Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1038/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Służba Bezpieczeństwa
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wiśniewska, Sędziowie NSA Zdzisław Kostka (spr.), Małgorzata Stahl, Protokolant Justyna Nawrocka, po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 522/05 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uposażenia oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 czerwca 2005 r. oddalił skargę J. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...]. Z przedstawionego w uzasadnieniu wyroku stanu sprawy wynika, że skarżący J. K. decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] został z dniem [...] zwolniony ze stanowiska Szefa Wydziału Szkolenia Bojowego i Specjalistycznego Oddziału Szkolenia Sztabu JW [...], zaszeregowanego do stopnia etatowego podpułkownika z grupą uposażenia U-12, i przeniesiony do dyspozycji Szefa JW [...]. Następnie decyzją tego samego organu z dnia [...] skarżący został wyznaczony na stanowisko starszego oficera Wydziału Planowania i Analiz Ochronnych w Oddziale I Sztabu JW [...], zaszeregowanego do stopnia etatowego podpułkownika z grupą uposażenia U-13. Skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] na skutek czego Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] utrzymywał w mocy swą poprzednią decyzję, stwierdzając w uzasadnieniu, że "ewentualne zachowanie grupy uposażenia może nastąpić w trybie indywidualnego wystąpienia żołnierza zawodowego na podstawie określonych przepisów".

W dniu 19 kwietnia 2000 r. skarżący skierował do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosek o ustalenie grupy uposażenia U-12 i wypłatę uposażenia według tej grupy za okres od [...] do dnia zapłaty z ustawowymi odsetkami za okres zwłoki. Następnie wniósł skargę na bezczynność tego organu. Rozpoznając skargę na bezczynność Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 września 2001 r. w sprawie II SAB 7/01 skargę oddalił wskazując, iż organem właściwym w tej sprawie jest dyrektor departamentu właściwy w sprawach kadr.

W dniu 19 września 2001 r. skarżący wystąpił do Dyrektora Biura Kadr, Szkolenia i Rozwoju Zawodowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z wnioskiem o ustalenie grupy uposażenia U-12 i wypłatę uposażenia według tej grupy za okres od [...] do dnia wypłaty, wraz z ustawowymi odsetkami za okres zwłoki. W uzasadnieniu wniosku podniósł m.in., iż wbrew przepisom ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, został wyznaczony na stanowisko o niższej grupie uposażenia. Obniżone uposażenie pobiera od [...] i fakt ten pozostaje w sprzeczności z art. 13 ustawy o uposażeniu żołnierzy, który stanowi, że żołnierz zawodowy wyznaczony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia zachowuje stawkę dotychczasową. Ponadto zdaniem skarżącego, spełniał on przesłanki, o których mowa w przepisach wykonawczych do tej ustawy, które stanowią, że w związku z wprowadzeniem nowego etatu lub zmian do etatu jednostki wojskowej, organ uprawniony może zachować wyższą grupę uposażenia, jeżeli nie jest ona wyższa od grupy uposażenia otrzymywanej przez bezpośredniego przełożonego.

Decyzją z dnia [...] Dyrektor Biura Kadr, Szkolenia i Rozwoju Zawodowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił skarżącemu zachowania grupy uposażenia U-12. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...]. Rozpoznając skargę skarżącego Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 września 2002 r. w sprawie II SA 72/02 uchylił te decyzje i wskazał w uzasadnieniu, że wniosek z dnia 19 września 2001 r. dotyczy zachowania żołnierzowi wyznaczonemu na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia stawki dotychczasowej do czasu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego.

Rozpatrując ponownie wniosek skarżącego z dnia 19 września 2001 r. organ administracji ustalił na podstawie zaświadczenia otrzymanego z Biura Ochrony Rządu, że skarżącemu zachowano dotychczasową stawkę uposażenia w macierzystej jednostce wojskowej. W związku z tym Dyrektor Biura Kadr, Szkolenia i Rozwoju Zawodowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] odmówił zachowania skarżącemu stawki dotychczasowej. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 marca 2004 r. w sprawie II SA 1425/03 uchylił obie te decyzje uznając, że organ administracji publicznej ograniczył się wyłącznie do rozstrzygnięcia żądania skarżącego w zakresie stawki uposażenia, pomijając rozstrzygnięcie w zakresie wyrównania uposażenia za okres od [...] do dnia wypłaty.

Ponownie rozpatrując sprawę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] stwierdził, że skarżącemu w okresie od dnia wyznaczenia na stanowisko służbowe starszego oficera Wydziału Planowania i Analiz Ochronnych w Oddziale I Sztabu JW [...] do dnia 31 grudnia 1998 r., zachowano, na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1974r. o uposażeniu żołnierzy, dotychczasową stawkę uposażenia według grupy uposażenia należnej na poprzednio zajmowanym stanowisku służbowym zaliczonym do grupy uposażenia U-12, odmówił zachowania skarżącemu wyższej stawki uposażenia w okresie od dnia [...] do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej i odmówił wypłaty uposażenia według grupy uposażenia U-12 za okres od października 1998 r. do dnia wypłaty wraz z ustawowymi odsetkami za okres zwłoki.

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...].

Wyjaśniając podstawę prawną Sąd pierwszej instancji stwierdził, że stanowiska służbowe żołnierzy zawodowych są zaliczane do odpowiednich grup uposażenia w zależności od rangi stanowiska, zakresu wykonywanych zadań służbowych, ponoszonej odpowiedzialności i wymaganych kwalifikacji. Stanowisko służbowe żołnierza zawodowego może być zaliczone wyłącznie do jednej grupy uposażenia. Zaliczenie to następuje decyzją wprowadzającą i decyzjami modyfikującymi etat jednostki organizacyjnej. Powyższe rozwiązanie prawne powoduje, że grupa uposażenia przyporządkowana jest do stanowiska służbowego, a organ wojskowy wyznaczający żołnierza zawodowego na stanowisko służbowe nie ma możliwości ustalenia innej grupy uposażenia niż przewidziana dla tego stanowiska w etacie.

Dalej Sąd stwierdził, że skarżący decyzją z dnia [...] wyznaczony został na stanowisko służbowe zaszeregowane do tego samego stopnia etatowego, jaki posiadało stanowisko służbowe, z którego poprzednio przeniesiony został do dyspozycji organu wojskowego i z tego względu, biorąc pod uwagę art. 36 ust. 7 pkt 1 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, przyjął, że skarżący został wyznaczony na równorzędne stanowisko służbowe. Zdaniem Sądu wyznaczenie żołnierza zawodowego na równorzędne stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia nie wymaga wyrażenia zgody żołnierza zawodowego. W takiej sytuacji organ wojskowy ma obowiązek (wynikający z art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy) zachowania dotychczasowej stawki uposażenia do momentu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego. Rozwiązanie takie powoduje, że żołnierz wyznaczony na stanowisko zaszeregowane do niższej grupy uposażenia otrzymuje stawkę (kwotę) uposażenia, jaka ostatnio przysługiwała mu na poprzednim stanowisku służbowym zaszeregowanym do wyższej grupy uposażenia do czasu, gdy uzyska wyższą stawkę (kwotę) uposażenia na zajmowanym stanowisku zaszeregowanym do niższej grupy uposażenia.

Nawiązując do tego Sąd stwierdził, że organ administracji publicznej prawidłowo ustalił, że w chwili wyznaczenia stawka uposażenia należnego dla stanowiska służbowego zaszeregowanego do grupy uposażenia U-13 wynosiła 1.415 zł. Realizując obowiązek wynikający z art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy Szef JW [...] zachował skarżącemu dotychczasową (należną na poprzednim stanowisku służbowym z grupą uposażenia U-12) stawkę uposażenia według stanowiska służbowego w kwocie 1.575 zł. Sąd wskazał, że zgodnie z pismem Szefa BOR z dnia [...], tak zachowaną stawkę uposażenia skarżący otrzymywał do dnia 31 grudnia 1998 r. Dalej Sąd wyjaśnił, że na podstawie zarządzenia nr 11/MON z dnia 29 marca 1999 r. w sprawie stawek uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego żołnierzy zawodowych z dniem 1 stycznia 1999 r. zostały wprowadzone nowe stawki uposażenia dla poszczególnych grup uposażenia. Na jego podstawie od dnia 1 stycznia 1999 r. stawka uposażenia przypisana do grupy uposażenia U-13 wynosiła 1.575 zł. Biorąc pod uwagę, że była ona identyczną stawką uposażenia według stanowiska służbowego, jak zachowana stawka należna na poprzednim stanowisku służbowym przyporządkowanym do grupy uposażenia U-12 organ ocenił, że dalsze zachowywanie stawki dotychczasowej, które w swej istocie ma ochronić żołnierza zawodowego przed otrzymywaniem niższej stawki uposażenia, w związku z podjętą w jego sprawie decyzją personalną, jest niecelowe ponieważ spełniło już ono swoją rolę ochronną. Sąd ocenił też, że rozpoznając wniosek skarżącego z dnia 19 kwietnia 2000 r. w części dotyczącej wypłaty uposażenia wojskowej określającego datę utraty uprawnień do wypłaty uposażenia według grupy U-12 za okres od października 1998 r. do dnia wypłaty wraz z ustawowymi odsetkami za okres zwłoki, organ administracji prawidłowo ustalił, że jest on pozbawiony podstaw, bowiem nie nastąpiła żadna niedopłata uposażenia, która wiązałaby się z koniecznością wyrównania uposażenia wraz z odsetkami.

W skardze kasacyjnej skarżący zarzucił dokonanie nieprawidłowej oceny zastosowania przepisów prawa materialnego przez organ oraz naruszenie przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi, poprzez wadliwą kontrolę legalności zaskarżonej decyzji, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia. W szczególności zarzucił naruszenie art. 36 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy przez jego niezastosowanie, art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy, przez jego zastosowanie w sytuacji, gdy skarżący nie objął nowego stanowiska służbowego, § 14 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy przez jego zastosowanie do oceny zdarzenia prawnego, które nastąpiło przed jego wejściem w życie, art. 7 ust. 2 ustawy o uposażeniu żołnierzy w związku z § 5 pkt 2 zarządzenia nr 10/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 marca 1993 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy oraz w związku z § 59 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996 r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych przez ich pominięcie przy rozstrzyganiu sprawy, art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez naruszenie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 2004 r. w sprawie II SA 1425/03, art. 134 § 1 w związku z art. 3 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych przez nieskontrolowanie całości zawisłej przed nim sprawy w przedmiocie zmiany uposażenia według stanowiska służbowego, a także wyjście poza jej granice przez kontrolę decyzji personalnej o wyznaczeniu na stanowisko służbowe, co doprowadziło do podzielenia przez Sąd nieprawidłowych ustaleń organu, co do stanu faktycznego sprawy, art. 106 § 5 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 233 § 1 k.p.c. przez nieprzeprowadzenie dowodu uzupełniającego na okoliczność wydania rozkazu dowódcy jednostki wojskowej określającego datę utraty uprawnień do wypłaty uposażenia według grupy U -12 i daty nabycia (utraty) uprawnień do zachowania stawki dotychczasowej do czasu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego, wyjście poza osnowę decyzji personalnej w zakresie daty objęcia stanowiska służbowego, art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez wadliwe wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, nie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skargi, błędne przedstawienie stanu sprawy, art. 74 ust. 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz art. 78 Konstytucji RP przez wadliwą ocenę naruszenia właściwości rzeczowej i instancyjnej oraz pozbawienie skarżącego prawa do odwołania, art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez jego niezastosowanie, art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez jego zastosowanie.

Uzasadniając skargę kasacyjną wywiedziono, że Sąd błędnie ocenił jako prawidłowe zastosowanie przez organ przepisów art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy i § 14 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r., a nie dostrzegł pominięcia art. 36 ustawy o uposażeniu, który ma zdaniem skarżącego rozstrzygające znaczenie w sprawie. Wskazano, że na podstawie tego ostatniego przepisu żołnierz w okresie pozostawania bez przydziału służbowego (w tym w dyspozycji) zachowuje prawo do pobieranego ostatnio uposażenia i innych należności pieniężnych, z uwzględnieniem powstałych w tym zakresie zmian mających wpływ na wysokość uposażenia. Z tego przepisu wynikał - zdaniem autora skargi kasacyjnej - fakt prawotwórczy, gdyż skarżący pozostawał w dyspozycji organu wojskowego od marca 1998 r. i uposażenie skarżącego podlegało ochronie określonej w tym przepisie, który zapewniał nie tylko zachowanie grupy, lecz całej struktury uposażenia, w tym również prawo do podwyżek uposażenia według grupy dotychczasowej (tym w wypadku U-12, a nie według grupy U-13). Zdaniem skarżącego zmiana struktury tego uposażenia była możliwa tylko w warunkach określonych w art. 7 ust. 2 ustawy o uposażeniu żołnierzy w związku z § 5 pkt 2 zarządzenia nr 10/MON i § 59 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy poprzez wydanie rozkazu dziennego dowódcy jednostki wojskowej, stwierdzającego dzień objęcia nowego stanowiska służbowego. Skarżący podniósł, że taki rozkaz nie został wydany, gdyż skarżący nie wyraził zgody na wyznaczenie na stanowisko służbowe i nie objął stanowiska służbowego zaszeregowanego do grupy U-13. Nie zaistniała więc - jego zdaniem - przesłanka zmiany uposażenia według stanowiska służbowego. Jak wywodził, tylko rozkaz uposażeniowy mógł wywołać bezpośrednie skutki prawne w zakresie zmiany podstaw prawnych wypłaty uposażenia. Do czasu wydania tego rozkazu winien otrzymywać uposażenie według dotychczasowej struktury i nie istnieją inne podstawy do zmiany uposażenia według grupy.

Skarżący twierdził też, że nietrafne są wywody Sądu, że organ wojskowy wyznaczający żołnierza na stanowisko służbowe nie ma możliwości ustalenia innej grupy uposażenia niż przewidziana dla tego stanowiska w etacie. Taki wyjątek, jego zdaniem, wynika właśnie z art. 36 ustawy o uposażeniu. Skarżący zakwestionował przy tym stanowisko Sądu, że przy wyznaczeniu na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy organ wojskowy jest zobligowany do zastosowania art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy. Tego ostatniego przepisu nie należy - zdaniem skarżącego - stosować w oderwaniu od przepisów normujących okoliczności uzasadniające zmianę wysokości uposażenia. Ustalanie składników uposażenia żołnierza zawodowego następuje wyłącznie na podstawie decyzji uposażeniowych. Skoro taki rozkaz w odniesieniu do skarżącego nie został wydany, gdyż nie wyraził on zgody na wyznaczenie na stanowisko służbowe o grupie uposażenia U-13 i nie objął stanowiska służbowego (został ponownie przeniesiony do dyspozycji organu wojskowego), to Sąd wadliwie podzielił stanowisko organu, że od [...] do [...] skarżący otrzymywał uposażenie na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy. Reasumując skarżący twierdził, że warunkiem zastosowania przepisu art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy i cofnięcia prawa nabytego na podstawie art. 36 tej ustawy, jest wydanie decyzji uposażeniowej, o której mowa art. 7 ust. 2 tej ustawy i § 5 zarządzenia nr 10/MON.

Nadto w ocenie skarżącego Sąd wadliwie przytoczył ocenę prawną i całkowicie pominął wskazania co dalszego postępowania wyrażone z wyroku z dnia 23 marca 2004 r. Jego zdaniem z pominiętych wskazań wynikało, że konieczne będzie zebranie i rozważenie całego materiału dowodowego w sprawie i poinformowanie skarżącego o fakcie prawotwórczym.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywiedziono też, że Sąd niezasadnie przedmiotem postępowania sądowego uczynił wyłącznie zaskarżoną decyzję, w oderwaniu od samej sprawy. Zdaniem skarżącego niezwiązanie granicami skargi zobowiązuje Sąd z urzędu do ustalenia wszelkich naruszeń prawa, a także wszelkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze. Ponadto, jak wskazano, Sąd nie wyprowadził prawidłowych wniosków z materialnego stosunku administracyjnoprawnego, to jest pozostawania skarżącego w dyspozycji od [...], z czym wiązało się prawo do wypłaty uposażenia według grupy U-12.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano też, że w postępowaniu będącym przedmiotem oceny Sądu nie było już wątpliwości, że uposażenie do końca 1998 wypłacono skarżącemu według grupy U-12. Sporna była podstawa prawna tej wypłaty. Natomiast od [...] do [...] wypłacane było uposażenie według grupy U-13. Zdaniem skarżącego Sąd nie zbadał, czy zaistniała przesłanka zmiany uposażenia według stanowiska służbowego i wadliwie uznał, że prawotwórcze znaczenie miała decyzja z dnia [...] o wyznaczeniu na stanowisko z grupą uposażenia U-13. Zdaniem skarżącego oznacza to wyjście poza osnowę tej decyzji, a także wykroczenie poza granice rozstrzyganej sprawy w przedmiocie niedopłaty uposażenia. Zdaniem skarżącego Sąd, dokonując tej nieuprawnionej kontroli, podzielił wadliwe stanowisko organu, że wyznaczenie żołnierza na równorzędne stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy, nie wymaga jego zgody. W ocenie skarżącego stanowisko to jest sprzeczne z art. 20 a ust. 1 ustaw z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Skarżący był wyznaczany na stanowisko służbowe poza resortem obrony narodowej i uzyskanie jego zgody było konieczne.

W końcu skarżący twierdził, że błędem Sądu jest oddalenie skargi, pomimo że istniały podstawy obligujące do stwierdzenia nieważności w sytuacji, gdy decyzja wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości rzeczowej i instancyjnej. Zdaniem skarżącego Sąd błędnie uznał, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji mógł wydać decyzję w przedmiocie uposażenia żołnierza i w dodatku w pierwszej instancji. Podniósł, że ustawa z dnia 11 września 2003 r, która weszła w życie 1 lipca 2004 r, a więc przed wydaniem zaskarżonej decyzji, nie stanowi, że organem właściwym w sprawach wypłaty uposażenia żołnierzom jest Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji (czy też Minister Obrony Narodowej). Zdaniem skarżącego ta kwestia jest jednoznacznie unormowana w art, 74 ust. 1 i art. 8 ust. 1 tej ustawy, które stanowią, że wypłaty uposażenia dokonuje jednostka wojskowa lub jednostka cywilna, na której zaopatrzeniu finansowym żołnierz pozostaje. Zatem, skoro skarżący nie pozostaje na zaopatrzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, to oznacza, że organ ten wkroczył w kompetencje dowódcy jednostki wojskowej zobowiązanej do wypłaty uposażenia.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie.

Rozpoznając skargę kasacyjna Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zarzut naruszenia art. 36 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. nr 5 z 1992 r., poz. 18 ze zm.) nie jest zasady. Przepis ten stanowi, że w okresie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych albo pozostawania bez przydziału służbowego żołnierz zachowuje prawo do pobieranego ostatnio uposażenia i innych należności pieniężnych, z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian mających wpływ na wysokość uposażenia zasadniczego lub na prawo do dodatków i innych należności pieniężnych. Zdaniem skarżącego miał on do jego sytuacji zastosowanie, gdyż skarżący pozostawał bez przydziału służbowego (w dyspozycji). To założenie jest błędne, gdyż skarżący od chwili otrzymania decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 września 1998 r. o wyznaczeniu na stanowisko starszego oficera Wydziału Planowania i Analiz Ochronnych w Oddziale I Sztabu JW [...] nie pozostawał bez przydziału służbowego. Skarżący wprawdzie twierdzi, że pozostawał bez przydziału także mimo wydania tej decyzji, gdyż nie wyraził zgody na wyznaczenie na nowe stanowisko służbowe i nie objął tego stanowiska służbowego, jednakże w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyznaczenie na stanowisko służbowe nie było uzależnione od zgody skarżącego. Obowiązująca wówczas ustawa z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. nr 10 z 1997 r., poz. 55 ze zm.) przewidywała jedynie trzy przypadki, w których wyznaczenie na stanowisko służbowe żołnierza zawodowego w służbie stałej uzależnione było od jego zgody, mianowicie wyznaczenie żołnierza do pełnienia służby na odpowiednim stanowisku służbowym w jednostce organizacyjnej poza resortem obrony narodowej (art. 20a ust. 1 tej ustawy), wyznaczenie żołnierza do pełnienia w czasie pokoju służby poza granicami Państwa (art. 20a ust. 2 tej ustawy) i wyznaczenie żołnierza na niższe stanowisko służbowe jeżeli wojskowa komisja lekarska orzekła jego niezdolność do pełnienia służby w określonych jednostkach wojskowych albo na zajmowanym stanowisku służbowym, gdy zlikwidowano zajmowane przez niego stanowisko służbowe, gdy upłynął termin określony w decyzji o wyznaczeniu na stanowisko służbowe (art. 36 ust. 4 pkt 2 tej ustawy). Jednocześnie ustawa ta nie stanowiła wyraźnie, aby wyznaczenie żołnierza na inne równorzędne stanowisko służbowe wymagało jego zgody. W tej sytuacji nie sposób ogólnego wymogu uzyskania zgody na wyznaczenie na równorzędne stanowisko służbowe oprzeć na treści art. 78 ust. 2 pkt tej ustawy, który stanowi, że dokonanie wypowiedzenia stosunku służbowego przez właściwy organ wojskowy może nastąpić, jeżeli żołnierz zawodowy w czasie zajmowania tego samego stanowiska służbowego (przebywania w tym samym okresie w rezerwie kadrowej albo dyspozycji) dwukrotnie odmówił przyjęcia równorzędnego lub wyższego stanowiska służbowego. W ocenie Sądu nie bez przyczyny w przepisu tym mowa jest o odmowie przyjęcia stanowiska służbowego, a nie o odmowie wyznaczenia na stanowisko służbowe. Regulacja, w której wyznaczenie na równorzędne stanowisko służbowe żołnierza zawodowego w służbie stałej nie jest uzależnione od jego zgody jest zrozumiała ze względu na charakter służby wojskowej. Wystarczy zauważyć, że skoro ustawodawca ograniczył prawo do sądu m.in. w sprawach dotyczących wyznaczenia na stanowisko służbowe (art. 107 ust. 1a pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowej), co Trybunał Konstytucyjny uznał za zgodne z Konstytucję z uwagi na potrzebę pełnej dyspozycyjności i poświęcenia żołnierzy zawodowych (wyrok z dnia 9 czerwca 1998 r. w sprawie K 28/97, OTK nr 4 z 1998 r., poz. 50), to pozbawione racjonalnych przesłanek byłoby dopuszczenie zakwestionowania wyznaczenia na stanowisko służbowe przez samego żołnierza, mocą jego oświadczenia woli.

W konkretnym przypadku skarżącego warunek uzyskania jego zgody na wyznaczenie na stanowisko służbowe nie wynikał, wbrew temu, co twierdzi się w skardze kasacyjnej, z art. 20a ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Skarżący pełnił służbę wojskową w Biurze Ochrony Rządu, a więc jednostce podległej Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, zaś obowiązująca wówczas ustawa o powszechnym obowiązku brony Rzeczypospolitej Polskiej przewidywała możliwość podporządkowania niektórych jednostek Sił Zbrojnych temu Ministrowi, (art. 13 ust. 2 i art. 248 ust. 1 tej ustawy). Skarżący nie pełnił zatem służby poza resortem obrony w rozumieniu art. 20a ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

W tych okolicznościach Sąd pierwszej instancji trafnie ocenił zastosowanie przez organy administracji art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy, który stanowi, że żołnierz zawodowy wyznaczony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia zachowuje stawkę dotychczasową do czasu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego. Skarżący nie kwestionował, że po wyznaczeniu go na stanowisko służbowe decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] otrzymywał stawkę uposażenia w wysokości 1.575 zł, czyli stawkę właściwą dla grupy zaszeregowania U-12, mimo że stawka dla grupy zaszeregowania U-13, właściwej na nowym stanowisku służbowym, wynosiła 1.415 zł. Skarżący nie kwestionował też, że od 1 stycznia 1999 r. stawka dla grupy uposażenia U-13 została zwiększona i wynosiła od tego czasu 1.575 zł, co skarżący również otrzymywał. W tych okolicznościach spełniono wymogi powołanego art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy, gdyż skarżący wyznaczony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia zachował stawkę dotychczasową do czasu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego.

Podkreślić w tym miejscu należy, że właśnie art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy był właściwy do oceny prawnej sytuacji skarżącego, który został wyznaczony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia. Dla oceny zastosowania tego przepisu nie miało, jak wskazano, znaczenia twierdzenie skarżącego, iż nie objął on wyznaczonego mu stanowiska. W konsekwencji nie mają znaczenia zarzuty skargi kasacyjnej, które są inną wersją tej tezy, w tym zarzut naruszenia art. 7 ust. 2 ustawy o uposażeniu żołnierzy w zw. z § 5 pkt 2 zarządzenia nr 10/MON Ministra Obrony Narodowej i § 59 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 19 grudnia 1996 r. w sprawie służby wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. nr 7 z 1997 r., poz. 38 ze zm.), czyli zarzuty oparte na twierdzeniu, że nie wydano wobec skarżącego decyzji uposażeniowej, co spowodowało, że nie zaszła okoliczność uzasadniająca zmianę wysokości uposażenia. Dodatkowo można zauważyć, że wywody skarżącego w tym zakresie oparte są na nieporozumieniu. Otóż powołany art. 7 ust. 2 stanowił, że zmiana wysokości uposażenia następuje z dniem powstania okoliczności uzasadniających tę zmianę, zaś w sprawie skarżącego nie miała miejsca zmiana wysokości uposażenia, gdyż na skutek zastosowania art. 13 ust. 1 zachował on dotychczasową stawkę uposażenia.

Na konieczność stosowania w sprawie skarżącego art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 września 2002 r. w sprawie II SA 72/02. Wyraźnie w uzasadnieniu tego wyroku stwierdzono, że wniosek skarżącego wyznaczonego na stanowisko dotyczył jego roszczenia z art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy. Ocena ta, zgodnie z art. 100 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm.), wiązała organy administracji publicznej i wojewódzki sąd administracyjny podczas orzekania po 1 stycznia 2004 r. Jeżeli zaś chodzi o zarzut zawarty w skardze kasacyjnej, dotyczący naruszenia art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) przez niezastosowanie się do oceny prawnej wyrażonej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 marca 2004 r. w sprawie II SA 1425/03, to jest on niezasadny, gdyż w uzasadnieniu tego wyroku wskazano na istotę żądania skarżącego, które polegało na domaganiu się wyrównania obniżonego (według jego twierdzeń) uposażenia za okres od października 1998 r. do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Tak określone żądanie skarżącego zostało rozpoznane, skoro zaskarżoną decyzją utrzymano decyzję, w której jednym z rozstrzygnięć była odmowa wypłaty uposażenia według grupy uposażenia U-12, a więc wyższej niż przysługiwała skarżącemu na stanowisku wyznaczonym decyzją z dnia [...] za okres od października 1998 r. do dnia wypłaty. Fakt, że żądanie skarżącego w istocie dotyczyło wypłaty uposażenia, którego w jego ocenie mu niewypłacone wynika także wprost z pism skarżącego. Najdobitniej skarżący istotę żądania określił w piśmie z dnia 8 kwietnia 2003 r., w którym pisze "Dla nikogo rozsądnego nie budziło wątpliwości, że dochodzę niedopłaconej części uposażenia wypłaconego w kwocie obniżonej za cały okres, a nie zaś za prawidłowo zapłacony okres pierwszych trzech miesięcy" oraz w piśmie z dnia 4 października 2004 r., w którym pisze, że wnosi o "wyrównanie obniżonego uposażenia wypłacanego za okres od [...] do [...]" Jeżeli taka była istota żądania skarżącego to zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące nierozpoznania całości sprawy są niezasadne. Sąd pierwszej instancji ocenił bowiem jako prawidłowe ustalenia organów administracji publicznej, że nie nastąpiła niedopłata uposażenia. To ustalenie jest zaś prawidłowe, gdyż skarżący otrzymywał, po wyznaczeniu go na nowe stanowisko służbowe, uposażenie zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o uposażeniu żołnierzy.

Nie są zatem zasadne także zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania przed sądem administracyjnym i zarzut naruszenia § 14 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 15 czerwca 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o uposażeniu żołnierzy.

Jeżeli chodzi o zarzut związany z naruszeniem przepisów o właściwości, to wskazać należy, że powołany przez skarżącego w skardze kasacyjnej art. 74 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. nr 179, poz. 1750 ze zm.) nie określa organów administracji publicznej właściwych do wydania decyzji w sprawie uposażenia. Przepis ten wskazuje organy właściwe do wypłaty uposażenia. Właściwość organów w sprawach uposażenia określa art. 104 tej ustawy. Jednakże przy określeniu właściwości organu w niniejszej sprawie należy mieć na uwadze, że jednostka wojskowa, w której skarżący pełnił służbę została na mocy art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 16 marca 2001 r. o Biurze Ochrony Rządu (Dz.U. nr 163 z 2004 r., poz. 1712 ze zm.) zlikwidowana nie później niż 31 grudnia 2001 r. Jednocześnie żołnierze zawodowi pełniący w dniu wejścia w życie tej ustawy (30 marca 2001 r.) służbę w JW [...] stali się z mocy prawa funkcjonariuszami Biura Ochrony Rządu. Skarżący zaś zawodową służbę wojskową zakończył w dniu 1 stycznia 2001 r. Z tych powodów ani dotychczasowy dowódca skarżącego, ani dowódca Biura Ochrony Rządu nie mógł być organem właściwym w sprawie jego uposażenia. W konsekwencji przyjąć należy, że właściwym pozostawał dotychczasowy organ, czyli Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Z tych wszystkich względów Sąd uznał, że skarga kasacyjna skarżącego nie ma usprawiedliwionych podstaw i na mocy art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił ją.