Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 121/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2014-04-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.162 par. 1 i 2
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Niedzielski Sędziowie Sędzia WSA Stefan Kowalczyk (spr.) Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Baczuń po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2014 r. na rozprawie sprawy ze skargi I.Ż. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Go 121/14

U Z A S A D N I E N I E

Skarżąca, I.Ż. (dalej Skarżąca), wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] grudnia 2013r wydanego w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013r, określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2009r.

Z akt sprawy wynika że :

W dniu [...] września 2013 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wydał decyzję, określającej Skarżącej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2009 r.

W dniu 16 października 2013 r. Skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji, bezpośrednio do Urzędu Kontroli Skarbowej. Do odwołania dołączyła pełnomocnictwo upoważniające adwokata A.D. do sporządzenia i wniesienia odwołania.

Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] listopada 2013 r., stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Ustalił bowiem, na podstawie zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r., że została ona doręczona dnia 1 października 2013 r. A.T., pełnoletniemu domownikowi, a termin do wniesienia odwołania upływał dnia 15 października 2013 r., natomiast odwołanie wniesiono w dniu 16 października 2013 r.

W dniu 18 listopada 2013 r. Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od w/w decyzji. Wniosek został sporządzony przez adwokata A.D..

W uzasadnieniu Skarżąca wskazała, że dnia 1 października 2013 r. była nieobecna w domu z powodu udziału w konsultacjach i zabiegach zdrowotnych. W czasie jej nieobecności, decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r., odebrała siostra A.T., która wiedziała o toczącym się wobec Skarżącej postępowaniu, ale została pouczona, by nie odbierać jej korespondencji. Mimo pouczenia odebrała przesyłkę zawierającą decyzje z dnia [...] września 2013r, sądząc, że jest ona skierowana do wnuczki I.. W dniu 3 października, wnuczka A.T. przeglądając korespondencję, zorientowała się, że jest ona skierowana do Skarżącej. Wówczas A.T. poinformowała Skarżącą, że odebrała skierowane do niej pismo, wskazując, że miało to miejsce dnia 2 października 2013 r. Taką datę wskazano również pełnomocnikowi A.D., który został upoważniony do sporządzenia i wniesienia odwołania.

Jej zdaniem, błąd A.T. wynika z jej ciężkiego stanu zdrowia (zaawansowana choroba nowotworowa płuc). W związku z chorobą jest poddawana chemioterapii, przyjmuje silne leki, powodujące przemęczenie, brak koncentracji, zaburzenia percepcji i pamięci. Podkreśliła jednakże, że pomimo złego stanu zdrowia, na co dzień A.T. funkcjonuje poprawnie.

Skarżąca wskazała również, iż nie miała żadnych podstaw do kwestionowania daty odbioru przesyłki w dniu 2 października 2013 r. bowiem utwierdziła ją w tym data zapisana na kopercie tj.2 października 2013 r. Przekazując pełnomocnikowi A.D. dokumenty w celu sporządzenia odwołania poinformowała, że decyzja została odebrana 2 października 2013 r.

Pełnomocnik Skarżącej we wniosku o przywrócenie terminu wyjaśnił, że opierając się na dacie odbioru przesyłki podaną przez Skarżącą, wniósł odwołanie dnia 16 października 2013 r., uznając że zmieścił się w terminie dwutygodniowym. Nadmienił, że odwołanie było już gotowe 15 października 2013 r.

Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r.

Na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim.

Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie :

- art. 162 § 1 ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie brak jest podstaw do przywrócenia terminu, wobec nie uprawdopodobnienia braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania,

- art. 162 § 2 ordynacji podatkowej poprzez błędne przyjęcie, że Skarżąca nie dochowała 7-dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu,

- art. 149 w zw. z art. 152 § 1 ordynacji podatkowej poprzez pominięcie, iż pismo zostało odebrane przez osobę nieupoważnioną, bez zobowiązania się do oddania pisma adresatowi oraz z pominięciem obowiązku własnoręcznego potwierdzenia daty doręczenia na potwierdzeniu odbioru,

- art. 191 ordynacji podatkowej poprzez brak wszechstronnego zebrania materiału dowodowego oraz przeprowadzenie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego,

- art. 180, 181, 187 w zw. z art.229 ordynacji podatkowej, polegające na nie przeprowadzeniu postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w tym:

dowodu z przesłuchania osoby doręczającej korespondencję celem ustalenia stanu zdrowia domownika, okoliczności pominięcia obowiązku własnoręcznego potwierdzenia daty doręczenia oraz braku pouczenia o konieczności oddania pisma adresatowi,

dowodu z przesłuchania w charakterze świadka A.T. celem ustalenia daty odebrania przesyłki, sposobu doręczenia przesyłki, daty przekazania przesyłki Skarżącej i wskazania daty odbioru, faktycznych przyczyn wskazania innej daty niż data odbioru,

- art. 136 oraz 137 ordynacji podatkowej poprzez błędne uznanie, iż udzielone dnia [...] października 2013 r. adwokatowi A.D. pełnomocnictwo upoważniało pełnomocnika do zapoznania się z aktami sprawy, obejmowało ono bowiem wyłącznie umocowanie do dokonania określonej rodzajowo czynności procesowej, tj. sporządzenia i wniesienia odwołania od decyzji podatkowej,

- art. 120, 121, 122, 124 poprzez przeprowadzenie postępowania w sprawie z naruszeniem podstawowych zasad procedury.

Ponadto, Skarżąca zarzuciła naruszenie podstawowych zasad Konstytucji RP, wskazując je ogólnie, w tym prawa do sądu, prawa dostępu do sądu, prawa do korzystania z rzetelnej procedury sądowej, zgodnie z wymogami sprawiedliwości i jawności oraz prawa do wyroku sądowego.

Wskazując na powyższe zarzuty, Skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r., względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Na wypadek nie uwzględnienia powyższego wniosku, Skarżąca wniosła o:

1. orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z [...] grudnia 2013 r., w całości przy równoczesnym uchyleniu postanowienia Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z [...] października 2013 r., stwierdzającego wniesienie odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r., z uchybieniem terminu i przywrócenie terminu do wniesienia odwołania oraz orzeczenie, że odwołanie zostało wniesione z zachowaniem terminu, względnie,

2. o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Dyrektorowi Izby Skarbowej lub w razie uznania takiej konieczności, uchylenie również postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Dyrektorowi Urzędu Kontroli Skarbowej w celu przeprowadzenia przez organy podatkowe prawidłowego, pełnego postępowania dowodowego zgodnego z wnioskami zawartymi we wniosku o przywrócenie terminu,

3. zasądzenie od organu administracji publicznej na rzecz Skarżącej kosztów postępowania wg norm przepisanych,

Uzasadniając powyższe zarzuty, Skarżąca powtórzyła argumentację zawartą we wniosku o przywrócenie terminu.

W odpowiedzi na skargę organ podatkowy odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze, a dotyczących naruszenia przepisów art. 120, 121, 122, 124, 180, 181, 187 w zw. z art.229,191 ordynacji podatkowej, wskazał że w sposób wyczerpujący ustalił w sprawie stan faktyczny i dokonał jego analizy a także oceny, nie naruszając przy tym zasady swobodnej oceny dowodów, a przeprowadzone postępowanie podatkowe nie naruszało zasad legalizmu, praworządności, pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej, zasady tłumaczenia przez organy zasadności przesłanek, którymi kierował się przy rozstrzyganiu sprawy.

Wskazał, iż wbrew zarzutom Skarżącej o braku zebrania wszechstronnego materiału dowodowego oraz dowolnej, a nie swobodnej jego oceny, z akt sprawy wynika, iż dnia [...] września 2013 r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wydał decyzję w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2009 r. W decyzji tej organ kontroli skarbowej zawarł pouczenie co do terminu złożenia odwołania.

W dniu 16 października 2013r. Skarżąca złożyła odwołanie z dnia [...] października 2013 od w/w decyzji. Odwołanie zostało sporządzone i wniesione przez upoważnionego pełnomocnika, adwokata A.J..

Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r., wynika, że została ona doręczona dnia 1 października 2013 r. A.T. - pełnoletniemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi. Zarówno przy podpisie doręczającego oraz na datowniku placówki oddawczej widnieje data 1 października 2013 r. Odwołanie w/w decyzji, wniesiono bezpośrednio do Urzędu Kontroli Skarbowej w dniu 16 października 2013 r.

Termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 15 października 2013 r., natomiast wniesienie odwołania w dniu 16 października 2013 r., zostało dokonane z uchybieniem terminu do wniesienia odwołania.

W dniu 18 listopada 2013 r. wpłynął wniosek Skarżącej sporządzony przez adwokata A.D. o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r. Do wniosku dołączono pełnomocnictwo wraz z dowodem uiszczenia opłaty, dowody w postaci dokumentacji medycznej Skarżącej i A.T. oraz ich oświadczenia, a także odwołanie od decyzji.

Organ odwoławczy ustalił, że przesyłka zawierająca decyzje nadana została na adres zamieszkania Skarżącej jako przesyłka polecona, za zwrotnym potwierdzeniem odbioru w dniu 30 września 2013 r. w placówce pocztowej.

Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru m.in. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r., wynika, że została ona doręczona dnia 1 października 2013 r. A.T., pełnoletniemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi. Przy podpisie doręczającego oraz na datowniku placówki oddawczej widnieje data 1 października 2013 r. Natomiast odwołanie z dnia [...] października 2013 r. od w/w decyzji organu kontroli skarbowej, wniesiono bezpośrednio do Urzędu Kontroli Skarbowej dnia 16 października 2013 r., co potwierdza data prezentaty.

Informację o wniesieniu odwołania z uchybieniem terminu, Skarżąca powzięła dnia 12 listopada 2013 r. Tego bowiem dnia, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, odebrała pismo Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] października 2013 r., przesyłające w załączeniu stanowiska do zarzutów zawartych w odwołaniach z dnia [...] października 2013 r. od decyzji z dnia [...] września 2013 r. W w/w stanowiskach organ kontroli skarbowej zawarł informację, że odwołania zostały wniesione z uchybieniem terminu.

Organ odwoławczy na tej podstawie stwierdził, że przyczyna uniemożliwiająca pełnomocnikowi sporządzenie i wniesienie odwołania w terminie od decyzji z dnia [...] września 2013 r., ustała dnia 12 listopada 2013 r., a wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony do Izby Skarbowej dnia 18 listopada 2013 r., .a więc w ustawowym 7-dniowym terminie, przewidzianym w art. 162 ordynacji podatkowej.

Organ wskazał także, że art.162 ordynacji podatkowej przewiduje możliwość przywrócenia terminu w sytuacji, gdy wnioskodawca uprawdopodobni, tj. przedstawi wiarygodne okoliczności, że naruszenie nastąpiło bez jego winy. Przywrócenie terminu ma zatem charakter wyjątkowy. Nie jest ono dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego zaniedbania. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej.

Brak zawinienia w uchybieniu terminu może nastąpić tylko i wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nagłej, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Podkreślił przy tym, że na równi z zawinieniem strony, traktuje się zawinienie osób, którym zleciła ona prowadzenie swoich spraw, a więc również pełnomocnikowi, którego upoważniła do sporządzenia oraz wniesienia odwołań.

Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Przesłanek do przywrócenia uchybionego terminu nie wyczerpywały bowiem przedstawione we wniosku z dnia [...] listopada 2013 r. okoliczności dotyczące odbioru korespondencji skierowanej do Skarżącej.

Wskazał, iż zgodnie z art. 149 ordynacji podatkowej, w przypadku nieobecności adresata w mieszkaniu, pisma doręcza się za pokwitowaniem pełnoletniemu domownikowi, gdy osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi. Doręczenia tego dokonuje się dorosłemu domownikowi, ale ze skutkiem dla strony. W sytuacji objętej hipotezą powołanego przepisu dopuszczalne jest pozostawienie korespondencji zamiast bezpośrednio adresatowi, innej osobie będącej domownikiem gotowym do dalszego przekazania pisma podmiotowi nieobecnemu w mieszkaniu. Przepis ten nie wskazuje przy tym, aby tego rodzaju doręczenie pisma do rąk domownika było nie zakończonym prawnie etapem na drodze do jego skutecznego doręczenia stronie, który to etap prawidłowo wykonany sam z siebie miałby nie wywołać skutków bezpośrednio w sferze doręczenia pisma adresatowi, lecz je jedynie poprzedzał. Podkreślił, że pisma doręcza się stronie, ewentualnie jej przedstawicielowi łub pełnomocnikowi, o czym stanowi art. 145 ordynacji podatkowej. Skoro więc w art. 149 ordynacji podatkowej przewidziano, że w pewnej sytuacji doręczenie pisma adresowanego do strony następuje w inny sposób, tj. do rąk domownika, to uczyniono tak nie tylko po to, aby podmiotowi spoza sfery praw adresata pismo doręczyć, lecz aby z uwagi na okoliczności, jakie muszą być spełnione przy takim doręczeniu, móc jednocześnie przyjąć, że zastępuje ono doręczenie pisma bezpośrednio samej stronie. Prawodawca nie uregulował bowiem dalszych czynności, które powinien wykonać domownik w stosunku do adresata odebranego pisma. Prawidłowe doręczenie pisma domownikowi, w warunkach przewidzianych w art. 149 ww. ustawy, rozpoczyna zatem bieg terminu, który jest z tym pismem związany, niezależnie od tego czy i kiedy pismo zostanie oddane adresatowi. Podkreślił, że z akt sprawy nie wynika, aby Skarżąca złożyła w urzędzie pocztowym zastrzeżenie o tym, by nie doręczać pism A.T..

Wskazał również, że A.T., nie potwierdziła, że dnia 2 października 2013 r. odebrała korespondencję, ponieważ sądziła, iż jest ona skierowana do jej wnuczki I.. Wprost przeciwnie, oświadczyła, iż odebrała adresowaną do siostry I.Ż. korespondencję nadaną przez Urząd Kontroli Skarbowej, jednakże z uwagi na chorobę i przyjmowane leki, dopiero następnego dnia przypomniała sobie o odebranej korespondencji i przekazała ją niezwłocznie siostrze z informacją, że przesyłkę odebrała 2 października 2013 r. W związku z tym nie było potrzeby przeprowadzania dowodu z przesłuchania w charakterze świadka A.T., bowiem jego treść nie budziła jakichkolwiek wątpliwości organu. Oświadczenie A.T. było jednoznaczne w swej treści i okazało się w ocenie organu wystarczające, nie było natomiast potrzeby przeprowadzania dowodu celem ustalenia okoliczności daty odbioru przesyłki, sposobu jej doręczenia, czy podanej daty.

Uznał również za niezasadne, przeprowadzanie dowodu z zeznań doręczyciela celem ustalenia stanu zdrowia domownika odbierającego korespondencję, ponieważ, jeśli Skarżąca nie miała podstaw do kwestionowania daty odbioru korespondencji ze względu na stan zdrowia A.T., tym bardziej nie miała takich podstaw osoba doręczająca pismo. Ponadto treść zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji organu kontroli skarbowej z dnia [...] września 2013 r., nie pozostawia wątpliwości, że przesyłkę doręczono pełnoletniemu domownikowi, który podjął się oddania pisma adresatowi, co własnoręcznym podpisem poświadczyła A.T.. Fakt, że datę odbioru przesyłki wpisała osoba doręczająca, nie ma w sprawie znaczenia, ponieważ odebraną korespondencję A.T. zgodnie z zobowiązaniem przekazała Skarżącej, natomiast na pełnomocniku Skarżącej, który podjął się sporządzenia oraz wniesienia odwołań od w/w decyzji organu kontroli skarbowej, spoczywał obowiązek dokonania powyższych czynności w terminie.

Nadto, jak wynika z oświadczenia Skarżącej z dnia [...] listopada 2013 r. dotyczącego okoliczności przekazania przez A.T. korespondencji nadanej przez Urząd Kontroli Skarbowej, z uwagi na zawartość przesyłki oraz 14-dniowy termin do złożenia odwołania od doręczonych decyzji, następnego dnia, a więc dnia 3 października 2013 r., Skarżąca dostarczyła wszystkie decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej pełnomocnikowi A.D. celem sporządzenia i wniesienia przez niego odwołania, z informacją, że decyzje odebrane zostały dnia 2 października 2013 r. Z akt sprawy wynika, że Skarżąca dnia [...] października 2013 r. upoważniła adwokata A.D. do sporządzenia i wniesienia w Jej imieniu odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r.

Organ podkreślił, że pełnomocnik A.D. w okresie od dnia [...] maja 2012 r. do dnia [...] czerwca 2013 r, reprezentował Skarżącą przed Dyrektorem Urzędu Kontroli Skarbowej w trakcie toczącego się postępowania kontrolnego. Z tego względu, posiadał wiedzę o stanie zdrowia Skarżącej. Ponadto wnioskował o przesunięcie terminu przesłuchania i do złożenia wyjaśnień ze względu na badania lekarskie, czy też pobyt w szpitalu. Nadto siedziba zarówno organu kontroli skarbowej, jak i kancelarii adwokackiej pełnomocnika znajdują się w jednej miejscowości, [...] i zdaniem organu łatwo było ustalić w organie kontroli skarbowej datę doręczenia Skarżącej decyzji z dnia [...] września 2013 r. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji, wpłynęło ono do organu dnia 2 października 2013 r. (data prezentaty), natomiast od dnia 3 października 2013 r. pełnomocnik dysponował już dokumentami przekazanymi przez Skarżącą, a od dnia [...] października 2013 r. upoważnieniem do sporządzenia i wniesienia w jej imieniu odwołań. Nie istniały więc przeszkody w ustaleniu prawidłowej, czy też potwierdzeniu podanej przez Skarżącą daty odbioru decyzji.

Organ wskazał również, że na pełnomocnictwie udzielonym przez Skarżącą, widnieje data, [...] października 2013 r., natomiast brak jest dowodów wskazujących, że pełnomocnictwo zostało udzielone dopiero dnia [...] października 2013 r., jak twierdzi Skarżąca. Z jego treści wynika, że Skarżąca upoważniła adwokata A.D. do sporządzenia i wniesienia w jej imieniu odwołań od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r. Podkreślił że pełnomocnictwo oznacza prawo prowadzenia w czyimś zastępstwie pewnych spraw, reprezentowanie, czyli występowanie, działanie w imieniu mocodawcy. Na profesjonalnym pełnomocniku, jakim jest adwokat, ciąży obowiązek należytej staranności w przypadku wykonywania powierzonych mu przez mocodawcę czynności.

Zdaniem organu, kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy można mówić wyłącznie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia.

W złożonym wniosku pełnomocnik Skarżącej nie wykazał, aby w okresie od 2 do 15 października 2013 r., tj. w terminie, w którym powinien wnieść odwołanie, zaistniały niezależne od niego przyczyny, stanowiące niemożliwą do przezwyciężenia przeszkodę w dokonaniu tej czynności w terminie. Gdyby nawet przyjąć, że A.T. błędnie poinformowała Skarżącą o dacie doręczenia decyzji organu kontroli skarbowej z dnia [...] września 2013 r., to upoważniony do sporządzenia i wniesienia odwołań pełnomocnik zobowiązany był do podjęcia wszystkich niezbędnych działań w celu prawidłowego załatwienia sprawy, w tym także ustalenia daty doręczenia przedmiotowych decyzji, a w konsekwencji terminowego wniesienia odwołań. Z wniosku z [...] listopada 2013 r. wynika tylko, że pełnomocnik z Skarżącą ustnie ustalił datę odbioru decyzji i na tej podstawie obliczył termin do wniesienia odwołania. Nie podjął próby ustalenia w organie kontroli skarbowej daty doręczenia odbioru decyzji lub próbował wykazać, że taką próbę podjął, ale z przyczyn od niego niezależnych, ustalenie powyższego było niemożliwe. Zdaniem organu, pełnomocnictwo z dnia [...] października 2013 r. upoważniało pełnomocnika do ustalenia w organie kontroli skarbowej, daty odbioru decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r., bowiem był on upoważniony m.in. do wniesienia odwołania od w/w decyzji, a więc dokonania tej czynności w terminie określonym w art.223 § 2 pkt 1 cyt. ustawy. Termin odbioru decyzji można było ustalić na podstawie informacji uzyskanych od Skarżącej lub ustalić go w organie, który wydał zaskarżoną decyzję.

Zdaniem organu bezpodstawne okazały się również zarzuty dotyczące naruszenia zagwarantowanego przez Konstytucję prawa do sądu, prawa dostępu do sądu, prawa do korzystania z rzetelnej procedury sądowej, prawa do wyroku sądowego, ponieważ przedmiotowa sprawa nie była dotąd poddana procedurze sądowej, stąd jakiekolwiek zarzuty w tym zakresie uznać należy za przedwczesne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :

Sąd stwierdził iż skarga jest nie uzasadniona.

Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym orzeczeniem z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. - zwany dalej p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, czy też naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W myśl art. 162 § 1 ordynacji podatkowej w razie uchybienia terminu, termin ten należy przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Z art. 162 § 2 ordynacji podatkowej wynika również, że wniosek o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem wniosku należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.

Podkreślić należy, że przepis art. 162 § 1 ordynacji podatkowej wymaga jedynie uprawdopodobnienia, iż uchybienie terminu procesowego nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez stronę.

W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że przy ocenie okoliczności sprawy o przywrócenie terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Do okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar itp.

Dokonując oceny, czy strona dopuściła się uchybienia terminu bez swej winy, należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności faktyczne i ocenić winę według obiektywnych mierników staranności. Brak winy można przyjąć tylko wtedy, gdy strona nie mogła przezwyciężyć przeszkody w zachowaniu terminu, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

Odnosząc się bezpośrednio do kwestii uchybienia terminu organ słusznie uznał, iż Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy wiąże się bowiem z koniecznością dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, a powołane przez Skarżącą okoliczności nie wskazują na to, że niedokonanie czynności w ustawowym terminie spowodowane było przeszkodą nie do przezwyciężenia przy dochowaniu najwyższej staranności.

Jak wynika z zgromadzonego materiału dowodowego decyzja Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...].09.2013r. została odebrana w dniu 1.10.2013r, przez dorosłego pełnomocnika, A.T.. Fakt ten nie był kwestionowany przez Skarżącą, która jedynie twierdziła że o terminie odbioru została błędnie poinformowana przez swoją siostrę która powyższą przesyłkę odebrała.

Nie zasadny przy tym jest zarzut naruszenia przez organ podatkowy art. 149 w zw. z art. 152 § 1 ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, iż przesyłkę odebrała osoba nieupoważniona, bez zobowiązania się do oddania przesyłki Skarżącej, a także poprzez brak własnoręcznego potwierdzenia daty doręczenia.

Otóż takiemu twierdzeniu przeczy oświadczenie A.T. która stwierdziła w dniu [...].11.2013r, że odebrała przesyłkę adresowaną do Skarżącej przez Dyrektora Izby Skarbowej, a więc zdawała sobie sprawę do kogo jest ona kierowana. Wskazała również, iż dopiero następnego dnia przypomniała sobie o odebranej korespondencji i przekazała ją Skarżącej z informacją, iż odebrała przesyłkę w dniu 2.10.2013r. Brak jest innych natomiast dowodów na to, iż zgodnie z twierdzeniem Skarżącej A.T. odebrała przesyłkę sądząc, iż jest to przesyłka adresowana do jej wnuczki o imieniu I.. Przeczy temu choćby nazwisko adresata uwidocznione na kopercie, łatwe do odczytania dla osób przyjmujących korespondencję. Fakt ten również zdaniem Sądu w okolicznościach danej sprawy nie ma wpływu na jej rozstrzygnięcie.

Brak jest również podstaw do uznania, iż była ona pouczona by nie odbierać żadnej korespondencji przeznaczonej dla Skarżącej. Brak jest jakichkolwiek dowodów na poczynienie takiego pouczenia, jak choćby zastrzeżenia poczynionego w urzędzie pocztowym.

Jednocześnie zakaz taki nie wynika z treści art. 149 ordynacji podatkowej, bowiem jedynym warunkiem tam określonym dla uznania prawidłowości doręczenia przesyłki adresatowi jest zobowiązanie się dorosłego domownika ( A.T. ) do oddania przesyłki adresatowi.

Zasadnie nie znalazła uznania w oczach organu argumentacja Skarżącej co do stanu zdrowia A.T. i wpływu tego stanu zdrowia na treść przekazanej informacji o terminie odbioru przesyłki. O ile bowiem Skarżąca miała powody do troski o stan zdrowia A.T. i wpływu tego stanu na jej działania powinna dołożyć należytej staranności i sprawdzić dzień w którym przesyłkę doręczono.

Z tego też powodu zasadnie uznał organ podatkowy, iż brak jest podstaw do przeprowadzenia dowodu z zeznań świadków, to jest zeznań doręczyciela oraz A.T. celem ustalenia daty doręczenia przesyłki, przekazania przesyłki Skarżącej, podanej daty odbioru czy przyczyn przekazania innej daty odbioru, stanu zdrowia A.T., braku pouczenia o konieczności oddania przesyłki adresatowi, a także okoliczności potwierdzenia daty odbioru przez doręczyciela, a wiec naruszenia art. 180, art. 181, art. 187 w zw. z art. 229 i art. 191 ordynacji podatkowej. Okoliczności te nie budziły wątpliwości organu, a organ podatkowy nie kwestionował w tym względzie oświadczenia A.T..

Z dowodów zgromadzonych w sprawie wynika również, że Skarżąca doręczyła dokumenty, w tym decyzje organów podatkowych pełnomocnikowi A.D. w dniu 3.10.2013r., a w dniu [...].10.2013r upoważniła tegoż pełnomocnika do sporządzenia i wniesienia odwołania. Nadto, tenże pełnomocnik reprezentował Skarżącą w toczącym się uprzednio postępowaniu kontrolnym.

Brak jest więc podstaw we wskazanych okolicznościach do uznania, zgodnie z twierdzeniem Skarżącej, iż udzieliła pełnomocnictwa w dniu złożenia odwołania to jest w dniu [...].10.2013r.

W postępowaniu podatkowym strona, ma możliwość działania przez pełnomocnika, którego działanie traktuje się tak jak działanie strony. Niezachowanie terminu do dokonania czynności procesowych przez pełnomocnika obciąża samą stronę ( wyrok NSA z dnia 28.09.2010r I FSK 1582/09 ).

Warunek braku zawinienia w uchybieniu terminowi, jako konieczną przesłankę do ewentualnego przywrócenia terminu, należy oceniać w kategoriach zachowania przez zainteresowanego reguł starannego działania. W odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron, należy przyjąć, że osoby te są zobowiązane do szczególnej staranności przy wykonywaniu powierzonego zlecenia, a zatem ocena, czy dochowali reguł starannego działania, winna być dokonywana w oparciu o odpowiednio wysokie kryteria (wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 1999 r., I SA/Gd 745/98, LEX nr 42023).

Zasadnie podkreślił organ podatkowy, iż ze względu na siedzibę kancelarii położonej w tej samej miejscowości co siedziba organu podatkowego, nie było żadnych przeszkód ze strony pełnomocnika, aby ustalić właściwą datę doręczenia przesyłki. Jednocześnie wskazać należy iż upoważnienie do sporządzenia i wniesienia odwołania nie obejmuje tylko technicznych czynności pełnomocnika, ale również wszelkie czynności z tym związane m.in. właśnie ustalenie terminu doręczenia przesyłki.

Tym samym zasadnie organ uznał, iż nie zachodziły przeszkody nie do przezwyciężenia do złożenia odwołania od decyzji. Pełnomocnik Skarżącej nie podjął wszystkich niezbędnych czynności celem złożenia odwołania w terminie przewidzianym w ustawie. Brak ustaleń co do daty w której możliwe jest złożenie odwołania jest zaniedbaniem pełnomocnika, co do którego brak jest w zgromadzonym materiale dowodowym przesłanek do uznania, iż nie nastąpiło to z przyczyn trudnych do przezwyciężenia. W tym stanie rzeczy nie uzasadniony okazał się zarzut naruszenia art. 162 ordynacji podatkowej.

Nie zasadne okazały się również zarzuty naruszenia art. 120,121,122,124 ordynacji podatkowej wobec ustaleń poczynionych przez organ podatkowy w zgodzie z przepisami prawa procesowego i materialnego, jak również zarzuty naruszenia zasad określonych w Konstytucji RP.

Nadmienić również należy w odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 162 § 2 ordynacji podatkowej, iż organ podatkowy nie kwestionował terminowości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Tak więc Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.