Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 757/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Inspekcja sanitarna
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 235
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi R.D. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 5 pkt 4a ustawy z 14 czerwca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575 ze zm.) nie stwierdził u R. D. choroby zawodowej zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne wymienione w pozycji 1 wykazu chorób zawodowych określonych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. nr 105, poz. 869). W motywach rozstrzygnięcia organ ten stwierdził, że rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o orzeczenie Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Z. z dnia [...] oraz na podstawie orzeczenia lekarskiego wystawionego [...] przez Instytut Medycyny Pracy [...] w Ł. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. W dalszej części uzasadnienia organ przywołał miejsca zatrudnienia strony jak również zajmowane stanowiska a także odwołał się do zgromadzonej dokumentacji dotyczącej oceny narażenia zawodowego. Z przedłożonej dokumentacji wynika, że strona w latach 2005-2010 wykonywała prace w kontakcie z acetonem i lakierem do powierzchni drewnianych zawierających w składzie mieszaninę żywic nitrocelulozowych w rozpuszczalnikach organicznych, co stwarzało możliwość powstania choroby układu nerwowego. Następnie organ pierwszej instancji poddał analizie orzeczenie lekarskie placówki pierwszego stopnia, a następnie w analogiczny sposób uczynił w odniesieniu do orzeczenia lekarskiego wystawionego przez odwoławczą placówkę medyczną. W konkluzji motywów zaprezentowanych przez organ administracji stwierdzono, że w oparciu o przeprowadzoną analizę warunków higienicznych na stanowisku pracy, dostarczoną dokumentację medyczną oraz wyniki aktualnych badań i konsultacji placówek specjalistycznych brak jest podstaw do rozpoznania przedmiotowej choroby, a tym samym nie został spełniony warunek niezbędny dla stwierdzenia choroby zawodowej, ponieważ przeprowadzone dwukrotnie badania kliniczne wykluczyły jej istnienie.

Z decyzją tą nie zgodził się R. D., który wniósł odwołanie. W odwołaniu tym wyraził swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. W pierwszej kolejności przybliżył stan własnego zdrowia i zaakcentował, iż lekarze we W. rozpoznali u niego chorobę pelineuropatię czuciowo-ruchową. Następnie przybliżył czynności procesowe związane z rozpoznaniem choroby zawodowej oraz swoje pobyty w placówkach medycznych uprawnionych do wypowiedzenia się w tym zakresie w Z. oraz w Ł. Zaznaczył, że w trakcie pobytu w Ł. lekarze rozpoznali u niego przerost krtani, co spowodowało, że obecnie jest pod stałą kontrolą laryngologa. Nadto zakwestionował sposób przeprowadzenia badań w trakcie drugiego pobytu w placówce medycznej w Ł., ponieważ ograniczył się on do badania krwi oraz rozmowy z lekarzem. Dodatkowo odwołujący się zaznaczył, że od stycznia 2011 r. leczy się w poradni zdrowia psychicznego w Ż. z powodu depresji spowodowanej uszkodzeniem nerwów, jak również korzysta z porad psychologa. W końcowej części odwołania podkreślił, że stan jego zdrowia ulega stałemu pogorszeniu i obecnie znajduje się pod stałą opieką lekarzy.

[...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ ten przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołał treść art. 2351 Kodeksu pracy. W dalszej części odniósł się do przeprowadzonego w sprawie dochodzenia epidemiologicznego, a następnie wskazany organ przybliżył czynności procesowe podejmowane przez organ pierwszej instancji, a w szczególności orzeczenia obu placówek medycznych wypowiadających się co do stanu zdrowia strony. W szczególności zwrócono uwagę na konkluzje tychże orzeczeń sprowadzające się do stwierdzeń, iż brak jest podstaw do rozpoznania choroby zawodowej zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne wymienione w pozycji 1 wykazu chorób zawodowych. Podkreślono, że orzeczenia te poprzedzone były wszechstronnymi badaniami jak również zawierają wskazania co do przyczyn schorzeń u strony zdiagnozowanych. Organ odwoławczy zaakcentował, iż umożliwił stronie czynny udział w prowadzonym postępowaniu, ponieważ dał jej możliwość wypowiedzenia się, a strona telefonicznie się z nim skontaktowała. W podsumowaniu swojego rozstrzygnięcia organ wyższego stopnia stwierdził, że na podstawie dokumentacji medycznej, analizy narażenia zawodowego oraz w wyniku przeprowadzonych specjalistycznych badań lekarze orzecznicy kompetentnych placówek diagnostycznych I i II stopnia uznali, że aktualny stan zdrowia R. D. nie pozostaje w związku przyczynowo-skutkowym z ekspozycją zawodową w latach 2005-2010 na substancje chemiczne, a rozpoznane u niego schorzenia mają charakter samoistny, nie związany z warunkami pracy.

Z rozstrzygnięciem powyższym nie zgodził się R. D., który wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wystąpił o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako naruszającej prawo oraz zasądzenie kosztów postępowania. W motywach skargi skarżący przedstawił wpierw dotychczasowe działania organów, a następnie zamieścił stwierdzenie, iż przedstawione przez niego szczegółowe wyniki badań nie były uwzględnione przez jednostki, które wydawały opinie w sprawie. W analogiczny sposób postąpił organ odwoławczy, który uznał podnoszone przez niego zarzuty za nieuzasadnione. Zdaniem skarżącego dysponuje wynikami badań, które potwierdzają chorobę zawodową. W dalsze części skargi odwołał się on do postanowień art. 2351 Kodeksu pracy oraz do przeprowadzonego postępowania epidemiologicznego. W końcowej części skargi ponownie zakwestionował opinie wystawione przez wypowiadające się w sprawie placówki medyczne, nadto zarzucił organom administracji podejmującym rozstrzygnięcia w sprawie, że nie przeprowadziły postępowania dowodowego w sposób prawidłowy, ponieważ nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności mających wpływ na wynik sprawy, a w szczególności nie wskazały którym dowodom przyznały moc dowodową, a którym odmówiły przyznania takiej mocy.

W odpowiedzi na skargę [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w K. wniósł o oddalenie skargi i przywołał analogiczną argumentację, do tej którą zamieścił w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała, by zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

W pierwszej kolejności przyjdzie przedstawić stan prawny jaki stanowił podstawę do podjęcia rozstrzygnięć przez organy administracji w przedmiotowej sprawie. W okresie prowadzonego postępowania dowodowego oraz w dniu wydania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869). Stosownie do postanowień art. 2351 Kodeksu pracy za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". W świetle powyższego przepisu z chorobą zawodową spotykamy się jedynie wówczas, gdy wystąpi związek przyczynowo-skutkowy między zdiagnozowaną chorobą wymienioną w wykazie chorób zawodowych a "narażeniem zawodowym", czyli występowaniem szkodliwych dla zdrowia czynników w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy. Tym samym rozpoznanie choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, bez występowania narażenia zawodowego, oznaczało będzie, że dana choroba nie została spowodowana czynnikami występującymi w środowisku pracy i nie będzie mogła być uznana za chorobę zawodową. Analogiczne rozstrzygnięcie zapadnie także wówczas, gdy pomimo rozpoznania schorzenia odpowiadającego chorobie zawodowej oraz zatrudnienia w warunkach stwarzających ryzyko powstania choroby uprawnione placówki medyczne wskażą w sposób nie budzący wątpliwości inne powody schorzenia niż związane z wykonywaniem pracy w warunkach narażenia. Dodatkowo przyjdzie zwrócić uwagę na fakt, iż spełnianie norm przewidzianych przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy nie jest równoznaczne z tym, że praca na określonym stanowisku nie jest wykonywana w warunkach narażenia na powstanie choroby zawodowej, ponieważ szereg schorzeń związanych jest z osobniczymi uwarunkowaniami, które powodują, że występująca u danej osoby choroba uznana zostanie za chorobę zawodową.

Przywołanie powyższych rozważań było niezbędne z uwagi na zgromadzony materiał dowodowy oraz rodzaj zarzutów formułowanych przez skarżącego. Na wstępie przyjdzie zauważyć, że w sprawie tej skarżący badany był przez dwie uprawnione placówki medyczne w Z. oraz w Ł., a zatem przez placówkę, która w powszechnej opinii uchodzi na najlepszą w Polsce gdy idzie o schorzenia zawodowe. W tym miejscu przyjdzie dostrzec, że placówka medyczna w Z. przed wypowiedzeniem się co do stanu zdrowia zwróciła się do Instytutu Medycyny Pracy w Ł. o zajęcie stanowiska w sprawie. Lekarze orzecznicy tej placówki wypowiedzieli się i przekazali swoje stanowisko placówce w Z. Następnie wskazany Instytut w Ł. wypowiadał się w ramach postępowania odwoławczego zainicjowanego odwołaniem skarżącego od pierwszego orzeczenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Z. Zauważyć trzeba, że w ramach postępowania odwoławczego pod orzeczeniem wypowiedziały się inne osoby, a tym samym nie zachodzi przesłanka naruszenia postanowień art. 24 Kodeksu postępowania administracyjnego. W świetle powyższego można uznać, że skarżący był trzykrotnie badany przez uprawnione placówki medyczne, przy czym przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. dwukrotnie. Wszystkie trzy orzeczenia placówek medycznych są jednobrzmiące i nie rozpoznają u skarżącego choroby zawodowej, nadto lekarze orzecznicy na podstawie przeprowadzonych badań i obserwacji rozpoznali genezę schorzenia łącząc ją z objawowym zespołem bólowym lędźwiowo-krzyżowym, który nie uprawnia do rozpoznania choroby zawodowej.

Skarżący w swojej skardze do tutejszego Sądu podnosi, że lekarze uprawnionych placówek medycznych nie brali pod uwagę szczegółowych wyników badań przez niego przedkładanych, jak również nie uczyniły tego organy administracji. Do wskazanego zarzutu należy odnieść się odrębnie, gdy idzie o uprawnione placówki medyczne i wypowiadające się organy administracji publicznej. W przypadku orzeczeń uprawnionych placówek medycznych postawiony zarzut w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie nie może być uwzględniony. Gdy dokona się analizy orzeczenia Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Z. z dnia [...], to przyjdzie zauważyć, że zawiera ono odwołanie się do bardzo wielu szczegółowych wyników badań, a to pozwala uznać, że lekarze ci mieli w polu widzenia wszystkie wyniki, które sami uzyskali w ramach prowadzonych badań, jak również przedłożone przez skarżącego. W tym miejscu przyjdzie odnieść się do sytuacji, jaka zaistniała na przełomie maja i czerwca 2012 r., otóż w dniu [...] organ pierwszej instancji otrzymał orzeczenie odwoławczej placówki medycznej w Ł. z dnia [...] natomiast skarżący pismem z dnia 18 czerwca 2012 r. przekazał do organu pierwszej instancji wyniki badań uzyskane w styczniu 2011 i 2012 r. zatem wyniki tych badań były w dyspozycji strony w momencie prowadzenia badań przez odwoławczą placówkę medyczną i jak wynika z uzasadnienia brano pod uwagę całość dokumentacji medycznej przedłożonej przez skarżącego i uzyskanej w ramach prowadzonych badań. Zatem uznać należy, że skoro skarżący już w tym momencie dysponował tymi wynikami, zatem przedłożył je uprawnionej placówce medycznej celem wydania orzeczenia w oparciu o pełną dokumentację medyczną. Tym samym podniesiony przez skarżącego zarzut nieuwzględnienia przedłożonych przez niego szczegółowych wyników badań nie może być uwzględniony. W analogiczny sposób należy widzieć sytuację związaną z zarzutem stawianym organom administracji, ponieważ skarżący zarzuca im nie odniesienie się do szczegółowych badań medycznych, otóż przyjdzie zwrócić skarżącemu uwagę, że w tym zakresie w ramach przedmiotowego postępowania wypowiadają się uprawnione placówki medyczne, natomiast organ administracji nie jest władny wypowiadać się w tym zakresie, a w szczególności zastępować lekarzy orzeczników.

Przedstawione orzeczenia obu placówek medycznych pozwalają w sposób nie budzący żadnych wątpliwości stwierdzić, że w przypadku R. D. nie została rozpoznana choroba zawodowa zatrucia ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne wymienione w pozycji 1 wykazu chorób zawodowych określonych w załączniku do rozporządzenia wykonawczego. Dysponujące takimi orzeczeniami organy administracji zobligowane były do wydania decyzji odmawiającej stwierdzenia występowania u skarżącego choroby zawodowej.

Przeprowadzona z urzędu przez tutejszy Sąd kontrola zaskarżonej decyzji nie wykazała naruszenia przepisów prawa procesowego jak i prawa materialnego w stopniu, który upoważniałby do uwzględnienia wniesionej skargi. Podkreślić przyjdzie, że skarżący w skardze poza wyrazem niezadowolenia z otrzymanej decyzji nie zamieścił żadnych zarzutów, z tego powodu Sąd nie będąc związany granicami skargi we własnym zakresie przeprowadził kontrolę zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. W następstwie tych działań nie stwierdzono naruszenia przepisów prawa materialnego, jak również nie dostrzeżono uchybień w prowadzonym postępowaniu administracyjnym, które uzasadniałyby uwzględnienie wniesionej skargi. Zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie działania organów administracji w tym zakresie nie naruszały obowiązujących unormowań prawnych, ponieważ analiza obu orzeczeń wypowiadających się w sprawie placówek medycznych prowadzi do wniosku, że oba orzeczenia są praktycznie jednobrzmiące. Z treści uzasadnień kwestionowanych decyzji nie wynikają rozbieżności, a wnioski są identyczne. Zatem brak jest podstaw do uznania ewentualnego naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

W konkluzji przeprowadzonych rozważań przyjdzie uznać, że zarzut skarżącego nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym oraz nie posiada umocowania w przepisach prawa.

Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić.

sw