Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 1352/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6162 Scalanie i wymiana gruntów
Hasła tematyczne: Scalanie gruntów
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2-3, art. 157 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Góra-Błaszczykowska, Sędziowie Sędzia WSA Łukasz Krzycki,, Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran (spr.), Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2010 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia (...) lipca 2010 r. nr (...) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1. oddala skargę 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego K. J. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych stanowiącą 22 % podatku od towarów i usług, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalania gruntów wsi Z. i K., gmina G..

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż nie może prowadzić postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r., ponieważ postępowanie w tej sprawie było już prowadzone i zakończyło się wydaniem ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1992 r., nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r.

Kolegium podniosło, iż ostateczna decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1992 r. pozostaje nadal w obrocie prawnym, korzysta z domniemania, że jest prawidłowa. W takim przypadku nie jest możliwe wydane nowej decyzji dotyczącej sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, bowiem decyzja ta byłaby dotknięta wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 3 kpa ( prawidłowo winno być art. 156 § 1 pkt 3 kpa ), Dlatego też należało odmówić wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie.

Na powyższą decyzję skargę z dnia [...] lipca 2010 r., uzupełnioną pismem z dnia [...] października 2010 r. złożył M. S. zarzucając: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. -art. 157 § 3 kpa - poprzez odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sytuacji, gdy w przedmiotowej sprawie nie zachodzi powaga rzeczy osądzonej, z uwagi na brak tożsamości stron postępowania nieważnościowego zakończonego wydaną przez Wojewodę [...] decyzją z dnia

[...] stycznia 1992 roku (Nr [...]) oraz postępowania objętego niniejszą skargą;

* art. 156 § 1 punk 2 k.p.a. - poprzez niestwierdzenie nieważności decyzji Prezydium

Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r. Nr [...] w

części, w której decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem prawa, tj. w

sytuacji gdy, zabudowana działka nr [...] (przed komasacją) nie mogła być objęta

scaleniem z uwagi na brak zgody jej samoistnego posiadacza (użytkownika) na

włączenie do działki nr [...] - o czym stanowi art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia

1968 roku o scaleniu i wymianie gruntów;

* art. 7 kpa, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. - poprzez

niedokładną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, która polega

na pominięciu dokumentów, które jednoznacznie wskazują, że wniosek o wszczęcie

postępowania nieważnościowego zakończonego decyzją wydaną przez Wojewodę

[...] z dnia [...] stycznia 1992 roku (Nr [...]) był złożony przez

rodziców skarżącego (za pośrednictwem pełnomocnika), a zatem w sytuacji, gdy

skarżący domaga się wszczęcia postępowania nieważnościowego we własnym

imieniu odmowa stwierdzenia nieważności z uwagi na powagę rzeczy osądzonej przy

braku tożsamości stron postępowania jest bezprzedmiotowa;

2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1968 roku o scaleniu i wymianie gruntów poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i wydanie decyzji Prezydium Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalania gruntów we wsi Z. i K. w zbyt szerokim zakresie, tj. włączając użytkowaną przez rodziców skarżącego zabudowaną działkę [...] do działki [...] w sytuacji, gdy bez wyraźnej zgody posiadacza samoistnego działki [...] (jej użytkownika) przeprowadzenie postępowania co do działki [...] (przed komasacją) i włączenie jej do działki nr [...] nie było dopuszczalne, a zatem działka ta nie powinna być przedmiotem postępowania scaleniowego i decyzji zatwierdzającej scalenie.

W skardze pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r., oraz stwierdzenie nieważności decyzji Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r. a także przyznanie na jego rzecz kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej.

W motywach skargi skarżący podniósł, iż postępowania objęte niniejszą skargą oraz postępowanie zakończone decyzją wydaną przez Wojewodą [...] z dnia [...] stycznia 1992 r. nie są tożsame. Postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] stycznia 1992 r., w którym skarżący występował w charakterze pełnomocnika rodziców zostało wszczęte na wniosek rodziców skarżącego z dnia [...] listopada 1991r., natomiast w niniejszym postępowaniu wnioskodawcą jest M. S., a zatem zupełnie inny podmiot. Dodatkowo podniósł, iż skarżący posiada interes prawny do wystąpienia z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r., ponieważ na podstawie umowy z [...] sierpnia 1982 r. rodzice przekazali na jego rzecz zabudowaną nieruchomość obejmującą działkę nr [...] (przed komasacją) i na rzecz ww. nieruchomości poniósł nakłady. Ponadto wskazał, iż posiadacze samoistni działki nr [...] (przed komasacją) i jej użytkownicy, tj. rodzice skarżącego nigdy nie wyrazili zgody zarówno ustnej, jak i pisemnej na scalenie działki nr [...] z działką nr [...]. Zatem brak ww. zgody rodziców skarżącego na dokonanie takiej czynności implikuje stwierdzenie, że decyzja w zakresie scalenia ww. działek została wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 kpa.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

W sprawie bezsporne jest, iż w odniesieniu do decyzji dnia Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. nr [...] z dnia [...] sierpnia 1973 r. zatwierdzającej projekt scalenia gruntów wsi Z. i K., gmina G., toczyło się postępowanie o stwierdzenie nieważności i zostało ostatecznie i prawomocnie zakończone decyzją Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1992 r. nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności. Postępowanie to toczyło się z wniosku M. i J. S., w którym podnosili, że przed scaleniem, od 1951 r. użytkowali zabudową działkę P. nr [...], która w wyniku scalenia została przydzielona innemu uczestnikowi E. S.

M. i J. S. umową z dnia [...] sierpnia 1982 r. przekazali na rzecz swojego syna M. S. gospodarstwo rolne położone we wsi K. o pow. [...] ha,, w tym też, jak twierdzi skarżący w skardze, zabudową nieruchomość obejmującą ww. działkę nr [...].

Rozpatrywana sprawa dotyczy wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2010 r. wniesionego do Starostwa Powiatowego w S. o unieważnienie decyzji P.P.R.N. w S. z dnia [...] sierpnia 1973 r. nr [...] dotyczącej scalenia gruntów wsi K., odnośnie działki nr [...] o pow. [...] ha, stanowiącej wówczas własność Skarbu Państwa. Skarżący podniósł, iż działkę tę od 1950 roku do chwili obecnej użytkuje i ma na niej postawiony nowy dom.

Poza wszelkimi wątpliwościami pozostaje fakt, że obecnie składany przez M. S. wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji z [...] sierpnia 1973 r. jest oparty na przesłance wymienionej w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, a wydana poprzednio decyzja Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1992 r. o odmowie stwierdzenia nieważności, jak wynika z treści tej decyzji, również odnosiła się do tej przesłanki. Bezsporne jest, że powołana ostateczna decyzja Wojewody [...] do chwili obecnej pozostaje w obrocie prawnym. Fakt ten, jak słusznie stwierdziło Kolegium, czyni niedopuszczalnym wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności, bowiem ponowne rozstrzyganie kwestii rozstrzygniętej ostateczną decyzją administracyjną prowadziłoby do naruszenia powagi rzeczy osądzanej (res iudicata). Oznacza to, że decyzja wydana w wyniku rozpoznania z wniosku skarżącego była dotknięta kwalifikowaną wadą prawną i z tego powodu podlegałaby stwierdzeniu nieważności z mocy art. 156 § 1 pkt 3 kpa. Powołany art. 156 § 1 pkt 3 kpa stanowi gwarancję powagi rzeczy osądzonej, zgodnie z którą w tej samej sprawie nie mogą występować w obrocie prawnym równocześnie dwie decyzje administracyjne. Innymi słowy, gdyby przyjąć, dopuszczalność prowadzenia ponownie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] sierpnia 1973 r. o zatwierdzeniu scalenia, doszłoby w następstwie tego do wydania decyzji w sprawie, która została już wcześniej zakończona inną decyzją ostateczną.

W orzecznictwie przyjmuje się, że tożsamość sprawy, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 kpa wyraża się w aspekcie podmiotowym i przedmiotowym, przy czym tożsamość podmiotowa będzie miała miejsce wtedy, gdy w sprawie występują te same strony, natomiast tożsamość w rozumieniu przedmiotowym odznacza tożsamość podstawy prawnej, stanu faktycznego oraz praw i obowiązków stron,

które z nich wynikają. Tożsamość podmiotowa sprawy zostaje zachowana bez względu na ewentualne zmiany ( następstwo prawne) stron postępowania ( por. np. wyrok NSA z dnia 21 styczna 2010 r., sygn. akt I OSK 1250/09, Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach).

Z uwagi na to, że skarżący wnioskiem z dnia [...] marca 2010 r. domagał się załatwienia sprawy tożsamej przedmiotowo i podmiotowo ze sprawą rozstrzygniętą ostateczną decyzją administracyjną Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 1992 r., Kolegium prawidłowo na podstawie art. 157 § 3 kpa odmówiło wszczęcia postępowania nadzorczego.

Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę.