Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1434/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 7
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 11, art. 51 ust. 2, art. 151 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2001 nr 62 poz 627
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Rafał Wolnik, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2015 r. sprawy ze skargi R. B. i J. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia dotyczącego obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko 1) uchyla zaskarżone postanowienie i orzeka, że nie podlega ono wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 474 (czterysta siedemdziesiąt cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...] roku "A" sp. j. w K. zwrócił się do Wójta Gminy K. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, podając w podstawie prawnej art. 46a ust. 4 w związku z art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 roku prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2001 r., nr 62, poz. 627 ze zm., dalej p.o.ś.). Przedmiot inwestycji określono jako budowa hali produkcyjno-montażowej powstającej w ramach rozbudowy istniejącego zakładu przemysłowego w K.ie.

Prowadząc postępowanie Wójt Gminy K. zwrócił się do Starosty [...] i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o wyrażenie opinii w sprawie stwierdzenia obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko i określenia jego ewentualnego zakresu dla wnioskowanego przedsięwzięcia. O wszczęciu postępowania skarżący nie zostali powiadomieni.

Starosta [...] postanowieniem z [...] roku postanowił nie zobowiązywać inwestora do sporządzenia - przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia – raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie hali produkcyjno-montażowej powstającej w ramach istniejącego zakładu przemysłowego. Również Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w L. opinią z [...] roku stwierdził, że ze względów higienicznych i zdrowotnych nie zachodzi konieczność sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia polegającego na budowie przedmiotowej hali powstającej w ramach rozbudowy istniejącego zakładu przemysłowego. W uzasadnieniu tej opinii w szczególności stwierdzono, że jak wynika z załączonej Informacji o planowanym przedsięwzięciu w zakresie oddziaływania na środowisko, uruchomienie dodatkowej produkcji w nowej hali nie spowoduje przekroczenia dopuszczalnych normatywów w żadnym z elementów środowiska. Zespół zabudowy przemysłowej zakładu wynosi [...] ha. i nie przekracza 1,0 ha powierzchni. W podstawie prawnej obu rozstrzygnięć powołano w szczególności przepis § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 roku w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 257, poz. 2573 ze zm., dalej rozporządzenie z 2004 r.).

Postanowieniem z [...] r. nr [...] Wójt Gminy K. nie stwierdził obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie hali produkcyjno-montażowej powstającej w ramach rozbudowy istniejącego zakładu przemysłowego na terenie nieruchomości położonej w K., dz. nr [...] W podstawie prawnej postanowienia podano przepisy art. 51 ust. 2 p.o.ś. w związku z § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 r. W uzasadnieniu stwierdzono, że planowane przedsięwzięcie należy do kategorii przedsięwzięć określonych w art. 51 ust. 1 pkt 2 p.o.ś. oraz wymienione jest § 3 w ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 roku. Obecnie zakład wykonuje m.in. wymienniki ciepła, podgrzewacze wody, przegrzewacze pary, grodzie i ekrany kotłów. Na hali produkcyjno-montażowej prowadzone są procesy spawania elektrodą wolframową w osłonie gazów obojętnych (TIG), spawanie metodą MIG,MMA. Na hali obróbki i przygotowania produkcji prowadzone są procesy toczenia, frezowania, wiercenia, wytaczania, cięcia, gięcia rur, zwijania rur i kształtowników, formowania plastycznego na zimno i na gorąco. W projektowanej hali prowadzone będą procesy technologiczne z wykorzystaniem szeregu urządzeń. Po uruchomieniu nowej hali bilans surowcowo-paliwowy i energii zwiększy się o 40 %. W trakcie funkcjonowania przedsięwzięcia przewiduje się występowanie takich emisji, jak: emisja do powietrza, emisja hałasu, emisja odpadów, ścieki komunalne, wody opadowe. Wójt wyjaśnił, że kierując się kryteriami zawartymi w artykule art. 51 ust. 8 pkt 2 p.o.ś, oraz § 5 rozporządzenia z 2004 roku, w szczególności ze względu na charakterystykę przedsięwzięcia, które nie będzie powodować negatywnego oddziaływania na środowisko i jednocześnie będzie służyć zasadzie zrównoważonego rozwoju; brak emisji; usytuowanie przedsięwzięcia, które będzie zajmować obszar, na którym brak dóbr mineralnych, siedlisk zwierząt, pomników przyrody podlegających ochronie; rodzaj i skalę przedsięwzięcia, które z racji charakteru nie pociągają za sobą zagrożeń, tym bardziej znaczących oddziaływań - nie stwierdzono potrzeby sporządzenia raportu dla rozpatrywanego przedsięwzięcia. Skarżący nie byli stronami tego postępowania.

Po uzyskaniu uzgodnień Starosty [...] z [...] r. i PPIS w L. z [...] r., decyzją z [...] r. Wójt Gminy K. określił środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia.

Pismem z [...] r. J.B., R.B., W.S. i R.S. wnieśli wniosek do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. o stwierdzenie nieważności zarówno decyzji wójta w sprawie środowiskowych uwarunkowań, jak i postanowienia Wójta Gminy K. z dnia [...] r., stwierdzającego brak obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia. We wniosku zarzucono naruszenie przepisów:

- art. 31 - 36 p.o.ś. poprzez pominięcie procedury zapewniającej udział społeczeństwa w postępowaniu w sprawie ochrony środowiska,

- art. 46a ust. 1 ust. 4 p.o.ś. w związku z art. 11 tej ustawy poprzez wszczęcie postępowania w przedmiocie wydania decyzji środowiskowych uwarunkowaniach mimo braków wniosku złożonego przez podmiot realizujący przedsięwzięcie,

- art. 51 ust. 1 ust. 2 p.o.ś. w związku z art. 11 tej ustawy oraz § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 r. przez błędne ustalenie, że planowane przedsięwzięcie podlega zakwalifikowaniu do przedsięwzięć wskazanych w § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia i w konsekwencji bezpodstawne wydanie przez wójta gminy postanowienia w sprawie braku obowiązku sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko.

W uzasadnieniu wnioskodawcy podali, że są właścicielami i użytkownikami wieczystymi nieruchomości położonych w sąsiedztwie, zabudowanych domami jednorodzinnymi, które znajdują się w obszarze oddziaływania obiektu. Wskazali, że z tego tytułu mają przymiot strony i interes prawny w domaganiu się stwierdzenia nieważności wskazanych rozstrzygnięć. Podkreślili, że zostali pozbawieni udziału w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym. Jako podstawę nieważności wskazano art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. w związku z art. 11 p.o.ś. Zarzucono, że wójt dokonał wadliwej kwalifikacji inwestycji, przepis § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 r. dotyczy instalacji, a w sprawie chodzi o budowę hali. Podkreślono, że decyzja środowiskowa została wydana zaledwie w 16 dniu od złożenia wniosku.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. postanowieniem z [...] r. odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy K. z [...] r. przyjmując, że wnioskodawcy nie mają w postępowaniu przymiotu strony. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem SKO w C. z [...].

W wyniku skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, prawomocnym wyrokiem z 15 stycznia 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 1396/13 sąd uchylił wydane postanowienia. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono że z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż skarżący są właścicielami działek graniczących z działką należącą do inwestorów, które to działka oddziela działkę, na której ma być zlokalizowane sporne przedsięwzięcie. Nadto skarżący uznani zostali za stronę postępowania wznowieniowego w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę, co świadczy o tym, że należące do skarżących nieruchomości znajdują się obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Nie można więc było, bez wszczęcia postępowania, takim osobom odmówić interesu prawnego i przymiotu strony w postępowaniu. W celu ustalenia, czy wnioskującym przysługuje przymiot strony, organ powinien był wszcząć i przeprowadzić postępowanie, w toku którego dopiero będzie mógł dokonać własnych ustaleń w zakresie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na nieruchomość skarżących. Sąd zwrócił uwagę, że z opracowania złożonego przez inwestora, wbrew twierdzeniom SKO, wcale nie wynika, aby emisja hałasu ograniczała się do nieruchomości inwestora. Sąd stwierdził także, że nawet emisja hałasu na poziomie normatywnym, która oddziałuje na nieruchomości sąsiednie, skutkuje koniecznością uwzględnienia interesów ich właścicieli i przyznania im statusu stron postępowania.

W toku ponownie prowadzonego postępowania wnioskodawcy R. B. i J.B. zwrócili się do Samorządowego Kolegium odwoławczego w C. z pismem, w którym zawarli żądanie dopuszczenia i przeprowadzenia dowodów:

- z oględzin nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]

- z opinii biegłego z zakresu sporządzenia ocen oddziaływania na środowisko na okoliczność ustalenia:

1/ czy nieruchomość [...] znajduje się obszarze oddziaływania przedsięwzięcia lub czy istnieje możliwość takiego oddziaływania, w szczególności w zakresie emisji hałasu i zanieczyszczeń,

2/ w jaki sposób na gruncie przepisów rozporządzenia z 2004 roku winno zostać zakwalifikowane przedsięwzięcie polegające na budowie hali produkcyjno-montażowej powstającej w ramach rozbudowy istniejącego zakładu,

3/ czy w przypadku zakwalifikowania tego przedsięwzięcia do mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których może być wymagane sporządzenie raportu stosownie do § 3 rozporządzenia, przedsięwzięcie winno, przy uwzględnieniu przesłanek wskazanych w § 5 rozporządzenia, być zakwalifikowany do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Zawnioskowano także o dowód z dokumentów w postaci wyrysu z mapy ewidencyjnej, dotyczącego przedmiotowych działek.

W uzasadnieniu tego wniosku wskazano, że zgodnie z zaleceniami zawartymi w wyroku sądu, organ jest zobowiązany do poczynienia własnych ustaleń w przedmiocie oddziaływania przedsięwzięcia na sąsiednie nieruchomości, a nie jest dopuszczalne oparcie się w tym zakresie wyłącznie na prywatnym opracowaniu złożonym przez inwestora.

Postanowieniem z [...] roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. odmówiło stwierdzenia nieważności postanowienia Wójta Gminy K. z [...] W wyniku wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z [...] r., nr [...]

W uzasadnieniu swojego stanowiska Kolegium stwierdziło, że mając na względzie pogląd wyrażony w prawomocnym wyroku WSA w Gliwicach z 15 stycznia 2014 r., sygn. II SA/Gl 1396/13, dotyczący emisji, wnioskodawcy mają interes prawny w postępowaniu. Ich nieruchomości znajdują się w zakresie oddziaływania hałasu, w odległości [...] m od zakładu w kierunku północno-wschodnim jego poziom wynosi [...] dB, w tym obszarze znajdują się nieruchomości wnioskodawców.

Kwalifikacja przedsięwzięcia została przeprowadzona prawidłowo jako mieszcząca się w zakresie § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 roku. Nie jest zasadne stanowisko wnioskodawców, że przepis ten dotyczy wyłącznie instalacji, a nie budowy hali. Pojęcie instalacji zostało zdefiniowane w art. 3 pkt 6 p.o.ś., zgodnie z którymi jest to stacjonarne urządzenie techniczne lub zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami, których eksploatacja może spowodować emisję. Kolegium wskazało, że instalacją w rozumieniu art. 3 pkt 6 p.o.ś. może być nie tylko urządzenie, ale w zasadzie każdy obiekt budowlany. Instalacja to pewna całość, na którą składają się urządzenia, linie technologiczne oraz budynki, w których są one zlokalizowane. Budynek jest elementem instalacji, pozwala na ujęcie niezorganizowanej emisji, stanowi również przeszkodę do rozprzestrzenienia się hałasu. Nie jest więc zasadne stanowisko, że opisana inwestycja nie odpowiada przedsięwzięciu, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 roku. W ocenie Kolegium kwalifikacja przedsięwzięcia została przeprowadzona prawidłowo. W konsekwencji, skoro przedsięwzięcie zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest ustalany w drodze postanowienia, o którym mowa w art. 51 ust. 2 p.o.ś., to wobec braku obowiązku sporządzenia raportu, nie było podstaw to zapewnienia w postępowaniu udziału społeczeństwa. Przepis art. 53 p.o.ś. przewiduje, że organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zapewnia możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, w ramach którego sporządzany jest raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Organ jest zatem zobligowany do zapewnienia udziału społeczeństwa w takim postępowaniu tylko wtedy, gdyby na inwestora został nałożony obowiązek przedstawienia raportu, co w sprawie nie miało miejsca, nie doszło zatem do naruszenia przepisów art. 31- 36 p.o.ś.

Kolegium wskazało, że we wniosku jako podstawę stwierdzenia nieważności postanowienia wskazano art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. Przepis ten może być podstawą stwierdzenia nieważności wtedy, gdy przepis prawa materialnego wyraźnie stanowi, że określona wadliwość powoduje nieważność decyzji lub postanowienia. Tego rodzaju klauzulę nieważności zawierał art. 11 p.o.ś., obowiązujący w dacie wydania kwestionowanego postanowienia wójta. Kolegium stwierdziło jednak, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa ochrony środowiska i wydania decyzji z naruszeniem przepisów o ochronie środowiska.

Jako niezasadny oceniono także zarzut naruszenia art. 46a ust. 1 i ust. 4 p.o.ś., wskazujący na wadliwość wniosku inwestora. Wnioskodawcy nie sprecyzowali na czym polegają braki wniosku. W kontekście podniesionych zarzutów Kolegium stwierdziło że nieprawidłowość związana jest z wyznaczeniem na mapie obszaru oddziaływania. Analiza mapy załączonej do wniosku wskazuje, że wyznaczono granice terenu objętego inwestycją, natomiast nie naniesiono na mapę obszaru oddziaływania przedsięwzięcia. Jednak odniesienie tej mapy do Informacji o planowanym przedsięwzięciu pozwala na stwierdzenie, że obszary te według inwestora pokrywają się. Z tego względu nie można uznać, że wniosek inicjujący postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach obarczony był brakiem formalnym.

Odnosząc się do wniosków dowodowych Kolegium podało, że ich przeprowadzenie nie może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. W postępowaniu o stwierdzenie nieważności bada się stan faktyczny i prawny istniejące w dacie wydania kwestionowanego rozstrzygnięcia. Oznacza to, że badana jest prawidłowość poczynionych założeń co do oddziaływania planowanego przedsięwzięcia, a nie stan aktualny. Nadto wobec przyjęcia, że wnioskodawcom przysługuje interes prawny w niniejszej sprawie, brak jest potrzeby powoływania biegłego dla ustalenia, czy ich nieruchomości pozostają w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia. Także kwestia kwalifikacji inwestycji do kategorii przedsięwzięć opisanych w § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 roku nie może zostać rozstrzygnięta przez biegłego, albowiem w jego kompetencji są kwestie faktów, a nie prawa .

Kolegium wyjaśniło też, że udział strony w postępowaniu i postępowanie z udziałem społeczeństwa, to dwie odrębne kwestie, które nie są regulowane tymi samymi przepisami. Stwierdziło, że przeprowadzone postępowanie wykluczyło także inne przesłanki nieważności, o jakich mowa w art. 156 § 1 k.p.a.

W skardze do sądu administracyjnego R. B. J. B. wnieśli o uchylenie obu wydanych przez Kolegium postanowień oraz o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania. Wydanym postanowieniom zarzucono naruszenie:

- art. 10 § 1 k.p.a. poprzez niezapewnienie skarżącym możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem zaskarżonego postanowienia,

- art. 7, art.75 § 1, art. 84 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wadliwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w szczególności niedopuszczenie i nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego na okoliczności wnioskowane przez skarżących,

- art. 156 § 1w związku z art. 126 k.p.a. i art. 11 p.o.ś. w brzmieniu obowiązującym do 15 listopada 2008 r. poprzez:

1/ nieprzeprowadzenie przez Kolegium kontroli postanowienia w pełnym zakresie pod względem występowania przesłanek nieważności z art. 156 § 1 k.p.a., a jedynie rozpatrzenie części zarzutów podniesionych przez skarżących,

2/ przyjęcie, że postanowienie wydane przez Wójta Gminy K. jest ważne mimo, że zostało wydane z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska polegającym na prowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko bez udziału skarżących mających status stron,

3/ błędną kwalifikację przedsięwzięcia jako opisanego w § 3 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia z 2004 r.,

4/ przyjęcie, że postanowienie jest ważne, mimo że zostało wydane z naruszeniem przepisów ochrony środowiska polegającym na błędnym zakwalifikowaniu przedsięwzięcia jako takiego, w stosunku do którego na podstawie § 5 tego rozporządzenia nie jest konieczne sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko,

5/ przyjęcie, że nie zostało postanowienie wydane z naruszeniem przepisów dotyczących zapewnienia udziału społeczeństwa w postępowaniu,

6/ nieprzeprowadzenie przez wójta samodzielnej oceny, czy inwestycja wymaga sporządzenia raportu i oparcie się na prywatnym dokumencie sporządzonym przez inwestora,

7/ przeprowadzenie postępowania z wniosku obarczonego wadami.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w wydanych postanowieniach. Uczestnik postępowania "A" w piśmie procesowym z [...] roku wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny Gliwicach rozważył, co następuje:

Skarga podlegała uwzględnieniu, aczkolwiek nie z przyczyn podniesionych przez skarżących. Zgodnie z artykułem 134 § 1 ustawy 30 z sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., po. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będący jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Regulacja ta stanowi podstawę dla sądu administracyjnego do wzięcia pod rozwagę naruszeń prawa stwierdzonych przez sąd z urzędu.

Nie budzi wątpliwości, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności kontrolowany akt oceniany jest w kontekście stanu prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Jako podstawa żądania stwierdzenia nieważności wskazany został przepis artykułu 156 § 1 pkt 7 k.p.a. w związku z art. 11 p.o.ś. Zgodnie z art. 11 p.o.ś. w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania postanowienia wójta gminy stwierdzającego brak konieczności sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, decyzja wydana z naruszeniem przepisów dotyczących ochrony środowiska jest nieważna. W przekonaniu Sądu przepis ten winien znaleźć również zastosowanie do postanowień wydawanych na podstawie przepisów prawa ochrony środowiska. Przepis art. 11 p.o.ś. nie uzależnia kwalifikowanej wadliwości decyzji od naruszenia przepisów ustawy Prawo ochrony środowiska, lecz przepisów dotyczących ochrony środowiska, co stanowi podstawę do uwzględnienia także przepisów wykonawczych do ustawy. Przepisy wykonawcze wydane na podstawie upoważnienia zawartego w ustawie prawo ochrony środowiska należy uznać za przepisy dotyczące ochrony środowiska w rozumieniu art. 11 tej ustawy.

Zgodnie z art. 51 ust. 2 p.o.ś., obowiązek sporządzenia raportu dla planowanego przedsięwzięcia, o jakim mowa w art. 51 § 1 pkt 2 p.o.ś., stwierdza w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Postanowienie wydaje się również, jeżeli organ nie stwierdzi potrzeby sporządzeni raportu. Aby rozstrzygnąć o konieczności sporządzenia raportu właściwy organ winien rozważyć charakterystykę i możliwe oddziaływanie na środowisko. Przepis art. 51 ust. 8 p.o.ś. upoważnił Radę Ministrów do wydania rozporządzenia określającego rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko oraz rodzajów przedsięwzięć, dla których obowiązek taki może być wymagany, w tym przypadków, gdy zmiany dokonywane w obiekcie są kwalifikowane jako takie przedsięwzięcia. Upoważnienie dotyczy także określenia szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu, biorąc pod uwagę charakterystykę przedsięwzięcia, wielkość emisji, usytuowanie oraz rodzaj i skalę jego oddziaływania na środowisko. W wykonaniu tej delegacji wydane zostało rozporządzenie RM z 9 listopada 2004 r., powoływane w sprawie przez organy. W ocenie Sądu inwestycja została prawidłowo zakwalifikowana pod względem przedmiotowym do kategorii instalacji do produkcji kotłów, zbiorników, kadzi lub innych pojemników z blach, o jakiej mowa w § 3 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia z 2004 r. Strona skarżąca w szczególności nie wskazywała, do jakiej innej kategorii przedsięwzięć, wymienionych w rozporządzeniu, planowaną inwestycję pod względem przedmiotowym należałoby zaliczyć. Niewątpliwie zaś uznanie, że przedmiotem inwestycji jest jedynie hala, a nie instalacja, prowadziłoby w ogóle do zwolnienia inwestycji z rygorów prawa ochrony środowiska. Stanowisko Kolegium, odwołujące się do definicji ustawowej instalacji z art. 3 pkt 6 zasadnie wskazuje, że z punktu widzenia prawa ochrony środowiska istotną cechą jest nie sam rodzaj obiektu budowlanego, ale to, czy może on spowodować emisję. Powoływanie biegłego na okoliczność kwalifikacji przedsięwzięcia nie było dopuszczalne, albowiem należy to do wyłącznej kompetencji organu właściwego, opinia biegłego nie może dotyczyć prawidłowości zastosowania przepisu prawa.

Kwalifikacja planowanej inwestycji do sporządzenia raportu winna odbyć się z uwzględnieniem uwarunkowań, określonych w § 5 rozporządzenia. Jakkolwiek w lakoniczny sposób, to jednak wójt gminy w kwestionowanym postanowieniu z [...] odniósł się do wskazanych uwarunkowań, związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu. Badając prawidłowość postanowienia z [...] r. w kontekście przesłanek nieważności, Kolegium pominęło kwestię, która w przekonaniu Sądu wymagała rozważenia, albowiem nie znajduje bezpośredniego odzwierciedlenia w kwestionowanym postanowieniu wójta. Rozważenia wymaga mianowicie, czy w sprawie spełniony został warunek z § 4 rozporządzenia z 2004 r., zgodnie z którym parametry tego samego rodzaju, charakteryzujące skalę przedsięwzięcia i odnoszące się do przedsięwzięć tego samego rodzaju położonych na terenie jednego zakładu lub obiektu, istniejących i planowanych, sumują się. Nie budzi wątpliwości, że planowana inwestycja stanowi rozbudowę istniejącego zakładu. Z kwestionowanego postanowienia w żadnym zakresie wprost nie wynika, aby ten przepis rozporządzenia został wzięty pod uwagę, a dokonana ocena zasadności sporządzenia raportu uwzględniała fakt kumulowania się oddziaływań. Sumowanie oddziaływań jest przy tym obligatoryjne i musi być uwzględnione przez organ. Badając legalność kwestionowanego postanowienia Kolegium winno zatem odnieść się również do tego przepisu dotyczącego ochrony środowiska i ocenić, czy doszło do jego naruszenia przy wydaniu postanowienia z [...] r. Zaniechanie w tym zakresie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem ewentualne naruszenie § 4 rozporządzenia stanowi naruszenie przepisów dotyczących ochrony środowiska w rozumieniu art. 11 p.o.ś. Ponieważ badanie przeprowadzone przez Kolegium pomija tę kwestię, uzasadnione jest uchylenie objętego skargą postanowienia, celem ponownego rozważenia przez organ wyższego stopnia, czy postanowienie wójta gminy z [...] r. nie naruszało tego przepisu.

Sąd nie podziela natomiast zarzutów skargi dotyczących naruszenia art. 10 k.p.a., akta nie potwierdzają, aby skarżący nie mieli zapewnionego udziału w postępowaniu czy byli ograniczeni w możliwości prezentowania swego stanowiska. Udział w postępowaniu nie jest natomiast tożsamy z uwzględnieniem wniosków strony, w tym dotyczących powołania biegłego czy dokonywania oględzin. Do wniosków tych Kolegium ustosunkowało się w uzasadnieniu postanowienia prawidłowo akcentując, że w postępowaniu dotyczącym przesłanek nieważności nie ma miejsca ponowne rozpoznanie sprawy, ale weryfikacja przesłanek nieważności. Nie jest też prawdą, że Kolegium nie odniosło się do wszystkich przesłanek nieważności określonych w art. 156 § 1 pkt 1-6 k.p.a., Kolegium wykluczyło ich zaistnienie. Nie jest wymagane czynienie szczegółowych rozważań, jeśli okoliczności faktyczne sprawy nie rodzą wątpliwości co do poszczególnych przesłanek nieważności, skarżący także nie wskazywali, która jeszcze przesłanka z katalogu art. 156 § 1 k.p.a. mogła zaistnieć. Należy też zgodzić się, że udział strony w postępowaniu zakończonym kwestionowanym postanowieniem wójta i udział społeczeństwa w postępowaniu środowiskowym to dwie różne kwestie. Wyjaśnienia udzielone w tym zakresie przez Kolegium Sąd w pełni podziela. Natomiast brak udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia, określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., która nie może być powoływana jako argument w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, oba te tryby nadzwyczajne są bowiem rozłączne. Zasadnie też Kolegium podkreśliło, że w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności skutek może wywrzeć jedynie stwierdzenie którejś z przesłanek nieważności, a nie jakiekolwiek uchybienie przepisom, sprawa nie jest bowiem badana jak w trybie odwoławczym, ale w trybie nadzwyczajnym. Z tego względu zarzuty dotyczące wniosku, odnoszące się do braku naniesienia na mapę granic obszaru, na który inwestycja będzie oddziaływać, nie są dostateczną przyczyna do stwierdzenie nieważności postanowienia wójta z [...] r. Wniosek nie może zostać uznany za wadliwy w stopniu uzasadniającym przyjęcie, że postępowanie zostało przeprowadzone bez wniosku strony (co mogłoby stanowić podstawę nieważności), albowiem zgodnie z ustaleniami Kolegium zawiera na mapie granice którego dotyczy, tożsame z granicami terenu oddziaływania. Taka treść wniosku może być wadliwa i wymagać wyjaśnienia, ale nie można uznać, że stanowi rażące naruszenie prawa, nie jest bowiem wykluczona tożsamość granic obu obszarów.

Mając na uwadze podane argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 145 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 152 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji. O zwrocie kosztów postanowiono na podstawie art. 200, 205 § 2 i 209 p.p.s.a.