Wyrok NSA, sygn. akt II SA 1413/97
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 1998-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 603  Utrzymanie i ochrona dróg publicznych i innych dróg ogólnodostępnych, ruch na tych drogach, koleje, lotnictwo cywilne, p
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Administracyjne postępowanie
Transport
Powołane przepisy: article: poz. 578
journal: Dz.U. 1996 nr 12 poz. 3
Teza: Wymierzane opłaty administracyjne za przekroczenie dopuszczalnych parametrów nacisku na drogę są regulacją administracyjną a nie karną a więc podlegają regułom prawa administracyjnego, a przy ich obliczaniu i wymierzaniu - zasadom kodeksu postępowania administracyjnego, a nie zasadom wymierzania kar za wykroczenia, czy przestępstwa.

TEZY

Wymierzane opłaty administracyjne za przekroczenie dopuszczalnych parametrów nacisku na drogę są regulacją administracyjną a nie karną a więc podlegają regułom prawa administracyjnego, a przy ich obliczaniu i wymierzaniu - zasadom kodeksu postępowania administracyjnego, a nie zasadom wymierzania kar za wykroczenia, czy przestępstwa.


SENTENCJA

oddala skargę w przedmiocie opłat drogowych.


UZASADNIENIE

Według protokołu z zatrzymania i kontroli pojazdu Dyrekcji Okręgowej Dróg Publicznych w O. Zarządu Dróg Publicznych w O. w dniu 20 grudnia 1996 r. uprawniony kontroler i funkcjonariusz Policji i osoba trzecia - świadek przeprowadzili na drodze w miejscowości G. - parking, kontrolne ważenie pojazdu marki Tatra, typ T-815-2 wraz z przyczepą typ D-83.

Wskazany zespół pojazdów należał do Józefa C. działającego pod nazwą Firma Transportowo-Handlowa "A.". Dopuszczalny nacisk osi pojedynczej pojazdu na drodze wynosił 100 kN. W wyniku ważenia stwierdzono, że na dwóch osiach pojazdu przekroczono dopuszczalny nacisk /na jednej o 28,80 kN, na drugiej 25,40 kN/. Protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu podpisał bez zgłaszania uwag i zastrzeżeń kierowca Tatry wraz z przyczepą.

Na podstawie wskazanego protokółu Naczelny Dyrektor Okręgu Dróg Publicznych w O. wydał decyzję z dnia 20 marca 1997 r. obciążającą opłatą drogową /za stwierdzone przekroczenie dopuszczalnych parametrów nacisku na osie wskazanych pojazdów/ w wysokości 13.500 zł Józefa C. Jako podstawę prawną decyzji podano par. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych w związku z rozporządzeniem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów. Załącznik do tej decyzji stanowi opracowanie na podstawie protokołu z zatrzymania i kontroli zespołu pojazdów "Stwierdzone przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu i obliczenie opłaty za przejazd".

Józef C. Firma Transportowo-Handlowa "A." odwołał się od decyzji Naczelnego Dyrektora Okręgu Dróg Publicznych w O. z 20 marca 1997 r. do Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych w W.

Skarżący podkreślił, że łączna masa pojazdu nie przekroczyła dopuszczalnej normy a przekroczenia występowały /podczas kontroli/ tylko na naciskach dwu osi. W czasie drogi, szczególnie przy pokonywaniu zakrętów dochodzi do przesunięć masy towarowej. Tymczasem wymierzona opłata przekracza ponad 30-krotną wartość przewożonego towaru /grysu/, co jest równoznaczne z upadkiem firmy zatrudniającej kierowców a więc przyczyniającej się do likwidacji bezrobocia.

Kontrolujący powinni, skoro to zdarzyło się po raz pierwszy Firmie, w pierwszym rzędzie pouczyć a nie od razu karać.

Generalny Dyrektor Dróg Publicznych decyzją z dnia 10 września 1997 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Naczelnego Dyrektora Okręgu Dróg Publicznych w O. z dnia 20 marca 1997 r. W uzasadnieniu podniesiono, że zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym ładunek na pojeździe umieszcza się w taki sposób, aby nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę. Stąd ładunek umieszczony na pojeździe należy zabezpieczyć przed zmianą położenia. Z kolei wysokość opłaty drogowej za przejazd tak zwanym "pojazdem nienormatywnym" /samochód ciężarowy z przyczepą/ bez specjalnego zezwolenia jest ściśle określona w zależności od tego, o ile został przekroczony dopuszczalny parametr w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych.

Piotr C. - Firma Transportowo-Handlowa "A." zaskarżył decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Publicznych z dnia 10 września 1997 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący zarzucił, że niewłaściwie go określono jako stronę, gdyż decyzja powinna być skierowana nie do niego a do zarejestrowanej w ewidencji działalności gospodarczej jego przedsiębiorstwa o nazwie: Firma Transportowo-Handlowa "A.". Zdaniem skarżącego wypełnia to dyspozycja art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa Zarzucono także decyzji, że została wydana bez zebrania i rozpatrzenia niezbędnych w sprawie dowodów /art. 77 par. 1 Kpa/ oraz nie wyjaśnienia wątpliwości i zastrzeżeń co do równości nawierzchni, na której była przeprowadzona kontrola. Podniesiono, że przewoźnik nie ma możliwości technicznych ustalenia dopuszczalnego nacisku osi pojazdu na drogę. W skardze zawarte są też stwierdzenia, że "zakwestionowane pojazdy nie przekraczały obowiązujących norm" a wymierzone opłaty doprowadzą firmę do bankructwa.

W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Publicznych podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Nietrafny jest zarzut, że zaskarżona decyzja naruszyła art. 156 par. 1 pkt 4 Kpa uznając za stronę postępowania Józefa C. a nie jego przedsiębiorstwo pod nazwą Firma Transportowo-Handlowa A. Stroną postępowania jest Józef C. występujący jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą i posługujący się nazwą "Firma Transportowo-Handlowa A".

Powołane w zaskarżonej decyzji: rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych, jak i rozporządzenie MTiGM z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów mieszczą się w delegacjach ustawowych zawartych odpowiednio w ustawie z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych i ustawie z dnia 1 lutego 1993 r. - Prawo o ruchu drogowym.

Wymierzane opłaty administracyjne za przekroczenie dopuszczalnych parametrów nacisku na drogę są regulacją administracyjną, a nie karną a więc podlegają regułom prawa administracyjnego, a przy ich obliczaniu i wymierzaniu - zasadom kodeksu postępowania administracyjnego, a nie zasadom wymierzania kar za wykroczenia, czy przestępstwa.

Z kolei decyzja o nałożeniu opłaty została wydana w oparciu o wystarczający materiał dowodowy - protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu. Dokonane w nim ustalenia nie zostały zakwestionowane ani podczas podpisywania protokołu, ani też w odwołaniu Józefa C. od decyzji organu I instancji.

Skoro Sąd nie stwierdził naruszenia prawa przez zaskarżoną decyzję, to na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym należało skargę oddalić.