Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SAB/Op 6/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2020-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
658
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Inne
Skarżony organ: Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku: Zobowiązano organ do dokonania czynności
Stwierdzono, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
W pozostałym zakresie oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35, art. 36
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
article: art. 3 par. 2 pkt 8, art. 119 pkt 4, art. 134, art. 149 par 1, par 1a, par 2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Teza: 1. (...) przeprowadzając kontrolę zaistnienia stanu bezczynności organu wykonującego administrację publiczną, sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych danej sprawy, wszelkie działania podejmowane w tej sprawie przez organ administracji, stronę lub strony i ewentualnych uczestników postępowania zaistniałe lub które powinny były zaistnieć do dnia poprzedzającego dzień złożenia skargi oraz stan prawny, miarodajny dla rozpoznawanej sprawy i okresu jej załatwiania.

2. Skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego stanowi jeden z prawnych środków zwalczania bezczynności organów wykonujących administrację publiczną. Środek ten przysługuje każdej stronie postępowania administracyjnego bez względu na jej stosunek (relację) do przedmiotu rozpoznania w sprawie indywidualnej. Przysługuje zatem zarówno stronie legitymowanej w danej sprawie czynnie (tu inwestorowi), jak i stronom legitymowanym biernie (tu właścicielom nieruchomości położonych w promieniu oddziaływania przedsięwzięcia).

3. Przewidziana w art. 36 K.p.a. instytucja zawiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie, jako środek dyscyplinujący organ w zakresie terminowego załatwiania spraw, stanowi nie tylko realizację zasady szybkości postępowania administracyjnego, ale również zasady informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Realizacja zasady informowania w tym kontekście art. 36 K.p.a. posiada szczególne znaczenie dla stron legitymowanych biernie w konkretnej sprawie administracyjnej.

TEZY

1. (...) przeprowadzając kontrolę zaistnienia stanu bezczynności organu wykonującego administrację publiczną, sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych danej sprawy, wszelkie działania podejmowane w tej sprawie przez organ administracji, stronę lub strony i ewentualnych uczestników postępowania zaistniałe lub które powinny były zaistnieć do dnia poprzedzającego dzień złożenia skargi oraz stan prawny, miarodajny dla rozpoznawanej sprawy i okresu jej załatwiania.

2. Skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego stanowi jeden z prawnych środków zwalczania bezczynności organów wykonujących administrację publiczną. Środek ten przysługuje każdej stronie postępowania administracyjnego bez względu na jej stosunek (relację) do przedmiotu rozpoznania w sprawie indywidualnej. Przysługuje zatem zarówno stronie legitymowanej w danej sprawie czynnie (tu inwestorowi), jak i stronom legitymowanym biernie (tu właścicielom nieruchomości położonych w promieniu oddziaływania przedsięwzięcia).

3. Przewidziana w art. 36 K.p.a. instytucja zawiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie, jako środek dyscyplinujący organ w zakresie terminowego załatwiania spraw, stanowi nie tylko realizację zasady szybkości postępowania administracyjnego, ale również zasady informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Realizacja zasady informowania w tym kontekście art. 36 K.p.a. posiada szczególne znaczenie dla stron legitymowanych biernie w konkretnej sprawie administracyjnej.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Sachanbińska Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędzia WSA Krzysztof Sobieralski – spr. po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 marca 2020 r. sprawy ze skargi G. O. i M. O. na bezczynność Burmistrza Białej w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia 1) zobowiązuje Burmistrza Białej do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia w terminie 30 dni od dnia otrzymania przez organ odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami, 2) stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3) w pozostałym zakresie skargę oddala, 4) zasądza od Burmistrza Białej na rzecz G. O. i M. O. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Opolu przez G. O. i M. O. jest bezczynność Burmistrza Białej w sprawie z wniosku A Sp. j. z siedzibą w [...] (aktualnie: B sp. z o.o. z siedzibą w [...]) o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działkach nr a, nr b, nr c, nr d, nr e i nr f, położonych w [...], przy ul. [...].

Wniesienie skargi poprzedziło postępowanie o następującym przebiegu:

A Sp. j. z siedzibą w [...] (aktualnie: B sp. z o.o. z siedzibą w [...]) w dniu 30 marca 2016 r. złożyła do Burmistrza Białej (zwanego dalej także "organem pierwszej instancji") wniosek o wydanie opisanej na wstępie decyzji. Do podania inwestor dołączył kartę informacyjną przedsięwzięcia. Decyzjami: z dnia 1 lipca 2016 r., z dnia 12 kwietnia 2017 r. oraz z dnia 28 lipca 2017 r. Burmistrz Białej stwierdził brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania wyżej wymienionego przedsięwzięcia na środowisko. Orzeczenia organu pierwszej instancji zostały wyeliminowane z obrotu prawnego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia decyzjami odpowiednio: z dnia 28 października 2016 r. (nr [...]), z dnia 27 października 2017 r. (nr [...]) oraz z dnia 30 października 2018 r. (nr [...]). Ostatnia decyzja Kolegium z dnia 30 października 2018 r. wpłynęła do Urzędu Miejskiego w Białej w dniu 9 stycznia 2019 r.

Pismami z dnia 30 stycznia 2019 r. organ pierwszej instancji zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] (dalej: PPIS), Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] (dalej: RZGW) oraz do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu (dalej: RDOŚ) o wydanie opinii, w zakresie ich właściwości, odnośnie do obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedmiotowego przedsięwzięcia.

W odpowiedzi RDOŚ pismem z dnia 15 lutego 2019 r. odmówił wyrażenia opinii wobec wątpliwości co do lokalizacji przedsięwzięcia oraz wątpliwości co do tego, czy przedmiot inwestycji jest planowany, jest w trakcie realizacji, czy jest już zrealizowany, miejsca jego realizacji, a także w związku z koniecznością uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia poprzez skonkretyzowanie rodzaju, cech, skali i usytuowania przedsięwzięcia, wskazanie powierzchni zajmowanych nieruchomości, obiektu budowlanego i dotychczasowego sposobu ich wykorzystania, jak również poprzez podanie: przewidywanej ilości wykorzystywanej wody, paliw, materiałów, energii i surowców, rozwiązań chroniących środowisko, źródeł i wielkości emisji hałasu, informacji o korytarzach ekologicznych, ilości i rodzajach wytwarzanych odpadów oraz o pracach rozbiórkowych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w piśmie z dnia 15 lutego 2019 r. wyraził opinię o braku konieczności sporządzania raportu i przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast RZGW w piśmie z dnia 14 lutego 2019 r. zwrócił uwagę, że w aktualnie obowiązującym stanie prawnym, wobec wszczęcia postępowania przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, tj. przed dniem 1 stycznia 2018 r., organ Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie nie uczestniczy w postępowaniu toczącym się w trybie ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (ówcześnie Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 z poźn. zm.).

W dalszej kolejności pismem z dnia 22 lutego 2019 r. Burmistrz Białej zwrócił się do inwestora o uzupełnienie karty informacyjnej przedsięwzięcia, zgodnie z zaleceniami RDOŚ, zakreślając w tym celu czternastodniowy termin. Spółka pismem z dnia 6 marca 2019 r. zwróciła się do organu pierwszej instancji o prolongatę wyznaczonego terminu do dnia 5 maja 2019 r., a następnie pismem z dnia 14 maja 2019 r. – o jego dalszą prolongatę (bez wskazania do kiedy), uzasadniając prośbę szerokim zakresem żądanego uzupełnienia karty informacyjnej przedsięwzięcia.

W dniu 30 września 2019 r. G. i M. O. złożyli – za pośrednictwem Burmistrza Białej – do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu ponaglenie na niezałatwienie w terminie przez Burmistrza Białej sprawy w przedmiocie budowy hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na dz. nr a, nr b, nr c, nr d, nr e i nr f, położonych przy ul. [...] w [...]. Postanowieniem z dnia 11 października 2019 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu stwierdziło, że Burmistrz Białej dopuścił się bezczynności oraz że bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa oraz zobowiązało organ pierwszej instancji do załatwienia wniosku A Sp. j. z siedzibą w [...] (aktualnie: B sp. z o.o. z siedzibą w [...]) o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działkach: nr a, nr b, nr c, nr d, nr e i nr f, położonych w [...], przy ul. [...], w terminie dwóch miesięcy, licząc od dnia otrzymania postanowienia.

W dniu 8 listopada 2019 r. B sp. z o.o. przedstawiła organowi pierwszej instancji uzupełnioną i dostosowaną kartę informacyjną przedsięwzięcia. Na tej podstawie Burmistrz Białej w dniu 15 listopada 2019 r. ponownie wystąpił do RDOŚ w Opolu oraz do PPIS w [...] o opinie co do obowiązku sporządzania raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz co do obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Pismem z dnia 29 listopada 2019 r. PPIS w [...] wyraził opinię, że w przedmiotowej sprawie nie jest konieczne sporządzenie raportu ani oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Natomiast pismem z dnia 3 grudnia 2019 r. RDOŚ w Opolu, powołując się na art. 36 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, zwanej dalej K.p.a., (ówcześnie t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 z późn. zm.), zawiadomił Burmistrza Białej oraz B sp. z o.o., że sprawa "o wydanie opinii co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby - co do zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko, dla przedsięwzięcia polegającego na cyt. »Budowie hali magazynowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą« w [...] na działkach o nr. ew. a, b, c, d, e, f, wniesiona wnioskiem Burmistrza Białej nr [...] z 15.11.2019r [...] (data wpływu do RDOŚ w Opolu: 20.11.2019r.)", nie może być załatwiona w terminie określonym w art. 64 ust. 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (ówcześnie t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 2081 ze zm.). Uzasadniono to faktem złożenia przez pełnomocnika wniosku z dnia 2 grudnia 2019 r. o "wstrzymanie wydania ww. opinii, z uwagi na planowaną weryfikację zapisów zawartych w karcie informacyjnej przedsięwzięcia". Jednocześnie RDOŚ w Opolu zawiadomił, że rozpatrzenie przedmiotowej sprawy przewiduje w terminie 10 dni od dnia otrzymania zweryfikowanej karty informacyjnej przedsięwzięcia. W dniu 2 stycznia 2020 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wpłynęła opisana na wstępie skarga G. O. i M. O. na bezczynność Burmistrza Białej, którą Sąd przekazał temu organowi, celem nadania jej właściwego biegu. Kolejno, pismem datowanym na dzień 10 stycznia 2020 r., Burmistrz Białej, opierając się na treści art. 36 K.p.a., zawiadomił wszystkie strony w sprawie, że przyczyną zwłoki w załatwieniu sprawy jest oczekiwanie na opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Opolu w kwestii potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania w/w przedsięwzięcia na środowisko, a "Przypuszczalny termin rozstrzygnięcia w/w sprawy nastąpi do 10.02.2020 r.".

W tym stanie faktycznym skarga G. O. i M. O. na bezczynność Burmistrza Białej wpłynęła do WSA w Opolu, z zachowaniem właściwego trybu, w dniu 29 stycznia 2020 r.

Skarżący zarzucili naruszenie art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego z uwagi na czas trwania postępowania w sprawie. W związku z powyższym wnieśli o: stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce i to z rażącym naruszeniem prawa, a "samo prowadzenie sprawy po składanych odwołaniach od decyzji nosi znamiona zamierzonego przewlekłego prowadzenia sprawy", a także zobowiązanie organu do dokonania w określonym terminie niezbędnych czynności oraz wymierzenie organowi grzywny i obciążenie go kosztami postępowania w sprawie. W uzasadnieniu skargi opisano przebieg postępowania. Zdaniem skarżących, przez cały czas trwania sprawy, podejmowane są działania pozorne, nadto czynności organu ograniczają się jedynie do wniosków jednej strony - inwestora.

W odpowiedzi na skargę Burmistrz Białej wskazał, że ochrona środowiska ma charakter interdyscyplinarny i wymaga wiadomości z zakresu różnych dziedzin nauki. W związku z tym również dla procesu ustalania konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko ustawodawca w art. 64 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko przewidział, że postanowienie w tym zakresie wydaje się po zasięgnięciu opinii organów wskazanych w tym przepisie. W ocenie Burmistrza Białej zarzuty przedstawione przez skarżących nie mają podstaw, gdyż w świetle powołanego przepisu właściwy organ administracji ma obowiązek zasięgnięcia opinii od organów wyszczególnionych w tym przepisie i może procedować dalej dopiero po otrzymaniu tych opinii. Do chwili sporządzania odpowiedzi na skargę (tj. do dnia 24 stycznia 2020 r.) organ nie otrzymał opinii z Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Opolu, co skutkuje tym, iż nie można zakończyć postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2019 r., poz. 2167 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości rozpoznając sprawę sądowoadministracyjną poprzez kontrolę działalności, bezczynności oraz przewlekłego działania organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki określone w tej ustawie. Gdy chodzi o skargę na bezczynność, to ustawodawca przewidział w art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. skargę na bezczynność materialnoprawną, a w art. 3 § 2 pkt 9 P.p.s.a. skargę na bezczynność procesową (zob. B. Adamiak, Skarga i skarga kasacyjna w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Komentarz, Warszawa 2017, s. 141).

G. i M. O. złożyli skargę na bezczynność Burmistrza Białej w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowej wraz z infrastrukturą towarzyszącą. Przedmiotem skargi jest zatem bezczynność materialna. Stosownie bowiem do treści art. 3 § 2 pkt 8 ab initio P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 (bezczynność w zakresie wydania decyzji, określonych postanowień oraz innych niż decyzja i postanowienie aktów i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa). W myśl art. 119 pkt 4 P.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, to sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, co miało miejsce w niniejszej sprawie.

Stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który nie miał w sprawie zastosowania. Przy czym, przeprowadzając kontrolę zaistnienia stanu bezczynności organu wykonującego administrację publiczną, sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności faktycznych danej sprawy, wszelkie działania podejmowane w tej sprawie przez organ administracji, stronę lub strony i ewentualnych uczestników postępowania zaistniałe lub które powinny były zaistnieć do dnia poprzedzającego dzień złożenia skargi oraz stan prawny, miarodajny dla rozpoznawanej sprawy i okresu jej załatwiania.

Na zasadzie art. 149 § 1, § 1a i § 2 P.p.s.a., uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, sąd: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6. Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala zgodnie z art. 151 P.p.s.a.

Przeprowadzając kontrolę przebiegu postępowania przed Burmistrzem Białej według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż organ ten dopuścił się bezczynności w zakresie rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, nadal zwanej K.p.a.) - sprawy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą na działkach nr a, nr b, nr c, nr d, nr e i nr f, położonych w [...], przy ul. [...].

Skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego stanowi jeden z prawnych środków zwalczania bezczynności organów wykonujących administrację publiczną. Środek ten przysługuje każdej stronie postępowania administracyjnego bez względu na jej stosunek (relację) do przedmiotu rozpoznania w sprawie indywidualnej. Przysługuje zatem zarówno stronie legitymowanej w danej sprawie czynnie (tu inwestorowi), jak i stronom legitymowanym biernie (tu właścicielom nieruchomości położonych w promieniu oddziaływania przedsięwzięcia). Dlatego, chociaż przedmiotem rozpoznania w sprawie zainicjowanej przed Burmistrzem Białej wnioskiem A Sp. j. z siedzibą w [...] (aktualnie: B sp. z o.o. z siedzibą w [...]) o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą jest uprawnienie wnioskującego inwestora, to jednak G. i M. O., jako strony biernie legitymowane (właściciele nieruchomości położonej w promieniu oddziaływania przedsięwzięcia), również mogą korzystać z tego środka zwalczania bezczynności organu. Nie ulega zatem wątpliwości, że posiadają legitymację do złożenia skargi na bezczynność Burmistrza Białej.

Bezczynność organu administracji publicznej oznacza sytuację, w której nie załatwiono sprawy indywidualnej w terminie określonym w art. 35 K.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 K.p.a. Z bezczynnością mamy zatem do czynienia w przypadku kumulatywnego wystąpienia dwóch przesłanek, z których pierwsza to "niezałatwienie sprawy", zaś druga to upływ terminu (podstawowego bądź dodatkowego – wyznaczonego przez organ). Bezczynność organu administracji publicznej w załatwieniu sprawy zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ (podmiot zobowiązany) wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosowanej czynności. Celem skargi na bezczynność jest doprowadzenie do wydania przez organ aktu lub podjęcia czynności, jednak bez przesądzenia o treści, czy skutkach tych działań (zob. wyrok WSA w Opolu z dnia 21 października 2019 r., sygn. akt II SAB/Op 61/19, CBOSA). Skarga na bezczynność dopuszczalna jest niezależnie od powodów, dla których dany akt lub czynność nie zostały podjęte, w szczególności bez względu na to, czy przyczyna tej opieszałości jest zawiniona, czy też nie.

Terminy załatwienia sprawy indywidualnej określone są w przepisach K.p.a. lub w przepisach szczególnych. Zgodnie z art. 35 § 1-4 Kodeksu, organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (niezwłocznie).

Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Przy czym do maksymalnych terminów załatwienia sprawy, określonych w K.p.a. oraz w przepisach szczególnych, nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 K.p.a.). Natomiast stosownie do treści art. 36 § 1 K.p.a., o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu.

W sprawie administracyjnej, w której wniesiono do Sądu skargę na bezczynność organu wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą inwestor złożył w dniu 30 marca 2016 r. Termin załatwienia tej sprawy należy jednak liczyć od dnia 9 stycznia 2019 r., tj. od dnia wpływu do Burmistrza Białej (organu pierwszej instancji) ostatniej w kolejności (spośród trzech) decyzji kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu (z dnia 30 października 2018 r.), którą organ odwoławczy uchylił decyzję Burmistrza Białej w przedmiocie braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i przekazał mu tę sprawę do ponownego rozpatrzenia. Od stwierdzenia potrzeby lub braku potrzeby przeprowadzenia tej oceny zależy bowiem wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia. Przyjmując, że jest to sprawa szczególnie skomplikowana i wymagająca przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, to maksymalny termin jej załatwienia wynosił dwa miesiące, czyli 60 dni, licząc od dnia 9 stycznia 2019 r. Upłynąłby zatem z dniem 11 marca 2019 r. W tym okresie czasu Burmistrz Białej wystąpił do PPIS w [...] oraz do RDOŚ w Opolu o opinię co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. PPIS w [...] wydał opinię negatywną, a RDOŚ w Opolu odmówił wydania opinii z uwagi na braki w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, do których usunięcia Burmistrz Białej wezwał inwestora. Ten zaś wystąpił dwukrotnie o prolongatę terminu usunięcia tych braków, którą dwukrotnie otrzymał. Przy czym w tym drugim przypadku Burmistrz Białej nie określił inwestorowi maksymalnego terminu usunięcia braków w karcie. Jakkolwiek wskazane okoliczności faktyczne mieszczą się w dyspozycji art. 35 § 5 K.p.a., i jako takie uzasadniałyby zachowanie przez organ terminu załatwienia sprawy, to jednak pod warunkiem, że o tego rodzaju opóźnieniu zostały zawiadomione wszystkie strony postępowania w sprawie i został wyznaczony nowy termin załatwienia sprawy. Taki wniosek wypływa bowiem z wzajemnej relacji między przepisami art. 35 § 5 K.p.a. oraz art. 36 § 1 i 2 K.p.a. Sąd podkreśla, że ewentualne przedłużenie postępowania spowodowane koniecznością przeprowadzenia postępowania może uwolnić w konkretnym przypadku organ od zarzutu bezczynności, nawet jeśli doszło do przekroczenia terminu określonego w art. 35 K.p.a., ale tylko w sytuacji, jeżeli organ wykaże się określoną aktywnością w zakresie tych uzgodnień. Ustawodawca uznał zatem możliwość powstania sytuacji, w której zwłoka w załatwieniu sprawy wynika z przyczyn niezależnych od organu. W takim jednak wypadku zobowiązał organ do poinformowania stron postępowania o przyczynach zaistniałej zwłoki i wyznaczenia nowego terminu załatwienia sprawy. Przy czym okoliczności zwalniające organ administracji publicznej z zarzutu bezczynności (przewlekłości) muszą mieć charakter prawny, proceduralny, a nie faktyczny.

W ocenie Sądu, Burmistrz Białej dopuścił się bezczynności już wówczas, gdy prolongował inwestorowi termin uzupełnienia braków w karcie informacyjnej przedsięwzięcia, nie informując o tym stron, a w szczególności wszystkich pozostałych (poza inwestorem) stron, i nie wyznaczając nowego terminu załatwienia sprawy. Również dalszą korespondencję w sprawie otrzymywał tylko inwestor. Uchybienia tego nie sanuje fakt, że zawiadomienie Burmistrza Białej z dnia 10 stycznia 2020 r. o niezałatwieniu sprawy w terminie otrzymały już wszystkie strony. Zawiadomienie to zostało bowiem sporządzone i wysłane już po złożeniu przez G. i M. O. skargi do WSA w Opolu na bezczynność oraz po zapoznaniu się przez organ z jej treścią. Poza tym z treści tego zawiadomienia nie wynika, czy dotyczy ono sprawy opinii RDOŚ w Opolu, czy też sprawy zasadniczej – czyli wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie hali magazynowo-produkcyjnej wraz z infrastrukturą towarzyszącą. Przewidziana w art. 36 K.p.a. instytucja zawiadomienia stron o niezałatwieniu sprawy w terminie, jako środek dyscyplinujący organ w zakresie terminowego załatwiania spraw, stanowi nie tylko realizację zasady szybkości postępowania administracyjnego, ale również zasady informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Realizacja zasady informowania w tym kontekście art. 36 K.p.a. posiada szczególne znaczenie dla stron legitymowanych biernie w konkretnej sprawie administracyjnej.

Mimo wskazanych wyżej okoliczności, Sąd stwierdza, że bezczynność Burmistrza Białej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania, rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające zaś samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach musi być w oczywisty sposób pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 26 września 2019 r., sygn. akt III SAB/Wr 342/19, CBOSA). Z tych względów nie było podstaw do wymierzenia organowi administracji grzywny w trybie art. 149 § 2 P.p.s.a.

Mając na uwadze powyższe, Sąd, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1, § 1a oraz § 2 P.p.s.a., a także art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 2 P.p.s.a.,