Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 805/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-11-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Hasła tematyczne: Inspekcja weterynaryjna
Skarżony organ: Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2010 nr 112 poz 744
law: Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej - tekst jednolity
article: art. 1 pkt 3 lit. a), art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2, art. 42 ust. 6 i 7, art. 44 ust. 1, art. 57 ust. 1 pkt 1 i ust. 7
journal: Dz.U. 2014 poz 1539
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt - tekst jedn.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 30 listopada 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant Asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2017 roku sprawy ze skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazów i zakazów z zakresu nadzoru weterynaryjnego dotyczących fermy drobiu oddala skargę. LS


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r., nr [...],[...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2017r., poz. 1257), powoływanej dalej jako "k.p.a.", ust. 3.2., ust. 3.1.3., ust. 3.1.4. w związku z ust. 3.2 załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 grudnia 2016r. w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach niosek gatunku kura (Gallus gallus) na 2017r. (Dz.U. z 2016r., poz. 2235) – powoływanego dalej jako: "Program" – oraz art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia ustawy z dnia 11 marca 2004r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (tekst jednolity Dz.U. z 2014r., poz. 1539 ze zm.), zwanej dalej "u.o.z.z." – utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w B. z dnia [...] r., nr [...], którą w pkt I nakazano J. S. prowadzącemu działalność rolniczą pod firmą Gospodarstwo A J. S. w D., właścicielowi kurnika [...] zlokalizowanego w miejscowości T. , gmina D., [...]:

1. niezwłoczny ubój wszystkich sztuk drobiu ze stada zakażonego kur niosek w wieku 97 tygodni, utrzymywanego w chowie klatkowym w kurniku nr [...];

2. unieszkodliwienie zwłok wszystkich sztuk drobiu padłego, ze stada kur niosek, utrzymywanego w kurniku nr [...], zgodnie z przepisami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r., określającego przepisy sanitarne, dotyczące produktów ubocznych, pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylającego rozporządzenie (WE) nr [...] (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego) (DZ. Urz. UE L 300 z 14.11.2009. str. 1) oraz środkami wykonawczymi przyjętymi zgodnie z art. 40 tego rozporządzenia;

3. zniszczenie jaj pochodzących z zakażonego stada, utrzymywanego w kurniku nr TK3, zgodnie z przepisami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r., określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylającego rozporządzenie (WE) nr [...] oraz środkami wykonawczymi przyjętymi zgodnie z art. 40 tego rozporządzenia lub poddanie jaj obróbce cieplnej gwarantującej zabicie wszystkich pałeczek Salmonella;

4. zniszczenie lub zagospodarowanie odchodów ze stada kur niosek utrzymywanego w kurniku nr [...], które mogły ulec skażeniu, w sposób, który wyklucza zanieczyszczenie pałeczkami Salmonella, zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r. określającym przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego nie przeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylającym rozporządzenie (WE) nr [...] oraz środkami wykonawczymi przyjętymi zgodnie z art. 40 ww. rozporządzenia;

5. zniszczenie lub poddanie odkażaniu innych przedmiotów znajdujących się w kurniku nr [...], które mogły ulec skażeniu oczyszczanie i odkażanie kurnika, w którym był przetrzymywany drób ze stada zakażonego w odniesieniu do celu wspólnotowego, otoczenia kurnika, środków transportu oraz pozostałych przedmiotów, które mogły ulec skażeniu, pod nadzorem PLW, oraz udostępnienie tego obiektu do pobrania próbek w celu stwierdzenia skuteczności wykonanego oczyszczania i odkażania, po wykonaniu czynności, o których mowa w pkt 1-5 powyżej,

6. izolację drobiu znajdującego się w kurnikach o numerach:[...], [...] oraz [...], w których utrzymywane są stada kur niosek.

W pkt II zakazał J. S.:

1. wprowadzania drobiu do gospodarstwa oraz wyprowadzania z gospodarstwa, z wyjątkiem drobiu ze stada zakażonego lub podejrzanego o zakażenie, który na wniosek hodowcy, może być przemieszczony do rzeźni;

2. wywożenia jaj zniesionych przez kury nioski utrzymywane w kurniku nr [...] z wyłączeniem przemieszczania bezpośrednio do zakładu wytwarzającego lub przetwarzającego produkty jajeczne, o których mowa w przepisach o wymaganiach weterynaryjnych dla produktów pochodzenia zwierzęcego.

Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 44 ust. 2 u.o.z.z., natomiast biorąc pod uwagę treść art. 10 § 2 k.p.a. ze względu na niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia ludzkiego, jakie stanowi salmonelloza drobiu, Powiatowy Lekarz Weterynarii w B. odstąpił od zasady zapewnienia czynnego udziału stronie w każdym stadium postępowania.

Organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy, z którego wynikało, że w dniu 11 maja 2017 roku w gospodarstwach K. S. oraz J. S. w miejscowości T., gmina D., utrzymujących kury nioski towarowe (produkcja jaj konsumpcyjnych) przeprowadzono kontrolę interwencyjną w związku z przekazanym PLW w dniu 8 maja 2017 roku przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Ł. pismem w sprawie "nieprawidłowości w obiektach A". W przedmiotowym piśmie anonimowa osoba poinformowała, iż kury nioski w kurnikach w T., w podmiocie A, chorują na salmonellozę. Kontrolę przeprowadzono w obecności L. S. oraz pracowników Grupy Producentów A. W trakcie kontroli w kurnikach [...], [...] (należących do K. S., [...]), [...], [...] (należących do strony,[...]) pobrano próby wody przeznaczonej do pojenia kur w kierunku wykrywania obecności substancji przeciwbakteryjnych, paszy w kierunku wykrywania pałeczek Salmonella, jaj w kierunku obecności substancji przeciwbakteryjnych oraz kału w kierunku wykrywania pałeczek Salmonella. Próbki przekazano do badań do Zakładu Higieny Weterynaryjnej w Ł. przy Wojewódzkim Inspektoracie Weterynarii w Ł. - laboratorium urzędowego, akredytowanego, o którym mowa w art. 25 ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. o Inspekcji Weterynaryjnej (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 1077 ze zm.).

Wyniki badań przeprowadzonych w Zakładzie Higieny Weterynaryjnej w Ł. wskazują na brak obecności pałeczek Salmonella spp. w badanych próbkach paszy pochodzących z kurników [...], [...], [...], [...], brak pozostałości antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym w wodzie pobranej z kurników[...], [...], [...], [...], a także brak pozostałości antybiotyków lub innych substancji o działaniu przeciwbakteryjnym w jajach pobranych z kurników [...],[...],[...],[...].

Wynik badania z dnia 16 maja 2017 roku (sprawozdanie z badań [...]) przeprowadzonego przez Zakład Higieny Weterynaryjnej w Ł. na próbce kału z kurnika [...] J. S. wskazuje natomiast na obecność Salmonella Enteritidis w badanej próbie. Jednocześnie w próbkach kału pobranych z kurników [...],[...],[...] nie stwierdzono obecności drobnoustrojów Salmonella.

Z uwagi na dodatni wynik badania laboratoryjnego, wskazujący na zakażenie stada kur znajdującego się w kurniku [...] pałeczkami Salmonella enteritidis w dniu 18 maja 2017r. PLW przeprowadził dochodzenie epizootyczne, udokumentowane protokołem z dochodzenia epizootycznego i badania zwierząt znak:[...]. W toku tego dochodzenia ustalono, że: wszystkie 4 kurniki objęte są programem DDD, przeglądy karmników deratyzacyjnych rozlokowanych wokół kurników [...],[...],[...],[...] dokonywane są raz w miesiącu, kurniki posiadają zabezpieczenia deratyzacyjne, zabezpieczone są przed dostępem szkodników i zwierząt dziko żyjących, a w trakcie kontroli dnia 11 maja 2017r. nie stwierdzono obecności szkodników, ptaków oraz innych zwierząt dziko żyjących w kontrolowanych kurnikach, obiekty są dobrze zabezpieczone przed dostępem osób nieupoważnionych.

Ponadto PLW ustalił, że kurnik [...] J. S. został zasiedlony dnia 6 listopada 2015 roku kurami w wieku 18 tygodni w ilości 95.200 sztuk pochodzącymi z odchowalni L. , [...] D.,[...]. W ww. odchowalni - kurnik 1 oraz kurnik 2 kury były zaszczepione na salmonellozę odpowiednio w 48 i 113-114 dniu życia (kurnik 1) oraz w 49 i 113-114 dniu życia (kurnik 2) szczepionką Salmonella Duo oraz Hipratifus AV2. W tejże odchowalni wykonano w 16 tygodniu życia kur badanie kału na obecność Salmonella - wynik był ujemny.

Badania właścicielskie kur znajdujących się w kurniku [...] przeprowadzone w 26, 41, 56, 71 i 86 tygodniu życia drobiu nie wykazały obecności Salmonella w ich kale.

W toku dochodzenia epizootycznego PLW zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w celu wydania decyzji zgodnie z rozporządzeniem.

Decyzja PLW nr [...] z dnia [...] r. została doręczona stronie w dniu 19 maja 2017r.

Następnie organ II instancji wyjaśnił, że w odwołaniu od ww. decyzji organu I instancji J. S. zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego, niezebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, nieprzeprowadzenie ponownego badania kału pochodzącego od kur z kurnika [...] w ramach dochodzenia epizootycznego, odmowę przeprowadzenia dodatkowego badania próbek kału z kurnika [...] przez Laboratorium w Zakładzie Mikrobiologii Państwowego Instytutu Weterynaryjnego - Państwowego Instytutu Badawczego w P. w sytuacji, gdy wszystkie pozostałe wyniki badań przeprowadzonych przez ZHW, wyniki badań z kontrprób oraz przebieg dochodzenia epizootycznego wskazują na brak obecności Salmonelli w stadzie kur zasiedlających kurnik [...];

2. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 80 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie pozwala przyjąć obecność Salmonella w stadzie kur zasiedlających kurnik [...], podczas gdy wszelkie inne dowody (w tym wykonane przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w B. badania wody, paszy i jaj) i okoliczności sprawy - poza wątpliwym i kwestionowanym przez stronę wynikiem z badań [...] - świadczą o braku zakażenia stada kur z kurnika [...] Salmonellozą;

3. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 8 w zw. z art. 78 § 1 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i odmowę przeprowadzenia dodatkowego badania próbek kału z kurnika [...] przez Laboratorium w Zakładzie Mikrobiologii Państwowego Instytutu Weterynaryjnego - Państwowego Instytutu Badawczego w P. w sytuacji, gdy wszystkie pozostałe wyniki badań przeprowadzonych przez ZHW, wyniki badań z kontrprób oraz przebieg dochodzenia epizootycznego wskazują na brak obecności Salmonelli w stadzie kur zasiedlających kurnik [...], poddając jednocześnie w wątpliwość wiarygodność jedynego wyniku badania pomiotu, na którym oparł się PLW wydając skarżoną decyzję;

4. naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i nienależyte uzasadnienie decyzji nr 225 z dnia 19 maja 2017r., a to nieodniesienie się do zastrzeżeń zgłoszonych w protokole z przebiegu dochodzenia epizootycznego numer [...], nie wskazanie przyczyn, z powodu których innym dowodom, między innymi w postaci pozostałych badań, które dały wynik negatywny, odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej, okoliczności, iż przedmiotowe stado było szczepione, pomimo iż prowadziły one do wniosku, że stado kur zasiedlających kurnik [...] nie jest zakażone Salmonellozą;

5. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. ust. 3.2. Programu, poprzez zastosowanie tego przepisu w sytuacji, gdy sprawozdanie z badań będące podstawą zastosowania nakazu uboju nie wskazuje, że wyizolowane szczepy Salmonella nie są pochodzenia szczepionkowego, a nadto nakazanie podjęcia działań określonych w ust. 3.1.4. Programu (zgodnie z ust. 3.2. pkt 2 Programu), a nie podjęcie działań opisanych w ust. 3.1.2. pkt 3 i 4 Programu (zgodnie z ust. 3.2. pkt 1 in fine Programu);

6. naruszenie prawa materialnego, tj. ust. 3.1.2. pkt 3 i 4 Programu, poprzez nie pobranie w toku postępowania epizootycznego próbek do badań laboratoryjnych we wszystkich pozostałych stadach, a także nie pobranie próbek paszy w celu ustalenia źródła rzekomego zakażenia stada kur zasiedlającego kurnik [...] serotypami Salmonella;

7. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. ust. 3.1.4. Programu, poprzez zastosowanie nakazu niezwłocznego uboju wszystkich sztuk drobiu ze stada zasiedlającego kurnik [...] w sytuacji, gdy dodatni wynik badań laboratoryjnych w próbkach kału pobranych z kurnika [...] nie został uzyskany w ramach dochodzenia epizootycznego, a w badaniach przed jego wszczęciem, a nadto w sytuacji, gdy sprawozdanie z badań będące podstawą zastosowania nakazu uboju nie wskazuje, że wyizolowane szczepy Salmonella nie są pochodzenia szczepionkowego;

8. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 44 ust. 1 u.o.z.z. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nakazanie niezwłocznego uboju wszystkich sztuk drobiu z rzekomo zakażonego stada zasiedlającego kurnik [...] w sytuacji, gdy szereg dowodów i okoliczności faktycznych sprawy wskazujących na brak obecności Salmonella w kurniku [...] uzasadniał zastosowanie mniej surowych środków zaradczych wymienionych w art. 44 ust. 1 powołanej ustawy - do czasu wyjaśnienia w drodze badania przeprowadzonego przez Laboratorium w Zakładzie Mikrobiologii Państwowego Instytutu Weterynaryjnego – Państwowego Instytutu Badawczego w P. wątpliwości związanych z jedynym pozytywnym wynikiem badania kału.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

[...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii odwołał się do treści art. 41 ust. 1, art. 57 ust. 1 pkt 4 i ust. 7 u.o.z.z. oraz ust. 2.1 lit. e) załącznika do Rozporządzenia Komisji (UE) Nr 517/2011 z dnia 25 maja 2011r. w sprawie wykonania rozporządzenia (WE) nr 2160/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do unijnego celu ograniczenia częstości występowania niektórych serotypów salmonelli w stadach kur niosek gatunku Gallus gallus oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr [...] i rozporządzenie Komisji (UE) nr [...] (dalej rozporządzenie[...]) w związku z pkt. 3.1.4 Programu, a następnie stwierdził, że organ I instancji na podstawie przekazanego przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego zawiadomienia o możliwych nieprawidłowościach na fermie drobiu prowadzonej przez stronę w zakresie zwalczania salmonelli u hodowanych kur uznał za konieczne przeprowadzenie stosownej kontroli mającej na celu sprawdzenie bądź wykluczenie prawdziwości powziętych informacji. Stosowna kontrola odbyła się w dniu 11 maja 2017r. i została udokumentowana protokołem kontroli nr [...]. W toku tejże kontroli PLW pobrał z kurnika [...] trzy próby urzędowe po 150 g, oznakowane [...], które zostały zapakowane w bezpieczną kopertę o nr [...]. W tym dniu pobrana z kurnika [...] została także kontrpróba oznakowana [...], którą zapakowano w kopertę bezpieczną o nr [...] i pozostawiono stronie. Do próbek dołączone zostało "pismo przewodnie dołączane do próbek przesyłanych do badań laboratoryjnych w ramach badań urzędowych przeprowadzanych zgodnie z krajowymi programami zwalczania niektórych serotypów salmonella w stadach drobiu" (numer sprawy [...]) sporządzone według wzoru określonego w załączniku nr 6 do Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 stycznia 2008r. w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji związanej ze zwalczaniem chorób zakaźnych zwierząt (Dz.U. z 2008r., nr 17, poz. 107) jak wymaga pkt 1.7 akapit 7 Programu. Z zapisów w protokole kontroli nr 10011301/01/2017 oraz pisma przewodniego wskazanego w zdaniu poprzednim wynika, że obecni w toku kontroli i próbkobrania przedstawiciele strony nie wnosili uwag, co do sposobu wykonywania czynności przez PLW.

Odnośnie zarzutu skarżącego iż na okoliczność pobrania próbek kału nie sporządzono odrębnego protokołu tak jak to miało miejsce w przypadku próbek paszy, wody i jaj organ II instancji wyjaśnił, że funkcję takiego protokołu pełni pismo przewodnie dołączone do próbek i sporządzone według wzoru określonego w załączniku nr 6 do Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 stycznia 2008r. w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji związanej ze zwalczaniem chorób zakaźnych zwierząt. Zdaniem organu odwoławczego, w żaden sposób nie można zgodzić się z twierdzeniem, że PLW dokonał błędnego oznaczenia próbek pobranych z kurnika [...]. To że próbki kału pobrane z kurnika [...] mają na końcu numeru próbki oznaczenie "2016", a te pobrane z kurnika [...]"2017" wynika z systemu wewnętrznego oznakowania w Powiatowym Inspektoracie Weterynarii w B. stad kur niosek będących pod nadzorem PLW. Stada należące do J. S. mają nadane następujące identyfikatory stada/kurnika: stado kur niosek z kurnika [...] posiada identyfikator [...], a stado kur niosek z kurnika [...] posiada identyfikator [...]. Oznacza to że próby otrzymały numer odpowiadający identyfikatorowi nadanemu przez PLW w związku z identyfikacją poszczególnych stad/kurników przez niego nadzorowanych.

Organ odwoławczy podkreślił również, że identyfikatory stad J. S., zostały umieszczone w punkcie 2 lit. c) pism przewodnich dołączonych do próbek przesłanych do badań laboratoryjnych. Ponadto w sprawozdaniu z badań ZHW-Ł [...] wskazano, że dotyczy ono próbki kału kur niosek towarowych [...] (co czyni niezasadnym zastrzeżenie złożone do protokołu z dochodzenia epizootycznego i badań zwierząt [...] z dnia [...] r. przez L. S.). Nieuprawnione jest również twierdzenie, że oznaczenie próbek kału pobranych w kurniku [...] "pozostaje zatem w sprzeczności (...) z oznaczeniem protokołu kontroli (...)". Numeracje te są od siebie niezależne. Numer protokołu kontroli zawiera weterynaryjny numer identyfikacyjny kontrolowanego podmiotu, numer kontroli oraz rok jej przeprowadzenia.

W związku z powyższym organ II instancji stwierdził, że próbki kału pobrane w dniu 11 maja 2017r. w kurniku [...] były oznakowane prawidłowo, w sposób wykluczający pomyłkę w laboratorium. Próbki pobrane zostały przez właściwy organ w sposób zgodny z prawem. Zabezpieczone próbki dostarczone zostały we właściwy sposób, z zachowaniem wymaganego czasookresu do Zakładu Higieny Weterynaryjnej w Ł. będącego zatwierdzonym przez Głównego Lekarza Weterynarii laboratorium, gdzie przebadane zostały akredytowaną metodyką badawczą, na którą laboratorium ma wyznaczenie.

W kwestii zarzutu strony jakoby sprawozdanie z badań z dnia 16 maja 2017r., znak:[...], zawierało braki formalne organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z ust. 1.7 akapit 11 Programu z przeprowadzonych badań laboratoryjnych sporządza się sprawozdanie. W sprawozdaniu należy umieścić informacje o stadzie (numer lub oznaczenie stada oraz weterynaryjny numer identyfikacyjny zakładu drobiu), rodzaju badanego materiału oraz o wyniku badania laboratoryjnego każdej z badanych próbek. Oznacza to że numer protokołu dokumentujący pobranie poddanych badaniu prób, numer bezpiecznej koperty nie są elementami sprawozdania wymaganym prawem tym samym nie można stawiać zarzutu, iż przedmiotowe sprawozdanie jest obarczone wadami formalnymi i na tej podstawie podważać jego wiarygodność. Na marginesie wskazano, że sprawozdanie z badań nr [...] sporządzone przez A Laboratorium Weterynaryjne dr. P. K., które to sprawozdanie strona przyjmuje jedynie za prawdziwe i wiarygodne także nie zawiera w swej treści numeru protokołu.

Odnośnie zarzutu braku w sprawozdaniu z badań z dnia 16 maja 2017r., znak:[...], wskazania czy "wyizolowane szczepy Salmonella nie są pochodzenia szczepionkowego" organ II instancji wskazał, że szczepienia kur przeciw Salmonellozie nie wykluczają w 100% zachorowania, pozwalają jedynie je ograniczyć. Jak wynika z akt sprawy kury z kurnika [...] były szczepione na odchowalni szczepionkami Salmonella Duo oraz Hipratifus AV2. Zgodnie z ulotką informacyjną do szczepionki Salmonella Duo okres "odporności zaszczepionych nią kurcząt wynosi 52 tygodnie przeciwko wirulentnej S. Enteritidis oraz 46 tygodni przeciwko wirulentnej S. Typhimurium od czasu ostatniego szczepienia w przypadku stosowania zgodnie z zalecanym schematem szczepień". Zgodnie z protokołem z dochodzenia epizootycznego i badania zwierząt z dnia 18 maja 2017r., znak:[...], kury z kurnika TK3 zostały zaszczepione po raz ostatni w 113-114 dniu życia (w 4 tygodniu życia), co oznacza że skuteczność szczepionki trwała do 56 tygodnia ich życia (szczep S. Enteritidis wykryty w stadzie) podczas gdy badanie urzędowe, które dało wynik zostało przeprowadzone w 96 tygodniu życia. Ponadto zgodnie z ulotką producenta ww. szczepionki "zaszczepione kurczęta mogą wydalać szczep szczepionkowy S. Enteritidis przez okres do 21 dni, a szczep szczepionkowy S. Typhimurium przez okres do 35 dni po zaszczepieniu". Z kolei szczepionka Hipratifus AV2 (zgodnie z ulotką informacyjną) jest przeznaczona dla "niosek jaj konsumpcyjnych oraz niosek stad reprodukcyjnych. Szczepione ptaki rozwijają czynną odporność po 21 dniach po wakcynacji, która jest podtrzymywana do 60 tygodni w wyniku szczepienia przypominającego". Oznacza, to że odporność kur zasiedlających kurnik [...] w związku z podaniem tej szczepionki wygasła najpóźniej w 64 tygodniu ich życia.

Zdaniem organu odwoławczego z powyższego wynika, że w badanym kale nie mogły być obecne szczepy szczepionkowe. W świetle powyższych ustaleń bez znaczenia dla sprawy pozostaje kwestia niezrozumienia przez reprezentującą stronę w toku kontroli w dniu 11 maja 2017r. L. S. pytania inspektorów weterynaryjnych dotyczącego szczepienie kur z kurnika nr [...] przeciwko salmonelli. Skoro jednak pytanie było dla L. S. niezrozumiałe, czy też nieprecyzyjne mogła poprosić osobę pytającą o jego doprecyzowanie czy też wyjaśnienie. Zgodnie z ust. 3.2 Programu w przypadku uzyskania dodatniego wyniku badań laboratoryjnych w kierunku serotypów Salmonella objętych programem (innych niż szczepy szczepionkowe) w próbkach pobranych zgodnie z pkt 2.1 lit. a-c i e załącznika do rozporządzenia nr [...], w stadzie niosek gatunku kura (Gallus gallus), powiatowy lekarz weterynarii: podejmuje działania opisane w ust. 3.1.2 pkt 1 Programu (przeprowadza dochodzenie epizootyczne) oraz w pkt 3 i 4 Programu (pobiera próbki do badań laboratoryjnych we wszystkich pozostałych stadach niosek gatunku kura w gospodarstwie i przeprowadza badania laboratoryjne w celu ustalenia źródła zakażenia stada serotypami Salmonella objętymi programem paszy oraz wody z ujęć własnych gospodarstwa) nakazuje, w drodze decyzji administracyjnej, podjęcie działań określonych w ust. 3.1.4. tj. a) niezwłoczny ubój wszystkich sztuk drobiu ze stada zakażonego lub b) zabicie wszystkich sztuk drobiu ze stada zakażonego, c) zabicie wszystkich sztuk drobiu wykazującego objawy kliniczne, d) unieszkodliwienie zwłok wszystkich sztuk drobiu padłego i zabitego zgodnie z przepisami rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr [...] z dnia [...] r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi i uchylającego rozporządzenie (WE) nr [...] (dalej rozporządzenie[...]) oraz przyjętymi środkami wykonawczymi przyjętymi zgodnie z art. 40 tego rozporządzenia, e) zniszczenie jaj, zgodnie z przepisami rozporządzenia [...], oraz przyjętymi środkami wykonawczymi zgodnie z art. 40 tego rozporządzenia lub poddanie jaj obróbce cieplnej, gwarantującej zabicie wszystkich pałeczek Salmonella, f) zniszczenie pasz lub ich zagospodarowanie, przez zastosowanie środków kontroli gwarantujących pełną inaktywację pałeczek Salmonella w przypadku gdy uzyskano dodatni wynik badania laboratoryjnego próbek paszy w kierunku obecności serorypów Salmonella objętych programem, g) zniszczenie lub zagospodarowanie ściółki oraz odchodów, które mogły ulec skażeniu, w sposób, który wyklucza zanieczyszczenie pałeczkami Salmonella, zgodnie z rozporządzeniem [...] oraz przyjętymi środkami wykonawczymi, zgodnie z art. 40 tego rozporządzenia, h) zniszczenie lub poddanie odkażaniu innych przedmiotów, które mogły ulec skażeniu, i) oczyszczenie i odkażenie kurników, w których był przetrzymywany drób ze stada zakażonego w odniesieniu do celu wspólnotowego, otoczenia kurników, środków transportu oraz pozostałych przedmiotów, które mogły ulec skażeniu, pod nadzorem powiatowego lekarza weterynarii, po wykonaniu czynności, o których mowa w lit. a-h, j) podjęcie przez hodowcę działań, mających na celu poprawę warunków zoohigienicznych oraz bezpieczeństwa epizootycznego w gospodarstwie, określonych w ust. 2.1 Programu oraz zakazuje wprowadzania drobiu do gospodarstwa oraz wyprowadzania z gospodarstwa, z wyjątkiem drobiu ze stada podejrzanego o zakażenie, który na wniosek hodowcy może zostać przemieszczony do rzeźni. Wybór konkretnych nakazów jest dobierany przez powiatowego lekarza weterynarii ad casum.

W świetle powyższych przepisów organ II instancji wskazał, że PLW po otrzymaniu sprawozdania z badań z dnia 16 maja 2017r. o numerze ZHW [...], wskazującego na wykrycie Salmonella Enteritidis we wszystkich trzech próbkach kału pobranych w kurniku [...] przeprowadził dochodzenie epizootyczne, udokumentowane protokołem dochodzenia epizootycznego i badań zwierząt [...] z dnia [...] r. Celem badania epizootycznego jest ustalenie źródeł zakażenia zwierząt chorobą zakaźną, a skarżący błędnie przypisuje mu walor dowodu potwierdzającego brak salmonelli w stadzie kur z kurnika [...]. W chwili przystąpienia do tego dochodzenia, tj. w dniu 18 maja 2017r. obecność salmonelli w kurniku [...] była potwierdzona sprawozdaniem z badań urzędowych z dnia [...] r. o numerze [...].

Odnośnie zarzutu skarżącego, że PLW w toku postępowania epizootycznego PLW nie pobrał próbek paszy organ odwoławczy wskazał, że próbki paszy pobrane zostały podczas kontroli w dniu 11 maja 2017 roku i dotyczyły tej partii paszy, która mogła mieć wpływ na wynik badania kału (jako spożyta przez drób). Wynik ujemny badania paszy świadczy o tym, że pasza podawana kurom nie mogła być źródłem zakażenia drobiu pałeczkami Salmonella. Tym samym zbędnym było ponowne pobieranie próbek tej samej paszy skoro już było wiadomo, że to nie pasza jest źródłem zakażenia stada z kurnika [...] salmonellą.

W przedmiocie zarzutu skarżącego oparcia decyzji nr [...] z dnia [...] r. na "wątpliwym i kwestionowanym przez stronę" sprawozdaniu badań [...] i twierdzeniu, że "wszelkie inne dowody i okoliczności sprawy (...) świadczą o braku zakażenia stada kur z kurnika [...] salmonellozą organ II instancji stwierdził, że w aktach sprawy oprócz sprawozdania badań o numerze [...] znajdują się także sprawozdania z badań przeprowadzonych na zlecenie strony w innych laboratoriach, z których wynika, że kury z kurnika [...] zakażone są pałeczkami salmonella enteritidis:

l. Sprawozdanie z badań [...] z dnia [...] r. z Zakładu Higieny Weterynaryjnej w W. stwierdzające obecność pałeczek Salmonella Enteritidis w próbce kału nr 1 (próbka zbiorcza 2 x 150g kału) pobranej od kur niosek towarowych, wiek 97 tyg, z kurnika [...], [...], należącego do J. S. w dniu 23 maja 2017r. Przedmiotowa próbka została pobrana przez S. Ł.;

II. Sprawozdanie z badań [...] z dnia [...] r. z Zakładu Higieny Weterynaryjnej w W. stwierdzające obecność pałeczek Salmonella Enteritidis w próbce kału nr 2 (próbka zbiorcza 2 x 150g odchodów) pobranej od kur niosek towarowych, wiek 97 tyg., z kurnika [...], [...], należącego do J. S. w dniu 23 maja 2017r. Przedmiotowa próbka została pobrana przez S. Ł.;

III. Sprawozdanie z badań [...] z dnia [....] r. z Zakładu Higieny Weterynaryjnej w W. stwierdzające obecność pałeczek Salmonella Enteritidis w próbce narządów wewnętrznych od 5 sztuk kur (próbka nr 1) pobranej od kur niosek towarowych, wiek 97 tyg. , próbka nr 2 - jelita ślepe oraz węzły chłonne od 5 sztuk kur - kury nioski towarowe, wiek 97 tyg. Chów klatkowy, [....], pobranej z kurnika należącego do J. S. w dniu 23 maja 2017 roku. Przedmiotowe próbki zostały pobrane przez G. W.;

IV. Sprawozdanie z badań nr [...] dotyczy próbki nr [...] z PIW-PIB w P. z dnia [...] r. stwierdzające obecność Salmonella Enteritidis w dwóch próbkach kału (bateria nr 6 [...] - kał - próbka zbiorcza z 2 próbek oraz bateria nr 2 TK3 - kał) pobranych w Gospodarstwie A J. S., obiekt T., gmina D.

Tym samym organ II instancji stwierdził, że stanowisko strony jakoby wszelkie inne dowody wskazywały na brak obecności pałeczek Salmonella w stadzie kur zasiedlających kurnik [...] nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Wskazane w punktach 1-4 powyżej sprawozdania z badań przeprowadzonych na zlecenie strony wpłynęły do Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w B. w dniu 31 maja 2017r. i zostały włączone do akt toczącego się postępowania. Wyniki tych badań znane są także stronie jako zlecającemu ich wykonanie.

Niezależnie jednak od powyższych stwierdzeń organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z ust. 3.2 Programu wystarczającym dla wydania przez PLW decyzji administracyjnych wskazanych w ust. 3.1.2 (m.in. decyzji nakazującej ubój zwierząt) jest uzyskanie dodatniego wyniku badań urzędowych. Program nie nakłada na PLW obowiązku powtarzania badań po otrzymaniu pozytywnego dla urzędowego próbkobrania wyniku badania, celem uzyskania wyniku negatywnego. Pozytywny wynik badania urzędowego przeprowadzonego przez Zakład Higieny Weterynaryjnej w Ł. pozwolił na zakończenie laboratoryjnego trybu badania stada w ramach krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach niosek gatunku kura. Z tych przyczyn bez znaczenia dla sprawy są wyniki badań właścicielskich dołączonych przez stronę do akt sprawy wraz z pismem z dnia 26 lipca 2017r.

Organ II instancji zauważył również, że poza badaniem urzędowym przeprowadzonym w ramach krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach niosek gatunku kura (Gallus gallus) które jest wystarczające do wydania decyzji na podstawie ust. 3.1.4 w związku z ust. 3.2 pkt 2 Programu, w niniejszej sprawie wykonano dodatkowe badania, które również potwierdziły zainfekowanie kurnika[...]. W tym świetle za niezasadne należy uznać twierdzenia strony dotyczące naruszania przez PLW zasad postępowania administracyjnego, tj. zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej (art. 8). Nie doszło także do naruszenia zasad postępowania dowodowego, o których mowa w art. 78 § 1 k.p.a., 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. Materiał dowodowy w niniejszej sprawie stanowi badanie pochodzące od specjalistycznego laboratorium weterynaryjnego, posiadającego wymaganą prawem akredytację do przeprowadzania badań tego rodzaju. Badania uzyskane przez skarżącego w późniejszym terminie (wpływ to PIW B. 31 maja 2017r.) potwierdziły wynik badania urzędowego. Ponadto dokument uzyskany w ramach przeprowadzonych badań urzędowych (sprawozdanie z badań[...]), ma stosownie do art. 76 k.p.a. walor dokumentu urzędowego. Pozytywny wynik badania urzędowego udokumentowany sprawozdaniem z badań z dnia [...] r., znak:[...], obligował PLW do wydania w drodze decyzji administracyjnej stosownych nakazów (ustęp 3.2 pkt 2 Programu) tym samym PLW prawidłowo postąpił wydając decyzję nr [...] z dnia [...] r., o czym mowa w ust. 3.1.4 pkt 1 lit. a w związku z ust. 3.2 pkt 2 Programu.

Według organu II instancji, nie jest słuszne twierdzenie skarżącego, że decyzja nakazująca ubój "wszystkich sztuk drobiu na podstawie przepisu ust. 3.1.4. załącznika możliwa jest wyłącznie wtedy, gdy dodatni wynik badań laboratoryjnych w kierunku typów Salmonella został uzyskany w ramach dochodzenia epizootycznego". Próbki do badań laboratoryjnych w stadzie niosek w toku postępowania epizootycznego (próbki urzędowe) powiatowy lekarz weterynarii pobiera, gdy dochodzenie to jest konsekwencją uzyskania dodatniego wyniku badań laboratoryjnych próbek pobranych z inicjatywy hodowcy (ust. 3.1.2 pkt 1 i pkt 2 Programu). Ma to na celu przeprowadzenie badań urzędowych. W omawianym stanie faktycznym taka sytuacja nie miała miejsca, bowiem nie było dodatniego wyniku badań laboratoryjnych próbek pobranych z inicjatywy hodowcy. PLW pobrał próbki urzędowe z własnej inicjatywy, uznając to za stosowne (zgodnie z pkt 2.1 lit e rozporządzenia[...]). Sytuacji tej dotyczy przepis ust. 3.1.4 Programu, ale zastosowany w związku z ust. 3.2 Programu. Czytając łącznie te dwa przepisy jasno wynika, że odesłanie, o którym mowa w ust. 3.2 pkt 2 Programu do zastosowania ust. 3.1.4 Programu dotyczy jedynie katalogu nakazów i zakazów, które może i musi podjąć powiatowy lekarz weterynarii w przypadku uzyskania dodatniego wyniku badań laboratoryjnych w kierunku serotypów Salmonella objętych programem (...) pobranych zgodnie z pkt 2.1 lit e załącznika do rozporządzenia [...].

Oceniając kwestię przywołania przez PLW w uzasadnieniu decyzji nr [...] z dnia [...] roku załącznika do rozporządzenia nr [...], zamiast załącznika do rozporządzenia, nr [...] organ odwoławczy uznał to wyłącznie za zwykłą pomyłkę pisarską, nie mającą wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Potwierdzeniem przedmiotowej pomyłki jest to, iż próbki do badań we wszystkich czterech kurnikach, w tym w kurniku [...], zostały pobrane zgodnie z wymogami zawartymi w załączniku do rozporządzenia nr [...] (pobiera się 2 próbki po 150 gramów naturalnie zebranych odchodów ze wszystkich taśm lub zgarniaków w danym kurniku). W przypadku monitorowania stad brojlerów gatunku Gallus gallus (monitoring właścicielski i monitoring urzędowy) do pobierania próbek stosuje się co najmniej dwie pary okładzin na buty. Przedmiotowe okładziny nakłada się na obuwie i próbki pobiera się, idąc przez brojlernię. Oczywistym jest, iż opisane szczegółowo powyżej postępowanie zarezerwowane wyłącznie do pobierania próbek w stadzie brojlerów w toczącym się postępowaniu nie miało miejsca. Znajduje to potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Za tym, iż jest to jedynie omyłka organu I instancji przemawia także sprawozdanie z Badań [...] z dnia [...] roku gdzie w wyniku z badania (strona 1 z 2) między innymi jest zapis: "program zwalczania Salmonella : KPZS - stada kur niosek towarowych (UE 517/2011). Reasumując, zdaniem organu II instancji opisana powyżej omyłka nie miała wpływu na treść rozstrzygnięcia, a zatem nie stanowi przesłanki uchylenia decyzji PLW Nr [...] z dnia [...] r.

Na ostateczną decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii J. S. złożył skargę do sądu administracyjnego, zarzucając:

1. obrazę przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a. art. 138 § 1 k.p.a. w zw. z art. 7, 8, 77 § 1, 78 § 1 i 80 k.p.a. i ust. 4.1. załącznika do Rozporządzenia Komisji (UE) nr [...] z dnia [...]. W sprawie wykonywania rozporządzenia (WE) nr [...] Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do unijnego celu ograniczenia częstości występowania niektórych serotypów salmonelli w stadach kur niosek gatunku Gallus gallus oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr [...] i rozporządzenie Komisji (UE) nr [...], polegającą na utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji w mocy w sytuacji zaniechania przez organy meritii dokonania wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji wydaniu rozstrzygnięcia w sprawie z pominięciem istotnych okoliczności - w szczególności polegających na nieprzeprowadzeniu ponownego badania kału pochodzącego od kur z kurnika [...] w ramach dochodzenia epizootycznego, odmowie przeprowadzenia dodatkowego badania próbek kału z kurnika [...] przez Laboratorium w Zakładzie Mikrobiologii Państwowego Instytutu Weterynaryjnego - Państwowego Instytutu Badawczego w P. w sytuacji, gdy organ zarówno l jak i II instancji dysponował niejednoznacznym materiałem dowodowym w sprawie, który nie pozwalał na sformułowanie kategorycznego wniosku o istnieniu ogniska Salmonelli w kurniku Skarżącego[...], gdyż wszystkie pozostałe wyniki badań przeprowadzonych przez Zakład Higieny Weterynaryjnej (zwany dalej: "ZHW") (w tym wykonane przez Powiatowego Lekarza Weterynarii w B. badania wody, paszy i jaj), wyniki badań z kontrprób pobranych z tych samych miejsc i okresu, co próbki PLW oraz przebieg dochodzenia epizootycznego wskazywały na brak obecności Salmonelli w stadzie kur zasiedlających ww. kurnik, a tym samym nie sposób było przyjąć, że całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie pozwala na ustalenie obecności Salmonella w stadzie kur zasiedlających kurnik [...] i wydaniu całkowicie dowolnej decyzji administracyjnej, w sytuacji gdy rozstrzygnięcie organu odwoławczego, jako organu meritii wymaga szczególnej staranności w podejściu do materiału dowodowego i jego oceny, dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób wyczerpujący;

b. art. 11 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i sporządzenie decyzji administracyjnej przez Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Ł. bez należytego uzasadnienia faktycznego, tj. z pominięciem wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, dla których odmówił wiarygodności innym dowodom m.in. okoliczności, iż przedmiotowe stado było szczepione w sytuacji, gdy w materiale dowodowym sprawy niniejszej istnieją dowody w postaci pozostałych wyników badań, które dały wynik negatywny, formułujących przeciwstawne wnioski i wzajemnie się wykluczające, a tym samym polegające na niewskazaniu przez organ II instancji przyczyn, dla których odmówił mocy dowodowej wynikom badań próbek pobranych z kurnika [...] wskazujących na brak obecności Salmonelli na ww. terenie, pomimo iż prowadziły one bezpośrednio do wniosku, że stado kur zasiedlających kurnik [...] nie jest zakażone Salmonellozą;

1. obrazę przepisów prawa materialnego, tj. art. 44 ust. 1 o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nakazanie niezwłocznego uboju wszystkich sztuk drobiu z rzekomo zakażonego stada zasiedlającego kurnik [...] w sytuacji, gdy szereg dowodów i okoliczności faktycznych sprawy wskazujących na brak obecności Salmonella w kurniku [...] uzasadniał zastosowanie mniej surowych środków zaradczych wymienionych w art. 44 ust. 1 powołanej ustawy - do czasu wyjaśnienia w drodze badania przeprowadzonego przez Laboratorium w Zakładzie Mikrobiologii Państwowego Instytutu Weterynaryjnego - Państwowego Instytutu Badawczego w P. wątpliwości związanych z pozytywnym wynikiem badania kału kur z kurnika[...].

W uzasadnieniu powtórzył argumentację, szczegółowo zaprezentowaną w odwołaniu, w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w całości i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpoznania.

Ponadto skarżący wniósł o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Ł. podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i z związku z tym wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 1066 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm., powoływanej dalej jako p. p. s. a.). Po myśli art. 134 § 1 p. p. s. a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p. p. s. a.).

Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd nie stwierdził, by zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu opisanym w powołanych wyżej przepisach prawa.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej jest decyzja [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia [...] r., na mocy której utrzymana w mocy została decyzja Powiatowego Lekarza Weterynarii w B. z dnia [...] r., nakładająca na J. S. obowiązki, określone w ust. 3.1.4 załącznika do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 grudnia 2016r. w sprawie wprowadzenia "Krajowego programu zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach niosek gatunku kura (Gallus gallus) na 2017r., obejmująca nakazy i zakazy, związane z ubojem i utylizacją zwierząt, zasiedlających kurnik [...] w miejscowości T., zniszczeniem jaj pochodzących z zakażonego stada, zniszczeniem lub utylizacją odchodów i innych przedmiotów pochodzących od stada, odkażeniem i oczyszczeniem kurnika, w którym był przetrzymywany zakażony drób, izolacją drobiu w sąsiednich kurnikach, wyprowadzaniem i wprowadzaniem drobiu oraz wyprowadzaniem jaj z gospodarstwa. Przedmiotowe decyzje zostały wydane na podstawie ustalenia, w oparciu o sprawozdanie z badań nr [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Weterynarii w Ł., Zakładu Higieny Weterynaryjnej w Ł. z dnia [...] r., że w próbkach kału kur niosek, pobranych przez organ I instancji z kurnika [...] wykryto obecność bakterii Salmonella entertidis.

Zgodnie z treścią art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (tekst jednolity Dz. U. z 2016r., poz.1077 ze zm.) w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach związanych z wykonywaniem zadań Inspekcji, organem pierwszej instancji jest powiatowy lekarz weterynarii, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Organem wyższego stopnia, w stosunku do powiatowego lekarza weterynarii jest, zgodnie z ust. 2 cytowanego przepisu, wojewódzki lekarz weterynarii.

Podstawą materialnoprawną niniejszej decyzji jest uregulowanie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (tekst jednolity Dz. U. z 2014r., poz. 1539 ze zm.) Ustawa ta określa m.in. zasady zwalczania chorób zakaźnych zwierząt, w tym chorób odzwierzęcych (art. 1 pkt 3 lit. a). Zasady te uregulowane zostały szczegółowo w rozdziale 8 ustawy. Zgodnie z treścią jej art. 41 ust. 1 pkt 1 obowiązkowi zwalczania podlegają w szczególności choroby zakaźne zwierząt, objęte programami, o których mowa w art. 57 ust. 1 pkt 1 lub 4, na zasadach, określonych w tych programach. Wykonaniem delegacji ustawowej, znajdującej się w art. 57 ust. 7 ustawy jest powołane wyżej rozporządzenie wprowadzające Krajowy Program zwalczania niektórych serotypów Salmonella w stadach niosek gatunku kura na 2017r., dla realizacji celu unijnego, określonego w art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 517/2011 z dnia 25 maja 2011r., odnoszącego się do stad dorosłych kur niosek z wynikiem dodatnim badań laboratoryjnych w odniesieniu m.in. do serotypu Salmonela entertidis (cz.1.1.1)

Bakteria ta została zidentyfikowana przez Zakład Higieny Weterynaryjnej Wojewódzkiego Inspektoratu Weterynarii w Ł. w próbkach kału dostarczonych do badania z kurnika nr [...] z hodowli skarżącego, co oznacza, że potwierdzono przypadek wystąpienia choroby, kwalifikowanej jako zakaźna z obowiązkiem jej zwalczania. Próbki do badania zostały pobrane prawidłowo a same badanie przeprowadzono w urzędowym laboratorium. Ich prawidłowości nie zakwestionowano. Zgodzić się przeto należało ze stanowiskiem organu odwoławczego, że wdrożone w trybie art. 42 ust. 6 ustawy dochodzenie epizootyczne nie miało na celu potwierdzenia istnienia choroby (ta bowiem została już potwierdzona urzędowym badaniem), lecz ustalenie okoliczności, określonych w art. 42 ust. 7 ustawy (okresu, w którym choroba zakaźna zwierząt mogła rozwijać się w gospodarstwie przed podejrzeniem lub stwierdzeniem jej wystąpienia u zwierząt z gatunku wrażliwego; miejsca pochodzenia źródła choroby zakaźnej zwierząt wraz z ustaleniem innych gospodarstw, w których zwierzęta z gatunku wrażliwego mogły zostać zakażone; dróg przemieszczania się ludzi, zwierząt i przedmiotów, które mogły być przyczyną szerzenia się choroby zakaźnej zwierząt, do lub z gospodarstwa). Podstawą do wydania zaskarżonej decyzji nie były przeto ustalenia dochodzenia epizootycznego, lecz pozytywny wynik badania, który obligował organ do podjęcia decyzji w trybie art. 44 ustawy w celu zwalczenia choroby zakaźnej podlegającej obowiązkowi zwalczania.

Wynik tego badania nie został natomiast przez skarżącego skutecznie podważony. W szczególności nie jest nim przedstawiony przez J. S. wynik badania kontrpróby, bowiem dowodzi on jedynie tego, że badanie, wykonane na jego zlecenie dało wynik negatywny, nie zaś wadliwości badania urzędowego. Zgodzić się też należy z argumentacją, zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji, że przeprowadzenie badań urzędowych przed wszczęciem postępowania epizootycznego nie stanowi przeszkody do zastosowania rygorów, określonych w art. 44 ust.1 ustawy a skonkretyzowanych jedynie w odniesieniu do zwalczania bakterii serotypu Salmonella w pkt 3.1.4 Programu. Na potrzeby realizacji programu przyjmuje się bowiem, że stadem zakażonym jest stado dorosłe, w którym w wyniku badania laboratoryjnego próbek pobranych przez lekarza weterynarii, zgodnie z ust. 2.2. lub ust. 3.1 załącznika do rozporządzenia nr 517/2011 wykryto w jednej próbce lub w więcej niż jednej próbce serotypy Salmolella objęte programem (inne niż szczepy szczepionkowe) lub w którym stwierdzono zastosowanie przez hodowcę środków przeciwdrobnoustrojowych, lub w którym stwierdzono efekt hamujący wzrost bakterii (cz.1.1.1. str.2). W przedmiotowej sprawie serotypy bakterii Salmonella entertidis stwierdzono w badaniu urzędowym przeprowadzonym w dwóch próbkach kału, pobranych z kurnika nr [...] (numery próbek według rejestru [...] i [...]). To zaś stanowiło wystraczającą podstawę do wydania decyzji w trybie art. 44 ustawy. Nie sposób również nie zauważyć, że bakteria wspomniana została wyizolowana również w badaniach, przeprowadzonych na zlecenie skarżącego (w tym także w Państwowym Instytucie Weterynaryjnym w P.), co czyni zarzut oparcia wniosku o zakażeniu stada na jednym jedynie badaniu pozytywnym przy pozostałych negatywnych, niezasadnym.

Jeśli zaś chodzi o zastosowane nakazy, ich konkretyzację w odniesieniu do stwierdzonej choroby stanowi wspomniany Program. Przewiduje on wydanie nakazów i zakazów określonych w punktach 1 i 2 cz.3.1.4 Programu, ograniczając w tym zakresie swobodę decyzyjną organów, określoną w art. 44 ustawy ("powiatowy lekarz weterynarii, w drodze decyzji, może"), wprowadzając dodatkowo obligatoryjność stosowanych środków ("powiatowy lekarz weterynarii w drodze decyzji administracyjnej nakazuje"). W tym kontekście nie są zatem zasadne zarzuty skargi, wskazujące na nieuzasadnienie wyboru stosowanych przez organ środków, bowiem w istocie swoboda ich wyboru, z uwagi na stwierdzoną chorobę stada została wyłączona.

Nie są także zasadne zarzuty, związane z wadliwą oceną zagadnienia szczepienia stada. Kwestie te zostały szczegółowo wyjaśnione i ocenione przez organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji (str. 12-13 uzasadnienia), zaś oparte na informacji producenta szczepionek wnioski (że w kale zwierząt, po tak długim okresie od zaszczepienia, nie mogło być szczepów poszczepiennych) nie budzą żadnych wątpliwości, dodatkowo zaś nie zostały w żaden sposób podważone przez skarżącego. Omyłkowe wskazanie niespójnych okresów ponownego zaszczepienia kur (113-114 dzień i niekorelujący z tym okres 4 tygodni) pozostaje bez wpływu na ocenę prawidłowości wywiedzionego przez organ wniosku o braku szczepów poszczepiennych w kale, skoro najpóźniej mogły one wydalać je w 56 tygodniu życia, zaś badanie urzędowe zostało przeprowadzone w 96 tygodniu życia kur.

Prawnie irrelewantna jest natomiast argumentacja, związana z prawidłowością prowadzonej przez skarżącego hodowli. Stosowane nakazy i zakazy nie mają bowiem związku ze stwierdzonymi uchybieniami w zakresie wymagań weterynaryjnych, określonych dla danego rodzaju i zakresu prowadzonej działalności, lecz wynikają z obowiązku zwalczania chorób zakaźnych, wymienionych w art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Trudno natomiast nie zgodzić się z argumentacją skarżącego, że żadne zwierzę nie powinno być uśmiercane bez powodu. Ubój blisko 95 tysięcy kur stanowi zatem sam w sobie niewątpliwie zdarzenie, które ocenić należy jako dramatyczne. W związku wszakże z przemysłową produkcją żywności, jaką prowadzi skarżący, ryzyko wystąpienia bakterii salmonelli i jej rozprzestrzeniania znacząco wzrasta. Zależy ono bowiem od poziomu stresu, który u zwierząt hodowanych masowo (przemysłowo) znacząco wzrasta (por. PRO AGICOLA. Dom Wydawniczy www.[...], choroby i leczenie drobiu www.[...].pl). Skutki zainfekowania dotykają zaś całe, nierzadko ogromne stada.

Obecność bakterii salmonelli w kale zwierząt obligowała przeto organ do podjęcia zdecydowanych i szybkich działań z uwagi na zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi jak również pozostałych stad, będących własnością skarżącego.

Wydana decyzja odpowiada przepisom obowiązującego prawa, podjęta została w toku prawidłowo przeprowadzonego postępowania, co czyni wywiedzione w skardze zarzuty niezasadnymi.

Biorąc pod uwagę powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi jako niezasadnej.

A.B.