Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2810/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 5
journal: Dz.U. 2019 poz 1438
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Matylda Arnold – Rogiewicz, Sędziowie sędzia del. SO Agnieszka Baran (sprawozdawca), sędzia WSA Jarosław Trelka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 listopada 2020 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przewrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz S. sp. z o.o. z siedzibą w T. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez S. sp. z o.o. w I. (dalej: "skarżąca", "spółka") jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z [...] października 2019 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z [...] lutego 2016 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy:

Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. prowadził postępowanie egzekucyjne wobec majątku spółki na podstawie tytułów wykonawczych z [...] kwietnia 2015 r., [...] maja 2015 r., [...] czerwca 2015 r., [...] czerwca 2015 r., obejmujących należności z tytułu podatku od towarów i usług za okres 05/2014, 09/2014, 12/2014, 03-04/2015 w łącznej kwocie należności głównej 4.468.974,00 zł plus należne odsetki.

Celem realizacji należności dochodzonych na podstawie ww. tytułów wykonawczych, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., działając jako organ egzekucyjny, na podstawie art. 80 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2019 r., poz. 1438, dalej: "ustawa egzekucyjna"), dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A. w S. zawiadomieniami z dnia [...] kwietnia 2015 r., [...] maja 2015 r., [...] czerwca 2015 r., [...] czerwca 2015 roku.

Ponadto, zawiadomieniem z [...] lipca 2015 r., na podstawie art. 89 § 1 ustawy egzekucyjnej organ egzekucyjny dokonał zajęcia innej wierzytelności pieniężnej w A. sp. z o.o. w W.

Z uwagi na stwierdzoną bezskuteczność prowadzonego postępowania egzekucyjnego, w oparciu o przedmiotowe tytuły wykonawcze, postanowieniem z [...] lutego 2016 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec spółki. Organ egzekucyjny stwierdził, że ze względu na fakt, że nie można ustalić majątku spółki, to tym samym należy przyjąć, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Pismem z 28 sierpnia 2019 r. spółka wniosła zażalenie na ww. postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z [...] lutego 2016 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia. W przedmiotowym wniosku prezes spółki - upoważniony do jednoosobowej reprezentacji - podniósł, że nie z własnej winy nie mógł wnieść zażalenia w terminie określonym w postanowieniu. Prezes spółki zarzucił, że nie otrzymał do swojej siedziby w W. przedmiotowego postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, a w związku z tym został pozbawiony możliwości uczestniczenia w postępowaniu. Wskazał również, że leczy się na chorobę [...] i w okresie od 2014 r. do sierpnia 2019 r. pozostawał w okresie nawrotu choroby i wobec tego nie był świadom skutków wydawanych postanowień i decyzji, które wydano w tym czasie. Prezes spółki podkreślił, że po raz pierwszy miał możliwość zapoznania się z przedmiotowym postanowieniem o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w trakcie przeglądania akt sprawy w siedzibie [...] Urzędu Skarbowego w R. w dniu [...] sierpnia 2019 r. Do zażalenia załączył zaświadczenia lekarskie oraz dokumentację dotyczącą spółki.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. po rozpatrzeniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia i argumentów w nim zawartych, postanowieniem z [...] października 2019 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] lutego 2016 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu ww. postanowienia organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy, postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia [...] lutego 2016 r. zostało doręczone spółce w dniu 29 lutego 2016 roku. Obliczenie terminu na złożenie zażalenia następuje w sposób wskazany w art. 57 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096, dalej: "k.p.a."). W myśl § 1 tego artykułu, jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie to nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Zatem ustawowy termin do wniesienia zażalenia, który rozpoczął swój bieg w dniu 1 marca 2016 r. upłynął w dniu 7 marca 2016 roku.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. zauważył, iż M.S. – prezes spółki pismem z 28 sierpnia 2019 r., złożył wniosek o przywrócenie terminu, wypełniając tym samym jedną z przesłanek przywrócenia terminu.

Organ drugiej instancji wskazał również, że w przedmiotowej sprawie dopełniono czynności, dla której określony był termin, bowiem skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego z dnia [...] lutego 2016 r. Odnosząc się do przesłanki zachowania siedmiodniowego terminu do złożenia prośby o przywrócenie terminu od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. zauważył, że przesłanka ta również została spełniona. We wniosku z 28 sierpnia 2019 r. prezes spółki stwierdził, że o postanowieniu w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego dowiedział się podczas zapoznawania się z aktami sprawy w siedzibie [...] Urzędu Skarbowego w R. w dniu [...] sierpnia 2019 r. A zatem przedmiotowy wniosek o przywrócenie terminu nadany w dniu 2 września 2019 r. złożył w przewidywanym czasie na dopełnienie powyższej czynności.

Odnosząc się do podniesionych we wniosku okoliczności związanych ze stanem zdrowia prezesa zarządu skarżącej, organ stwierdził, że przedstawione przez prezesa spółki dowody w postaci zaświadczeń lekarskich nie potwierdzają faktu braku winy w niedopełnieniu czynności z powodu wystąpienia nagłej przeszkody nie do przezwyciężenia. Zdaniem organu, nie budzi bowiem wątpliwości, że osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, co oznacza, że musi uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna. W ocenie organu, w okolicznościach niniejszej sprawy należało przyjąć, że strona nie spełniła tego wymogu. Sam fakt złej kondycji psychicznej, zdaniem organu, nie może zostać uznany za nieprzezwyciężalną przeszkodę, która uniemożliwiała wniesienie zażalenia w terminie. Organ wskazał, że przedmiotowe postanowienie zostało wysłane na aktualny wówczas adres spółki, a zwrotne potwierdzenie odbioru zawiera podpis A.C., który opatrzony jest pieczątką "z upoważnienia". A zatem, zdaniem organu, należało przyjąć, że ww. postanowienie zostało doręczone osobie odpowiedzialnej za odbiór korespondencji w spółce i przekazane odpowiedniej osobie. Natomiast przedstawione przez stronę zaświadczenia lekarskie zostały wydane w dniach [...] marca 2019 r. i [...] lipca 2019 r., a więc nie poświadczają zdaniem organu, że w momencie odebrania postanowienia z dnia [...] lutego 2016 r., tj. w dniu 29 lutego 2016 r. oraz w terminie przewidzianym do wniesienia środka odwoławczego, M.S. nie był w stanie dopełnić czynności złożenia zażalenia. Pozostała załączona dokumentacja medyczna pochodzi z 2018 r. i 2019 roku.

W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. zły stan psychiczny strony nie mógł stanowić o istnieniu przeszkody nieprzezwyciężalnej w dochowaniu przez nią terminu do wniesienia zażalenia. Organ zauważył, że M.S. – jak sam wskazał we wniosku - na chorobę [...] leczy się od 2010 roku. Zatem - w opinii organu - na gruncie przedmiotowej sprawy nie można mówić o wystąpieniu nagłej przeszkody w dopełnieniu czynności. Strona świadoma swojej choroby mogła upoważnić inną osobę do reprezentowania spółki. Zdaniem organu strona nie wykazała, że w okresie terminu do złożenia zażalenia wystąpiła nagła i nieprzewidziana choroba oraz że stan zdrowia uniemożliwiał dokonanie czynności w terminie.

Organ podkreślił, iż samo wniesienie prośby przez zainteresowanego nie jest wystarczającą przesłanką do przywrócenia uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej. Prezes spółki nie zrealizował jednej z podstawowych przesłanek przywrócenia terminu, a mianowicie nie uprawdopodobnił braku jego winy w uchybieniu terminu – wskazał organ, podsumowując swoje stanowisko.

Na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze spółka zarzuciła naruszenie przepisów art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, ze zm., dalej: "ordynacja podatkowa") poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów, wyrażające się w dokonaniu rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy na podstawie błędnych wniosków wyciąganych z dostępnego w sprawie materiału dowodowego, m.in. poprzez przyjęcie, że podatnik nie uprawdopodobnił braku winy w niedotrzymaniu terminu. W ocenie strony doszło do naruszenia art. 180 § 1 oraz art. 188 ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie przeprowadzenia z urzędu dowodu z opinii biegłego psychiatry, w przypadku braku wiedzy fachowej po stronie organu w zakresie skutków chorób psychicznych dla zdolności strony w zakresie procedowania spraw. Spółka podkreśliła, że dokonano błędnej wykładni art. 58 § 1 i 3 k.p.a. poprzez przyjęcie, że nie uprawdopodobniono braku winy przy uchybieniu terminu. Prezes skarżącej zarzucił również naruszenie art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1 i art.187 § 1 ordynacji podatkowej. W uzasadnieniu skargi spółka wskazała, że nie otrzymała przedmiotowego postanowienia Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego z [...] lutego 2016 r., gdyż A.C. nie jest znana spółce, nie posiada też upoważnienia do odbioru korespondencji spółki. Zatem strona nie była świadoma wydania postanowienia, gdyż podpisy na zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki nie należą do prezesa zarządu – M.S., jedynego pełnomocnika. Przesyłka została bowiem dostarczona na adres przy ul. [...] do wirtualnego biura, w którym strona nie miała nigdy swojej siedziby.

Skarżąca podniosła także, że dokumentacja medyczna załączona do wniosku o przywrócenie terminu potwierdza brak zdolności do działania w okresie objętym przedmiotową sprawą. Podkreślono, że M.S. jest w rzeczywistości osobą chorą [...] i nie mógł wcześniej podjąć skutecznej obrony interesów spółki. Do skargi zostały załączone opinie medyczne – [...] oraz postanowienie o umorzeniu dochodzenia.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i jednocześnie podtrzymał prezentowane w sprawie stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako: "ppsa") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ppsa).

Uwzględnienie skargi może nastąpić również poprzez stwierdzenie nieważności postanowienia - w wypadku ustalenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 O.p. (art. 145 § 1 pkt 2 ppsa). Rozstrzygnięcie sądu nie wymaga w tym wypadku wcześniejszego ustalenia, że ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy.

Jednakże, zgodnie z treścią art. 134 § 1 ppsa, sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 135 ppsa, sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przytoczone wyżej przepisy art. 134 i 135 ppsa dopuszczają zatem możliwość objęcia sądową kontrolą legalności nie tylko zaskarżonego aktu (postanowienia), ale również wszystkich innych aktów lub czynności, które zostały wydane w ramach tego samego stosunku administracyjnoprawnego, ponieważ użyty w obu tych przepisach termin "sprawa" występuje w znaczeniu materialnym, a nie procesowym. Wniosek ten znajduje uzasadnienie w szczególności w treści art. 135 ppsa, który nakazuje sądowi zastosowanie przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych "we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga". Granice tej bowiem sprawy administracyjnej wyznaczają zakres sądowej kontroli działalności administracji publicznej, o której stanowi art. 1 ppsa, która to kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Należy również wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego, od dnia 15 sierpnia 2015 r., nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 ppsa. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Skarga jest zasadna, pomimo, że nie cała argumentacja podniesiona w skardze zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, nie ma podstaw do uznania, że nie doszło do skutecznego doręczenia skarżącej postanowienia o umorzeniu postępowania. Zostało ono doręczone na ówczesny adres skarżącej spółki, tj. ul. [...], W. Na ten sam adres była kierowana także wcześniejsza korespondencja kierowana do skarżącej.

Z akt sprawy wynika, że wezwanie 18 stycznia 206 roku skierowane do prezesa zarządu skarżącej zostało doręczone na adres skarżącej spółki 22 stycznia 2016 roku. Potwierdzenie odbioru zostało podpisane przez A.C.. Pieczęć jakiej użyła ona zawierała zastrzeżenie "z upoważnienia" (k 73 – 74 akt postępowania administracyjnego).

Z akt sprawy wynika też, że powyższa przesyłka dotarła faktycznie do prezesa zarządu skarżącej, o czym świadczy pismo z 4 lutego 2016 roku złożone przez prezesa zarządu skarżącej w wykonaniu powyższego wezwania (pismo z 4 lutego 2016 roku – w aktach postępowania egzekucyjnego).

W sposób analogiczny do powyższego zostało skarżącej doręczone postanowienie z [...] lutego 2016 roku w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Potwierdzenie odbioru postanowienia przez skarżącą zostało podpisane "Z upoważnienia" przez A.C. (kopia potwierdzenia odbioru str. 121 akt postępowania administracyjnego).

W świetle powyższego nie ma podstaw do uznania, że nie doszło do skutecznego doręczenia skarżącej postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego. W ty zakresie stanowisko organu jest prawidłowe.

Zdaniem sądu nieprawidłowe jest natomiast stanowisko organu, który uznał, że w okolicznościach niniejszej spawy zachodzą przesłanki do przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postawienie o umorzeniu postepowania egzekucyjnego.

Zgodnie z treścią art. 59 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego przysługuje zażalenie zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym.

W myśl art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie zaś do art. 141 § 2 k.p.a., zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie.

W myśl art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Przepis art. 58 § 2 kpa stanowi natomiast, że prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i jednocześnie dopełnić czynności, dla której określony był termin.

Sąd zgadza się z organem, że w świetle powyższych przepisów przywrócenie terminu następuje gdy zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego, a brak winy został uprawdopodobniony, zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu oraz dopełnił czynności, dla której określony był termin jednocześnie ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu. Przesłanki te mają charakter obligatoryjny.

Spór w niniejszej spawie ogniskuje się wokół jednej ze wskazanych wyżej przesłanek, tj. braku winy po stronie skarżącej w dochowaniu terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego.

Zdaniem sądu, stanowisko organu, że przesłanka ta nie została spełniona w okolicznościach niniejszej sprawy, jest nieprawidłowe.

Na wstępie podkreślić należy, na co organ również zwrócił uwagę, że okoliczności z uwagi na które strona uchybiła terminowi do dokonania czynności winny zostać przez nią uprawdopodobnione, a nie udowodnione. Zdaniem sądu, skarżąca temu wymogowi sprostała.

We wniosku o przywrócenie terminu zostało wskazane, że od 2010 roku przesz zarządu skarżącej leczy się na chorobę [...] i szczególnie w okresie od 2014 do sierpnia 2019 roku pozostawał w okresie natężenia choroby. M.S. (składający wniosek w imieniu skarżącej) wyjaśnił, że w okresie nasilenia choroby pozostaje w [...] lub [...] lub [...]. Z tego powodu nie był świadom skutków wydawanych postanowień i decyzji (por uzasadnienie wniosku o przywrócenie terminu strona 148-149 akt postępowania administracyjnego). Dla potwierdzenia okoliczności podniesionych we wniosku zostały załączone do niego stosowne dokumenty – zaświadczenia lekarskie.

Zdaniem sadu, pomimo, że dokumentacja załączona do wniosku o przywrócenie terminu (a ścisłej – do zażalenia) pochodzi z okresu późniejszego niż wskazany wyżej termin biegu terminu do wniesienia zażalenia, to umknęło uwadze organu, że dokumentacja ta dotyczy okresu wcześniejszego (sprzed daty wystawienia zaświadczeń). Dokumentacja ta obrazuje stan zdrowia prezesa zarządu skarżącej w okresie wcześniejszym, a zatem być może również – w roku 2016 (w którym należało wnieść zażalenie na postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego).

Przykładowo, z dokumentu o nazwie "Historia zdrowia i choroby" wynika, że prezes zarządu skarżącej jest leczony [...] od 2011 roku. Wynika z tego dokumentu również, że był hospitalizowany, ma za sobą również [...]. Z dokumentu tego wynika również, że M.S. został uznany za niezdolnego do pracy. Po takich wyjaśnieniach, w zaświadczeniu został przedstawiony aktualny (na datę wydania zaświadczenia) stan zdrowia prezesa zarządu skarżącej.(k. 129 – 130 akt postępowania administracyjnego).

Dokumentacja medyczna złożona przy zażaleniu potwierdza także twierdzenia wniosku co do występowania etapów zaostrzenia objawów choroby. Jak bowiem wynika z zaświadczenia z [...] czerwca 2018 roku (k. 125), "aktualnie" – w dacie wydania zaświadczenia - obecne są objawy nieznacznie nasilonego [...]. Natomiast z zaświadczeń wydane w dniach [...] marca 2019 roku (k. 128) oraz z 25 lipca 2019 roku (k. 131) wynika, że w dacie ich wydania prezes zarządu ujawniał objawy [...] (już nie ma mowy o nieznacznie nasilonych objawach).

Nie można zatem, jak czyni to organ opierać się na dacie wydania ww. zaświadczeń, czy też pozostałej dokumentacji medycznej złożonej przy zażaleniu.

W ocenie sądu, całkowicie nietrafna jest argumentacja organu, który stwierdza, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie może być mowy o wystąpieniu nagłej przeszkody w dopełnieniu czynności, w związku z tym, że prezes zarządu skarżącej leczy się od 2010 roku na chorobę [...].

Jako przyczynę uchybienia terminowi do wniesienia zażalenia skarżąca wskazała we wniosku nie chorobę prezesa zarządu, lecz jej "nawrót". Okoliczność istnienia takich nawrotów, pogorszeń w chorobie M.S. została uprawdopodobniona dokumentacją załączoną do wniosku.

Dokonując oceny przyczyn niedochowania terminu do wniesienia zażalenia w kontekście przesłanek z art. 58 § 1 kpa w zw. z art. 18 ustawy egzekucyjnej, należy mieć na uwadze także inne – istotne okoliczności niniejszej sprawy. Podkreślenia wymaga, że M.S. był jedynym członkiem zarządu skarżącej. Zatem tylko do niego należało podejmowanie stosownych czynności w interesie spółki. Zdaniem sądu niezwykle istotne znacznie w niniejszej spawie ma również specyfika choroby, na którą cierpi M.S. i której zaostrzenie było przyczyną niedochowania terminu. Nie przystają do niej uwagi organu, że prezes zarządu mógł upoważnić inną osobę do reprezentowania spółki. Aby to uczynić M.S. musiałby mieć rozeznanie, że istnieje taka potrzeba. Specyfika choroby na którą cierpi (zwłaszcza w okresach jej zaostrzenia) wyklucza takie rozeznanie. Nie ma możliwości skorzystania z pomocy innych osób, gdy osoba chora nie wie, że takiej pomocy potrzebuje. Innymi słowy musi rozumieć decyzje jakie zapadają (w niniejszej sprawie – w odniesieniu do spółki) i mieć rozeznanie jakie działania winien o związku z tym podjąć. W sytuacji chorobowej prezesa zarządu skarżącej (jedynego członka zarządu w tym okresie )- było to co najmniej mocno ograniczone. Trudno zatem było od niego oczekiwać należytej staranności, takiej jak od osoby w pełni zdrowej [...].

Należy zauważyć, że omawiane okoliczności podniesione we wniosku, a zdaniem sądu – uprawdopodobnione na etapie składania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia – zostały udowodnione dokumentacją złożoną wraz ze skargą.

Pierwszym z takich dokumentów jest opinia sądowo- [...] z [...] czerwca 2016 roku sporządzona w toku postępowania prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową S. w S. Celem wydania opinii było ustalenie stanu zdrowia prezesa zarządu w okresie objętym zarzutami w toczącej się przeciwko niemu sprawie karnej o przestępstwo skarbowe. Opiniujący stwierdzili w niej, że "(...) w krytycznym czasie podejrzany M.S. z powodu [...] miał zniesioną zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem" (por. opinia k. 5-10 akt postępowania sadowego).

Natomiast w opinii prywatnej sporządzonej na zlecenie prezesa zarządu skarżącej przez biegłego sądowego, zostało wskazane, że opiniujący zgadza się z wnioskami z powyższej opinii, zwracając uwagę, że opisany przez nich stan dotyczy okresu luty 2011 do przełomu 2016/2017 roku.

Zdaniem sądu, wbrew stanowisku organu w okolicznościach niniejszej spawy zostały wykazane okoliczności warunkujące przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postawienie o umorzeniu postepowania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r., w sprawie sygn. akt II GSK 2857/17, aby przywrócić termin strona powinna wskazać takie okoliczności, których wystąpienie było niezależne od jej woli i uniemożliwiało jej dopełnienie czynności. Ponadto powinna wskazać okoliczności świadczące o podjęciu działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu.

Bez wątpienia okoliczności podniesione we wniosku były niezależne od woli prezesa zarządu skarżącej i uniemożliwiały dokonanie czynności, a ich specyfika uniemożliwiła podjęcie jakichkolwiek działań ukierunkowanych na dochowanie terminu.

Końcowo należy wskazać, że w okolicznościach niniejszej sprawy nie ma najmniejszych nawet podstaw, aby traktować stan zdrowia prezesa zarządu wyłącznie w kategoriach "złej kondycji psychicznej". Takie twierdzenie znalazło się zarówno w zaskarżonym postanowieniu, jak i w odpowiedzi na skargę. Zdaniem sądu, jest ono co najmniej niestosowne, zwłaszcza, że na etapie wniesienia odpowiedzi na skargę, organ miał pełną wiedzę o stanie zdrowia prezesa zarządu skarżącej, wynikającą z opinii załączonych do skargi. Od organu, jako organu administracji państwowej należało oczekiwać też większej ostrożności w ocenie stanu zdrowia już na etapie wydania postanowienia.

W świetle powyższego, zdaniem sądu, przy wydaniu zaskarżonego postanowienia organ w sposób dowolny ocenił uprawomocnienie okoliczności świadczących o braku winy po stronie skarżące, naruszając tym samym 58 § 1 kpa w zw. z art. 18 ustawy egzekucyjnej, a także m. in. zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.

W konsekwencji, zaskarżone postanowienie jako wydane z naruszeniem art. 58 § 1, art. 7, art. 8 kpa w zw. z art. 18 ustawy egzekucyjnej, zostało uchylone na postawie art. 145 § 1 okt 1) lit. c) ppsa, o czym sąd orzekł w punkcie 1) sentencji wyroku.

O kosztach orzeczono w punkcie 2) sentencji wyroku, na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 ppsa, a kwota zasądzona z tego tytułu na rzecz skarżącej, stanowi uiszczony przez nią wpis sądowy.

Orzeczenia powołane w niniejszym uzasadnieniu są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.