Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 861/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-09-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Regionalna Izba Obrachunkowa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 2  pkt 4 pkt 9 lit. d
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.
article: art. 89 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bartosz Wojciechowski Sędziowie: Sędzia WSA Bożena Kasprzak (spr.) Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk - Drozda Protokolant: Szymon Chrostek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2012 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie zmian w budżecie Gminy na rok 2012 oddala skargę.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 861/12

UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. stwierdziło nieważność § 4 ust. 2 Uchwały nr [...] Rady Gminy P. z dnia [...] w sprawie zmian w budżecie Gminy P. na 2012 rok, zawierającego upoważnienie dla Wójta Gminy do zaciągania kredytów i pożyczek oraz emisji papierów wartościowych na pokrycie występującego w ciągu roku przejściowego deficytu budżetu gminy, z powodu naruszenia prawa, tj. art. 89 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz.1240 ze zm.).

W uzasadnieniu powyższej uchwały Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. wyjaśniło, że uchwałą Nr [...] z dnia [...] wszczęło postępowanie nadzorcze w sprawie Uchwały Rady Gminy P. z dnia [...] w sprawie zmian w budżecie Gminy P. na 2012 rok, wskazując na naruszenie prawa w tejże uchwale.

Stwierdzono, że naruszenie prawa polegało na postanowieniu w § 4 ust.2 badanej uchwały o upoważnieniu Wójta Gminy do zaciągania kredytów i pożyczek oraz emisji papierów wartościowych na pokrycie występującego w ciągu roku przejściowego deficytu budżetu gminy do wysokości 3.600.000 zł.

Ocena powyższa poprzedzona została dokonaniem analizy sytuacji finansowej Gminy P. . Według sprawozdania statystycznego o stanie zobowiązań według tytułów dłużnych oraz poręczeń i gwarancji wg stanu na koniec IV kwartału 2011 roku, kwota długu Gminy P. osiągnęła poziom 17.965.844,28 zł, co w relacji do wykonanych dochodów budżetu daje 103,97 %. Po odliczeniu kwoty pożyczki na wyprzedzające finansowanie zadań realizowanych z udziałem środków unijnych (kwota 1.035.690,77 zł), wskaźnik powyższy ukształtował się na poziomie 97,97 %.

Podniesiono, że ustawowy wskaźnik kwoty długu do wykonanych dochodów budżetu, wynikający z art. 170 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o finansach publicznych, który stosuje się do końca 2013 roku, na podstawie art. 121 ust. 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz.1241 ze zm.) - wynosi 60 %.

Zdaniem organu kontrolnego wskaźnik długu został drastycznie przekroczony, a w ogólnym długu kwota 5.824.122,16 zł stanowi zobowiązania wymagalne, których powstanie świadczy o utracie płynności finansowej Gminy. Kwota tych zobowiązań wydatnie powiększyła planowane na rok 2012 wydatki budżetu, co w konsekwencji spowodowało konieczność uchwalenia budżetu z deficytem w wysokości 7.727.179 zł. Wyjaśniono, że jako źródło sfinansowania tego deficytu wskazano pożyczkę z budżetu państwa.

W ocenie Kolegium Izby przepis art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych dopuszczający zaciąganie kredytów i pożyczek z przeznaczeniem na sfinansowanie przejściowego deficytu, będącego sposobem na pokrycie okresowego niedoboru środków, w przypadku Gminy P. , nie może mieć zastosowania. W gminie występuje bowiem permanentny brak wolnych środków, a co za tym idzie, brak możliwości spłaty zobowiązań zarówno wymagalnych, jak i tych, które byłyby zaciągnięte na sfinansowanie przejściowego deficytu budżetu.

W tej sytuacji, w ocenie Kolegium, zawarcie w treści uchwały budżetowej upoważnienia dla Wójta Gminy do zaciągania krótkoterminowych zobowiązań, stanowi naruszenie przepisów art. 89 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o finansach publicznych.

Z uwagi na powyższe, Kolegium wskazało na konieczność dokonania stosownych zmian w uchwale budżetowej, polegających na wykreśleniu upoważnienia dla Wójta Gminy do zaciągania zobowiązań krótkoterminowych.

Dalej wskazano, że Rada Gminy P. nie wypełniła postanowienia zawartego w uchwale Kolegium Nr [...] z dnia [...] i nie dokonała stosownych zmian w treści badanej uchwały budżetowej.

W tej sytuacji Kolegium Izby postanowiło stwierdzić nieważność § 4 ust. 2 Uchwały Nr [...] Rady Gminy P. z dnia [...] w sprawie zmian w budżecie Gminy P. na 2012 r.

Na powyższą uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. z dnia [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. wniosła Gmina P.

Zaskarżonej uchwale zarzucono błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że zawarcie w treści uchwały Rady Gminy P. z dnia [...] upoważnienia dla Wójta Gminy do zaciągania krótkoterminowych zobowiązań stanowi naruszenie art. 89 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że zaskarżona uchwała została wydana w oparciu o błędne ustalenia faktyczne, bowiem przedmiotowe upoważnienie zawarte w treści uchylonej zaskarżonym rozstrzygnięciem uchwały było niezbędne do zaciągnięcia przez Gminę P. pożyczki lub kredytu na sfinansowanie inwestycji pod nazwą "Rozbudowa gminnego systemu wodociągowego Gminy P".

Dalej wyjaśniono, że wykonawca tej inwestycji P.H.U. A przeniósł w drodze cesji wierzytelności przysługujące mu od Gminy P. tytułem wynagrodzenia za wykonanie inwestycji na rzecz B. Inwestycja ta była finansowana ze środków PROW, jednak Urząd Marszałkowski podczas weryfikacji postępowania o udzielenie zamówień publicznych przeprowadzonego na potrzeby tej inwestycji zakwestionował zgodność z prawem tego postępowania, co znaczenia wydłużyło wypłatę dotacji z PROW. Ponadto, warunkiem wypłaty dotacji z PROW była wcześniejsza zapłata wykonawcy za realizację inwestycji.

W związku z brakiem zapłaty za wykonane roboty nabywca wierzytelności B wystąpił przeciwko Gminie z pozwem o zapłatę i uzyskał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym. Od tego nakazu Gmina wniosła zarzuty i toczyło się postępowanie sądowe zgodne z procedurą cywilną, które uniemożliwiało wierzycielowi wszczęcie egzekucji zasądzonej kwoty.

Wskazano, że celem pozyskania środków na rozliczenie inwestycji Rada Gminy P. uchwałą z dnia [...] w sprawie zmian w budżecie Gminy P. na 2012 r. upoważniła Wójta do zaciągania kredytów i pożyczek oraz emisji papierów wartościowych na pokrycie występujących w ciągu roku przejściowego deficytu budżetu gminy do wysokość 3.600.000,00 zł.

Na podstawie tego upoważnienia Wójt ogłosił przetarg nieograniczony na udzielenie Gminie P. kredytu albo pożyczki w kwocie 3.600.000,00 zł. W wyniku postępowania przetargowego wybrano ofertę firmy C

W dniu [...] Gmina P. zawarła z C . umowę pożyczki kwoty 3.600.00,00 zł. Podkreślono, że odsetki umowne płacone przez Gminę tytułem pożyczki były niższe niż odsetki ustawowe, do których zapłaty Gmina była zobowiązana na podstawie nakazu zapłaty.

Równocześnie Wójt prowadził negocjacje z wierzycielem firmą windykacyjną B. w celu redukcji zadłużenia i ostatecznej zapłaty wierzytelności z środków pozyskanych z pożyczki. Całkowita kwota zadłużenia wynikająca z nakazu zapłaty na dzień [...] wynosiła 3.088.622,32 zł. Wskutek negocjacji Wójta z reprezentantami B strony zawarły porozumienie, na podstawie którego wierzyciel wyraził zgodę, aby Gmina zapłaciła tytułem ostatecznego rozliczenia tej wierzytelności kwotę 3.000.000,00 zł w terminie do dnia [...]. Gmina żądaną kwotę 3.000.000,00 zł zapłaciła, dzięki czemu zaoszczędzono 88.622,32 zł.

Podkreślono, że całkowita zapłata przez Gminę wynagrodzenia za wykonanie inwestycji była jednym z warunków otrzymania dotacji i właśnie w tym celu Wójt podjął działania związane z pozyskaniem pożyczki celem rozliczenia się z wierzycielem - firmą B tj. aby móc wykazać przed Urzędem Marszałkowskim, że Gmina zapłaciła za inwestycję. Dzięki tym działaniom w maju 2012 roku Urząd Marszałkowski zakończył procedury weryfikacji wniosku o płatności z PROW na sfinansowanie w/w inwestycji i pismem z dnia 08 maja 2012 roku poinformował Gminę P. o przekazaniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w dniu 08 maja 2012 roku zlecenia płatności na rachunek bankowy Gminy. Dzięki powyższemu udało się rozliczyć przedmiotową inwestycję i nie dopuścić do wszczęcia egzekucji przez wierzyciela, a także uratować dotację z w kwocie łącznej 2.933.496,00 zł oraz wskutek negocjacji z wierzycielem zaoszczędzono w/w kwotę 88.622,32 zł.

Reasumując wskazano, że udzielenie Wójtowi upoważnienia do zaciągnięcia kredytu lub pożyczki oraz pozyskanie tej pożyczki lub kredytu było uzasadnione, a nawet konieczne, aby uniknąć kolejnych strat finansowych w Gminie P. poprzez utratę dotacji z PROW na sfinansowanie inwestycji.

Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej uchwały Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. oraz zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę Kolegium Regionalnej Izby Rachunkowej wniosło o oddalenie skargi podnosząc argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. zważył, co następuje:

Na wstępie rozważań wskazać należy, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Dla dokonywanej kontroli obojętne są zatem takie okoliczności, jak kryterium słuszności czy też względy pragmatyczne.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." – stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru, Sąd akt ten uchyla. W razie zaś jej nieuwzględnienia Sąd skargę oddala.

W literaturze przyjmuje się, że podstawą uchylenia takiego aktu powinno być każde istotne naruszenie prawa. Akt organu jednostki samorządu terytorialnego jest natomiast zgodny z prawem, jeżeli jest zgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej oraz z ustawami.

Przesłanki nieważności aktu organu gminy określa art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, według którego uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. Zgodnie z ust. 4 powołanego art. 91 w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Przepisy art. 91 ust. 1 oraz ust. 4 powołanej stawy wyróżniają zatem dwie kategorie naruszeń prawa przez uchwały lub zarządzenia organów gminy: istotne naruszenie prawa oraz nieistotne naruszenie prawa. Podstawą rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność uchwały lub zarządzenia organu gminy może być tylko istotne naruszenie prawa. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny oraz z ustalonym orzecznictwem sądów administracyjnych do istotnego naruszenia prawa należy zaliczyć naruszenie przez organ gminy podejmujący uchwałę lub zarządzenie przepisów o właściwości, podjęcie takiego aktu bez podstawy prawnej, wadliwe zastosowanie normy prawnej będącej podstawą prawną podjęcia aktu.

O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia w trybie określonym w art. 90 ustawy o samorządzie gminnym. Po upływie tego terminu organ nadzoru nie może już we własnym zakresie stwierdzić nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy – art. 93 ust. 1 cytowanej ustawy. Może jedynie zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem zaskarżenia i oceny Sądu jest rozstrzygnięcie nadzorcze, którego legalność Sąd winien ocenić biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w momencie podjęcia tego rozstrzygnięcia nadzorczego.

Rozpoczynając badanie niniejszej sprawy w pierwszym rzędzie należało rozważyć kwestie formalne, w szczególności, czy zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze zapadło z zachowaniem 30-dniowego terminu od dnia doręczenia Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Ł. uchwały Rady Gminy P. z dnia [...] w sprawie zmian w budżecie – 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 12 ust. 4 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych. Wyjaśniając tak sformułowany problem należało stwierdzić, iż skarżący dochował wymogów formalnych.

Podkreślić także należy, że Kolegium Izby w wyznaczaniu terminu do usunięcia istotnego naruszenia prawa było związane treścią art. 12 ust. 4 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, który stanowi, że wskazanie nieprawidłowości oraz sposobu i terminu ich usunięcia zawiesza bieg terminu określonego w art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym na okres nie dłuższy niż 30 dni. Kolegium Izby wezwało Radę Gminy P. do usunięcia nieprawidłowości uchwałą z dnia [...] ustalającą termin usunięcia naruszeń na dzień 27 kwietnia 2012 r. Ponieważ Rada Gminy P. nie usunęła nieprawidłowości w wyznaczonym terminie Regionalna Izba Obrachunkowa w Ł. podjęła zaskarżoną uchwałę.

Przechodząc do rozważań w zakresie merytorycznej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego niezbędne jest na wstępie podkreślenie, iż tego rodzaju akt wydany przez regionalną izbę obrachunkową winien w pełni przedstawiać wszystkie przesłanki, które doprowadziły do jego powzięcia. Organ nadzoru musi zawsze w sposób nie budzący wątpliwości wykazać sprzeczność postanowień badanej uchwały z prawem, wyjaśniając sens przepisów, które jego zdaniem zostały naruszone (por. wyrok NSA z dnia 24 września 2002 r., sygn. akt II SA/Wr 3142/01, OSS 2003/3175, wyrok NSA z dnia 21 maja 2001 r., sygn. akt SA/Kr 541/01, OSS 2002/1/118, wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 2000 r. - sygn. akt III SA 397/00, ONSA 2001/3/117 i wiele innych).

Przedmiotem kontroli sądu administracyjnego w przypadku, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest legalność samego aktu nadzoru, co oznacza, iż konieczne jest zbadanie, czy akt ten biorąc pod uwagę jego treść, a w szczególności argumentację zawartą w uzasadnieniu, może zostać pozostawiony w obrocie prawnym.

Zawarcie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego wyczerpującego i prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego jest obowiązkiem organu nadzoru, wynikającym z art. 91 ust. 3 ustawy o samorządzie terytorialnym, który waży w istocie o możliwości jego akceptacji przez sąd administracyjny.

Dalej stwierdzić należy, iż niniejsza sprawa dotyczy skargi na rozstrzygnięcie nadzorcze w sprawie nieważności uchwały dotyczącej zmian w budżecie podjętej na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 4 i 9 lit. d ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) w związku z art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157 poz. 1240 ze zm.). W tym przypadku zgodnie z art. 1 w związku z art. 11 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych organem nadzorczym właściwym dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie ustalenia zgodności z prawem powyższej uchwały Rady Gminy P. z dnia [...] jest Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Ł. W ocenie Sądu, organ nadzoru wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie nadzorcze orzekające o stwierdzeniu nieważności § 4 ust. 2 Uchwały nr [...] Rady Gminy P. z dnia [...] w sprawie zmian w budżecie Gminy P. na 2012 rok, spełnił ciążący na nim obowiązek wykazania sprzeczności z prawem zakwestionowanych postanowień.

Rozważania dotyczące zasadności skargi należy rozpocząć od analizy przepisów regulujących przypadki, kiedy zachodzi możliwość zaciągania przez jednostki samorządu terytorialnego kredytów i pożyczek oraz emisji papierów wartościowych. Regulacje prawne normujące tę kwestię znajdują się w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.). I tak zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych jednostki samorządu terytorialnego mogą zaciągać kredyty i pożyczki oraz emitować papiery wartościowe na:

1) pokrycie występującego w ciągu roku przejściowego deficytu budżetu jednostki samorządu terytorialnego;

2) finansowanie planowanego deficytu budżetu jednostki samorządu terytorialnego;

3) spłatę wcześniej zaciągniętych zobowiązań z tytułu emisji papierów wartościowych oraz zaciągniętych pożyczek i kredytów;

4) wyprzedzające finansowanie działań finansowanych ze środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej.

Stosownie natomiast do ust. 2 powyższego przepisu zaciągnięte kredyty i pożyczki oraz wyemitowane papiery wartościowe, z przeznaczeniem na cel, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, podlegają spłacie lub wykupowi w tym samym roku, w którym zostały zaciągnięte lub wyemitowane.

Cytowany przepis określa cele, które mogą być sfinansowane środkami pochodzącymi z kredytu lub pożyczki, albo ze sprzedaży papierów wartościowych wyemitowanych przez jednostkę samorządu terytorialnego (ust. 1), a także wyznacza reguły spłaty zaciągniętych zobowiązań (ust. 2). Na gruncie ustawy o finansach publicznych z 2005 r. jego odpowiednikiem był art. 82 z tą różnicą, że obowiązujący art. 89 uzupełniony został, w zakresie celów zaciągania zobowiązań, o wyprzedzające finansowanie działań finansowanych ze środków pochodzących z budżetu UE.

W rozpoznawanej sprawie uchwałą Rady Gminy P. z dnia [...] której nieważność stwierdziła Regionalna Izba Obrachunkowa w Ł. zaskarżoną do Sądu uchwałą, upoważniono Wójta Gminy do zaciągania kredytów i pożyczek oraz emisji papierów wartościowych na pokrycie przejściowego deficytu budżetu gminy do wysokości 3.600.000 zł.

W związku z tym zachodzi konieczność wyjaśnienia pojęcia deficytu przejściowego budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Definicji tego pojęcia nie ma wprawdzie w ustawie o finansach publicznych, ale – stosownie do jednolitego stanowiska doktryny - jest to okresowa niemożność sfinansowania wszystkich zaplanowanych w budżecie wydatków, spowodowana nieosiągnięciem na czas zaplanowanych dochodów. Zaciągnięcie zobowiązań związane jest w tym przypadku z czasowym niedoborem środków finansowych.

Zobowiązania zaciągane na pokrycie występującego w ciągu roku przejściowego deficytu bywają w literaturze porównywane do instytucji kredytu kupieckiego, przede wszystkim z punktu widzenia nieobowiązywania wobec nich ustawowych limitów zadłużenia.

Nierównomierne rozłożenie deficytu w ciągu roku budżetowego związane jest z cyklem wydatków budżetowych. W literaturze podkreśla się, że okresowe trudności w finansowaniu zobowiązań budżetowych, zachodzące w trakcie roku budżetowego, wynikające z nierównomiernego rytmu realizacji dochodów i wydatków, określane są jako brak płynności finansowej, a nie deficyt budżetowy.

Zobowiązania zaciągane na cel określony w ust. 1 pkt 1 traktuje się jako instrumenty wykonywania budżetu samorządowego. Podlegają one spłacie lub wykupowi w tym samym roku, w którym zostały zaciągnięte lub wyemitowane. Krótkoterminowe operacje pożyczkowe stanowią tzw. kredyty kasowe, które nie finansują planowanych zadań budżetowych, ale umożliwiają jedynie zachowanie bieżącej płynności w trakcie roku budżetowego. Zaplanowanie spłaty pożyczki w tym samym roku budżetowym, w którym pożyczka ta jest zaciągana, przesądza o tym, że służy ona wyłącznie pokryciu przejściowego deficytu budżetu i jako taka nie powinna być ujmowana w budżecie gminy. Praktycznie z przejściowym deficytem mamy do czynienia wtedy, gdy w określonym momencie roku budżetowego zachodzi niedobór środków, które mają dopiero wpłynąć. Taka sytuacja nie zachodziła w przedmiotowej sprawie, gdyż - jak wynika z zebranego materiału - upoważnienie dla Wójta Gminy do zaciągania kredytów i pożyczek oraz emisji papierów wartościowych, miało służyć sfinansowaniu inwestycji zaplanowanej i wykonanej wcześniej niż w roku budżetowym 2012 r., a nie pokryciu przejściowego deficytu.

Podejmując zaskarżoną uchwałę Regionalna Izba Obrachunkowa w Ł. dokonała analizy sytuacji finansowej Gminy P. , w szczególności sprawozdania statystycznego o stanie zobowiązań według tytułów dłużnych oraz poręczeń i gwarancji. Z tego sprawozdania, według stanu na koniec IV kwartału 2011 roku, jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, wynika, że kwota długu Gminy P. osiągnęła poziom 17.965.844,28 zł, co w relacji do wykonanych dochodów budżetu daje 103,97 %. Po odliczeniu kwoty pożyczki na wyprzedzające finansowanie zadań realizowanych z udziałem środków unijnych (kwota 1.035.690,77 zł), wskaźnik powyższy ukształtował się na poziomie 97,97 %. Z kolei, ustawowy wskaźnik kwoty długu do wykonanych dochodów budżetu, wynikający z art. 170 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o finansach publicznych, który stosuje się do końca 2013 roku, na podstawie art. 121 ust. 8 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz.1241 ze zm.) - wynosi 60 %.

W tej sytuacji zasadnie, zdaniem Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę, organ kontrolny uznał, że wskaźnik długu został drastycznie przekroczony, a w ogólnym długu kwota 5.824.122,16 zł stanowi zobowiązania wymagalne, których powstanie świadczy o utracie płynności finansowej Gminy, a dodatkowo sytuacja taka ma miejsce od dłuższego czasu i nie dotyczy tylko budżetu 2011, czy 2012 r., zatem nie można w tym wypadku mówić o przejściowym deficycie. Kwota tych zobowiązań, jak wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, wydatnie powiększyła planowane na rok 2012 wydatki budżetu, co w konsekwencji spowodowało konieczność uchwalenia budżetu z deficytem w wysokości 7.727.179 zł. Wyjaśniono, że jako źródło sfinansowania tego deficytu wskazano pożyczkę z budżetu państwa.

Nie można też pomijać okoliczności, o czym była już mowa powyżej, że – jak wskazano w uzasadnieniu skargi – uchwała Rady Gminy P. z dnia [...] upoważniająca Wójta Gminy do zaciągania zobowiązań na pokrycie przejściowego deficytu, została faktycznie podjęta w celu sfinansowania konkretnej inwestycji pod nazwą "Rozbudowa gminnego systemu wodociągowego Gminy P. ", a nie na pokrycie deficytu przejściowego 2012 r.

Powyższych twierdzeń co do sytuacji finansowej i wysokości zadłużenia Gminy P. zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały strona skarżąca nie kwestionuje, zarzuca natomiast zaskarżonej uchwale błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że zawarcie w treści uchwały Rady Gminy P. z dnia [...] w sprawie zmian w budżecie upoważnienia dla Wójta Gminy do zaciągania krótkoterminowych zobowiązań stanowi naruszenie art. 89 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.

Zdaniem Sądu, Regionalna Izba Obrachunkowa w Ł. podejmując zaskarżoną uchwałę nie popełniła błędu w ustaleniach faktycznych. Przeczy temu nawet uzasadnienie skargi wskazujące, jaki miał być rzeczywisty cel upoważnienia zawartego w uchwale z dnia [...]. i z pewnością nie było nim pokrycie przejściowego deficytu. Jakkolwiek uzasadnienie skargi jest zrozumiałe z puntu widzenia interesów Gminy, to sfinansowanie ze środków kredytu konkretnej inwestycji nie jest pokryciem przejściowego deficytu, czego wymaga przepis art. 89 ust. 1 pkt 1 u.f.p.

Powyższe rozważania prowadzą do jednego możliwego wniosku, że uchwała Rady Gminy P. z dnia [...] została podjęta z naruszeniem art. 89 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych, a sprzeczność ta jest oczywista. Tym samym zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej należało uznać za zgodne z przepisami prawa.

Mając na uwadze powyższe względy, skarga jako niezasadna, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), została oddalona.

tf