Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 155/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: par 2, par 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Dnia 15 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Ewa Cieślik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2018 roku sprawy ze skargi W.F. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] r. w sprawie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P.

Organ odwoławczy uzasadniając wydaną decyzję wyjaśnił, że W.F. złożył w dniu 15 maja 2014 r. wniosek o przyznanie płatności na rok 2014, w treści którego ubiegał się m.in. o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (płatność ONW) do działek rolnych A,B,C,D o łącznej powierzchni 99,28 ha. Do wniosku dołączył materiał graficzny, na którym wskazał położenie zadeklarowanych do płatności gruntów.

W dniu 4 listopada 2014 r. złożył pismo informujące o zamiarze zlikwidowania sadu ze względu na nałożenie się niekorzystnych okoliczności skutkujących stratami w uprawie drzewek owocowych (szkody spowodowane przez przymrozki i dziką zwierzynę), ale przede wszystkim z powodu nieuzasadnionych ekonomicznie dalszych działań inwestycyjnych zmierzających do odtworzenia sadu przeznaczonego do likwidacji( po 14 marca 2015 r.).

W dniach od 10 do 19 grudnia 2014 r. w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy przeprowadzona została kontrola na miejscu. Pismem z dnia 17 marca 2015 r. strona odmówiła podpisania raportów z czynności kontrolnych przeprowadzonych w gospodarstwie, wyjaśniając że: " Nie uwzględniono pasa jabłoni o powierzchni 3,6468 ha na działce D pomimo wskazania kontrolerom w terenie. W tym miejscu uprawy wychodzą poza obszar zgłoszonej we wniosku działki ewidencyjnej 251/51. Kontrolerzy powinni zmierzyć i obliczyć obsadę drzew na tym terenie i zgodnie z wewnętrznymi instrukcjami zastosować kod DR50 (uprawa na działce niezgłoszonej). W dniu [...] organ I instancji wydał decyzję nr [...], w której przyznał stronie płatność ONW w pomniejszonej wysokości.

Strona wniosła odwołanie od tej decyzji.

W związku ze zgłoszonymi w odwołaniu zastrzeżeniami do raportu kontroli, pismem z dnia 2 sierpnia 2017 r., a następnie pismem z dnia 13 października 2017 r. organ odwoławczy wystąpił do wykonawcy kontroli o ponowne zweryfikowanie kwestionowanych przez stronę raportów z kontroli.

Wykonawca kontroli w pismach z 28 sierpnia 2017 r. i 13 października 2017 r. podtrzymał ustalenia zawarte w treści zakwestionowanych przez stronę raportów.

Organ odwoławczy wskazał, że zasady i tryb przyznawania płatności, o których przyznanie wnioskowała strona określa Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 ( Dz. U. z 2009 r., Nr 40, poz. 329 ze zm.), zwane dalej Rozporządzeniem ONW.

W myśl § 5 ust. 2 Rozporządzenia ONW płatność ONW jest przyznawana na wniosek rolnika, natomiast wysokość płatności w danym roku kalendarzowym zgodnie z § 3 ust. 1 Rozporządzenia ONW i jest to iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni deklarowanej przez rolnika do płatności ONW na działkach rolnych, nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. w art. 6 ust. 1 akapit drugi Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o których mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, po uwzględnieniu zmniejszeń lub wykluczeń wynikających ze stwierdzonych nieprawidłowości lub niezgodności.

Rolnik składając wniosek wskazuje powierzchnię w stosunku, do której ubiega się o przyznanie płatności ONW na dany rok. Powierzchnia ta jest następnie weryfikowana przez organ I instancji w toku postępowania administracyjnego i dopiero tak ustalony użytkowany obszar użytkowany rolniczo oraz sposób jego zagospodarowania stanowi podstawę przyznania płatności. Narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę w treści wniosku informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania spełnienie warunków spełnienia płatności, o których mowa w wyżej wymienionych przepisach, zweryfikowane zostało w toku kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy, i jej wyniki są podstawą pomniejszenia należnej stronie płatności oraz stanowią przedmiot zarzutów podnoszonych przez stronę w odwołaniu.

Organ odwoławczy wyjaśnił, że kontrola na miejscu w gospodarstwie rolnym skarżącego przeprowadzona została w dniach od 10 do 19 grudnia 2014 r. przez inspektorów Biura Kontroli na Miejscu [...]-[...] Oddziału Regionalnego ARIMR obejmowała weryfikację kwalifikowalności powierzchni zgłoszonych do płatności działek oraz weryfikację przestrzegania wymogów wzajemnej zgodności. Kontrolę przeprowadzono metodą inspekcji terenowej, polegającej na weryfikacji w terenie położenia oraz granic zadeklarowanych przez rolnika we wniosku działek rolnych, pomiarze powierzchni upraw przy wykorzystaniu dopuszczalnych metod, odwzorowaniu dokonanych ustaleń na materiale graficznym i ewentualnie zobrazowaniu stanu gruntów poprzez sporządzenie dokumentacji fotograficznej. W wyniku przeprowadzonych czynności ustalono, iż powierzchnia stwierdzona 3 działek rolnych ( A,C,D) jest mniejsza od deklarowanej we wniosku (kod DR13+).

Organ odwoławczy przyjął, że ustalona przez organ I instancji powierzchnia kwalifikująca się do objęcia płatnością znajduje potwierdzenie w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Z dokumentacji sporządzonej w trakcie czynności kontrolnych w gospodarstwie wnioskodawcy, w przypadku działki rolnej:

A - w treści wniosku strona zadeklarowała działkę rolną A o powierzchni 26,34 ha i uprawie "czereśnia" na działkach ewidencyjnych nr 119/1 i nr 140/57. W wyniku kontroli stwierdzono, że działka rolna A ma powierzchnię 23,29 ha. Do raportu z kontroli dołączony został szkic z pomiaru powierzchni przedmiotowej działki, na który naniesione zostały stwierdzone w toku czynności kontrolnych granice upraw.

Jak wynika z porównania przedmiotowego szkicu oraz załącznika graficznego dla tej działki, złożonego przez stronę wraz z wnioskiem, za wyjątkiem południowej granicy działki rolnej A, gdzie widoczne jest przesuniecie granicy ustalonej w toku kontroli w stosunku do granicy wskazanej przez stronę na załączniku graficznym, granice działki rolnej A ustalone w toku czynności kontrolnych pokrywają się z granicami zadeklarowanymi przez wnioskodawcę. Zaznaczyć należy, że zgodnie z uwagami wykonawcy kontroli: "Ze względu na brak widocznej granicy pomiędzy działkami rolnymi użytkowanymi przez innych beneficjentów część działki rolnej A, D ustalono na podstawie wskazania przez rolnika. Rolnik wyznaczył (w sposób widoczny) w obecności geodety obszar użytkowany przez siebie, poprzez ustabilizowanie punktów granicznych słupkami. " Dodać należy, iż w toku czynności kontrolnych wzdłuż granic działki wykonane zostały zdjęcia obrazujące ich przebieg (zdjęcia nr 389, 392, 393, 404, 405, 406, 412, 413, 414, 415, 416, 417).

Ponadto, jak wynika ze szkicu z pomiaru powierzchni przedmiotowej działki, w jej granicach znajduje się:

w środkowej części działki rolnej znajduje się wyłączenie o pow. 0,94 ha i obw. [...] m. Obszar ten został zobrazowany na zdjęciach nr 391, 400, 401, 402, na których widoczne są znajdujące się w tej części działki zadrzewienia,

przy wschodniej granicy działki rolnej A, w części położonej na działce ewidencyjnej nr 119/1, znajdują się obszary zadrzewione, niekwalifikujące się do objęcia płatnością, widoczne na zdjęciach nr 405, 413 i 415,

ponadto w granicach działki rolnej A, w części położonej na działce ewidencyjnej nr 119/1, znajduje się wąski pas gruntu, niekwalifikujący się do objęcia płatnością, utrwalony na zdjęciach nr 410 i 411.

C - zgodnie z treścią wniosku na działce rolnej C, położonej na działkach ewidencyjnych nr 134/2, 157/13, 157/2, znajduje się uprawa "czereśni" o powierzchni 20,51 ha. Jak natomiast wynika z treści raportu z kontroli, w toku czynności kontrolnych stwierdzono, że powierzchnia przedmiotowej działki wynosi 18,88 ha. Zgodnie z uwagami inspektorów przeprowadzających czynności kontrolne na działce znajdują się obszary wyłączone z pomiarów, niekwalifikujące się do objęcia płatnością, tj. wyłączenie o pow. 0,02 ha i obw. [...] m, pow. 0,36 ha i obw. [...], pow. 0,14 ha i obw. [...] m, o pow. 0,67 ha i obw. [...], pow. 0,08 ha i obw. [...], pow. 0,11 i obw. [...], pow. 0,07 ha i obw. [...], pow. 0,19 i obw. [...], pow. 0,10 i obw. [...]. Przy czym, jak wynika ze szkiców z pomiaru powierzchni przedmiotowej działki oraz zdjęć wykonanych na gruncie, nieuwzględnione w toku czynności kontrolnych obszary to tereny zadrzewione i zakrzaczone widoczne m.in. na zdjęciach nr 300, 301, 302, 303, 305, 307, 308, 310, 311, 313, 315, 316, 317, 321. Ponadto przy wschodniej granicy działki, w części położonej na działce ewidencyjnej nr 157/13, znajduje się duży obszar zadrzewień, który nie został uwzględniony przy ustalaniu powierzchni działki, widoczny na zdjęciach nr 20, 21 i 22.

W toku czynności kontrolnych stwierdzono również, że prowadzona na działce rolnej C uprawa jest częściowo położona na niezadeklarowanych we wniosku działkach ewidencyjnych nr: 111, 157/14, 157/19 i 157/3. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy "Wyliczenia powierzchni dla działek, dla których zastosowano kod DR50" powierzchnia działki rolnej C w granicach zgłoszonych przez stronę w treści wniosku działek ewidencyjnych wynosi: 18,32 ha, w tym: 2,94 ha na działce ewidencyjnej nr 157/13, 10,76 ha na działce ewidencyjnej nr 134/2 oraz 4,62 ha na działce ewidencyjnej nr 157/2.

D - zgodnie z treścią wniosku działka rolna D, na której uprawiana jest "jabłoń domowa" , ma powierzchnię 48,63 ha i jest położona na działce ewidencyjnej nr 251/19. W toku czynności kontrolnych stwierdzono, że działka ta ma powierzchnię 44,87 ha. Jak wynika z treści raportu z kontroli, na działce znajdują się obszary niekwalifikujące się do objęcia płatnością, tj. wyłączenie o pow. 0,28 ha i obw. [...] m, pow. 0,85 ha i obw. [...] m, pow. 0,45 ha i obw. [...], pow. 0,40 ha i obw. [...] m, pow. 0,59 ha i obw. [...], pow. 0,85 ha i obw. [...] m. Przy czym, jak wynika ze zdjęć wykonanych na gruncie w dniu kontroli, obszary wyłączone to głównie tereny podmokłe i porośnięte niewykoszoną trawą oraz tereny zadrzewione i zakrzaczone widoczne m.in. na zdjęciach nr: 325, 326, 327, 328, 329, 339, 342, 347, 349, 351, 352, 356, 357, 358, 359, 361, 362, 363, 365, 366, 367, 368, 369, 370, 371, 379, 380, 382.

Ponadto, w toku czynności kontrolnych stwierdzono, że prowadzona na działce rolnej D uprawa jest częściowo położona na niezadeklarowanych we wniosku działkach ewidencyjnych nr: 166, 3/10, 49/1, 50/1, 166/2. Jak wynika ze znajdującego się w aktach sprawy " Wyliczenia powierzchni dla działek, dla których zastosowano kod DR50" powierzchnia działki rolnej D w granicach zgłoszonej przez stronę w treści wniosku działki ewidencyjnej nr 251/19 wynosi 44,78 ha. Zaznaczyć należy, że zgodnie z uwagami inspektorów przeprowadzających czynności kontrolne "Ze względu na brak widocznej granicy pomiędzy działkami rolnymi użytkowanymi przez innych beneficjentów część działki rolnej A, D ustalono na podstawie wskazania przez rolnika. Rolnik wyznaczył (w sposób widoczny) w obecności geodety obszar użytkowany przez siebie, poprzez ustabilizowanie punktów granicznych słupkami. " Przy czym wzdłuż wyznaczonych w toku kontroli granic działki rolnej wykonana została obszerna dokumentacja fotograficzna (zdjęcia nr 330,

332, 333, 334, 335, 336, 337, 339, 343, 344, 345, 346, 347, 348, 352, 380, 379, 377, 375, 373, 372, 371, 369, 368, 366, 367, 364, 365).

Kwestionując wiarygodność protokołu z kontroli w treści odwołania W. F. podnosi: "Wskazać należy, że już na etapie wykonywania przez inspektorów czynności kontrolnych doszło do szeregu nieprawidłowości, które znalazły odzwierciedlenie w w/wym. raporcie z czynności kontrolnych. W konsekwencji tych nieprawidłowości poczyniono błędne ustalenia faktyczne w zakresie powierzchni działek rolnych producenta. Organ I instancji poczynił błędne ustalenia faktyczne opierając się bezkrytycznie na wynikach raportu z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności przeprowadzonych w dniach od 10 do 19 grudnia 2014 r. nr zlecenia [...], którego ustalenia są nieprawdziwe.

Podczas czynności kontrolnych przeprowadzonych w gospodarstwie producenta w dniach 10-19 grudnia 2014 r. uczestniczyło 10 osób, potwierdzają to m.in. raport z czynności kontrolnych w zakresie wzajemnej zgodności przeprowadzonych w dniach 10-19 grudnia 2014 r. nr zlecenia [...] oraz raport z czynności kontroli nr [...]. Raport z czynności kontroli w zakresie kwalifikowalności powierzchni przeprowadzonych w dniach 10-19 grudnia 2014 r. nr zlecenia został podpisany jedynie przez 2 osoby. Dodać należy, że wszystkie ww. raporty zostały wykonane na podstawie tej samej kontroli, która miała miejsce w dniach 10-19 grudnia 2014 r. i była wykonywana przez 10 osób kontrolujących.

Zgodnie z ort. 68 § 2 kpa "Protokół odczytuje się wszystkim osobom obecnym, biorącym udział w czynności urzędowej, które powinny następnie protokół podpisać. Odmowę lub brak podpisu którejkolwiek osoby należy omówić w protokole".

Już ta wada przesądza, że dokument ten nie stanowi dokumentu urzędowego, a jego treść nie może być uznana za podstawę do ustalenia stanu faktycznego, tym samym dokument ten jest nieważny i nie może być dowodem w niniejszej sprawie. Zdaniem strony skarżącej, oparcie się przez organ I instancji na wynikach raportu z czynności kontroli nr [...] i w zasadzie uznanie go za jedyny dowód w sprawie stanowi rażące naruszenie prawa ( ort. 156 § 1 pkt. 2 kpa ) co w konsekwencji powoduje, że wydana decyzja jest nieważna.

W opinii organu odwoławczego podniesione przez stronę argumenty nie podważają wiarygodności raportu z czynności kontrolnych.

Uzasadniając powyższe stanowisko w pierwszej kolejności organ odwoławczy wskazał, iż czynności kontrolne w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy przeprowadzone zostały na podstawie przepisów Ustawy PROW oraz Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011.

Zgodnie z treścią art. 30 ust. 1 Ustawy PROW " W zakresie określonym w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1, agencja płatnicza oraz podmioty wdrażające przeprowadzają kontrole, w tym kontrole na miejscu i wizytacje w miejscu, przy czym w przypadku kontroli operacji, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 lit. b, stosuje się przepisy tytułu II części II rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich. ", przy czym w myśl art. 4 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011: "Państwa członkowskie ustanawiają system kontroli, który zapewnia przeprowadzanie wszystkich niezbędnych kontroli w celu skutecznego sprawdzania zgodności z warunkami przyznawania pomocy." i stosownie do ust. 2 tego przepisu: "dopilnowują, aby wszystkie kryteria kwalifikowalności ustanowione w prawodawstwie unijnym lub krajowym lub w programach rozwoju obszarów wiejskich mogły być kontrolowane zgodnie ze zbiorem weryfikowalnych wskaźników, które ustanawiają państwa członkowskie. "

Zgodnie z art. 4 ust. 7 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011: " 7. Nie naruszając przepisów art. 20 ust. 4 niniejszego rozporządzenia i pod warunkiem, że nie zagraża to celowi kontroli, kontrole na miejscu można zapowiadać. Zapowiedzenie kontroli następuje z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym do niezbędnego minimum i nieprzekraczającym 14 dni. W przypadku kontroli na miejscu odnoszących się do środków dotyczących zwierząt wyprzedzenie nie przekracza 48 godzin, z wyjątkiem należycie uzasadnionych przypadków. " Z powyższego przepisu wynika, iż zasadą są kontrole niezapowiedziane, a wcześniejsze powiadomienie o nich jest wyjątkiem, z którego skorzystanie może być rozważane wyłącznie pod względem celowościowym. Tym samym udział strony w czynnościach kontrolnych nie jest obowiązkiem i nie jest wymagany dla ważności wyników z kontroli. Jak natomiast wynika z treści raportu z kontroli W.F. był obecny podczas przeprowadzania czynności kontrolnych (por. str. 4 raportu z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni nr [...], str. 14 raportu z kontroli nr [...]).

Stosownie do treści art. 31 ust. 6-8 Ustawy PROW "Raport podpisuje osoba wykonująca czynności kontrolne oraz podmiot kontrolowany." "W przypadku odmowy podpisania raportu przez podmiot kontrolowany raport podpisuje tylko osoba wykonująca czynności kontrolne, dokonując w raporcie stosownej adnotacji o odmowie podpisania raportu przez podmiot kontrolowany.", "W przypadku gdy podmiot kontrolowany nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia co do tych ustaleń osobie, która sporządziła raport. " Zgodnie z uwagą zamieszczoną przez W. F. w treści raportów (por. str. 4 raportu z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni nr [...], str. 14 raportu z kontroli nr [...]), w dniu 22 grudnia 2014 roku stronie został przedłożony raport z wynikami kontroli jednak strona odmówiła jego podpisania. Zgodnie z wyjaśnieniami wykonawcy kontroli (por. notatka służbowa z dnia 27 października 2017 roku) "Zgodnie ze sporządzonym raportem z czynności kontrolnych W.F. wniósł do raportu (strona 14) uwagi dotyczące odmowy odebrania raportu. Innych uwagach rolnik nie wniósł, mimo że miał taką możliwość. Zgodnie z pouczeniem zawartym w raporcie na stronie 14 rolnik miał możliwość wniesienia w terminie 7 dni od otrzymania raportu dodatkowych uwag. " I jak wynika z akt sprawy, korzystając z przysługującego na podstawie art. 31 ust. 8 Ustawy PROW uprawnienia, w dniu 23 marca 2015 roku Pan W. F. złożył zastrzeżenia do raportu z kontroli, po rozpoznaniu których wykonawca kontroli podtrzymał ustalenia w nim zawarte (por. pismo z dnia 28 kwietnia 2015 roku, znak: [...]).

Zgodnie z art. 31 Ustawy PROW: "1. Czynności w ramach kontroli na miejscu oraz czynności w ramach wizytacji w miejscu, zwane dalej "czynnościami kontrolnymi", są wykonywane przez osoby posiadające imienne upoważnienie do ich wykonywania wydane przez organ agencji płatniczej lub przez właściwy organ podmiotu wdrażającego.

Przed rozpoczęciem czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich wykonywania jest obowiązana okazać imienne upoważnienie, o którym mowa w ust. 1.

Imienne upoważnienie, o którym mowa w ust. 1, zawiera wskazanie osoby upoważnionej do wykonywania czynności kontrolnych, miejsce i zakres oraz podstawę prawną do ich wykonania.

Osoby wykonujące czynności kontrolne mają prawo do:

wstępu na grunty i do obiektów związanych z działalnością, której dotyczy pomoc lub pomoc techniczna:

żądania pisemnych lub ustnych informacji związanych z przedmiotem kontroli na miejscu lub wizytacji w miejscu;

wglądu do dokumentów związanych z przedmiotem kontroli na miejscu lub wizytacji w miejscu, sporządzania z nich odpisów, wyciągów lub kserokopii oraz zabezpieczania tych dokumentów;

sporządzania dokumentacji fotograficznej z przeprowadzonej kontroli na miejscu lub wizytacji w miejscu;

pobierania próbek do badań.

5. Osoba wykonująca czynności kontrolne sporządza z tych czynności raport. " Na str. 14 raportu z kontroli nr [...] podane zostały imiona oraz nazwiska inspektorów przeprowadzający czynności kontrolne wraz z numerami upoważnień do przeprowadzania czynności kontrolnych udzielonych im przez Prezesa ARiMR. Ponadto raport został podpisany przez kierowników zespołu kontrolnego tj. Pana G.T. oraz Pana M. U.. Zgodnie z wyjaśnieniami wykonawcy kontroli (por. pismo z dnia 10 listopada 2017 roku, znak: [...]) "(...) zakres i szczegółowość kontroli oraz powierzchnia deklarowana przez wnioskodawcę, wymusiły skład osobowy zespołu kontrolnego co przyczyniło się do znacznego skrócenia czasu kontroli.(...) W dniu 22 grudnia 2014 r. z wynikami przeprowadzonej kontroli, zapoznali beneficjenta, kierownicy zespołu kontrolnego, inspektorzy terenowi panowie G. T. oraz M.U."

Wymogi formalne, jakim powinien odpowiadać raport z kontroli na miejscu, określone zostały w art. 32 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 w związku z art. 13 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011. Zgodnie ze wskazanym przepisem: "Z każdej kontroli na miejscu przeprowadzonej na mocy przepisów niniejszej sekcji sporządza się sprawozdanie, które umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonych kontroli. W sprawozdaniu wskazuje się w szczególności:

poddane kontroli systemy pomocy i wnioski o przyznanie pomocy;

obecne osoby;

sprawdzone działki rolne, zmierzone działki rolne, w stosownych przypadkach wraz z wynikami pomiarów każdej zmierzonej działki rolnej i zastosowanymi metodami pomiaru; liczbę i rodzaj zwierząt, których obecność stwierdzono oraz, w stosownych przypadkach, numery kolczyków, wpisy do rejestru i do skomputeryzowanych baz danych bydła i/lub owiec i kóz oraz wszelkich innych skontrolowanych dokumentów uzupełniających, wyniki kontroli, oraz, w stosownych przypadkach, uwagi szczególne odnośnie do poszczególnych zwierząt i/lub ich kodów identyfikacyjnych;

czy rolnik został uprzedzony o wizycie, a jeżeli tak, z jakim wyprzedzeniem;

informacje o wszelkich szczególnych środkach kontroli, jakie należy zastosować w ramach poszczególnych systemów pomocy;

informacje o wszelkich dodatkowych środkach kontroli zastosowanych później." W treści raportu z kontroli wskazane zostały działki objęte kontrolą, metody, przy wykorzystaniu których zostały przeprowadzone pomiary (w rozpatrywanej sprawie był to pomiar za pomocą urządzeń GPS: Trimble Geo XT oraz Leica GG03 - por. str. 4 raportu), obwód zmierzonych działek, stwierdzone powierzchnie upraw oraz opis nieprawidłowości. Ponadto zawarte w raporcie z kontroli wyniki oględzin działek znajdują oparcie w dołączonym do raportu materiale graficznych i dokumentacji fotograficznej. W toku kontroli sporządzone zostały dokładne szkice z przeprowadzonego pomiaru, na które naniesiony został przebieg granic skontrolowanych działek, oznaczone zostały obszary wykluczone z płatności oraz wskazane miejsca i kierunek zdjęć wykonanych na działkach. Przy czym stan gruntu zobrazowany został za pomocą obszernej dokumentacji fotograficznej wykonanej na działkach w toku kontroli.

W związku z powyższym argumenty strony mające podważyć wiarygodność raportów z kontroli należy uznać za bezpodstawne. Kontrola obejmująca weryfikację spełnienia warunków przyznania płatności przeprowadzona została na podstawie przepisów Ustawy PROW oraz Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 i zgodnie z tymi przepisami, zaś sporządzony z tej kontroli raport odpowiada wymogom formalnym ustanowionym w art. 32 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Powtórzyć w tym miejscu należy za orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2008 r., sygn. akt II GSK 492/07, w którym NSA podkreślił znaczenie dowodowe protokołu z kontroli w sprawach dotyczących wniosków o przyznanie płatności, iż "O wadze dowodu z protokołu kontroli świadczy fakt, że kontrole przeprowadzane mogą być tylko przez określone podmioty, a to przez dyrektora oddziału regionalnego Agencji (...) bądź przez inne jednostki organizacyjne - jeżeli Prezes Agencji powierzy im przeprowadzenie kontroli, i jeżeli dysponują one odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowanymi i technicznymi (...). Do określenia w drodze rozporządzenia tych warunków (z uwzględnieniem zapewnienia wykonywania ich w jednolity sposób na obszarze całego kraju) ustawodawca, upoważnił ministra właściwego do spraw rozwoju wsi (...).

W świetle powyższego dowodom z protokołu kontroli - właśnie z racji przeprowadzania kontroli przez podmioty wyspecjalizowane (dysponujące odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowanymi i technicznymi) i bezstronne - co do zasady przypisać należy przymiot wiarygodności. " Powyższe wnioski Naczelny Sąd Administracyjny wyprowadził z przepisów regulujących zasady przyznawania płatności, w tym art. 30 Ustawy PROW, w którym prawodawca krajowy powierzył przeprowadzanie kontroli na miejscu organom ARiMR oraz upoważnił Prezesa ARiMR do powierzenia przeprowadzenia kontroli jednostkom organizacyjnym dysponującym odpowiednimi warunkami organizacyjnymi, kadrowymi i technicznymi. Do określenia w drodze rozporządzenia tych warunków ustawodawca upoważnił ministra właściwego do spraw rozwoju wsi (art. 32 pkt 2 Ustawy PROW). Wydane na tej podstawie Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 maja 2007 r. w sprawie warunków, jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć wykonywanie czynności kontrolnych w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2007 r. Nr 101 poz. 685 z póżn. zm.) szczegółowo określa warunki organizacyjne, kadrowe i techniczne jednostek organizacyjnych, którym przeprowadzanie kontroli może być powierzone. Zgodnie z § 3 ust. 1 wskazanego rozporządzenia: "Jednostka organizacyjna, której można powierzyć wykonywanie czynności kontrolnych, powinna spełniać następujące warunki kadrowe:

1) zatrudniać pracowników przeprowadzających czynności kontrolne:

w liczbie zapewniającej samodzielne wykonywanie czynności kontrolnych i dostosowanej do liczby powierzonych kontroli,

posiadających:

-wykształcenie wyższe lub średnie w zakresie rolnictwa, weterynarii, ochrony środowiska, leśnictwa, zootechniki, ogrodnictwa lub budownictwa, odpowiadające zakresowi powierzonych im czynności kontrolnych oraz dające dostateczną wiedzę merytoryczną do wykonywania tych czynności, albo -wykształcenie wyższe lub średnie w zakresie innym niż określony w tiret pierwsze i doświadczenie zawodowe, odpowiadające zakresowi powierzonych im czynności kontrolnych oraz dające dostateczną wiedzę merytoryczną do wykonywania tych czynności,

w przypadku osób zajmujących się ustalaniem przebiegu granic oraz powierzchni działek - posiadających: -wykształcenie wyższe w zakresie rolnictwa, ogrodnictwa, biologii, ochrony środowiska, leśnictwa lub geodezji i kartografii lub

- wykształcenie średnie oraz kwalifikacje w zawodach związanych z rolnictwem, ogrodnictwem, ochroną środowiska, leśnictwem lub geodezją,

w przypadku osób zatwierdzających raporty z czynności kontrolnych związanych z ustalaniem przebiegu granic oraz powierzchni działek - posiadających uprawnienia zawodowe w zakresie określonym w art. 43 pkt 1, 2, 5 lub 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287),

w przypadku osób zajmujących się kontrolą dokumentów księgowych - posiadających: -wykształcenie wyższe lub średnie w zakresie ekonomii, dające dostateczną wiedzę merytoryczną do wykonywania czynności kontrolnych, albo

-wykształcenie wyższe lub średnie w zakresie innym niż określony w tiret pierwszym i doświadczenie zawodowe, dające dostateczną wiedzę merytoryczną do wykonywania czynności kontrolnych; 2) zapewnić przeprowadzanie szkoleń pracowników, w tym szkoleń przed podjęciem tych czynności, w zakresie wykonywania czynności kontrolnych, których odbycie powinno być potwierdzone odpowiednim zaświadczeniem;", przy czym w myśl § 4 tego rozporządzenia: "Jednostka organizacyjna, której można powierzyć wykonywanie czynności kontrolnych, powinna spełniać następujące warunki techniczne:

zapewnić sprzęt pomiarowy i informatyczny:

w ilości zapewniającej sprawne wykonywanie czynności kontrolnych, w tym pomiarów geodezyjnych i budowlanych,

umożliwiający spełnienie wymagań, o których mowa w art. 34 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009, str. 65);

dysponować pomieszczeniami, sprzętem informatycznym i oprogramowaniem zapewniającym przetwarzanie danych, zgodnie z systemem informatycznym agencji płatniczej lub podmiotów wdrażających, które powierzyły tej jednostce wykonywanie czynności kontrolnych;

zapewnić środki transportu i urządzenia telekomunikacyjne zapewniające sprawne wykonywanie czynności kontrolnych.

Podsumowując, organem właściwym do weryfikacji powierzchni działek rolnych zgłoszonych w treści wniosku o przyznanie płatności są zgodnie z art. 30 ust. 1 Ustawy PROW organy ARiMR, natomiast czynności kontrolne przeprowadzane są przez osoby, od których przepisy wymagają, nie tylko upoważnienia udzielonego przez właściwy organ, ale i fachowego przygotowania tj. posiadania odpowiedniego sprzętu, niezbędnej wiedzę oraz odpowiedniego wykształcenia. Wobec powyższego w opinii Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego ARiMR zasadnie organ I instancji dał wiarę dowodom przedstawionym przez inspektorów przeprowadzających czynności kontrolne i na ich podstawie wydał rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie.

Ponadto w treści odwołania W.F. podnosi: "Dodatkowo należy podnieść, że organ I Instancji pominął wszystkie dowody przedstawione przez skarżącego które przemawiają przeciwko treści raportu z czynności kontroli nr [...], a także uniemożliwił stronie zapoznanie się z pełnym materiałem dowodowym poprzez nie doręczenie stronie, pomimo złożenia takiego wniosku, ortofotomapy w oparciu, o którą kontrola administracyjna stwierdziła powierzchnię działek rolnych uprawnionych do płatności w 2014 r. wraz z zaznaczonymi na niej granicami działki rolnej "D".

Podkreślić należy, że zadeklarowana przez skarżącego działka rolna nie wykraczała poza granice zgłoszonych działek ewidencyjnych, a twierdzenia organu wskazujące, że uprawa wykracza poza granice działek referencyjnych są gołosłowne i niezgodne z prawdą materialną. " Przy czym zarzuty dotyczące nieprawidłowego ustalenia powierzchni działki rolnej D stanowią powielenie zarzutów podnoszonych przez stronę w toku postępowania. W treści zastrzeżeń do raportu z kontroli, złożonych w dniu 23 marca 2015 roku, Pan W. F. podnosił: "Nie uwzględniono pasa upraw jabłoni o powierzchni 3,6468 ha na działce D pomimo wskazania kontrolerom w terenie. W tym miejscu uprawy wychodzą poza obszar zgłoszonej we wniosku działki ewidencyjnej nr 251/51. "

Ustosunkowując się do powyższego organ odwoławczy wyjaśnił, iż powierzchnia działki rolnej D ustalona została w toku kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy i co istotne, na podstawie wskazań wnioskodawcy, który w toku czynności kontrolnych przeprowadzanych przez inspektorów ARiMR, z uwagi na brak widocznej granicy pomiędzy działkami rolnymi użytkowanymi przez innych beneficjentów, wyznaczył w sposób widoczny, w obecności geodety obszar użytkowany przez siebie, poprzez ustabilizowanie punktów granicznych słupkami. Niezrozumiały jest zatem zarzut strony dotyczący nie doręczenia ortofotomapy, na podstawie której w toku kontroli administracyjnej stwierdzono powierzchnię działki, skoro powierzchnia działki rolnej została ustalona w toku czynności kontrolnych w obecności wnioskodawcy, zaś raport został stronie przesłany i strona zapoznała się z jego treścią, jak również zarzut dotyczący błędnego ustalenia powierzchni tej działki w sytuacji, gdy powierzchnia ta została ustalona w oparciu o granice wskazane przez stronę w toku kontroli na miejscu. Na marginesie zaznaczyć tylko należy, iż składając wniosek o przyznanie płatności wnioskodawca deklaruje powierzchnię, w stosunku do której ubiega się o przyznanie wsparcia m.in. poprzez wskazanie działek rolnych, ich powierzchni i położenia w granicach działek ewidencyjnych zadeklarowanych we wniosku. Weryfikując spełnienie warunków przyznania płatności organ jest związany informacjami podanymi przez stronę we wniosku i nie może wykraczać poza zakres tego żądania, w tym nie może uwzględnić uprawy prowadzonej na niezgłoszonej we wniosku działce ewidencyjnej. Dodać również należy, iż organ odwoławczy zapoznał się i ocenił przedstawione przez stronę dowody tj. opinię nr [...] sporządzoną przez Rzeczoznawcę Okręgowego Ośrodka Rzeczoznawstwa i Doradztwa SITR Dr. inż. B. M., i uznał, iż nie ma ona wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Jak już zostało wskazane powyżej organem właściwym do weryfikacji spełnienia warunków przyznania płatności są zgodnie z art. 30 ust. 1 Ustawy PROW organy ARiMR, natomiast czynności kontrolne przeprowadzane są przez osoby, od których przepisy wymagają, nie tylko upoważnienia udzielonego przez właściwy organ, ale i fachowego przygotowania tj. posiadania odpowiedniego sprzętu, niezbędnej wiedzę oraz odpowiedniego wykształcenia. Podmiot, który na zlecenie wnioskodawcy sporządził przedmiotową opinię, nie jest wyspecjalizowanym organem, któremu powierzone zostało przeprowadzanie kontroli. Wskazany podmiot nie stanowi ani jednostki organizacyjnej działającej w strukturze ARiMR, ani innej jednostki organizacyjnej, której Prezes ARiMR na postawie art. 30 ust. 2 Ustawy PROW powierzył przeprowadzanie kontroli w zakresie spełnienia przez producentów rolnych warunków przyznania płatności (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 24 stycznia 2013 r. sygn. akt 1 SA/Sz 850/12, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym ustalenia zawarte w ww. opinii, mające dowodzić istnienia dodatkowej powierzchni działki rolnej D, jako pasa wzdłuż drogi od strony działki ewidencyjnej nr 48/2, który zdaniem strony nie został uwzględniony podczas kontroli przeprowadzonej przez inspektorów ARiMR, nie mogą podważać ustaleń zawartych w treści raportu z kontroli przeprowadzonej przez uprawnione do tego organy ARiMR. W pozostałym zakresie przedstawiona przez stronę opinia dotyczy stanu ekologicznych stanów jabłoni w 5 roku po ich założeniu i nie ma wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie.

W opinii organu odwoławczego bez wpływu na wynik niniejszego postępowania pozostają również pozostałe przedstawione przez stronę dokumenty tj. certyfikat zgodności wystawiony przez jednostkę certyfikującą oraz protokół z kontroli gospodarstwa rolnego nr [...] z dnia 27 grudnia 2017 roku. Certyfikat zgodności oraz protokół z kontroli gospodarstwa rolnego przeprowadzonej przez jednostkę certyfikującą stwierdza, że na dzień 12 stycznia 2015 roku rolnik prowadził ekologiczną produkcję żywności zgodnie z wymogami ww. Rozporządzenia Rady (WE) Nr 834/2007. Jednakże przedmiot kontroli wykonywanych przez jednostki certyfikacyjne jest odmienny, skutkiem czego ustalenia kontroli wykonywanych przez jednostkę certyfikującą nie mogą stanowić w pełni skutecznych przeciwdowodów dla raportów z kontroli na miejscu sporządzonych przez organy ARiMR. Kontrole wykonywane przez jednostki certyfikujące mają przede wszystkim na celu stwierdzenie, czy produkty z gospodarstwa producenta rolnego mogą być wprowadzone do obrotu jako produkty rolnictwa ekologicznego i odnoszą się wyłącznie do zakresu wymagań zawartych w Rozporządzeniu Rady (WE) Nr 834/2007. Natomiast ich celem nie jest, jak to ma miejsce podczas kontroli obszarowych i kontroli w ramach programów rolnośrodowiskowych, określenie rośliny uprawianej oraz sumy powierzchni działek rolnych w gospodarstwie w ramach poszczególnych grup płatności (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2013 roku, sygn. akt II GSK 203/12 oraz wyroki WSA we Wrocławiu z: 9 czerwca 2010 r., sygn. akt III SA/Wr 526/09; 22 lutego 2011 r., sygn. akt III SA/Wr 854/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zdaniem organu oodwoławczego na odmienne rozstrzygnięcie w sprawie nie ma wpływu podnoszona przez stronę w toku postępowania okoliczność zwiększenia obsady drzewek owocowych, czego dowodzić mają przedstawione przez stronę rachunki. Jak wynika z treści raportu z kontroli oraz jego załączników, w toku czynności kontrolnych zmierzona została cała zgłoszona przez stronę powierzchnia działek. Stwierdzenie mniejszej aniżeli zadeklarowana we wniosku powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnością nie wynika w tym przypadku ze stwierdzenia braków w obsadzie drzewek, lecz jest skutkiem wykluczenia obszarów położonych poza granicami zgłoszonymi przez stronę we wniosku działek ewidencyjnych oraz wykluczenia znajdujących się w obrębie działek obszarów podmokłych, nieużytkowanych rolniczo I porośniętych niewykoszona trawą oraz obszarów oraz obszarów zadrzewionych, niekwalifikujących się do objęcia płatnością, których występowanie zostało w sposób rzetelny udokumentowane.

Zdaniem organu odwoławczego na zmianę stanowiska organu nie wpływa również podnoszona przez stronę w toku postępowania okoliczność wymarznięcia drzewek oraz ich zniszczenia przez dziką zwierzynę oraz przedstawione na tę okoliczność dokumenty tj. protokół sporządzony przez Komisję Koła Łowieckiego "A" w G. z dnia 25 lipca 2014 roku, opinia Instytutu Ogrodnictwa na temat przyczyn zamierania drzewek owocowych w gospodarstwie ekologicznym Pana W.F., w miejscowości M., gmina R., sporządzona w dniu 3 września 2014 roku. Organ odwoławczy wskazał także, iż zgodnie z art. 47 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1974/2006 "Państwa członkowskie mogą uznać w szczególności następujące kategorie siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności, w których nie będą wymagać częściowego lub pełnego zwrotu pomocy otrzymanej przez beneficjenta:

śmierć beneficjenta;

długotrwała niezdolność beneficjenta do wykonywania zawodu;

wywłaszczenie dużej części gospodarstwa, jeśli takiego wywłaszczenia nie można było przewidzieć w dniu podjęcia zobowiązania;

katastrofa naturalna poważnie dotykająca grunty gospodarstwa;

wypadek powodujący zniszczenie budynków dla zwierząt gospodarskich;

choroba epizootyczna dotykająca część lub całość należącego do rolnika żywego inwentarza. ", przy czym w myśl ust. 2 wskazanego przepisu "Przypadki siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych w rozumieniu art. 31 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 wraz z odpowiednią dokumentacją wymaganą przez właściwy organ zgłaszane są temu organowi na piśmie w terminie dziesięciu dni roboczych od dnia, w którym rolnik uzyskuje taką możliwość ". A zatem w sytuacji, gdy na skutek działania siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych, o których mowa w art. 47 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1974/2006, nie jest możliwe prowadzenie działalności rolniczej na zgłoszonych do płatności działkach rolnych, wówczas rolnik jest zwolniony z obowiązku zwrotu płatności wynikającego z niewywiązania się z podjętych zobowiązań na skutek działania siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych pod warunkiem, że zgodnie z ust. 2 wyżej wymienionego przepisu w terminie 10 dni roboczych od dnia, w którym rolnik uzyskał taką możliwość, poinformuje na piśmie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR o wystąpieniu siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych przedstawiając jednocześnie odpowiednie dowody. Podkreślić należy, iż powyższy przepisy ma zastosowanie w postępowaniu w sprawie ustalenia obowiązku zwrotu płatności wszczętym w trybie art. 29 Ustawy o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 9 maja 2008 r. (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 1512 z póżn. zm.) i nie dotyczy postępowania w sprawie przyznania płatności. Niemniej jednak, z uwagi na podnoszone przez stronę argumenty zauważyć należy, że przedstawione przez stronę dowody nie potwierdzają wystąpienia siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnej, która spowodowała zmniejszenie powierzchni uprawnionej do objęcia płatnością i uzasadniałaby uwzględnienie przy ustalaniu należnej stronie płatności stwierdzonych w toku czynności kontrolnych obszarów nieużytkowanych rolniczo, zadrzewionych i zakrzaczonych, a także tych które były położone poza granicami zgłoszonych w treści wniosku działek ewidencyjnych. Obszary te nie powstały na skutek działalności dzikiej zwierzyny lub przymrozków, lecz zostały zgłoszone do objęcia płatnością w wyniku niezachowania przez wnioskodawcę należytej staranności podczas składania deklaracji we wniosku i nierzetelnego odwzorowania stanu faktycznego na gruncie.

W świetle powyższego za bezzasadne uznać również należy przeprowadzenie wnioskowanego przez stronę dowodu w postaci przesłuchania strony na okoliczność powierzchni użytkowanej rolniczo. Jak zostało wskazane powyżej narzędziem służącym organom do weryfikacji spełnienie warunków przyznania płatności są przede wszystkim kontrole administracyjne oraz kontrole na miejscu. Stanowiąca podstawę zapadłego w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia kontrola na miejscu przeprowadzona została w sposób prawidłowy i jej wiarygodności nie podważają argumenty strony. Ustalenia dokonane w toku kontroli znajdują potwierdzenie w zgromadzony materiale dowodowym. Sposób mierzenia działek oraz granice przeprowadzonych pomiarów znajdują odzwierciedlenie na dołączonych do raportu z kontroli szkicach. Na przedmiotowych szkicach wskazane zostało również położenie obszarów wykluczonych z płatności. W toku kontroli zmierzono ich powierzchnię oraz obwód oraz wykonano obszerną dokumentację fotograficzną. W opinii organu odwoławczego, w świetle zgromadzonego w toku kontroli na miejscu materiału dowodowego, który w sposób rzetelny i obiektywny stwierdza stan gruntu w dniu kontroli, brak jest możliwości potwierdzenia spełnienia przesłanek przyznania płatności na zgłoszonym we wniosku obszarze na podstawie oświadczenia strony.

Podsumowując wskazać należy, iż zgodnie z art. 21 ust. 3 Ustawy PROW "Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. " W sprawie brak jest takowych dowodów przedstawionych przez stronę postępowania. Jednoznacznie natomiast zostało dowiedzione, podczas kontroli na miejscu, że deklaracja strony złożona we wniosku o przyznanie płatności nie była zgodna ze stanem faktycznym zastanym w dniu kontroli. Tym samym zdaniem organu nie można w przedmiotowej sprawie deprecjonować wartości raportów kontrolnych. Na gruncie zaprezentowanej regulacji nie powinien też budzić wątpliwości charakter raportu z kontroli, jego rola i znaczenie jako szczególnego środka dowodowego. W razie przeprowadzenia kontroli to właśnie protokół z kontroli jest podstawowym dowodem na okoliczność zgodności z warunkami przyznania pomocy. W sytuacji zatem, gdy protokół kontroli nie budzi uzasadnionych wątpliwości - gdyż został sporządzony w sposób prawidłowy przez osoby spełniające wskazane wyżej warunki - nie można organowi postawić skutecznego zarzutu, że ograniczenie postępowania dowodowego do przeprowadzenia dowodu z protokołu kontroli stanowi o naruszeniu obowiązku podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

W związku z powyższym należna stronie płatność ONW- strefa nizinna I -2014 r. wyniosła:

Powierzchnia zgłoszona do wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych wynosiła 99,28, ha, w tym działki rolne: A-26,34 ha, B – 3,80 ha, C -20,51 ha, D – 48,63 ha. Wysokość płatności ustalona na podstawie zadeklarowanego obszaru wynosiła 13360, 56 zł. tj. 50,oo ha* 179 zł/ha= 8950 zł. i 49,28 ha* (50% z 179 zł/ha)= 4410,56 zł, zgodnie bowiem z § 3 ust. 3 Rozporządzenia ONW: " Płatność ONW do powierzchni działek rolnych lub ich części położonych na obszarach ONW przekraczającej 50 ha jest przyznawana w wysokości: !) 50% stawki podstawowej – za powierzchnię powyżej 50 ha do 100 ha,) 25% stawki podstawowe – za powierzchnię powyżej 100 ha do 300 ha". W związku z powyższym średnia stawka płatności ONW na 1 ha wynosiła w niniejszej sprawie 134,574536 zł/ha tj. iloczyn wysokości płatności ustalonej na podstawie zadeklarowanego obszaru i ww. zapisów

Rozporządzenia ONW oraz powierzchni zgłoszonej do wniosku.

Powierzchnia stwierdzona w wyniku kontroli na miejscu, kwalifikująca się do objęcia płatnością, wyniosła 90,19 ha, w tym działka rolna: A – 23,29, B – 3,80, C – 18,32 ha, D – 44,78 ha. Wysokość płatności ustalona na podstawie stwierdzonego obszaru wyniosła 12.137,28 zł. tj. 90,19 ha*134,574536 zł./ha=12137,28 zł.

Przy ustalaniu powierzchni kwalifikującej się do objęcia płatnością należy uwzględnić zapisy art. 16 ust. 3 akapit drugi i ust. 5 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011. Zgodnie z art. 16 ust. 3 akapit drugi: " Jeżeli obszar zadeklarowany we wniosku o płatność jest większy niż zatwierdzony obszar przypisany do tej grupy upraw, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru przypisanego do tej grupy upraw", natomiast w myśl ust. 5 tego przepisu: " W przypadku, o którym mowa w ust. 3 akapit drugi, pomoc oblicza się na podstawie zatwierdzonego obszaru pomniejszonego o podwójna różnicę, która stwierdzono, jeżeli różnica ta przekracza albo 3% albo 2 hektary, ale nie więcej niż 20% zatwierdzonego obszaru. Jeśli wspomniana różnica przekracza 20% zatwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie przyznaje się pomocy. Jeżeli wspomniana różnica przekracza 50%, beneficjenta wyklucza się ponownie z uzyskania pomocy do różnicy między obszarem zadeklarowanym we wniosku o płatność a zatwierdzonym obszarem".

W rozpoznawanej sprawie różnica pomiędzy powierzchnia zgłoszoną a powierzchnia stwierdzoną wyniosła 9,09 ha , co stanowi 10,0787% powierzchni stwierdzonej. W związku z powyższym należna stronie płatność została pomniejszona o kwotę przypadająca na dwukrotność stwierdzonej różnicy tj. 2446,57 zł. ( 18,18 ha* 134,574536 zł/ha= 2446,57 zł.

Ze względu na powyższe należna wnioskodawcy płatność ONW wyniosła 9.690,71 zł. (12137,28 zł. – 2446,57 zł.= 9690,71 zł.).

Ustalenia organu odwoławczego w ww. zakresie są zgodne z ustaleniami organu I instancji. W zakresie rachunkowym decyzja wydana przez organ I instancji nie budzi zastrzeżeń.

Dodać w tym miejscu należy, iż przepisy wspólnotowe przewidują okoliczności, w przypadku których wystąpienia organ może odstąpić od zastosowania konsekwencji wynikających z art. 16 ust. 5 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011. Zgodnie z art. 73 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 w związku z art. 7 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011: "Zmniejszeń i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w przypadku gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy.". W opinii organu odwoławczego w niniejszej sprawie nie wystąpiły wskazane powyżej przesłanki uzasadniające odstąpienie od pomniejszenia należnej stronie płatności. Złożony przez stronę wniosek nie był zgodny ze stanem faktycznym na co wskazują wyniki kontroli na miejscu. Ponadto strona nie wykazała, iż nie jest winna stwierdzonych nieprawidłowości. Powtórzyć należy, iż wystąpienie z wnioskiem o przyznanie płatności jest zależne od woli strony, stąd jej obowiązkiem jest staranne i rzetelne wykazanie okoliczności warunkujących spełnienie przesłanek do przyznania dopłat. Informacje podane przez stronę we wniosku są bowiem dla organu administracji wiążące i stanowią podstawę do jego oceny, w szczególności w zakresie różnic między zadeklarowaną, a rzeczywistą powierzchnia upraw. Tym samym kluczowe znaczenie dla wyniku postępowania ma rzetelne odzwierciedlenie stanu działek wykorzystywanych rolniczo. Wnioskodawca przed każdym złożeniem wniosku winien zatem dokonać przeglądu plantacji i doprowadzić jej stan do zgodności z warunkami, na jakich przyznawana jest pomoc. To beneficjent składając wniosek potwierdza pod rygorem odpowiedzialności karnej stan faktyczny na gruntach zgłoszonych do płatności oraz oświadcza, iż przestrzega wymogów pojętego zobowiązania. W.F. nie dołożył należytej staranności, aby dane zamieszone we wniosku były zgodne ze stanem faktycznym, stąd wykrycie przez organ nieprawidłowości w tym zakresie skutkowało pomniejszeniem należnej stronie płatności. Zaznaczyć należy, że przystępując do programu rolnośrodowiskowego W. F. oświadczył, iż znane mu są zasady przyznawania płatności i realizacji programu. Znajomość tych zasad beneficjent wsparcia potwierdzał corocznie na składanych wnioskach.

W rozpatrywanej sprawie strona nie skorzystała również z uprawnienia wynikającego z art. 73 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Zgodnie ze wskazanym przepisem: "Zmniejszeń i wykluczeń przewidzianych w rozdziałach I i II nie stosuje się w odniesieniu do tych części wniosku o przyznanie pomocy, co do których rolnik informował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że organ ten nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku. " Z treści wskazanego przepisu wynika, iż w sytuacji, gdy rolnik poinformował organ na piśmie, że wniosek jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, wówczas informacje przez niego podane powodują, że wniosek jest dostosowywany do rzeczywistej sytuacji. Organ zaś nie może na tej podstawie odmówić przyznania płatności lub nałożyć sankcję na podstawie art. 16 ust. 5 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011. Wyjątek w tym zakresie stanowią przypadki, gdy organ powiadomił już rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli na miejscu lub gdy organ stwierdził nieprawidłowości we wniosku. W. F. nie skorzystał z uprawnienia wynikającego ze wskazanego powyżej przepisu i nie poinformował Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, że dane zamieszone we wniosku w zakresie powierzchni uprawnionej do objęcia płatnością, są nieprawidłowe, nim organ administracji wykrył te nieprawidłowości, stąd stwierdzone w toku czynności kontrolnych rozbieżności pomiędzy deklaracją wniosku a stanem faktycznym, wywołały skutek w postaci pomniejszenia należnej stronie płatności.

Podsumowując powyższe wskazać należy, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza prawidłowość rozstrzygnięcia organu I instancji. W ocenie organu odwoławczego nieprawidłowości stwierdzone w trakcie przeprowadzonej w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy kontroli na miejscu uzasadniają rozstrzygnięcie Kierownika Biura Powiatowego ARiMR. Organ odwoławczy podziela zatem ustalenia organu I instancji oraz stwierdza, że postępowanie w sprawie przyznania płatności na rok 2014 zostało przeprowadzone przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w sposób prawidłowy, zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami. Organ odwoławczy dostrzega braki uzasadnienia decyzji organu I instancji, jednak w opinii Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR nie wpływa to na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Organ odwoławczy nie dopatrzył się zatem w zaskarżonej decyzji tego rodzaju naruszeń prawa, które powodowałyby konieczność wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego.

W. F. wniósł skargę na decyzję organu odwoławczego, żądając jej uchylenia a ponadto uchylenia decyzji organu I instancji. Zarzucił naruszenie:

a. przepisów postępowania,

- art. 31 ust. 6 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (zwanej dalej ustawą), § 7 pkt 7 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania kontroli na miejscu i wizytacji w miejscu w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 oraz art. 68 § 1 i 2 k.p.a., poprzez nie zawarcie w raporcie z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni nr [...] (nr zlecenia [...]) danych dotyczących wszystkich osób wykonujących czynności kontrolne na miejscu, niepodpisanie raportu z czynności kontrolnych przez większość osób wykonujących czynności kontrolne, a nadto nie zawarcie w nim innych wymaganych danych, co prowadzi do braku mocy dowodowej dowodu z raportu z czynności kontrolnych w zakresie wzajemnej zgodności nr [...] (nr zlecenia [...]) przez osiem osób wykonujących czynności kontrolne, a nadto nie zawarcie w nim innych wymaganych danych, co prowadzi do braku mocy dowodowej dowodu z raportu z czynności kontrolnych nr [...],

- art. 21 ust. 2 pkt 1,2 i 4, art. 21 ust. 3 w zw. z art.21 ust. 1 ustawy w zw. z art. 7, 77 §1, 78§1 i 2, 80 w zw. z art. 76 § 3 k.p.a., poprzez zaniechanie wyczerpującego rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego poprzez pominięcie przedstawionych przez skarżącego dowodów w zakresie przemawiającym przeciwko treści raportu z czynności kontrolnych,

art. 78 § 1 k.p.a. poprzez niedopuszczenie wnioskowanego dowodu z przesłuchania strony,

- art. 7 i 8 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia sprawy z pominięciem słusznego ,interesu obywatela,

b. błędy w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę decyzji co do powierzchni działek rolnych kwalifikujących się do przyznania dofinansowania oraz co do przebiegu działek rolnych, poprzez oparcie się przy ustaleniu tych okoliczności na nierzetelnych ustaleniach raportów z czynności kontroli nr [...] oraz nr [...], podczas gdy powierzchnia kwalifikująca się do płatności na ww. działkach rolnych i obsada drzew uprawniały beneficjenta do płatności rolnośrodowiskowej zgodnie z wnioskiem na 2014 r.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017. poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy).

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369) – dalej p.p.s.a. Zgodnie z tą regulacją sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. Sądy te rozpoznają sprawy w granicach danej sprawy biorąc z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa w zakresie określonym w art. 145 § 1 p.p.s.a.

Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. wydaną w przedmiocie przyznania skarżącemu pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2014 w pomniejszonej wysokości.

W rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania administracyjnego ani prawa materialnego, które skutkowałoby koniecznością wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego.

Istotę sporu stanowi ustalenie, czy organy administracji zasadnie pomniejszyły kwotę przyznanej skarżącemu płatności ONW na rok 2014 z uwagi na przedeklarowanie przez stronę powierzchni działek rolnych zgłoszonych do wniosku z dnia 15 maja 2014 r.

Zasady i tryb przyznawania rolnikom pomocy finansowej, której dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie, określa rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. nr 40, poz. 329 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem ONW. Rozporządzenie ONW zostało wydane na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 1 i ust. 1a pkt 2 i 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (tj. Dz. U. z 2013 r. poz. 173), zwanej dalej ustawą o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Zastosowanie mają ponadto powołane przez organ w podstawie prawnej decyzji, akty normatywne wydane przez organy Unii Europejskiej tj. rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1122/2009 oraz rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1975/2006.

Pomoc finansowa w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" (płatność ONW) przysługuje rolnikowi, który spełnia przesłanki wskazane w § 2 rozporządzenia ONW. Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia, wysokość płatności ONW w danym roku kalendarzowym ustala się jako iloczyn stawek płatności na 1 ha gruntu rolnego i powierzchni tego gruntu kwalifikującej się do płatności ONW, nie większej jednak niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r.

Podkreślić należy, iż maksymalny obszar kwalifikowany, czyli powierzchnia uprawniona do przyznania płatności, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, powinna być ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009. Trzeba przy tym wskazać, że dla potrzeb pomocy obszarowej podstawowe znaczenie ma rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona określona uprawa. Zgodnie z art. 10 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 wnioski o wsparcie i kolejne wnioski o płatność są sprawdzane w sposób zapewniający skuteczną weryfikację przestrzegania warunków przyznawania wsparcia. Państwa członkowskie określają odpowiednie metody i sposoby kontroli warunków przyznawania wsparcia w ramach każdego środka, a kontrole kwalifikowalności obejmują kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. Kontrola polega na porównaniu danych dotyczących poszczególnych działek rolnych podanych we wniosku, w tym powierzchni działek rolnych, z danymi znajdującymi się w systemie identyfikacji działek rolnych.

Z przytoczonych regulacji wynika, że organy agencji winny przeprowadzać kontrole administracyjne wniosków, jak również kontrole w terenie, w celu weryfikacji danych zadeklarowanych przez producentów rolnych. Wyniki takich kontroli są dla organów podstawą do ustalenia obszaru użytkowanego rolniczo oraz sposobu jego zagospodarowania, jako spełniającego wymogi unijne i krajowe do zakwalifikowania powierzchni do uzyskania określonej płatności.

Jak wynika z akt niniejszej sprawy, skarżący do wniosku o przyznanie płatności ONW z dnia 15 maja 2014 r. zadeklarował działki rolne o łącznej o powierzchni 99,28 ha ha. W toku przeprowadzonej w dniach 10 – 19 grudnia 2014 r. kontroli na miejscu ustalono, że powierzchnia zadeklarowanej działki jest mniejsza od powierzchni całkowitej stwierdzonej, która wynosi 90,19 ha. Zmniejszenie płatności jest skutkiem wykluczenia obszarów położonych poza granicami zgłoszonymi przez stronę we wniosku działek ewidencyjnych oraz wykluczenia znajdujących się w obrębie działek obszarów podmokłych, nieużytkowanych rolniczo I porośniętych niewykoszona trawą oraz obszarów zadrzewionych, niekwalifikujących się do objęcia płatnością, których występowanie zostało w sposób rzetelny udokumentowane.

Powyższe okoliczności zostały potwierdzone dokumentami urzędowymi w postaci raportów z czynności kontrolnych.

Organ odwoławczy zasadnie przyjął, że , że raport z kontroli jest dokumentem urzędowym sporządzonym w przepisanej formie przez powołane do tego organy i stanowi dowód w sprawie. Jeżeli do protokołu nie wniesiono pisemnych zastrzeżeń i został on podpisany przez osoby upoważnione do przeprowadzenia kontroli, to ustalenia zawarte w jego treści w sposób bezsporny opisują rzeczywistość, na okoliczność której udokumentowania został sporządzony. Samo wniesienie zaś zastrzeżeń do raportu nie powoduje, że traci on walor dokumentu urzędowego. W tym przypadku to na stronie ciąży obowiązek przedstawienia przeciwdowodu lub innych okoliczności mających znaczenie dla zawartych w nim ustaleń. Sposób mierzenia działek rolnych i granice pomiarów znajdują swoje odzwierciedlenie w szkicach pomiaru działek rolnych sporządzonych przez inspektorów terenowych. Dane z pomiarów umieszczone zostały na szkicach w celu zobrazowania przebiegu granic danej działki rolnej. Zdaniem organu II instancji jednoznacznie zostało dowiedzione podczas kontroli, że deklaracja skarżącego złożona we wniosku o przyznanie płatności nie była zgodna ze stanem faktycznym zastanym w dniu kontroli. Tym samym nie można w przedmiotowej sprawie deprecjonować wartości raportów kontrolnych. W razie przeprowadzenia kontroli to właśnie protokół z kontroli jest podstawowym dowodem na okoliczność zgodności z warunkami przyznania pomocy. W sytuacji zatem, gdy protokół kontroli nie budzi uzasadnionych wątpliwości – gdyż został sporządzony w sposób prawidłowy przez osoby spełniające wskazane wyżej warunki – nie można organowi postawić skutecznego zarzutu, że ograniczenie postępowania dowodowego do przeprowadzenia dowodu z protokołu kontroli stanowi o naruszeniu obowiązku podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. W ocenie Sądu zarzuty skargi dotyczące wadliwego sporządzenia i podpisania raportu z kontroli przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego w dniach 15-19 grudnia 2014 r. są nieuzasadnione. Raport został sporządzony przez osoby wyznaczone przez organ do przeprowadzenia kontroli. W myśl art. 31 ust. 6 ustawy PROW raport podpisuje osoba wykonująca czynności kontrolne oraz podmiot kontrolowany. W ocenie Sądu podpisanie raportu przez dwie osoby wykonujące czynności kontrolne, a nie przez wszystkich 10 pracowników oddelegowanych do przeprowadzenia tych czynności, nie dyskwalifikuje tego dokumentu, a w konsekwencji nie podważa jego wartości dowodowej. Przede wszystkim z treści powołanego przepisu nie wynika, by podpisy zobowiązani byli złożyć wszyscy kontrolujący. Podpisanie dokumentu przez dwie osoby kierujące wykonywaniem kontroli na miejscu, to jest M.U. i G.T., w pełni potwierdza przyjęcie przez nich odpowiedzialności za zgodność ze stanem faktycznym zapisów raportu dotyczących ustaleń dokonanych przez cały zespół kontrolny.

Skarżący zasadnie podnosi, iż raport z czynności kontrolnych w zakresie kwalifikowalności powierzchni nr [...] nie zawiera danych dotyczących wszystkich osób dokonujących czynności kontrolnych. Jednakże nie jest to uchybienie istotne, bowiem informacje te zostały zamieszczone w raporcie z czynności kontrolnych nr [...]. Dokument ten podpisany został przez osoby kierujące zespołem kontrolnym – M.U. i G.T. Zawiera on także istotną w sprawie informację ( str. 3), iż ze względu na brak widocznej granicy między działkami A i D granice te ustalono na podstawie wskazania rolnika "Rolnik wyznaczył ( w sposób widoczny) w obecności geodety obszar użytkowany przez siebie, poprzez ustabilizowanie punktów granicznych słupkami. Ad D- Po fot. 379 powinna być fot. 379a, błędne oznaczenie w tabliczce".

Z powyższej adnotacji wynika, iż rolnik był obecny przy czynnościach kontrolnych, a sposób mierzenia granic działek był zgodny z podanymi przez niego informacjami.

Odnośnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania zauważyć należy, że art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarowe wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich ( Dz. U. 2013, poz. 173 ze zm.) stanowi, że z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach, o których mowa w art. 1 pkt 1 , do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy K.p.a., chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.

W ust. 2 art. 21 ustawa istotnie w stosunku do reguł określonych w K.p.a. modyfikuje obowiązki organu. Otóż postępowanie dotyczące przyznania płatności w tym wypadku rolnośrodowiskowej, charakteryzuje się odrębnością w odniesieniu do zasad ogólnych obowiązujących w kodeksie postępowania administracyjnego. W postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie stoi na straży praworządności, jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, udziela stronom - na ich żądanie - niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania, zapewnia stronom - znów na ich żądanie - czynny udział w każdym stadium postępowania, a przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się. Strony oraz inne osoby uczestniczące w tym postępowaniu, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek, zaś ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zgodnie więc z art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. we wskazanych postępowaniach ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a., nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Konsekwencją odejścia od zasady prawdy obiektywnej jest również rezygnacja z zasady postępowania dowodowego, wyrażonej w art. 77 k.p.a. Stosownie do art. 77 k.p.a. to organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością, tutaj jednak obowiązek organu został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego wskazanego przez stronę. Na organach nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności.

Z powyższego wynika, że to wnioskodawcę obciążał obowiązek udowodnienia faktu, z którego wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. W tym postępowaniu, to nie organ, ale rolnik powinien przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Organ administracji, wydając decyzję w sprawie przyznania płatności, opiera rozstrzygnięcie na dowodach zgromadzonych w aktach sprawy, zarówno tych, co do których strona się wypowiedziała, jak też i tych, co do których strona nie składała żadnych oświadczeń.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2013 r. sygn. Akt I GSK 241/12 ( LEX nr 1337138): "W art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy z 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, obowiązek organu został ograniczony jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego wskazanego przez stronę. Na organach nie ciąży natomiast obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności."

Przedstawione przez skarżącego w toku postępowania dowody w postaci opinii Koła Łowieckiego "A" i rzeczoznawcy dr. inż. B. M., a także protokołu kontroli jednostki certyfikującej A EKO nie dotyczyły powierzchni zadeklarowanych we wniosku gruntów rolnych. Zawierały one ustalenia w zakresie stanu upraw i zniszczeń sadów przez dzikie zwierzęta.

Wobec powyższego organy administracji w pełni zasadnie, przyznały moc dowodową dokumentom urzędowym sporządzonym w trakcie kontroli w gospodarstwie strony.

Uwzględniając powyższe okoliczności Sąd przyjął, że dokonane w zaskarżonej decyzji ustalenia faktyczne w ramach przeprowadzonej kontroli na miejscu, co do powierzchni zgłoszonej do wniosku działki rolnej nie zostały skutecznie podważone. W skardze poza kwestionowaniem sposobu prowadzenia postępowania administracyjnego skarżący nie wykazał, że zachodzą przesłanki, które pozwalają na odstąpienie od wykluczeń stosowanych w przypadku rozbieżności pomiędzy powierzchnią deklarowaną, a kwalifikującą się do płatności.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

dc