Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 408/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2022-09-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 28, art. 138 par. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 200
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 115a
journal: Dz.U. 2021 poz 1973
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska-Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 września 2022 r. sprawy ze skargi D. M. i Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 marca 2022 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego solidarnie na rzecz skarżących kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej: Kolegium; organ II instancji; organ odwoławczy) decyzją z 31 marca 2022 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego [Dz. U. z 2021 r., poz. 735, z późn. zm. - dalej: K.p.a.], umorzyło postępowanie odwoławcze w sprawie, w której D. M. i Z. M. wnieśli odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy W. z 11 sierpnia 2021 r. nr [...] o warunkach zabudowy.

Decyzja odwoławcza została wydana w następującym stanie sprawy.

Decyzją z 11 sierpnia 2021 r. Burmistrz Miasta i Gminy W. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych oraz wielopoziomowego garażu otwartego, przewidzianej do realizacji na działkach nr [...], [...], obręb W., gmina W..

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli D. i Z. M. (dalej również: zainteresowani; skarżący), stwierdzając m.in., że na należącej do nich działce nr [...] prowadzona jest intensywna działalność gospodarcza w postaci hurtowni [...], a planowana inwestycja (osiedle mieszkaniowe) koliduje z aktualnym sposobem zagospodarowania terenów sąsiednich. Zarzucili oni również m.in. nieprawidłowe ustalenie kręgu stron postępowania, bowiem nie wszystkie osoby wskazane w wykazie stron są właścicielami lub współwłaścicielami działek sąsiednich do działek objętych planowaną inwestycją, co dotyczy również samych zainteresowanych, którym nadano status stron w postępowaniu, choć ich działka bezpośrednio nie sąsiaduje z planowaną inwestycją.

Wobec zarzutów odwołania Kolegium wezwało skarżących do wykazania, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, interesu prawnego lub obowiązku w rozumieniu art. 28 K.p.a. do występowania w przedmiotowym postępowaniu.

W odpowiedzi z dnia 19 lutego 2022 r. zainteresowani wskazali, że są właścicielami działki nr [...], KW nr [...] Ponadto argumentowali, że "działki (...) [inwestora] sąsiadują z ich działką, która została wcześniej wydzielona z działki nr [...]".

W uzasadnieniu decyzji z 31 marca 2022 r. organ II instancji, odwołując się do art. 28 K.p.a. i art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (aktualnie: Dz. U. z 2022 r., poz. 503 - dalej: u.p.z.p.), stwierdził, że D. i Z. M. nie wykazali, iż posiadają interes prawny do występowania w przedmiotowym postępowaniu i tym samym nie wykazali, że posiadają legitymację procesową. Analiza map znajdujących się w aktach sprawy potwierdza, że działka ta nie jest działką bezpośrednio sąsiadującą z działkami objętymi wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, tj. nr [...] i nr [...]. Organ I instancji uznał co prawda D. i Z. M. za strony prowadzonego postępowania, jednakże w zaskarżonej decyzji nie przedstawił powodów przemawiających za takim ustaleniem; w szczególności nie wykazał, że planowane zamierzenie inwestycyjne w jakikolwiek sposób ogranicza możliwości zagospodarowania przez zainteresowanych ich działki na gruncie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Kolegium uznało, że skarżący nie wykazali, iż posiadają interes prawny do występowania w przedmiotowym postępowaniu. Co więcej, we wniesionym odwołaniu od decyzji organu I instancji z dnia 11 sierpnia 2021 r. sami zakwestionowali swój udział w tym postępowaniu.

W skardze na decyzję Kolegium D. i Z. M. (dalej: skarżący; zainteresowani) podnieśli, że przy ustalaniu działek sąsiadujących, które można by uwzględnić przy analizie, czy planowana inwestycja spełnia zasadę kontynuacji, należy przyjąć również działki, które nie są w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji (ich działka jest w odległości 20 m od planowanych bloków, która to działka o szerokości 20 m należy do tego samego właściciela co działka na której ma powstać osiedle mieszkaniowe). Wobec powyższego analiza terenów sąsiednich winna być przeprowadzona przy uwzględnieniu znacznych terenów zajętych pod prowadzoną działalność gospodarczą, które są przeznaczone np. na przesypownię soli i piasku, zakłady produkcji kartonów czy hurtownia budowlana. Zapewne tego typu sąsiedztwa nie da się pogodzić z wielorodzinną zabudową mieszkaniową.

Ich zdaniem nie można również przyjąć, że funkcja mieszkaniowa może być potraktowana jako funkcja uzupełniająca do funkcji podlegającej na prowadzeniu działalności gospodarczej. Obie te funkcje są sprzeczne i z uwagi na obecny charakter wykorzystywania gospodarczego terenów, wprowadzenie na tym terenie dodatkowo zabudowy mieszkaniowej (jak we wniosku inwestora) nie tylko powoduje sprzeczności i kolizje, oraz zakłóca dotychczasowy ład przestrzenny, ale wręcz może być niebezpieczne dla życia i zdrowia przyszłych mieszkańców (z ul. [...] jeden wjazd do hurtowni budowlanej, hurtowni stali do mających powstać bloków). Intensywność prowadzonej obecnie działalności gospodarczej, w tym ruch ciężkich pojazdów transportowych, spowoduje zagrożenie dla poruszających się na tym terenie mieszkańców. Podnieśli, że ewentualna odpowiedzialność za szkody powstałe w mieniu, a także uszczerbki zdrowia przyszłych mieszkańców będą niewątpliwie obciążały obecnych właścicieli hurtowni korzystających z jednego wjazdu.

Poza tym skarżący stwierdzili, że wyznacznikiem spełnienia ustawowego wymogu kontynuacji są faktyczne warunki panujące do tej pory na konkretnym obszarze, a przyczyną odmowy ustalenia warunków zabudowy może być projektowana inwestycja sprzeczna z dotychczasową funkcją terenu, lub o parametrach i cechach, które nie można pogodzić z aktualnym zagospodarowaniem terenów sąsiednich (osiedle mieszkaniowe pomiędzy zakładem drogowym i hurtownia stali). Dodatkowo podnie.si, że wielokrotnie wskazywali, że prowadzona przez nich działalność gospodarcza generuje natężenie hałasu co może bezpośrednio oddziaływać na potencjalnych mieszkańców bloku, które mogłyby tam powstać. Oczywiste jest również, że takie sąsiedztwo będzie generowało konflikty społeczne oraz prawdopodobne spory sądowe, co może w przyszłości spowodować konieczność zmiany działalności lub zaprzestania prowadzenia na tym terenie działalności gospodarczej. Hurtownię stali na ulicy [...] pobudowali dlatego, że przy tej ulicy są same zakłady i z myślą, że nie będziemy mieć problemów z mieszkańcami. Hurtownie wybudowali w roku 2015 i zaraz zaczęły się problemy z budową osiedla mieszkaniowego obok ich działalności, chociaż przy zakupie działki właściciel zastrzegał, że bloki tam nigdy nie powstaną. Kolegium uznało, że nie wykazali, iż powstałe osiedle mieszkaniowe nie ma wpływu na ich działalność, co jest niezgodne z prawdą. W momencie, gdy powstanie osiedle mieszkaniowe przy [terenie] ich działalności będą zmuszeni zamknąć działalność. Mieszkańcy osiedla będą pisali skargi, że hałas i kurz im przeszkadza. Wjazd do osiedla mieszkaniowego będzie bezpośrednio odbywał tym samy wjazdem co do hurtowni stali oraz hurtowni budowlanej, jednocześnie narażając mieszkańców na niebezpieczeństwo w momencie wjazdów tirów na tereny oby dwóch hurtowni, a tym samym utrudniając prowadzone działalności.

Podnieśli, że mając na uwadze rozwijanie działalności, a tym samym rozbudowę firmy, będą "zmuszeni prosić o wyrażenie zgody właścicieli osiedla mieszkaniowego, co automatycznie niweczy (...) [ich] plany inwestycyjne". Dodali, że wielkość ich działki to [...] m2, a pobudowany na niej obiekt ma tylko [...] m2 – i o dalsze zagospodarowanie terenu będą musieli "prosić mieszkańców ewentualnego osiedla, którzy w dużej większości negatywnie odpowiedzą na (...) [ich] prośbę".

Na koniec stwierdzili, że Urząd Miasta i Gminy we W. prawidłowo zawiadamiał ich jako stronę postępowania administracyjnego, gdyż zdaje sobie sprawę jak osiedle mieszkaniowe wpłynie na ich działalność gospodarczą. Podnieśli, że "w ostateczności przyjdzie (...) [im] zamknąć działalność", zaś "osiedle mieszkaniowe nie może powstać przy uciążliwej działalności, ponieważ zawsze to się źle kończy dla przedsiębiorcy".

W uzupełnieniu skargi (pismo procesowe z 11 lipca 2022 r.) zainteresowani zarzucili organowi II instancji naruszenie:

1. art. 7 i art. 77 K.p.a. poprzez nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy, pominięcie wyjaśnienia ważnych kwestii, nieprawidłowe zbadanie sprawy w kontekście ładu przestrzennego, czy dana inwestycja i jej funkcja jest dopuszczalna na danym terenie;

2. art. 7a § 1 K.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie na korzyść skarżących pojawiających się w sprawie wątpliwości interpretacyjnych przepisów prawa, w tym dotyczących obligatoryjnych warunków potrzebnych do wydania pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy;

3. art. 8 oraz 80 K.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia prawidłowego i aktualnego stanu faktycznego sprawy, brak przeprowadzenia wszechstronnego zbadania zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak odniesienia się organu do wniosków i zarzutów zgłaszanych na wcześniejszych etapach sprawy przez skarżących;

4. art. 53 ust. 4 u.p.z.p. poprzez brak dokonania obligatoryjnych uzgodnień ze wszystkimi instytucjami przed wydaniem zaskarżonej decyzji;

5. art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p. poprzez niezgodność planowanej inwestycji z zagospodarowaniem sąsiedniego terenu, który w rzeczywistości i przeważającej mierze wykorzystywany jest w celu prowadzenia działalności gospodarczej, w tym działalności produkcyjnej oraz przekroczenie obszaru do analizy sąsiednich działek, a także brak spełnienia pozostałych obligatoryjnych warunków potrzebnych do wydania pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy wskazanych w art.61 w/w ustawy.

6. art. 1 ust. 2 pkt 5 u.p.z.p. poprzez brak uwzględnienia przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy podstawowych zasad bezpieczeństwa ludzi i mienia z uwagi na sąsiedztwo zakładów produkcyjnych oraz z uwago na stałe poruszanie się samochodów ciężarowych w pobliżu planowanej inwestycji;

7. nieprawidłowe ustalenie kręgu stron i uczestników postępowania administracyjnego, bowiem nie wszystkie osoby wskazane w wykazie stron są właścicielami lub współwłaścicielami działek sąsiednich do działek objętych planowaną inwestycją.

Ponadto zwrócili uwagę na to, że analiza terenów sąsiednich winna być przeprowadzona przy uwzględnieniu znacznych terenów zajętych pod prowadzoną działalność gospodarczą, które przecież są już przeznaczone na przesypywanie piasku i soli, zakład produkcji kartonów, hurtownia stali czy hurtownia budowlana. Zapewne tego typu sąsiedztwo nie da się pogodzić z wielorodzinna zabudową mieszkaniową.

W załączeniu do pisma przestawili rysunek działek, na których są zlokalizowane poszczególne działalności gospodarcze.

Kolegium, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniosło o oddalenie skargi i zasądzenie od skarżących na rzecz organu kosztów postępowania. Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących braku kontynuacji funkcji przez zamierzenie inwestycyjne, organ II instancji wyjaśnił, że wobec umorzenia postępowania odwoławczego nie badał sprawy co do meritum.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że sąd rozpoznał przedmiotową sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 z późn. zm.).

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ((tekst jednolity Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm. - dalej P.p.s.a.) kontrola sądu administracyjnego, ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega na badaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Z kolei w myśl art. 135 P.p.s.a. orzekanie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.

W art. 145 § 1 P.p.s.a. ustawodawca wskazał wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania ich z naruszeniem prawa. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu między innymi wówczas, gdy narusza przepisy postępowania w sposób, mogący mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, zaś na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, gdy narusza przepisy prawa materialnego w sposób, który ma wpływ na wynik sprawy.

Sytuacja taka zaistniała w niniejszej sprawie, albowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w następstwie dokonania wadliwej wykładni art. 28 K.p.a. nie wyjaśniło wszystkich okoliczności istotnych dla oceny czy D. M. i Z. M. przysługuje przymiot strony w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych oraz wielopoziomowego garażu otwartego, przewidzianej do realizacji na działkach nr [...], [...], obręb W., gmina W..

Zauważyć bowiem trzeba, iż zgodnie z art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przepis art. 28 K.p.a. jest przy tym przepisem prawa materialnego, ponieważ kryterium "interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja strony w postępowaniu administracyjnym, ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków wnoszącego podanie do organu administracji a obowiązującym systemem prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 2011 r., sygn. I OSK 1083/10, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Posiadanie przymiotu bycia stroną danego postępowania administracyjnego ma charakter obiektywny i nie jest w żaden sposób uzależnione od tego czy organ administracji uznaje dany podmiot za stronę postępowania, czy też takowego uznania podmiotowi odmawia.

Dalej zauważyć należy, iż w postępowaniu w sprawie ustalenia warunków zabudowy obowiązują ogólne zasady postępowania administracyjnego, a organ obowiązany jest ustalić krąg stron tego postępowania. Nie ma przy tym uniwersalnych zasad w zakresie posiadania przymiotu strony i interesu prawnego na tle art. 28 K.p.a., które by można zastosować automatycznie w każdej sprawie administracyjnej w tym każdej sprawie w przedmiocie ustalenia warunkowo zabudowy.

Na gruncie niniejszej sprawy podkreślić jedynie trzeba, iż posiadanie przymiotu strony postępowania ma w świetle art. 28 K.p.a. charakter obiektywny i nie jest zależne od uznania organu, czy też podejmowanych przez niego czynności procesowych, lecz tylko i wyłącznie od posiadania obiektywnie istniejącego interesu prawnego w rozstrzygnięciu sprawy, co oznacza, że organ odwoławczy nie jest w tym zakresie związany stanowiskiem organu i instancji i nie tylko uprawniony, ale zobowiązany jest do jego procesowej weryfikacji.

Dokonując oceny, iż D. M. i Z. M. nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych oraz wielopoziomowego garażu otwartego, przewidzianej do realizacji na działkach nr [...], [...], obręb W., gmina W. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało w pierwszym rzędzie, iż działka skarżących nr [...] nie sąsiaduje bezpośrednio z terenem inwestycji, a skarżący nie wykazali, iż posiadają interes prawny do występowania w przedmiotowym postępowaniu. Organ II instancji podkreślił nadto, iż także Burmistrz Miasta i Gminy W. mimo,. Iż uznał iż D. i Z. M. za strony prowadzonego postępowania, to jednak w swojej decyzji nie przedstawił powodów za tym przemawiających, a w szczególności nie wykazał, że planowane zamierzenie inwestycyjne w jakikolwiek sposób ogranicza możliwości zagospodarowania przez nich ich działki na gruncie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Odnosząc się do stanowiska Kolegium zauważyć należy, iż jest ono co najmniej przedwczesne, albowiem strona skarżąca istnienia swojego interesu prawnego upatrywała nie w przepisach dotyczących ochrony jej własności, przed oddziaływaniem, w tym immisjami ze strony planowanej zabudowy, lecz w kwestiach związanych z wpływem działalności gospodarczej prowadzonej na działce skarżących na zabudowę mieszkalna wielorodzinną, której dotyczy decyzja ustalająca warunki zabudowy i w potencjalnym występowaniu w przyszłości konfliktów pomiędzy skarżącymi prowadzącymi na swojej nieruchomości działalność gospodarczą w postaci hurtowni stali generującej znaczne natężenia hałasu i zapylenia, a mieszkańcami bloków wielorodzinnych, które miałyby powstać w sąsiedztwie i na których zdrowie i życie prowadzona przez skarżących działalność mogłaby oddziaływać, w sposób mogący skutkować koniecznością zmiany lub zaprzestania prowadzonej już przez skarżących na tym terenie działalności.

Strona skarżąca nie sprecyzowała wprawdzie jednoznacznie przepisów materialnego prawa administracyjnego, na których opiera istnienie swojego interesu prawnego, jednakże nie mogło stanowić to samodzielnej i wystarczającej przesłanki dla uznania przez organ odwoławczy, iż D. i Z. M. nie posiadają w sprawie ustalenia warunków zabudowy przymiotu strony, albowiem zgodnie z zasadą ogólną praworządności (art. 6 K.p.a.), mającą walor zasady konstytucyjnej (art. 7 Konstytucji RP), organy administracji mają obowiązek działać na podstawie i w granicach prawa. To zaś implikuje w szczególności powinność rozpoznawania i rozstrzygania spraw przez organy administracji na gruncie obowiązującego aktualnie (tj. na dzień orzekania przez dany organ) stanu prawnego niezależnie od tego czy dany przepis został, czy też nie został wskazany przez podmiot oczekujący działania organu. Nadto z art. 7 K.p.a. wprost wynika, że organ administracji nie może ograniczyć się do oczekiwania na przedstawienie przez stronę dowodów potwierdzających jej żądanie, ale że powinien aktywnie dążyć do wyjaśnienia sprawy, w tym samodzielnie dokonać oceny prawnej podnoszonych przez stronę okoliczności faktycznych.

Wywody zawarte w odwołaniu w zakresie przysługiwania skarżącym przymiotu strony postępowania administracyjnego organ z urzędu winien odnieść do odpowiednich przepisów, w tym w szczególności do regulacji zawartych w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2021, poz. 1973 ze zm.) oraz rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2007 r. nr 120, poz. 826 ze zm.).

S. D. i Z. M. w tym zakresie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w żaden sposób nie zweryfikowało, co stanowiło niewątpliwe naruszenie art. 7 K.p.a., art. 8 § 1 K.p.a. i art. 11 K.p.a., zgodnie z którymi to regulacjami organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej oraz wyjaśniają stronom zasadność przesłanek, którymi kierują się przy załatwieniu sprawy.

Już tylko powyższa okoliczność uzasadniała uchylenie zaskarżonej decyzji, albowiem stwierdzone naruszenia przepisów postępowania mogły mieć wpływ na wynik sprawy.

Przykładowo zauważyć bowiem trzeba, iż zgodnie z art. 112 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska ochrona przed hałasem polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu akustycznego środowiska, w szczególności poprzez utrzymanie poziomu hałasu poniżej dopuszczalnego lub co najmniej na tym poziomie oraz zmniejszanie poziomu hałasu co najmniej do dopuszczalnego, gdy nie jest on dotrzymany.

Dalej art. 113 tejże ustawy w powiązaniu z przepisami rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku pozwala na ustalenie norm prawnych dotyczących dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku zróżnicowanego dla poszczególnych rodzajów terenów przeznaczonych:

a) pod zabudowę mieszkaniową,

b) pod szpitale i domy opieki społecznej,

c) pod budynki związane ze stałym lub czasowym pobytem dzieci i młodzieży,

d) na cele uzdrowiskowe,

e) na cele rekreacyjno-wypoczynkowe,

f) na cele mieszkaniowo-usługowe.

Przeznaczenie terenu ustala się co do zasady zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przy czym w myśl art. 115 tej samej ustawy w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oceny, czy teren należy do rodzajów terenów, o których mowa w art. 113 ust. 2 pkt 1, właściwe organy dokonują na podstawie faktycznego zagospodarowania i wykorzystywania tego i sąsiednich terenów.

Jak wynika z art. 115a tejże ustawy podmiotem obowiązanym do przestrzegania dopuszczalnego poziomu hałasu, jest podmiot prowadzący zakład emitujący hałas do środowiska. Ten też podmiot w przypadku stwierdzenia przez organ ochrony środowiska, że poza zakładem, w wyniku jego działalności, przekroczone są dopuszczalne poziomy hałasu, jest adresatem decyzji organu ochrony środowiska o dopuszczalnym poziomie hałasu. W decyzji tej mogą być bowiem określone wymagania mające na celu nieprzekraczanie poza zakładem dopuszczalnych poziomów hałasu, a w szczególności rozkład czasu pracy źródeł hałasu dla całej doby, wraz z przewidywanymi wariantami, co oznacza, iż tylko podmiot, którego działalność

Przedkładając powyższe regulacje na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, iż dla oceny czy D. i Z. M. posiadają przymiot strony w postępowaniu w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych oraz wielopoziomowego garażu otwartego, przewidzianej do realizacji na działkach nr [...], [...], obręb W., gmina W. koniecznym jest zweryfikowanie przez organ, czy w związku z działalnością gospodarczą prowadzoną przez skarżących na ich działce mogą być oni uznani za prowadzących zakład w rozumieniu art. 115a ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. prawo ochrony środowiska, a jeśli tak to czy zmiana przeznaczenia działek objętych kwestionowaną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy może wpłynąć na zmianę ich sytuacji prawnej zakresie dopuszczalnych norm emisji hałasu w kierunku tych działek. Dokonując powyższych ustaleń organ winien pamiętać, iż zasadniczo obowiązek przestrzegania dopuszczalnych norm natężenia hałasu wynika bezpośrednio z mocy prawa i nie wymaga indywidualizacji w formie decyzji administracyjnych.

Udzielenie pozytywnej odpowiedzi na powyższe pytania oznaczać będzie, iż przysługuje im przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją Burmistrza Miasta i Gminy W. z 11 sierpnia 2021 r. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie pięciu budynków mieszkalnych wielorodzinnych oraz wielopoziomowego garażu otwartego, przewidzianej do realizacji na działkach nr [...], [...], obręb W., gmina W., ze względu na okoliczność, iż zmiana sposobu użytkowania dotąd niezabudowanych działek nr [...], [...] i wprowadzenie tam zabudowy mieszkalnej wielorodzinnej potencjalnie wpływać będzie na sferę obowiązków skarżących wynikających z przywołanych wyżej przepisów regulujących zagadnienia ochrony przed hałasem. Co za tym idzie w przypadku poczynienia takowych ustaleń uzasadnione będzie merytoryczne rozpoznanie odwołania złożonego przez D. i Z. M..

Ustaleń powyższych nie mógł samodzielnie poczynić Sąd, albowiem w sytuacji gdy organ administracji jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie nie dokonał, prowadziłoby to do zastąpienia organu przez sąd w wydaniu orzeczenia w sprawie administracyjnej. Pamiętać bowiem trzeba, iż sądy administracyjne nie dokonują własnych ustaleń, a ich rolą jest jedynie kontrola organów administracji publicznej, polegająca - między innymi - na stwierdzeniu, czy wydawane przez te organy decyzje lub inne akty są zgodne z prawem (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2009 r., sygn. I OSK 558/09, z dnia 13 lutego 2007r. sygn. akt II OSK 12/06 i z dnia 20 grudnia 2006 r. sygn. akt I FSK 259/06 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Warunkiem umożliwiającym taką kontrolę jest zaś prawidłowe przeprowadzenie postępowania oraz wyczerpujące i odnoszące się do wszystkich istotnych okoliczności sprawy uzasadnienie decyzji.

Z tych samych przyczyn Sąd nie mógł odnieść się do podnoszonych w skardze zagadnień o charakterze merytorycznym dotyczących braku kontynuacji przez planowaną zabudowę funkcji zabudowy już istniejącej na działkach sąsiednich.

Stąd też na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. orzeczono jak w pkt I sentencji.

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno uwzględnić powyższe poglądy prawne i wytyczne Sądu.

Wyniki przeprowadzonego postępowania organ winien uzewnętrznić w uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. i zawierającym odniesienie do wszystkich podnoszonych przez stronę argumentów.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.