Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 2167/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Hasła tematyczne: Grzywna w trybie p.p.s.a.
Skarżony organ: Wójt Gminy
Treść wyniku: Orzeczono o wymierzeniu grzywny za niewykonanie wyroku-art. 154 PoPPSA
Powołane przepisy: article: art. 154 par. 1 i 3, art. 132, art. 200, art. 205 par. 1, art. 209, art. 223 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Sławomir Antoniuk Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Sędzia WSA – Olga Żurawska – Matusiak Protokolant – starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2014 r. sprawy ze skargi J. S. na niewykonanie przez Wójta Gminy [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 465/12 1. wymierza Wójtowi Gminy [...] grzywnę w wysokości 1000 zł (jeden tysiąc złotych), 2. stwierdza, że prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego J. S. kwotę 100 zł (sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania, 4. nakazuje ściągnąć od Wójta Gminy [...] na rzecz Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uzupełnienia brakującego wpisu sądowego.


UZASADNIENIE

Wnioskiem z [...] września 2012 r. J. S., na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się do Wójta Gminy [...] o poinformowanie go:

1. ile decyzji wydał wójt lub jego urzędnicy działający w jego imieniu w 2012 r. oraz w całej bieżącej kadencji,

2. czy wójt praktykuje wydawanie decyzji w różnych datach, oznaczonych tym samym numerem, dotyczących różnych spraw,

3. jeżeli tak, to wniósł o szczegółową informację w tym zakresie za okres bieżącej kadencji.

Jednocześnie w pkt 4 wniosku wniósł o przesłanie mu wszystkich decyzji wójta wydanych w bieżącej kadencji, alternatywnie w postaci kopii lub w wersji elektronicznej na płycie CD/DVD lub przesłanie pocztą elektroniczną na podany adres.

Pismem z [...] września 2012 r. Wójt Gminy [...] powiadomił skarżącego, że informacja publiczna, o którą wnosi, nie może być udostępniona w terminie 14 dni. Jednocześnie wyjaśnił, że powodem opóźnienia udostępnienia żądanej informacji jest szeroki zakres żądania i zakreślił termin realizacji wniosku na [...] listopada 2012 r.

Następnie pismem z [...] października 2012 r., organ poinformował skarżącego, że nie prowadzi odrębnej jednostki ewidencji korespondencji o nazwie "rejestr decyzji", w związku z czym nie ma możliwości precyzyjnego wskazania liczby wydanych decyzji w 2012 r. oraz w całej bieżącej kadencji. Odnośnie żądania zawartego w pkt 2 i 3 wniosku organ uznał, że wnioskowane informacje nie stanowią informacji publicznej. Jest to bowiem w istocie żądanie dokonania przez organ oceny własnej pracy już po złożeniu wniosku, a takie żądanie nie mieści się w zakresie przedmiotowym ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ponadto – zdaniem organu – udzielenie odpowiedzi na pytanie z pkt 2 wniosku wiązałoby się z koniecznością inicjowania działań kontrolnych, co nie oznacza dostępu do informacji już będącej w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. Nadto – w odniesieniu do pkt 4 wniosku – organ podał, że decyzje wydawane w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej nie stanowią informacji publicznej. Poinformował również skarżącego, że jest w posiadaniu wszelkich decyzji, w których był stroną postępowania.

Wobec zajętego przez organ stanowiska, skarżący wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na bezczynność Wójta Gminy [...] w zakresie udzielenia informacji publicznej zgodnie z jego wnioskiem z [...] września 2012 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 465/12:

1. zobowiązał Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku J. S. z dnia [...] września 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;

2. stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;

3. zasądził od Wójta Gminy [...] na rzecz skarżącego J. S. kwotę 100 złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.

W uzasadnieniu podał m.in., że "skarga w niniejszej sprawie na bezczynność Wójta Gminy [...] zasługuje na uwzględnienie". (...) W literaturze przedmiotu, jak również w orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, że decyzja administracyjna wydana w indywidualnej sprawie jest informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. (...) Jako że informacją publiczną jest nie tylko treść decyzji administracyjnej, ale również jej postać, a więc sam nośnik informacji, jakim jest kartka papieru, na której ten dokument urzędowy został sporządzony, wnioskodawca ma prawo domagać się kopii decyzji. Inną kwestią jest natomiast dostęp do danych osobowych zawartych w decyzji bądź objętych tajemnicą służbową lub państwową. Oznacza to, że organ musi ustalić, jakie informacje podlegają ochronie ze względu na to, że objęte są tajemnicą (por. wyrok NSA z 30 października 2002 r., II SA 2036-2037/02, niepubl.). Usunięcie z decyzji danych chronionych ustawą o ochronie danych osobowych sprawia, że decyzja taka traci charakter indywidualny. Powyższe prowadzi do wniosku, że decyzje podlegają udostępnieniu w całości lub w części jedynie do granic kolizji z przepisami, które zawierają wyłączenie dostępności albo nie podlegają udostępnieniu właśnie z tych powodów, przy czym wyraźne wskazówki ograniczające można znaleźć w treści art. 5 ust. 1 i 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Dlatego organ orzekający o udostępnieniu takich dokumentów każdorazowo winien ustalić granice kolizji i wydać rozstrzygnięcie stosownie do tych ustaleń, przy czym ochrona prywatności i danych osobowych obejmuje zatarcie takich informacji zawartych w dokumentach, które bezpośrednio ich dotyczą. W takiej sytuacji organ powinien też rozważyć, czy taka operacja nie przekreśla istoty żądania i ewentualnie odmówić wnioskowi z tego powodu (por. wyrok WSA w Gliwicach z 15 listopada 2004 r., IV SA/GL 664/04, publ. https://cbois.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe uwagi natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy, jako nieprawidłowe należy ocenić stanowisko organu, że decyzje wydane w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej nie stanowią informacji publicznej. Prowadzi to w konsekwencji do wniosku, że organ, przy uwzględnieniu powyższych zastrzeżeń, winien udzielić skarżącemu informacji publicznej w zakresie określonym w pkt 4 wniosku. Jako informację publiczną organ potraktował natomiast informację o liczbie wydanych decyzji, jednakże z uwagi na brak "rejestru decyzji" uznał, że nie ma możliwości precyzyjnego wskazania liczby wydanych decyzji w 2012 r. oraz w całej bieżącej kadencji. Również i to stanowisko organu jest – w ocenie Sądu – nieprawidłowe. Rejestr jest tylko jednym ze źródeł informacji. Informacją publiczną jest nie tylko rejestr, ale także inne informacje o prowadzonych przez organ postępowaniach. Informacja o prowadzonych przez organ postępowaniach i wydawanych w nich decyzjach jest niewątpliwie w posiadaniu organu. Decyzje wydane przez organ mogą znajdować się w aktach administracyjnych albo też poza nimi. Oznacza to, że organ jest w stanie ustalić ilość wydanych decyzji. (...) Nie można jednak wykluczyć, że w okolicznościach danej sprawy, udostępnienie kopii decyzji w formie wymaganej przepisami nie sprowadzi się do prostej anonimizacji, lecz będzie niezbędne zbadanie decyzji pod kątem zawartych w nich danych, objętych określonym rodzajem tajemnicy, zaś ustalenie liczby decyzji nie będzie polegało jedynie na prostym ich wyszukaniu i zliczeniu. W rezultacie może zaistnieć sytuacja, że udostępnienie informacji publicznej w postaci liczby wydanych decyzji i ich kopii nie będzie stanowiło udostępnienia informacji publicznej prostej, lecz przetworzonej. W tym kontekście zasadnym jest odwołanie się do stanowiska reprezentowanego w piśmiennictwie, zgodnie z którym w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia, przekształcenia (zanonimizowania) i sporządzenia kserokopii wielu dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania adresata wniosku i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań. Informacja wytworzona w ten sposób, pomimo że składa się z wielu informacji prostych będących w posiadaniu organu, powinna być uznana za informację przetworzoną (...) W okolicznościach przedmiotowej sprawy, a w zasadzie wobec braku dostatecznych danych, nie jest możliwe zajęcie – na tym etapie postępowania – kategorycznego stanowiska co do charakteru żądanej informacji publicznej. Jeżeli Wójt uzna, że istnieją podstawy do udzielenia informacji w pełnym zakresie i w sposób wskazany przez skarżącego, powinien udostępnić żądaną informację, która niewątpliwie jest w jego posiadaniu. Jeżeli informacja nie może być udostępniona w sposób i w formie wskazanej we wniosku, zastosowanie mieć będzie art. 14 ust. 2 ustawy. Organ winien mieć przy tym na względzie, że przepis art. 3 ustawy przewiduje także prawo do informacji przetworzonej na zasadach w tym przepisie określonych. W przypadku uznania, że zachodzą przesłanki ograniczające jej dostępność z uwagi na ochronę informacji niejawnych i innych informacji ustawowo chronionych oraz ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy, organ powinien rozważyć, czy i w jakim zakresie powinna nastąpić odmowa udostępnienia informacji w formie decyzji (art. 16 ust. 1 ustawy). Wójt nieprawidłowo uznał również, że informacje określone w pkt 2 i 3 wniosku skarżącego z [...] września 2012 r. nie stanowią informacji publicznej. Pytanie, czy Wójt praktykuje wydawanie decyzji w różnych datach, oznaczonych tym samym numerem, dotyczących różnych spraw, nie jest – wbrew stanowisku organu – żądaniem dokonania przez organ oceny własnej pracy. Skarżący nie domagał się prowadzenia działań kontrolnych, a udzielenie odpowiedzi na powyższe pytanie z pewnością nie wiąże się z koniecznością inicjowania takich działań. Skarżący domagał się od wójta jedynie potwierdzenia bądź nie stosowania opisanych przez niego procedur przy wydawaniu i rejestrowaniu decyzji administracyjnych. (...) Żądanie określone w pkt 2 wniosku dotyczy faktów wynikających z działalności organu administracji. Tymi faktami są określone decyzje, oznaczone w sposób podany przez skarżącego. Zmierza ono do uzyskania informacji o trybie działania organu i sposobie załatwiania spraw. Wnioskowana przez skarżącego informacja stanowi zatem informację publiczną. Zgodnie z art. 6 ust. 3 lit. a i lit. d ustawy o dostępie do informacji publicznej organ obowiązany jest rozpoznać wniosek skarżącego w tym zakresie. Żądanie zawarte w pkt 3 przedmiotowego wniosku jest treściowo związane z pkt 2 wniosku i jego realizacja jest zależna od odpowiedzi na pytanie sformułowane w pkt 2. Odnosi się ono do określonych decyzji, które jak wskazano wcześniej, stanowią informację publiczną, a zatem informacje odnoszące się do decyzji należy zaliczyć również do informacji publicznych. Zauważyć jednak trzeba, że wniosek w zakresie pkt 3 jest sformułowany dość ogólnie i może nastręczać pewne trudności określenie o jakie szczegółowe informacje chodzi skarżącemu. Jeżeli taka sytuacja miałaby miejsce, a skarżący nie uszczegółowiłby swojego żądania, to wówczas organ winien o tym pisemnie poinformować skarżącego i wyjaśnić, dlaczego w tej części nie może uczynić zadość żądaniu. Wówczas wnioskodawca, który nie zredagował precyzyjnie swojego żądania, może wnieść je ponownie, określając zakres wnioskowanej informacji. Rekapitulując dotychczasowe rozważania, w ocenie Sądu, wniosek skarżącego z [...] września 2012 r. zawierał żądanie udostępnienia mu informacji publicznej. Wójt Gminy [...] jest zatem zobowiązany do jego rozpatrzenia, czego nie uczynił, gdyż nie udzielił informacji publicznej ani też nie wydał decyzji odmownej. Organ pozostawał więc w zwłoce i dlatego też Sąd zobowiązał Wójta Gminy [...] do rozpatrzenia wniosku J. S. w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy bądź przez udzielenie stosownej informacji, bądź wydanie decyzji o odmowie, zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, co umożliwi stronie wykorzystanie środków prawnych, łącznie z wniesieniem skargi do sądu administracyjnego.".

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 grudnia 2013 r. sygn. akt I OSK 1857/13, oddalił skargę kasacyjną Wójta Gminy [...].

Prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 465/12 wraz z aktami administracyjnymi sprawy, został doręczony Wójtowi Gminy [...] w dniu 10 lutego 2014 r.

Następnie Wójt Gminy [...] pismem z dnia 24 stycznia 2014 r. wezwał skarżącego J. S. do wykazania, w terminie 14 dni od dnia otrzymania wezwania, powodów w zakresie pkt 1 i 4 wniosku, dla których spełnienie przedmiotowego wniosku jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, bowiem żądana informacja jest informacją przetworzoną.

Pismem z dnia [...] stycznia 2014 r. przesłanym drogą elektroniczną skarżący wskazał, że udostępnienie wnioskowanej informacji leży również w interesie obywateli, bowiem lektura wydanych decyzji pomoże mieszkańcom w ocenie prawidłowości, rzetelności i uczciwości sprawowania funkcji wójta i umożliwi im wyrobienie sobie poglądu, pomocnego w dokonaniu właściwego wyboru w zbliżających się wyborach samorządowych.

Kolejnym pismem z dnia [...] lutego 2014 r. Wójt Gminy [...] wezwał skarżącego, mając za podstawę art. 64 § 2 k.p.a. do usunięcia braków wniosku z dnia [...] września 2012 r. poprzez opatrzenie podania wniesionego w formie dokumentu elektronicznego bezpiecznym podpisem elektronicznym lub własnoręcznym podpisem w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, zaś nieusunięcie braku w zakreślonym terminie spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania w rozumieniu art. 64 § 2 k.p.a.

Przy piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. skarżący załączył podpisany wniosek z dnia [...] września 2012 r.

Natomiast Wójt Gminy [...] pismem z dnia 17 lutego 2014 r. zawiadomił skarżącego, że na podstawie art. 9, 64 § 2 w zw. z art. 63 § 3 k.p.a., wobec nieusunięcia w ciągu 7 dni braków, wniosek z dnia [...] września 2012 r. pozostawiono bez rozpoznania. W uzasadnieniu podano, że synowa skarżącego w dniu 7 lutego 2014 r. potwierdziła odbiór pisma organu z dnia 6 lutego 2014 r., a zatem ostatni dzień na merytoryczne odniesienie się do treści wezwania przypadał na 14 lutego 2014 r. (piątek). Stąd też bez wątpienia uchybiono terminowi wyznaczonemu w wezwaniu.

Pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. skarżący nawiązując do powyższego pisma organu, wniósł ponownie wniosek z dnia [...] września 2014 r. zgodnie z jego treścią.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia [...] maja 2014 r., skarżący J. S. zarzucił Wójtowi Gminy [...] przewlekłość w rozpoznaniu jego wniosku z dnia [...] września 2012 r., a w konsekwencji w wykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 465/12. Wobec powyższego wniósł o rozpatrzenie wniosku zgodnie z wyrokiem, stwierdzenie rażącego naruszeniu prawa przez organ i wymierzeniu mu grzywny, oraz zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania i wydanie postanowienia sygnalizacyjnego. W uzasadnieniu – wskazując na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że organ celowo uniemożliwia zakończenie postępowania, lekceważąc w ten sposób wyroki sądowe.

W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne skupił się w obszernym uzasadnieniu na fakcie, że działanie skarżącego nosi znamiona pieniactwa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 154 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1 nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi. Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 286 ustawy, po uprawomocnieniu się orzeczenia sądu pierwszej instancji akta administracyjne sprawy zwraca się organowi administracji publicznej, załączając odpis orzeczenia ze stwierdzeniem jego prawomocności (§ 1). Termin do załatwienia sprawy przez organ administracji, określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd, liczy się od dnia doręczenia akt organowi (§ 2).

Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie skarżący J. S. uczynił niewykonanie przez Wójta Gminy [...] prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 465/12, na co wskazuje stwierdzenie o nieuzasadnionej przewlekłości postępowania w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] września 2014 r., po uprawomocnieniu się powyższego wyroku i co – zdaniem skarżącego – wskazuje, iż organ "celowo zakończenie to uniemożliwia, lekceważąc wyroki sądowe". Potwierdza to również okoliczność, że skarżący pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r. wniósł ponownie wniosek z dnia [...]września 2014 r., co świadczy o jego intencji w zakresie wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa, polegającego na niewykonaniu prawomocnego wyroku poprzez rozpoznanie powyższego wniosku. Zatem spełniona została przesłanka, o której mowa w art. 154 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Reasumując, powyższe – w ocenie Sądu – wskazuje na to, że skarżący wystąpił ze skargą, w trybie określonym w art. 154 ustawy, żądając zastosowania sankcji przewidzianej w powołanym wyżej przepisie.

Podkreślić w tym miejscu należy, że wskazana ustawa nie ogranicza wniesienia skargi na niewykonanie wyroku żadnym terminem i w tej sytuacji może to nastąpić w każdym czasie, lecz nie wcześniej, aniżeli po upływie określonego w wyroku sądowym terminu do wydania aktu lub dokonania określonej czynności i nie później niż do dnia wykonania wyroku. Natomiast istotą instytucji zawartej w art. 154 ustawy, jest dyscyplinowanie organu do terminowego podejmowania czynności w następstwie uprawomocnienia się wyroku sądu administracyjnego. Z kolei przez pojęcie "niewykonanie wyroku" należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem. Niewykonanie wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność ma miejsce wówczas, gdy organ będąc zobowiązany prawomocnym wyrokiem sądu, nie wykonuje nałożonego w nim obowiązku polegającego na wydaniu w określonym terminie aktu lub dokonaniu czynności. Niewykonanie wyroku ma miejsce również w razie podejmowania przez organ nieuzasadnionych i nieefektywnych czynności, które w istocie nie zmierzają do zakończenia postępowania, a jedynie wydłużają je w czasie.

Ponadto nie można stracić z pola widzenia faktu, że zasadność skargi na niewykonanie wyroku, dokonywana jest według stanu postępowania administracyjnego istniejącego w dacie jej wniesienia, zaś wymierzenie grzywny jest możliwe wyłącznie w przypadku, gdy organ administracji publicznej, dysponując pełnymi aktami sprawy, przekazanymi przez sąd po uprawomocnieniu się wyroku, sprawy nie załatwia.

W rozpoznawanej zaś sprawie bezspornym jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 lutego 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 465/12 m.in. zobowiązał Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku J. S. z dnia [...] września 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Nie budzi również wątpliwości fakt, że po uprawomocnieniu się powyższego wyroku, Sąd doręczył ów wyrok wraz z aktami administracyjnymi Wójtowi Gminy [...] w dniu 10 lutego 2014 r. Zatem koniec terminu do wykonania wyroku, który do chwili zamknięcia rozprawy nie został wykonany, mijał w dniu 24 lutego 2014 r. Taka pasywność organu czyni zasadnym żądanie wymierzenia grzywny na podstawie art. 154 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i stwierdzeniu o rażącym naruszeniu prawa.

Reasumując, skoro w rozpoznawanej sprawie Wójt Gminy [...] nie wykonał wyroku, to w tej sytuacji dopuścił się on niewątpliwie – zdaniem Sądu – bezczynności w jego wykonaniu. Raz jeszcze podkreślić należy, iż zobowiązując organ do rozpoznania wniosku skarżącego Sąd przesądził, iż wnioskowana informacja stanowi informację publiczną, która podlega udostępnieniu w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, bądź odmowie udostępnienia w procesowej formie decyzji administracyjnej. Dodać się godzi, że wyrok ten posiada moc wiążącą na zasadzie art. 153 ustawy, bowiem nie został wzruszony w przewidzianym do tego trybie, nie miała miejsca zasadnicza zmiana stanu faktycznego sprawy, nie zmienił się też stan prawny w stopniu, który czyniłby pogląd wyrażony wyroku nieaktualnym. Wobec powyższego organ nie może uchylać się od wykonania prawomocnego wyroku, jeżeli nie doprowadził do wyeliminowania go z obrotu prawnego.

Podkreślić również w tym miejscu należy, że intencją ustawodawcy w zakresie udostępnienia informacji publicznej było przede wszystkim odformalizowanie postępowania w tym zakresie i to w sposób maksymalnie możliwy, bowiem dopiero wówczas możliwe jest pełne wypełnienie konstytucyjnej zasady jawności życia publicznego. Stąd też – co do zasady – przewidziano udostępnianie informacji publicznej poprzez ogłaszanie jej w Biuletynie Informacji Publicznej (art. 7 ust. 1 pkt 1), wstęp na posiedzenia organów, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 3, i udostępnianie materiałów, w tym audiowizualnych i teleinformatycznych, dokumentujących te posiedzenia (art. 7 ust. 1 pkt 3), w drodze wyłożenia lub wywieszenia w miejscach ogólnie dostępnych (art. 11 pkt 1), bądź przez zainstalowane w miejscach, o których mowa w pkt 1, urządzenia umożliwiające zapoznanie się z tą informacją (art. 11 pkt 2). Reasumując, regułą jest, że informacja publiczna winna funkcjonować w obiegu publicznym i dostęp do niej, poza wyraźnie wskazanymi ustawowo wyjątkami, nie może być ograniczany. Zatem w sytuacji braku określonej informacji w przestrzeni publicznej, w tym również w BIP, jej udostępnienie – stosownie do treści art. 10 ust. 1 ustawy – następuje na wniosek, zaś w myśl art. 10 ust. 2, informacja publiczna, która może być niezwłocznie udostępniona, jest udostępniania w formie ustnej lub pisemnej bez pisemnego wniosku. Wobec tego należy dostrzec, iż wniosek o udzielenie informacji publicznej może przybrać każdą formę, a osoba jej żądająca nie musi być nawet w pełni zidentyfikowana, skoro – według brzmienia art. 2 ust. 2 ustawy – nie musi wykazywać ani interesu prawnego, ani też faktycznego.

Mając na względzie powyższe rozważania, za niezasadne uznać żądanie organu do podpisania wniosku podpisem elektronicznym lub własnoręcznie przez osobę skarżącego. Podkreślenia bowiem wymaga, że wniosek wszczyna postępowanie w sprawie udostępnienia informacji publicznej, lecz na tym etapie nie mają zastosowania przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast Kodeks postępowania administracyjnego ma zastosowanie do sytuacji, kiedy organ zamierza wydać decyzję odmowną w trybie art. 16 ust. 1 ustawy, bądź też umorzyć postępowanie na mocy art. 14 ust. 2 ustawy. Zatem dopiero gdy organ zamierza odmówić udostępnienia informacji publicznej należy wymagać od wnioskodawcy usunięcia braku formalnego np. w postaci podpisu. W konsekwencji tylko w ściśle określonych sytuacjach procesowych organ może żądać działań naprawczych, o których mowa w art. 64 § 2 k.p.a., a przy ich nieskuteczności, stosować sankcję przewidzianą w art. 64 § 1 k.p.a. Innymi słowy, podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, kiedy nie występują przedstawione już wyżej sytuacje, nie ma prawa żądać – przy formie wniosku przesłanego pocztą elektroniczną – autoryzowania go przez wnioskodawcę bezpiecznym podpisem elektronicznym, a przy jego braku, pozostawienia owego wniosku bez rozpoznania.

Wprawdzie organ w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. skierowanym do skarżącego wskazał, powołując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 1277/08, na opisaną powyżej możliwość, to jednak w najmniejszym nawet stopniu nie wykazał, że sam zamierza wydać w rozpoznawanej sprawie decyzję odmowną. Zatem należy to – zdaniem Sądu – ocenić jaką ogólną tezę, bądź hipotezę, a nie jako konkretne zamierzenia organu. Tym bardziej, że nie wiadomo też, w jakim ewentualnie zakresie zamierzałby wydać decyzję odmowną co do wniosku skarżącego z dnia [...] września 2012 r., jeśli się przeanalizuje treść pisma organu z dnia [...] stycznia 2014 r. w którym wzywa się wymienionego do wskazania interesu publicznego jedynie w zakresie pkt 2 i 4 wniosku.

Na marginesie omawiania powyższego pisma w zestawieniu z zawiadomieniem z dnia 17 lutego 2014 r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania stwierdzić również należy, że Wójt Gminy [...] naruszył treść art. 9 k.p.a. w myśl którego, organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Ponadto dopuszczono się też naruszenia w trakcie prowadzenia niniejszego postępowania zasady pogłębiania zaufania obywateli wyrażonej w art. 8 k.p.a. w myśl którego organy administracji publicznej prowadzą postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej. Zauważyć bowiem należy, że w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. organ wezwał skarżącego do uzupełnienia braku wniosku z dnia [...] września 2012 r. poprzez "opatrzenie podania (...) bezpiecznym podpisem elektronicznym lub własnoręcznym podpisem w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania" pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Tymczasem, o czym sam organ stwierdza w zawiadomieniu z dnia 17 lutego 2013 r., że wezwanie z dnia [...] lutego 2014 r. odebrała synowa skarżącego w dniu 7 lutego 2014 r., a "zatem ostatnim dniem na merytoryczne odniesienie się do treści wezwania przypadał na dzień 14 lutego 2014 r. (piątek)". Jednakże – czego organ nie zauważa – skarżący przy piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. zadośćuczynił żądaniu organu i załączył wniosek "opatrzony" własnoręcznym podpisem. Inaczej rzecz ujmując, organ pouczył skarżącego o "opatrzeniu" wniosku podpisem w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania, co skarżący skutecznie uczynił nie uchybiając powyższemu terminowi, bowiem w pouczeniu nie wskazano skarżącemu terminu do doręczenia owego wniosku organowi, lecz właśnie o podpisaniu (opatrzeniu). Niezależnie od powyższego zauważyć ponadto należy, gdyby przyjąć teoretycznie tezę o doręczeniu podpisanego wniosku we wskazanym terminie, że organ w najmniejszym stopniu zawiadamiając skarżącego o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania, nie wskazał na datę, kiedy otrzymał pismo skarżącego i z tego też powodu nie można skutecznie zweryfikować przez Sąd, czy termin ów został przekroczony.

Odnosząc się natomiast do wysokości wymienionej grzywny należy wskazać, iż zawiera się ona w przedziale określonym w przepisie art. 154 § 6 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a ustalając jej wysokość, Sąd wziął pod uwagę w szczególności okoliczność, iż jest to kwota adekwatna do stopnia zawinienia organu i zapewni, że Wójt Gminy [...] zwróci w przyszłości należytą uwagę na wywiązywanie się z obowiązków nałożonych nań wyrokiem sądowym. Zatem grzywna wymierzona w kwocie 1000 zł spełni – zdaniem Sądu – zarówno cel dyscyplinujący, jak i represyjny, które to cele zostały jej przez ustawodawcę przypisane.

Natomiast z drugiej strony Sąd nie dopatrzył się w bezczynności organu rażącego naruszenia prawa, bowiem rażącym naruszeniem prawa jest stan, w którym bez żadnej wątpliwości i wahań można powiedzieć, bez potrzeby odwoływania się do szczegółowej oceny okoliczności sprawy, że naruszono prawo w sposób oczywisty (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12, publ.: LEX nr 1218894). Taki zaś stan – w ocenie Sądu – nie wystąpił w niniejszej sprawie, bowiem organ prowadził ze skarżącym korespondencję od dnia otrzymania wyroku i wobec powyższego nie świadczy to o jego lekceważeniu.

Z tego samego powodu Sąd nie dostrzegł powodów, dla których zasadne byłoby wydanie postanowienia sygnalizacyjnego, zaś po zmianach samorządowych można się spodziewać skuteczniejszego działania organu w zakresie rozpoznawania wniosków o udostępnienie informacji publicznej.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 154 § 2 i 6 w zw. z art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i art. 209, zaś co do nakazu ściągnięcia od Wójta Gminy [...] na rzecz Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwoty tytułem uzupełnienia brakującego wpisu sądowego na mocy art. 223 § 2 cytowanej już wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji wyroku.