm. Zmiana ta powoduje wylewanie wody na jego nieruchomości podczas zwiększonych opadów deszczu. L. O. zaznaczył też, że podczas budowy zakładu produkcyjnego A doszło do zniszczenia systemu drenażowego na jego terenie i działkach sąsiednich. Do pisma z dnia 6 kwietnia 2011 r. wnioskodawca załączył kserokopię aktu notarialnego nr [...] ustanowienia służebności przesyłu przez działkę nr ewid. [...] (k. 4-10 akt administracyjnych).

Dnia 29 czerwca 2011 r. pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego przeprowadzili kontrolę na nieruchomościach oznaczonych numerami ewidencyjnymi [...],[...],[...],[...],[...] i [...] w miejscowości G., gmina P. Przeprowadzona kontrola wykazała, że jednym z elementów budowy zakładu A, realizowanej na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] oraz decyzji zamiennej z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] była kanalizacja deszczowa odprowadzająca wody opadowe z terenu zakładu do rowu odwadniającego (rzeka G.) przebiegającego w odległości około 240 m od zakładu. Kanalizacja ta przebiega od rowu zbierającego wodę z terenu zakładu, poprowadzona jest rurą o średnicy 250 mm poprzez działki nr [...],[...] (droga gminna), [...] (własność państwa S. O. i L. O.), do działki nr [...] (rów - rzeka G.). Na odcinku od studzienki (oznaczonej na mapie załączonej do protokołu nr 1), a istniejącym w terenie stawem A sp. z o.o. w trakcie budowy zmienił rurę kanalizacyjną z KD-X Stream na TS zmniejszając średnicę wewnętrzną rury z 250 mm na 200 mm. Według inwestora zmiana ta została podyktowana faktem, że na drodze przebiegu kanalizacji, pomiędzy fazą projektową a wykonawstwem, powstał staw i przewodem kanalizacyjnym należało przejść ponad stawem zwiększając średnicę ścianek przewodu (i tym samym jego sztywność). Średnica wyjściowa przewodu kanalizacyjnego do rowu ostatecznie wyniosła 200 mm. Wlot do rury kanalizacyjnej z rowu retencyjnego odbierającego wodę z terenu zakładu wynosi 200 mm i jest przysłonięty sitkiem. Podczas kontroli stwierdzono też, że wlot i wylot rury kanalizacyjnej ma taką samą średnicę. Z czynności wykonano dokumentację zdjęciową, a do protokołu załączono zdjęcia ukazujące zalewanie nieruchomości (k. 48-57 akt administracyjnych).

Decyzją z dnia [...] września 2011 r. nr [...] Inspektor Powiatowy umorzył postępowanie w całości (k. 129 akt administracyjnych). Wskazał, że A sp. z o.o. otrzymał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu wykonanego zgodnie z projektem budowlanym (także zamiennym). Także analiza akt związanych z realizacją inwestycji - zdaniem organu - wskazała na poprawność wykonania całego zamierzenia. Inspektor Powiatowy podkreślił też, że choć nadmiar opadów na terenie jest znaczny, to nie może to powodować odpowiedzialności A sp. z o.o., jeżeli ta zrealizowała budowę zgodnie z projektem.

W efekcie odwołania L. O. Inspektor Wojewódzki decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] uchylił decyzję Inspektora Powiatowego w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia (k. 146-147 akt administracyjnych). Organ zwrócił uwagę na treść art. 36a ust. 6 Prawa budowlanego (omyłkowo wskazano "art. 36 ust. 6"), który stanowi, że projektant jest właściwy w kwestii kwalifikacji odstąpienia od projektu uznając je za istotne lub nieistotne i obowiązany jest zamieścić w projekcie budowlanym odpowiednie informacje dotyczące odstąpienia. Tymczasem zmiana średnicy rurociągu nie została odpowiednio udokumentowana.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. (objętą skargą w tej sprawie) Inspektor Powiatowy, na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., obecnie ustawa opubl. w Dz.U. z 2013 r., poz. 267 - dalej: "K.p.a."), ponownie umorzył postępowanie w całości. Wyjaśnił, że wszelkie roboty, zgodnie z art. 28 Prawa budowlanego, należy wykonywać posiadając ostateczną decyzję pozwolenia na budowę. A sp. z o.o. otrzymała decyzję pozwolenia na budowę w dniu [...] maja 2009 r. nr [...] wydaną przez Starostę P. Integralną częścią decyzji był zatwierdzony projekt budowlany, który na tym etapie został sprawdzony pod względem formy przewidzianej według przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego. Następnie Inspektor Powiatowy zaznaczył, że z rejestru prowadzonego przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. dla prowadzonych budów wynika, że A sp. z o.o. otrzymał pozwolenie na użytkowanie nr [...] w zakresie wieży technologicznej z halą produkcji suchej, hali produkcyjnej mokrej, budynku biurowo - kontenerowego, zasieków żelbetowych na piasek, zbiornika przeciwpożarowego oraz uzbrojenia terenu zlokalizowanego na działce nr ewid. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...] położonej przy ul. [...] w P. zrealizowanych na podstawie pozwolenia na budowę [...] stycznia 2011 r. nr [...]. Następnie Inspektor Powiatowy wskazał, że pierwotnie według planu zagospodarowania terenu inwestor miał poprowadzić kanalizację deszczową poprzez działki [...] i [...]. W toku inwestycji wystąpił o zmianę przebiegu kanalizacji projektem budowlanym zamiennym, w którym wskazuje się na przebieg przez działkę nr [...]. Działka ta należy do S. O. i L. O. Inwestor posiada służebność przesyłu przez tą działkę. Inspektor Powiatowy zaznaczył, że do akt dołączono dokumentację fotograficzną z realizacji kanalizacji deszczowej (k. 84-73, k.154-151 akt administracyjnych). Organ zwrócił też uwagę, że przy projektowaniu sieci kanalizacji obliczono, jaka ilość wód opadowych będzie występowała na tym terenie na podstawie danych meteorologicznych oraz rodzaju stosowanych urządzeń do odprowadzania nadmiaru wody. Dokonana zmiana rur z PP Dn250 na rurę PE-TS Dn250 na odcinku od DW3 do DW została oceniona przez architekta dr inż. W. P., jako zmiana nieistotna i "nie odstępuje w sposób istotny od zatwierdzonego projektu i warunków pozwolenia na budowę".

Inspektor Powiatowy stwierdził, że pomimo to należy rozważyć ewentualność wystąpienia istotnego odstąpienia od projektu budowlanego. Podkreślił, że ustawa dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 - dalej: "P.b.") nie zawiera definicji legalnej zmian istotnych ani istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego. Jednocześnie przewiduje się, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Powołując się na treść art. 36a ust. 5 P.b. Inspektor Powiatowy doszedł do przekonania, iż zmiana średnicy elementu kanalizacji deszczowej nie może być kwalifikowana jako zmiana istotna w rozumieniu powyższego przepisu. Te ustalenia powodują wykluczenie stosowania postępowania naprawczego z art. 50 i 51 P.b.

Inspektor Powiatowy odniósł się następnie do materiału dowodowego składanego przez strony. W związku z licznymi wątpliwościami podnoszonymi przez L. O. Inspektor Powiatowy nałożył na A sp. z o.o. obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej wykonanej kanalizacji deszczowej na działkach nr [...],[...],[...],[...],[...] i [...], ze szczególnym uwzględnieniem zastosowanych rozwiązań, sposobem wykonania oraz przepustowością kanalizacji w stosunku do powierzchni, dla jakiej została zaprojektowana. W dniu 15 marca 2012 r. inwestor przedłożył ekspertyzę autorstwa R. Ć. oraz T. Ć. Wskazano w niej, że kanał deszczowy wraz z obiektami kanalizacyjnymi jest poprawny pod względem hydraulicznym, technicznym technologicznym oraz konstrukcyjnym.

Wskazując na powyższe Inspektor Powiatowy nie znalazł podstaw do dalszego prowadzenia postępowania w sprawie. Zaznaczył, że inwestor otrzymał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu, materiał zebrany w aktach wskazuje na poprawność wykonania całego zamierzenia budowlanego, a ponadto prawidłowość kanalizacji deszczowej potwierdza przedłożona ekspertyza techniczna.

Od decyzji odwołanie złożył L. O. Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem ponownie podkreślił, że zmniejszenie średnicy elementu kanalizacji deszczowej na jego nieruchomości spowodowało w ciągu 2 lat aż 14 krotne zalanie jego pól. Odwołując się zaznaczył też, że zmniejszenie średnicy rury kanalizacji deszczowej nie jest zgodne z decyzją z dnia [...] maja 2009 r. o warunkach zabudowy, która określa średnicę rurociągu na 300 mm. Inwestor dopuścił się zatem odstąpienia od warunków ustalonych w tej decyzji, co oznacza, że zmiana była istotna i wymagała przeprowadzenia postępowania naprawczego. L. O. postawił też szereg zarzutów pod adresem przygotowanej ekspertyzy technicznej przedstawionej przez A sp. z o.o.

Pismem z dnia 12 czerwca 2012 r. nr [...] Inspektor Wojewódzki zwrócił się do Wojewody Wielkopolskiego o zbadanie legalności pozwolenia na budowę wydanego A sp. z o.o. z dnia [...] maja 2009 r. zmienionego następnie decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Wskazał, że treść pozwolenia na budowę jest niezgodna z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego z dnia [...] maja 2009 r. nr [...], w której ustalono, że kolektor odprowadzający wody deszczowe powinien mieć średnicę 300 mm.

Dnia 19 października 2012 r. do akt sprawy prowadzonej przez Inspektora Wojewódzkiego złożono decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] października 2012 r. nr [...], którą stwierdzono nieważność decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...],[...], zmienionej decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...],[...] w części dotyczącej działek nr [...] i [...]. W motywach tej decyzji wskazano, że dla odcinka instalacji kanalizacji deszczowej w części dotyczącej działek [...] i [...] inwestor nie przedstawił wymaganej decyzji lokalizacyjnej.

Dnia [...] listopada 2012 r. Inspektor Wojewódzki, działając na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., uchylił decyzję Inspektora Powiatowego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Podkreślił, że Wojewoda Wielkopolski stwierdził, w części dotyczącej działek nr [...] i [...], nieważność decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...],[...] zmienionej decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...],[...] o pozwoleniu na budowę zakładu produkcji mieszanek budowlanych. Zdaniem Inspektora Wojewódzkiego decyzja Wojewody przesądziła, iż zaskarżona decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego była przedwczesna. Inspektor Wojewódzki podkreślił też, że Wojewoda w przeprowadzonym postępowaniu dotyczącym legalności pozwolenia na budowę stwierdził szereg nieprawidłowości, w tym dotyczących spornej kanalizacji deszczowej, skutkujących stwierdzeniem jego nieważności w części. To z kolei - w ocenie Inspektora Wojewódzkiego - nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek podjęcia działań zmierzających do doprowadzenia omawianej inwestycji do stanu zgodnego z prawem.

Skargę na decyzję z dnia [...] listopada 2012 r. wniosła A sp. z o.o. Spółka zarzuciła naruszenie: art. 138 § 2 K.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, iż w sprawie zachodziły podstawy do uchylenia decyzji Inspektora Powiatowego z dnia [...] kwietnia 2012 r., w sytuacji gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego (ekspertyzy wykonanej przez biegłych R. T. Ć.) jednoznacznie wynika, że przedmiot kontroli organów nadzoru budowlanego został wykonany w sposób prawidłowy; art. 7, 77 oraz 80 K.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nie uwzględnienie, że z ekspertyzy technicznej jednoznacznie wynika, iż kanalizacja deszczowa zakładu A została wykonana poprawnie pod względem hydraulicznym, technicznym, technologicznym oraz konstrukcyjnym oraz naruszenie art. 107 § 1 i 3 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na nie wskazaniu i nie wyjaśnieniu podstawy prawnej, z której wynika konieczność ponownego rozpoznania sprawy. Wskazując na powyższe A sp. z o.o. wniosła o uchylenie decyzji i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania. Wystąpiła też o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z opinii technicznej nr [...] wykonanej na zlecenie Urzędu Miasta i Gminy w P. przez mgr inż. J. L., w ramach postępowania prowadzonego przez Burmistrza Miasta i Gminy P. pod sygn. [...] i znajdującej się w aktach tegoż postępowania - na okoliczność wykonania kanalizacji deszczowej zakładu A zgodnie ze sztuką inżynieryjną.

W uzasadnieniu skargi A sp. z o.o. wskazała, że istotą postępowania prowadzonego w sprawie przez organy nadzoru budowlanego jest ocena prawidłowości wykonania rurociągu odprowadzającego wody opadowe z zakładu A. Podstawą postępowania było doniesienie złożone przez L. O. wskazujące na rzekome nieprawidłowości przy realizacji wspomnianej kanalizacji (zmiana średnicy rury), mające powodować wylewanie się wody na jego nieruchomość podczas zwiększonych opadów deszczu. Następnie skarżąca podkreśliła, iż złożyła do akt sprawy ekspertyzę sporządzoną przez R. i T. Ć., posiadających niezbędne uprawnienia budowlane. Z ekspertyzy tej wynika jednoznacznie, iż zaprojektowana sieć kanalizacji deszczowej transportuje oczyszczone ścieki deszczowe w sposób bezkolizyjny (bezwylewowy poza kanał) do odbiornika - rzeki G. Ponadto stwierdzono w niej, iż zaprojektowany i wykonany na terenie zakładu zbiornik retencyjny o objętości czynnej większej niż wymagana, powoduje zmniejszenie strugi transponowanych oczyszczonych ścieków deszczowych do rzeki G. na tyle duże, że dokonana w trakcie budowy zmiana średnicy kanału z 250 na 200 mm (w celu pokonania przeszkody wodnej) na odcinku L=103 m jest nieistotna i nie mająca wpływu na bezkolizyjną pracę kanału deszczowego.

Zdaniem skarżącej, skoro Inspektor Wojewódzki nie zakwestionował prawidłowości kluczowej w sprawie ekspertyzy technicznej stanowiącej podstawę rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, to niezrozumiałym jest uchylenie decyzji Inspektora Powiatowego. Wedle stanowiska A sp. z o.o. organ odwoławczy uchybił obowiązkowi wyczerpującego rozpatrzenia i oceny całokształtu materiału dowodowego oraz błędnie przyjął, że w sprawie nie zostały spełnione przesłanki do zakończenia postępowania prowadzonego w trybie nadzoru budowlanego. Zastosowano błędne kryteria oceny dowodów oraz przekroczono granice ich swobodnej oceny przejawiające się w naruszeniu obowiązku wyprowadzenia z materiału dowodowego wniosków logicznych i spójnych.

A sp. z o.o. podkreśliła też, że wydanie przez Wojewodę Wielkopolskiego decyzji z dnia [...] października 2012 r. w żaden sposób nie podważa prawidłowości ustaleń poczynionych przez Inspektora Powiatowego w oparciu o ekspertyzę autorstwa R. i T. Ć. W ocenie skarżącej nie ma bezpośredniego związku pomiędzy prawidłowością ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji, a faktem wydania przez Wojewodę rozstrzygnięcia przywołanego w skarżonej decyzji.

Dodatkowo A sp. z o.o. podkreśliła, że zgodnie z art. 107 § 1 K.p.a. decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Z kolei z art. 107 § 3 K.p.a. wynika, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Zaskarżona decyzja powyższych - obligatoryjnych - elementów nie zawiera. Za wadliwe skarżąca uznała odesłanie przez organ do motywów zupełnie innego rozstrzygnięcia, wydanego w odrębnej sprawie. Wadliwym jest także nie wskazanie i nie wyjaśnienie, jaki przepis nakazywał uwzględnienie wyniku postępowania prowadzonego przez Wojewodę w postępowaniu prowadzonym przez organy nadzoru budowlanego.

W odpowiedzi na skargę Inspektor Powiatowy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Pismem z dnia 28 lutego 2013 r. Wojewoda Wielkopolski wyjaśnił w odpowiedzi na wezwanie Sądu, że decyzja z dnia [...] października 2012 r. znak [...] jest ostateczna.

Pismem z dnia 6 maja 2013 r. swoje stanowisko w sprawie przedstawili S. O. oraz L. O. Podkreślili oni, że w świetle decyzji Wojewody należy stwierdzić, iż w odniesieniu do działek [...] i [...] inwestor realizował inwestycję bez pozwolenia na budowę.

W toku rozprawy, która odbyła się w dniu 16 maja 2013 r. L. O. przedstawił dodatkowo decyzję Starosty P. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...],[...], którą umorzono postępowanie w sprawie wydania A sp. z o.o. pozwolenia na budowę kanalizacji deszczowej w części dotyczącej działek nr [...] i [...] z uwagi na zrealizowanie inwestycji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Przed przystąpieniem do oceny zarzutów podniesionych w skardze, w niniejszej sprawie konieczne jest w pierwszej kolejności przytoczenie treści podstawy prawnej środków stosowanych przez sąd administracyjny określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej: "P.p.s.a."). Art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. stanowi, między innymi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a) oraz, gdy stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

W tej sprawie A sp. z o.o. stawia pod adresem zaskarżonej decyzji zarzuty naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Biorąc zatem pod uwagę treść powołanego wyżej art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., ich uwzględnienie przez Sąd orzekający wymagało nie tylko stwierdzenia faktu naruszenia, ale też ustalenia, że naruszenie to "mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy".

Analiza przebiegu postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie prowadzi do kilku nie budzących wątpliwości wniosków. Po pierwsze oczywistym jest, że Inspektor Powiatowy oceniał inwestycję A sp. z o.o., także w zakresie dotyczącym dotyczącej działek nr [...] i [...], w świetle wiążącej ten organ ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę Starosty P. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...],[...], zmienionej decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...],[...] oraz w świetle decyzji o pozwoleniu na użytkowanie dla zrealizowanej inwestycji. Nie ulega przy tym wątpliwości, że to między innymi treść tych właśnie decyzji, popartych dodatkowo ustaleniami przedłożonej przez inwestora ekspertyzy technicznej, przesądziła, że organ nadzoru nie znalazł podstaw do dalszego prowadzenia postępowania wobec A sp. z o.o. Po drugie, zebrana w aktach dokumentacja jednoznacznie wskazuje, że dopiero w toku postępowania odwoławczego Inspektor Wojewódzki powziął wątpliwość co do legalności pozwolenia na budowę udzielonego przez Starostę P. dnia [...] maja 2009 r. (zmienionego decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r.) z uwagi na niezgodność określonych tam parametrów kolektora odprowadzającego wodę (stanowiącego część inwestycji A sp. z o.o.) z decyzją o ustaleniu lokalizacji celu publicznego z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] wydaną przez Burmistrza P. Z tego też powodu Inspektor Wojewódzki z urzędu wystąpił do Wojewody Wielkopolskiego o zbadanie legalności udzielonego pozwolenia na budowę (pismo z dnia 12 czerwca 2012 r. - k. 31 akt administracyjnych II instancji). Wreszcie jest bezspornym, że dnia [...] października 2012 r. Wojewoda Wielkopolski decyzją ostateczną stwierdził nieważność decyzji Starosty P. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...],[...], zmienionej decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...],[...] w części dotyczącej działek nr [...] i [...], obręb G.

Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, że w toku postępowania administracyjnego i przed wydaniem decyzji ostatecznej przez organy nadzoru budowlanego wystąpiła okoliczność, która ma zasadniczy wpływ na wynik sprawy prowadzonej przez Inspektora Powiatowego, a którą jest wyeliminowanie z obrotu decyzji o pozwoleniu na budowę udzielonego A sp. z o.o. w części dotyczącej spornego odcinka kanalizacji deszczowej przebiegającej zwłaszcza przez działkę nr [...] L. O. Dopóki w obrocie pozostawało pozwolenie na budowę z 2009 r. dotyczące kanalizacji deszczowej oraz pozwolenie na jej użytkowanie, organ nadzoru budowlanego miał bardzo ograniczone pole działania, a jego ocena inwestycji mogła sprowadzać się jedynie do sprawdzenia czy podczas jej realizacji nie odstąpiono w sposób istotny od pozwolenia na budowę (czego organ nie stwierdził), to jest w stopniu uzasadniającym wymaganie od inwestora decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Sytuacja zmieniła się diametralnie przed rozstrzygnięciem sprawy w drugiej instancji, gdy wyeliminowano z mocą ex tunc pozwolenie stanowiące podstawę realizacji rurociągu na działce [...]. Wyeliminowanie z obrotu pozwolenia na budowę zaktualizowało zatem w sposób oczywisty obowiązek przeprowadzenia postępowania naprawczego z art. 50 i 51 P.b. przez organy nadzoru budowlanego.

Uzupełniająco trzeba też dodać, że postępowanie wszczęte na skutek zgłoszenia L. O. (co do charakteru wniosku strony postępowania inicjującego postępowanie w prawie budowlanym - zob. wyrok z dnia 18 stycznia 2011 r. sygn. akt II OSK 77/10, publ. orzecznia.nsa.gov.pl) jest postępowaniem mającym na celu weryfikację zgodność z prawem inwestycji, w zakresie w jakim została ona zrealizowana na działce tej osoby. Organy nadzoru budowlanego obowiązane były ocenić prośbę L. O. we właściwym trybie i według obowiązującego prawa materialnego biorąc pod uwagę okoliczności faktyczne i prawne istniejące w dacie orzekania w danej instancji. Nie budzi wątpliwości, że w dacie orzekania przez Inspektora Wojewódzkiego zaistniały okoliczności uzasadniające prowadzenie przez organy nadzoru postępowania w świetle art. 50 i 51 P.b. - ze względu na wyeliminowanie ex tunc pozwolenia na budowę dla części inwestycji podlegającej ocenie.

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona w tej sprawie decyzja z dnia [...] listopada 2012 r. jest prawidłowa w zakresie wydanego w niej rozstrzygnięcia. Nie sposób bowiem uznać, że postępowanie zainicjowane wnioskiem L. O., będącego bezspornie stroną postępowania, o zbadanie zgodności inwestycji A sp. z o.o. z prawem, jest bezprzedmiotowe, skoro w odniesieniu do tej inwestycji (w części dotyczącej działek [...] i [...]) wyeliminowane z obrotu zostało pozwolenie na budowę. Taki właśnie, zasadniczy motyw rozstrzygnięcia został wskazany w decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. Inspektor Wojewódzki wyraźnie bowiem stwierdza, że w świetle otrzymanej decyzji Wojewody Wielkopolskiego organy nadzoru budowlanego obowiązane są do "podjęcia działań zmierzających do doprowadzenia omawianej inwestycji do stanu zgodnego z prawem".

Jednocześnie Sąd częściowo podziela zarzuty A sp. z o.o., że decyzja drugiej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, to jest art. 7, 77 oraz 80 K.p.a. art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Uzasadnienie decyzji Inspektora Wojewódzkiego jest bowiem dalekie od standardów określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. W motywach decyzji organu odwoławczego nie rozwinięto zwłaszcza argumentacji, która wyjaśniałaby przyjęty powód rozstrzygnięcia z powołaniem przepisów prawa, to jest dlaczego organ odwoławczy upatruje konieczność dalszego prowadzenia postępowania. To wszystko nie zmienia jednak faktu, że wskazane uchybienia nie mają wpływu na wynik sprawy, a w konsekwencji nie uzasadniają uwzględniania skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. W świetle zebranego materiału dowodowego konieczność wydania rozstrzygnięcia, jakie podjął Inspektor Wojewódzki, jest bowiem jednoznaczna. Na marginesie trzeba też dodać, że o ewentualności prowadzenia postępowania naprawczego z powołaniem na art. 50 i 51 P.b. wspomniał w decyzji pierwszoinstancyjnej Inspektor Powiatowy.

Sąd nie zgadza się natomiast ze skarżącą, że organ naruszył art. 7, 77 oraz 80 K.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i nie uwzględnienie, że z ekspertyzy technicznej przygotowanej przez R. Ć. i T. Ć. wynika, iż kanalizacja deszczowa zakładu A została wykonana poprawnie pod względem hydraulicznym, technicznym, technologicznym oraz konstrukcyjnym. Przyczyną uchylenia decyzji Inspektora Powiatowego przez organ odwoławczy nie był bowiem fakt zakwestionowania przez ten drugi organ złożonej do akt ekspertyzy technicznej, ale fakt, że zaktualizowała się potrzeba przeprowadzenia postępowania naprawczego przez organy nadzoru budowlanego w świetle nowych okoliczności prawnych, to jest stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę w istotnej dla sprawy części. W takim przypadku tryb naprawczy należy przeprowadzić w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem (także pod względem formalnym). Nie może bowiem istnieć obiekt budowlany, którego pozwolenie na budowę wyeliminowano, nawet jeżeli pod względem warunków techniczno-budowlanych odpowiada on przepisom.

Zdaniem Sądu Inspektor Wojewódzki nie naruszył art. 138 § 2 K.p.a. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W niniejszej sprawie przyczyną stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania przez powiatowego organu nadzoru budowlanego było przede wszystkim istnienie w obrocie pozwolenia na budowę wydanego dla kontrolowanej instancji. Skoro jednak stwierdzono jego nieważność w zasadniczym dla sprawy zakresie, co właśnie aktualizuje kompetencje organu nadzoru budowlanego (art. 50 i 51 P.b.), to oznacza, że Inspektor Powiatowy przedwcześnie umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe na podstawie art. 105 § 1 K.p.a. Zachodzi też konieczność ponownego rozpatrzenia sprawy w świetle właściwych przepisów prawa budowlanego, czego wcześniej (w związku z obowiązywaniem w obrocie pozwolenia na budowę) nie uczyniono.

Sąd nie znalazł też podstaw do prowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego co do zgodności inwestycji A sp. z o.o. z przepisami techniczno-budowlanymi, gdyż nawet ewentualna prawidłowość wykonania obiektu - jak wyżej już wyjaśniono - nie zwalnia organów nadzoru budowlanego z obowiązku przeprowadzenia postępowania naprawczego, jeżeli stwierdzono nieważność pozwolenia na budowę w istotnym dla sprawy zakresie.

Mając to wszystko na uwadze, Sąd - w oparciu o art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.