Postanowienie NSA, sygn. akt II OSK 1599/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-08-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy: article: art. 61 par. 3 i 4 w zw. z art. 193
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A. O. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej A. O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1687/15 w sprawie ze skargi A. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.


UZASADNIENIE

A. O. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] marca 2015 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy Izabelin z dnia [...] marca 2008 r. nr [...], którą ustalono skarżącej opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości nr [...] o pow. 2500 m2 położonej w obrębie [...] - na skutek jej zbycia - w wysokości 48.076,80 zł.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1687/15 uchylił zaskarżoną decyzję w części obejmującej utrzymanie w mocy punktu 2 decyzji nr [...] Wójta Gminy Izabelin z dnia [...] marca 2008 r. (pkt 1), uchylił punkt 2 decyzji nr [...] Wójta Gminy Izabelin z dnia [...] marca 2008 r. (pkt 2) oraz zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz A. O. kwotę 1.939 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z dnia 5 lutego 2016 r. sygn. akt IV SA/Wa 1687/15 Sąd uzupełnił wyrok z dnia 9 grudnia 2015 r. w ten sposób, że: po punkcie 2 sentencji wyroku dodał punkt 3 w brzmieniu: "3. oddala skargę w pozostałym zakresie" (pkt 1) oraz dotychczasowy punkt 3 sentencji wyroku oznaczył jako punkt 4 sentencji wyroku (pkt 2).

W treści skargi kasacyjnej od powyższego wyroku A. O. zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek podała, że kwota wynikająca z decyzji ustalającej jest dla niej kwotą niebagatelną, a jej egzekucja uniemożliwiłaby jej egzystencję i utrzymanie małoletnich dzieci. Tym samym jej wykonalność wiązałaby się po jej stronie z wyrządzeniem znacznej szkody majątkowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

Jak stanowi art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718; dalej: p.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest zatem wykazanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Jak trafnie wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl) chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu.

Należy podkreślić, że ciężar dowodu w zakresie wykazania wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Powinno wskazywać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do wnioskodawcy wystąpienie jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. – znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków (por. postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2013 r., sygn. akt I GSK 376/13; CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Samo powołanie się na konsekwencje w sferze finansowej nie uprawnia jeszcze do oceny, że wykonanie kwestionowanej decyzji skutkować może wyrządzeniem stronie znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Dla spełnienia przesłanki warunkującej wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu konieczne jest wykazanie, że uszczuplenie majątkowe będzie "znaczne" dla strony skarżącej. Sąd nie może domniemywać, że wykonanie określonego w zaskarżonej decyzji lub postanowieniu obowiązku wiąże się z zainwestowaniem kwoty, która będzie dla strony znacząca w kontekście jej ogólnej sytuacji majątkowej (por. postanowienie NSA z dnia 1 sierpnia 2012 r., sygn. akt II OZ 664/12; CBOSA: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

A. O. uzasadnienie rozpoznawanego wniosku ograniczyła do lakonicznego sformułowania, że wysokość ustalonej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości jest dla niej kwota niebagatelną, której uiszczenie zagrozi jej egzystencji oraz utrzymaniu jej i małoletnich dzieci. W konkluzji skarżąca kasacyjnie stwierdziła, że wykonanie zaskarżonej decyzji będzie wiązało się z wyrządzeniem skarżącej znacznej szkody majątkowej.

Biorąc pod uwagę powyższą argumentację należy stwierdzić, że skarżąca kasacyjnie nie uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków, a tym samym, że zachodzi konieczność zastosowania żądanej przez nią ochrony tymczasowej. Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze, że skarżąca kasacyjnie nie przedstawiła żadnych informacji dotyczących jej sytuacji majątkowej, zaś kwestie podnoszone w uzasadnieniu rozpoznawanego obecnie wniosku nie zostały poparte żadnymi dokumentami źródłowymi. Należy zauważyć, że chociaż w art. 61 § 3 p.p.s.a. mowa jest jedynie o uprawdopodobnieniu okoliczności wymienionych w tym przepisie, nie oznacza to, że samo przekonanie strony skarżącej, iż wykonanie decyzji wywoła szczególnie niekorzystne konsekwencje, jest wystarczające do tego, aby wniosek został uwzględniony. Twierdzenia strony odnoszące się do tych przesłanek wstrzymania wykonania aktu powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jej sytuacji finansowej. W rozpoznawanej sprawie skarżąca kasacyjnie nie podała żadnych informacji dotyczących swojej sytuacji finansowej i osobistej, jak też nie przedstawiła stosownych dokumentów, na których oparła swoją argumentację. Przede wszystkim jednak skarżąca kasacyjnie w żaden sposób nie uprawdopodobniła, że ewentualna szkoda majątkowa związana z uiszczeniem nałożonej opłaty będzie znaczna w kontekście jej ogólnej sytuacji finansowej.

Dodatkowo pominąć nie można, że zaskarżoną decyzją ustalono A. O. opłatę w wysokości 48.076,80 zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości nr [...] o pow. 2500 m2 położonej w obrębie [...] spowodowanej zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i zbyciem tej nieruchomości. Materialnoprawną postawę wydanego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2015 r., poz. 199). Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że umową sprzedaży zawartą aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 2004 r. A. O. przeniosła prawo własności nieruchomości na rzecz J. P. i M. P. za cenę 220.000 zł, z czego kwotę 20.000 zł skarżąca otrzymała od kupujących już wcześniej, pozostała zaś kwota 200.000 zł miała być płatna w dniu zawarcia umowy sprzedaży nieruchomości, tj. [...] grudnia 2004 r. Wobec spełnienia przesłanek określonych w art. 36 ust. 4 i art. 37 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym skarżąca kasacyjnie od momentu zawiadomienia jej o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości (pismem z dnia 28 kwietnia 2006 r. doręczonym w trybie art. 44 § 4 k.p.a.), a już co najmniej od otrzymania zawiadomienia z dnia 12 maja 2006 r. o terminie przeprowadzenia oględzin nieruchomości (doręczonym 15 maja 2006 r.) powinna liczyć się z ewentualną koniecznością uiszczenia takiej opłaty i we własnym zakresie zabezpieczyć środki finansowe na ten cel (np. z kwoty uzyskanej ze sprzedaży przedmiotowej nieruchomości).

Dodatkowo pominąć nie można, że w niniejszej sprawie chodzi o świadczenie pieniężne, które z natury rzeczy jest odwracalne. Wobec tego należy stwierdzić, że okoliczności podnoszone (bardzo ogólnie) we wniosku nie wskazują w żaden sposób na możliwość wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji.

Na koniec wskazać trzeba, że rozpoznawany obecnie wniosek jest kolejnym wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji złożonym przez A. O. w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 lipca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1687/15 odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego kolejny wniosek w tym przedmiocie zawarty w treści skargi kasacyjnej nie zawiera żadnego argumentu, który by wskazywał na wystąpienie przesłanki wymienionej w art. 61 § 4 p.p.s.a., wedle którego sąd może zmienić postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, jeżeli nastąpiła zmiana okoliczności sprawy. Z uzasadnienia rozpoznawanego obecnie wniosku nie wynika, by po wydaniu postanowienia z dnia 6 lipca 2015 r. nastąpiła zmiana okoliczności sprawy uzasadniająca odmienne orzeczenie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, tym bardziej, że przyczyną odmowy udzielenia skarżącej przez Sąd pierwszej instancji ochrony tymczasowej był brak uzasadnienia wniosku, a tym samym niewykazanie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.

Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 i 4 w zw. z art. 193 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.