Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 415/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2007-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek leśny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 11 ust.1
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościam - tekst jedn.
article: art. 2  ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2002 nr 200 poz 1682
law: Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym.
Teza: Żaden przepis ustawy o podatku leśnym nie reguluje zasad przedstawicielstwa Skarbu Państwa jako osoby prawnej w sytuacji,

w której jest on podatnikiem. Przyjąć, zatem należy, iż to przepisy szczególne regulują sposób reprezentacji Skarbu Państwa w stosunkach prawno-podatkowych. Skarb Państwa swoje prawa właścicielskie wykonuje za pośrednictwem określonych podmiotów, którym na mocy odrębnych przepisów przyznano prawo do jego reprezentowania. Takim przepisem jest m.in. art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz.2603 ze zm.).

TEZY

Żaden przepis ustawy o podatku leśnym nie reguluje zasad przedstawicielstwa Skarbu Państwa jako osoby prawnej w sytuacji,

w której jest on podatnikiem. Przyjąć, zatem należy, iż to przepisy szczególne regulują sposób reprezentacji Skarbu Państwa w stosunkach prawno-podatkowych. Skarb Państwa swoje prawa właścicielskie wykonuje za pośrednictwem określonych podmiotów, którym na mocy odrębnych przepisów przyznano prawo do jego reprezentowania. Takim przepisem jest m.in. art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz.2603 ze zm.).


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska (spr.), Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz, sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 października 2007 r. sprawy ze skargi Starosty Powiatu B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie podatku leśnego za 2005 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. Nr [...] Burmistrz C. B. określił Skarbowi Państwa reprezentowanemu przez Starostę Powiatu B. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku leśnym za 2005 r. w kwocie 480,00 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż pomimo ustawowego obowiązku do złożenia deklaracji i uiszczenia podatku leśnego, podatnik nie zapłacił podatku za okres od miesiąca sierpnia do grudnia 2005 r., dlatego wszczęto z urzędu postępowanie podatkowe. W toku postępowania ustalono, iż na mocy aktu notarialnego z 28 lipca 2005 r., Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe "A." w C.B. zrzekło się na rzecz Skarbu Państwa Starosty B.prawa użytkowania wieczystego działek o łącznej powierzchni 510.904 m2, zabudowanych budynkami o łącznej powierzchni 16.672,34 m2. Fakt ten skutkował wygaśnięciem prawa użytkowania wieczystego, a nieruchomość stała się własnością Skarbu Państwa. Zatem podatnikiem w niniejszej sprawie jest Skarb Państwa, reprezentowany przez Starostę.

Od powyższej decyzji Starosta B. wniósł odwołanie wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie. Skarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym poprzez przypisanie Staroście podmiotowości prawno-podatkowej w zakresie podatku leśnego od nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa. Podkreślono, iż obciążyć podatkiem można wyłącznie podmiot jednoznacznie wymieniony w ustawie podatkowej, a z przepisów ustawy o podatku leśnym nie wynika, że podatek od nieruchomości Skarbu Państwa musi uiszczać właściwy starosta.

Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w B. decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w sprawie poza sporem pozostawał fakt, że przedmiotowe lasy stanowią własność Skarbu Państwa i nie zostały oddane w omawianym okresie w posiadanie innym podmiotom. Zdaniem organu odwoławczego, Skarb Państwa swoje prawa właścicielskie wykonuje za pośrednictwem określonych podmiotów, którym na mocy odrębnych przepisów przyznano prawo do jego reprezentowania w określonych sprawach. Stosownie do treści art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami jego reprezentantem w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Zgodnie zaś z art. 23 ust. 1 tej ustawy starostowie gospodarują zasobem nieruchomości Skarbu Państwa, a przepis ten wymienia jedynie przykładowo ich czynności w tym zakresie. W tej sytuacji należy uznać, że skoro obowiązek podatkowy w podatku leśnym obciąża Skarb Państwa, to jest on realizowany przez starostę jako jego reprezentanta w tym zakresie. Organ podkreślił, iż w sprawie podatnikiem jest Skarb Państwa. Starosta nie stał się ani właścicielem, ani posiadaczem lasów, jednakże z uwagi na przymiot reprezentowania Skarbu Państwa ma obowiązek zrealizować i wykonać wszystkie czynności związane z daną nieruchomością, w tym czynności z zakresu prawa podatkowego.

Na przedmiotową decyzję Starosta B. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania prowadzonego wobec Starosty B. oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisu art. 217 Konstytucji RP, art. 7 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa i art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z 30 października 2002 r. o podatku leśnym, poprzez przypisanie Staroście Powiatu B. podmiotowości podatkowej w zakresie podatku leśnego od gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa z tej przyczyny, że na gruncie ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami właściwy starosta reprezentuje Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami państwowymi.

W ocenie Starosty z ustawy o podatku leśnym nie wynika, że podatek

od lasów stanowiących własność Skarbu Państwa ma uiszczać właściwy starosta. Powyższe kompetencje należy natomiast przypisywać Ministrowi Skarbu Państwa z uwagi na treść art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zasadach wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa. Ponadto skarżący podkreślił, że powiat nie otrzymuje z budżetu państwa środków na opłacanie podatków od nieruchomości państwowych, gdyż nie jest to zadanie określone ustawami. Wydatkowanie na ten cel środków z budżetu powiatu naruszałoby

art. 167 ust. 2 pkt 2 ustawy z 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W sprawie niniejszej sporne stało się zagadnienie przypisania Staroście Powiatu B. podmiotowości prawnej w podatku leśnym odnośnie nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, położonych na terenie Gminy C. B., szczegółowo wymienionych w decyzji organu pierwszej instancji oraz reprezentacji Skarbu Państwa w stosunkach prawno-podatkowych. Poza sporem pozostała natomiast kwestia, iż przedmiotowe nieruchomości stanowią własność Skarbu Państwa.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (Dz.U. Nr 200, poz. 1682 ze zm.), podatnikami podatku leśnego są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami lasów, z zastrzeżeniem ust. 3; posiadaczami samoistnymi lasów; użytkownikami wieczystymi lasów; posiadaczami lasów, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Obowiązek podatkowy w zakresie podatku leśnego od lasów pozostających w zarządzie Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe oraz wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, nieobjętych obowiązkiem podatkowym na podstawie ust. 1 pkt 4, ciąży natomiast odpowiednio

na jednostkach organizacyjnych Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa i Lasów Państwowych (por. art. 2 ust. 2 tejże ustawy). W myśl zaś ustępu 3 omawianego uregulowania, jeżeli las znajduje się w posiadaniu samoistnym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku leśnego ciąży na posiadaczu samoistnym.

Zgodnie z treścią art. 33 ustawy - Kodeks cywilny, Skarb Państwa jest osobą prawną. Dlatego też organy obu instancji słusznie przyjęły, iż obowiązek podatkowy w podatku leśnym od przedmiotowych gruntów leśnych ciąży właśnie na Skarbie Państwa. Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika bowiem,

iż lasy owe stanowią własność Skarbu Państwa i w okresie od miesiąca sierpnia

do grudnia 2005 r., nie były oddane w posiadanie innym podmiotom, zarówno

na podstawie umowy bądź też bezumownie.

Trzeba przy tym zauważyć, że żaden przepis ustawy o podatku leśnym nie reguluje zasad przedstawicielstwa Skarbu Państwa jako osoby prawnej w sytuacji,

w której jest on podatnikiem. Przyjąć zatem należy, iż to przepisy szczególne regulują sposób reprezentacji Skarbu Państwa w stosunkach prawno-podatkowych.

Nie budzi wątpliwości Sądu, iż Skarb Państwa swoje prawa właścicielskie wykonuje za pośrednictwem określonych podmiotów, którym na mocy odrębnych przepisów przyznano prawo do jego reprezentowania. Takim przepisem, jak słusznie wskazał organ odwoławczy, jest m.in. art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Zgodnie z jego brzmieniem, organem reprezentującym Skarb Państwa

w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta, wykonujący zadanie

z zakresu administracji rządowej, z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z w/w ustawy oraz odrębnych ustaw (pozostającym jednak bez wpływu na rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie). Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 11 kwietnia 2000 r. sygn. akt I SA 1060/99, cyt: "w przepisie art. 11 ustawy o gospodarce nieruchomościami zostało ustanowione przedstawicielstwo ustawowe Skarbu Państwa, co oznacza, że wszystkie czynności związane z zakresem gospodarowania nieruchomościami, obejmujące czynności faktyczne, jak i prawne związane z dokonywaniem obrotu

i obciążeń, wchodzą w zakres umocowania ustawowego. Z przepisu tego wynika,

że Starosta jest reprezentantem Skarbu Państwa, gdyż za Skarb Państwa wyraża wolę przedstawiciel, w tym wypadku Starosta powołany do tego na podstawie przepisu ustawy".

Skoro obowiązek podatkowy ciążący na Skarbie Państwa, dotyczy nieruchomości stanowiących jego własność przyjąć należy, iż w stosunkach prawno-podatkowych dotyczących tych nieruchomości (gruntów leśnych), reprezentantem Skarbu Państwa jest właściwy miejscowo starosta.

W świetle powyższych ustaleń za bezpodstawne należało uznać wszystkie zarzuty skargi. Wbrew twierdzeniom skarżącego, z treści zaskarżonej decyzji jak

i decyzji ją poprzedzającej nie wynika, iż obowiązek podatkowy został nałożony

na Starostę B. Organy obu instancji wyraźnie stwierdziły, iż podatnikiem podatku leśnego w przedmiotowej sprawie jest Skarb Państwa jako właściciel nieruchomości, nie zaś Starosta. W żadnym fragmencie zaskarżonej decyzji organ podatkowy, wbrew twierdzeniom skargi, nie przypisał Staroście podmiotowości podatkowej w zakresie podatku leśnego od stanowiących własność Skarbu Państwa gruntów leśnych. Decyzje organów obu instancji zostały doręczone Staroście jako reprezentantowi Skarbu Państwa a nie jako podatnikowi. W związku z powyższym

za nieuzasadnione należało uznać zarzuty skargi naruszenia art. 217 Konstytucji RP, art. 7 ust. 2 ustawy Ordynacja podatkowa jak i art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku leśnym.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę uznał, iż błędne jest również stanowisko skarżącego Starosty jakby w sprawie powinien mieć zastosowanie art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o zasadach wykonywania uprawnień przysługujących Skarbowi Państwa (Dz.U. Nr 106, poz. 493 ze zm.). Przede wszystkim należy podkreślić, iż przepis art. 3 ust. 1 i 2 w/w ustawy reguluje uprawnienia ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa w odniesieniu

do składników mienia państwowego państwowych osób prawnych innych niż Skarb Państwa i tylko w zakresie nie uregulowanym w odrębnych przepisach. Nie budzi wątpliwości, iż Starosta nie jest państwową osobą prawną. Zatem obowiązki związane ze składaniem deklaracji na podatek leśny, jak i reprezentowaniem Skarbu Państwa w stosunkach prawno-podatkowych dotyczących gruntów leśnych stanowiących własność Skarbu Państwa nie powinien wykonywać Minister Skarbu Państwa, lecz właściwy miejscowo starosta.

Konkludując wskazać należy, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w B. wydając zaskarżoną decyzję prawidłowo zastosowało przepisy ustawy podatku leśnym, jak również nie naruszyło zarzucanych w skardze przepisów Konstytucji RP i ustawy - Ordynacja podatkowa.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną,

na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.