Postanowienie NSA, sygn. akt II FSK 3329/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-12-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Odrzucenie skargi
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w...
Powołane przepisy: article: art. 227 par. 1, art. 194 par. 3, art. 197 par. 2, art. 174, art. 176, art. 220 par. 3 i 4, art. art. 203, art. 204, art. 269 par. 1.
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej L. G. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 4 lipca 2014 r., sygn. akt I SA/Bd 807/13 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi L. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 22 sierpnia 2013 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy.


UZASADNIENIE

1. Postanowieniem z dnia 4 lipca 2014 r., I SA/Bd 807/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy – w sprawie ze skargi L. G. (dalej: skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy (dalej: Dyrektor IS) z dnia 22 sierpnia 2013 r., nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2008 r. – (1) odrzucił skargę, (2) zwrócił skarżącej kwotę 4.523 zł uiszczonej tytułem wpisu sądowego. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 220 § 3 i art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.). Postanowienie jest dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/.

2. Przebieg postępowania przed Sądem pierwszej instancji:

2.1. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie WSA w Bydgoszczy podał, że ww. decyzją Dyrektor IS utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w B. z dnia 10 czerwca 2013 r. w przedmiocie określenia skarżącej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. w wysokości 452.233 zł. Na powyższą decyzję organu odwoławczego skarżąca wniosła skargę do WSA w Bydgoszczy, wnosząc jednocześnie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.

2.2. Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2013 r. WSA w Bydgoszczy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. Orzeczenie to zostało skontrolowane przez Naczelny Sąd Administracyjny, który postanowieniem z dnia 24 lutego 2014 r., II FZ 49/14, oddalił zażalenie skarżącej.

2.3. Przewodniczący Wydziału I WSA w Bydgoszczy zarządzeniem z dnia 11 marca 2014 r. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 4.523 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis zarządzenia doręczono stronie w dniu 14 marca 2014 r.

2.4. W piśmie zatytułowanym "Zażalenie na zarządzenie do uiszczenia wpisu sądowego" z dnia 20 marca 2014 r. skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości uzasadniając to faktem, że kwota wpisu została wyliczona w sposób nieprawidłowy.

2.5. Na wezwanie Sądu pierwszej instancji o wyjaśnienie twierdzenia o nieprawidłowości wyliczenia wpisu sądowego w wysokości 4.523 zł, strona w piśmie z dnia 7 kwietnia 2014 r. podała, że w związku z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2014 r., II FZ 49/14, oddalającym zażalenie na postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy wnosi o rozłożenie na raty kosztów sądowych.

2.6. W związku z powyższym zgodnie z zarządzeniem z dnia 8 kwietnia 2014 r. Sąd pierwszej instancji wezwał skarżącą do udzielenia odpowiedzi czy podtrzymuje zażalenie zawarte w piśmie z dnia 20 marca 2014 r. Stronę poinformowano jednocześnie, że w przypadku braku odpowiedzi w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania Sąd uzna, że należy nadać bieg zażaleniu oraz że instytucja rozłożenia na raty ma zastosowanie po nadaniu skardze biegu, to jest po jej opłaceniu.

2.7. W odpowiedzi z dnia 17 kwietnia 2014 r. skarżąca wniosła o "ustosunkowanie się do pisma z dnia 27 listopada 2013 roku w sprawie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji" (k. 164 akt sądowych).

3. Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy (Sądu pierwszej instancji):

Odrzucając skargę skarżącej Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zgodnie z zarządzeniem z dnia 11 marca 2014 r. Sąd wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 4.523 zł. w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. Doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu dokonano w dniu 14 marca 2014 r. (patrz: data na zwrotnym poświadczeniu odbioru - k. 151 akt sądowych). Termin do uiszczenia wymaganego wpisu od skargi upłynął z dniem 21 marca 2014 r.

Zgodnie z art. 219 § 2 p.p.s.a., opłatę sądową uiszcza się do kasy właściwego sądu administracyjnego lub na rachunek bankowy właściwego sądu. W sprawie opłata sądowa została wpłacona na konto WSA w Bydgoszczy w dniu 16 czerwca 2014 r. (data obciążenia rachunku/wpłaty na poleceniu przelewu – k. 167 akt sądowych). W związku z powyższym skarżąca nie dokonała wpłaty wpisu w zakreślonym terminie. Skutek nieuiszczenia opłaty przez wnoszącego pismo został określony w art. 220 § 3 p.p.s.a. stanowiącym, że skarga, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez sąd.

4. Stanowisko skarżącej w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym:

Wnosząc do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od ww. postanowienia WSA w Bydgoszczy, skarżąca (reprezentowana przez pełnomocnika – adwokata) zaskarżyła go w całości i zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenia przepisów postępowania, tj.: (1) art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. "i przyjęcie, że skarżąca nie uzupełniła w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, tj. nie uiściła należnego wpisu", (2) art. 220 § 3 p.p.s.a. "i odrzucenie skargi na skutek uznania, że strona skarżąca nie uiściła wpisu w wyznaczonym terminie". Skarżąca wniosła o (a) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, (b) zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, (c) zwrot wpisu w wysokości 2.262 zł od skargi kasacyjnej, do którego uiszczenia skarżąca nie była zobowiązana.

Uzasadniając skargę kasacyjną skarżąca podniosła, że WSA w Bydgoszczy uznał, iż nie dokonała ona wpłaty wpisu w zakreślonym terminie, który upływał - zdaniem Sądu pierwszej instancji - z dniem 21 marca 2014 r., wskutek doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu w dniu 14 marca 2014 r. Sąd pierwszej instancji stwierdzając niezachowanie terminu do uiszczenia wpisu przez skarżącą nie wziął pod uwagę, że przed upływem terminu do jego uiszczenia, skarżąca wniosła w dniu 20 marca 2014 r. zażalenie na zarządzenie do uiszczenia wpisu, wnosząc o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości, uzasadniając to faktem, iż kwota wpisu została wyliczona w sposób nieprawidłowy. Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał wniesionego przez skarżącą zażalenia. Jedynie pismem z dnia 31 marca 2014 r. - w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Bydgoszczy z dnia 28 marca 2014 r. skarżąca została wezwana w terminie 7 dni do wyjaśnienia twierdzenia, że ustalona w zarządzeniu o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego kwota wpisu wysokości 4.523 zł jest wyliczona w sposób nieprawidłowy - nie pouczając skarżącej (działającej osobiście) o skutkach braku odpowiedzi w zakreślonym przez Sąd terminie.

Zdaniem skarżącej do czasu rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji zażalenia na zarządzenie o uiszczeniu wpisu sądowego od skargi w kwocie 4.523 zł, po jej stronie nie zachodził obowiązek jego zapłaty, a zatem zaskarżone postanowienie Sądu pierwszej instancji o odrzuceniu skargi nie jest trafne. Termin, w jakim strona winna zastosować się do zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, w sytuacji, gdy wniesiono na zarządzenie zażalenie, wynosi 7 dni od daty doręczenia jej postanowienia o rozstrzygnięciu zażalenia.

W związku z powyższym uchybienia Sądu pierwszej instancji w postaci naruszenia wskazanych przepisów postępowania miały decydujący wpływ na wynik sprawy, albowiem uniemożliwiły kontrolę sądowoadministracyjną wydanej decyzji przez Dyrektora IS, co ma decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. WSA w Bydgoszczy, niesłusznie odrzucając skargę od decyzji organu podatkowego, w rzeczywistości doprowadził do zamknięcia drogi sądowej skarżącej, na której mogłaby ona dochodzić swoich praw i wzruszyć wadliwą decyzję.

W myśl przepisu art. 220 § 4 p.p.s.a. wolne od wpisu jest zażalenie wniesione na postanowienie sądu o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3 tego przepisu, w którym mowa także o skardze kasacyjnej, a zatem domaganie się wpisu było nieuzasadnione. Wnoszącej skargą kasacyjną znane jest postanowienie NSA o sygn. I FSK 1277/13, że "określenie w art. 220 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, iż wolne od wpisu jest zażalenie wniesione na zarządzenie przewodniczącego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania lub na postanowienie sądu o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3 tego przepisu, nie może być interpretowane jako obejmujące swym zakresem skargi kasacyjne na postanowienia o odrzuceniu skargi, w przypadku, gdy skarga ta została odrzucona z powodu nieuiszczenia wpisu. Taka wykładnia przepisu jest wykładnią rozszerzającą, a więc jest niedopuszczalna". Z wykładnią art. 220 § 4 p.p.s.a. dokonaną przez NSA w powyższej sprawie nie sposób się zgodzić, bowiem przyjmując wykładnię przepisu dokonaną przez NSA, należałoby dojść do wniosku, iż przepis ten zawiera normę częściową pustą. Zdaniem skarżącej należy uznać, że jeśli w art. 220 § 4 p.p.s.a używa ustawodawca zwrotu "zażalenie" odnosi się ono do wszystkich środków zaskarżenia postanowień o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3, a więc zarówno do zażaleń jak i skarg kasacyjnych. Gdyby ustawodawcy chodziło jedynie o zażalenia w ścisłym tego słowa znaczeniu, wówczas § 4 nie odwoływałby się do § 3 w pełnej jego treści, biorąc pod uwagę, że od jednej połowy środków prawnych (skargi kasacyjnej i zażalenia) przysługuje zażalenie, zaś od drugiej połowy skarga kasacyjna (skarga, skarga o wznowienie postępowania). Brak racjonalnych motywów, dla których ustawodawca postanowiłby pobierać opłatę od środków zaskarżenia, uzależniając to jedynie od nazwy tego środka, tj. czy jest to skarga kasacyjna czy też zażalenie. Wydaję się raczej, że ustawodawca miał na celu zwolnienie z opłaty wszystkich środków zaskarżenia (niezależnie od nazwy), jeśli zaskarżenie dotyczyło postanowień wydanych na skutek nieuiszczenia należnego wpisu. Należy zatem uznać, że w art. 220 § 4 p.p.s.a. doszło do pominięcia ustawowego, bowiem przepis ten powinien swoją treścią obejmować skargę kasacyjną obok wymienionego w tym przepisie zażalenia.

5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

5.1. Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, a zaskarżone postanowienie WSA w Bydgoszczy jako nieodpowiadające prawu podlega uchyleniu. Zasadnie skarżąca podniosła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że wniesione przez nią zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I WSA w Bydgoszczy z dnia 11 marca 2014 r., I SA/Bd 807/13, o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego (k. 149 akt sądowych) wymagało merytorycznego rozpoznania, w związku z tym niemożliwe było wydanie zaskarżonego postanowienia odrzucającego skargę na podstawie nieterminowego uiszczenia przez skarżącą wpisu sądowego od skargi.

5.2. W piśmie z dnia 11 marca 2014 r. doręczającym odpis ww. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Bydgoszczy prawidłowo pouczono skarżącą, że przysługuje jej prawo do wniesienia zażalenia na powyższe zarządzenie, które należy wnieść za pośrednictwem WSA w Bydgoszczy do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu ww. zarządzenia (art. 227 § 1 p.p.s.a.). Odpis ww. zarządzenia doręczono skarżącej w dniu 14 marca 2014 r. (por. zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 151 akt sądowych). Skarżąca skorzystała z przysługującego jej prawa i w dniu 20 marca 2014 r. (za pośrednictwem urzędu pocztowego) wniosła zażalenie na ww. zarządzenie z dnia 11 marca 2014 r.

W reakcji na czynność procesową skarżącej zarządzeniem z dnia 28 marca 2014 r., I SA/Bd 807/134, skarżąca została wezwana do wyjaśnienia w terminie 7 dni od dnia doręczenie wezwania, dlaczego we wniesionym zażaleniu podniosła nieprawidłowe wyliczenie wpisu sądowego. W odpowiedzi na wezwanie z dnia 31 marca 2014 r., wykonujące ww. zarządzenie z dnia 28 marca 2014 r., skarżąca wniosła pismem z dnia 8 kwietnia 2014 r. o rozłożenie na raty kosztów sądowych (k. 159 akt sądowych). Wezwaniem z dnia 8 kwietnia 2014 r. zwrócone się do skarżącej z pytaniem, czy podtrzymuje zażalenie z dnia 20 marca 2014 r. Jednocześnie Sąd pierwszej instancji pouczył skarżącą, że brak odpowiedzi na powyższe w pytanie w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwanie, będzie skutkowało nadaniem zażaleniu biegu procesowego (k. 163 akt sądowych). W odpowiedzi na wezwanie z dnia 8 kwietnia 2014 r. skarżąca wniosła pismo z dnia 22 kwietnia 2014 r. (data wypływu do Sądu), w którym poruszyła jedynie kwestię wstrzymania wykonania decyzji organu podatkowego. Skarżąca nie udzieliła odpowiedzi na pytanie, czy podtrzymuje swoje zażalenie z dnia 20 marca 2014 r. W konsekwencji Sąd pierwszej instancji zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę skarżącej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższa sekwencja czynności procesowych WSA w Bydgoszczy nie była prawidłowa. Analiza zażalenia skarżącej z dnia 20 marca 2014 r. prowadzi do wniosku, że spełniało ono wymogi uregulowane w art. 194 § 3 p.p.s.a., tzn.: (1) czyniło zadość wymaganiom przepisanym dla pism procesowych, (2) zawierało wskazanie zaskarżonego aktu, tj. zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I WSA w Bydgoszczy z dnia 11 marca 2014 r., I SA/Bd 807/13, o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego (k. 149 akt sądowych), (3) wniosek o uchylenie zaskarżonego zarządzenia, (4) zwięzłe uzasadnienie, w którym skarżąca wskazała, że w jej opinii wpis sądowy od skargi został nieprawidłowo "wyliczony".

W myśl art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej. Uwzględniając specyfikę środka odwoławczego, jakim jest zażalenie oraz postępowania, które inicjuje, należy stwierdzić, że wykluczona jest możliwość odpowiedniego stosowania art. 174 i 176 p.p.s.a. Przemawia za tym systemowe odczytanie art. 197 § 2 i art. 194 § 3 i 4 p.p.s.a. Ten ostatni przepis określa wyczerpująco wymogi formalne stawiane przez przepisy prawa środkowi odwoławczemu określonemu w p.p.s.a. jako zażalenie. Tym samym nie ma potrzeby do sięgania po dyspozycję norm znajdujących się w art. 174 i 176 p.p.s.a. Wadliwe uzasadnienie zażalenia nie może zatem prowadzić do tak rygorystycznych konsekwencji, jakie miałyby miejsce w postępowaniu zainicjowanym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej. Rygoryzm formalny, mający swoją podstawę w art. 174 i 176 p.p.s.a., nie ma w postępowaniu zażaleniowym miejsca, gdyż ww. przepisów nie stosuje się. Tym samym, jeżeli z treści zażalenia możliwe jest wywiedzenie, jakimi intencjami i racjami kierował się wnoszący zażalenie, to nie ma przeszkód do nadania sprawie dalszego biegu i rozpoznania merytorycznego sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienia NSA: z dnia 5 marca 2014 r., II FZ 140/14; z dnia 19 sierpnia 2014 r., II FZ 1048/14; z dnia 29 września 2014 r., II FZ 1349/14; publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/).

W rozpoznawanej sprawie treść zażalenia skarżącej nie pozostawia wątpliwości, co do tego, że jej intencją było uchylenie zaskarżonego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Bydgoszczy z dnia 11 marca 2014 r., I SA/Bd 807/13, o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego. Jakkolwiek uzasadnienie zażalenie było lakoniczne i w zasadzie nie rozwijało stanowiska skarżącej o nieprawidłowym "wyliczeniu" wpisu sądowego od skargi – w tym sensie można mówić o wadliwości tego uzasadnienia – to intencja skarżącej, wyrażona we wniosku o uchylenie ww. zarządzenia, była klarowna. Obowiązkiem Sądu pierwszej instancji było nadanie zażaleniu biegu procesowego.

Przyjmując nawet, że dopuszczalne było wezwanie skarżącej pismem z dnia 31 marca 2014 r. do doprecyzowania poglądu o nieprawidłowym wyliczeniu wpisy sądowego od skargi, to dalsze czynności procesowe WSA w Bydgoszczy odznaczały się brakiem konsekwencji, tzn. skoro pismem z dnia 22 kwietnia 2014 r. (k. 164 akt sądowych) skarżąca nie odpowiedziała na pytanie, czy podtrzymuje zażalenie z dnia 20 marca 2014 r., to – zgodnie z pouczeniem zawartym w wezwaniu z dnia 8 kwietnia 2014 r. – Sąd pierwszej instancji powinien milczenie skarżącej w tej kwestii ocenić jako okoliczność uzasadniającą nadanie zażaleniu biegu procesowego. Tymczasem WSA w Bydgoszczy zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę skarżącej.

Nawet okoliczność nieterminowego - w świetle ww. zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I WSA w Bydgoszczy z dnia 11 marca 2014 r., I SA/Bd 807/13 - uiszczenia wpisu od skargi nie uzasadniała odrzucenia skargi, bowiem w aktach sprawy znajdowało się wniesione w terminie, formalnie akceptowalne, zażalenie skarżącej z dnia 20 marca 2014 r., którego - poprzez wniesienie klarownego oświadczenia - skarżąca nie cofnęła. Tym samym zasadnie skarżąca podnosi w skardze kasacyjnej, że odrzucenie jej skargi było niedopuszczalne na podstawie okoliczności nieterminowego uiszczenia wpisu sądowego w sytuacji, gdy ww. zażalenie nie zostało rozpoznane w ramach kontroli instancyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zaskarżone postanowienie narusza art. 220 § 3 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie w sytuacji, gdy prawidłowe było zastosowanie przepisów p.p.s.a. regulujących postępowanie w zakresie kontroli instancyjnej zainicjowanej wniesieniem zażalenia przez stronę.

5.3. Wniosek skarżącej o zwrot uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 220 § 4 p.p.s.a. zażalenie wniesione na zarządzenie przewodniczącego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania lub postanowienie sądu o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3, wolne jest od wpisu. Ponieważ powołany przepis dotyczy wyłącznie zażaleń, a nie skarg kasacyjnych, od skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od przyczyny odrzucenia skargi, należało uiścić wpis sądowy. W skardze kasacyjnej skarżąca proponuje błędną wykładnię systemową, sugerując, że użyty przez ustawodawcę w art. 220 § 4 p.p.s.a. zwrot "zażalenie" odnosi się do wszystkich środków zaskarżenia postanowień o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3, a więc zarówno do zażaleń jak i skarg kasacyjnych; gdyby ustawodawcy chodziło jedynie o zażalenia w ścisłym tego słowa znaczeniu, wówczas § 4 nie odwoływałby się do § 3 w pełnej jego treści, biorąc pod uwagę, że od jednej połowy środków prawnych (skargi kasacyjnej i zażalenia) przysługuje zażalenie, zaś od drugiej połowy skarga kasacyjna (skarga, skarga o wznowienie postępowania). Skarżąca nie dostrzega jednak, że art. 220 § 4 in fine p.p.s.a. jest przepisem odsyłającym wewnątrzsystemowo do art. 220 § 3 p.p.s.a.. Wykładając go należy respektować dyrektywę wykładni językowej per non est, w myśl której nie wolno interpretować przepisów prawnych tak, by pewne ich fragmenty okazały się zbędne. Skoro przepis art. 220 § 4 p.p.s.a. zaczyna się od słowa "zażalenie", to w świetle tego pojęcia ustawowego, którego znaczenie wyznaczają przepisy rozdziału 2 działu IV p.p.s.a., należy interpretować odesłanie zawarte w pod koniec tego przepisu, a nie odwrotnie.

Powyższej wskazane odesłanie do art. 220 § 3 p.p.s.a. służy zwięzłość języka prawnego, bowiem dzięki niemu nie ma konieczności ponownego wymienienia w art. 220 § 4 p.p.s.a. "środków prawnych" wskazanych w paragrafie poprzedzającym. Jednakże dyspozycja normy prawnej zawartej w art. 220 § 4 p.p.s.a., za sprawą wyrażenia "zażalenie", powinna być wyprowadzona w ten sposób, że wolne od wpisu sądowego są jedynie te przypadki, w których postanowieniem odrzucono "środki prawne" wymienione w art. 220 § 3 p.p.s.a., na które to postanowienie przysługuje zażalenie, a nie skarga kasacyjna. Gdyby cel art. 220 § 4 p.p.s.a. był inny – taki jak sugeruje skarżąca w skardze kasacyjnej – tzn. zwolnienie uregulowane w tym przepisie miałoby obejmować wniesienie zarówno zażalenia, jak i skargi kasacyjnej na postanowienie odrzucające każdy ze środków prawnych wymienionych w art. 220 § 3 p.p.s.a., to ustawodawca zamiast wyrażeniem "zażalenie" posłużyłby się konsekwentnie w art. 220 § 4 p.p.s.a. pojęciem "środki odwoławcze", którym zatytułował dział IV p.p.s.a.

5.4. Uwzględniając okoliczności i ocenę prawną wskazaną w pkt 5.2. uzasadnienia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie WSA w Bydgoszczy i przekazał sprawę temuż Sądowi do ponownego rozpatrzenia, jak stwierdzono w sentencji.

Odnosząc się do wniosku skarżącej o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania należy zauważyć, że Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 4 lutego 2008 r., I OPS 4/07 (ONSAiWSA 2008, nr 3, poz. 42), wyjaśnił, iż przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania, gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie sądu pierwszej instancji kończące postępowanie w sprawie. Do wspomnianej kategorii postanowień należy niewątpliwie zaliczyć postanowienie o odrzuceniu skargi. Obowiązek respektowania przytoczonego stanowiska przez Naczelny Sąd Administracyjny w rozpoznawanej sprawie wynika z ogólnie wiążącej mocy uchwał (art. 269 § 1 p.p.s.a.).