Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 235/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2012-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36 a ust.1 pkt 5, art. 51 ust.1 pkt 3, art. 51 ust.7
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 lipca 2012 r. sprawy ze skargi E. S. i J. S. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] lutego 2012 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych robót budowlanych i sporządzenia projektu budowlanego zamiennego 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokatowi G. Ł. od Skarbu Państwa (Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem wynagrodzenia za zastępstwo prawne skarżących E. S. i J. S. wykonane na zasadzie prawa pomocy.-


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...]Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w H., w oparciu o przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm., dalej powoływana w skrócie jako: "u.p.b.") nałożył na E. i J. S. (dalej powoływani także jako "skarżący") obowiązek zlikwidowania czterech otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...] położonych przy ul. [...]w N., od strony działki nr [...], poprzez wyjęcie ościeżnic i ram okiennych i wypełnienie otworów cegłą lub podobnym materiałem, bądź materiałem przepuszczającym światło (luksfery, cegła szklana), w terminie do [...] czerwca 2011 r.

Po rozpatrzeniu odwołania skarżących, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. Nr [...]uchylił w całości rozstrzygnięcie organu I instancji i orzekł o nałożeniu na E. i J. S. obowiązku zlikwidowania w terminie do [...] czerwca 2011 r. czterech otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...] położonych w N. przy ul.[...], od strony działki nr [...], poprzez wyjęcie ościeżnic i ram okiennych i wypełnienie otworów cegłą lub podobnym materiałem, bądź materiałem przepuszczającym światło (np. luksfery, cegła szklana) albo wymiany istniejących okien na okna o zwiększonej odporności ogniowej, spełniające wymagania ściany oddzielenia przeciwpożarowego.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż przedmiotowy budynek powstał na podstawie decyzji o pozwoleniu na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wydanej przez Urząd Rejonowy w H. w dniu [...] lipca 1998 r. o nr [...]. W dniu [...] listopada 2008 r. (data wpływu do organu) w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w H. przyjęto zawiadomienie o zakończeniu budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego. Jednakże podczas oględzin w dniu [...] sierpnia 2010 r. organ I instancji stwierdził, że budynek został zlokalizowany niezgodnie z wydanym pozwoleniem na rozbudowę. Odległość od granicy z działką sąsiednią (nr [...]), która zgodnie z pozwoleniem na rozbudowę winna wynosić 7,5 m, faktycznie wynosi od 2,92 do 3,60 m. Ściana od strony działki nr [...] posiada natomiast otwory okienne. W związku z takim usytuowaniem budynku (ściana z oknami bliżej niż 4 m od granicy) naruszone zostały przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 1994 r. (obowiązujące w okresie rozpoczęcia jego budowy) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepisy te dotyczące usytuowania budynków w określonych odległościach od granic działki mają na względzie bezpieczeństwo pożarowe tych budynków oraz obiektów sąsiednich.

Końcowo organ odwoławczy wyjaśnił, iż w niniejszym postępowaniu organy nadzoru obu instancji stwierdziły, iż skarżący dokonali podczas budowy istotnych odstępstw od warunków pozwolenia na budowę, polegających między innymi na zmianie lokalizacji w stosunku do granic posesji. Jednakże, biorąc pod uwagę skuteczne zawiadomienie o zakończeniu robót w 2008 r. organy nie wszczęły postępowania w sprawie dokonanych odstępstw, a jedynie w sprawie dotyczącej stanu technicznego (bezpieczeństwa pożarowego) budynku.

Po rozpatrzeniu skargi skarżących oraz D. W. (właściciela sąsiedniej działki o nr [...]), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, wyrokiem z dnia 14 lipca 2011 r., sygn. akt II SA/Bk 113/11, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. z dnia [...] października 2010 r.

W ocenie Sądu, organy obu instancji błędnie przyjęły, iż w ustalonym stanie faktycznym zastosowanie ma przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 u.p.b. Uznać bowiem należy, że w sytuacji realizacji obiektu budowlanego w oparciu o pozwolenie na budowę, jednakże z istotnymi odstępstwami od tego pozwolenia, niedopuszczalne jest orzekanie, w oparciu o art. 66 ust. 1 u.p.b, o usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości. Istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę wymagają bowiem przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania przewidzianego w art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 51 ust. 7 u.p.b. Powyższe stanowisko zostało wyrażone w wyroku NSA z dnia 3 kwietnia 2009 r. II OSK 427/08, Lex 555778, który przyjął, że nie powinno budzić wątpliwości, że przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 u.p.b. dotyczy takich stanów faktycznych, kiedy to obiekt budowlany ze względu na jego niewłaściwe użytkowanie został doprowadzony do takiego stanu, iż znalazł się w nieodpowiednim stanie technicznym, który wymaga wydania przez organ nadzoru budowlanego stosownego nakazu usuwającego stwierdzone nieprawidłowości. W przepisie tym, zatem chodzi o skutki wynikające z użytkowania obiektu. W stanie faktycznym, jaki występuje w niniejszej sprawie należy jednoznacznie stwierdzić, że sprawa administracyjna prowadzona przez organ nadzoru budowlanego powinna dotyczyć likwidacji ewentualnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę, a więc stosownie do tak określonego przedmiotu sprawy ma zastosowanie art. 51 u.p.b. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma natomiast żadnego znaczenia okoliczność, że właściwy organ wyraził pogląd, co do tego, iż obiekt zrealizowano zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę i może być użytkowany.

Sąd ponadto stwierdził, że przystąpienie inwestorów do użytkowania obiektu innego, niż wynikało to z pozwolenia na budowę, w trybie przepisów art. 54 u.p.b., to znaczy po dokonaniu zawiadomienia o zakończeniu budowy i przy braku zgłoszenia przez właściwy organ sprzeciwu w drodze decyzji, nie nadaje uczynionym odstępstwom waloru legalności. Prawnie skuteczne jest zawiadomienie właściwego organu o zakończeniu budowy tylko, co do obiektów wybudowanych zgodnie z projektem i warunkami pozwolenia na budowę, czyli budowy prowadzonej legalnie. Oznacza to, że przyjęcie zawiadomienia nie legalizuje dokonanych istotnych odstępstw od projektu budowlanego.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ I instancji w dniach [...]października 2011 r. i [...] listopada 2011 r. dwukrotnie przeprowadził oględziny budynku mieszkalnego zlokalizowanego w Narwi przy ul. [...], dokonując pomiarów odległości ściany z czterema otworami okiennymi budynku od granicy z działką [...] za pomocą urządzeń elektronicznych - dalmierza laserowego (skarżąca E. S. nie wyraziła zgody na wejście na posesję). W wyniku dokonanych pomiarów stwierdzono, że budynek jest zlokalizowany w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z działką nr [...], odległości te wynoszą odpowiednio od rogów budynku i przybudówki 3.10 m, 3,68 m i 3,74 m. Ponadto, po dokonaniu pomiarów i dokumentów z zasobu geodezyjnego ze stanem faktycznym ustalono, że budynek został zlokalizowany niezgodnie z wydanym pozwoleniem na rozbudowę, inna jest długość, szerokość ścian zewnętrznych i powierzchnia zabudowy a także obrócono budynek o 90° i wykonano lustrzane odbicie.

Z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości, decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r., Nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w H., w oparciu o przepis art. 51 ust. 3 i 7 u.p.b nałożył na skarżących obowiązek zlikwidowania czterech otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...] położonych przy ul. [...]w N., od strony działki nr [...], poprzez wyjęcie ościeżnic i ram okiennych i wypełnienie otworów cegłą lub podobnym materiałem, bądź materiałem przepuszczającym światło (luksfery, cegła szklana), oraz sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego, zlokalizowanego na działkach o nr [...] i [...], uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych, w terminie do [...] czerwca 2012 r.

Od powyższej decyzji, skarżący złożyli odwołanie, w którym wnieśli o jej uchylenie w całości. Wskazując na uzasadnienie wyroku WSA w Białymstoku w sprawie II SA/Bk 113/11, zarzucili, iż w postępowaniu naprawczym, prowadzonym w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 i ust. 7 u.p.b. nie można nakazać likwidacji otworów okiennych. Skarżący zarzucili organowi także nieprawidłowe przyjęcie, że wybudowany budynek odbiega od pozwolenia na rozbudowę, albowiem przed przystąpieniem do jego użytkowania skutecznie zawiadomili o powyższym, w oparciu o art. 54 u.p.b., organ nadzoru budowlanego, i ten nie zgłosił w ustawowym terminie żadnego sprzeciwu. Tym samym należało przyjąć, że sporny budynek został wybudowany zgodnie z prawem, czego potwierdzeniem jest zameldowanie skarżących w tymże budynku. Zaznaczyli także, że ich budynek jest budynkiem starym (kilkudziesięcioletnim, jedynie wyremontowanym w ostatnim czasie), w związku z tym nie mogą mieć do niego zastosowane przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 1994 r., jak i obecnie obowiązujące rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich utytułowanie.

Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., Nr [...]P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego budynek mieszkalny skarżących wybudowano z istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego, co było badane dwukrotnie przez organy nadzoru budowlanego oraz podlegało ocenie sądu administracyjnego. Uzasadnia to nałożenie obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż przedmiotowy obiekt narusza przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepisy te, dotyczące usytuowania budynków w określonych odległościach od granic działki mają na względzie bezpieczeństwo pożarowe tych budynków oraz obiektów sąsiednich. W niniejszej sprawie bezsprzecznie zmieniono lokalizację obiektu budowlanego, która pociąga za sobą zmianę warunków zabudowy i sposobu zagospodarowania terenu oraz charakterystyczne parametry: długość, szerokość, powierzchnię zabudowy. Ponadto wybudowano w całości nowy budynek murowany a nie dokonano jedynie rozbudowy istniejącego budynku drewnianego. W stosunku do projektu, budynek obrócono o 90° i wykonano lustrzane odbicie, prawdopodobna jest też zmiana układu pomieszczeń w budynku. Z całą pewnością można więc uznać, iż inwestorzy dokonali istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, co daje podstawę do nałożenia obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz nałożenia na inwestorów stosownych obowiązków, zgodnie z treścią przepisu art. 51 ust. 3 u.p.b. Porównując, bowiem zatwierdzony projekt budowlany oraz stan rzeczywisty w terenie jednoznacznie widać, iż powiększono znacząco powierzchnię zabudowy (projektowana powierzchnia zabudowy wynosiła 168,8 m2, faktyczna wynosi natomiast 215,18 m2) zmniejszono odległość od granic działki (zamiast 7,5 m jest od 3,10 do 3,73 m od granicy działki nr geod. [...]). Powyższe, stosownie do art. 36a u.p.b. stanowi niewątpliwie istotne odstępstwo od projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę.

Na powyższą decyzję skarżący wywiedli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Wskazali, że postępowanie prowadzone w trybie art. 51 u.p.b. jest jedną z form legalizacji, dlatego też w takim postępowaniu nie można nakładać obowiązków, w tym likwidacji czterech otworów okiennych. Zdaniem skarżących niezasadne są twierdzenia organów, jakoby ich budynek mieszkalny został wybudowany niezgodnie z planem i pozwoleniem na budowę, albowiem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w 2008 r. nie złożył sprzeciwu w związku z rozpoczęciem użytkowania tegoż budynku. Potwierdzeniem powyższego jest to, że skarżący są zameldowani w spornym budynku. Tym samym, zdaniem skarżących sporządzanie i przedstawienie projektu budowlanego zamiennego dla spornego budynku mieszkalnego jest zbyteczne. Zaznaczyli także, że ich budynek jest budynkiem starym (kilkudziesięcioletnim, jedynie wyremontowanym w ostatnim czasie), w związku z tym nie mogą mieć do niego zastosowane przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 1994 r., jak i obecnie obowiązujące rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich utytułowanie.

Skarżący wskazali także, że ich budynek został wybudowany znacznie wcześniej niż budynek użytkowy na działce o nr [...], a zatem nie można im zarzucać, że ich budynek stoi w zbyt bliskiej odległości od granicy działki. Żądanie przez sąsiadkę likwidacji czterech otworów okiennych w ich budynku zmierza jedynie do jej ochrony, albowiem przy innym rozstrzygnięciu, to ona zmuszona byłaby do likwidacji własnych okien w swoim budynku handlowo - usługowym. Wskazując na przepisy Kpa, Konstytucji RP oraz Europejską Konwencję o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, skarżący podkreślili, że każdy ma prawo do poszanowania swojej własności i życia prywatnego, a zatem niedopuszczalna jest ingerencja władzy publicznej w korzystanie z tego prawa z wyjątkiem przypadków przewidzianych w ustawie i koniecznych w demokratycznym społeczeństwie.

W odpowiedzi na skargę, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B., podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zasadniczy spór w sprawie sprowadzał się do odpowiedzi na pytanie, czy organy nadzoru budowlanego zasadnie nakazały skarżącym zlikwidowanie czterech otworów okiennych w ścianie szczytowej budynku mieszkalnego, położonego w Narwi na działkach o nr [...] i [...] od strony działki o nr [...] oraz zobowiązały do sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana w skrócie u.p.p.s.a.) wynika, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Rozpatrując ponownie sprawę, wojewódzki sąd administracyjny, a także organ, którego działalność była przedmiotem zaskarżenia, związani są zatem nie tylko wykładnią prawa dokonaną przez sąd kasacyjny, ale również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania. Przy czym ocena prawna, o jakiej mowa powyżej, dotyczyć może nie tylko wykładni prawa materialnego, ale także braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 1999 r., sygn. akt IV SA 1177/97, LEX 47301).

W tym miejscy wskazać należy, iż niniejsza sprawa była już rozpoznawana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, który w wyroku z dnia 14 lipca 2011 r. sygn. akt II SA/Bk 113/11, uznał, że w niniejszej sprawie, w sytuacji realizacji obiektu budowlanego w oparciu o pozwolenie na budowę, jednakże z istotnymi odstępstwami od tego pozwolenia, niedopuszczalne jest orzekanie, w oparciu o art. 66 ust. 1 u.p.b, o usunięciu stwierdzonych nieprawidłowości. Istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę wymagają bowiem przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania przewidzianego w art. 51 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 51 ust. 7 u.p.b. Dlatego też, sprawa administracyjna prowadzona przez organ nadzoru budowlanego powinna dotyczyć likwidacji ewentualnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub warunków pozwolenia na budowę, a więc stosownie do tak określonego przedmiotu sprawy ma zastosowanie art. 51 u.p.b. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie ma natomiast żadnego znaczenia okoliczność, że właściwy organ wyraził pogląd, co do tego, iż obiekt zrealizowano zgodnie z decyzją o pozwoleniu na budowę i może być użytkowany.

Dodatkowo Sąd wskazał na wątpliwości związane z prawidłowością przeprowadzonych podczas oględzin pomiarów odległości spornego budynku od granicy działki nr [...]. W ocenie Sądu, bez wątpienia "tyczki drewnianej" nie można uznać za przyrząd mierniczy gwarantujący poprawność dokonywanych pomiarów.

W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, organy obu instancji ponownie rozpoznający sprawę, zastosowały się do oceny prawnej wyrażonej w powyższym wyroku, jak też wyjaśniły wątpliwości związane z prawidłowością dokonanych pomiarów położenia budynku mieszkalnego skarżących od granicy z działką sąsiednią o nr [...]. Wbrew stanowisku zawartemu w skardze, nie można zarzucić organom, iż nie zastosowały czy też błędnie zinterpretowały wyrok w sprawie II SA/Bk 113/11, albowiem podjęte przez organy czynności procesowe zmierzały z jednej strony do ustalenia, czy wybudowany przez skarżących budynek odpowiada warunkom technicznym i jego utytułowaniu, z drugiej zaś, czy został wybudowany zgodnie z projektem budowlanym i pozwoleniem na rozbudowę.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 u.p.b., właściwy organ w drodze decyzji, w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Jednocześnie z treści art. 36a ust.1 pkt 5 u.p.b. wynika, że przez istotne odstępstwa od projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę przyjmuje się w szczególności zmianę charakterystycznych parametrów budynku, takie jak kubaturę i powierzchnie zabudowy, wysokość, długość, szerokość jak i zmianę zakresu zagospodarowania działki objętej projektem.

Z treści powyższych przepisów wyraźnie wynika, że w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę organ nie tylko ma obowiązek nałożenia na inwestora obowiązku przedłożenia projektu zamiennego, ale też, w razie potrzeby, wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Błędne jest zatem stanowisko skarżących, jakoby w ramach postępowania legalizacyjnego, organy nadzoru budowlanego nie miały kompetencji do nakazania wykonania określonych czynności lub robót budowlanych - w niniejszej sprawie - obowiązku likwidacji czterech otworów okiennych. Organy przeprowadzając postępowanie legalizacyjne, jeżeli dostrzegają niezgodność wybudowanego obiektu z prawem, mają wręcz obowiązek nakazania wykonania określonych czynności lub robót budowlanych, celem doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem.

Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym przeprowadzonych trzech oględzin spornego budynku organy obu instancji ustaliły, iż przedmiotowy budynek powstał na podstawie decyzji o pozwoleniu na rozbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, wydanej przez Urząd Rejonowy w H. w dniu [...] lipca 1998 r. o nr [...]. W dniu [...] listopada 2008 r. w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w H. przyjęto zawiadomienie o zakończeniu budowy przedmiotowego budynku mieszkalnego. Jednocześnie organy obu instancji stwierdziły, iż w/w budynek został zlokalizowany niezgodnie z wydanym pozwoleniem na rozbudowę. Odległość od granicy z działką sąsiednią (nr [...]), która zgodnie z pozwoleniem na rozbudowę winna wynosić 7,5 m, faktycznie wynosi od 3,10 m. do 3,73 m. (pomiary dokonane przy użyciu dalmierza laserowego, wykonane w trakcie oględzin w dniu [...] listopada 2011 r., przy udziale skarżącego – J. S.). Ściana od strony działki nr [...] posiada cztery otwory okienne. Ponadto w stosunku do projektu bryłę budynku obrócono o 90° i wykonano lustrzane odbicie.

W świetle powyższych ustaleń, niewątpliwie zgodzić się należy z organami obu instancji, że wybudowany przez skarżących budynek mieszkalny istotnie odbiega od projektu budowlanego i wydanego pozwolenia na rozbudowę budynku. Za niezasadne należało uznać zarzuty skargi, jakoby fakt przystąpienia skarżących do użytkowania spornego budynku, po uprzednim zawiadomieniu organów nadzoru budowlanego o zakończeniu budowy i rozpoczęciu użytkowania, przy braku sprzeciwu organu, skutkował legalnością i zgodnością z prawem zakończonej rozbudowy budynku mieszkalnego. WSA w Białymstoku w wyroku w sprawie II SA/Bk 113/11 wyraźnie stwierdził, że prawnie skuteczne jest jedynie takie zawiadomienie właściwego organu o zakończeniu budowy, które dotyczy obiektów wybudowanych zgodnie z projektem i warunkami pozwolenia na budowę, czyli budowy prowadzonej legalnie. Oznacza to, że przyjęcie zawiadomienia nie legalizuje dokonanych istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Powyższym poglądem, stosownie do art. 153 u.p.p.s.a. jest związany zarówno Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę jak i organy nadzoru budowlanego, dlatego też w tym zakresie zarzuty skargi są bezpodstawne.

Dodatkowo, umieszczenie czterech otworów okiennych na ścianie szczytowej budynku, w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z działką o nr [...], naruszało tak przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 1994 r. (obowiązujące w okresie rozpoczęcia jego budowy) oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 2002 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Niedopuszczalne jest pozostawienie ściany budynku zwróconego w stronę granicy działki z otworami okiennymi w odległości mniejszej niż 4 m, bowiem narusza powyższe zarówno przepisy techniczno - budowlane jak też przepisy przeciwpożarowe. Jak słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę, sporne otwory okienne znajdowały się w projekcie budowlanym i gdyby skarżący wybudowali budynek zgodnie z tymże projektem i pozwoleniem na rozbudowę (w odpowiedniej odległości od granicy działki jak też nie dokonali obrócenia inwestycji o 90°) organ nie miałby żadnych podstaw do domagania się od skarżących usunięcia spornych otworów okiennych, albowiem w tym zakresie inwestycja byłaby zgodna z prawem.

Podobnie należało ocenić zarzuty skargi, wskazujące iż to budynek handlowo - usługowy położony na działce o nr [...], jako wybudowany później, powinien zostać posadowiony w większej odległości od ich budynku mieszkalnego, celem zapewnienia wymaganych przepisami odległości od ścian budynków. Obowiązkiem skarżących, bez względu czy sąsiednia działka była zabudowana czy też nie, było wybudowanie budynku zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i pozwoleniem na rozbudowę budynku. Zgodnie z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Tym samym, skarżący z tytułu wcześniejszego wybudowania obiektu budowlanego nie mogą oczekiwać od organów władzy publicznej, iż zaniechają egzekwowania obowiązków, wynikających z bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa, celem doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Zarówno skarżący, jak i właścicielka sąsiedniej działki, w związku z prowadzonymi inwestycjami, są w równiej mierze zobowiązani do przestrzegania przepisów prawa budowlanego i w tym zakresie nie może mieć znaczenia okoliczność, który z obiektów budowlanych został wybudowany wcześniej.

Za niezasadne należało także uznać zarzuty skargi, jakoby zaskarżona decyzja naruszała przepisy Konstytucji RP oraz Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności w zakresie poszanowania i ochrony prawa własności. Skarżący, co zostało niewątpliwie ustalone w przeprowadzonym postępowaniu, wybudowali budynek mieszkalny niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i decyzją o pozwoleniu na rozbudowę budynku, a w konsekwencji z rażącym naruszeniem przepisów prawa budowlanego. Tym samym, powołane do tego organy władzy publicznej - organy nadzoru budowlanego, miały obowiązek podjęcia czynności zmierzających do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem, poprzez nakazanie wykonania określonych robót budowlanych i przedłożenia zamiennego projektu budowlanego. W tym zakresie działały zgodnie z obowiązującymi przepisami, w ramach upoważnienia ustawowego, dlatego też nie można zgodzić się ze skarżącymi, iż bezpodstawnie naruszyły przysługujące im prawo własności.

W tym stanie rzeczy uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa Sąd na mocy art. 151 u.p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O przyznaniu wynagrodzenia ustanowionemu z urzędu adwokatowi i zwrocie niezbędnych wydatków, Sąd orzekł na podstawie art. 250 u.p.p.s.a. oraz przepisów § 2 ust. 1-3, § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).