Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt I SA/Po 2/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2005-10-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6305 Zwrot należności celnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie NSA Maria Lorych-Olszanowska (spr.) WSA Barbara Koś Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Leśniarek po rozpoznaniu w dniu 12 października 2005 r. sprawy ze skargi Spółki "A" w S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiaru cła I. Uchyla zaskarżoną decyzję. II. Zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki "A" w S. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów sądowych. III. Stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/B. Koś /-/ T.M. Geremek /-/M. Lorych-Olszanowska


UZASADNIENIE

U Z A S A D N I E N I E.

Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego nr [...] z [...] wydaną na podstawie art. 2 § 2, art. 13 § 1, art. 23 § 1, art. 35 § 3, art. 84, art. 211, art. 220 § 1, art. 221, art. 222 § 1, art. 230 § 1, art. 231 § 1 pkt. 1, art. 242 § 1 i 3, art. 242-, art. 262 ustawy z 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (tj. Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802) oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 28 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej (Dz.U. Nr 119, poz.1253), a także § 1 pkt. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z 19 grudnia 1997 r. w sprawie ustanowienia czasowego zakazu przywozu niektórych pojazdów samochodowych, nadwozi i podwozi do tych pojazdów (Dz.U. Nr 158, poz. 1053), wyliczającą dług celny w wysokości 11.304,50 zł oraz odsetki od tej kwoty za okres od [...] grudnia 2001 r. do [...] sierpnia 2002 r. w wysokości 2.125,60 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że [...] grudnia 2001 r. przez przejście graniczne w O. V. B. sprowadził na polski obszar celny towar w postaci używanego samochodu osobowego marki MAZDA 626 o numerze nadwozia [...], rok produkcji 1987 o wartości 2.300 DEM, używanego silnika do samochodu osobowego o numerze fabrycznym [...], 3 pralek używanych i 2 lodówek o łącznej wartości 1800 DEM.

Towar ten objęto w Oddziale Celnym procedurą tranzytu (nota tranzytowa [...]), którą należało zakończyć w Oddziale Celnym w terminie do dnia [...] grudnia 2001 r.

Opisany wyżej pojazd i pozostałe towary oraz dotyczące ich dokumenty nie zostały przedstawione w urzędzie celnym przeznaczenia tj. w Oddziale Celnym, zgodnie z przepisami procedury tranzytu, we wskazanym terminie, co w ocenie organu celnego I instancji stanowiło usunięcie towaru spod dozoru celnego i spowodowało powstanie w dniu [...] grudnia 2001 r. długu celnego. Z uwagi na to, że bezpośrednio zobowiązany nie dokonał zapłaty należności, do uiszczenia długu celnego została zobowiązana Agencja Celna "B" jako dłużnik solidarny

W dniu [...] marca 2002 r. Dyrektor Urzędu Celnego otrzymał pismo Konsulatu Generalnego RP w B. nr [...] z [...] marca 2002 r. wraz z kserokopią pisma Urzędu Celnego nr [...] z [...] marca 2002 r. i kserokopią Deklaracji celnej, na podstawie której wwieziono na terytorium Republiki Białoruś nadwozie do samochodu osobowego marki Mazda o numerze fabrycznym [...]. Dokumenty te zostały przekazane do Urzędu Celnego.

Agencja Celna "B" Placówka w O. w dniu [...] maja 2002 r. przedłożyła pismo Ambasady RP w Republice Białorusi w M. nr [...] z [...] marca 2002 r. oraz pismo Wydziału Komunikacji nr [...] z [...] marca 2002 r. potwierdzające fakt rejestracji samochodu osobowego marki Mazda 626 o wskazanym wyżej numerze nadwozia.

Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 98 Kodeksu celnego procedura tranzytu zostaje zakończona, gdy towary i odpowiednie dokumenty zostaną przedstawione w urzędzie celnym przeznaczenia. Przedłożone przez Agencję Celną "B" dokumenty nie wskazują na prawidłowe zakończenie procedury tranzytu [...] - bowiem towar wraz z dotyczącymi go dokumentami nie został przedstawiony w wyznaczonym terminie we wskazanym urzędzie celnym przeznaczenia. Wobec powyższego organ I instancji uznał, że towar wprowadzony na polski obszar celny i objęty procedurą tranzytu na podstawie noty tranzytowej [...] usunięto spod dozoru celnego i zgodnie z art. 211 § 2 ustawy Kodeks celny, w dniu [...] grudnia 2001 r. powstał w przywozie dług celny.

Kwotę długu celnego wyliczono z powołaniem się na postanowienia art. 13 § 1 Kodeksu celnego, przyjmując wartość celną zgodnie z załączonymi umowami kupna-sprzedaży z [...] listopada 2001 r. (samochód osobowy Mazda 626) i z [...] stycznia 2001 r. (używany silnik samochodowe, pralki i lodówki), stosując przy tym elementy kalkulacyjne właściwe dla towaru w chwili powstania długu tj. z [...] grudnia 2001 r. - zgodnie z art. 222 § 1 Kodeksu celnego.

Odnośnie towarów wymienionych w pozycjach 2,3 i 4 decyzji do obliczenia kwoty długu organ I instancji zastosował stawkę celną autonomiczną podwyższoną o 100 %, ponieważ na podstawie przedstawionych temu organowi dokumentów nie można było ustalić kraju pochodzenia towarów.

Odwołując się od powyższej decyzji Agencja Celna "B" wniosła o jej uchylenie i umorzenie postępowania. Stwierdziła, że bezsporny jest jedynie fakt zgłoszenia się V. B. na przejściu granicznym w O. wraz z towarem - samochodem osobowym marki Mazda 626 w dniu [...] grudnia 2001 r. Z materiału dowodowego wynika zaś, że nadwozie samochodu osobowego marki Mazda 626 zostało wprowadzone na terytorium Białorusi, co potwierdza deklaracja celna Urzędu Celnego. Agencja podkreśliła, że z materiału dowodowego wynika, że samochód osobowy Mazda 626 został zarejestrowany na terytorium Białorusi, co jej zdaniem, potwierdza fakt opuszczenia polskiego obszaru celnego przez kompletny samochód osobowy.

Odmienne ustalenia organu celnego Agencja oceniła jako nadużycie prawa. Zarzuciła też, że w ten sposób decyzja organu I instancji wydana została z naruszeniem art. 122 Ordynacji podatkowej i art. 2770 § 1 Kodeksu celnego.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji po rozpatrzeniu powyższego odwołania, Dyrektor Izby Celnej, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawił następującą argumentację.

Z zapisu dokonanego przez funkcjonariusza celnego w polu "D" SAD E [...] wynika, że "wynik kontroli jest zgodny ze zgłoszeniem celnym, natomiast przedstawiony w rewizji samochód jest kompletny i bez uszkodzeń".

Przedmiotowy towar oraz dotyczące go dokumenty nie zostały we wskazanym terminie przedstawione w urzędzie celnym przeznaczenia tj. w Oddziale Celnym, a więc procedura tranzytu nie została zakończona zgodnie z przepisami Kodeksu Celnego. W myśl art. 211 § 2 tej ustawy z dnia 12 grudnia 2001 r. tj. z chwilą usunięcia towaru spod dozoru celnego powstał dług celny w przywozie, który obciąża V. B. jako osobę uprawnioną do korzystania z procedury tranzytu oraz Agencję Celną "B" jako dłużnika solidarnego, który uiścił wymagane przez organ celny należności.

Odnosząc się do zarzutów Agencji podniesionych w odwołaniu, a kwestionujących poczynione przez organ celny I instancji ustalenia Dyrektor Izby Celnej przytoczył je ponownie. Stwierdził, że deklaracja celna Urzędu Celnego z [...] grudnia 2001 r. potwierdza wwóz na terytorium Republiki Białoruś nadwozia pojazdu marki Mazda 626 o numerach nadwozia [...]. Wprowadzenie na terytorium Białorusi jedynie nadwozia pojazdu potwierdza również pismo białoruskich organów celnych z [...] czerwca 2002 r. nr [...].

Zarzut, iż pojazd został zarejestrowany na terenie Białorusi organ odwoławczy ocenił jako nie mający znaczenia, bowiem w myśl art. 191 Ordynacji podatkowej organ celny ocenia na podstawie całego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Powyższy dowód, zdaniem organu odwoławczego, nie może świadczyć o prawidłowym zakończeniu procedury tranzytu, mógłby być wystarczający jedynie w przypadku, gdyby przedmiotem procedury celnej było nadwozie, a nie kompletny samochód.

Ze skargą na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpiła Agencja Celna "B" i wniosła o jej uchylenie, jako wydanej z naruszeniem art. 122 Ordynacji podatkowej poprzez nie uznanie przez organy celne faktu zakończenia procedury tranzytu.

Stwierdziła, że fakt wyprowadzenia przedmiotowego samochodu z polskiego obszaru celnego potwierdza pismo Ambasady RP w M. oraz fakt zarejestrowania go w Wydziale Komunikacji.

Zdaniem skarżącej przedstawiony władzom Białorusi i zarejestrowany pojazd był w stanie kompletnym - bowiem w przeciwnym razie nie wydano by stosownego dokumentu potwierdzającego rejestrację i dopuszczenie do ruchu. Wobec czego skarżąca podniosła, że mając możliwość wynikającą z art. 270 § 1 Kodeksu celnego uznania przedłożonych dokumentów za wystarczające w sprawie zamknięcia procedury tranzytu, organy celne bez uzasadnionych przyczyn nie zastosowały jej wobec skarżącej.

Kolejne zarzuty skarżącej zmierzały do wykazania naruszenia przepisów o właściwości poprzez wystosowanie do skarżącej zawiadomienia o dokonaniu obliczeń obowiązku podatkowego i nie dopełnienie czynności przesłania kopii decyzji do właściwego dla podatnika organu podatkowego.

Po wniesieniu skargi skarżąca zawiadomiła o zmianie umowy Spółki i przedłożyła aktualny odpis z Krajowego Rejestru Sądowego, z którego wynika, że działa pod firmą "A" spółka z ograniczona odpowiedzialnością.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty podniesione przez skarżącą Spółkę były zasadne.

Z bezspornych ustaleń wynika, że [...] grudnia 2001 r. przez przejście graniczne w O. został wprowadzony przez V. B. na polski obszar celny samochód osobowy marki MAZDA 626 o numerze nadwozia [...], rok produkcji 1987, używany silnik do samochodu osobowego o numerze fabrycznym [...], 3 pralki używane i 2 lodówki i zostały one objęte procedurą tranzytu na podstawie noty tranzytowej [...]. Wyliczoną kwotę 14.921,00 zł należności wynikających z długu celnego oraz zastosowanej procedury celnej zagwarantowała Agencja Celna "B" złożeniem stosownego zabezpieczenia.

W związku z brakiem potwierdzenia zakończenia procedury tranzytu rozpoczętej według dokumentu SAD [...] z [...] grudnia 2001 r. Oddział Celny poinformował zobowiązanego V. B. i skarżącą Spółkę o rozpoczętym postępowaniu poszukiwawczym (k. 18 akt administracyjnych).

W odpowiedzi skarżąca przedstawiła pismo ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Republice Białoruś z [...] marca 2002 r. wraz z pismem Wydziału Komunikacji, potwierdzające fakt rejestracji samochodu Mazda 626 o nr nadwozia [...].

Organy celne dysponowały też uwierzytelnioną kopią pisma nadesłanego z Urzędu Celnego nr [...] z [...] czerwca 2002 r. wraz z kopią deklaracji celnej potwierdzającej fakt wwozu nadwozia samochodu osobowego marki Mazda o numerze [...] oraz pozostałego towaru na terytorium Białorusi (k. 26 - 28 akt administracyjnych).

W świetle powyższych, nie podważonych przez skarżącą dowodów, zasadnie organy celne obu instancji uznały, ze nie zostały wykonane obowiązki wynikające ze stosowania procedury tranzytu. Zgodnie z art. 98, obowiązującej w dacie wydawania zaskarżonej decyzji ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny (tj. Dz.U. Nr 75, poz. 802 ze zm.) "Procedura tranzytu zostaje zakończona gdy towary objęte tą procedurą i odpowiednie dokumenty zostaną przedstawione w urzędzie celnym przeznaczenia, zgodnie z przepisami tej procedury".

Z poczynionych ustaleń bezspornie wynika jedynie to, że w Urzędzie Celnym zostało wprowadzone na terytorium Białorusi nadwozie samochodu marki MAZDA nr [...]. Dalsze dowody przedstawione dla wykazania zakończenia procedury celnej tranzytu podlegały już ocenie organów celnych. Ocena ta, dokonana w oparciu o zebrany materiał dowodowy mieści się w granicach przysługującej organom celnym z mocy art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego, oceny całokształtu materiału dowodowego. Zarzuty zatem, wskazujące na naruszenie art. 270 § 1 kodeksu celnego i art. 122 Ordynacji podatkowej przez nieuznanie za wykazany faktu opuszczenia przez opisany wyżej pojazd polskiego obszaru celnego i przyjęcie, że wykazany został jedynie fakt opuszczenia tego obszaru przez nadwozie omawianego pojazdu, nie znajdują uzasadnienia.

Zasadne natomiast okazały się zarzuty wskazujące na naruszenie art. 123 i 210 § 4 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 262 Kodeksu celnego. Zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji nie zawierają uzasadnienia wyliczonych należności. W decyzjach tych nie wskazano elementów kalkulacyjnych stanowiących podstawę wyliczeń i sposobu dokonania tych wyliczeń. Uniemożliwia to dokonanie oceny zgodności z prawem decyzji organów obu instancji. Stwierdzenie zawarte w zaskarżonej decyzji, że należności celne obliczono stosownie do przepisu art. 13 § 1 Kodeksu celnego, przyjmując wartość celną towaru, ustaloną przez urząd celny objęcia i, że zastosowano elementy kalkulacyjne właściwe dla towaru z daty powstania długu celnego, bez szczegółowego wskazania przyjętych wartości, nie spełnia wymogów art. 210 § 4 Ordynacji Podatkowej, a tak uzasadniona decyzja uchyla się spod kontroli Sądu.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 ppkt c i art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271).

O kosztach postanowiono zgodnie z art. 200 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

/-/ B. Koś /-/ T.M. Geremek /-/ M. Lorych-Olszanowska