Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 1258/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 3 pkt 17, art. 7 pkt 5
journal: Dz.U. 2018 poz 2220
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak /spr./ Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Elżbieta Mazur - Selwa Protokolant specjalista Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej A. K. kwotę 480 zł /słownie: czterysta osiemdziesiąt złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi A. K. (dalej w skrócie: "skarżąca") reprezentowanej przez adw. A. J., jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] (dalej w skrócie: "SKO") z dnia [...] września 2019 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] (dalej w skrócie: "Prezydent Miasta") z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] o uchyleniu decyzji własnej z dnia [...] września 2017 r. znak [...], odmowie przyznania prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami za okres od 1 listopada 2017 r. do 31 lipca 2018 r., oraz przyznaniu prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami za okres od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r.

Kwestionowana decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.

Po rozpoznaniu wniosku skarżącej Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...] przyznał skarżącej prawo do zasiłku rodzinnego na dziecko J. K. na okres od listopada 2017 r. do października 2018 r. w wysokości 124,00 zł miesięcznie oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo w wysokości 100 zł w miesiącu wrzesień 2018 r., a także prawo do zasiłku rodzinnego na dziecko M. K. na okres od listopada 2017 r. do października 2018 r. w wysokości 124,00 zł miesięcznie oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo w wysokości 100 zł w miesiącu wrzesień 2018 r.

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] Prezydent Miasta wznowił z urzędu postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] września 2017 r. znak: [...].

Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. nr [...] Prezydent Miasta:

1) uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] września 2017 r. nr [...];

2) odmówił przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletnich J. K. i M. K. na okres od 1 listopada 2017 r. do 31 lipca 2018 r.;

3) przyznał prawo do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletniego J. K. na okres od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r. w wysokości 124,00 zł miesięcznie oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo w wysokości 100 zł, w miesiącu wrzesień 2018 r.;

4) przyznał prawo do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletniego M. K. na okres od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r. w wysokości 124,00 zł miesięcznie oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo w wysokości 100 zł, w miesiącu wrzesień 2018 r.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej, SKO decyzją z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, że postanowienie o wszczęciu postępowania z urzędu zostało doręczone skarżącej dopiero wraz z zaskarżoną decyzją, ponadto Prezydent Miasta nie umożliwił skarżącej wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

W dniu 19 lipca 2019 r. Prezydent Miasta ponownie wydał postanowienie o wznowieniu z urzędu postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] września 2017 r. nr [...].

Następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Prezydent Miasta działając na podstawie art. 104, art. 105 § 1, art. 145 § 1 pkt 5, art. 150 § 1 oraz art. 151 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm. – dalej w skrócie: "k.p.a."), art 1 -15 i art. 24 - 26, art. 32 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2220 z późn. zm. – dalej w skrócie: "u.ś.r."), rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 lipca 2018 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna (Dz. U. z 2018 r. poz. 1497) oraz rozporządzenia Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1466):

1) uchylił w całości decyzję z dnia [...] września 2017 r. nr [...];

2) odmówił przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletnich J. K. i M. K. na okres od 1 listopada 2017 r. do 31 lipca 2018 r.;

3) przyznał prawo do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletniego J. K. na okres od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r. w wysokości 124,00 zł miesięcznie oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo w wysokości 100 zł, w miesiącu wrzesień 2018 r.;

4) przyznał prawo do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletniego M. K. na okres od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r. w wysokości 124,00 zł miesięcznie oraz dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego jednorazowo w wysokości 100 zł w miesiącu wrzesień 2018 r.

W uzasadnieniu decyzji Prezydent Miasta streścił dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przytoczył treść art. 2 pkt 1, 2 i 4, art. 3 pkt 16 i 17a, art. 4, art. 5 ust. 1 i 2, art. 7 pkt 5, art. 24 ust. 2 u.ś.r.

Następnie Prezydent Miasta wskazał, że wobec złożonych w dniach 5 i 8 kwietnia 2019 r. oświadczeń skarżącej, postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...] o udzieleniu zabezpieczenia, oraz wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 2018 r., sygn. akt [...], zgodnie z dyspozycją wyrażoną w art. 7 pkt 5 u.ś.r. nie przysługiwało jej prawo do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletnich dzieci.

Prezydent Miasta powołując się na treść art. 365 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego stwierdził, że jest związany powyższymi wyrokami sądu powszechnego.

Prezydent Miasta stwierdził jednocześnie, że spełnione zostały ustawowo określone warunki uprawniające do uzyskania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego na rzecz małoletnich dzieci skarżącej na okres od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r.

Po rozpoznaniu odwołania skarżącej od powyższej decyzji, SKO decyzją z dnia [...] września 2019 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji SKO odniosło się do kolejnych zarzutów odwołania.

W pierwszej kolejności SKO wskazało, że ze znajdującego się w aktach oświadczenia złożonego przez skarżącą w piśmie z dnia 5 kwietnia 2019 r. wynika, iż od lipca 2017 r. nie prowadzi ona wspólnie gospodarstwa domowego z ojcem dzieci Ł. S. i nie wychowuje wspólnie z nim dzieci. W oświadczeniu z dnia 8 kwietnia 2019 r. skarżąca wskazała, iż od lipca 2017 r. ojciec dzieci przebywa prawdopodobnie za granicą w Norwegii i nie utrzymuje z dziećmi kontaktu. W ocenie SKO brak jest zatem przesłanek dopuszczenia dowodu z przesłuchania strony bądź zeznań świadka A. K. na okoliczność prowadzenia wspólnie z konkubentem gospodarstwa domowego. Zdaniem SKO nie doszło do naruszenia art. 77 § 1 w zw. z art. 78 § 1 i 2 k.p.a., albowiem stan faktyczny jest jednoznaczny i nie budzi wątpliwości, a inicjatywa dowodowa skarżącej zmierza jedynie do podważenia dotychczas składanych przez nią oświadczeń, których treść doprowadziła do wydania decyzji dla niej niekorzystnej. Ponadto z uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...] również wynika, iż od lipca 2017 r. skarżąca nie mieszka z Ł. S., który z kolei w sierpniu 2017 r. wyjechał do Norwegii. SKO przyznało, że historyczna część uzasadnienia ww. postanowienia nie może być traktowana jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., to jednak zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jest dowodem z dokumentu, a zatem może być wykorzystana w sprawie. SKO wskazało, że sąd wydając postanowienie o zabezpieczeniu roszczeń alimentacyjnych opiera się jedynie na uprawdopodobnieniu istnienia roszczenia na podstawie twierdzeń powoda. Składając pozew wraz wnioskiem o udzielenie zabezpieczenia skarżąca opisała stan faktyczny w zakresie wspólnego gospodarowania z Ł. S. i jego kontaktów z dziećmi. SKO podkreśliło, że ta część uzasadnienia postanowienia generalnie jest spójna z oświadczeniami skarżącej z dnia 5 i 8 kwietnia 2019 r., a zatem potwierdza prawdziwość tych oświadczeń. SKO nie dało przy tym wiary, że treść oświadczeń powstała w wyniku groźby urzędnika, bowiem nie miałby on żadnego interesu, by zmuszać skarżącą do złożenia oświadczeń o tej treści. Ponadto skarżąca dysponuje wiedzą z jaką osobą rozmawiała, miała możliwość ustalenia personaliów tej osoby celem powołania jej na świadka. SKO podkreśliło, że obowiązek organu polegający na zebraniu w sposób wyczerpujący i rozpatrzeniu całego materiału dowodowego nie może być odczytywany jako poszukiwanie bliżej nieokreślonej osoby, jeśli skarżąca ma realną możliwość ustalenia tożsamości tej osoby.

Zdaniem SKO, w sprawie nie doszło także do naruszenia art. 3 pkt 17a u.ś.r. Ł. S. od lipca 2017 r. nie prowadził bowiem wspólnego gospodarstwa domowego ze skarżącą, nie wychował wspólnie z nią dzieci i nie utrzymywał kontaktów z dziećmi. SKO podkreśliło, że wspólne wychowywanie nie polega jedynie na tym, że drugi z rodziców partycypuje finansowo w kosztach utrzymania wspólnego dziecka, bez znaczenia dla sprawy są więc znajdujące się w aktach potwierdzenia przelewów środków pieniężnych na dzieci. W ocenie SKO Prezydent Miasta prawidłowo przyjął, że od lipca 2017 r. skarżąca była osobą samotnie wychowującą dziecko, której świadczenie nie przysługiwało z uwagi na treść art. 7 pkt 5 u.ś.r. Postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia wydane zostało w dniu [...] sierpnia 2018 r., zatem w ocenie SKO prawidłowo organ I instancji przyznał prawo do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego na rzecz małoletnich w okresie od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r.

Odnosząc się do zasadności zastosowania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. SKO wskazało, że zastosowanie tego przepisu wymaga łącznego zaistnienia czterech wymogów: po pierwsze, aby ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody były istotne dla sprawy; po drugie, aby były one nowe; po trzecie, aby istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej; a po czwarte, aby nie były znane organowi, który wydał decyzję.

SKO stwierdziło, że ujawnienie się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji może być również wynikiem przeprowadzenia dowodów w okresie późniejszym. W niniejszej sprawie takimi dowodami są oświadczenia z dnia 5 i 8 kwietnia 2019 r. oraz postanowienie Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...]. W ocenie SKO treść tych dokumentów potwierdza, że występowały nowe, istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, które nie były organowi znane - tj. że od lipca 2017 r. skarżąca była osobą samotnie wychowującą dziecko.

W ustawowym terminie skarżąca wniosła skargę na powyższą decyzję SKO. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

I. przepisów postępowania tj.:

1) art. 75 § 1 i art. 76 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, że część historyczna uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r. o udzieleniu zabezpieczenia w sprawie sygn. akt [...] jest dowodem z dokumentu w sprawie administracyjnej i zaświadcza o istniejącej sytuacji rodzinnej strony postępowania;

2) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 § 1 i 2 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie w przedmiotowej sprawie, polegające na tym że organ nie zebrał i nie rozpatrzył całego materiału dowodowego poprzez odmówienie przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadka A. K. oraz przesłuchania strony, pomimo że żądania te dotyczyły okoliczności mających istotne znaczenie dla sprawy, a także nieustalenie przez organ danych personalnych urzędnika przed którym skarżąca składała oświadczenie w dniach 5 kwietnia 2019 r. i 8 kwietnia 2019 r. celem przesłuchania tej osoby, celem ustalenia okoliczności w jakich doszło do złożenia tych oświadczeń;

3) art. 8 § 1 k.p.a., art. 9 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. poprzez posługiwanie się przez urzędnika organu groźbą co do tego, że brak podpisania oświadczeń przygotowanych przez urzędnika z dnia 5 kwietnia 2019 r. i 8 kwietnia 2019 r. spowoduje dla skarżącej negatywne skutki, a to celem uzyskania od strony oświadczenia, które stanowi o okolicznościach niezgodnych ze stanem faktycznym, przemawiających na jej niekorzyść, a ponadto zostało uzyskane w sposób sprzeczny z prawem, a tym samym nie może stanowić dowodu w sprawie,

4) art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez jego zastosowanie, w sytuacji kiedy nie było ku temu faktycznych ani prawnych podstaw, a zatem kiedy nie zaistniały w sprawie ani nowe fakty ani dowody, które byłyby zdatne posłużyć za przesłankę wznowienia postępowania administracyjnego,

II. przepisów prawa materialnego tj.:

1) art. 3 pkt. 17a u.ś.r. poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie, że skarżąca w okresie od 1 listopada 2017 r. do 31 lipca 2018 r. była osobą samotnie wychowującą dzieci, podczas gdy w tym okresie prowadziła ona z Ł. S. wspólne gospodarstwo i wychowywali wspólnie małoletnie dzieci: J. K. i Ł. K., co w konsekwencji doprowadziło do błędnego wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 2019 r. odmawiającej przyznania prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami.

Wobec powyższego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że wraz z Ł. S. w 2017 r. żyli w nieformalnym związku, z którego mają dwoje dzieci: J. K. i M. K. Latem 2017 r. konkubent skarżącej wyjechał za granicę, z tym że wyjazd ten miał charakter tymczasowy i zarobkowy. W tamtym okresie czasu skarżąca nie wiedziała ani nie przypuszczała, że jej partner ostatecznie opuści ją i dzieci. Sytuacja ta nastąpiła jednak dopiero w 2018 r. A zatem w ocenie skarżącej w chwili złożenia wniosku o przyznanie zasiłku rodzinnego na małoletnich synów, nie była osobą samotnie wychowującą dzieci. Ł. S. kontaktował się telefonicznie z rodziną, łożył na dzieci oraz respektował swoje obowiązki wynikające z rodzicielstwa. Okoliczności te zostały potwierdzone dowodami w postaci przelewów bankowych.

W pozostałej części uzasadnienia skarżąca rozwinęła treść zarzutów skargi.

W odpowiedzi na skargę, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, SKO wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej w skrócie: "p.p.s.a."), sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie zaś do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2167), kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.

Przedmiotem niniejszej skargi jest decyzja SKO z dnia [...] września 2019 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] wydaną w postępowaniu wznowieniowym, o uchyleniu decyzji własnej z dnia [...] września 2017 r. nr [...], odmowie przyznania prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na rzecz małoletnich dzieci skarżącej za okres od 1 listopada 2017 r. do 31 lipca 2018 r., oraz o przyznaniu prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na rzecz małoletnich dzieci skarżącej za okres od 1 sierpnia 2018 r. do 31 października 2018 r.

Podstawą wydania powyższych decyzji przez organy było ustalenie, że od lipca 2017 r. skarżąca nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z ojcem małoletnich J. i M. K. – Ł. S., który wyjechał za granicę i od tego czasu nie utrzymuje z dziećmi kontaktu. W tym zakresie organy oparły się na oświadczeniach skarżącej z dnia 5 i 8 kwietnia 2019 r., oraz uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...] o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia w sprawie o alimenty z powództwa z powództwa małoletnich J. i M. K. reprezentowanych przez skarżącą jako przedstawicielkę ustawową przeciwko Ł. S. W ocenie organów w tym stanie faktycznym zastosowanie powinien znaleźć art. 7 pkt 5 u.ś.r.

Skarga podlega uwzględnieniu, albowiem kwestionowana nią decyzja, podobnie jak i decyzja organu I instancji naruszają przepisy prawa normujące tryb i zakres zbierania i oceny dowodów w sprawie – art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Zasady ustalania prawa do świadczeń rodzinnych, ich przyznawania oraz wypłacania reguluje ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych.

Zgodnie z art. 4 ust. 1 u.ś.r. zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje: 1) rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka; 2) opiekunowi faktycznemu dziecka; 3) osobie uczącej się (art. 4 ust. 2 u.ś.r.).

Negatywne przesłanki przyznania prawa do zasiłku rodzinnego określone zostały w art. 7 u.ś.r. Zgodnie z powołanym przez organy art. 7 pkt 5 u.ś.r., zasiłek rodzinny nie przysługuje, jeżeli osobie samotnie wychowującej dziecko nie zostało ustalone, na rzecz dziecka od jego rodzica, świadczenie alimentacyjne na podstawie tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, chyba że:

a) rodzice lub jedno z rodziców dziecka nie żyje,

b) ojciec dziecka jest nieznany,

c) powództwo o ustalenie świadczenia alimentacyjnego od drugiego z rodziców zostało oddalone,

d) sąd zobowiązał jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka i nie zobowiązał drugiego z rodziców do świadczenia alimentacyjnego na rzecz tego dziecka,

e) dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obojga rodziców sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach.

Natomiast zgodnie z art. 3 pkt 17a u.ś.r. przez osobę samotnie wychowującą dziecko należy rozumieć pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem.

W ocenie Sądu przyjęcie przez organy obu instancji, że skarżąca od lipca 2017 r. jest osobą samotnie wychowującą dzieci jest co najmniej przedwczesne.

Nie jest kwestionowane w sprawie, że skarżąca złożyła w dniach 5 kwietnia 2019 r. oraz 8 kwietnia 2019 r. oświadczenia, iż ojciec J. i M. K. od lipca 2017 r. prawdopodobnie przebywa za granicą i od tego czasu nie utrzymuje kontaktu z dziećmi. Sąd stwierdza jednak, że dokonując ustaleń w sprawie nie można było oprzeć się w głównej mierze na treści tych oświadczeń, albowiem skarżąca zarówno w składanych odwołaniach, jak również w oświadczeniach w toku postępowania konsekwentnie zaprzeczała treści powyższych oświadczeń i składała wnioski dowodowe na poparcie swojego stanowiska, w szczególności wnosiła o dopuszczenie dowodów z potwierdzeń dokonywanych przez Ł. S. regularnych comiesięcznych przelewów kwot po 1.000 zł na utrzymanie dzieci w okresie od października 2017 r. do 16 maja 2018 r., z zeznań skarżącej jako strony oraz świadka A. K. - na okoliczność prowadzenia przez skarżącą wspólnego gospodarstwa domowego z Ł. S. Z uzasadnień zaskarżonej decyzji a także decyzji organu I instancji wynika, że organy nie dokonały weryfikacji twierdzeń skarżącej, naruszając tym samym art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Sąd zwraca w tym miejscu uwagę, że w aktach administracyjnych brak jest oświadczenia skarżącej o uchyleniu się od skutków złożenia oświadczeń z dnia 5 i 8 kwietnia 2019 r., które jak wynika z treści odwołania z dnia 14 maja 2019 r., zostało załączone wraz z tym odwołaniem. Okoliczność ta wymaga wyjaśnienia.

Sąd wskazuje, że zasady wiedzy, doświadczenia życiowego i logicznego rozumowania, nie wykluczają prezentowanej przez skarżącą wersji, iż fakt wyjazdu konkubenta w lipcu 2017 r. za granicę nie oznaczał automatycznie rozkładu pożycia od tej daty. Wyjazd jednego z małżonków w celach zarobkowych za granicę w obecnych realiach nie jest niczym nadzwyczajnym. Skarżąca wnosiła o dopuszczenie dowodów w celu wykazania, że wraz z Ł. S. wspólnie wychowywali małoletnich, prowadzili wspólne gospodarstwo domowe, zaś podczas pobytu za granicą Ł. S. regularnie łożył na utrzymanie małoletnich. W świetle powyższych okoliczności Sąd stwierdza, że odmawiając przeprowadzenia wnioskowanych dowodów organy obu instancji naruszyły zasadę wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Organy dokonując ustaleń faktycznych w sprawie oparły się również na uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] sierpnia 2018 r., sygn. akt [...] o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia w sprawie o alimenty z powództwa małoletnich J. i M. K. reprezentowanych przez skarżącą jako przedstawicielkę ustawową przeciwko Ł. S.

Sąd wskazuje jednak, że z postanowienia tego wynika, iż skarżąca uzasadniając wniosek o zabezpieczenie roszczenia podała, że Ł. S. od lipca 2017 r. nie zamieszkuje ze skarżącą, w sierpniu 2017 r. wyjechał do Norwegii, natomiast od września 2017 r. zaprzestał kontaktować się z małoletnimi dziećmi. W ocenie Sądu okoliczności przytoczone przez skarżącą na użytek postępowania przed Sądem Rejonowym w [...] nie przesądzają jednak o tym, że skarżąca od lipca 2017 r. samotnie wychowuje małoletnich. Podkreślić przy tym należy, że wskazanie faktu oddzielnego zamieszkiwania ojca małoletnich miało na celu wyłącznie uprawdopodobnienie istnienia roszczenia o alimenty. Nie można natomiast wyciągnąć z tego oświadczenia wniosku, że skarżąca potwierdziła tym samym fakt samotnego wychowywania dzieci od lipca 2017 r.

Pojęcie wspólnego wychowania w rozumieniu art. 3 pkt 17a u.ś.r. zakłada wspólne zaspokajanie różnorodnych potrzeb dziecka, mieszczących się w pojęciu jego wychowania. Sąd podkreśla, że zaspokajanie tych potrzeb nie musi wiązać się z prowadzeniem wspólnego gospodarstwa domowego. Nie kwestionując przy tym stanowiska wyrażonego w przytoczonym przez SKO wyroku NSA z dnia 22 listopada 2017 r., I OSK 329/16, że wspólne wychowywanie nie może polegać wyłącznie na tym, że drugi z rodziców partycypuje finansowo w kosztach utrzymania wspólnego dziecka, to jednak Sąd zauważa, że nie można również automatycznie przyjmować, iż sam fakt wyjazdu jednego z rodziców za granicę w celach zarobkowych jest wystarczający do uznania drugiego z rodziców, który sprawuje faktyczną pieczę nad dzieckiem za osobę samotnie wychowującą dziecko, a w szczególności już od daty tego wyjazdu, tak jak to przyjęły organy w niniejszej sprawie. Twierdzenia skarżącej, że rozkład pożycia nastąpił pomiędzy lipcem 2017 r. a sierpniem 2018 r. należało więc zweryfikować, także przy dopuszczeniu dowodów zawnioskowanych przez skarżącą. Jak już wyżej wskazano, materiał dowodowy zgromadzony przez organy był bowiem niewystarczający do jednoznacznego przyjęcia, że skarżąca już od lipca 2017 r. była osobą samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu art. 3 pkt 17a u.ś.r.

W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I wyroku.

Rozpatrując ponownie sprawę organ winien uwzględnić przedstawioną powyżej ocenę Sądu, uzupełnić materiał dowodowy we wskazanym zakresie, a następnie podjąć rozstrzygnięcie i uzasadnić je zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym.

O kosztach postepowania orzeczono na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. Na koszty te składa się wynagrodzenie adwokata w kwocie 480 zł ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie