Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt III SA/Lu 153/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-05-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7d ust. 1 i 2;
journal: Dz.U. 2017 poz 2200
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym
article: art. 178a par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2204
law: Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 51  art. 6
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) NR 1071/2009 z dnia 21 pażdziernika 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące  warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Tekst mający znaczenie dla EOG)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędziowie WSA Grzegorz Grymuza, WSA Iwona Tchórzewska, Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Barański, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 29 maja 2018 r. sprawy ze skargi P. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie utraty dobrej reputacji jako przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie wykonywania krajowego transportu drogowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty Powiatowego z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia utraty przez P. G. dobrej reputacji jako przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie wykonywania krajowego transportu drogowego rzeczy.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynikało, że P. G. skazano prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego Wydział Karny z [...] czerwca 2017 r. o sygn. akt [...] za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. Jest to przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji określone w rozdziale XXI Kodeksu karnego polegające na prowadzeniu pojazdu w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego. Z tego powodu wszczęto postępowanie (z uwagi na umyślność przestępstwa) w celu wydania decyzji stwierdzającej utratę dobrej reputacji.

Kolegium argumentowało, że z brzmienia przepisu art. 7d ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2017 r. poz. 2200, dalej jako "u.t.d.") wynika, że organ właściwy ma obowiązek zarówno wszcząć postępowanie administracyjne, jak i orzec o utracie dobrej reputacji, gdy spełnione są przesłanki ustalone w toku przeprowadzonego postępowania. Decyzja co do wszczęcia i orzeczenia utraty dobrej reputacji nie jest pozostawiona uznaniu organu. Organ administracji publicznej nie ma możliwości kwestionowania treści orzeczenia sądu powszechnego, tak w zakresie ustaleń faktycznych, jak i orzeczonego środka karnego. Jest tym wyrokiem związany w toku postępowania administracyjnego. Oznacza to, że zasadnie orzeczono o utracie przez P. G. dobrej reputacji jako przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie wykonywania krajowego transportu drogowego rzeczy na podstawie licencji nr [...] wydanej [...] kwietnia 2007 r. przez Starostę oraz jako zarządzającego transportem na podstawie certyfikatu kompetencji zawodowych nr [...] wydanego [...] marca 2003 r. przez ITS w W.. Orzeczona w decyzji sankcja wynikała ze skazania P. G. za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarżący zarzucił naruszenie:

a) art. 6 ust. 2 lit. a) akapit drugi rozporządzenia Parlamentu Europejskiej i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. poprzez jego nie zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji orzekającej o utracie dobrej reputacji przez P. G. jaką przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie wykonywania Krajowego Transportu Drogowego rzeczy oraz zarządzającego transportem na podstawie certyfikatu kompetencji zawodowej pomimo tego, że utrata dobrej reputacji stanowi w niniejszej sprawie nie proporcjonalną reakcję na stwierdzone naruszenie prawa, co wynika z okoliczności sprawy i zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i co przesądza, że organ powinien odstąpić od orzeczenia utraty dobrej reputacji w niniejszym przypadku;

b) art. art. 7, 10 i 77 k.p.a. poprzez niewystarczające zebranie w sprawie materiału dowodowego, a także pominięcie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy wskazujących na to, że skarżący w niniejszej sprawie działał pod wpływem silnych emocji z uwagi na chorobę córki (skarżący pojechał po leki dla poważnie chorej córki i wtedy został zatrzymany przez Policję), co powoduje, że utrata dobrej reputacji stanowi nieproporcjonalną reakcję w odpowiedzi na popełniony czyn;

c) art. art. 8, 11 i 107 § 3 k.p.a. polegające na wadliwym uzasadnieniu zakażonej decyzji przez organ II instancji, w szczególności poprzez brak odniesienia się do konkretnych okoliczności sprawy wskazywanych przez stronę.

Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego. W toku postępowania organy administracji nie naruszyły też reguł proceduralnych w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy bądź skutkującym wznowieniem przeprowadzonego postępowania. W niniejszej sprawie orzekające organy należycie zebrały i oceniły materiał dowodowy i na tej podstawie trafnie dopatrzyły się wystąpienia przesłanki z art. 7d ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2017 r. poz. 2200, dalej jako "u.t.d."). Zgodnie z treścią powyższego przepisu, organ, o którym mowa w art. 7 ust. 2, wszczyna postępowanie administracyjne w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji, jeżeli wobec:

1) członka organu zarządzającego osoby prawnej, osoby zarządzającej spółką jawną, komandytową lub komandytowo-akcyjną, osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, zarządzającego transportem lub osoby fizycznej, o której mowa w art. 7c, orzeczono prawomocny wyrok skazujący za przestępstwo w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, wymienione w art. 5 ust. 2a;

2) przedsiębiorcy, zarządzającego transportem lub osoby fizycznej, o której mowa w art. 7c:

a) wydano wykonalną decyzję administracyjną lub wykonalne decyzje administracyjne o nałożeniu kary pieniężnej za poważne naruszenie określone w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniającego załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 74 z 19.03.2016, str. 8), jeżeli częstotliwość ich występowania, zgodnie z załącznikiem II do tego rozporządzenia, wymaga oceny dobrej reputacji,

b) orzeczono lub nałożono w drodze mandatu karnego lub mandatów karnych prawomocnie karę za wykroczenie stanowiące poważne naruszenie określone w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, jeżeli częstotliwość ich występowania, zgodnie z załącznikiem II do tego rozporządzenia, wymaga oceny dobrej reputacji,

c) wydano wykonalną decyzję administracyjną o nałożeniu kary pieniężnej za najpoważniejsze naruszenie określone w załączniku IV do rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, lub

d) orzeczono lub nałożono w drodze mandatu karnego prawomocnie karę za wykroczenie stanowiące najpoważniejsze naruszenie określone w załączniku IV do rozporządzenia (WE) nr 1071/2009.

Z treści przepisu art. 6 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE, określającego warunki związane z wymogiem dobrej reputacji wynika, że:

- państwa członkowskie określają warunki, które przedsiębiorca i zarządzający transportem muszą spełniać, aby zapewnić zgodność z wymogiem dobrej reputacji, o którym mowa w art. 3 ust. 1 lit. b);

- przy określaniu, czy przedsiębiorca spełnił ten wymóg, państwa członkowskie uwzględniają postępowanie przedsiębiorcy, jego zarządzających transportem oraz innych odpowiednich osób określonych przez dane państwo członkowskie; każde odniesienie do wyroków skazujących, sankcji lub naruszeń obejmuje wyroki skazujące, sankcje lub naruszenia samego przedsiębiorcy, jego zarządzających transportem oraz innych odpowiednich osób określonych przez dane państwo członkowskie;

- powyższe warunki, o których mowa w akapicie pierwszym, obejmują przynajmniej następujące wymogi:

a) dobrej reputacji zarządzającego transportem lub przedsiębiorcy transportowego nie podważają żadne poważne zarzuty, takie jak wyroki skazujące lub sankcje za popełnienie poważnego naruszenia obowiązujących przepisów krajowych w następujących dziedzinach:

(i) prawo handlowe;

(ii) prawo upadłościowe;

(iii) płace i warunki zatrudnienia w zawodzie;

(iv) prawo o ruchu drogowym;

(v) odpowiedzialność zawodowa;

(vi) handel ludźmi lub narkotykami.

Stosownie do art. 5 ust. 2a u.t.d. – dotyczącego zezwoleń na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego - za przestępstwa w dziedzinach określonych w art. 6 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE) nr 1071/2009 w zakresie spełniania wymogu dobrej reputacji uznaje się przestępstwa umyślne określone w:

1) art. 173-175, art. 178-180, art. 189a, art. 218-221, art. 296-306 i art. 308 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. z 2016 r. poz. 1137, z późn. zm.);

2) art. 586-589 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1577);

3) art. 522 i art. 523 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2016 r. poz. 2171, 2260 i 2261 oraz z 2017 r. poz. 791);

4) art. 53-64 i art. 68 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 2017 r. poz. 783 i 1458);

5) art. 399 i art. 400 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2017 r. poz. 1508).

Na podstawie wyroku Sądu Rejonowego Wydział Karny z dnia [...] czerwca 2017 r. ([...]) skarżącego uznano winnym prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości w dniu [...] kwietnia 2017 r. . Za popełnienie czynu z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego skarżącego skazano na karę grzywny i orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres trzech lat. Sąd Okręgowy Wydział Karny Odwoławczy wyrokiem z dnia [...] października 2017 r., sygn. akt [...] zmienił wyrok Sądu Rejonowego Wydział Karny z dnia [...] czerwca 2017 r. w ten sposób, że z orzeczonego zakazu wyłączył pojazdy do prowadzenia których uprawnia kategoria C i E, w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Wymieniony przepis art. 178a § 1 k.k. określający sankcję za czyn polegający na prowadzeniu pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym w stanie nietrzeźwości mieści się w rozdziale XXI Kodeksu karnego zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji".

Prawidłowo zatem organy przyjęły w niniejszej sprawie, że popełnienie czynu z art. 178 a § 1 Kodeksu karnego, stwierdzone prawomocnym skazującym wyrokiem Sądu Rejonowego Wydział Karny z [...] czerwca 2017 r. upoważnia organ do wszczęcia w dniu [...] grudnia 2017 r. (na mocy art. 7d ust. 1 pkt 1 u.t.d.) postępowania administracyjnego w zakresie spełnienia wymogu dobrej reputacji oraz do wydania orzeczenia (na podstawie art. 7d ust. 2 u.t.d.) o utracie dobrej reputacji przez skarżącego:

- jako przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie wykonywania krajowego transportu drogowego rzeczy na podstawie licencji nr [...] Starosty z dnia [...] kwietnia 2007 r.;

- jako osoby posiadającej certyfikat kompetencji zawodowych w krajowym transporcie drogowym rzeczy nr [...] Instytutu Transportu Samochodowego z dnia [...]marca 2003 r.

Stosownie do treści art. 7d ust. 1 pkt 1 lit. a u.t.d., wymóg dobrej reputacji, o którym mowa w art. 6 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009, nie jest lub przestał być spełniony, jeżeli wobec przedsiębiorcy, zarządzającego transportem lub osoby fizycznej, o której mowa w art. 7c orzeczono prawomocny wyrok skazujący za przestępstwa umyślne w dziedzinach określonych w art. 6 rozporządzenia (WE) nr 1071/2009.

Skazanie skarżącego za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. zobowiązywało organ administracji do niezwłocznego wszczęcia postępowania, o którym mowa w art. 7d ust. 2 u.t.d. Przestępstwo umyślne z art. 178a § 1 k.k. niewątpliwie godzi w podstawowe zasady ruchu drogowego, co jest oczywiste.

Należy przy tym zauważyć, że ustawowym wymogiem udzielenia licencji na wykonywanie transportu drogowego jest posiadanie przez przedsiębiorcę dobrej reputacji. Wymóg dobrej reputacji w rozumieniu ustawy nie jest spełniony lub przestał być spełniony, jeżeli osoba prowadząca działalność gospodarczą została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości.

W przypadku prawomocnego wyroku karnego skazującego za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k. ani organ, ani tym bardziej sąd administracyjny nie może badać okoliczności popełnienia czynu. Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej - p.p.s.a.), ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego, co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Bez znaczenia jest zatem okoliczność, jak wyjaśnia skarżący w odwołaniu od decyzji organu I instancji oraz w skardze do WSA w Lublinie, że skarżący popełnił czyn z art. 178 a § 1 k.k. w nadzwyczajnej sytuacji, wywołanej poważną chorobą córki, koniecznością szybkiego kupna leków oraz użycia pojazdu. Ustaleń organu i prawnej oceny wyrażonej w zaskarżonej decyzji z dnia [...] lutego 2018 r. nie podważają pozytywne opinie o skarżącym z dnia [...] i [...] maja 2018 r. wydane przez Przedsiębiorstwo Robót i Straż Pożarną.

W niniejszej sprawie orzekające organy nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego i prawidłowo uznały, że zaistniały warunki do stwierdzenia, że utrata dobrej reputacji przedsiębiorcy jak i pełniącego funkcję zarządzającego transportem w przedsiębiorstwie stanowi proporcjonalną reakcję za naruszenie prawa i popełnienie czynu zagrożonego karą. Przedsiębiorca skazany prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo polegające na kierowaniu pojazdem w stanie nietrzeźwości nie gwarantuje bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Stosownie do art. 5 u.t.d. po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego organ, o którym mowa w art. 7 ust. 2:

1) wydaje decyzję stwierdzającą utratę dobrej reputacji - w przypadku uznania, że utrata dobrej reputacji będzie stanowiła proporcjonalną reakcję za popełnione naruszenia, albo

2) wydaje decyzję stwierdzającą, że dobra reputacja pozostaje nienaruszona - w przypadku uznania, że utrata dobrej reputacji będzie stanowiła nieproporcjonalną reakcję za popełnione naruszenia.

W tych okolicznościach nieusprawiedliwione jest stanowisko skarżącego, że skazanie za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k., nie uprawnia organu administracji do wszczęcia postępowania, o którym mowa w art. 7d ust. 2 u.t.d., ze względu na to, że art. 6 rozporządzenia wyraźnie wskazuje, iż "(...) dobrej reputacji zarządzającego transportem lub przedsiębiorcy transportowego nie podważają żadne poważne zarzuty, takie jak wyroki skazujące".

Organ nie musiał badać i zapoznawać się z aktami sprawy karnej ([...] i [...]). Nie można się zgodzić z zarzutem skarżącego, że zaskarżona decyzja podjęta została bez wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, z naruszeniem art. 7 i art. 77 k.p.a. Odebranie "stosownych zeznań od P. G." w postępowaniu administracyjnym – co podniesiono w skardze – nie było konieczną czynnością organu w świetle przepisów art. 7, art. 10 i art. 77 k.p.a. W zawiadomieniu o wszczęciu postępowania administracyjnego z dnia [...] grudnia 2017 r. (k. 5 akt adm.) pouczono skarżącego o możliwości składania wyjaśnień, wniosków i żądań.

Całokształt przedstawionych rozważań prowadzi do wniosku, że rozpoznaniu przedmiotowej sprawy towarzyszyło należyte wyjaśnienie wszystkich istotnych dla jej wyniku okoliczności, a organ podejmując zaskarżoną decyzję – ograniczającą dostęp do zawodu przewoźnika drogowego i wykonywanie tego zawodu - nie dopuścił się naruszenia materialnoprawnych norm, mających zastosowanie w niniejszej sprawie. Kolegium z poszanowaniem zasad wyrażonych w art. 8, art.11 i art. 107 § 3 k.p.a. odniosło się do istotnych kwestii podnoszonych przez stronę.

Mając powyższe rozważania na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie – na podstawie art. 151 p.p.s.a. – obowiązany był oddalić skargę, o czym orzekł w sentencji wyroku.