Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 113/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Służba więzienna
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: § 3, § 2 ust 1, § 6 ust. 1, § 7 ust. 1, § 10 i § 11 ust. 1 i 2 , § 21 ust. 1 pkt 2, § 56, § 52 ust. 2, § 21 ust. 1 pkt 2, § 54 ust. 1 p. 6
journal: Dz.U. 1996 nr 135 poz 634
law: Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 listopada 1996 r. w sprawie regulaminu dyscyplinarnego funkcjonariuszy Służby Więziennej.
article: art. 125 ust. 3 p. 1 i 2, art. 60, art. 130 ust. 1, art. 132 ust. 3, art. 130 ust. 1, art. 126
journal: Dz.U. 1996 nr 61 poz 283
law: Ustawa z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej.
article: art. 61, art. 107, art. 8, art. 77 par. 1 i 3 , art. 80, art. 153
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 152, art. 153, art. 210 § 1, art. 145 § 1 p. 1 lit a i c
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska As. sąd. Izabela Kucznerowicz Protokolant Sekr. sąd. Marta Kmieciak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 05 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi A. M. na orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej 1. uchyla zaskarżone orzeczenie 2. określa, że zaskarżone orzeczenie nie podlega wykonaniu /-/ I. Kucznerowicz /-/ M. Dybowski /-/ E. Kręcichwost-Durchowska


UZASADNIENIE

sygn. IV SA/Po 113/08

U Z A S A D N I E N I E

Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] (dalej postanowienie z dnia [...] r.) Dyrektor Zakładu Karnego w W. (dalej Dyrektor ZK) na podstawie § 6 ust. 1, § 7 ust. 1, § 10 i § 11 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 listopada 1996 r. w sprawie regulaminu dyscyplinarnego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. 135/96/634 ze zm.- dalej rozporządzenie), po powzięciu w dniu [...] r. uzasadnionego podejrzenia, że por. A.M.- psycholog działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W. popełniła przewinienie, wszczął postępowanie dyscyplinarne przeciwko por. A.M.- psychologowi działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W., obwiniając Ją o to, że:

1. w dniu [...] r. poprzez znieważenie wypowiedzią ustną kpt. G.S.- starszego wychowawcę działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W., naruszyła dyscyplinę służbową poprzez niedopełnienie obowiązków funkcjonariusza wynikających z przepisów wydanych na podstawie ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o służbie więziennej tj. godząc w godność kpt. G.S. dopuściła się naruszenia dyscypliny służbowej określonego w art. 125 ust. 3 p. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o służbie więziennej (j. t. Dz. U. 207/02/1761 ze zm.- dalej uSW) w zw. z art. 60 uSW oraz w związku z § 5 regulaminu Dyrektora Służby Więziennej w sprawie zasad postępowania i zachowania się funkcjonariuszy Służby Więziennej z dnia 30 czerwca 2005 r. ( dalej - regulamin [ k. 124 akt [...]]);

2. w dniu [...] r. naruszyła dyscyplinę służbową poprzez niewykonanie polecenia służbowego wydanego Jej przez kierownika działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W. tj. dopuściła się naruszenia dyscypliny służbowej określonego w art. 125 ust. 3 p. 2 uSW; k. 1 - 4 akt dyscyplinarnych).

Dyrektor ZK orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] (dalej orzeczenie z dnia [...] r.) na podstawie art. 130 ust. 1 uSW i § 21 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, uznał por. A.M.- psychologa działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W.:

- w punkcie 1- za winną popełnienia zarzucanego Jej przewinienia określonego w art. 125 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 60 uSW i w zw. z § 5 regulaminu tj. znieważenia wypowiedzią ustną starszego wychowawcy działu penitencjarnego kpt. G.S.;

- w punkcie 2- za winną popełnienia zarzucanego Jej przewinienia określonego w art. 125 ust. 3 pkt 2 uSW tj. niewykonania polecenia służbowego;

i wymierzył Jej karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym. Na podstawie § 56 rozporządzenia, treść orzeczenia o wymierzeniu kary dyscyplinarnej zostanie podana do wiadomości funkcjonariuszy działu penitencjarnego i terapeutycznego (k. [...] akt dyscyplinarnych).

Zażalenia na orzeczenie z dnia [...] r. złożyli: Obwiniona i Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w P. (k. [...] akt Sądu Dyscyplinarnego).

Sąd Dyscyplinarny przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej w P. (dalej Sąd Dyscyplinarny) orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 132 ust. 3 uSW i § 52 ust. 2 rozporządzenia, uchylił orzeczenie z dnia [...] r. i skierował sprawę do ponownego rozpoznania przez przełożonego (k. [...] akt Sądu Dyscyplinarnego).

Orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] (dalej orzeczenie z dnia [...] r.) Dyrektor Zakładu Karnego w W. na podstawie art. 130 ust. 1 uSW i § 21 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, uznał por. A.M.- psychologa działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W.:

- w punkcie 1- za winną popełnienia zarzucanego Jej przewinienia określonego w art. 125 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 60 uSW i w zw. z § 5 regulaminu tj. znieważenia wypowiedzią ustną starszego wychowawcy działu penitencjarnego kpt. G.S.;

- w punkcie 2- za winną popełnienia zarzucanego Jej przewinienia określonego w art. 125 ust. 3 pkt 2 uSW tj. niewykonania polecenia służbowego;

i wymierzył Jej karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym. Na podstawie § 56 rozporządzenia, treść orzeczenia o wymierzeniu kary dyscyplinarnej zostanie podana do wiadomości funkcjonariuszy działu penitencjarnego i terapeutycznego (k. [...] akt dyscyplinarnych).

Orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] (dalej orzeczenie z dnia [...] r.) Sąd Dyscyplinarny przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej w P. na podstawie art. 132 ust. 3 uSW i § 52 ust. 2 rozporządzenia, utrzymał w mocy orzeczenie z dnia [...] r. (k. [...] akt dyscyplinarnych).

Prawomocnym wyrokiem z dnia [...] r.- [...] (dalej- wyrok z dnia [...]r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. uchylił orzeczenie z dnia [...] r.

Zaskarżonym orzeczeniem z dnia [...] r. nr [...] (dalej orzeczenie z dnia [...] r.), Sąd Dyscyplinarny na podstawie art. 61 kpa i art. 132 ust. 3 uSW, i § 52 ust. 2 rozporządzenia, po ponownym rozpoznaniu w dniu [...] r., uznał por. A.M.- psychologa działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W.:

- w punkcie 1- za winną popełnienia zarzucanego Jej przewinienia określonego w art. 125 ust. 3 pkt 1 w zw. z art. 60 uSW i w zw. z § 5 regulaminu tj. znieważenia wypowiedzią ustną starszego wychowawcy działu penitencjarnego kpt. G.S.;

- w punkcie 2- za winną popełnienia zarzucanego Jej przewinienia określonego w art. 125 ust. 3 pkt 2 uSW tj. niewykonania polecenia służbowego wydanego przez kierownika działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W. kpt. M.B.;

i wymierzył Jej karę dyscyplinarną ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym- zgodnie z rozdziałem 8, art. 126 "pkt 1, ust. 4" uSW (k. [...] akt Sądu Dyscyplinarnego).

Dnia [...] r. A.M. złożyła skargę na orzeczenie z dnia [...] r. Sądu Dyscyplinarnego w przedmiocie ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym.

W skardze sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika będącego adwokatem, A.M. zarzuciła orzeczeniu z dnia [...] r.:

1. błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na przyjęciu, że:

a) Obwiniona skierowała do kpt. S. słowa "pedał", "kapuś",

b) Obwiniona swym zachowaniem znieważyła wypowiedzią ustną kpt. S.

c) kierownik działu penitencjarnego skierował do Obwinionej polecenie służbowe,

d) Obwiniona nie wykonała polecenia służbowego,

e) Obwiniona zeznała, że "chyba" nie używała innych słów w stosunku do kpt. S. niż słowa "zachowujesz się niemęsko";

2. niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozpoznania sprawy poprzez nieustalenie zakresu obowiązków Obwinionej, a w szczególności nieustalenie, na jakich oddziałach i skrzydłach pełniła służbę w dniu [...] r.;

3. nieadekwatność wymierzonej kary dyscyplinarnej do zarzucanych Obwinionej przewinień;

4. naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności:

a) § 2 ust. 1 rozporządzenia poprzez wymierzenie Obwinionej kary dyscyplinarnej mimo niestosowania wobec niej wcześniej innych środków dyscyplinujących;

b) §3 ust. 1 rozporządzenia poprzez niewzięcie pod uwagę przy wymiarze kary dyscyplinarnej okoliczności i pobudek czynu, zachowania się Obwinionej przed i po popełnieniu przewinienia i opinii służbowej;

c) § 54 ust. 1 p. 6 rozporządzenia w zw. z art. 107 kpa przez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonego orzeczenia, w szczególności poprzez niewskazanie w uzasadnieniu faktycznym powodów, dla których innym dowodom odmówił wiarogodności i mocy dowodowej, a także poprzez brak wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa;

d) art. 7 kpa poprzez niepodjęcie w toku postępowania wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do załatwienia jej przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli;

e) art. 8 kpa poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób niepogłebiający zaufania obywateli do organów Państwa oraz świadomości i kultury prawnej obywateli;

f) art. 77 § 1 kpa poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego;

g) art. 80 kpa poprzez nieocenienie na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona;

h) niezastosowanie się przez organ orzekający przy ponownym rozpoznaniu sprawy do wytycznych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. (dalej WSA) w wyroku z dnia [...] r.;

5. naruszenie § 19 ust. 1 p. 9 Regulaminu [z dnia [...] r. Dyrektora Generalnego Służby Więziennej w sprawie sposobu pełnienia służby przez funkcjonariuszy Służby Więziennej – k. 123 akt [...]] poprzez uznanie, że Obwiniona otrzymała polecenie służbowe, podczas gdy nie zostało ono potwierdzone przez przełożonego.

Skarżąca na podstawie art. 145 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153/02/1270 ze zm.- dalej ppsa) w zw. z § 52 ust. 1 p. 2 i 3, i § 9 ust. 1 p. 1 rozporządzenia, wniosła o zmianę zaskarżonego orzeczenia i umorzenie postępowania dyscyplinarnego; ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania z jednoczesnym wytknięciem uchybień.

Skarga wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dnia [...] r. a braki formalne pełnomocnik Skarżącej uzupełniła [...] r. (k. [...] akt IV SA/Po 113/08).

W odpowiedzi na skargę Sąd Dyscyplinarny wniósł o oddalenie skargi (k. [...] akt IV SA/Po 113/08).

Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje :

Zgodnie z art. 3 § 1 i art. 145 ppsa sądowa kontrola decyzji administracyjnej polega wyłącznie na ocenie jej legalności, tj. zgodności z przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej w danym postępowaniu. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeśli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ppsa).

Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia (art. 153 kpa). Trafnie Skarżąca wskazuje, że Sąd Dyscyplinarny przy ponownym rozpoznaniu sprawy nie zastosował się do wytycznych WSA zawartych w wyroku z dnia [...] r.

W wyroku z dnia [...] r. Sąd wskazał w szczególności, że obowiązkiem organu II instancji jest ustosunkowanie się do zarzutów podniesionych w zażaleniach Skarżącej i Dyrektora Okręgowej Służby Więziennej. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonej decyzji. Decyzja winna zawierać uzasadnienie prawne, nie ograniczające się do powołania artykułu czy paragrafu przepisu prawa, lecz winno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa, oraz wskazać, jaki zachodzi związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia.

Zgodnie z art. 107 § 3 kpa i § 54 ust. 1 p. 6 rozporządzenia, orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego winno zawierać uzasadnienie faktyczne, które w szczególności winno obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. W doktrynie trafnie wskazuje się, że obowiązki organu w postępowaniu administracyjnym są analogiczne do obowiązków sądu cywilnego; organ musi- podobnie jak sąd- zająć stanowisko wobec całego materiału procesowego oraz uzasadnić jasno i należycie swe zdanie, a w szczególności, na jakiej podstawie uznał pewne fakty za udowodnione; niedopuszczalne jest ogólnikowe powołanie się na cały materiał dowodowy, miast przytoczenia oznaczonych dowodów jako podstawy poszczególnych faktów (W. Siedlecki "Postępowanie cywilne. Zarys wykładu" Warszawa 1987 s. 316; Z. Janowicz "Kpa. Komentarz" W.Pr. PWN 1999 s. 297 uw. 7d).

W uzasadnieniu orzeczenia z dnia [...] r. Sąd Dyscyplinarny ograniczył ustalenia faktyczne jedynie do faktu wydania polecenia przez kpt. M.B. za pośrednictwem kpt. G.S. por. A.M. dotyczącego przeprowadzenia rozmowy z dwoma skazanymi w oddziale II skrzydła B; przebiegu rozmowy między G.S. a A.M.- w obecności świadków D.L. i R.W.. A.M. odmówiła podniesionym głosem wykonania wydanego Jej polecenia uzasadniając, że od [...] r. nie przyjmuje skazanych ze skrzydła B, lecz ze skrzydła C, powołując się na wcześniejsze, ustne ustalenia z zastępcą kierownika działu penitencjarnego kpt. M. S.. A.M. użyła wobec G.S. słów: "zachowujesz się jak pedał- jesteś pedałem, kapuś", co naruszyło godność G.S. (k. [...] akt dyscyplinarnych). W uzasadnieniu zabrakło ustaleń w materii: zakresu czynności A.M. w dacie zdarzenia ([...] r.); wcześniejszego stosowania innych środków dyscyplinujących; pobudek czynu, zachowania się Obwinionej przed i po popełnieniu przewinienia, okresu pozostawania w służbie i opinii służbowej.

Sąd Dyscyplinarny w uzasadnieniu orzeczenia z dnia [...] r. nie dokonał oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, ograniczając się jedynie do podania, że "Na podstawie zebranego materiału dowodowego stwierdzono, że por. A.M.- psycholog działu penitencjarnego Zakładu Karnego w W. naruszyła dyscyplinę służbową, poprzez użycie słów obraźliwych w stosunku do kpt. S...." (k. [...] akt dyscyplinarnych). Stwierdzenie to poprzedziło ogólnikowe przywołanie wypowiedzi A.M., świadków: mł. chor. R. W. i por. D. L. (k. [...] akt dyscyplinarnych).

Tymczasem w aktach postępowania dyscyplinarnego utrwalone są w protokołach zeznania: śwd. G.S. (k. [...] ); śwd. R. W. (k. [...] ), śwd. D.L. (k. [...] ); śwd. M.B. (k. [...] ); śwd. K.T. (k. [...] ), śwd. W.T. (k. [...] ); śwd. S.B. (k. [...] ), śwd. J.K. (k. [...] ), śwd. A.K. (k. [...] ), śwd. A.R. (k. [...] ), śwd. M.S. (k. [...] ), śwd. S.K. (k. [...] ), obwinionej A.M. (przesłuchanej w charakterze świadka- k. 19-22, 27-28, a następnie w charakterze obwinionej: k. 131-135). W aktach znajdują się dokumenty i odpisy dokumentów- w szczególności: oświadczenie por. R.N. z dnia [...] r. (k. [...] akt dyscyplinarnych), odpis opinii służbowej z dnia [...] r.; odpis decyzji personalnej z dnia [...] r. nr [...] Dyrektora ZK (k. [...] akt dyscyplinarnych), odpisów list obecności funkcjonariuszy działu penitencjarnego ZK W. w miesiącach: od [...] do [...] r. i w [...] r.; informacji Kierownika działu penitencjarnego z dnia [...] r. o ilości przyjętych osadzonych: w okresie od [...] do [...] r. przez psychologów: A.M., R.N.; w okresie od [...] do [...] r. przez psychologów: A.M., R.N.; notatki służbowej Kierownika działu kadr ZK W. o ilości przyjętych w Areszcie Śledczym w Sz. w okresie od [...] do [...] r. (k. [...] akt dyscyplinarnych).

W aktach Sądu Dyscyplinarnego utrwalone są zeznania świadków: G.S. (k. [...] ); D.L. (k. [...] ); R.W. (k. [...] ).

W aktach osobowych nr [...] A.M. znajdują się dokumenty, obrazujące okres pozostawania w służbie, opinię służbową, dotychczasową niekaralność dyscyplinarną Obwinionej. W szczególności w aktach tych znajdują się: oświadczenie A.M.- psychologa oddziału leczniczo- wychowawczego ZK W. z dnia [...] r. (k. [...] ), umowa o pracę A.M. z dnia [...] r., decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK o mianowaniu A.M. funkcjonariuszem Służby Więziennej, opinia służbowa z dnia [...] r., decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK o mianowaniu A.M. funkcjonariuszem stałym, opinia służbowa z dnia [...] r., opinia służbowa z dnia [...] r., decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK, decyzja nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK, decyzja personalna nr [...] z dnia [...]r., decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK, decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK, decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK, zakres czynności z dnia [...] r. psychologa działu penitencjarnego A.M., decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK, opinia służbowa z dnia [...] r., decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r., decyzja personalna nr [...] z dnia [...] r. Dyrektora ZK, zakres czynności z dnia [...] r. psychologa działu penitencjarnego A.M., (k. [...] akt osobowych nr [...]).

Norma zawarta w art. 80 kpa odpowiada normie zawartej w art. 233 § 1 kpc. Z tej przyczyny dorobek orzecznictwa i doktryny na tle kpc, pozostaje użyteczny dla organów administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym bądź dyscyplinarnym. W doktrynie i orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalonym jest pogląd, że przysługujące sądom prawo swobodnej oceny dowodów musi być tak stosowane, by prawidłowość jego realizacji mogła być w toku instancji sprawdzona. W szczególności ocena zeznań świadków nie może ograniczać się do niektórych tylko przesłanek, jak np. cech charakteru lub rodzaju stosunków łączących świadka ze stroną, lecz winna opierać się na zestawieniu treści zeznań z pozostałymi dowodami naświetlającymi sporne okoliczności w sposób odmienny i na dokonaniu prawidłowego wyboru, po rozważeniu wynikłych sprzeczności, w świetle zasad logiki i doświadczenia życiowego. Zastrzeżona dla sądu swobodna ocena dowodów nie opiera się na ilościowym porównaniu przedstawionych przez świadków spostrzeżeń oraz wniosków, lecz na odpowiadającemu zasadom logiki powiązaniu ujawnionych w postępowaniu dowodowym okoliczności w całość zgodną z doświadczeniem życiowym ( odpowiednio- orzeczenie SN z: 8.8.1967 r.- I CR 58/67- PUG 1/68/22; 20.3.1980 r.- II URN 175/79- OSNC 10/80/200 z glosami: S. Dalki- Pal. 7-9/81/114; A. Kuźniara-NP 5-6/82/185; z omówieniem W. Siedleckiego- PiP 3-4/82/89- akceptowane przez J. Gudowskiego "Kpc tekst, orzecznictwo, piśmiennictwo" W. Pr. 1998 t. 1 s. 485-487 uw. 25, 37). Nie dochodzi do sprzeczności istotnych ustaleń organu z treścią zebranego w sprawie materiału, jeśli ustalenia faktyczne są identyczne tylko z częścią zebranego materiału, a sąd w sposób prawidłowy wyjaśnił, dlaczego ustalenia swe oparł na tej części materiału dowodowego. Jeśli w sprawie istnieją dwie grupy przeciwstawnych dowodów, ustalenia faktyczne z konieczności muszą pozostawać w sprzeczności z jedną z nich. W granicach swobodnej oceny dowodów sąd ma prawo eliminować pewne dowody, tzn. albo nie dawać im wiary, albo uznać je za nieistotne. Jeśli stanowisko swe uzasadni w sposób zgodny z intencją art. 233 § 1 kpc, to nie dopuszcza się uchybienia ( J. Krajewski w: "Kpc z komentarzem" W. Pr. 1989 t. 2 s. 607 uw. 20; T. Ereciński w: "Kpc. Komentarz" W. Pr. 2006 t. 1 s. 541 uw. 5). Owe uwagi, dotyczące sądu [powszechnego], odnoszą się do uprawnień i obowiązków organu administracji publicznej (odpowiednio- wyrok SN (5) z 23.11.1994 r.- III ARN 55/94- OSNP 7/95/83; wyrok NSA z: 26.5.1981 r.- SA 810/81- ONSA 1/81/45; 11.11.1983 r.- II SA 1072/83- GAP 9/86/46, akceptowany przez Zespół pod red. A Wróbla "Kpa orzecznictwo, piśmiennictwo" Zakamycze 2002 s. 418 uw. 4, s. 431 uw. 34, s. 430 uw. 31; wyrok WSA z 08.08.2006 – IV SA/Wa 774/06).

Zakres kognicji organu administracji i Sądu Dyscyplinarnego wyznacza norma prawa materialnego. W rozpatrywanej sprawie postawiono A.M. dwa zróżnicowane zarzuty. W wyniku postępowania dyscyplinarnego organ I instancji, a następnie Sąd Dyscyplinarny, winien dokonać szczegółowych ustaleń faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy- w szczególności, czy A.M. dnia [...] r. użyła w trakcie służbowej rozmowy, w obecności dwu innych funkcjonariuszy Służby Więziennej por. D.L. i mł. chor. R.W. wobec kpt. G.S. słów "zachowujesz się jak pedał- jesteś pedałem, kapuś". Obowiązkiem Sądu Dyscyplinarnego jest także ustalenie, czy dnia [...] r. kpt M.B.- kierownik działu penitencjarnego ZK W., wydał podległej mu służbowo por. A.M.- psychologowi działu penitencjarnego ZK W., polecenie służbowe przyjęcia na konsultację psychologiczną dwu osadzonych w skrzydle B I pawilonu; w jakich okolicznościach kpt. M.B. wydał to polecenie służbowe; czy wydał je bezpośrednio czy pośrednio- zobowiązując do przekazania polecenia służbowego kpt. G.S.- starszego wychowawcę działu penitencjarnego ZK W.; czy przekazanie w tej formie polecenia służbowego nastąpiło skutecznie; czy por. A.M. mogła skutecznie i zgodnie z prawem odmówić bądź nie wykonać tego polecenia służbowego. Jak długo por. A.M. pozostaje w służbie; jaka jest o Niej opinia służbowa; jakie było zachowanie Obwinionej przed i po popełnieniu przewinienia; pozostałe okoliczności istotne z punktu widzenia § 3 rozporządzenia.

Zgodnie z doświadczeniem życiowym, ustalenia owych okoliczności faktycznych nie mogą znaleźć odzwierciedlenia jedynie w 4 zdaniach, zajmujących 1/3 strony maszynopisu (k. [...] akt Sądu Dyscyplinarnego).

Ocena dowodów polega na skonfrontowaniu treści każdego z dowodów z pozostałymi dowodami zebranymi w sprawie- w szczególności z dowodami, których treść prowadzi do odmiennych wniosków, niźli wyprowadzane z dowodu podlegającego ocenie- a następnie dokonanie prawidłowego wyboru. Wszechstronne rozważenie zebranego materiału oznacza uwzględnienie wszystkich dowodów przeprowadzonych w postępowaniu oraz wszystkich okoliczności towarzyszących przeprowadzaniu poszczególnych środków dowodowych a mających znaczenie dla ich mocy i wiarygodności (W. Siedlecki "Realizacja zasady swobodnej oceny dowodów w polskim procesie cywilnym" NP 4/56/20) W tym zakresie należy brać pod uwagę wyniki "całej rozprawy", cały materiał sprawy (np. przesłuchanie informacyjne, oświadczenia, roztrząsanie wyników postępowania dowodowego; K. Piasecki w: "Kpc z komentarzem" W.Pr. 1989 t. 2 s. 413 uw.9).

Odnosząc owe wzorce postępowania, wypracowane przez Sądy powszechne i Sąd Najwyższy na tle kpc oraz Naczelny Sąd Administracyjny na tle kpa , do stanu niniejszej sprawy dyscyplinarnej i obowiązków organu I instancji i Sądu Dyscyplinarnego, nie ulega wątpliwości, że skrótowe przytoczenie w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia Sądu Dyscyplinarnego, niektórych tylko fragmentów zeznań świadków: G. S., R. W., D. L. oraz Obwinionej, w sześciu zdaniach uzasadnienia (k. [...] akt Sądu Dyscyplinarnego) nie czyni zadość wymogom swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa). W aktach utrwalono bowiem zeznania 12 świadków i Obwinionej (niektóre zmienne) i szereg istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy dokumentów.

Sąd Dyscyplinarny nie odniósł się do szeregu zarzutów, podniesionych w zażaleniach. Uzasadnienie prawne nie może ograniczać się do przytoczenia przepisów prawa lecz winno wskazywać sposób dochodzenia do rozstrzygnięcia na podstawie normy prawnej, prawidłowo dekodowanej ze wskazanych przepisów (akt subsumcji ; J. Zimmermann "Motywy decyzji administracyjnej i jej uzasadnienie" W-wa 1981 s.118-122; J. Borkowski "Kpa – komentarz" CH Beck 2006 s. 520 nb 14). W szczególności § 2 ust 1 rozporządzenia dopuszcza wymierzenie kary dyscyplinarnej nie tylko wówczas, gdy wcześniej inne środki dyscyplinujące okazały się nieskuteczne lecz także, gdy ze względu na wagę przewinienia stosowanie tych środków byłoby niewystarczające. Wybór jednego z alternatywnych środków wymaga starannego uzasadnienia. Jedynie na marginesie należy wskazać, że art. 61 kpa dzieli się na 5 paragrafów – o różnej treści normatywnej. Art. 126 uSW dzieli się na ustępy a w ustępie 1 na 9 punktów (k. [...] akt Sądu Dyscyplinarnego). Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie spełnia wymogów art. 107 § 1 i 3 kpa. Mimo, że Wojewódzki Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na tego typu naruszenia prawa w wyroku z dnia [...] r., doszło do naruszenia art. 153 ppsa.

Wobec powyższego, na podstawie art. 145 § 1 p. 1 lit a i c, i art. 152 ppsa, należało orzec jak w sentencji. Wobec nie zgłoszenia wniosku o przyznanie kosztów przez profesjonalnego pełnomocnika, Skarżąca straciła uprawnienie do żądania zwrotu kosztów ( art. 210 § 1 ppsa).

/-/I.Kucznerowicz /-/M.Dybowski /-/E.Kręcichwost-Durchowska

KP