Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 90/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2015-09-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 132,  art. 134,  art. 135
journal: Dz.U. 2011 nr 287 poz 1687
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Stanisław Nitecki Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2015 r. sprawy ze skargi S. K. na orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wydalenia ze służby w Policji oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu [...] roku Komendant Powiatowy Policji w T.G. postanowieniem nr [...] wszczął z urzędu postępowanie dyscyplinarne przeciwko post. S.K. - kursantowi Wydziału [...] Komendy Powiatowej Policji w T., zarzucając mu popełnienie przewinienia dyscyplinarnego, polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej.

Komendant Powiatowy Policji w T. orzeczeniem nr [...] z dnia [...]roku uznał S. K. winnym popełnienia postawionego mu zarzutu, że w dniu [...] roku o godzinie 07:52 będąc zobowiązanym do zachowania trzeźwości obowiązku tego nie dopełnił w ten sposób, że jako słuchacz kursu podstawowego Szkoły Policji w K. stawił się do służby, uczestnicząc w apelu porannym, w stanie nietrzeźwości (0,60 mg/l) i wymierzył mu karę dyscyplinarną wydalenia ze służby. Jako materialnoprawną podstawę zwolnienia S. K. wskazał art. 132 ust. 3 pkt 6 i art. 134f ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j.: Dz. U. z 2011 r. nr 287, poz. 1687 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako: "ustawa o Policji") oraz wykazanie w toku postępowania administracyjnego popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, poprzez stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu, co uniemożliwia dalsze jego pozostanie w służbie.

W odwołaniu z dnia 23 października 2014 roku pełnomocnik S. K. zawnioskował o uchylenie powyższego orzeczenia w całości i uniewinnienie obwinionego, ewentualnie uchylenie orzeczenia w części co do kary i wymierzenie obwinionemu kary innej niż wydalenie ze służby. Organowi I instancji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, zwłaszcza: art. 135g ust. 1 ustawy o Policji poprzez oparcie się na wynikach nieprawidłowo przeprowadzonych badań stanu trzeźwości; art. 132 ust. 3 pkt 6 ustawy o Policji poprzez błędne przyjęcie, iż w dniu 04 czerwca 2014 roku obwiniony stawił się do służby, w sytuacji gdy apel poranny nie był dla obwinionego czasem służby; art. 135g ust. 1 ustawy o Policji poprzez pominięcie okoliczności świadczących na korzyść obwinionego i wymierzenie mu kary rażąco niewspółmiernej do przypisanego przewinienia dyscyplinarnego.

Po rozpatrzeniu odwołania, [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. orzeczeniem z dnia [...] r., Nr [...], na podstawie art. 135n ust. 4 pkt 1 ustawy o Policji, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia zaznaczył, iż na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] roku, w oparciu o art. 135m ustawy o Policji, powołał komisję bo zbadania zaskarżonego orzeczenia, która po zakończeniu prac w swoim stanowisku zawnioskowała o jego utrzymanie w mocy. Jak ustalono w toku postępowania post. S.K. w dniu 03 grudnia 2013 roku rozpoczął szkolenie zawodowe podstawowe w Szkole Policji w K. W dniu 04 czerwca 2014 roku stawił się na obowiązkowy apel poranny, który rozpoczął się o godz. 07:15. Z uwagi na sposób zachowania części policjantów, które wskazywało, iż mogą znajdować się pod wpływem alkoholu, prowadzący apel polecił wskazanym funkcjonariuszom, w tym S.K. udanie się do dyżurnego Szkoły Policji w K., gdzie zostali poddani badaniu na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu. Przeprowadzone o godzinie 07:39 badanie na urządzeniu typu Alkometr A2.0 wykazało u niego 0,54 mg/1 alkoholu. W związku z wykryciem alkoholu w wydychanym powietrzu u przebadanych funkcjonariuszy, na miejsce wezwany został patrol z Komisariatu Policji IV w K. Przybyli na miejsce policjanci przeprowadzili drugie badanie słuchaczy kursu podstawowego. W rezultacie drugiego badania, przeprowadzonego na urządzeniu Alco-Sensor IV o godz. 07:52 stwierdzono u niego obecność alkoholu w wydychanym powietrzu o wartości 0,60 mg/l. W związku z tym Komendant Szkoły Policji w K. wydał rozkaz z dnia [...] roku, nr [...], na mocy którego S.K. został wyłączony ze stanu słuchaczy szkolenia. Organ odwoławczy opisał szczegółowo procedurę określającą przebieg badania stanu trzeźwości, w oparciu o Zarządzenie Komendanta Głównego Policji nr 496 z dnia 25 maja 2004 roku w sprawie badań na zawartość w organizmie alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Zgodnie z § 3 ust. 1 tego Zarządzenia, w przypadku dokonania pierwszego pomiaru urządzeniem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 1 (tj. działającego na podstawie pomiaru spektrofotometrycznego w podczerwieni) i uzyskania wyniku ponad 0,00 mg/dm³, należy niezwłocznie dokonać drugiego pomiaru. Natomiast w myśl przepisu z § 3 ust. 2 Zarządzenia, w przypadku dokonania pierwszego pomiaru urządzeniem, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 (tj. działającego na zasadzie elektrodowego utleniania alkoholu) i uzyskania wyniku ponad 0,00 mg/dm³, należy dokonać drugiego pomiaru po upływie 15 minut. Zgodnie z przytoczonym przepisem, oba badania stanu trzeźwości obwinionego powinny być powtórzone. Należy jednak podkreślić, iż oba badania, wykonane na odrębnych urządzeniach potwierdziły obecność alkoholu w wydychanym przez S.K. powietrzu, w ilości kwalifikowanej jako stan nietrzeźwości. Pierwsze, jak i drugie badania stanu trzeźwości zostały przeprowadzone na urządzeniach posiadających aktualne świadectwa wzorcowania, wydane przez uprawnione do tego instytucje, co wynika ponad wszelką wątpliwość ze zgromadzonego w postępowaniu materiału dowodowego. Wyniki badań zostały udokumentowane stosownymi wydrukami z urządzeń oraz znalazły odzwierciedlenie w sporządzonej z czynności dokumentacji służbowej w postaci zbiorczej notatki urzędowej. Ponadto, oba badania odnotowane zostały w rejestrze badań. W przypadku drugiego badania sporządzony został stosowny protokół. Sam obwiniony nie wniósł żadnych zastrzeżeń, co do wyników badań, jak i sposobu ich przeprowadzenia. W rejestrze badań znajdują się adnotacje, iż nie żądał on pobrania krwi. Zdaniem organu bezzasadnym byłoby odrzucenie wyniku pierwszego badania, o co wnosi obrońca obwinionego, z uwagi na fakt, iż zostało przeprowadzone przez funkcjonariusza Szkoły Policji w K., albowiem przepisy regulujące procedurę przeprowadzania badań stanu trzeźwości nie wprowadzają ograniczeń, które uniemożliwiłyby wykonanie badań przez funkcjonariuszy pełniących służbę w szkołach Policji lub czyniły z tego powodu badania wadliwymi procesowo. Niczego w tym zakresie nie zmienia pismo Komendanta Szkoły Policji w K. z dnia 13 czerwca 2014 r., skierowane do Komendanta Powiatowego Policji w T., na które powołuje się obrońca obwinionego. Argument, iż Szkoła Policji w K. nie jest jednostką terytorialną, w związku z czym nie jest organem uprawnionym do badań stanu trzeźwości, nie znajduje potwierdzenia w obowiązującym stanie prawnym. Sam wynik badania przeprowadzony przez policjanta Szkoły Policji w K. został uwzględniony w toku innego postępowania sądowego. Brak zatem podstaw by nie uwzględniać wyniku pierwszego badania jako dowodu uzyskanego nielegalnie.

Do protokołu sporządzonego na okoliczność drugiego badania stanu trzeźwości S.K. podał, iż spożywał alkohol w dniu [...] roku w godz. 22:00 - 24:00 w ilości 4 piw 0,5 litra i 50 ml wódki. Fakt spożywania alkoholu potwierdził w trakcie przesłuchania w charakterze obwinionego w dniu 01 sierpnia 2014 roku, gdzie do protokołu podał mniejszą ilość spożytego przez siebie alkoholu. Same wyniki przeprowadzonych badań stanu trzeźwości potwierdzają wyjaśnienia obwinionego, który przyznał się do spożywania alkoholu. Dysponowanie dwoma niezależnymi badaniami zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu daje możliwość weryfikacji uzyskanych wartości i pozwala ponad wszelką wątpliwość wykazać, iż S.K. znajdował się w stanie nietrzeźwości. Zeznania policjantów przeprowadzających badania pozwalają również stwierdzić, iż w trakcie badań nie wystąpiły okoliczności podważające wartość dowodową badań, gdyż ustniki były w urządzeniach wymieniane, a przed poszczególnymi badaniami, obwiniony nie palił tytoniu ani nie spożywał alkoholu.

Zdaniem organu odwoławczego, w myśl art. 132 ust. 1 ustawy o Policji, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. Natomiast zgodnie z ust. 2 tego przepisu, naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Z kolei ust. 3 pkt 6 tego samego przepisu stanowi, iż naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka oraz spożywanie alkoholu lub podobnie działającego środka w czasie służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez Policję. Zgodnie z art. 46 ust. 2 pkt 3 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, stan po użyciu alkoholu zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do stężenia we krwi od 0,2%o do 0,5%o alkoholu albo obecności w wydychanym powietrzu od 0,1 mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm³. Natomiast pkt 3 przytoczonego przepisu stanowi, iż stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do stężenia we krwi powyżej 0,5%o alkoholu albo obecności w wydychanym powietrzu powyżej 0,25 mg alkoholu w 1 dm³. W oparciu o wyniki przeprowadzonych badań można wykazać, iż stwierdzony poziom alkoholu w organizmie obwinionego kwalifikuje się jako stan nietrzeźwości znacznie przekraczając wartości określone dla stanu po użyciu alkoholu.

Odnosząc się do kolejnego zarzutu odwołania, który dotyczył braku podstaw by uznać, iż obwiniony przychodząc na apel poranny o godz. 07:15 podjął służbę, bowiem uczestnictwo w apelu nie jest objęte treścią programową szkolenia, a więc nie jest czasem służby funkcjonariusza Policji. Organ odwoławczy zaznaczył, iż słuchacze Szkoły Policji w K. przez okres trwania kursu są skoszarowani na terenie szkoły. Ich służba ściśle związana jest z dziennym rozkładem dnia, którego jednym z elementów jest apel poranny, poprzedzający zajęcia dydaktyczne, za wyjątkiem słuchaczy wyznaczonych do innych zajęć służbowych. Obecność na apelu porannym jest obowiązkowa dla słuchaczy. Obowiązek stawienia się przez słuchacza na apel poranny wynika z § 10 ust. 4 Regulaminu Wewnętrznego Szkoły Policji w K., stanowiącego załącznik do decyzji nr [...] Komendanta Szkoły Policji w K. z dnia [...] roku. Z tym regulaminem obwiniony zapoznał się w dniu 02 grudnia 2013 roku, co potwierdził własnoręcznym podpisem na wykazie z dnia 02 grudnia 2013 roku (akta administracyjne, karta nr 40). Obecność na apelu należy zatem traktować jako służbę, którą pełni słuchacz szkoły Policji. Dzień [...] roku był normalnym dniem służby dla obwinionego, który tego dnia nie był wyznaczony do innych czynności służbowych, jak również nie korzystał ze zwolnienia lekarskiego. Żadnych wątpliwości nie może budzić fakt, iż obwiniony stawiając się na apel poranny pełnił służbę, której harmonogram wyznaczał dzienny rozkład dnia. Nie ma w tym przypadku znaczenia fakt, iż apel poranny nie stanowi sam w sobie elementu szkolenia. Zrównanie czasu służby z czasem szkolenia prowadziłoby do całkowicie błędnej konkluzji, iż policjant będący słuchaczem szkoły pełniłby służbę wyłącznie przebywając na zaplanowanych zajęciach dydaktycznych, a inne zajęcia i zlecone mu zadania przez przełożonych byłyby realizowane w czasie poza służbowym. W oparciu o powyższe ustalenia bezsprzecznie można stwierdzić, iż do przestrzegania dyscypliny służbowej obwiniony zobowiązał się składając stosowne ślubowanie. Sama treść art. 58 ust. 1 ustawy o Policji obliguje każdego funkcjonariusza Policji do przestrzegania obowiązków wynikających z roty ślubowania. Z uwagi na fakt, iż kwestia odpowiedzialności dyscyplinarnej policjanta uregulowana została w akcie prawnym rangi ustawy, to nosi znamiona prawa powszechnie obowiązującego, zatem brak podstaw by uznać, iż obwiniony nie był świadom ciążących na nim obowiązków, w tym w zakresie wstrzemięźliwości od alkoholu w trakcie pełnienia służby, co wynika wprost z treści art. 132 ust. 3 pkt 6 ustawy o Policji, który stanowi, iż naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka oraz spożywania alkoholu lub podobnie działającego środka w czasie służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez Policję.

Zdaniem organu odwoławczego, w sprawie zgromadzony został materiał dowodowy, na który składają się zeznania świadków zdarzenia, wyjaśnienia obwinionego, dokumentacja czynności wykonanych z jego udziałem, w tym z badań stanu trzeźwości, a dokonane w toku postępowania dyscyplinarnego ustalenia pozwalają na rozstrzygnięcie w zakresie sprawstwa, jak i winy obwinionego. Komendant Powiatowy Policji w T. uznał, iż obwiniony dopuścił się zarzucanego mu czynu z winy umyślnej w zamiarze ewentualnym, bowiem mając wiedzę, iż dzień [...] roku jest normalnym dniem służby, zdecydował się spożyć alkohol w godzinach nocnych dnia [...] roku, tj. na kilka godzin przed rozpoczęciem służby, a więc poprzez stawienie się na apel poranny.

Organ odwoławczy podzielił argumentację organu I instancji w zakresie winy obwinionego, który będąc świadomym ciążących na nim obowiązków na przepustce spożywał alkohol w ilości, która po kilku godzinach dała wynik kwalifikowany jako stan nietrzeźwości. Obwiniony musiał liczyć się z taką możliwością, iż spożyty alkohol może osiągnąć niedopuszczalne w świetle obowiązujących go przepisów wartości. Słusznie zatem uznano, iż dopuścił się zarzucanego mu czynu z winy umyślnej w zamiarze ewentualnym. Zgodnie z art. 132a ustawy o Policji przewinienie dyscyplinarne jest zawinione wtedy, gdy policjant ma zamiar jego popełnienia, to jest chce je popełnić albo przewidując możliwość jego popełnienia, na to się godzi.

Odnosząc się do wymierzonej obwinionemu kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby organ odwoławczy przywołał treść art. 134h ustawy o Policji, zgodnie z którą wymierzona kara powinna być współmierna do popełnionego przewinienia dyscyplinarnego i stopnia zawinienia, w szczególności powinna uwzględniać okoliczności popełnienia przewinienia dyscyplinarnego, jego skutki, w tym następstwa dla służby, rodzaj i stopień naruszenia ciążących na obwinionym obowiązków, pobudki działania, zachowanie obwinionego przed popełnieniem przewinienia dyscyplinarnego i po jego popełnieniu oraz dotychczasowy przebieg służby. Z treści zaskarżonego orzeczenia wynika, iż organ I instancji wymierzając karę wydalenia ze służby przede wszystkim przywołał treść art. 25 ust. 1 ustawy o Policji, który określa wymagania stawiane osobom, które mogą pełnić służbę w Policji. Podał, iż obwiniony dopuszczając się zarzucanego mu czynu nie podporządkował się obwiązującym go przepisom, a swym zachowaniem dał dowód na brak gotowości do podporządkowania się dyscyplinie służbowej i wziął pod uwagę wszystkie ustawowe przesłanki, mające wpływ na wymiar kary, w tym przemawiające na korzyść obwinionego. W rezultacie powyższych rozważań organ pierwszej instancji uznał, że brak jest możliwości pozostawienia obwinionego w służbie co skutkowało orzeczeniem kary wydalenia ze służby. Obwiniony jest policjantem w służbie przygotowawczej. Okres ten przeznaczony jest na ocenę policjanta i jego predyspozycji do pełnienia służby w Policji. Wykazany przez niego na tak wczesnym etapie brak poszanowania dla dyscypliny służbowej bardzo źle rokuje na przyszłość i nie może być zlekceważony podczas wymierzania kary. Jednocześnie w sprawie nie występują okoliczności, które stanowiłyby ustawowe przesłanki złagodzenia kary.

W myśl art. 25 ustawy o Policji, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. W kontekście przytoczonego przepisu, zdaniem organu odwoławczego, obwiniony utracił przymiot nieposzlakowanej opinii. Trudno bowiem przypisać przymiot nieposzlakowanej opinii osobie, która lekceważąc przepisy i zdrowy rozsądek stawia się do służby w stanie nietrzeźwości, mając świadomość, iż nie tylko łamie regulamin szkoły ale również dopuszcza się naruszenia dyscypliny służbowej. Uwzględniając powyższe należy uznać wymierzoną karę za adekwatną do ciężaru gatunkowego zarzuconego obwinionemu przewinienia dyscyplinarnego. Tym samym zarzuty obrońcy obwinionego o niewspółmierności kary do przewinienia, należy uznać za bezzasadne. Badając prawidłowość zaskarżonego orzeczenia organ odwoławczy stwierdził nieprawidłową ocenę materiału dowodowego w zakresie odmowy uznania wartości dowodowej pierwszego badania stanu trzeźwości obwinionego z uwagi na niesporządzenie protokołu badania i jego niepowtórzenie. Nie budzi wątpliwości fakt, iż wskazane uchybienia zaistniały, jednak błędna jest konkluzja stwierdzająca, iż pierwsze badanie nie może być potraktowane jako dowód w sprawie. Powyższe uchybienia natury proceduralnej nie mogą zmienić faktu, iż samo badanie zostało przeprowadzone prawidłowo, a jego wynik nie jest obciążony błędem. Jego wartość dowodowa jest bezsprzeczna i wraz z drugim badaniem jednoznacznie określa stan trzeźwości obwinionego w dniu zdarzenia. Wskazać przy tym należy brak konsekwencji organu odnośnie zajętego w sprawie stanowiska. Wynika to z faktu, iż w uzasadnieniu organ ten odwołuje się do wyników obu badań wskakując, iż brak jest pomiędzy nimi rozbieżności, które wskazywałyby na wadliwość drugiego badania, którego wynik znalazł się w treści zarzutu. Powyższa nieprawidłowość nie stanowi jednak, w ocenie organu odwoławczego, konieczności uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Dodatkowo, organ I instancji nie przytoczył treści przepisu, stanowiącego podstawę przedstawionego obwinionemu zarzutu i wydanego przez siebie orzeczenia, tj. odpowiednio art. 132 ust. 3 pkt 6 i art. 135j ust. 3 ustawy o Policji. Uchybienie to jednak nie stanowi o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.

Pismem z dnia 23 grudnia 2014 r. pełnomocnik S. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na przywołane powyżej orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. wnosząc o jego uchylenie w całości, jak i poprzedzającego orzeczenia Komendanta Powiatowego Policji w T. oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie przepisów, tj. art. 132 ust. 3 pkt. 6 ustawy o Policji poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że obwiniony stawił się w stanie nietrzeźwości do służby, podczas gdy przeprowadzony w dniu [...] roku w Szkole Policji w K. apel nie był dla niego czasem służby; art. 135m ust. 7 ustawy o Policji polegające na niepoinformowaniu obwinionego i występującego w sprawie obrońcy o terminie posiedzenia komisji do zbadania zaskarżonego orzeczenia, a przez to uniemożliwienie wzięcia udziału w jej pracach, co odbyło się ze szkodą dla przysługującego każdemu prawa do obrony; art. 135g ust. 1 ustawy o Policji poprzez oparcie rozstrzygnięcia na wynikach badania stanu trzeźwości obwinionego urządzeniami elektronicznymi, z których jedno badanie było dowodem nielegalnym, a drugie nie zostało zweryfikowane innym pomiarem trzeźwości; art. 135h ust. 1 w związku z art. 135 g ust 1 ustawy o Policji poprzez wymierzenie kary rażąco niewspółmiernej do przypisanego przewinienia z pominięciem okoliczności, które winny wpłynąć na łagodniejszy wymiar kary.

W odpowiedzi na skargę z dnia 19 stycznia 2015 r. organ odwoławczy, uznając skargę za niezasadną, wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdził, że w większości były one już przedmiotem oceny organu odwoławczego, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia. Nie zgodził się, aby skarżący uczestnicząc w apelu porannym nie podjął służby. Zdaniem organu odwoławczego, policjanci - słuchacze Szkoły Policji w K. przez czas trwania szkolenia są skoszarowani na terenie szkoły. Ich służba ściśle związana jest z dziennym rozkładem dnia, którego elementem jest apel poranny. Obecność na apelu porannym, zgodnie z § 10 ust. 4 Regulaminu Wewnętrznego Szkoły Policji w K., jest obowiązkowa dla słuchaczy, za wyjątkiem słuchaczy wyznaczonych do innych zajęć służbowych i wliczana jest do czasu służby policjanta będącego słuchaczem szkoły. Nie można zatem zgodzić się z tezą pełnomocnika skarżącego zrównującą czas służby wyłącznie z czasem treści programowej szkolenia.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego ograniczenia prawa do obrony poprzez niepoinformowanie obwinionego i jego pełnomocnika o terminie posiedzenia komisji do zbadania zaskarżonego orzeczenia nr [...] Komendanta Powiatowego Policji w T. z dnia [...] roku organ odwoławczy uznał go za bezzasadny. Zgodnie z art. 135 m ust. 1 ustawy o Policji w przypadku wymierzenia kary wydalenia ze służby, wyższy przełożony dyscyplinarny w terminie 7 dni od dnia wniesienia odwołania jest obowiązany powołać komisję do zbadania zaskarżonego orzeczenia. Podstawą działania komisji są akta postępowania. Komisja może wysłuchać rzecznika dyscyplinarnego, obwinionego lub jego obrońcę w przypadku wystąpienia nierozstrzygniętych w materiałach postępowania wątpliwości. Dyspozycja art. 135m ust. 7 ustawy o Policji dotyczy przypadku wystąpienia fakultatywnego wysłuchania wymienionych osób a nie jak interpretuje powyższy przepis pełnomocnik skarżącego, nakazuje zawiadomić obrońcę i obwinionego o posiedzeniu komisji. Nie można także zgodzić się z zarzutem, oparcia rozstrzygnięcia na wynikach badania stanu trzeźwości urządzeniami elektronicznymi, z których jedno badanie było nielegalne, a drugie nie zostało zweryfikowane innym pomiarem stanu trzeźwości. Skarżący przyznał się do spożywania alkoholu, co potwierdziły wynik badań jego stanu trzeźwości. Ustalono, że badania zostały przeprowadzone prawidłowo na urządzeniach posiadających aktualne świadectwa wzorcowania. Wyniki tych badań zostały udokumentowane wydrukami z urządzeń pomiarowych i znalazły odzwierciedlenie w protokole z przebiegu badania stanu trzeźwości. Sam skarżący nie wniósł zastrzeżeń co do wyniku badań, sposobu ich przeprowadzenia, jak i nie wniósł o przeprowadzenie badania krwi. Zeznania policjantów przeprowadzających badania potwierdzają, iż w trakcie badań nie wystąpiły okoliczności podważające wartość dowodową badań. Rozpatrując zarzut dotyczący wymierzenia skarżącemu kary rażąco niewspółmiernej do zarzucanego mu przewinienia dyscyplinarnego z pominięciem szeregu okoliczności, które winny wpłynąć na wymierzenie kary łagodniejszej, organ odwoławczy uznał, iż jest on bezzasadny. Skarżący, będąc policjantem w służbie przygotowawczej i dopuszczając się zarzucanego mu czynu nie podporządkował się obowiązującym go przepisom a swym zachowaniem dał dowód braku gotowości do przestrzegania dyscypliny służbowej. Okres służby przygotowawczej jest przeznaczony na ocenę policjanta i jego predyspozycji do pełnienia służby w Policji. Podczas przeszkolenia zawodowego podstawowego funkcjonariusz zdobywa wiedzę i kwalifikacje niezbędne do wykonywania zawodu, który sobie wybrał. Jeżeli już na początkowym etapie służby skarżący wykazał zachowanie świadczące, iż lekceważy swoje podstawowe obowiązki, nie ma tym samym gwarancji, iż będzie przestrzegał dyscyplinę służbową w toku dalszej służby. Stawienie się do służby policjanta w stanie nietrzeźwości jest jednym z najcięższych przewinień dyscyplinarnych. Dopuszczenie się go przez policjanta rozpoczynającego służbę, winno zostać szczególnie surowo ocenione. W myśl art. 25 ustawy o Policji, służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii, który nie był skazany prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe, korzystający z pełni praw publicznych, posiadający co najmniej średnie wykształcenie oraz zdolność fizyczną i psychiczną do służby w formacjach uzbrojonych, podległych szczególnej dyscyplinie służbowej, której gotów jest się podporządkować, a także dający rękojmię zachowania tajemnicy stosownie do wymogów określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych. Ustalone okoliczności sprawy potwierdziły, iż skarżący utracił przymiot nieposzlakowanej opinii a tym samym zdyskredytował się jako policjant. Jednocześnie nie wystąpiły okoliczności, które stanowiłyby ustawowe przesłanki złagodzenia kary, co nie daje podstaw do wymierzenia skarżącemu innego rodzaju kary.

Na rozprawie w dniu 8 września 2015 r. pełnomocnicy organu podtrzymali stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia oraz poinformowali, że postępowanie przed Sądem Rejonowym K. o sygn. akt [...] jeszcze się nie zakończyło.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, stosownie do § 2 powołanego artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Po myśli art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej w skrócie jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości sprawują kontrolę działalności administracji publicznej stosując środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas w zależności od rodzaju naruszenia uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Zaskarżone orzeczenie może ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy też procesowego, jeżeli miało ono, bądź mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W świetle powyższej regulacji uznano, że skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Sądowa kontrola legalności zaskarżonego orzeczenia wykazała bowiem, że odpowiada ono wymogom obowiązujących przepisów prawa.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonego orzeczenia stanowił art. 132 ust. 1 i ust. 3 pkt 6 ustawy o Policji, zgodnie z którym, policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej, którym jest w szczególności stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka oraz spożywanie alkoholu lub podobnie działającego środka w czasie służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez Policję. W ust. 3 art. 132 ustawy o Policji został zawarty przykładowy katalog czynów, które można zakwalifikować jako naruszenie dyscypliny służbowej.

Użyte w treści tego przepisu sformułowanie "w szczególności" oznacza, iż nie tylko stypizowane w tym przepisie czyny (zachowania policjantów) można uznać za naruszenie dyscypliny służbowej.

Ustawodawca, uznając, iż niemożliwe jest ich enumeratywne wyliczenie, odsyła do klauzuli generalnej zawartej w art. 132 ust. 2 ustawy o Policji, która definiuje ogólnie pojęcie naruszenia dyscypliny służbowej, jako czyn policjanta polegający na przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. Przykładowo jako naruszenie dyscypliny służbowej w art. 132 ust. 3 pkt 6 ustawy o Policji wskazano stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu lub podobnie działającego środka oraz spożywanie alkoholu lub podobnie działającego środka w czasie służby albo w obiektach lub na terenach zajmowanych przez Policję.

Stan faktyczny rozpatrywanej sprawy nie budzi większych wątpliwości.

Skarżący w dniu 04 czerwca 2014 roku o godzinie 07:52 będąc zobowiązanym do zachowania trzeźwości obowiązku tego nie dopełnił w ten sposób, że jako słuchacz kursu podstawowego Szkoły Policji w K. stawił się do służby, uczestnicząc w apelu porannym, w stanie nietrzeźwości (0,60 mg/l), z tego powodu dopuścił się popełnienia przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej, którym jest w szczególności stawienie się do służby w stanie po użyciu alkoholu i została mu wymierzona kara dyscyplinarna wydalenia ze służby, w oparciu o art. 134 pkt 6 i art. 134f ustawy o Policji.

Stosownie do art. 135j ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, na podstawie oceny zebranego w postępowaniu dyscyplinarnym materiału dowodowego, przełożony dyscyplinarny wydaje orzeczenie o ukaraniu. Organ wymierzając karę dyscyplinarną działa w ramach tzw. uznania administracyjnego. Policjantom przysługuje wprawdzie zwiększona ochrona trwałości stosunku służbowego, to jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego i nie sięga tak daleko, jak tego oczekuje skarżący.

Ustawodawca w interesie policjantów szczegółowo określa dopuszczalne przyczyny wydalenia ze służby. Jednocześnie dostrzega potrzebę prowadzenia racjonalnej polityki kadrowej w interesie Policji oraz konieczność jej wyposażenia w instrumenty prawne niezbędne do podejmowania działań zmierzających do budowania autorytetu państwa i zaufania obywateli. Na powyższe wielokrotnie zwracał uwagę Trybunał Konstytucyjny (por. wyrok z dnia 19 października 2004 r. sygn. akt K 1/04, publ. OTK-A 2004/9/93, Lex 127308). W swych orzeczeniach Trybunał Konstytucyjny wskazywał na natężenie zjawiska korupcji w strukturach organów władzy publicznej oraz na to, że nieuczciwość i brak wiarygodności osób realizujących służbę publiczną szkodzi zaufaniu publicznemu i podważa autorytet państwa. Istnienie wątpliwości co do zachowania przymiotów niezbędnych do sprawowania funkcji publicznych przez policjantów nie może w okresie toczącego się jeszcze niezakończonego postępowania karnego pozbawiać organów możliwości stosowania pozakarnych dolegliwości. Takie środki prawne nie są tożsame ze stosowaniem sankcji karnych. Z uwagi na karnoprawną zasadę domniemania niewinności nie jest dopuszczalne jedynie uznanie winy i pociągnięcie do odpowiedzialności karnej bez postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem karnym. Takich konstytucyjnych gwarancji nie można rozciągać na inne procedury ustawowe, których celem nie jest wymierzenie sankcji karnych. Zasada domniemania niewinności nie może być rozumiana tak szeroko, by wykluczała wiązanie z samym faktem toczącego się postępowania karnego jakichkolwiek konsekwencji prawnych, które w innych procedurach mogą oddziaływać na sytuację podejrzanego lub oskarżonego. W takich przypadkach, nawet zanim zapadnie prawomocny wyrok w sprawie karnej, możliwe jest ograniczenie dostępu określonych osób do służby publicznej a także wykluczenie konkretnej osoby z grona funkcjonariuszy publicznych (por. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2012 r. sygn. I OSK 1206/11, publ. Lex nr 1113237).

Odnosząc zasady prowadzenia postępowania dyscyplinarnego oraz dyrektywy wymiaru kary dyscyplinarnej do materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, należy zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż sam fakt odbywania kursu w Szkole Policji w K. zobowiązuje do przestrzegania jej Regulaminu wewnętrznego przez cały okres jego trwania, który stanowi załącznik do decyzji nr 21 Komendanta Szkoły Policji w K. z dnia 09 maja 2013 roku, bowiem słuchacze są skoszarowani na terenie tej Szkoły.

Znajdujący się w aktach administracyjnych Regulamin określa zarówno prawa, jak i obowiązki słuchaczy. Słuchacza zakwaterowanego w szkole obowiązuje również "Rozkład dnia", stąd też obecność na apelu porannym jest obowiązkowa dla słuchaczy o ile zarządzi taki apel dyżurny kompanii (§ 10 ust. 1 i § 11 Regulaminu). Z tego powodu nie ulega wątpliwości, że jednym z elementów rozkładu dnia jest apel poranny poprzedzający zajęcia dydaktyczne (§ 10 ust. 4 Regulaminu), który został zarządzony na dzień [...] r. Z tym Regulaminem skarżący zapoznał się w dniu 02 grudnia 2013 roku, co potwierdził własnoręcznym podpisem na wykazie z dnia 02 grudnia 2013 roku (akta administracyjne, karta nr 40).

Zaznaczyć przyjdzie, iż obowiązkiem słuchacza jest również nieprzebywanie na terenie szkoły w stanie nietrzeźwości (§ 19 ust. 1 pkt 20 Regulaminu).

Obecność skarżącego w dniu 04 czerwca 2014 roku na apelu należy zatem traktować jako służbę, którą pełnił jako słuchacz Szkoły Policji w K.

Nie można bowiem uznać, że przebywając na terenie tej Szkoły jako słuchacz szkolenia i będąc w stanie nietrzeźwości był zwolniony z przestrzegania obowiązującego w niej Regulaminu. Sam fakt zdania przez skarżącego egzaminów nie usprawiedliwia również takiego zachowania. Co więcej skarżący zgłaszając się do służby w Policji w dniu [...] r. musiał mieć świadomość nie tylko szczególnego charakteru pracy, ale i ciążącego na nim obowiązku wyróżniania się nieskazitelną postawą, bowiem odbył już szkolenie podstawowe i przez pół roku był kursantem Wydziału Prewencji Komendy Powiatowej Policji w T.

Organy ze szczególną starannością przeprowadziły postępowanie administracyjne na podstawie dostępnych dowodów, a o swoich działaniach informowały pełnomocnika skarżącego oraz odpowiadały na jego wystąpienia.

Zgodnie z art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (test jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 1356 z późn. zm.), stan po użyciu alkoholu zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do:

1) stężenia we krwi od 0,2‰ do 0,5‰ alkoholu albo

2) obecności w wydychanym powietrzu od 0,1 mg do 0,25 mg alkoholu w 1 dm3.

Z kolei w myśl art. 46 ust. 3 tej samej ustawy, stan nietrzeźwości zachodzi, gdy zawartość alkoholu w organizmie wynosi lub prowadzi do:

1) stężenia we krwi powyżej 0,5‰ alkoholu albo

2) obecności w wydychanym powietrzu powyżej 0,25 mg alkoholu w 1 dm3.

Z powyższą definicją stanu nietrzeźwości koreluje definicja zawarta w art. 115 § 16 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny - Dz. U. Nr 88, poz. 553 z późn. zm. (zgodnie z którym, stan nietrzeźwości w rozumieniu tego Kodeksu zachodzi, gdy: 1) zawartość alkoholu we krwi przekracza 0,5 promila albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość lub 2) zawartość alkoholu w 1 dm3 wydychanego powietrza przekracza 0,25 mg albo prowadzi do stężenia przekraczającego tę wartość).

Ustalenia w tym zakresie poczynione przez organy administracji obu instancji i wywiedzione z nich wnioski są w pełni uzasadnione. Skarżący zgodnie z przytoczonymi przepisami był w stanie kwalifikowanym jako stan nietrzeźwości. Wyniki przeprowadzonych badań zostały udokumentowane stosownymi wydrukami i znalazły odzwierciedlenie w sporządzonej z tej czynności dokumentacji służbowej w postaci zbiorczej notatki urzędowej, a przepisy regulujące procedurę przeprowadzania badań stanu trzeźwości nie wprowadzają ograniczeń, które uniemożliwiłyby wykonanie badań przez funkcjonariuszy pełniących służbę w szkołach Policji lub czyniły z tego powodu badania wadliwymi. Wbrew argumentacji skargi organy administracji wyjaśniły, iż oba badania, wykonane na odrębnych urządzeniach potwierdziły obecność alkoholu w wydychanym przez skarżącego powietrzu, w ilości kwalifikowanej jako stan nietrzeźwości. Pierwsze, jak i drugie badania stanu trzeźwości zostały przeprowadzone na urządzeniach posiadających aktualne świadectwa wzorcowania, wydane przez uprawnione do tego instytucje, co wynika ponad wszelką wątpliwość ze zgromadzonego na podstawie art. 75 K.p.a. materiału dowodowego. Sam skarżący przyznał się do spożywania alkoholu i nie wnosił zastrzeżeń do sposobu przeprowadzenia badań oraz ich wyników.

W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, organy prawidłowo przyjęły, że w sprawie zaistniały przesłanki dające podstawę do wydalenia skarżącego ze służby, bo choć postępowanie karne nie zastało jeszcze zakończone.

Organ odwoławczy wystarczająco wykazał również, że brak jest możliwości pozostawienia skarżącego w służbie. Należy bowiem przyznać za organem, że policjantów obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa, a sam fakt naruszenia obowiązującego porządku prawnego stanowi sprzeniewierzenie się ich obowiązkom. Policjant musi posiadać nieposzlakowaną opinię, co jest warunkiem podstawowym, wskazanym w art. 25 ust 1 ustawy o Policji, niezbędnym do pełnienia służby. Wprowadzenie takiego wymogu jest uzasadnione specyfiką pracy oraz celami, jakie Policja ma realizować, zwłaszcza gwarantować obywatelom ochronę przed wszelkimi działaniami sprzecznymi z prawem. Stąd osoby egzekwujące przestrzegania prawa same muszą przede wszystkim przestrzegać prawa. Winny więc to być osoby cieszące się autorytetem w społeczeństwie, respektujące normy zasad współżycia społecznego, dotrzymujące roty ślubowania oraz poza wszelkimi podejrzeniami o to, iż mogłyby łamać prawo. Powyższe prowadzi do konkluzji, iż policjant, któremu postawiono taki zarzut jak skarżącemu traci przymiot "nieskazitelności charakteru". Stąd też pozostawanie w służbie policjanta, który nie legitymuje się powyższym przymiotem, narusza ważny interes służby. Powyższa sytuacja wpływa bowiem demoralizująco na pozostałych funkcjonariuszy, a także rzutuje na powstanie negatywnego wizerunku Policji w odbiorze społecznym, co przekłada się na utratę zaufania do organów Państwa. W związku z tym organ odwoławczy, dokonał prawidłowej oceny powyższych aspektów sprawy i należycie wyjaśnił przyczyny, które przemawiały za wydaleniem skarżącego ze służby. Wymierzając najsurowszą karę wydalenia ze służby, wzięto również pod uwagę dotychczasowy przebieg służby i działalność skarżącego, jako animatora sportu.

W konsekwencji oznacza to, że dalsze pozostawanie skarżącego w służbie koliduje z interesami Policji. Policjant powinien zawsze mieć wzgląd na to, aby swoim postępowaniem umacniać powagę i zaufanie do pełnionych funkcji. Powinien unikać wszelkich sytuacji, które godziłyby w dobre imię Policji nawet wówczas, jeśli nie zostały one nagłośnione przez środki masowego przekazu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 kwietnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1886/10, dostępny w internetowej Bazie Orzeczeń NSA).

W tym miejscu przyjdzie zaznaczyć, że w aktach administracyjnych w opisie przebiegu służby skarżącego znajduje się adnotacja, iż w dniu 17 maja 2013 r. na terenie domu studenckiego w A. w S. zakłócał ciszę nocną i spoczynek osobom mieszkającym w sąsiedztwie i z tego powodu w dniu 1 lipca 2014 r. został sporządzony wniosek o ukaranie do Sądu Rejonowego [...] w S. (akta administracyjne k. 93).

Sąd oceniając niniejszą sprawę według określonych wyżej kryteriów doszedł do wniosku, że organy obu instancji nie uchybiły obowiązującym przepisom prawa i działając w zakresie uznania administracyjnego miały podstawy do podjęcia decyzji o wydaleniu skarżącego ze służby. Co niezwykle istotne, organy orzekające w sprawie nie tylko przedstawiły zebrany w sprawie materiał dowody, ale również rozważyły jego moc dowodową, a w jego wyniku doszły do przekonania, że spełnione zostały przesłanki zastosowania danej normy w sprawie.

Stan faktyczny sprawy nie pozostawia wątpliwości, co do prawidłowości wydanego rozstrzygnięcia. Kwestia ustaleń faktycznych bezspornie wynika z uzasadnienia zaskarżonego orzeczenia i nie pozostaje w sferze domniemań. W związku z powyższym brak było podstaw do stwierdzenia, że organy administracji publicznej przekroczyły granice uznania. Jednocześnie Sąd z urzędu nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego, czy procesowego uzasadniającego przyjęcie odmiennego stanowiska.

W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.