Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 762/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędziowie WSA Tomasz Grossmann WSA Maciej Busz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 września 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza B. z [...] czerwca 2022 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej S. sp. z o.o. z siedzibą w Ł. kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

IV SA/Po 762/22

Uzasadnienie

Burmistrz B. decyzją z 27.06.2022 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 59 ust. 1 i 2, art. 60 ust. 1. art. 54, w związku z art. 64 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (j.t. Dz. U. z 2022 r. poz. 503, dalej jako u.p.z.p.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2021 r. poz. 735, ze zm., dalej jako k.p.a.) po rozpatrzeniu wniosku z dnia 22.09.2021 r., uzupełnionego pismami z dnia 18.03.2022 r. i z dnia 27.04.2022 r. o ustalenie warunków zabudowy odmówił ustalenia na rzecz firmy S. Sp. z o.o. w Ł. (dalej jako skarżąca) warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej o mocy do 3 MW wraz z infrastrukturą techniczną położonej na działce nr ewid.[...] (część) w obrębie G., gmina B., ze względu na brak spełnienia wymagań i walorów określonych w art. 1 ust. 1 pkt 2, art. 1 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p., a skonkretyzowanych w art. 61 ust. 1 u.p.z.p.

W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że wcześniej organ I instancji decyzją znak: [...] z dnia 06.12.2021 r. odmówił ustalenia warunków zabudowy. Odwołanie złożyła skarżąca. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją [...] z dnia 26.01.2021 (winno być 2022 r., przyp. Sądu) uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Na terenie objętym wnioskiem brak jest miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Przedmiot inwestycji stanowi budowa farmy fotowoltaicznej o mocy do 3 MW wraz z infrastrukturą techniczną położonej w : B. - obszar wiejski, obręb: G. , działka nr ewid.[...] (część). Powierzchnia działki ogółem - ok. 4,91 ha.

Powierzchnia terenu objętego wnioskiem (decyzją) - 0,99 ha.

Farma fotowoltaiczna jest instalacją odnawialnych źródeł energii, o której mowa wart. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. z 2021 r. poz. 610, ze zm., dalej jako o.z.e.).

Farmę fotowoltaiczną należy zakwalifikować do zabudowy produkcyjnej, w rozumieniu przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy (Dz. U. Nr 164, poz. 1589).

Powierzchnia zabudowy rozumiana zgodnie z treścią § 1 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. poz. 1839) nie przekracza powierzchni 1 ha. W związku z powyższym inwestycji nie zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Inwestycja nie wymaga sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.

W rozumieniu art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. farma fotowoltaiczna kwalifikuje się do inwestycji innej. Realizacja farmy wymaga pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. W takim przypadku warunki zabudowy ustala się w drodze decyzji na podstawie art. 59 ust. 1 i 2 u.p.z.p.

W postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy poddano badaniu wpływ projektowanej farmy fotowoltaicznej na sąsiedztwo w aspekcie zgodności inwestycji z ładem przestrzennym i urbanistycznym oraz zasadami dobrego sąsiedztwa.

W obecnym orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, zgodnie z którym przepis art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (zwolnienie z zasady dobrego sąsiedztwa) nie funkcjonuje i nie pozostaje w tym akcie prawnym wyłącznie w relacji do art. 61 ust. 1 i ust. 2 u.p.z.p. Przepis ten pozostaje także w relacjach z art. 1 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p. (dot. ładu przestrzennego i zróżnicowanego rozwoju) oraz art. 1 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. (dot. wymagań ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury), które jako przepisy ogólne znajdują swoje skonkretyzowanie wart. 61 ust. 1 u.p.z.p.

Zgodnie z zasadą dobrego sąsiedztwa przeznaczenie terenu pod nową zabudowę ma być zgodne z przeznaczeniem zastanym w otoczeniu, którego granice wyznacza obszar analizowany. Zwolnienie z tej zasady, wynikające z art. 61 ust. 3 u.p.z.p., nie powinno zatem naruszać zastanej funkcji w zakresie zabudowy i zagospodarowania terenu. Obiekty liniowe i większość urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., mają charakter towarzyszący (służebny) dotychczasowej funkcji i z założenia nie wpływają na zmianę lub utrzymanie zastanej funkcji terenu na obszarze analizowanym. Inna sytuacja jest w przypadku lokalizacji farmy fotowoltaicznej, bowiem realizacja takiej inwestycji prowadzi do faktycznej zmiany przeznaczenia terenu z funkcji, w niniejszym przypadku, upraw rolnych, na funkcję przemysłową.

Treść art. 10 ust. 2a i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p. świadczy o tym, że wolą ustawodawcy jest aby inwestycje, w ramach których planuje się rozmieszczanie urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii (o mocy przekraczającej 100 kW), realizowane były przede wszystkim na podstawie ustaleń planu miejscowego, a w sytuacji jego braku, na podstawie decyzji o warunkach zabudowy, ale wówczas wymagane jest spełnienie wymogów art. 61 ust. 1 pkt 1- 6 u.p.z.p.

Za wymogiem spełnienia warunków art. 61 ust. 1 pkt 1- 6 u.p.z.p. w odniesieniu do farm fotowoltaicznych czy innych "powierzchniowych" urządzeń OZE, przemawia także uzasadnienie projektu ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw. Rozszerzenie art. 61 ust. 3 o instalacje odnawialnego źródła energii uzasadniono potrzebą wspierania rozwoju prosumenckiego wytwarzania energii elektrycznej poprzez budowę małych instalacji oraz mikroinstalacji OZE. a nie farm fotowoltaicznych i innych "powierzchniowych" urządzeń OZE.

W swym postępowaniu organ uwzględnił ww. wykładnię art. 61 ust. 3 u.p.z.p.

W związku z powyższym przeprowadzono analizę określoną w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., poprzez badanie tzw. dobrego sąsiedztwa, a także analizę celowości badania pozostałych warunków i wymagań w zakresie określonym w art. 61 ust. 1 pkt 2 do 6 u.p.z.p. Stwierdzono, że na obszarze analizowanym nie można wskazać żadnej działki sąsiedniej, w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., która byłaby zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy (elektrowni fotowoltaicznej). Nie można zatem przeprowadzić analizy i określić wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Powyższe powoduje brak możliwości spełnienia warunku, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.

Zgodnie z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków wymienionych w pkt 1-6 tego przepisu. Brak możliwości spełnienia warunku, o którym mowa w pkt 1 tego przepisu, powoduje, że nie jest możliwe łączne spełnienie wszystkich warunków określonych w art. 61 ust. 1 u.p.z.p. W związku w powyższym uznano za zbędne przeprowadzenie dalszej analizy warunków i zasad zagospodarowania i zabudowy terenu oraz badanie pozostałych warunków i wymagań w zakresie: dostępu do drogi publicznej (art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p.), istniejącego lub projektowanego uzbrojenie terenu (art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy), wymagań dotyczących zgody rolnej i leśnej (art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p.), sprawdzenia zgodności decyzji z przepisami odrębnymi (art. 61 ust. 1 pkt 5 i 6 u.p.z.p.).

Brak spełnienia warunków o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 2 oraz art. 1 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. jest przesłanką odmowy ustalenia warunków zabudowy.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła S. sp. z o.o. z siedzibą w Ł. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy zgodnie z wnioskiem Inwestora.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji ze względu na niespełnienie wymagań dotyczących zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji oraz cech architektonicznych i urbanistycznych podczas, gdy wymagań tych nie stosuje się do instalacji odnawialnego źródła energii w tym farmy fotowoltaicznej, której dotyczy wniosek;

W uzasadnieniu odwołania m.in. wskazano, że clou problemu w niniejszej sprawie sprowadza się do wykładni art. 61 ust. 3 u.p.z.p., bowiem zdaniem organu nie ma on zastosowania do elektrowni fotowoltaicznych o mocy powyżej 500 kW. Zwrócono szczególną uwagę, że zarówno w art. 61 ust. 3 u.p.z.p., jak i w art. 2 pkt 13 o.z.e., nie jest wskazane, że wyłączenie stosowania art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. dotyczy tylko instalacji odnawialnego źródła energii o mocy do 500 KW. Gdyby racjonalny ustawodawca chciał taki limit wprowadzić to wskazałby go wprost w przepisie lub poprzez odesłanie do art. 10 ust. 2a u.p.z.p. lub innego przepisu ustawy. Takie limity mocy są wskazane w innych ustawach jak np. ustawie z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U.2021.2351 t.j. z dnia 2021.12.20 dalej: "p.b."). Przepis art. 29 ust. 4 pkt. 3 lit. c) p.b. stanowi "Nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu: pomp ciepła, wolno stojących kolektorów słonecznych, urządzeń fotowoltaicznych o mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 50 kW (...). Podobnie przepis art. 29 ust. 3 pkt 1lit. f) p.b. również odnosi się do limitu mocy wskazując: Nie wymaga decyzji o pozwoleniu na budowę oraz zgłoszenia, o którym mowa w art. 30, wykonywanie robót budowlanych polegających na przebudowie instalacji odnawialnych źródeł energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 1 MW wykorzystujących hydroenergię do wytwarzania energii elektrycznej (...). Rozróżnienie instalacji odnawialnych źródeł ze względu na produkowaną moc energii zawiera ustawa o odnawialnych źródłach energii, która w art. 2 ust. 18 i 19 o.z.e., który definiuje pojęcia małej instalacji - "instalacji odnawialnego źródła energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej większej niż 50 kW i nie większej niż 1 MW (...)" - a także mikroinstalacji - "instalacji odnawialnego źródła energii o łącznej mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 50 kW (...)". Skoro racjonalny ustawodawca w innych aktach prawnych dokonuje rozróżnienia instalacji odnawialnych źródeł energii ze względu na moc oraz od tej mocy uzależnia spełnienie określonych kryteriów, to w pełni uprawniona jest interpretacja, że skoro w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. takiego rozróżnienia nie ma, to przepis ten ma zastosowanie do wszelkich instalacji odnawialnych źródeł energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 o.z.e.

Badanie zasady dobrego sąsiedztwa w przypadku instalacji fotowoltaicznych sprowadza się de facto do analizy, czy w okolicy planowanej inwestycji występują inne instalacje odnawialnych źródeł energii, co jest absurdem biorąc pod uwagę, że instalacje o.z.e. w Polsce to przedsięwzięcia stosunkowo nowe technologicznie, których powstawanie i rozwój dopiero następuje. Dlatego też w art. 61. ust. 3 u.p.z.p. znalazło się do odniesienie do instalacji fotowoltaicznej jako instalacji odnawialnych źródeł energii.

W orzecznictwie sądów administracyjnych istniał spór dotyczący tego, czy elektrownie fotowoltaiczne należą do infrastruktury technicznej, a tym samym czy ich budowa jest zwolniona z wymogu spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa. W orzecznictwie występowały dwa przeciwstawne poglądy. Zgodnie z wiodącym instalacje (farmy) fotowoltaiczne zostały uznane za urządzenia infrastruktury technicznej. Pogląd ten odnosił z kolei do analogicznego traktowania farm fotowoltaicznych jak elektrowni wiatrowych, które już wcześniej zakwalifikowano do urządzeń infrastruktury technicznej (por. wyrok NSA z 20 grudnia 2016 r. II OSK 798/15 - lex nr 2248203, z 18 sierpnia 2016 r. II OSK 2890/14 - LEX nr 2119361, 12 stycznia 2016 r. II OSK 1070/14 - Lex nr 2033928, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2018 r. IV SA/Po 822/18 - Lex nr 2613018, WSA w Bydgoszczy z 8 sierpnia 2017 r. II SA/Bd 61/16 - Lex nr 2359651, WSA w Łodzi z dnia 4 czerwca 2014 r. II SA/Łd 201/14 - LEX nr 1479529). Zgodnie z przeciwstawnym poglądem "Elektrownia słoneczna, tj. wytwarzająca energię elektryczną ze źródła odnawialnego instalacja fotowoltaiczna, o mocy przekraczającej 100 k.w" nie stanowi urządzenia infrastruktury technicznej, o którym mowa w art. 61 ust. 3 u.p.z.p." (wyrok NSA z dnia 12.01.2018 r. o sygn. II OSK 794/16, wyrok WSA w Łodzi z dnia 15.06.2018 r., Il SA/Łd 245/18).

Spór ten został rozstrzygnięty przez ustawodawcę, gdyż z dniem 29 sierpnia 2019 roku weszła w życie nowelizacja u.p.z.p., która zmieniła treść art. 61 ust. 3 u.p.z.p. Do kolejnych wyjątków, dla których nie stosuje się przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1 (zasada dobrego sąsiedztwa) i pkt 2 (dostęp do drogi publicznej) oprócz linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej zostały dodane instalacje odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 o.z.e. Brzmienie tego przepisu jest jednoznaczne, dlatego też jak zostało to wskazane wcześniej - nie powinno być żadnych wątpliwości, że farma fotowoltaiczna o mocy do 2 MW stanowi instalację odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p.

Już po ww. nowelizacji w orzecznictwie sądów administracyjnych można zaobserwować kształtującą się linię, która zgodna jest z przedstawioną argumentacją skarżącego. W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 lutego 2021 r., gdzie sąd wskazał: "Zmiana ustawy w zakresie brzmienia art. 61 ust. 3 u.p.z.p. zdezaktualizowała rozbieżności w orzecznictwie, jakie pojawiały się w zakresie definiowania urządzeń infrastruktury technicznej. Powoływane przez skarżących orzecznictwo odnosi się do starego stanu prawnego" (wyrok WSA w Poznaniu z 4.02.2021 r., IV SA/Po 470/20, LEX nr 3164909).

Na podobnym stanowisku stanął WSA w Gdańsku w wyroku z 20.10.2021 r., o sygn." II SA/Gd 378/21, LEX nr 3257932), WSA w Olsztynie w wyroku z 22.12.2020 r., II SA/Ol 547/20, LEX nr 3113553). Ten sam Sąd, w innych wyrokach wskazał: przedsięwzięcie polegające na budowie infrastruktury umożliwiającej produkcję energii z odnawialnych źródeł energii tj. energii słonecznej, stanowi instalację odnawialnego źródła energii. Tego typu uznanie rodzi dalsze konsekwencje w postaci braku konieczności weryfikacji czy zamierzenie inwestycyjne spełnia wymogi z przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. (por. wyrok WSA w Olsztynie z 23.11.2021 r., II SA/Ol 893/21, LEX nr 3274643, wyrok WSA w Olsztynie z 23.12.2021 r., II SA/Ol 958/21, LEX nr 3285513, wyrok WSA w Olsztynie z 31.01.2022 r., II SA/Ol 7/22, LEX nr 3292420). W najnowszym orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych, prezentowanym w 2022 roku, utrzymywana jest tendencja takiej wykładni art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (por. wyrok WSA w Opolu z 7.04.2022 r., II SA/Op 17/22, LEX nr 3343641, wyrok WSA w Poznaniu z 16.03.2022 r., IV SA/Po 96/22, LEX nr 3323622, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 17.03.2022 r., II SA/Go 1097/21, LEX nr 3329042, wyrok WSA w Olsztynie z 31.01.2022 r., II SA/Ol 7/22, LEX nr 3292420), wyrok WSA w Poznaniu z dnia 16 marca 2022 r. sygn. akt IV SA/Po 96/22 LEX nr 3323622; wyrok z dnia 5 kwietnia 2022 r. IV SA/Po 102/22 LEX nr 3336903).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 30.09.2022 r. nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.

W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy opisał dotychczasowy przebieg postępowania i przytoczył treść przepisu art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2021 r., poz. 741 ze zm.) - zwanej dalej "u.p.z.p.".

Zgodnie z ust. 3 tegoż przepisu, przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii.

Według art. 2 pkt 13 o.z.e., instalacja odnawialnego źródła energii to instalacja stanowiąca wyodrębniony zespół:

a) urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne

handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii, lub,

b) obiektów budowlanych i urządzeń stanowiących całość techniczno-użytkową służący do wytwarzania biogazu rolniczego

- a także połączony z tym zespołem magazyn energii elektrycznej lub magazyn biogazu rolniczego;

W wyroku WSA w Łodzi z dnia 13 stycznia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 1018/21 (LEX nr 3316089) podkreślono, że dla prawidłowego zastosowania art. 61 ust. 3 u.p.z.p. niezbędna jest ocena wnioskowanego przedsięwzięcia pod kątem jego kwalifikacji do instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 610, dalej jako o.z.e.) z uwzględnieniem przepisu art. 10 ust. 2a i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p.

Według przepisu art. 10 ust. 2a u.p.z.p., jeżeli na obszarze gminy przewiduje się wyznaczenie obszarów, na których rozmieszczone będą urządzenia wytwarzające energię z odnawialnych źródeł energii o mocy zainstalowanej większej niż 500 kW, a także ich stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie oraz zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu, w studium ustala się ich rozmieszczenie, z wyłączeniem:

1) wolnostojących urządzeń fotowoltaicznych, o mocy zainstalowanej elektrycznej nie większej niż 1000 kW zlokalizowanych na gruntach rolnych stanowiących użytki rolne klas V, VI, VIz i nieużytki - w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne;

2) urządzeń innych niż wolnostojące.

Stosownie do art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p., w planie miejscowym określa się w zależności od potrzeb granice terenów pod budowę urządzeń, o których mowa w art. 10 ust. 2a, oraz granice ich stref ochronnych związanych z ograniczeniami w zabudowie, zagospodarowaniu i użytkowaniu terenu oraz występowaniem znaczącego oddziaływania tych urządzeń na środowisko.

W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 sierpnia 2021 r. wydanego w sprawie o sygn. akt II SA/Po 672/20 (LEX nr 3215561) zwrócono uwagę, że z dosłownego brzmienia ustawy szczególnej (tj. ustawy o odnawialnych źródłach energii) należałoby wyprowadzić wniosek, że elektrownia fotowoltaiczna nie stanowi infrastruktury przemysłowej (zabudowy przemysłowej), lecz jest instalacją odnawialnego źródła energii oraz że każda elektrownia fotowoltaiczna - stanowiąc urządzenie służące do wytwarzania energii, w którym energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii - spełnia warunek określony w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. To zaś oznaczałoby, że na gruncie przepisów z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego (w szczególności art. 4 ust. 2 i art. 59 ust. 1) realizacja (budowa) takiej inwestycji wymaga uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, jednak nie ma potrzeby spełnienia wymogu tzw. dobrego sąsiedztwa (warunku kontynuacji funkcji zabudowy i zagospodarowania terenu, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p.).

Zdaniem Sądu wyrażonym w ww. wyroku, dokonanie takiej interpretacji przepisów art. 61 ust. 1 i 3 u.p.z.p. z zastosowaniem reguł jedynie wykładni literalnej nie jest prawidłowe. Powołano się przy tym na uzasadnienie projektu ustawy z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 1524, projekt ustawy - druk nr VIII.3656), z którego wynika, że rozszerzenie art. 61 ust. 3 u.p.z.p. o instalacje odnawialnego źródła energii powiązano z potrzebą wspierania rozwoju prosumenckiego wytwarzania energii elektrycznej, a więc przez podmioty będące odbiorcami końcowymi wytwarzającymi energię elektryczną wyłącznie z odnawialnych źródeł energii na własne potrzeby w mikroinstalacji (w rozumieniu art. 2 pkt 19 o.z.e.), pod warunkiem, że w przypadku odbiorcy końcowego niebędącego odbiorcą energii elektrycznej w gospodarstwie domowym, nie stanowi to przedmiotu przeważającej działalności gospodarczej (por. art. 1 pkt 27a o.z.e.). Wobec powyższego uznano, że należy odwołać się też do reguł wykładni systemowej i przyjąć, że stosowanie przepisu art. 61 ust. 1 i 3 u.p.z.p. powinno być dokonywane z uwzględnieniem pozostałych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, normujących kwestie lokalizacji mikroinstalacji oraz urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW (art. 10 ust. 2a u.p.z.p. i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p.).

Zwrócono uwagę na szczególny sposób traktowania przez prawodawcę przedsięwzięć polegających na budowie urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW (obecnie 500kW). Z przywołanych przepisów po pierwsze wynika, że ustawodawca, na płaszczyźnie planowania i zagospodarowania przestrzennego, dokonał rozróżnienia urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy do 100 kW i ponad 100 kW (aktualnie do 500 kW i ponad 500 kW), wprowadzając odrębne unormowanie dotyczące urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW (obecnie 500 kW). Po drugie podkreślono, że regulacja zawarta w przepisach art. 10 ust. 2a i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p. jednoznacznie wskazuje na to, że wolą ustawodawcy jest, aby inwestycje w ramach których planuje się rozmieszczenie urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW (aktualnie 500 kW), były realizowane co do zasady przede wszystkim na podstawie ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego. Tego rodzaju inwestycje mają niewątpliwie istotne znaczenie dla kształtowania lokalnych zasad zagospodarowania przestrzennego, a zwłaszcza ładu przestrzennego w gminie (por. również: wyroki NSA z dnia 31 sierpnia 2017 r. sygn. akt II OSK 3036/15, LEX nr 2406633; z dnia 7 listopada 2017 r. sygn. II OSK 3035/15, LEX nr 2406257).

Wolą ustawodawcy jest, aby inwestycje w ramach których planuje się rozmieszczenie urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW (aktualnie 500 kW), były realizowane przede wszystkim na podstawie ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego. Wobec tego, co do zasady wykluczona jest dopuszczalność ustalenia warunków zabudowy dla tego rodzaju zamierzeń w drodze ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu, o ile prowadzi to do zmiany przeznaczenia terenu. Zmiana przeznaczenia terenu może zostać dokonana jedynie w drodze uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub też zmiany istniejącego planu (por. wyrok NSA z dnia 3 stycznia 2017 r. sygn. akt II OSK 1150/16, LEX nr 2287303).

Dodano, że w orzecznictwie już wcześniej jednoznacznie przesądzono o tym, że farm fotowoltaicznych nie można kwalifikować do kategorii urządzeń infrastruktury technicznej w rozumieniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (por. np. wyroki NSA z dnia 31 sierpnia 2017 r. sygn. akt II OSK 3036/15 i 7 listopada 2017 r. II OSK 3035/15).

Elektrownia fotowoltaiczna, jako system urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW (teraz 500 kW), o których mowa w art. 10 ust. 2a i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p., stanowi rodzaj zabudowy przemysłowej (zabudowę systemami fotowoltaicznymi).

W sytuacji, gdy inwestycji nie można zaliczyć do urządzeń i instalacji wymienionych w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. (tj. do urządzeń infrastruktury technicznej lub instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 o.z.e.), nie ma podstaw do stosowania przepisu art. 61 ust. 3 u.p.z.p.

Podobnie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 maja 2022 r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Kr 394/22 (LEX nr 3356587), uznano, że uprawnione jest wnioskowanie, że realizacja urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW (aktualnie 500 kW - dopisek Kolegium) na obszarze gminy, zarówno na podstawie planu miejscowego, jak też wedle decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, może odbyć się jedynie na obszarach wskazanych w studiach. Skoro z woli ustawodawcy lokalizowanie urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 100 kW wymaga uprzedniego określenia obszarów przeznaczonych na ten cel w studium, oznacza to, że tego rodzaju inwestycje mają istotne znaczenie dla kształtowania lokalnych zasad zagospodarowania przestrzennego, a zwłaszcza ładu przestrzennego w gminie. Podobne stanowisko zawarte zostało w wyroku WSA w Kielcach z dnia 8 września 2021 r., sygn. II SA/Ke 444/21, LEX nr 3241235, czy też w wyroku WSA w Szczecinie z dnia 16 czerwca 2021 r., sygn. II SA/Sz 42/21, LEX nr 3191029).

W przedmiotowej sprawie planowane zamierzenie polega na budowie naziemnej farmy fotowoltaicznej o nominalnej mocy do 3 MW wraz z infrastrukturą towarzyszącą na terenie działki (część) o numerze ewidencyjnym [...] położonej w obrębie geodezyjnym G. . Zgodnie z wnioskiem maksymalny obszar podlegający przekształceniu wynosi do 0,99 ha. Zamierzenie planowane jest do realizacji na gruntach rolnych stanowiących grunty orne klasy RIVa, RV. W najbliższym otoczeniu terenu zamierzenia znajdują się tereny zabudowy zagrodowej oraz grunty rolne, bez zabudowy. W Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy B. przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z dnia 29 czerwca 2001 r. oraz uchwałami w sprawie uchwalenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy B. o numerach [...] z dnia 29 marca 2010 r., [...] z dnia 20 maja 2016 r. oraz [...] z dnia 25 lutego 2022 r., część działki ewidencyjnej [...], na której wnioskowana jest inwestycja położona w obrębie G. została przeznaczona pod tereny rolniczej przestrzeni produkcyjnej oraz pod tereny potencjalnej lokalizacji elektrowni wiatrowych.

Z powyższego wynika, że dla terenu inwestycji, który to objęty jest Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy B., nie przewidziano możliwości realizacji zamierzenia polegającego na zabudowie systemami fotowoltaicznymi. W rezultacie Kolegium doszło do wniosku, że brak jest możliwości uwzględnienia wniosku i ustalenia warunków zabudowy dla planowanego przedsięwzięcia.

Reasumując, Kolegium stanęło na stanowisku, że realizacja urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 500 kW, zarówno na podstawie planu miejscowego, jak też według decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, może odbyć się jedynie na obszarach wskazanych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.

Skargę na powyższą decyzję w ustawowym terminie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu S. sp. z o.o. z siedzibą w Ł. wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj. :

- art. 61 ust. 3 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. przez błędną wykładnię i nieprawidłowe uznanie, że w przedmiotowej sprawie do wydania decyzji o warunkach zabudowy konieczne jest łączne spełnienie wszystkich warunków wskazanych w art. 61 ust. 1 pkt 1-6 u.p.z.p, podczas gdy z treści art. 61 ust. 3 wynika wprost, że w przypadku inwestycji dotyczącej odnawialnych źródeł energii - w tym elektrowni fotowoltaicznej - nie jest konieczne spełnienie warunku w zakresie kontynuacji funkcji oraz cech architektonicznych i urbanistycznych (zasady dobrego sąsiedztwa),

- art. 10 ust. 2a u.p.z.p. w zw. z art. 9 ust. 5 u.p.z.p poprzez uznanie, że brak wskazania w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy B. terenów lokalizacji instalacji fotowoltaicznej wyłącza możliwość ustalenia warunków zabudowy dla farmy fotowoltaicznej, podczas gdy studium nie jest aktem prawa miejscowego, a więc jego postanowienia nie mają charakteru wiążącego dla strony postępowania, a tym samym sprzeczność planowanej inwestycji ze studium nie może stanowić podstawy do wydania decyzji odmownej.

W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, że od zasady łącznego spełnienia warunków wskazanych w art. 61 ust. 1 pkt 1-6 u.p.z.p wyjątek konstytuuje art. 61 ust. 3 u.p.z.p, zgodnie z którym, przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 o.z.e. Oznacza to, że w przypadku i inwestycji polegającej na budowie instalacji odnawialnego źródła energii nie ma obowiązku spełnienia warunku dobrego sąsiedztwa. Przepis art. 2 pkt 13 o.z.e. wskazuje, że instalacją odnawialnego źródła energii jest instalacja stanowiąca wyodrębniony zespół urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii. Z kolei poprzez odnawialne źródło energii na gruncie art. 2 pkt. 22 o.z.e. rozumie się odnawialne, niekopalne źródła energii obejmujące energię wiatru, energię promieniowania słonecznego (...). Do takich instalacji z całą pewnością zaliczane są instalacje fotowoltaiczne. Oznacza to, że przepisy art. 61 ust. 1 pkt. 1 i 2 nie mają zastosowania w przypadku realizacji inwestycji polegającej na budowie instalacji fotowoltaicznej. Podkreślono, że przepis art. 61 ust. 3 u.p.z.p. swoje aktualne brzmienie zawdzięcza nowelizacji u.p.z.p. z dnia 19 lipca 2019 roku. Od tego dnia katalog wyłączeń od stosowania zasady dobrego sąsiedztwa został powiększony o instalacje odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 o.z.e. Powyższe prowadzi do konkluzji, że zacytowane przez organ orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, które zostały wydane przed 19 lipca 2019 roku i na których opierała się argumentacja SKO, odnoszą się do stanu prawnego, który nie jest aktualny na dzień wydawania zaskarżonej decyzji.

Clou problemu w tej sprawie sprowadza się do wykładni art. 61 ust. 3 u.p.z.p., bowiem zdaniem organu przepis ten należy interpretować w połączeniu z innymi przepisami u.p.z.p. normującymi kwestię lokalizacji mikroinstalacji oraz urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii, tj. art. 10 ust. 2a u.p.z.p. i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p., a tym samym wyłączenie od stosowania tzw. zasady dobrego sąsiedztwa powinno dotyczyć tylko urządzeń o mocy do 500 kW. Zdaniem skarżącego z uwagi na brak ścisłego powiązania uregulowań zawartych w powyższych przepisach wskazana przez organ interpretacja art. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie znajduje uzasadnienia.

W dniu 29 czerwca 2022 roku Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok (II OSK 1276/21, LEX nr 3390570) w którym odszedł od dotychczasowego stanowiska w zakresie wykładni art. 61 ust. 3 u.p.z.p. Wskazano, że "kategoryczne brzmienie art. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie daje podstaw do wprowadzania ograniczeń w jego zastosowaniu wynikających między innymi z mocy, czy innych parametrów jakimi ma się charakteryzować lokalizowana instalacja odnawialnego źródła energii. Pogląd według którego powyższe ograniczenia zostały zawarte wart. 10 ust. 2a u.p.z.p (...), nie jest poglądem trafnym".

Następnie skarżąca powołała się na wyrok NSA z 11.01.2022 r., II OSK 667/21, LEX nr 3316036), wyrok WSA w Poznaniu z 4.02.2021 r., IV SA/Po 470/20, LEX nr 3164909, wyrok WSA w Gdańsku z 20.10.2021 r., o sygn. II SA/Gd 378/21, LEX nr 3257932), wyrok WSA w Olsztynie z 22.12.2020 r., II SA/Ol 547/20, LEX nr 3113553, wyrok WSA w Olsztynie z 23.11.2021 r., II SA/Ol 893/21, LEX nr 3274643, wyrok WSA w Olsztynie z 23.12.2021 r., II SA/Ol 958/21, LEX nr 3285513).

W najnowszym orzecznictwie wojewódzkich sądów administracyjnych, prezentowanym w 2022 roku, utrzymywana jest tendencja takiej wykładni art. 61 ust. 3 u.p.z.p., która dopuszcza zwolnienie instalacji o.z.e. z konieczności spełnienia zasady dobrego sąsiedztwa, niezależnie od limitów mocy w art. 10 ust. 2a u.p.z.p. (por. wyrok WSA w Opolu z 7.04.2022 r., II SA/Op 17/22, LEX nr 3343641, wyrok WSA w Poznaniu z 16.03.2022 r., IV SA/Po 96/22, LEX nr 3323622, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 17.03.2022r., II SA/Go 1097/21, LEX nr 3329042, wyrok WSA w Olsztynie z 31.01.2022 r., II SA/Ol 7/22, LEX nr 3292420, wyrok WSA w Bydgoszczy z 26.04.2022 r., II SA/Bd 1591/21, LEX nr 3342771, WSA w Szczecinie z 20.01.2022 r., II SA/Sz 1181/21, LEX nr 3315495). Skarżąca ma świadomość, że istnieje odmienna linia orzecznicza sądów administracyjnych, ale wydaje się, że wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 czerwca 2022 roku (II OSK 1276/21, LEX nr 3390570) ugruntowuje prezentowane przez skarżącą stanowisko.

W ocenie skarżącej, za nieprzekonywujący należy uznać też argument SKO, że odstępstwo przewidziane wart. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie może być w tym wypadku brane pod uwagę z tego względu, że realizacja inwestycji w zakresie systemów fotowoltaicznych służących wytwarzaniu energii elektrycznej prowadzi do faktycznej zmiany przeznaczenia terenu. Argument, że instalacja paneli zawsze prowadzi w efekcie do faktycznej zmiany przeznaczenia jednostki urbanistycznej z przeważającej funkcji upraw rolnych na funkcję przemysłową, nie może być stawiany jako argument przeciwko dopuszczalności wydania decyzji o warunkach zabudowy, której dopuszczalnym celem jest zmiana funkcji, czy przeznaczenia danego terenu. Nieskorzystanie przez organy gminy z władztwa planistycznego i rezygnacja z uchwalenia planu miejscowego dla określonego terenu, oznacza podporządkowanie określonego terenu reżimowi ustawowemu, tj. dopuszczalność zmiany jego zagospodarowania właśnie w oparciu o indywidualną decyzję o warunkach zabudowy. Taka decyzja ustalająca warunki zabudowy może doprowadzić do zmiany sposobu zagospodarowania terenu, ale nigdy do zmiany przeznaczenia, bo takie przeznaczenie w sensie normatywnym nie istnieje (por. wyrok NSA z 27.09.2017 r., II OSK 158/16, LEX nr 2382975, Wyrok WSA w Szczecinie z 20.01.2022 r. II SA/Sz 1181/21, LEX nr 3315495).

Według organu "realizacja urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 500 kW, zarówno na podstawie miejscowego planu, jak też według decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, może odbyć się jedynie na obszarach wskazanych w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego". Skarżąca zgodziła się z tym twierdzeniem jedynie częściowo, bowiem ww. ograniczenie odnosi się wyłącznie do obszarów objętych miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego, które stanowią akty prawa powszechnie obowiązującego i nie występuje na obszarach, gdzie taki plan nie został uchwalony.

Wskazano, że zgodnie z treścią art. 9 ust. 5 p.z.p. "studium nie jest aktem prawa miejscowego". W związku z tym w kontekście treści art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, studium nie jest powszechnie obowiązującym przepisem prawa, lecz jedynie aktem o charakterze wewnętrznym, wiążącym wyłącznie gminne organy planistyczne (por. T. Filipowicz [w:] Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Komentarz aktualizowany, red. A. Plucińska-Filipowicz, M. Wierzbowski, LEX/el. 2021, art. 9.). Tym samym nie można odmówić ustalenia warunków zabudowy z uwagi na sprzeczność z ustaleniami studium jako aktem z zakresu planowania przestrzennego.

Ustawodawca przesądził, że dopiero uchwalenie dla danego terenu planu miejscowego, którego ustalenia są inne niż w wydanej decyzji o warunkach zabudowy, powoduje stwierdzenie jej wygaśnięcia, o ile nie wydano już ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 65 u.p.z.p.). Skoro zaś studium nie jest aktem prawa miejscowego, nie stanowi też przepisów odrębnych w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 5 u.p.z.p. Stąd też jego ustalenia nie stanowią żadnej podstawy prawnej do wydania decyzji odmownej (wyrok WSA w Gliwicach z 12.01.2018 r., II SA/Gl1011/17, LEX nr 2444318). Ustalenia studium wiążą organ jedynie przy sporządzaniu planów miejscowych. Związania tego nie sposób natomiast odnosić do decyzji lokalizacyjnych. Ustawodawca celowo nie wprowadził związania postanowieniami studium przy ustalaniu warunków zabudowy, wprowadzając w zamian możliwość zawieszenia postępowania lokalizacyjnego (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 7.09.2016 r" II SA/Bd 664/16, LEX nr 2152075).

Podsumowując - z najnowszego orzecznictwa NSA, które ugruntowuje linię orzeczniczą wojewódzkich sądów administracyjnych wynika, że nie ma podstaw do wprowadzania ograniczeń zastosowaniu art. 61 ust. 3 u.p.z.p. co do mocy, czy innych parametrów jakimi ma się charakteryzować lokalizowana instalacja odnawialnego źródła energii. Dokonywanie rekonstrukcji treści art. 61 ust. 3 u.p.z.p. z uwzględnieniem art. 10 ust. 2a u.p.z.p., nie można utożsamiać z zastosowaniem systemowej wykładni prawa, bowiem jest zgoła inny charakter decyzji o warunkach zabudowy oraz Studium (które nie jest aktem prawa powszechnie obowiązującego i nie wiąże obywateli). Nieskorzystanie przez Burmistrza B. z władztwa planistycznego i rezygnacja z uchwalenia planu miejscowego dla działki nr [...] obręb G., oznacza podporządkowanie określonego terenu reżimowi ustawowemu, tj. dopuszczalność zmiany jego zagospodarowania właśnie w oparciu o indywidualną decyzję o warunkach zabudowy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

W niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2022 r., poz. 329, zwanej dalej – p.p.s.a.) wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.

Niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. w trybie uproszczonym.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz. U. z 2022, poz. 503, dalej jako u.p.z.p.).

Kontrolą Sądu w niniejszej sprawie objęta była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 30.09.2022 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza B. z 27.06.2022 r. nr [...] odmawiającą ustalenia na rzecz firmy S. Sp. z o.o. w Ł. warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie Farmy fotowoltaicznej o mocy do 3 MW wraz z infrastrukturą techniczną położonej na działce nr ewid.[...] (część) w obrębie G., gmina B..

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie zostało podjęte z naruszeniem przepisów prawa, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Celem postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy jest ocena, czy zamierzona przez inwestora zmiana zagospodarowania terenu, dla którego nie został uchwalony miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, jest dopuszczalna. Wynikająca z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. zasada kontynuacji (zasada dobrego sąsiedztwa) nie oznacza realizacji zabudowy zgodnie z oczekiwaniami właścicieli nieruchomości sąsiednich i ich subiektywnym rozumieniem ładu przestrzennego, a wymaga jedynie, aby przy ustalaniu warunków nowej zabudowy dostosować je do cech i parametrów wyznaczonych przez stan dotychczasowej zabudowy. Zasady dobrego sąsiedztwa nie należy rozumieć, jako dopuszczenie jedynie takiej zabudowy jaka istnieje w bezpośrednim sąsiedztwie terenu inwestycyjnego, czy nawet na terenie analizowanym objętym analizą urbanistyczną - zabudowy identycznej, wiernie odwzorowującej cechy i parametry istniejącej zabudowy. Chodzi o dopuszczenie takiej projektowanej zabudowy, która pod względem formy i gabarytów nie jest sprzeczna (nie koliduje) z zabudową już istniejącą na analizowanym obszarze, taką która mimo swoich odrębności i odstępstw od cech zabudowy istniejącej na terenie analizowanym nadal wpisuje się w całość urbanistyczną i w ład przestrzenny zastany na obszarze analizowanym.

We wniosku o ustalenie warunków zabudowy wskazano, że przedmiotowa inwestycja dotyczy paneli fotowoltaicznych o łącznej mocy do 3 MW (megawatów).

Sąd orzekający w niniejszym składzie w pełni podziela ocenę prawną i stanowisko wyrażone w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12.10.2022 r. o sygn. IV SA/Po [...] oraz z 09.11.2022 r. o sygn. IV SA/Po [...] zapadłych na kanwie analogicznego stanu faktycznego.

Materialnoprawną podstawę wydania decyzji o warunkach zabudowy stanowi art. 61 ust. 1 u.p.z.p. Zgodnie z jego treścią wydanie decyzji o warunkach zabudowy możliwe jest jedynie w przypadku łącznego spełnienia warunków określonych w tym przepisie tj.:

1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu (z wyjątkiem inwestycji produkcyjnych lokalizowanych na terenach przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym i linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej - art. 61 ust. 2 i 3 u.p.z.p., ponadto warunek ten nie ma zastosowania do zabudowy zagrodowej, w przypadku gdy powierzchnia gospodarstwa rolnego związanego z tą zabudową przekracza średnią powierzchnię gospodarstwa rolnego w danej gminie - art. 61 ust. 4 u.p.z.p.),

2) teren ma dostęp do drogi publicznej (warunku tego nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej - art. 61 ust. 3 u.p.z.p.),

3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego (warunek ten uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem - art. 61 ust. 5 u.p.z.p.),

4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym,

5) oraz decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.

Powołany wyżej przepis określa zatem przesłanki uzależniające wydanie pozytywnej decyzji w przedmiocie warunków zabudowy inwestycji niebędącej inwestycją celu publicznego. Redakcja tego przepisu nie pozostawia wątpliwości, że obowiązek spełnienia tych przesłanek w odniesieniu do inwestycji polegającej na nowej zabudowie danego terenu, obejmuje konieczność ich kumulatywnego wypełnienia. Z powyższego przepisu wynika wprost, że spełnianie przez wnioskodawcę wszystkich wymogów określonych w tym przepisie obliguje organ do wydania decyzji o warunkach zabudowy dla planowanej inwestycji.

Istotnym w kontrolowanej sprawie jest, że zgodnie z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. przepisów ust. 1 pkt 1 i 2 nie stosuje się do linii kolejowych, obiektów liniowych i urządzeń infrastruktury technicznej, a także instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 1378, zwanej dalej jako u.o.z.e.). Z uwagi na fakt, że przedmiotem postępowania było wydanie decyzji o warunkach zabudowy dotyczącej farmy fotowoltaicznej o mocy do 3 MW zastosowanie w sprawie miał właśnie art. 61 ust. 3 u.p.z.p.

Planowana przez skarżącą spółkę inwestycja jest inwestycją, o której mowa w art. 2 pkt 13 u.o.z.e. Pojęcie "instalacji odnawialnego źródła energii" zostało zdefiniowane legalnie, jako instalacja stanowiąca wyodrębniony zespół: a) urządzeń służących do wytwarzania energii opisanych przez dane techniczne i handlowe, w których energia jest wytwarzana z odnawialnych źródeł energii, lub, b) obiektów budowlanych i urządzeń stanowiących całość techniczno-użytkową służący do wytwarzania biogazu rolniczego - a także połączony z tym zespołem magazyn energii elektrycznej lub magazyn biogazu rolniczego.

Pojęcie "instalacji odnawialnego źródła energii" zostało zatem w ramach art. 2 pkt 13 u.o.z.e. zdefiniowane w sposób szeroki, obejmując swoim zakresem znaczeniowym wszystkie wskazane w nim instalacje, niezależnie od mocy zainstalowanej elektrycznej, w tym także małe instalacje i mikroinstalacje (patrz art. 2 pkt 18 i 19 u.o.z.e.).

Ponadto, w art. 2 pkt 22 u.o.z.e. wskazano, że odnawialne źródło energii, to odnawialne, niekopalne źródła energii obejmujące energię wiatru, energię promieniowania słonecznego, energię aerotermalną, energię geotermalną, energię hydrotermalną, hydroenergię, energię fal, prądów i pływów morskich, energię otrzymywaną z biomasy, biogazu, biogazu rolniczego oraz z biopłynów.

Budowa infrastruktury produkującej energię z odnawialnych źródeł energii, tj. energii słonecznej, stanowi instalację odnawialnego źródła energii, co skutkuje brakiem konieczności weryfikacji, czy zamierzenie inwestycyjne spełnia wymogi z przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.z.p. Bowiem w świetle art. 61 ust. 3 u.p.z.p. w zw. z art. 2 pkt 13 u.o.z.e. nie ma podstaw do formułowania tez sugerujących, że przewidziane w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. wyłączenie przesłanki dobrego sąsiedztwa i dostępu do drogi publicznej dotyczy wyłącznie instalacji odnawialnego źródła energii o małej mocy. Byłoby to w istocie ograniczenie definicji ustawowej z art. 2 pkt 13 u.o.z.e., do której wprost i bezpośrednio odsyła art. 61 ust. 3 u.p.z.p.

Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, gdyby było intencją ustawodawcy ograniczenie zastosowania art. 61 ust. 3 u.p.z.p. wyłącznie do instalacji odnawialnego źródła energii o niskiej mocy, wykorzystywanych na własne potrzeby, uczyniłby to np. odsyłając do definicji zawartych w art. 2 pkt 18 i 19 u.o.z.e. dotyczących "małej instalacji" i "mikroinstalacji". Byłby to prosty i oczywisty zabieg legislacyjny w sposób jasny i jednoznaczny wskazujący na taką intencję ustawodawcy. Ponieważ ustawodawca w art.61 ust.3 u.p.z.p. wskazał jedynie, że przepisów ust.1 i 2 nie stosuje się do instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 u.o.z.e., celowo w ocenie Sądu pomijając odnawialne źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 18 i 19 u.o.z.e., nie można mieć wątpliwości, że przepis art.61 ust.3 u.p.z.p. dotyczy właśnie instalacji odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 u.o.z.e. jako takiej, a nie tylko "małej instalacji" i "mikroinstalacji". Skoro ustawodawca nie dokonał wspomnianego zabiegu legislacyjnego, to przyjmując, że jest on racjonalny, nie taki był jego zamiar.

Ponadto poszerzenie wymienionego w art. 61 ust. 3 u.p.z.p. katalogu przedsięwzięć o instalacje odnawialnego źródła energii dokonano 29 sierpnia 2019 r., kiedy to weszła w życie ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 1524). W uzasadnieniu do projektu nowelizacji zaznaczono co prawda, że wprowadza ona m.in. "zliberalizowanie zasad budowy małych instalacji oraz mikroinstalacji OZE" to jednak w dalszej części uzasadnienia do nowelizacji ustawy wyjaśniono, że "zaproponowano rozszerzenie art. 61 ust. 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym o instalacje odnawialnego źródła energii" mając na względzie, że z reguły obiekty te "wprowadzają nowy sposób zagospodarowania terenu" i "służą działalności produkcyjnej", czym odróżniają się od urządzeń infrastruktury technicznej (druk Sejmowy nr VIII.3656). Przyjąć jednak należy, że wątpliwości wynikające z rozbieżności w uzasadnieniu nowelizacji ustawy nie mogą przenosić się na proces stosowanie prawa, bowiem uzasadnienie nie jest źródłem prawa, a konkretny przepis ustawy, który w tym przypadku jest jasny i jednoznaczny.

Mając na uwadze podnoszone przez Kolegium argumenty wskazujące na przepisy u.p.z.p. dotyczące studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz plan miejscowy, a konkretnie odnoszące się do konieczności zastosowania w sprawie art. 10 ust. 2a oraz art. 15 ust. 3a u.p.z.p., to wskazać należy, że z przepisów art. 10 ust. 2a i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p. wynika, że kwestia lokalizacji urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii o mocy zainstalowanej większej niż 500 kW stanowi element treściowy studium oraz planu miejscowego. Z przepisów tych nie wynika natomiast, by tego rodzaju inwestycje mogły być realizowane wyłącznie na podstawie planu miejscowego. Ustawodawca w tym przypadku nie wprowadził rozwiązania, zgodnie z którym lokalizacja przedmiotowego obiektu, w tym przypadku farmy fotowoltaicznej o mocy do 3 MW, może nastąpić wyłącznie na podstawie miejscowego planu. Z powołanych przepisów nie wynika także, by ustawodawca dokonywał jakiegokolwiek rozróżnienia instalacji odnawialnego źródła energii dla potrzeb ustalenia warunków zabudowy, umożliwiających zmianę przeznaczenia terenu w przypadku braku planu miejscowego. W szczególności nie ma prawnych podstaw do wyprowadzania z art. 10 ust. 2a i art. 15 ust. 3 pkt 3a u.p.z.p. wniosku, jakoby art. 61 ust. 3 u.p.z.p. miał zastosowanie wyłącznie do instalacji o mocy zainstalowanej nie większej niż 500 kW. Gdyby taka była intencja ustawodawcy, wynikałoby to wprost z art. 61 ust. 3 u.p.z.p. W warunkach braku planu miejscowego przedsięwzięcie dotyczące urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii może być więc realizowane w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy z uwzględnieniem art. 61 ust. 3 u.p.z.p. i to niezależnie od zainstalowanej mocy. Na treść decyzji o warunkach zabudowy nie mogą zaś mieć wpływu postanowienia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.

W myśl art. 9 ust. 4 i 5 u.p.z.p. studium nie jest aktem prawa miejscowego i wiąże organy gminy wyłącznie przy sporządzaniu planów miejscowych a jego ustalenia nie stanowią podstawy do wydania decyzji odmownej o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego (wyrok NSA z dnia 18 grudnia 2019 r., II OSK 346/18 – CBOSA). Nie sposób więc podzielić poglądu Kolegium, który legł u podstaw utrzymania w mocy decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, że lokalizacja odnawialnych źródeł energii o mocy przekraczającej 500 MW (z zastrzeżeniami wynikającymi z art. 10 ust. 2a u.p.z.p.) w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy musi odbywać się w zgodzie z ustaleniami zawartymi w studium.

Tym samym zasadne okazały się zarzuty skargi wskazujące, że odnośnie ograniczeń w lokowaniu instalacji odnawialnych źródeł energii studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego wiąże organy gminy jedynie w zakresie polityki przestrzennej realizowanej w formie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, nie zaś w decyzjach ustalających warunki zabudowy.

Sąd orzekający w niniejszej sprawie podzielił zarzuty skargi, że w przypadku budowy instalacji związanej z odnawialnymi źródłami energii nie jest konieczne spełnienie warunku tzw. dobrego sąsiedztwa. Dlatego Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. uchylił również decyzję organu pierwszej instancji. Organ ten w uzasadnieniu decyzji stwierdził bowiem, że nie został spełniony warunek określony w art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., gdyż organ ten ocenił, że nie została spełniona przesłanka kontynuacji funkcji z obszaru analizowanego. Jak już wyżej Sąd wskazał w świetle art. 61 ust. 3 u.p.z.p., w przypadku wydawania decyzji o warunkach zabudowy dla instalacji odnawialnych źródeł energii nie stosuje się art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., czyli warunku, że co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Biorąc pod uwagę specyfikę inwestycji dotyczących instalacji odnawialnego źródła energii w większości przypadków trudno byłoby zdefiniować, na czym polegać ma dobre sąsiedztwo w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. W tym przypadku znaczącą rolę odgrywają bowiem warunki przyrodnicze, a nie sąsiednie lokalizacje.

Biorąc pod uwagę, że przedmiotowy wniosek dotyczy ustalenia warunków zabudowy dla części dz. nr [...] Sąd wyraża pogląd, że w świetle art. 52 ust. 2 pkt 1 i art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. dopuszczalne jest wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla terenu stanowiącego część działki ewidencyjnej, jeżeli teren ten można jednoznacznie wyodrębnić i przedstawić na załączniku graficznym do decyzji. Mając na uwadze pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 15 lutego 2022 r. (sygn. II OSK 712/21- CBOSA), który skład orzekający w tej sprawie podziela wskazać należy, że zgodnie z art. 52 ust 2 w zw. z art. 61 ust. 4 u.p.z.p. wniosek o ustalenie warunków zabudowy powinien zawierać określenie granic terenu objętego wnioskiem, przedstawionych na kopii mapy zasadniczej lub, w przypadku jej braku, na kopii mapy katastralnej, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, obejmujących teren, którego wniosek dotyczy, i obszaru, na który ta inwestycja będzie oddziaływać, w skali 1:500 lub 1:1000, a w stosunku do inwestycji liniowych również w skali 1:2000. Natomiast - w myśl art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. - przesłanką wydania decyzji o warunkach zabudowy jest to, że teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1. W przepisach tych jest więc mowa o "terenie", a nie o działce ewidencyjnej w rozumieniu prawa geodezyjnego i kartograficznego. Treść tych przepisów nie wyklucza zatem ustalenia warunków zabudowy dla terenu, który stanowi część działki ewidencyjnej. Wskazać również należy na treść art. 61 ust. 7 pkt 2 u.p.z.p., z którego wynika, że minister właściwy do spraw budownictwa, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa w drodze rozporządzenia określi wymagania dotyczące m.in. ustalania wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki albo terenu. Ustawodawca odróżnia więc pojęcia "teren" i "działka". Taka wykładnia powołanych przepisów wydaje się być w pełni zgodna z wolą ustawodawcy, o czym świadczyć może nowelizacja art. 61 u.p.z.p., która weszła w życie 3 stycznia 2022 r. Polega na dodaniu do tego przepisu ust. 5a, zgodnie z którym w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół terenu, o którym mowa w art. 52 ust. 2 pkt 1a, na kopii mapy zasadniczej lub mapy ewidencyjnej dołączonej do wniosku o ustalenie warunków zabudowy obszar analizowany w odległości nie mniejszej niż trzykrotna szerokość frontu terenu, jednak nie mniejszej niż 50 metrów, i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w ust. 1. Przez front terenu należy rozumieć tę część granicy działki budowlanej, która przylega do drogi publicznej lub wewnętrznej, z której odbywa się główny wjazd na działkę. Ustawodawca, jak wyjaśnił NSA w powołanym wyroku, konsekwentnie posługuje się tu pojęciami: "terenu", "frontu terenu". Ponadto rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z 17 grudnia 2021 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. z 2021 r., poz. 2399). uchylono § 3 rozporządzenia z 26 sierpnia 2003 r., w którym odwołano się do pojęcia: "działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy". § 4 ust. 1 tego rozporządzenia uzyskał brzmienie: "1. Obowiązującą linię nowej zabudowy na terenie objętym wnioskiem wyznacza się jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich.", podczas gdy poprzednio w przepisie tym posłużono się pojęciem: " na działce objętej wnioskiem". Analogicznie, użyte w § 6 w ust. 1 i w § 8 wyrazy "frontu działki" zastąpiono wyrazami: "frontu terenu".

Zatem, skoro ustawodawca w odniesieniu do określenia granic terenu objętego wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy zastąpił pojęcie: "działki" pojęciem: "terenu", to oznacza, że decyzja ta może odnosić się nie tylko do działki (działek) jako całości, ale również części działki, o ile będzie to teren jednoznacznie wyodrębniony.

W myśl art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. każdy ma prawo, w granicach określonych ustawą, do zagospodarowania terenu, do którego ma tytuł prawny, zgodnie z warunkami ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli nie narusza to chronionego prawem interesu publicznego oraz osób trzecich. Jednym ze składników prawa własności nieruchomości jest prawo właściciela do jej zagospodarowania i zabudowy zgodnie z jego wolą. Odmowa wydania właścicielowi warunków zabudowy dla wyodrębnionego terenu stanowiącego część działek ewidencyjnych, niewymagającego zgody na zmianę przeznaczenia na cele nierolnicze, może być postrzegana jako naruszenie prawa własności (art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP). W świetle art. 52 ust. 2 pkt 1 i art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. dopuszczalne jest więc wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla terenu stanowiącego część działki ewidencyjnej, która nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, jeżeli teren ten można jednoznacznie wyodrębnić i przedstawić na załączniku graficznym do decyzji. Do decyzji o warunkach zabudowy zastosowanie mieć będzie art. 54 pkt 3 u.p.z.p., który stanowi, iż w decyzji należy określić linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w odpowiedniej skali. Zazwyczaj są to granice działki ewidencyjnej, ale za pomocą linii rozgraniczających inwestycję możliwe jest również wskazanie konkretnej części działki, na której może być ona realizowana. Sąd zwraca uwagę, że przepisy u.p.z.p. nie dają podstaw do utożsamienia pojęcia "terenu" z pojęciem "działki ewidencyjnej" (zob. np. wyroki NSA: z 24 maja 2018 r., II OSK 1634/16; z 23 maja 2020 r., II OSK 1693/19 – CBOSA). Wskazać należy, że w orzecznictwie dopuszcza się ustalenie warunków zabudowy dla terenu stanowiącego część działki ewidencyjnej, wyodrębnionego za pomocą linii rozgraniczających, jeśli oczywiście nie narusza to odrębnych przepisów (zob. np. wyrok NSA z dnia 14 października 2021 r. sygn. akt II OSK 1549/21, publ. – CBOSA). W okolicznościach rozstrzyganej sprawy SKO takiego naruszenia nie wykazało.

Nie jest w tym kontekście przekonujący argument, że w decyzji o warunkach zabudowy nie określa się konkretnego położenia nieruchomości, tylko określa się warunki zabudowy dla całej działki.

Na marginesie wskazać tylko należy, że przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji odnawialnych źródeł energii nadal muszą być spełnione przesłanki z art. 61 ust. 1 pkt 3-6 u.p.z.p. Nie będzie możliwości lokalizacji inwestycji w postaci urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii w przypadku niewystarczalności uzbrojenia, braku zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, znajdowania się terenu w strefie wyłączonej spod zabudowy oraz niezgodności z przepisami szczególnymi, w tym z zakresu ochrony środowiska.

Ponadto Sąd zauważa, że orzecznictwo powoływane w zaskarżonej decyzji dla poparcia tezy ograniczającej stosowanie art. 61 ust. 3 u.p.z.p. do instalacji odnawialnych źródeł energii o małej mocy ukształtowane zostało na bazie poprzedniego stanu prawnego, tj. sprzed 29 sierpnia 2019 r., w sytuacji gdzie art. 61 ust. 3 u.p.z.p. nie wskazywał "instalacji odnawialnego źródła energii", jako rodzaju inwestycji objętej zakresem zastosowania tego przepisu. Zdaniem Sądu tezy te jednak zdezaktualizowały się z chwilą nowelizacji, mocą której ustawodawca jednoznacznie rozstrzygnął, że zakresem zastosowania art. 61 ust. 3 u.p.z.p. objęte są wszystkie instalacje odnawialnego źródła energii w rozumieniu art. 2 pkt 13 u.o.z.e. (patrz np. wyrok NSA z 11 stycznia 2022 r., sygn. II OSK 667/21; wyrok NSA z 18 lutego 2022 r., sygn. II OSK 712/21, wyrok NSA z 29 czerwca 2022 r., sygn. II OSK 1276 /21, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 17 marca 2022 r., sygn. II SA/Go 1097/21 – publ. CBOSA).

Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a. pkt 1 wyroku

O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a. uwzględniając wysokość uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 500 zł.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ uwzględni stanowisko Sądu wyrażone w uzasadnieniu wyroku i oceni ponownie wniosek będąc na podstawie art.153 p.p.s.a. związanym dokonaną oceną prawną i wykładnią prawa.