Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 101/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-04-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Planowanie przestrzenne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 101
journal: Dz.U. 1990 nr 16 poz 95
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym.
article: art. 3, art. 4, art. 15
journal: Dz.U. 2003 nr 80 poz 717
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński, Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi G. O. na uchwałę Rady Miejskiej w K. z dnia [...] września 2008 r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - oddala skargę -


UZASADNIENIE

W dniu [...] września 2008 r. Rada Miejska w K. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa H..

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą uchwałę, poprzedzoną bezskutecznym wezwaniem Rady do usunięcia naruszenia prawa, wniósł G. O., żądając stwierdzenia jej nieważności w części wynikającej z § 1 ust. 3 pkt 2, tj. załączników nr 1 i 2 stanowiących część graficzną, a dotyczących planowanego przebiegu wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego oznaczonego nr 2 KPJ, ponadto § 5 ust 1 pkt 3 i 5 uchwały, § 24 ust. 2 uchwały oraz § 26 pkt 6 uchwały. Zaskarżonej uchwale zarzucił:

naruszenie art. 15 ust. 1 ustawy o planowaniu, w związku z rozdziałem III pkt 1 studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy K., zatwierdzonym uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej K. z dnia [...] grudnia 1999 r., poprzez brak adaptacji rzeczywistych, a jednocześnie racjonalnych możliwości przeprowadzenia wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego oznaczonego symbolem 2 KPJ,

naruszenie art. 2, 20, 21 ust. 1,31 ust. 3 i art. 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP, art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r., Nr 80, poz. 717, ze zm.), a także art. 140 Kodeksu cywilnego poprzez przyjęcie uchwały, które prowadzi do naruszenia interesu prawnego skarżącego z korzyścią dla stron innych nieuprzywilejowanych przez prawo, przy istniejącej możliwości wyważenia interesów stron, a także poprzez nakładanie w uchwale ciężarów i ograniczeń praw w sposób arbitralny i nieproporcjonalny, bez uwzględnienia zasad sprawiedliwości społecznej,

naruszenie art. 2 Konstytucji RP, w związku z art. 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji RP, a także art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez dowolne i arbitralne kształtowanie obszarów nieprzekraczalnej linii zabudowy przy przeprowadzeniu wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego oznaczonego 2 KPJ,

4. naruszenie art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nieokreślenie terminu, w jakim wewnętrzne ciągi pieszo -jezdne i wewnętrzne drogi dojazdowe, w tym także wewnętrzny ciąg pieszo - jezdny oznaczony 2 KPJ, zostaną poszerzone do ulic dojazdowych.

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

W uzasadnieniu podniósł, iż skarżona uchwała prowadzi do naruszenia jego interesu prawnego, przy istniejącej możliwości wyważenia interesów stron, a także poprzez nakładanie ciężarów i ograniczeń praw w sposób arbitralny i nieproporcjonalny, bez uwzględnienia zasad sprawiedliwości społecznej.

Zaznaczył, że zgodnie z § 1 ust. 3 pkt 2 uchwały, tj. załącznikami nr 1 i 2 stanowiącymi część graficzną, droga wewnętrzna o nr 2KPJ ma być przeprowadzona w ten sposób, że część ciągu pieszo - jezdnego o szerokości 3 m oraz 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy znajduje się na nieruchomości skarżącego, a druga część ciągu pieszo - jezdnego o szerokości 3 m i 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy znajduje się na nieruchomości oznaczonej nr ew. [...], której całkowita szerokość wynosi 16 m. Taki sposób nakładania przez Radę Miejską K. w zaskarżonej uchwale ciężarów powoduje zdaniem skarżącego, iż doznaje ograniczenia w wykonywaniu swojego prawa własności do działki o nr ewidencyjnym [...].

Wprowadzenie na działce o nr ew. [...] (będącej przedmiotem współwłasności skarżącego i jego siostry), która ma szerokość 42 m, wewnętrznego ciągu pieszo -jezdnego o szerokości 3 m i 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy, w znaczny sposób utrudni, jego zdaniem, korzystanie z działki, jak i pozbawi współwłaścicieli racjonalnych możliwości podziału nieruchomości, bowiem w § 9 pkt 3 uchwała ustala minimalną szerokość nowowydzielanej działki od strony ulicy - 18 m. Powoduje to, iż pozostałe do zagospodarowania 32 m szerokości działki od strony ulicy, nie da się podzielić na 2 części (zakładając zniesienie współwłasności działki), tak aby pozostały wymagane skarżoną uchwałą minimum 18 m szerokości działki od strony ulicy.

Również wprowadzenie 7 m pasa nieprzekraczalnej linii zabudowy pozbawia zdaniem skarżącego możliwości wybudowania budynków gospodarczych lub garażowych bliżej drogi. Uważa, iż w tym jednak zakresie władze publiczne powinny pozostawić swobodę obywatelom, a nie ekstensywnie ingerować w ich prawo własności.

Podał, iż w zgłaszanych w dniu [...] stycznia 2008 r., a następnie [...] czerwca 2008 r. uwagach do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa H. gminy K., proponował racjonalny oraz proporcjonalny i uwzględniający zasadę sprawiedliwości społecznej przebieg wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego nr 2 KPJ. Z uwagi, iż właściciel sąsiedniej działki o nr [...] jest także właścicielem następnej działki o nr [...], postulował przesunięcie całego ciągu na sąsiednią działkę o nr [...], która ma szerokość 16 m (w

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

tym całość ciągu pieszo - jezdnego o szerokości 6 m i 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy) oraz ustanowienie 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy na jego działce o nr [...]. W ocenie Skarżącego, proponowany przebieg wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego uwzględniał zarówno jego interes prawny jak i właściciela sąsiedniej działki. Powyższa propozycja oznaczała, iż ułamkowo właściciel działek o nr ew. [...] i [...], doznawał ograniczenia w wykonywaniu swojego prawa własności w stopniu 17,1% swojej nieruchomości pod wewnętrzny ciąg pieszo - jezdny o nr 2KPJ, a skarżący w 16,7%.

Zdaniem skarżącego sposób postępowania Rady Miejskiej K. wskazuje na podjecie uchwały z pominięciem zasad racjonalności, proporcjonalności i pomocniczości, jak i poszanowania własności prywatnej, które to i zasady powinny towarzyszyć wszelkim działaniom władzy publicznej, w tym także w ramach tzw. władztwa planistycznego gminy, bowiem ustalając inne przebiegi dróg uchwalono wewnętrzny ciąg pieszo - jezdny o nr 5 KPJ przeznaczając na jednej nieruchomości pod drogę pas o szerokości 6 m, a na drugiej 9 m. Pozostałe proponowane w uchwale ciągi pieszo - jezdne, a nawet drogi publiczne mają dużo mniejszy pas nieprzekraczalnej linii zabudowy, jak np. 2 KDD, 4 KPJ, 1 KDD, co dodatkowo świadczy zdaniem skarżącego o całkowitej dowolności uchwały w przedmiocie ograniczania prawa własności.

Wskazał ponadto, iż Rada Miejska K. w żaden sposób i na żadnym etapie postępowania nie odniosła się merytorycznie do złożonych przez skarżącego uwag, czy też wystosowanego wezwania dosunięcia naruszenia prawa. Jego zdaniem Rada Gminy nie może się zatem skutecznie powoływać na interes ogólny jako podstawowe, a tym bardziej jedyne kryterium zasadności podejmowanych rozstrzygnięć planistycznych. Spojrzenie na proponowane rozwiązania powinno być odwrotne: czy w związku z realizacją choćby najsłuszniejszych celów społecznych nie został naruszony interes prawny jednostki. Mając na względzie interes ogółu, rada gminy nie może tracić z pola widzenia interesów prawnych poszczególnych obywateli. Właściciele nieruchomości mogą oczekiwać, że gmina, gospodarując przestrzenią będzie to czyniła tak, aby ograniczyć ingerencję w sferę praw własnościowych do niezbędnego minimum, jednocześnie dając dowody racjonalności podejmowanych rozwiązań. Rada Miejska K. nie wskazała też jakiegokolwiek interesu ogólnego czy też

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

społecznego, który uzasadniałby takie, a nie inne przeprowadzenie wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego o nr 2KPJ.

Podniósł dodatkowo, iż wskazany w § 24 ust. 2 Uchwały nakaz takiego uwzględnienia działek przylegających do ciągów KPJ i KDw które umożliwi ich poszerzenie do szerokości dróg KDD, wprowadza do projektu planu elementy wysoce niepewne, bez określenia konkretnego terminu ich realizacji. Wskazał, iż drogi publiczne, a więc również drogi o kategorii KDD, są zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603) z celem publicznym a więc ta część nieruchomości Skarżącego mogłaby w nieokreślonym przedziale czasowym, podlegać wywłaszczeniu. Rozstrzygnięcia władze gminy przy planowaniu zmian lub przekształceń proponowanych w uchwale, powinny określić termin, w jakim docelowo zostaną one zrealizowane zapewniając tym samym skarżącemu możliwość racjonalnego gospodarowania własną nieruchomością.

W odpowiedzi na skargę Rada Miasta wniosła o jej odrzucenie jako wniesionej przedwcześnie - przed opublikowaniem jej w dzienniku urzędowym województwa, albo ewentualnie o jej oddalenie. Podała, iż kwestionowany ciąg pieszo - jezdny został wyznaczony w sposób symetryczny na działce o nr ew. [...] i [...] - po 3 metry na każdej. Nadto na przedłużeniu owego ciągu może powstać droga wewnętrzna stanowiąca dojazd do pól. Organ wskazał także, że część postulatów skarżącego odnośnie usytuowania i szerokości ciągu została wzięta pod uwagę przy uchwalaniu planu. W ocenie Rady wyznaczony przebieg ciągu pieszo -jezdnego jest optymalny i racjonalny z punktu widzenia planistycznego, ponadto nie utrudni w znaczny sposób korzystanie z działki skarżącego. Gmina nie posada bowiem na terenie sołectwa H. terenów komunalnych, na których można byłoby zaprojektować układ komunikacyjny niezbędny do zapewnienia prawidłowej obsługi komunikacyjnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie została oparta na uzasadnionych podstawach.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Z uwagi na to, iż Rada Miasta K. wniosła odrzucenie skargi jako przedwczesnej, bowiem wniesionej przed opublikowaniem uchwały w dzienniku urzędowym, Sąd odniesie się w pierwszej kolejności do tej kwestii.

Z akt sprawy wynika, iż zaskarżona uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] z dnia [...] grudnia 2008 r., Nr [...]. Zgodnie zaś z § 42 uchwały weszła ona w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia w dzienniku urzędowym. Oznacza to, zdaniem Rady, że skoro skarżona uchwała weszła w życie w dniu 6 stycznia 2009 r. to dopiero po tej dacie skarżący był uprawniony do wezwania Rady do usunięcia naruszenia prawa. Na poparcie swoich twierdzeń przywołała wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 kwietnia 2002 r. sygn. IV SA 3595/01.

Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie podziela poglądu Rady Miasta, iż skarga jest przedwczesna. Sąd stoi na stanowisku, iż przepis art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, wprowadzający procedurę zaskarżania aktów podejmowanych przez organy samorządu gminnego, powinien być tak rozumiany, że wezwanie do usunięcia naruszenia, które musi podmiot skierować do organu gminy w celu otwarcia sobie drogi do sądu administracyjnego, powinno niewątpliwie poprzedzać wniesienie skargi do tego sądu, jednakże wezwanie to może być dokonane po podjęciu kwestionowanej uchwały, lecz przed jej opublikowaniem (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 1738/06, LEX nr 341259). Sąd podziela przy tym wyrażony w tym orzeczeniu pogląd, iż przyjęcie dopuszczalności skargi dopiero po wejściu w życie aktu prawa miejscowego, zdaje się być zbędnym utrudnieniem czy formalizmem, niemieszczącym się w aktualnych standardach ochrony praw obywatelskich. Wobec tego w niniejszej sprawie nie było podstaw do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej z uwagi na to, iż wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skarżący skierował do organu przedwcześnie tj. przed opublikowaniem zaskarżonej uchwały w dzienniku urzędowym.

Przechodząc do dalszych rozważań należy wskazać, że z uwagi, iż przedmiotem skargi jest uchwała Rady Miejskiej K. z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] w zakresie dotyczącym naruszenia § 1 ust 3 pkt 2 uchwały tj. załączników nr 1 i 2 stanowiących część graficzną, a dotyczących

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

planowanego przebiegu wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego oznaczonego nr 2 KPJ, § 5 ust. 1 pkt 3 i 5 uchwały, ponadto § 24 ust. 2 uchwały oraz § 26 pkt 6 uchwały Sąd ograniczył się jedynie do badania jej zgodności z prawem w zaskarżonych częściach. Ponadto tylko w tym zakresie skarżący wezwał Radę Miasta do usunięcia naruszenia prawa. Interes prawny do skarżenia uchwały skarżący wywiódł z faktu, iż jest współwłaścicielem działki nr [...] położonej we wsi H..

Generalnie skarżący kwestionuje ustalenia dotyczące usytuowania planowanego przebiegu wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego. Zgodnie z § 1 ust. 3 pkt 2 uchwały droga wewnętrzna o nr 2KPJ ma być przeprowadzona w ten sposób, iż część ciągu pieszo-jezdnego o szerokości 3 m oraz 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy znajduje się na nieruchomości skarżącego, natomiast druga część ciągu pieszo-jezdnego o szerokości 3 m oraz 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy znajduje się na nieruchomości oznaczonej nr ew. [...].

Odnosząc się do zarzutów skarżącego przede wszystkim należy wskazać, że z mocy art. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr. 80 poz. 717 ze zm.) kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej na terenie gminy, w tym uchwalanie miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, należy do zadań własnych gminy. To uprawnienie gminy określone w doktrynie jako "władztwo planistyczne" oznacza, że gmina samodzielnie rozstrzyga o zasadach zagospodarowania, co nie może być uznane za dowolność działania. W ramach tego władztwa gmina ustala przeznaczenie terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określa sposoby zagospodarowania i warunki zabudowy terenu (art. 4 ust. 1). Dokonuje tego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Miejscowy plan zagospodarowania wraz z innymi ustawami kształtuje sposób wykonania prawa własności i w sposób istotny determinuje treść prawa własności w zakresie wykorzystywania nieruchomości. W związku z tym wszelkie rozstrzygnięcia planistyczne, które ograniczają właściciela w sposobie korzystania z niej muszą być dokonywane z uwzględnieniem obowiązującego prawa.

W sytuacjach konfliktowych gmina musi poszukiwać kompromisu między interesem wspólnoty samorządowej a indywidualnym interesem właściciela nieruchomości. Prawo własności, choć konstytucyjnie chronione, może być ograniczone w drodze ustawy i takim aktem ograniczającym prawo własności jest

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym (por. Z. Niewiadomski, Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, komentarz C.H. Beck, Warszawa 2005). Plan miejscowy ustala przede wszystkim przeznaczenie terenu i jako taki przesądza o ograniczeniach prawa własności. Podkreślenia wymaga, że choć zgodnie z art. 21 Konstytucji RP prawo własności jest konstytucyjnie chronione, nie jest prawem bezwzględnym. Z istoty prawa własności wynika możliwość szerokiego korzystania z nieruchomości gruntowych. W stosunku do własności uprawnionym jest właściciel, a zobowiązanym do nienaruszenia prawa własności - każdy inny podmiot. Stosownie do art. 140 Kodeksu cywilnego w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. Z art. 140 Kodeksu cywilnego wynika zatem, że istnieją trzy wyznaczniki granic treści prawa własności:

1. przepisy ustaw,

2. zasady współżycia społecznego, oraz

3. społeczno-gospodarcze przeznaczenie każdej własności.

Ustawowe ograniczenia prawa własności wynikają zarówno z przepisów prawa cywilnego, jak i z przepisów prawa administracyjnego, a więc także z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. O ile ustawowe ograniczenia własności nie budzą w praktyce zastrzeżeń i wątpliwości, o tyle dwa pozostałe wyznaczniki granic treści prawa własności mają charakter mniej wymierny i nie mogą być nadużywane. Można się na nie skutecznie powoływać dopiero wówczas, gdy ustawowe ograniczenia własności stają się niewystarczające. Ograniczenia prawa własności wynikające z art. 140 KC, nie mogą być także interpretowane rozszerzająco (por. Planowanie i zagospodarowanie przestrzenne - Komentarz, pod. red. prof. Z. Niewiadomskiego, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2008, str. 40-41). Jednak zarzut dotyczący naruszenia art. 140 KC nie może zostać przez Sąd uwzględniony, ponieważ organy uchwalające miejscowe plany nie stosują przepisów prawa cywilnego, a jedynie przepisy prawa administracyjnego.

W ocenie Sądu Rada Miasta K. korzystając z przyznanego jej ustawowo władztwa planistycznego, określając usytuowanie i szerokość ciągu pieszo - jezdnego oraz określenie nieprzekraczalnej linii zabudowy nie naruszyła podnoszonych w skardze przepisów powodujących konieczność stwierdzenia nieważności uchwały w tym zakresie. Wspomnieć także należy, iż uchwałą z dnia [...]

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

września 2008 r., Nr [...] Rada Miejska K. stwierdziła zgodność projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa H. z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Miasta i Gminy K..

Zdaniem skarżącego ciąg powinien zostać usytuowany w ten sposób, by pomniejszyć obszar działek położonych po przeciwległych stronach, proporcjonalnie do ich wielkości. Podniósł, iż właściciel przeciwległej działki nr [...] jest równocześnie właścicielem działki nr [...]. Wobec tego łącznie działki te posiadają szerokość 76 m, natomiast szerokość działki skarżącego, której jest współwłaścicielem wynosi 42 m. Zaproponował w związku z tym przesunięcie proponowanej trasy wewnętrznego ciągu w ten sposób, by 13 m (całość ciągu pieszego o szerokości 6 m i 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy) zlokalizować na przeciwległej działce nr [...] natomiast na jego działce ustanowić jedynie 7 m nieprzekraczalnej linii zabudowy.

Oceniając w sposób obiektywny usytuowanie w planie miejscowym owego ciągu pieszo - jezdnego nie można uznać, by nastąpiło ono z naruszeniem zasady uwzględnienia zasad sprawiedliwości społecznej, w sposób nieproporcjonalny czy wręcz arbitralny. Planowany ciąg pieszo - jezdny o szerokości 6 metrów został bowiem rozmieszczony na dwóch sąsiadujących ze sobą działkach o nr [...] i [...] w sposób proporcjonalny - po 3 metry na każdej działce, ponadto na obu działkach ustanowiono nieprzekraczalną linię zabudowy od linii rozgraniczającej wewnętrznego ciągu pieszo - jezdnego identycznie - po 7 metrów. Naruszenie zasady proporcjonalności nastąpiłoby wtedy, gdy na jednej z działek bez racjonalnego uzasadnienia umieszczonoby większą część ciągu pieszo jezdnego, lub określono w sposób odmienny nieprzekraczalne linie zabudowy. Zatem sposób określenia przez Radę Miasta położenia i szerokości ciągu pieszo jezdnego należy uznać za proporcjonalny. Jest to określenie czytelne, przejrzyste i spełniające wymagania sprawiedliwości. Oczywiście Rada Miasta mogła przyjąć inny sposób określenia położenia planowanego ciągu pieszo - jezdnego np. jak postuluje skarżący - w sposób proporcjonalny w powierzchni działek, jednak z uwagi, iż tego nie zrobiła, a przyjęła inny - także proporcjonalny sposób usytuowania ciągu, nie można uznać, że naruszyła prawo, czy słuszny interes strony. Skarżący nie może jednak formułować zarzutów, postulatów, czy wniosków w imieniu właściciela działki nr [...]. Właściciel tej działki posiada prawo do samodzielnej oceny podjętego przez Radę Miasta planu

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

zagospodarowania przestrzennego i ewentualnej obrony swoich praw. Sam ocenia, czy przyjęte rozwiązane jest z jego punku widzenia sprawiedliwe, czy też nie. Należy także mieć na względzie, iż ciąg jezdno - pieszy został zaprojektowany po przeciwnej stronie projektowanego ciągu pieszo jezdnego o symbolu 4 KPJ, zatem ciągi 2KPJ i 4KPJ stanowią skrzyżowanie z drogą o symbolu 1KDL/Z. Oczywistym wobec tego jest, że przesunięcie jednego z nich spowodowałoby konieczność przesunięcia kolejnych. W związku z tym nie można uznać, by zapis § 3 ust. pkt 2 uchwały naruszał prawo.

Nie zasługuje także na uwzględnienie zarzut, iż proponowane w uchwale utworzenie 7 metrowego pasa nieprzekraczalnej linii zabudowy od linii rozgraniczającej wewnętrznego ciągu pieszego w sposób nieuzasadniony i ekstensywny ingeruje w prawo własności, przez co narusza art. 2, w związku a art. 64 ust. 1,2, i 3 Konstytucji RP i art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu. Zdaniem skarżącego, ze względu na usytuowanie na jego działce ciągu pieszo - jezdnego i ustanowienie 7 metrowego pasa nieprzekraczalnej linii zabudowy pozostanie mu do zagospodarowania 32 metry działki od strony ulicy, a takiej działki nie da się podzielić na 2 części, bowiem uchwała ustala minimalną szerokość nowowydzielonej działki od strony ulicy na 18 metrów. Taki zarzut oparty jest na błędnym założeniu, że działka ulegnie zmniejszeniu o 10 m. Wyjaśnić wobec tego należy, iż skoro skarżący obecnie jest współwłaścicielem działki o szerokości 42 metrów, to po odjęciu 3 metrów na ciąg pieszo-jezdny, pozostanie działka o szerokości 39 metrów. Tak więc nawet po podziale powstałe 2 działki będą miały wymaganą przez plan szerokość -powyżej 18 metrów. Obszar o szerokości 7 metrów na którym wyznaczono nieprzekraczalną linię zabudowy nadal pozostanie własnością skarżącego, z tym jednak ograniczeniem, iż w tej odległości od ciągu pieszo - jezdnego nie będzie mógł sytuować żadnych nowych budynków. W § 7 pkt 10 uchwały zdefiniowano nieprzekraczalną linię zabudowy jako wyznaczoną na rysunku planu, poza którą nie wolno wyprowadzać płaszczyzny elewacji noworealizowanych budynków W ocenie Sądu Rada Miasta nie naruszyła prawa ustanawiając tak sformułowaną nieprzekraczalną linię zabudowy. Oczywiście ogranicza to w pewien sposób korzystania m.in. z działki nr [...], jednak rozstrzygnięcie organu nie nosi cech dowolności czy arbitralności. Racjonalnym bowiem jest stworzenie odpowiedniej odległości między budynkami, w których będą przebywać ludzie, a drogą. Ponadto ustanowienie dość szerokiego pasa nieprzekraczalnej linii zabudowy pozwala w

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

przyszłości na ewentualne poszerzanie istniejących dróg, chodników itp., czy rozbudowę infrastruktury bez istotnej ingerencji na usytuowane budynki.

Również nie zasługuje na uwzględnienia zarzut dotyczący niezgodności § 24 ust. 2 uchwały z art. 15 ust. 2 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez nieokreślenie, w jakim czasie ciągi pieszo - jezdne i wewnętrzne drogi dojazdowe zostaną poszerzone do ulic dojazdowych. Trzeba bowiem zauważyć, iż wspomniany § 24 ust. 2 uchwały ma charakter postulatywny. Odnosi się on bowiem do zdarzeń przyszłych, ale niepewnych - poprzez użycie sformułowań "w perspektywie przyszłego rozwoju urbanizacyjnego obszarów rolnych (...), pozwoli w przyszłości na poszerzenie ciągów i postulowanej drogi wewnętrznej". Nie jest to ustalenie obowiązkowe planu, o którym mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zaś przepisy nie zabraniają umieszczania postulatów w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Z uwagi na to, iż nie jest to ustalenie obowiązkowe planu nie ma obowiązku stosowania się do tego przepisu, bowiem określa on jedynie perspektywę rozwoju danej gminy.

Reasumując należy stwierdzić, iż zaskarżona uchwała posiada wszystkie elementy obligatoryjne, o których mowa w art. 15 i następnych ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ogranicza w pewien sposób uprawnienia właścicieli działki [...], jednak dzieje się to w granicach dopuszczonych prawem. Skarżący powołuje się na ustawę zasadniczą na poparcie swoich racji, jednak stwierdzić należy, iż własność nie stanowi prawa, które dawałoby nieskończoną władzę nad rzeczą. Zgodnie z art. 64 ust. 3 Konstytucji własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Taką ustawą ograniczającą prawo własności jest ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wynika stąd, że nie w każdej sytuacji powołanie się właściciela nieruchomości, której dotyczy planu zagospodarowania przestrzennego, na przysługującą mu ochronę z art. 21 i art. 64 ust. 2 Konstytucji będzie skuteczne. Gdyby tak było planowanie przestrzenne stanowiłoby proces iluzoryczny.

Ponadto rozwiązanie przyjęte w miejscowym planie odnośnie usytuowania i określenia szerokości ciągu pieszo jezdnego jest zdaniem Sądu rozwiązaniem kompromisowym, rozwiązującym konflikt potrzeb publicznych i potrzeb właścicieli poszczególnych działek.

Sygn. akt IV SA/Wa 101/09

Na zakończenie jedynie należy wspomnieć, iż zgodnie z treścią art. 36 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może żądać od gminy:

1. odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo,

2. wykupienia nieruchomości lub jej części.

Powyższe oznacza, że w przypadku, gdy zostanie ustalone, że przez realizację ciągu pieszo - jezdnego został ograniczony sposób korzystania z działki skarżącego nr [...], może on żądać od gminy odszkodowania za poniesioną szkodę.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak w sentencji.