Postanowienie NSA, sygn. akt III FZ 364/22
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-07-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 220 § 1
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Dnia 21 lipca 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 21 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. Ł. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 grudnia 2021 r., sygn. akt III SA/Wa 973/21 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi W. Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 25 stycznia 2021 r., nr [...] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

1. Postanowieniem z 28.12.2021 r. o sygn. III SA/Wa 973/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę W. Ł. (dalej: skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 25.01.2021 r., nr [...], wydane w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 220 § 3 oraz art. 58 § 3 w związku ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.).

2. Przebieg postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie.

2.1. Skarżący pismem z 26.05.2021 r. został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł. W wezwaniu pouczono, że nieuiszczenie wpisu w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania spowoduje odrzucenie skargi. Skarżący pismem z 21.06.2021 r. złożył zażalenie na powyższe zarządzenie, wnosząc o jego uchylenie lub zmianę. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 27.07.2021 r. o sygn. III FZ 519/21 oddalił ww. zażalenie.

Na podstawie zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z 17.11.2021 r. skarżący został wezwany pismem z 17.11.2021 r. do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z 24.05.2021 r., wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi - w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem jej odrzucenia. Powyższe wezwanie zostało przesłane na adres korespondencyjny skarżącego wskazany w skardze.

Adnotacja dokonana przez doręczyciela na kopercie oraz zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki wskazuje, że z uwagi na nieobecność adresata 22.11.2021 r., przesyłkę pozostawiono w placówce pocztowej, umieszczając zawiadomienie o powyższym w oddawczej skrzynce pocztowej. Przesyłkę awizowano powtórnie 30.11.2021 r. Z uwagi na to, że skarżący przesyłki nie odebrał, zwrócono ją do WSA w Warszawie 7.12.2021 r. Do 27.12.2021 r. skarżący nie uiścił wymaganego wpisu.

2.2. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucając skargę przywołał art. 73 § 1 oraz art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. i wyjaśnił, że w niniejszej sprawie przesyłka zawierająca zarządzenie o wezwaniu do wykonania prawomocnego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi była awizowana dwukrotnie. Dalej wskazał, że w sytuacji, gdy skarżący przesyłki nie odebrał, należało ją uznać za doręczoną z ostatnim dniem czternastodniowego terminu, liczonego od daty pierwszego zawiadomienia o pozostawieniu pisma w urzędzie pocztowym, tj. z dniem 6.12.2021 r. W związku z tym siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu rozpoczął bieg 7.12.2021 r. i upłynął z dniem 13.12.2021 r. (poniedziałek), zgodnie z zasadami obliczania terminów przewidzianymi w art. 83 § 1 i § 2 p.p.s.a.

Sąd pierwszej instancji zauważył, że skoro w dokumentach urzędowych Sądu do dnia 27.12.2021 r. nie odnotowano wpłaty wpisu, należało uznać, że skarżący nie uiścił go w wyznaczonym terminie. Skarga nie została zatem opłacona i podlegała odrzuceniu.

3. Stanowisko skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

3.1. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, zaskarżając je w całości, domagając się jego uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że WSA w Warszawie błędnie uznał, że prawidłowo zawiadomiono skarżącego o możliwości odbioru pisma w placówce pocztowej. Wskazał także, że w sprawach III SA/Wa 1354/18 i III SA/Wa 1355/18 został zwolniony od wszelkich kosztów sądowych bez wskazania, że dotyczy to tylko tych spraw.

4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

4.1. Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma (w tym przypadku zażalenia), od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (w tym przypadku wpis). W razie nieopłacenia skargi wzywa się wnoszącego, aby uiścił należny wpis, a niewykonanie tego wezwania w terminie skutkuje odrzuceniem zażalenia na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie skarżącemu odmówiono przyznania prawa pomocy (postanowienie starszego referendarza sądowego WSA w Warszawie z 30.03.2022 r., III SPP/Wa 79/22 oraz utrzymujące je w mocy postanowienie WSA w Warszawie z 11.05.2022 r.). W związku z powyższym, prawidłowo wezwano go do wykonania prawomocnego zarządzenia z 24.05.2021 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, z pouczeniem o terminie jego wykonania oraz rygorem nieuiszczenia wpisu. W terminie ustawowym siedmiu dni skarżący nie uiścił wymaganego wpisu. Skoro wpis od skargi nie został uiszczony w terminie, o jakim mowa w wezwaniu, skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., co prawidłowo uczynił WSA w Warszawie.

4.2. Odnosząc się do argumentów skarżącego, że nie został on poinformowany o możliwości odbioru przesyłki z uwagi na błędy popełnione przez doręczycieli pocztowych, tj. brakiem sporządzenia i składania awizacji do właściwej skrzynki pocztowej, należy uznać, że są one bezzasadne. Skarżący do zażalenia załączył kserokopie zawiadomień Poczty Polskiej S.A. o możliwości odbioru przesyłki poleconej zaadresowanej do skarżącego, jak również do innych podmiotów. Głównie są to dokumenty sporządzone w 2022 r. (i jeden dokument z 26.10.2020 r.), podczas gdy do skarżącego zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi zostało sporządzone 17.11.2021 r. i tego samego dnia zostało wyekspediowane.

4.3. Nie zasługują na uwzględnienie również argumenty skarżącego sformułowane w oparciu o art. 241 p.p.s.a., jakoby prawo pomocy przyznane mu w innych sprawach przed WSA w Warszawie, tj. o sygn. akt III SA/Wa 1354/18 oraz III SA/Wa 1355/18 (które prawomocnie się zakończyły), dotyczyło również postępowania w analizowanej sprawie. Przepis ten stanowi, że zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w przepisie prawa lub w postanowieniu sądu administracyjnego bez określenia zakresu tego zwolnienia – oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych, jak i ponoszenia wydatków. Zgodnie natomiast z art. 243 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy może być przyznany stronie przed wszczęciem postępowania bądź w jego toku. Przepis ten gwarantuje, że strona, która nie ma środków wystarczających na zainicjowanie postępowania sądowego, będzie mogła skorzystać z ochrony prawa do sądu, jaką daje instytucja prawa pomocy.

Przyznanie prawa pomocy w określonej sprawie dotyczy natomiast tylko tej sprawy, a nie - jak tego oczekuje skarżący - każdej sprawy, która będzie toczyła się z jego udziałem przed sądem administracyjnym. Powołany przez skarżącego przepis nie pozwala na objęcie skutkami postanowienia przyznającego prawo pomocy innych postępowań sądowych, niż to, w którym zostało wydane, lecz gwarantuje - w razie wątpliwości - że prawo pomocy będzie dotyczyło wszelkich opłat i wydatków w danym postępowaniu.

Podkreślić przy tym należy, że w postanowieniach, na które powołuje się skarżący, wskazano wyraźnie zakres zwolnienia. Jak wynika z postanowienia w sprawie o sygn. III SA/Wa 1355/18, referendarz po rozpoznaniu wniosku skarżącego "o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi W. Ł. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 27/2/2018 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2015 r. postanawia zwolnić skarżącego od wpisu od skargi". Podobnie sprecyzowano zakres przyznanego prawa pomocy w drugiej ze spraw, tj. III SA/Wa 1354/18. Treść postanowień, na które skarżący się powołuje, jednoznacznie wskazuje, że zwolnienie dotyczyło tych konkretnych spraw.

W rozpoznawanej sprawie skarżącemu odmówiono natomiast przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Wskazuje na to wyraźnie postanowienie starszego referendarza sądowego WSA w Warszawie z 30.03.2022 r., III SPP/Wa 79/22 oraz utrzymujące je w mocy postanowienie WSA w Warszawie z 11.05.2022 r.

4.4. Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., jak w sentencji postanowienia.