Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 910/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne: Dodatki mieszkaniowe
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 2, art. 7 ust. 1 i 5
journal: Dz.U. 2021 poz 2021
law: Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (. j.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Tadeusz Kiełkowski Sędziowie: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki Sędzia WSA Hanna Knysiak-Sudyka (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lutego 2023 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2022 r. Nr SKO.DM/4114/6/2022 w przedmiocie przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 25 kwietnia 2022 r., znak: SKO.DM/4114/6/2022, wydaną na podstawie art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1-3, art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 6 ust. 1 pkt 1, art. 7 ust. 7 i art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 2021 r.; powoływanej dalej jako "u.d.m.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 z późn. zm.; powoływanej dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania K. G. (dalej jako "wnioskodawczyni" lub "skarżąca") od decyzji Burmistrza Miasta Chrzanowa z dnia 21 stycznia 2022 r., nr OPS.275/01/2022/P.DŚR.5410.15.108.2022 przyznającej K. G. dodatek mieszkaniowy na okres od 1 lutego 2022 r. do 31 lipca 2022 r. w wysokości 365,60 zł, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Powołaną wyżej decyzją organ I instancji orzekł o przyznaniu K. G. dodatku mieszkaniowego.

Odwołanie od ww. decyzji wniosła K. G., która podniosła, że przyznany dodatek został znacząco obniżony. Wyjaśniła również, że jest niezadowolona ze współpracy z OPS w Chrzanowie, a zwłaszcza z Kierownikiem OPS w Chrzanowie, który systematycznie zmniejsza przyznawaną jej pomoc.

Po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy oraz rozpoznaniu ww. odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, uznając decyzję organu I instancji za prawidłową orzekło o utrzymaniu jej w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył na wstępie treść art. 3 ust. 1 u.d.m. oraz komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2021 r. (M.P.2022.175 z dnia 2021.02.09) wskazując, że obowiązujące w chwili składania wniosku w styczniu 2022 r. przeciętne wynagrodzenia miesięczne w gospodarce narodowej wyniosło 5662,53 zł, a zatem 30% z tej kwoty, o którym stanowi art. 3 ust. 1 pkt 2 u.d.m. to wielkość 1698,75 zł.

W dalszej kolejności organ odwoławczy przywołał treść art. 3 ust. 3 u.d.m. oraz art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, do którego odsyłał pierwszy z przywołanych przepisów w kwestii pojęcia dochodu. W oparciu o powyższe organ II instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego został złożony w dniu 4 stycznia 2022 r., a rodzina wnioskodawczyni za miesiące październik, listopad i grudzień 2021 r. osiągnęła dochód w wysokości 1200,00 zł, dlatego też należało przyjąć, że wnioskodawczyni spełnia kryterium dochodowe do przyznania dodatku mieszkaniowego.

Jednocześnie organ odwoławczy, powołując się na treść art. 5 ust. 1-4b u.d.m., zaznaczył, że budynek, w którym zamieszkuje K. G. i jej dzieci należy do zasobu Gminy Chrzanów, a w związku z tym wnioskodawczyni zajmuje lokal w mieszkaniowym zasobie gminy i płaci za czynsz kwotę 297,14 zł. Wyjaśniono również, że suma wydatków mieszkaniowych wynosi łącznie 807,82 zł, wskazując zarazem szczegółowo, co składa się na tą kwotę oraz zaznaczając, że w lokalu brak centralnie ciepłej wody. Ponadto podkreślono, że lokal, który wnioskodawczyni zajmuje wraz z rodziną, ma powierzchnię 52,13 m2 i jest większy od powierzchni normatywnej dla trzech osób, która wynosi 45 m2 (art. 5 ust. 1 pkt 3 u.d.m.). Tym samym podano, że wydatki na powierzchnię normatywną wynoszą 697,33 zł, przedstawiając w tym zakresie stosowne wyliczenia (art. 5 ust. 4 u.d.m.).

Organ II instancji wskazał również, że lokal wnioskodawczyni jest wyposażony w centralne ogrzewanie oraz gaz przewodowy z zewnętrznego źródła, dlatego nie obliczono ryczałtów za ich brak. Z kolei mając na uwadze brak centralnie ciepłej wody podano, że ryczałt z tytułu braku wyposażenia w c.c.w. wynosi 33,86 zł, a w związku z tym łącznie wydatki normatywne wynoszą 731,19 zł.

Następnie organ odwoławczy powołując się na treść art. 6 ust. 1 pkt 2 u.d.m. wskazał, że 12% dochodów gospodarstwa domowego (400,00 zł) to kwota 48,00 zł. Mając na uwadze powyższe, organ II instancji podkreślił, że dodatek stanowi różnicę pomiędzy dwoma wielkościami, tj. 731,19 zł i 48 zł, co daje kwotę 683,19 zł, z tym, że na mocy uchwały Rady Miasta Chrzanowa nr XXXIII/345/2021 z dnia 29 czerwca 2021 r. o obniżeniu wysokości wskaźników procentowych, o których mowa w art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy nie może przekroczyć 50% wydatków normatywnych, zatem w przedmiotowej sprawie nie może on przekroczyć kwoty 365,60 zł (731,19 zł x 50%).

Na zakończenie organ odwoławczy przywołał również orzecznictwo sądów administracyjnych odnoszące się kwestii ustalania dodatku mieszkaniowego.

Skargę na ww. decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie wniosła skarżąca – K. G., domagając się "odrzucenia w całości postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego SKO.DM/4114/6/2022 z dn. 25.04.2022 r." oraz przywrócenia poprzedniego sposobu obliczania dodatku mieszkaniowego. Skarżąca zakwestionowała twierdzenia organu i zasadność wydanego przez ten organ rozstrzygnięcia, przytaczając argumentację mającą zdaniem skarżącej przemawiać za jego wadliwością, w szczególności w odniesieniu do sposobu obliczania dodatku mieszkaniowego. Podniosła również, że rozstrzygnięcie to jest dla niej krzywdzące i nie uwzględnia wzrostu wydatków spowodowanego rosnącą inflacją.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w tym zakresie stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Organ zwrócił przy tym uwagę, że stan faktyczny ustalony przez organ I instancji nie budził zastrzeżeń organu odwoławczego, zaś wydanie decyzji w przedmiocie ustalenia lub odmowy ustalenia prawa do dodatku mieszkaniowego nie jest oparte na zasadzie uznania administracyjnego, ale związania.

W piśmie procesowym z dnia 12 lipca 2022 r. skarżąca wskazała, że wystąpiła do Rady Miejskiej z pismem o wyjaśnienie powodów, dla których został zmieniony sposób obliczania dodatku mieszkaniowego na niekorzyść mieszkańców gminy, w odpowiedzi na które otrzymała informację, że zmiana ta była podyktowana zmianą definicji dochodu i troską o budżet gminy. W dalszej części pisma skarżąca ustosunkowała się tych motywów otrzymanej odpowiedzi, wyrażając swoje niezadowolenie i przedstawiając argumenty mające w jej ocenie przemawiać za ich wadliwością.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 259, dalej powoływanej jako "p.p.s.a."), stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Ponadto orzekanie - na podstawie art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego podejmowania. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej. Z kolei z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi, bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub części, albo stwierdza ich nieważność bądź też stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przytoczona regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Powołane regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa administracyjnego i toczącego się przed nim postępowania, którą jest sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej. W ramach tej kontroli sąd administracyjny nie bada celowości czy też słuszności zaskarżonej decyzji. Nie jest zatem władny oceniać takich okoliczności jak pokrzywdzenie strony decyzją wówczas, gdy wiąże się ona z negatywnymi skutkami dla niej, bowiem związany jest normą prawną odzwierciedlającą wolę ustawodawcy, wyrażoną w treści odpowiedniego przepisu prawa. Zatem, co do zasady, sąd administracyjny nie orzeka o przyznaniu prawa lub odmowie jego przyznania. Jedynie rozstrzyga, czy decyzja administracyjna rozstrzygająca w tej kwestii jest zgodna, czy też nie jest zgodna z prawem.

Rozpoznając zatem zarzuty skargi oraz badając zaskarżoną decyzję z uwzględnieniem powyższych kryteriów Sąd uznał, że nie została ona wydana z naruszeniem prawa.

Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 2021 ze zm.; powoływanej dalej jako "u.d.m." lub "ustawa"), regulujące zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwość organów w tych sprawach (art. 1 u.d.m.). Ustawa nabycie prawa do dodatku mieszkaniowego uzależnia od spełnienia określonych w niej kryteriów. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy przyznaje, na wniosek osoby uprawnionej do dodatku mieszkaniowego, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji administracyjnej. Do wniosku dołącza się deklarację o dochodach gospodarstwa domowego za okres 3 miesięcy kalendarzowych poprzedzających dzień złożenia wniosku oraz inne niezbędne dokumenty. Dodatek mieszkaniowy przyznaje się na okres 6 miesięcy, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu złożenia wniosku (art. 7 ust. 5 ustawy).

Stosownie do treści art. 3 ust. 1 u.d.m. dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom, o którym mowa w art. 2 ust. 1 tej ustawy, jeżeli w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o jego przyznanie średni miesięczny dochód przypadający na jednego członka gospodarstwa domowego wnioskodawcy nie przekroczył w gospodarstwie jednoosobowym 40%, a w gospodarstwie wieloosobowym 30% przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu złożenia wniosku, z uwzględnieniem art. 6 ust. 8 i art. 7 ust. 6.

Zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2021 r. (M.P.2022.175 z dnia 2021.02.09) obowiązujące w chwili składania wniosku w styczniu 2022 r. przeciętne wynagrodzenia miesięczne w gospodarce narodowej wyniosło 5662,53 zł, a zatem 30% z tej kwoty, o którym stanowi art. 3 ust. 1 pkt 2 u.d.m. stanowi kwotę 1698,75 zł.

W przedmiotowej sprawie wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego został złożony w dniu 4 stycznia 2022 r., a trzyosobowa rodzina wnioskodawczyni za miesiące październik, listopad i grudzień 2021 r. osiągnęła dochód w wysokości 1200,00 zł. W postępowaniu administracyjnym ustalono, że budynek, w którym zamieszkuje skarżąca wraz z dziećmi należy do zasobu Gminy Chrzanów. Czynsz za lokal mieszkalny wynosi 297,14 zł. Suma wydatków mieszkaniowych wynosi łącznie 807,82 zł, a na kwotę tą składa się wyżej wymieniona kwota czynszu, kwota 156,39 zł (c.o.), kwota 96,48 zł + 1,05 zł (zimna woda), kwota 116,76 zł (ścieki) oraz kwota 140 zł (śmieci). W lokalu brak ciepłej wody, a ryczałt wynosi 33,86 zł. Lokal ma powierzchnię 52,13 m.kw., natomiast powierzchnia normatywna dla 3 osób wynosi 45 m.kw. Wydatki na powierzchnię normatywną wynoszą zatem 697,33 zł (807,82 zł : 53,13 m.kw. x 45 m.kw.). Wydatki normatywne – przy uwzględnieniu ryczałtu za brak ciepłej wody - wynoszą zatem 731,19 zł (697,33 zł + 33,86 zł).

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 u.d.m. wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę między wydatkami, o których mowa w ust. 3-6 tego przepisu, przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu mieszkalnego, a kwotą wydatków poniesionych przez osobę ubiegającą się o dodatek mieszkaniowy w wysokości 12% dochodów gospodarstwa domowego w gospodarstwie 2-4-osobowym. 12 % dochodów gospodarstwa skarżącej stanowi kwotę 48 zł. Dodatek mieszkaniowy wynosi zatem 683,19 zł (różnica między kwotą wydatków normatywnych a kwotą stanowiącą 12 % dochodów gospodarstwa skarżącej). Nadto należy podnieść, że na mocy uchwały Rady Miasta Chrzanowa nr XXXIII/345/2021 z dnia 29 czerwca 2021 r. o obniżeniu wysokości wskaźników procentowych, o których mowa w art. 6 ust. 10 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, dodatek mieszkaniowy nie może przekroczyć 50% wydatków normatywnych, zatem w przedmiotowej sprawie nie może on przekroczyć kwoty 365,60 zł (731,19 zł x 50%). Taka kwota dodatku mieszkaniowego została przyznana skarżącej.

Podkreślić należy, że decyzja o przyznaniu bądź odmowie przyznania dodatku mieszkaniowego jest decyzją związaną, a zatem organ nie ma możliwości swobodnego wyboru następstwa prawnego. Przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że muszą być ściśle stosowane bez możliwości odstępstw i to bez względu na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osób starających się o dodatek. Prawodawca w sposób bardzo ścisły określił zasady przyznawania i sposób obliczania dodatków mieszkaniowych, nie pozostawiając organowi administracji orzekającemu w tych sprawach możliwości działania w ramach uznania administracyjnego. Zatem od woli ustawodawcy zależy rozmiar przyznanego dodatku mieszkaniowego.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.