Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1616/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-08-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 31 ust. 1,2 i 4; art. 30c ust. 3 pkt 2; art. 26 ust. 2
journal: Dz.U. 2009 nr 84 poz 712
law: Ustawa z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA - Beata Blankiewicz-Wóltańska, Sędzia WSA - Irena Jakubiec – Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Barbara Mleczko – Jabłońska, Protokolant - ref. staż. Justyna Gadzialska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. w [...] na informację Ministra Gospodarki zawartą w piśmie z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest rozstrzygnięcie Ministra Gospodarki z dnia [...] czerwca 2014 r. znak [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie złożonego w ramach Priorytetu 4 – Inwestycje w innowacyjne przedsięwzięcia - Działanie 4.4 Nowe inwestycje o wysokim potencjale innowacyjnym.

Przedmiotowe rozstrzygniecie zapadło w następującym stanie faktycznym:

[...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] (zwana dalej skarżącą spółką) złożyła wniosek o dofinansowanie nr [...] projektu pn. "[...]".

Pismem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (zwana dalej PARP) poinformowała, iż złożony wniosek o dofinansowanie realizacji projektu nie uzyskał pozytywnej oceny w wyniku weryfikacji zgodnie z kryteriami oceny merytorycznej obligatoryjnej.

Zdaniem PARP przedmiotowy projekt nie spełnia:

- kryterium 4. - W wyniku realizacji projektu zostanie wprowadzony na rynek nowy lub zasadniczo ulepszony produkt (kryterium nie dotyczy projektów prowadzących do powstania produktów nie posiadających desygnatu materialnego);

– kryterium 5. Nowy lub zasadniczo ulepszony produkt będący wynikiem realizacji projektu wykazuje użyteczność dla potencjalnych odbiorców oraz posiada przewagi konkurencyjne w stosunku do ofert innych podmiotów działających w branży.

Odnosząc się do nie spełnienia kryterium 4 PARP wskazał, iż w wyniku realizacji projektu zostanie wprowadzona na rynek nowa usługa. Wskazał, iż wnioskodawca zaprezentował 3 innowacyjne cechy usługi w pkt 17 wniosku. Podniósł, iż wprawdzie wnioskodawca zdefiniował rynek docelowy, jako europejski, jednak nie wykazał, że na rynku docelowym nie ma produktów, które mają być wynikiem inwestycji. Nie dokonał porównania z ofertą konkurencji na rynku docelowym. PARP wskazał, iż wnioskodawca zdefiniował bariery w świadczeniach usług, jednak nie uwzględnił w tej analizie oferty konkurencji, ani lokalnych przepisów regulujących wykorzystanie elektrowni wiatrowych, w szczególności oddziaływania tego typu inwestycji na środowisko. Podkreślił również, iż wnioskodawca określił zapotrzebowanie na swoją usługę na podstawie własnych badań i zapytań ofertowych, jednak nie powołał się na dane statystyczne, które uprawdopodobniłyby zakładane wartości sprzedaży.

Odnosząc się do kryterium 5 PARP wskazał, że wnioskodawca podał użyteczności dla potencjalnych odbiorców nowej usługi. Przedstawił wymagania i preferencje odbiorców. Jednakże nie zdefiniował rynku docelowego w kontekście adresatów / odbiorców produktów. PARP podkreślił, iż we wniosku brak jest analizy wielkości potencjalnego popytu (nie przedstawiono żadnych danych liczbowych dotyczących popytu na usługę). Wskazał, iż wnioskodawca, zgodnie z instrukcją, opisał sposób funkcjonowania usługi na rynku, natomiast nie określił roli, jaką będzie spełniała.

Podniósł również, iż wnioskodawca nie wymienił parametrów porównywalnych produktów, nie odniósł się do analizy oferty firm konkurencyjnych, których jest wiele na rynku, zwłaszcza europejskim oraz nie określił, w jakiej fazie cyklu są produkty/usługi konkurencyjne.

Od powyższej oceny projektu skarżąca spółka wniosła protest.

Co do kryterium nr 4 skarżąca spółka wskazała, iż oceniający wbrew jednoznacznym zapisom pkt. 17. wniosku błędnie założyli, iż nowym produktem wprowadzanym w efekcie projektu są turbiny wiatrowe o mocy ponad 2 MW, podczas gdy faktycznie jest to usługa wysokościowego montażu turbin wiatrowych na dużych wysokościach.

Podniosła, iż oceniający błędnie wskazali, iż nie wykazała ona nowego charakteru wprowadzanej usługi na rynku europejskim i rzekomo nie porównała jej z ofertą konkurencji.

Stwierdziła, że podane przez oceniających odniesienia do rzekomo alternatywnych produktów na rynku docelowym są błędne i oparte na niepełnej analizie rynkowej odnoszącej cię do mocy znamionowej turbin wiatrowych będącej jedynie wtórnym parametrem innowacji produktowej. Wskazała, że wprowadzana przez nią usługa koncentruje się na sposobie szybkiego, efektywnego montażu wysokościowego, pozwalającego ograniczyć czas realizacji inwestycji w farmę wiatrową przy wykorzystaniu zgłoszonej do opatentowania trawersy transportowej pozwalającej na jednoczesny montaż elementów wiatraka na dużych wysokościach. Podkreśliła, że z uwagi na objęcie tych rozwiązań działaniami w zakresie ochrony patentowej usługa ta nie występuje na rynku docelowym, gdyż zgodnie z przedłożonym sprawozdaniem o stanie techniki jej potencjał patentowy nie został podważony, a podobne rozwiązania nie znajdują zastosowania na rynku międzynarodowym (w tym na docelowym dla projektu rynku europejskim).

Podkreśliła, iż jej zdaniem oceniający błędnie wskazali, iż nie powołała się ona na dane statystyczne, które uprawdopodobniłyby zakładane wartości sprzedaży.

Natomiast co do kryterium nr 5 skarżąca spółka wskazała, że zgodnie z wymogami Instrukcji wypełniania wniosku oraz wymogami kryterium oceny merytorycznej obligatoryjnej nr 5 w zapisach dokumentacji aplikacyjnej właściwie odniesiono się do zdefiniowanych adresatów/odbiorców produktów (pkt 17.1 Wniosku), ich potrzeb (pkt 17.2 Wniosku), przedstawiono analizę popytu (pkt 17.1 i 17.6 Wniosku), oraz określono unikalne korzyści, jakie produkt dostarczy potencjalnym odbiorcom (pkt.17.3 Wniosku) i przewagi konkurencyjne w stosunku do produktów znajdujących się w ofercie konkurencji (pkt. 17.5 Wniosku) wraz z opisem sposobu funkcjonowania na rynku docelowym (pkt 17.4 Wniosku). To powoduje, że negatywna weryfikacja spełniania przez projekt przedmiotowego kryterium jest wadliwa, gdyż w sposób błędny pomija zapisy zawarte w dokumentacji aplikacyjnej oraz ponownie odnosi się do produktu, który nie jest przedmiotem wdrożenia przez Wnioskodawcę.

Z tych względów zdaniem skarżącej spółki oceniający w sposób niezgodny z jej deklaracją analizują nowy produkt, który nie jest wdrażany w ramach projektu.

Podniosła, że oceniający w sposób niezgodny z prawdą stwierdzili, iż nie poddano charakteryzacji rynku docelowego (europejskiego) i nie zdefiniowano wielkości popytu, w tym oferty konkurencji. Stwierdziła, że oceniający błędnie wskazali, iż nie wymieniła cech i parametrów nowego produktu pozwalającego odróżnić go od oferty konkurencji. Jej zdaniem oceniający nie wzięli pod uwagę zapisów Opinii o innowacyjności [...] Rady Federacji Stowarzyszeń Naukowo- Technicznych NOT.

Skarżąca zauważyła również, iż w ramach naboru nr 1 w 2013 r. dla Działania 4.4 POIG przyznano dofinansowanie dla projektu zgłoszonego przez firmę [...] SA., którego nazwa ("2 turbiny w 72 godziny - Innowacyjna usługa kompleksowego wznoszenia elektrowni wiatrowych") jednoznacznie wskazuje, iż podstawową cechą użytkową nowej usługi jest czas montażu turbin, a więc cechą identyczną na jaką powołuje się skarżąca w swoim wniosku. Podkreśliła, że nie jest prawdziwe stanowisko oceniających jakoby w ramach opisu nowej usługi i wskazania czasu montażu turbiny nie określono innych parametrów pozwalających na ocenę efektywności proponowanego rozwiązania.

Pismem z dnia z dnia [...] czerwca 2014 r. znak [...] Minister Gospodarki poinformował, iż przedmioty protest został uznany za niezasadny.

Minister odnosząc się do nie spełnienia przez projekt kryterium 4 wskazał, iż nie zgadza się ze stanowiskiem skarżącej, iż oceniający błędnie założyli, iż nowym produktem wprowadzanym w efekcie projektu są turbiny wiatrowe o mocy ponad 2 MW.

Podniósł, że w informacji o wyniku oceny projektu oceniający wskazują, że przedmiotem projektu jest nowa usługa. Usługa ta zdefiniowana została, jako usługa "montażu wież wiatrowych na dużych wysokościach" przy wykorzystaniu innowacyjnej trawersy transportowej. W związku z tym zdaniem organu skarżąca bezpodstawnie twierdzi, że oceniający uznali, iż nowym produktem projektu, są turbiny wiatrowe o mocy ponad 2 MW. Zdaniem organu oceniający nie popełnili błędu w odniesieniu do określenia przedmiotu wdrażanej innowacji produktowej.

Wyjaśnił, iż zarzuty oceniających w ramach przedmiotowego kryterium dotyczyły tego, że skarżąca spółka definiując rynek docelowy jako europejski nie wykazała we wniosku o dofinansowanie, iż jej usługa jest nową usługą dla tego rynku.

Zgodził się ze oceną PARP, że we wniosku o dofinansowanie zabrakło informacji potwierdzających nowość usługi skarżącej spółki na rynku docelowym.

Podkreślił, iż wnioskodawca nie wykazał we wniosku na czym polega nowość produktu w stosunku do produktów uplasowanych już na rynku docelowym. Podniósł, że wnioskodawca podał jedynie cechy projektowanej usługi bez odniesienia (porównania) ich do produktów uplasowanych już na rynku (produktów konkurencji).

Minister wskazał również, iż wnioskodawca nie porównał proponowanych parametrów swojej usługi do oferty/konkurencji obecnej na rynku docelowym.

Odnosząc się do stwierdzenia wnioskodawcy zawartego w proteście, że podane przez oceniających odniesienia do rzekomo alternatywnych produktów na rynku docelowym są błędne i oparte na niepełnej analizie rynkowej odnoszącej się do mocy znamionowej turbin wiatrowych będącej jedynie wtórnym parametrem innowacji produktowej Minister wyjaśnił, że zawarta w informacji o wyniku oceny projektu analiza przykładowych, realizowanych farm wiatrowych w Europie miała na celu jedynie wykazanie braku wskazania we wniosku o dofinansowanie informacji o usługach konkurencyjnych. Organ podniósł, że to zadaniem wnioskodawcy jest podanie we wniosku analizy usług konkurencji w celu wykazania nowości swojej usługi. Wyjaśnił, że oceniający dokonując oceny projektu w ramach danego kryterium, weryfikuje informacje zawarte we wniosku zgodnie z posiadaną wiedzą. Wskazał, iż wg opinii eksperta powołanego na etapie procedury odwoławczej, w Polsce z powodzeniem montowane są wiatraki o wysokości przewyższającej 200 m oraz mocy 5 MW.

Odnosząc się do zarzutu wnioskodawcy, że "oceniający błędnie wskazali, iż Wnioskodawca nie powołał się na dane statystyczne, które uprawdopodobniłyby zakładane wartości sprzedaży" organ uznał argument skarżącej spółki częściowo za słuszny. Wyjaśnił, iż w pkt 19 wniosku podano materiały, które mogą obrazować zakładane wartości sprzedaży.

Minister odnosząc się co do nie spełnienia kryterium 5 wskazał, że jego zdaniem oceniający prawidłowo określili przedmiot wdrażanej innowacji produktowej uznając, że produktem projektu jest usługa montażu wież wiatrowych. W związku z tym nie podzielił argumentacji skarżącej, że "na etapie oceny oceniający wzięli pod uwagę wtórną kwestię mocy turbin montowanych na określonych wysokościach, w zupełności pomijając fakt, iż przewaga konkurencyjna i podstawowa użyteczność nowej usługi opiera się na sposobie szybkiego, efektywnego montażu wysokościowego, pozwalającego ograniczyć czas realizacji inwestycji w farmę wiatrową przy wykorzystaniu zgłoszonej do opatentowania trawersy transportowej pozwalającej na jednoczesny montaż elementów wiatraka na dużych wysokościach." Organ wyjaśnił, że kwestia mocy turbin była podniesiona w ocenie jedynie w kontekście zobrazowania konkurencji na rynku docelowym w celu wskazania projektów realizowanych na rynku europejskim.

Odnosząc się do stwierdzenia wnioskodawcy, że "oceniający w sposób niezgodny z prawdą stwierdzili, iż nie poddano charakteryzacji rynku docelowego (europejskiego) i nie zdefiniowano wielkości popytu, w tym oferty konkurencji organ podniósł, iż skarżąca wskazała cztery grupy potencjalnych odbiorców swojej usługi, jednakże zgodnie z wymogami Instrukcji wypełnienia wniosku o dofinansowanie, nie zawarła analizy rynku docelowego (europejskiego). Podniesiono, że we wniosku o dofinansowanie nie opisano na czym polega nowość produktu skarżącej w stosunku do produktów uplasowanych już na rynku europejskim i w jakim stopniu usługa ta, będzie konkurencyjna w stosunku do dostępnych na rynku usług.

Wskazał, iż we wniosku nie podano prognozy popytu na przedmiotowa usługę.

Odnosząc się do stwierdzenia, że oceniający błędnie wskazali, iż wnioskodawca nie wymienił cech i parametrów nowego produktu pozwalającego odróżnić go od oferty konkurencji Minister stwierdził, że w pkt 19 wniosku o dofinansowanie wnioskodawca określił trzy cechy usługi montażu wież wiatrowych na dużych wysokościach (m.in.

wyższa efektywność procesu montażu wieży wiatrowej KORZYŚĆ: skrócenie czasu realizacji zlecenia w efekcie zastosowania trawersy PARAMETR: czas montażu 1 wiatraka na poziomie 19 godz. Itp. ). Organ podniósł, iż z uwagi na to, że we wniosku o dofinansowanie brakuje wskazania na oferty konkurencji, nie jest możliwe stwierdzenie, jak usługa wnioskodawcy poprzez wskazanie w pkt 19 trzech cech, odróżnia się od usług konkurencji uplasowanej na rynku docelowym.

Minister odnosząc się do zarzutu wnioskodawcy, że oceniający nie wzięli pod uwagę zapisów Opinii o innowacyjności [...] Rady Federacji Stowarzyszeń Naukowo - Technicznych NOT, wyjaśnił, że opinia o innowacyjności nie stanowiła elementu dokumentacji aplikacyjnej. Podkreślił, że brak w dokumentacji aplikacyjnej porównań usługi wnioskodawcy z ofertami konkurencyjnych firm nie pozwala uznać, że usługa będąca wynikiem realizacji projektu wykazuje użyteczność dla potencjalnych odbiorców oraz posiada przewagi w stosunku do innych firm działających w branży na zakładanym rynku docelowym.

Organ odnosząc się do zarzutu, że negatywna ocena Wniosku o dofinansowanie w sposób rażący narusza zapisy art. 26 ust. 2 Ustawy z dnia 6 grudnia 2006 roku o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. 2006 nr 227 poz. 1658 z późn. zm.) w zakresie obowiązku zapewnienia przejrzystości reguł oraz równego traktowania beneficjentów w toku oceny projektu wyjaśnił, że instytucja rozpatrująca protest nie ma podstaw do analizowania na etapie procedury odwoławczej innych projektów złożonych we wcześniejszych naborach, do których odnosi się skarżąca w proteście.

Podniósł, że ocena projektu została przeprowadzona przez IW z udziałem niezależnych ekspertów w oparciu o kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący POIG oraz zgodnie z zasadami konkursu.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] sp. z o.o. z siedzibą w [...] wnosząc o uwzględnienie skargi i stwierdzenie, że ocena Projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą Instytucję Pośredniczącą - Ministra Gospodarki, oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym opłat wg norm przepisanych.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu Ministra Gospodarki zarzuciła naruszenie następujących przepisów prawa:

- naruszenie art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2009 r., nr 84, poz. 712 z późn. zm.) poprzez niezapewnienie uczestniczenia w ocenie Projektu ekspertów posiadających specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin celem zapewnienia rzetelnej i bezstronnej oceny Projektu złożonego przez Skarżącego.

- naruszenie art. 26 ust. 2 Ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. z 2009 r., nr 84, poz. 712 z późn. zm.), w zakresie niezapewnienia zasady przejrzystości reguł stosowanych przy ocenie Projektów oraz równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów, co w konsekwencji spowodowało dokonanie wadliwej oceny Projektu pn. "Zakup żurawi samojezdnych celem wdrożenia innowacyjnych usług montażu wież wiatrowych".

W dalszej części skargi skarżący wskazał, iż nie zgadza się i nie podziela stanowiska IP/MG podniesionego w toku procedury odwoławczej jakoby Eksperci oceniający Projekt poddali analizie usługę montażu wież wiatrowych na dużych wysokościach, a nie same turbiny, gdyż niemal ocena ekspercka koncentruje się na błędnie analizowanej mocy znamionowej turbin jako rzekomej cechy wiodącej nowego wyrobu będącej jedynie wtórnym parametrem innowacji produktowej. W efekcie tego błędnego podejścia, które podtrzymano w toku procedury odwoławczej ocena Wniosku o dofinansowanie ma charakter wadliwy, gdyż w zupełności pominięto analizę wiodącego aspektu stanowiącego o przedmiocie Projektu, czyli innowacyjnego charakteru nowej usługi odniesionego do sposobu montażu przy wykorzystaniu rozwiązań objętych działaniami w zakresie ochrony patentowej dotyczących zgłoszonej do opatentowania trawersy transportowej z zastosowaniem do montażu wysokościowego.

Zdaniem skarżącej eksperci błędnie odnieśli się do istniejących alternatyw rynkowych, podając w uzasadnieniu oceny nieadekwatne i wręcz nieprawdziwe informacje o funkcjonujących na rynku innych obiektach farm wiatrowych o parametrach rzekomo odpowiadających tym planowanym do wdrożenia przez Skarżącego. Przytoczone przez Ekspertów przykładowe alternatywy w zakresie budowy wież wiatrowych nie tylko odnoszą się do błędnie analizowanej mocy znamionowej turbin jako rzekomej cechy wiodącej nowego wyrobu (błędny charakter tego podejścia wykazano powyżej), ale również charakter tych inwestycji nie znajduje potwierdzenia jako produkt substytucyjny.

Wskazała również, iż zawarła we Wniosku o dofinansowanie jednoznaczne informacje pozwalające na ocenę nowości nowej usługi na rynku docelowym i przeprowadziła analizę produktów uplasowanych na tym rynku, w tym zwłaszcza ofertę konkurencyjną, co pozwoliło na wykazanie zgodności Projektu z kryterium merytorycznym obligatoryjnym nr 4.

Skarżąca spółka podniosła, iż nie zgadza się ze stanowiskiem ekspertów, iż podstawowy parametr decydujący o nowym i innowacyjnym charakterze związany z nową usługą, czyli czas montażu 1 wiatraka na poziome 19 godz. będący efektem zastosowania zgłoszonej do opatentowania trawersy transportowej, trudno uznać za konkurencyjny na rynku nawet w porównaniu z/ ofertą firmy [...] S.A., która oferuję usługę "2 turbiny w 72 godziny".

Zdaniem skarżącej ww. stanowisko ekspertów trudno uznać za racjonalne i zgodne z wymogami ustawowymi w zakresie obowiązku zapewnienia przejrzystości reguł oraz równego traktowania beneficjentów w toku oceny Projektu z uwagi na fakt, iż w ramach naboru nr 1 w 2013 r. dla Działania 4.4 POIG przyznano dofinansowanie dla Projektu zgłoszonego przez firmę [...] SA., którego nazwa ("2 turbiny w 72 godziny - Innowacyjna usługa kompleksowego wznoszenia elektrowni wiatrowych") jednoznacznie wskazuje, iż podstawową cechą użytkową nowej usługi był czas montażu turbin.

Podniosła, iż w ramach Projektu planowanego do realizacji przez nią planuje się zapewnienie czasu montażu 1 wiatraka na poziomie 19 godz. czyli w sposób ponad 47% szybciej i efektywniej niż oferta firmy [...] SA. Skoro zatem IZ/PARP zadecydowała o przyznaniu dofinansowania dla Projektu pn. "2 turbiny w 72 godziny - Innowacyjna usługa kompleksowego wznoszenia elektrowni wiatrowych", to jednoznacznie potwierdzono, iż parametr przedmiotowej usługi (gorszej o ponad 47% w stosunku do nowej oferty skarżącej) spełnia wymogi konkurencyjności na rynku i innowacyjności produktowej w skali światowej.

Jej zdaniem odmowa uznania, iż nowa usługa wdrażana w projekcie w ramach wysokościowego montażu elementów wież wiatrowych nie spełnia tożsamych kryteriów oceny zasadności rynkowej, powoduje, iż mamy do czynienia z brakiem przejrzystości dokonywanej oceny i naruszeniem zasady równego traktowania beneficjentów.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Do odpowiedzi dołączył pismo zawierające wskazanie ekspertów, którzy uczestniczyli w procedurze oceny wniosku wraz z wymienieniem ich wykształcenia i dziedzin, w których się specjalizują.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie jest zasadna a jej zarzuty nie są trafne.

W pierwszym rzędzie należy stwierdzić, że Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, że przedmiotem oceny PARP, która skorzystała z oceny dokonanej przez Ekspertów była usługa inna niż przedstawiona we wniosku. Z treści oceny wniosku wyraźnie wynika, że przedmiotem oceny była nowa usługa w postaci " montażu wież wiatrowych" a nie turbiny wiatrowe o mocy powyżej 2 MW. Instytucja Pośrednicząca dokonując oceny prawidłowości oceny dokonanej przez IW wskazała, że przedmiotem Projektu, który podlegał ocenie przez IW, jest nowa usługa " w postaci montażu wież wiatrowych na dużych wysokościach", dokonywana przy użyciu innowacyjnej trawersy transportowej, która umożliwi zmianę kąta pochylania podnoszonego elementu oraz zmianę kąta jego położenia wokół własnej osi oraz przy wykorzystaniu systemu wysięgnikowego zawartego w nabywanych żurawiach. IP odniosła się w rozstrzygnięciu protestu do podniesionych w nim zarzutów i wskazała odwołując się do zapisów Przewodnika po kryteriach dlaczego uznaje ocenę dokonaną przez PARP za prawidłową.

Zdaniem Sądu odniesienie się przez Ekspertów przy ocenie wniosku w zakresie spełnienia przez Projekt kryterium nr 4 -"W wyniku realizacji projektu zostanie wprowadzony na rynek nowy lub zasadniczo ulepszony produkt (kryterium nie dotyczy projektów prowadzących do powstania produktów nie posiadających desygnatu materialnego)" - do faktu, że znane są już przykłady montażu wież wiatrowych o wysokości 150 metrów o mocy ponad 2 MW do 5 MW, miało jedynie za zadanie zobrazować to, czy tego rodzaju usługa (montaż wież wiatrowych na tak określonej wysokości) o zbliżonych parametrach, jest już dostępna na rynku i wykonywana przez konkurencję. Wskazano, że taka usługa jest znana i w ocenie Sądu nie jest istotne to, co podnosi skarżąca w proteście, że podane jako przykłady farmy wiatrowe są albo ukończone częściowo, albo są na etapie realizacji, bo kluczową kwestią, którą miały dowieść przytoczone przykłady, nie jest efekt w postaci działania wspomnianych farm wiatrowych, a kwestia możliwości technicznych wykonania takich usług, które jak widać są wykonywane mimo, że ich realizacja pozostaje na różnym etapie zaawansowania.

Należy przypomnieć w tym miejscu, że zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru finansowanych operacji kryterium nr 4 oceniane było poprzez elementy określone następująco - "Wszystkie inwestycje mają prowadzić do innowacji produktowej tj. do powstania i wprowadzenia na rynek docelowy nowego lub zasadniczo ulepszonego produktu (wyrobu lub usługi) (wymóg ten nie dotyczy projektów, w wyniku realizacji których będą powstawać produkty, które z natury rzeczy nie mogą być nowe np. energia elektryczna czy energia wiatrowa, w związku z faktem, iż nie posiadają desygnatu materialnego").

Przez innowację produktową rozumie się w szczególności wprowadzenie na rynek przez dane przedsiębiorstwo nowego wyrobu lub usługi, lub znaczące ulepszenie oferowanych uprzednio wyrobów lub usług w odniesieniu do ich charakterystyk lub przeznaczenia. Ulepszenie może dotyczyć charakterystyk technicznych, komponentów, materiałów, wbudowanego oprogramowania oraz innych cech funkcjonalnych.

Innowacja produktowa może być wynikiem własnej działalności badawczo-rozwojowej przedsiębiorstwa, współpracy z innymi przedsiębiorstwami i instytucjami lub może być wynikiem zakupu wiedzy w postaci niematerialnej (patenty, licencje, oprogramowanie, know-how, usługi o charakterze technicznym, marketingowym, organizacyjnym, szkoleniowym) lub materialnej (maszyny i urządzenia o podwyższonych parametrach).

Nowy lub zasadniczo ulepszony produkt (wyrób lub usługa) definiuje się jako nowość na docelowym rynku dla tegoż produktu.

Rynek docelowy rozumiany jest jako fragment rynku/ segment rynku, na którym wnioskodawca pozycjonuje produkt będący efektem inwestycji.

Rynek docelowy z punktu widzenia kryterium geograficznego ma zasięg minimum krajowy (lub zasięg fragmentu rynku krajowego - jeśli żaden inny producent nie proponuje takiego samego produktu w kraju).

W przypadku nowego produktu (wyrobu lub usługi) ocena oparta będzie na uzasadnieniu wnioskodawcy, że nie ma jeszcze takiego produktu na rynku docelowym. Innymi słowy, wnioskodawca musi wykazać, że na rynku docelowym (o zasięgu minimum krajowym, lub na fragmencie rynku krajowego jeśli żaden inny producent nie proponuje takiego samego produktu w kraju) nie ma produktów, które mają być wynikiem inwestycji. Ocenie zostanie poddane stwierdzenie, na czym polega nowość produktu w stosunku do produktów uplasowanych już na rynku docelowym. Ocena kryterium dokonywana jest przede wszystkim na podstawie opisu we wniosku o dofinansowanie oraz wiedzy eksperta oceniającego. Dlatego we wniosku o dofinansowanie przedsiębiorca musi podać konkretne dane umożliwiające dokonania oceny.

Ocena kryterium dokonywana jest przede wszystkim na podstawie punktu 17 wniosku o dofinansowanie. "

We wniosku skarżąca podkreśla, że Projekt ma charakter innowacji produktowej ( pkt 15.2) – jego efektem będzie bowiem wprowadzenie do oferty nowej usługi w postaci montażu wież wiatrowych dokonywanego na dużych wysokościach przy wykorzystaniu trawersy transportowej i opisując tę usługę wskazuje jednocześnie, że "Dotychczasowe farmy wiatrowe budowane w oparciu o tradycyjne rozwiązania pozwalały wznosić wiatraki o wysokości do 100 m i mocy 2 MW. Nowa usługa stanowić będzie zatem zasadniczą zmianę produktową asortymentu oferowanego na rynku". Jednocześnie w tym samym punkcie skarżąca podkreśla, że "Projekt ma charakter innowacji procesowej – jego elementem jest bowiem wdrożenie innowacyjnych rozwiązań technologicznych w zakresie jednoczesnego montażu elementów wież wiatrowych na dużych wysokościach; i wskazuje, że dotychczas każdy element wież wiatrowych był montowany oddzielnie. Podnosi w związku z tym, że do zasadniczych elementów decydujących o innowacyjności proponowanego rozwiązania należą (pkt 16 Wniosku): zwiększony zakres usługi montażowej (ustawianie na dużych wysokościach siłowni wiatrowych o mocy znamionowej od 2 do 5 MW), zasięg usługi montażowej (uniesienie ciężarów ok. 100 t przy wysięgu ponad 30 m), jednoczesny montaż elementów wieży wiatrowej na dużych wysokościach (nawet do 155 m), odporność na czynniki pogodowe. Jak wynika z zapisów wniosku ( pkt 17.), ten ostatni element decydujący o innowacyjności usługi ma związek z tym, że zastosowana innowacja dotycząca montażu przy użyciu trawersy transportowej i żurawi samojezdnych doprowadzi do znaczącego, szybszego montażu (1 wieża w 19 godzin). Ta ostatnia okoliczność (szybkość montażu) jako decydująca, była podnoszona przez skarżącą w proteście i posłużyła do wykazywania (z odwołaniem się do wybranego w 1 konkursie 2013 r. wniosku firmy [...]) jako dowód naruszenia zasady rzetelności i równości przy ocenianiu wniosków. Odnosząc się do tej kwestii należy wskazać, że przedmiotem oceny, na co wielokrotnie wskazywała sama skarżąca, w tym w skardze, był Projekt w postaci "usługi montażu wież wiatrowych na dużych wysokościach" określony przez cechy dowodzące zdaniem skarżącej innowacyjności tej nowej usługi, a nie szybkość wykonywania usługi montażu.

W związku z przedstawionymi zapisami Przewodnika po kryteriach dotyczącymi zasad oceny kryterium nr 4, podkreślić należy więc, że przedmiotem oceny było to, czy Projekt zawiera zapisy wskazujące na spełnienie innowacji produktowej. Eksperci odwołując się do zapisów wniosku zakwestionowali okoliczność, że usługa jest nowa na rynku docelowym (zdefiniowanym jako rynek europejski)i wskazali również, że we wniosku brak jest porównania wprowadzanej usługi z tymi, które oferowane są przez konkurencję. Zastrzeżenie to podzielone przez IP, która uzasadniła swoje stanowisko, jest w ocenie Sądu trafne. Istotnie we wniosku, w tym w pkt 17, poprzez który głównie oceniane jest kryterium nr 4 praktycznie brak jest odniesienia się do oferty konkurencji. Trudno uznać w tej mierze za wystarczający ogólnikowy zapis zawarty w pkt 17. 6 wniosku, z którego wynika, że " Oferta konkurencji na rynku europejskim obejmuje świadczenie usług substytucyjnych w zakresie montażu wież wiatrowych. Usługi te cechują się najczęściej dłuższym okresem realizacji, wyższą cena i niepełnym zakresem asortymentowym zwłaszcza w zakresie montażu na dużych wysokościach turbin o większej mocy znamionowej".

Jeśli chodzi o kryterium nr 5 "Nowy lub zasadniczo ulepszony produkt będący wynikiem realizacji projektu wykazuje użyteczność dla potencjalnych odbiorców oraz posiada przewagi konkurencyjne w stosunku do ofert innych podmiotów działających w branży" - kryterium to zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru oceniane jest poprzez następujące elementy – "Zarówno nowy jak i zasadniczo ulepszony produkt (wyrób lub usługa) musi wykazywać się nowymi funkcjonalnościami, które mają istotne znaczenie dla odbiorców produktu oraz cechami wyróżniającymi go w stosunku do produktów znajdujących się w ofercie konkurencyjnych podmiotów działających w tej samej branży. Zatem nowe cechy produktu, które nie będą powodować istotnej zmiany przydatności użytkowej produktu lub nie będą zauważalne przez odbiorcę produktu oraz nie przesądzą o jego konkurencyjności, nie będą stanowiły podstawy do uznania kryterium za spełnione (wówczas tylko "formalnie" produkt jest znacząco zmieniony).

W przypadku nowego produktu weryfikowane będzie m.in.:

- czy rynek docelowy został właściwie zdefiniowany w kontekście adresatów / odbiorców produktów,

- czy w kontekście zdefiniowanego segmentu rynku określono właściwie potrzeby, wymagania i preferencje klientów indywidualnych lub instytucjonalnych,

- czy przedstawiono analizę wielkości potencjalnego popytu,

- czy wskazano unikalne korzyści, jakie produkt dostarczy potencjalnym odbiorcom, które będą mogły stanowić jednocześnie przewagi konkurencyjne w stosunku do produktów znajdujących się w ofercie konkurencyjnych podmiotów działających w tej samej branży.

- jak będzie funkcjonował produkt na rynku i jaką rolę będzie spełniał.

Ocena kryterium dokonywana jest przede wszystkim na podstawie opisu we wniosku o dofinansowanie oraz wiedzy eksperta oceniającego. Dlatego we wniosku o dofinansowanie przedsiębiorca musi podać konkretne dane dające możliwość dokonania oceny.

Oceny kryterium dokonuje się przede wszystkim na podstawie punktu 17 i 19 wniosku o dofinansowanie ".

Odnosząc przedstawione zapisy Przewodnika do zawartości wniosku oraz mając na uwadze wymogi Instrukcji wypełniania wniosku należy zgodzić się z IW, której stanowisko uznała za słuszne IP, że nie zawiera on zapisów, które dotyczą analizy rynku docelowego (europejskiego), wskazania: na czym polega nowość usługi w stosunku do już występujących na rynku docelowym, parametrów usług konkurencji, nie zawiera prognozy popytu na usługę, nie wskazuje też roli jaką usługa ta będzie spełniała. Zapisy pkt 17 i 19 nie dostarczają odpowiedzi na wspomniane zagadnienia. Nie można też uznać za słuszny zarzutu skarżącej, że Eksperci nie wzięli pod uwagę zapisów Opinii o innowacyjności [...] Rady Federacji Stowarzyszeń Naukowo –Technicznych NOT, ponieważ opinia ta nie stanowi załącznika wniosku i nie jest wymagana zgodnie z pkt VI wniosku. Tak więc jeśli zawiera ona jednak zapisy korzystne dla skarżącej, które świadczyłyby o spełnieniu wymogów związanych ze spełnieniem kryterium nr 5, to zapisy te powinny znaleźć się we wniosku. Opinia, na którą powołuje się skarżąca stanowić może jedynie potwierdzenie zapisów wniosku (w sytuacji gdyby Eksperci chcieli potwierdzić ich prawidłowość), nie może natomiast stanowić jego uzupełnienia. Jak wskazano bowiem w Przewodniku po kryteriach przyczyną uznania niniejszego kryterium (nr 5 dop. Sądu) za niespełnione, może być uniemożliwiająca dokonanie rzetelnej oceny i stwierdzona przez oceniających niezgodność sposobu wypełnienia punktów we wniosku o dofinansowanie branych pod uwagę przy ocenie tego kryterium z zapisami właściwej instrukcji wypełniania wniosku o dofinansowanie.

W przedstawionym stanie rzeczy Sąd uznał, że kryteria nr 4 i 5 zostały ocenione prawidłowo z udziałem kompetentnych Ekspertów z poszanowaniem zasad obowiązujących przy ocenie wniosku.

Należy wskazać w tym miejscu w związku z zarzutami skargi odnoszącymi się do kompetencji Ekspertów, że zgodnie z art. 31 ust. 1 2 i 4 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju(Dz.U. z 2009 r., nr 84, poz. 712 z późn. zm.)

1. W celu zapewnienia rzetelnej i bezstronnej oceny projektów w procesie wyboru projektów do dofinansowania mogą uczestniczyć eksperci posiadający specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym.

2. Ekspertem może zostać osoba, która:

1) korzysta z pełni praw publicznych;

2) ma pełną zdolność do czynności prawnych;

3) nie została skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne lub za umyślne przestępstwo skarbowe;

4) spełnia inne wymogi określone w systemie realizacji programu operacyjnego.

4. Ekspert, przed przystąpieniem do oceny projektu, składa instytucji korzystającej z jego usługi oświadczenie, że nie zachodzi żadna z okoliczności powodujących wyłączenie go z udziału w ocenie projektu na podstawie ustawy, o której mowa w ust. 3, oraz że nie zachodzą żadne okoliczności mogące budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności względem podmiotu ubiegającego się o dofinansowanie lub podmiotu, który złożył wniosek będący przedmiotem oceny. Oświadczenie jest składane pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań, o czym należy składającego pouczyć przed złożeniem oświadczenia.

Z treści przepisu wynika, że z założenia, oceny projektu może dokonywać wyłącznie specjalista z danej dziedziny objętej programem operacyjnym, co ma zapewnić prawidłowość oceny wniosku w ramach posiadanych umiejętności. Ponadto osoba taka co jest oczywiste, powinna być bezstronna oraz ma ona obowiązek znać dokumenty systemu oceny wniosku. Oceny wniosku musi dokonywać m.in. w zgodzie z wymogami dotyczącymi jego zapisów w zakresie wymaganym Instrukcją i w oparciu o zasady oceny kryteriów Przewodnika po kryteriach, mającego zastosowanie w określonym konkursie.

W ocenie Sądu brak jest podstaw do kwestionowania wiedzy Ekspertów biorących udział w procedurze oceny wniosku i w procedurze odwoławczej. Przeświadczenie skarżącej, że wniosek jej oceniały osoby niekompetentne, zdaniem Sądu - nie zostało niczym poparte i jest wynikiem subiektywnego zdania skarżącej będącego efektem negatywnej oceny wniosku. Należy zaznaczyć, że Sąd nie ma możliwości ani też stosownej wiedzy ażeby móc sprawdzić wiedzę merytoryczną Eksperta z dziedziny, którą ów Ekspert reprezentuje, może jedynie ocenić, czy Ekspert bądź Eksperci, wiedzą których posiłkują się organy w trakcie procedowania nad wnioskiem, w sposób zgodny z prawem takiej oceny dokonali.

W przedmiotowej sprawie Sąd uznał, że ocena PARP a następnie rozstrzygnięcie protestu przez Ministra zostały dokonane w zgodzie z prawem, w związku z czym uznał, że ocena wniosku nie narusza prawa.

W tej sytuacji Sąd uznał zarzut dotyczący naruszenia treści art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju za bezzasadny.

Sąd uznał również, że nietrafny jest zarzut naruszenia treści art. 26 ust. 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju i podniesione na uzasadnienie tego zarzutu argumenty skargi. Sąd wskazuje, ze brak jest podstaw ażeby naruszenie wspomnianej zasady oceniać poprzez kwestie związane z oceną innego wniosku, w tym konkretnym wypadku [...] S.A.

Obowiązkiem Sądu jest bowiem wyłącznie rozpoznanie skargi w ramach posiadanych kompetencji, które są ograniczone do oceny, czy wniosek skarżącej został oceniony z poszanowaniem prawa.

Mając powyższe okoliczności na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 30c ust.3 pkt 2 ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oddalił skargę.