Wyrok NSA, sygn. akt FSK 663/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2004-09-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: Spór sprowadza się do wykładni pkt 1 ust. 8 art. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i ustawy o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 68 poz. 805/ który stanowi m.in., iż przepisy ust. 1-7 nie dotyczą 1/ podatników prowadzących działalność rolniczą w rozumieniu art. 4 pkt 12 ustawy. Zatem zgodnie z treścią art. 4 pkt 12 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ wyłączenie obejmuje podatników prowadzących działalność rolniczą. Następstwem takiego unormowania, jest to iż uprawnienie dotyczące rozliczenia podatku zawartego w zapasach nie dotyczą podatników /producentów rolnych/ w odniesieniu do towarów z ich własnej działalności rolniczej /produkcji roślinnej i zwierzęcej/, bez względu na to czy zostaną one zużyte we własnej działalności, czy też towary te zostaną w przyszłości sprzedane.

TEZY

Spór sprowadza się do wykładni pkt 1 ust. 8 art. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i ustawy o opłacie skarbowej /Dz.U. nr 68 poz. 805/ który stanowi m.in., iż przepisy ust. 1-7 nie dotyczą 1/ podatników prowadzących działalność rolniczą w rozumieniu art. 4 pkt 12 ustawy. Zatem zgodnie z treścią art. 4 pkt 12 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ wyłączenie obejmuje podatników prowadzących działalność rolniczą. Następstwem takiego unormowania, jest to iż uprawnienie dotyczące rozliczenia podatku zawartego w zapasach nie dotyczą podatników /producentów rolnych/ w odniesieniu do towarów z ich własnej działalności rolniczej /produkcji roślinnej i zwierzęcej/, bez względu na to czy zostaną one zużyte we własnej działalności, czy też towary te zostaną w przyszłości sprzedane.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Sylwester Marciniak (spr.), Sędziowie NSA Juliusz Antosik, Edyta Anyżewska, Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 29 września 2004 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej O. Spółki z o.o. z/s w L. od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Szczecinie z dnia 29 października 2003r. sygn. akt SA/Sz 2912/01 w sprawie ze skargi O. Spółki z o.o. z/s w L. na decyzję Izby Skarbowej w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług 1. Oddala skargę kasacyjną. 2. Zasądza od strony skarżącej na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w S. kwotę 1.800 zł (jeden tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Szczecinie wyrokiem z dnia 29 października 2003 r. sygn. akt I SA/Gd 2912/01 rozpoznając skargę O. spółki z o.o. w L. na decyzję Izby Skarbowej w S. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od towarów i usług za wrzesień 2000 r. oddalił skargę.

W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż skarżąca spółka wystąpiła do Urzędu Skarbowego w C. o udzielenie informacji co do możliwości skorzystania z uprawnienia do obniżenia podatku należnego za wrzesień 2000 r. o kwotę odpowiadającą 3% wartości zapasów, przewidzianego w art.3 ust.6 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 68, poz.805) i uzyskała odpowiedź, że z mocy art.3 ust.8 tej ustawy uprawnienie do rozliczenia podatku zawartego w zapasach nie dotyczy producentów w odniesieniu do towarów z ich własnej działalności bez względu na to czy zostaną one użyte w tej działalności, czy też będą sprzedane.

Nie zgadzając się ze stanowiskiem Urzędu Skarbowego, spółka w dniu 20.09.2000 r. zawiadomiła organ ten o wartości zapasów przeznaczonych do sprzedaży: ziemiopłodów, bydła, trzody i owiec na kwotę 4.617.132 zł i 3% tej wartości w wysokości 138.514 zł.

Następnie pismem z dnia 6.12.2000 r. spółka wystąpiła do Urzędu skarbowego z żądaniem zapłaty kwoty 138.514 zł jako nienależnego podatku i powołała się na stanowisko zawarte w artykule prasowym z "Prawa przedsiębiorcy" nr 40/2000.

Organy podatkowe zwróciły uwagę, że w deklaracji VAT-7 za wrzesień 2000 r. ani w korekcie tej deklaracji, spółka nie wykazała kwoty 138.514 zł. Niemniej jednak organy stwierdziły, że uprawnienie do obniżenia podatku należnego o kwotę odpowiadająca 3% wartości zapasów, przewidziane w art.3 ust.6 powołanej ustawy z dnia 20 lipca 2000 r., spółce nie przysługiwało. Zgodnie bowiem z art.3 ust,8 tej ustawy uprawnienie dotyczące rozliczenia podatku zawartego w zapasach nie dotyczy podatników prowadzących działalność rolnicza w rozumieniu art.4 pkt 12 ustawy o VAT w odniesieniu do zapasów towarów związanych z ta działalnością. Ponieważ spółka prowadzi działalność rolnicza w rozumieniu art.4 pkt 12 ustawy o VAT, a zapasy towarów związane są z tą działalnością, nie przysługuje jej prawo do rozliczenia podatku zawartego w zapasach bez względu na to czy są one przeznaczone do własnej produkcji czy tez do sprzedaży. Tym samym brak było podstaw do stwierdzenia nadpłaty.

W skardze na powyższą decyzję spółka domagała się jej uchylenia, zarzucając iż narusza ona art.3 ust.8 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. przez błędna jego wykładnie oraz art.14 § 6 Ordynacji podatkowej. Skarżący obstawał przy dotychczas wyrażanym poglądzie, że w pojęciu :zapasy towarów związanych z prowadzoną działalnością: użytym w art.3 ust.8 mieści się tylko ta część wyprodukowanych płodów, która jest przeznaczona na wewnętrzny użytek producenta rolnego. Natomiast pozostała część płodów przeznaczona do sprzedaży, zdaniem skarżącej, nie stanowi "zapasów" w sensie ekonomicznym lecz jako towar do zbycia podlega wycenie z prawem do odliczenia podatku VAT.

Sąd administracyjny uznał, iż pogląd skarżącej jakoby w pojęciu zapasów związanych z działalnością rolniczą użytym w art.3 ust.8 omawianej ustawy, mieściły się tylko towary przeznaczone na wewnętrzny użytek producenta rolnego nie ma uzasadnienia prawnego. Jak trafnie wyjaśniono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. wprowadziła opodatkowanie podatkiem od towarów i usług sprzedaży w kraju oraz importu nieprzetworzonych i nisko przetworzonych produktów gospodarki rolnej, leśnej i łowieckiej oraz produktów rybołówstwa dotychczas zwolnionych od podatku VAT.

W art.3 ust.6 omawianej ustawy przewidziano dla podatników tego podatku, a więc podmiotów zajmujących się sprzedażą powyższych produktów, prawo do obniżenia jednorazowo, podatku należnego za wrzesień 2000 r. o kwotę odpowiadająca 3% wartości zapasów wyżej wymienionych towarów dotychczas zwolnionych od podatku VAT na podstawie art.7 ust.1 pkt 1 ustawy o VAT, za wyjątkiem – przewidzianym w ust.8 – m.in. podatników prowadzących działalność rolnicza w rozumieniu art.,4 pkt 12 ustawy o VAT, czyli producentów rolnych, w odniesieniu do towarów związanych z ta działalnością. Wbrew stanowisku skargi nie ma podstaw do uznania że wyłączenie prawa do jednorazowego obniżenia podatku należnego za wrzesień 2000 r. w stosunku do producentów rolnych odnosi się tylko do produktów przeznaczonych na ich wewnętrzny użytek.

Zdaniem Sądu jednoznaczna treść omawianego przepisu wskazuje że wyłączenie obejmuje wszystkie produkty rolne z działalności rolnej i ich producentów.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną w imieniu skarżącej spółki złożył radca prawny A. L. i zarzucając mu naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię w szczególności art.3 ust.8 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 68, poz.805), wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uchylenie decyzji Izby Skarbowej w S. z dnia [... ] oraz o zasądzenie od "powoda" na rzecz "pozwanego" kosztów "procesu" według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż Sąd dokonując nieprawidłowej wykładni powyższego przepisu, nie wziął pod uwagę, iż ustawodawca w wyłączeniu zawartym w punkcie 1 ustępie 8 art.3 cytowanej ustawy zawarł wyraźne przedmiotowe określenie, iż dotyczy to zapasów towarów związanych z działalnością rolniczą. W związku z tym intencją ustawodawcy nie było pozbawienie podatników prowadzących działalnością rolniczą możliwości obniżenia podatku należnego o kwotę stanowiąca 3% wartości zapasów towarów pochodzących z własnego gospodarstwa przeznaczonych na sprzedaż.

Dyrektor Izby Skarbowej w B. w odpowiedzi na skargę kasacyjną negatywnie ustosunkował się do jej zarzutów i wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 - zwanej dalej w skrócie "p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

Należy zauważyć, iż strona skarżąca jednoznacznie postawiła zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię, czyli należy przyjąć, że wskazała na podstawę skargi kasacyjnej z art.174 pkt 1 p.s.a.

Zarzucany przepis art.3 ust.8 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym i ustawy o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 68, poz.805) stanowił, iż przepisy ust.1-7 nie dotyczą 1) podatników prowadzących działalność rolniczą w rozumieniu art.4 pkt 12 ustawy zmienianej w art.1 w odniesieniu do zapasów towarów związanych z tą produkcją, 2) podatników, który nie dopełnili obowiązku określonego w ust.5, 3) podatników wymienionych w art.14 ust.1, 5 i 6 ustawy zmienianej w art.1, 4) zapasów towarów, o których mowa w ust.1, znajdujących się w dniu 3 września 2000 r. u importerów towarów.

Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej jak i uzasadnienia wyroku spór sprowadza się do wykładni pkt 1 ust.8 art.3 powyższej ustawy. Zatem zgodnie z treścią art.4 pkt 12 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz.50 ze zm.) wyłączenie obejmuje podatników prowadzących działalność rolniczą a mianowicie: produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, gruntową, szklarniową i pod folią, produkcję roślin ozdobnych, grzybów uprawnych i sadowniczą, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego lub fermowego oraz hodowlę ryb słodkowodnych i pozostałych zwierząt wodnych żywych, a także uprawy w szklarniach i ogrzewanych tunelach foliowych, uprawy grzybów i ich grzybni, uprawy roślin "in vitro", fermową hodowlę i chow drobiu rzeźnego i nieśnego, wylęgarnie drobiu, hodowlę i chow zwierząt futerkowych i laboratoryjnych, hodowlę dżdżownic, hodowlę entomofagów, hodowlę jedwabników, prowadzenie pasiek oraz hodowlę i chów innych zwierząt poza gospodarstwem rolnym oraz sprzedaż produktów gospodarki leśnej i łowieckiej z wyjątkiem drewna liściastego, iglastego i egzotycznego (SW: 4311, 4312 i 4319).

W świetle powyższego należy podzielić pogląd sądu instancji, iż następstwem takiego unormowania, jest to iż uprawnienie dotyczące rozliczenia podatku zawartego w zapasach nie dotyczą podatników (producentów rolnych) w odniesieniu do towarów z ich własnej działalności rolniczej (produkcji roślinnej i zwierzęcej), bez względu na to czy zostaną one zużyte we własnej działalności, czy tez towary te zostaną w przyszłości sprzedane.

Zatem uzasadnione jest stanowisko Sądu, iż z uwagi na to, że skarżąca spółka prowadzi działalność rolniczą, a zapasy były z ta działalnością nie przysługuje jej prawo do rozliczenia podatku naliczonego zawartego w zapasach.

Z tych to przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 i art.204 pkt 1p.s.a postanowił jak w sentencji.