Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 917/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 188
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 18 ust. 1  pkt 2, art. 15 ust. 1 pkt 6
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.
journal: M.P. 2004 nr 56 poz 958 art. 233 par.6 w zw. z art. 233 par.1
law: Obwieszczenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 listopada 2004 r. w sprawie planu rozwoju obszarów wiejskich

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędziowie NSA Zofia Flasińska NSA Jan Paweł Tarno ( spr.) Protokolant Anna Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lutego 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1704/06 w sprawie ze skargi G. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] a także poprzedzającą ją decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...], 2. zasądza na rzecz G. P. od Komendanta Głównego Policji kwotę 700 (siedemset ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 23 lutego 2007 r., VI SA/Wa 1704/06 oddalił skargę G. P. na decyzję Komendanta Głównego Policji z [...], nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Orzeczenie to zapadło w następujących okolicznościach sprawy.

Decyzją [...] Komendanta Wojewódzkiego w K. z [...], wydaną na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525, z późn. zm.) oraz art. 104 i art. 268a K.p.a. cofnięto pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej G. P..

W uzasadnieniu podniesiono, że wyrokiem Sądu Rejonowego w G., III Wydział [...], z [...] listopada 2004 r., sygn. akt [...] G. P. został uznany winnym popełnienia przestępstwa określonego w art. 233 § 6 k.k. w związku z art. 233 § 1 k.k., tj. tego, że w dniu [...] stycznia 2002 r. w Starostwie Powiatowym w G., uprzedzony o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań - w trakcie postępowania administracyjnego o wydanie wtórnika prawa jazdy - we wniosku o wydanie wtórnika tego dokumentu złożył fałszywe oświadczenie o utracie oryginału prawa jazdy - co było niezgodne z rzeczywistym stanem rzeczy - gdyż dokumentu tego nie utracił. Za czyn ten została wymierzona mu kara 4 miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawieszona na okres próby dwóch lat oraz kara grzywny w wymiarze 20 stawek dziennych przy przyjęciu, że wysokość jednej stawki wynosi 20 złotych.

Przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji stanowi, że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, tj., co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Strona została skazana za popełnienie przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości. Przestępstwo to nie należy do katalogu przestępstw opisanych powyżej. Jednakże należy zauważyć, że cytowany przepis nie zawiera zamkniętego katalogu przestępstw popełnionych lub zarzuconych. Zdaniem Policji, popartym orzeczeniami sądów administracyjnych, pozwolenie na broń winna posiadać wyłącznie osoba o nieposzlakowanej opinii, co przejawia się przede wszystkim przestrzeganiem prawa. Należy przy tym zaznaczyć, że od wieloletnich posiadaczy broni (bez względu na rodzaj broni), oczekuje się szczególnego przestrzegania porządku prawnego. Naruszenie tej zasady stanowi przesłankę cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 o broni i amunicji.

Ponadto, co podkreśla się w orzecznictwie "kwestia posiadania broni palnej, z uwagi na skutki - często nieodwracalne - ma ogromne znaczenie dla stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego. Nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje tej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary" (sygn. akt III SA 1173/01). W związku z tym na ocenę organu Policji nie mogą mieć wpływu przedłożone przez stronę w toku postępowania administracyjnego pozytywne opinie o jej osobie, odnoszące się do jej działalności społeczno-zawodowej.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł zainteresowany przedstawiając własną wykładnię przepisów powołanych w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji, tj. art. 18 oraz art. 15 ustawy o broni i amunicji. Przypomniał, iż jest myśliwym od 1979 r., a tym samym posiadaczem broni przez 27 lat. Swoją dotychczasową postawą nigdy nie dał podstaw do przypuszczeń, iż użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego. Nie należy zatem do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, ponieważ czyn za który został skazany nie mieści się w katalogu przestępstw określonych w art. 148 -162 k.k., zaliczanych do przestępstw przeciwko życiu i zdrowiu oraz w art. 278 - art. 295 k.k. zaliczanych do przestępstw przeciwko mieniu. Jego zdaniem, Śląski Komendant Wojewódzki Policji interpretuje prawo w sposób niedopuszczalny uznając, że: "strona została skazana za popełnienie przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości. Przestępstwo to nie należy do katalogu przestępstw wymienionych w ustawie. Jednakże należy zauważyć, że cytowany przepis nie zawiera zamkniętego katalogu przestępstw popełnionych lub zarzucanych." Tymczasem w ocenie skarżącego ów katalog przestępstw jest bardzo precyzyjnie opisany przez kodeks karny.

Skarżący nie może się również zgodzić z nieprecyzyjnym sformułowaniem, iż "zdaniem Policji pozwolenia na broń winna posiadać wyłącznie osoba o nieposzlakowanej opinii, co przejawia się przede wszystkim przestrzeganiem prawa". Żaden z artykułów cytowanej ustawy nie zawiera terminu "nieposzlakowania opinia", nikt również nie tłumaczy, co to słowo oznacza. Jeżeli organ pierwszej instancji miał na myśli niekaralność - to ustawa precyzyjnie określa, za jakie czyny; jeżeli zaś organ pierwszej instancji miał na myśli opinie otoczenia, to, jak sam stwierdził, potwierdzają one pozytywną opinię o skarżącym.

Skarżący odniósł się także do twierdzenia organu I instancji, iż "od wieloletnich posiadaczy broni, oczekuje się szczególnego przestrzegania porządku prawnego. Naruszenie stanowi przesłankę cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 o broni i amunicji." Użycie tego sformułowania świadczy, że organ I instancji interpretuje chyba inną, sobie tylko wiadomą "ustawę o broni", bo ta obowiązująca nic nie mówi o szczególnej potrzebie przestrzegania porządku prawnego przez wieloletniego posiadacza broni. Mówi natomiast precyzyjnie, kiedy pozwolenie można cofnąć i nie ma w niej nic o grupie przestępstw, w której mieści się czyn skarżącego. Argumentem najbardziej przekonywującym, iż nie użyje on broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego, jest fakt 27-letniego posiadania broni popartego pozytywnymi opiniami kompetentnego środowiska. Wyraźnie więc widać, że organ pierwszej instancji mając wątpliwość w sprawie interpretacji rozstrzyga ją w sposób oczywisty na niekorzyść skarżącego. Skoro ustawodawca w zapisie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy nie zawarł sformułowania, że restrykcja dotyczy wszystkich osób skazanych za jakiekolwiek przestępstwo, to należy rozumieć zapis wymienionego artykułu literalnie i nie poddawać go bardzo swobodnej interpretacji na niekorzyść petenta. Waga popełnionego przez skarżącego czynu karalnego nie wymaga, w jego rozumieniu, tak nieproporcjonalnej reakcji (kary).

Niewątpliwie organ I instancji ma rację pisząc, że "kwestia posiadania broni palnej, z uwagi na skutki - często nieodwracalne - ma ogromne znaczenie dla stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego i nie może być realnie zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje tej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa państwa lub porządku publicznego". Ale w ocenie skarżącego jego dotychczasowe życie związane z posiadaniem broni dobitnie świadczy o tym, że nie użyje jej niewłaściwie. I o ile w przypadku osoby ubiegającej się dopiero po raz pierwszy o jej posiadanie racje przywołane przez organ pierwszej instancji w uzasadnieniu należałoby uznać za przekonywujące, o tyle w przypadku kogoś kto posiadał broń 27 lat i posiada nieposzlakowaną opinię, a popełnił życiowy błąd, za który został ukarany, nie mają po prostu zastosowania. W tej sytuacji przywoływanie hipotetycznego zagrożenia ze strony skarżącego jest co najmniej nieuzasadnione.

Decyzją Komendanta Głównego Policji z [...], Nr [...], utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu stwierdzono, że przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy istnieje uzasadniona obawa, iż dana osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza wówczas, gdy została ona skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ drugiej instancji podzielił stanowisko organu I instancji, iż wymieniony w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 katalog przesłanek zobowiązujących organy Policji do cofnięcia pozwolenia na broń nie ma charakteru zamkniętego. Dlatego też, nawet jeżeli dana osoba zostanie ukarana za przestępstwo inne, niż w nim wymienione, to organy Policji mają prawo ocenić popełniony przez nią czyn pod kątem zagrożenia dla interesu lub porządku publicznego. Oceny takiej dokonał w odniesieniu do strony Komendant Wojewódzki Policji w K., który uznając, że w jej przypadku zachodzą przesłanki określone w wyżej wymienionych przepisach prawa, cofnął pozwolenie na broń. W toku postępowania organ ten ustalił, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] listopada 2004 r., sygn. akt [...], uznano skarżącego winnym popełnienia przestępstwa z art. 233 § 6 w związku z art. 233 § 1 k.k., wymierzając stosowną karę. Wyrok jest prawomocny od dnia 8 grudnia 2004 r. W ocenie organu odwoławczego tego rodzaju naruszenie prawa zasadnie pozwoliło organowi I instancji na zaliczenie G. P. do grupy osób, które pozwolenia na broń posiadać nie mogą. Jako osoba nie przestrzegająca norm prawnych, nie daje on bowiem gwarancji, iż w przyszłości będzie przestrzegał przepisów ustawy o broni i amunicji.

Wskazano przy tym, iż prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym przepisami ustawy o broni i amunicji, a zatem winna je posiadać wyłącznie osoba, która - poza spełnieniem wymogów formalnych - nie daje podstaw do przypuszczeń, iż może naruszyć przepisy dotyczące posiadania i używania broni i amunicji i użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. G. P. bezsprzecznie naruszył porządek prawny i z tego powodu przypuszczenia tego rodzaju w odniesieniu do jego osoby są całkowicie zasadne. Strona świadomie naruszyła porządek prawny dla uzyskania korzyści w postaci wtórnika prawa jazdy, chociaż oryginału tego dokumentu nie utraciła. Takie postępowanie strony nie daje rękojmi, iż nie użyje ona broni w sposób określony w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Taka ocena nie jest dowolna, bowiem znajduje odzwierciedlenie w materiale dowodowym i mieści się w granicach wyznaczonych art. 80 K.p.a.

Organy Policji stoją na stanowisku, iż w takich przypadkach interes strony postępowania, polegający na posiadaniu szczególnego prawa, jakim jest pozwolenie na broń, winien ustąpić na rzecz ochrony interesu publicznego, przejawiającego się w tym, by osoby nieprzestrzegające porządku prawnego, a tym samy stwarzające obawy, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, pozwolenia na broń posiadać nie mogły.

Z uwagi na obligatoryjność przepisu, na podstawie którego cofnięto G. P. pozwolenie na broń, organy Policji nie mogły uwzględnić argumentu o jego wieloletnim zamiłowaniu do myślistwa, a także załączonych do odwołania dokumentów, mających świadczyć o tym, iż w środowisku myśliwych cieszy się on bardzo dobrą opinią. Opinie te nie uwzględniają bowiem okoliczności, iż strona popełniła przestępstwo skierowane przeciwko wymiarowi sprawiedliwości, które jest czynem umyślnym. Ponadto utrata pozwolenia nie ogranicza stronie aktywności na polu myślistwa czy działalności na rzecz macierzystego koła łowieckiego, ponieważ uniemożliwia mu jedynie wykonywanie polowań.

Skargę na powyższą decyzję Komendanta Głównego Policji złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zainteresowany podtrzymując przedstawioną w odwołaniu wykładnię art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Skarżący wskazał, iż pierwotnie ustawa o broni i amunicji z dnia 21 maja 1999 r. w art. 15 ust. 1 pkt 1 nieprecyzyjnie stanowiła o osobach, "co do których zostaje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej albo co których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa". U podstaw tak sformułowanego zapisu leżała troska o to, by tej broni nie posiadali ludzie agresywni. Jednakże sformułowanie "z użyciem przemocy lub groźby karalnej" budziło wiele kontrowersji natury interpretacyjnej i dlatego ustawą z 14 lutego 2003 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz zmianie ustawy o Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. 2003 r. Nr 52, poz. 451) ustawodawca doprecyzował i rozszerzył jego treść "... w szczególności skazanych za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy..." się postępowanie w tych sprawach. Wynika stąd, iż intencją ustawodawcy nie było, jak dowodzą tego organa Policji, "niezamknięcie katalogu przestępstw", a wręcz przeciwnie - ścisłe doprecyzowanie owego katalogu. Z toku rozumowania przeprowadzonego przez organy orzekające w sprawie można wnioskować, że wystarczy zostać skazanym za jakiekolwiek przestępstwo, by utracić pozwolenie na posiadanie broni. Gdyby ustawodawca tak chciał, to użyłby stosownego zapisu, jak uczynił to na przykład w ustawie z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. Nr 67 poz. 679 z późn. zm.), w której art. 8 ust. 1 pkt 9 stwierdza, że: " koncesji udziela się fizycznej, która nie była skazana prawomocnym orzeczeniem za umyślne przestępstwo lub wykroczenie skarbowe oraz nie toczy się przeciwko niej postępowanie w sprawie o takie przestępstwo lub wykroczenie". Organ administracji państwowej - ustawowo powołany do wydawania decyzji administracyjnych w zakresie pozwolenia na broń, jest naturalnym narzędziem państwa z uwagi na możliwości operacyjne i logistyczne (dostęp do tajnych materiałów służb, wywiad środowiskowy); zobligowany jest on do przestrzegania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, w tym również art. 107 § 3 K.p.a. Organa policji nie przywołują na potwierdzenie swoich poglądów przepisów prawa, a jedynie artykułują swoją misyjność w zakresie swobodnego interpretowania ustawy. Ustawodawca poprzez zapis, iż "istnieje uzasadniona obawa" nakłada na organa Policji obowiązek niejako poprzedzenia potencjalnego zagrożenia społeczeństwa, poprzez wychwycenie momentu powstania owej "uzasadnionej obawy" w oparciu o posiadaną wiedzę operacyjną - nie zaś w oparciu o znane powszechnie orzeczenie sądu. Nie każdy nieskazany jest bezpieczny i nie każdy skazany jest niebezpieczny. Dlatego też ustawodawca stwierdził, że najpierw musi zostać ziszczony warunek "uzasadnionej obawy", a jeśli tak jest, to należy cofnąć w szczególności pozwolenia na broń tym, którzy karani za naruszenie takich dóbr, jak zdrowie, życie i mienie. Interpretując zapisy ustawy w sposób: skazanemu - obligatoryjnie zabrać - organa policji zmieniają intencje ustawodawcy.

Reasumując, organy Policji wyraźnie naruszają jedną z naczelnych zasad prawa rozstrzygając wątpliwości na niekorzyść petenta i nie polemizując z argumentacją przedstawioną przez niego w postępowaniu odwoławczym.. Posiadając pozwolenie na broń myśliwską skarżący nie czuje się wyróżniony w stosunku do innych obywateli, jak sugeruje Komendant Główny Policji. Nie czuje się również wyróżniony posiadając paszport, prawo jazdy, czy uprawnienia sternika motorowodnego. Odbiera on fakt ich posiadania jako prawo do używania potwierdzone przez organ administracji państwowej na podstawie stosownych przepisów przytoczonej przez niego argumentacji.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie wskazując w uzasadnieniu, iż przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy istnieje uzasadniona obawa, iż dana osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza wówczas, gdy została ona skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Katalog przesłanek nie jest więc zamknięty, co daje organom Policji możliwość uwzględniania innych okoliczności, w tym np. skazania za inne przestępstwo. Dlatego też, nawet jeżeli dana osoba zostanie ukarana za przestępstwo inne, niż w nim wymienione, to organy Policji mają prawo ocenić popełniony przez nią czyn pod kątem zagrożenia dla interesu lub porządku publicznego. Sytuacja taka zachodzi w przypadku G. P.. Popełnione przez niego naruszenie prawa pozwala na zaliczenie go do grupy osób, które pozwolenia na broń posiadać nie mogą. Jako osoba nie przestrzegająca norm prawnych, nie daje on bowiem - zdaniem Policji - gwarancji, iż w przyszłości będzie przestrzegał przepisów ustawy o broni i amunicji.

Wskazano przy tym, iż prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym przepisami ustawy o broni i amunicji, a zatem winna je posiadać wyłącznie osoba, która - poza spełnieniem wymogów formalnych - nie daje podstaw do domniemania, iż może naruszyć przepisy dotyczące posiadania i używania broni i amunicji i użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. G. P. bezsprzecznie świadomie naruszył porządek prawny i z tego powodu domniemanie tego rodzaju w odniesieniu do jego osoby jest całkowicie zasadne. Ocena ta nie jest dowolna, bowiem znajduje odzwierciedlenie w materiale dowodowym i mieści się w granicach wyznaczonych art. 80 K.p.a.

Z uwagi na obligatoryjność przepisu, na podstawie którego cofnięto p. P. pozwolenie na broń, organy Policji nie mogły uwzględnić argumentu o jego wieloletnim zamiłowaniu do myślistwa, a także załączonych do odwołania dokumentów, mających świadczyć o tym, iż w środowisku myśliwych cieszy się on bardzo dobrą opinią Opinie te nie uwzględniają bowiem okoliczności, iż strona popełniła przestępstwo skierowane przeciwko wymiarowi sprawiedliwości, które jest czynem umyślnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za bezzasadną. W uzasadnieniu stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny został ustalony z wystarczającą dokładnością. Skarżący został uznany prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w G. z dnia [...] listopada 2004 r., sygn. akt [...], za winnego popełnienia przestępstwa z art. 233 § 6 w związku z art. 233 § 1 k.k. (składał fałszywe zeznania w postępowaniu administracyjnym o wydanie wtórnika prawa jazdy), za co skazano go na określoną karę.

Wyjaśnienia, które złożył skarżący w załączeniu do skargi, mające przekonać o jego niewinności, są zupełnie nieprzekonywujące (np. dlaczego skarżący znalazł się w Niemczech z prawem jazdy i wtórnikiem). Nie mają one przy tym znaczenia prawnego, gdyż organy Policji związane są wyrokiem sądu karnego Również na mocy art. 11 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) "ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny."

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Przepis ten - po pierwsze - nie rozróżnia rodzajów broni i wobec jego brzmienia należy przyjąć, że dotyczy on wszelkich rodzajów broni palnej objętej wspomnianą regulacją ustawową (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy), a więc również broni myśliwskiej, po drugie - nakłada na organy Policji obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w razie wystąpienia przypadków w nim określonych (uznanie związane), po trzecie wreszcie - w odniesieniu do przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń jednoznacznie odsyła do przepisu art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Zgodnie z tym ostatnim przepisem, mającym zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten, wyliczający negatywne przesłanki wyłączające możliwość wydania pozwolenia na broń, mający charakter bezwzględnie wiążący, w zestawieniu z powołanym wyżej przepisem art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o broni i amunicji oznacza, że obligatoryjnemu cofnięciu podlega pozwolenie na broń wydane m.in. osobom, którym z określonych w tym przepisie przyczyn pozwolenie takie nie powinno być w ogóle wydane.

Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji uległ w okresie obowiązywania ustawy znaczącemu przekształceniu. Pierwotnie stanowił on, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom "co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa." Dopiero nowelą wprowadzoną przez ustawę z 1 kwietnia 2004 r. - t. jedn. (Dz.U. z 2003 r. Nr 52, poz. 451) nadano mu obecne brzmienie, zgodnie z którym pozwolenia na broń nie wydaje się osobom co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw." W ocenie sądów administracyjnych redakcja art. 15 ust. 1 pkt 6 ma charakter otwarty. Użycie określenia "w szczególności" sprawia bowiem, że wyliczenie rodzajów przestępstw nie ma charakteru zamkniętego, wobec czego ustawa umożliwia zastosowanie powołanego przepisu również do innych rodzajów przestępstw. Należy jednak zauważyć, że określenie "w szczególności" było również stosowane w poprzedniej redakcji tego przepisu - tyle, że w odniesieniu o przestępstw z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej. Dokonana zmiana, polegająca na rezygnacji z określenia charakteru przestępstw ("z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej"), na rzecz określenia ich poprzez wskazanie dobra, przeciwko któremu zostały skierowane ("przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu"), ma istotne znaczenie. W ten bowiem sposób ustawodawca ograniczył swobodne uznanie organów Policji, wynikające z określenia charakteru przestępstw, do przestępstw określonego rodzaju - nie tylko poprzez ich bezpośrednie wskazanie (wyliczenie dóbr, przeciwko którym są skierowane), lecz również poprzez dokonanie ich gradacji. Na tle powołanego przepisu w obowiązującej obecnie redakcji nie ulega bowiem wątpliwości, że popełnienie wymienionych w nim przestępstw powinno (musi) spowodować cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, a dopiero w przypadku pozostałych przestępstw organom Policji pozostawiono tę kwestię do uznania, ze wszystkimi wynikającymi stąd konsekwencjami, jakie wiążą się z podejmowaniem decyzji w ramach tzw. swobodnego uznania administracji (głównie - z koniecznością określenia kryteriów podejmowania tego rodzaju decyzji). Do takich przyczyn ustawa zalicza przede wszystkim uzasadnioną obawę odnoszącą się do osób, które mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zasadniczą przyczyną, wyrażoną w sposób ogólny, odmowy wydania pozwolenia na broń jest na gruncie tego przepisu możliwość użycia broni przez określoną osobę w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a już - in concreto - skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa.

Sąd I instancji uznał, że przy obecnej redakcji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wystarczającą przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń, uzasadniającą obawę, że osoby posiadające pozwolenie na jej posiadanie mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (a więc związku przyczynowego między uzasadnioną obawą zagrożenia interesu bezpieczeństwa lub porządku publicznego a posiadaniem pozwolenia na broń) jest skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu (albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa). W obowiązującym stanie prawnym przesłanki uzasadniające szczegółowo cofnięcie pozwolenia na broń, jeżeli nawet mają charakter otwarty, to w odniesieniu do stwierdzonych przestępstw, wymienionych wprost w ustawie, stanowią wystarczającą podstawę do stwierdzenia, że popełnienie przestępstw wymierzonych przeciwko tego rodzaju chronionym dobrom (zdrowie, życie, mienie) jest zarazem sprzeczne z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

W przypadku pozostałych rodzajów przestępstw taki związek przyczynowy wymaga uzasadnienia właściwego dla decyzji administracyjnych podejmowanych w ramach uznania administracyjnego. W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie taki związek przyczynowy został wykazany, a ustalenia dokonane w sprawie przez organy Policji były na tyle zindywidualizowane, że nie pozwalają przedstawić im zarzutu prostego przełożenia, że każda osoba skazana winna mieć cofnięte pozwolenia na broń. Innymi słowy, sprawa została rozpoznana przez organy Policji indywidualnie, z uwzględnieniem całokształtu okoliczności.

W rozpatrywanej sprawie skarżący został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwo z art. 233 § 6 k.k., tj. za składanie fałszywych zeznań, a więc za przestępstwo przeciwko wymiarowi sprawiedliwości. W konsekwencji określony powyżej podstawowy problem prawny w rozpatrywanej sprawie jest ograniczony do pytania, czy podstawą cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń była uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a więc może naruszyć ogólną zasadę przemawiającą za przyznaniem pozwolenia na broń, czy też - i w jakim zakresie - powinien w rozpatrywanym przypadku zostać również uwzględniony fakt popełnienia przez skarżącego przestępstwa z art. 233 § 6 k.k.., tj. za składanie fałszywych zeznań. Przestępstwo to nie zostało wymienione wprost w obowiązującym obecnie art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Ogólna zasada niewydawania pozwolenia na broń osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego jest oczywiście na tyle szeroka, że w jej ramach mieści się zarówno konkretne wskazanie ("w szczególności") dotyczące skazania prawomocnym orzeczeniem sądu przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, które ustawodawca potraktował jako główny (szczególny) powód cofnięcia pozwolenia na broń, jak i inne stany prawne, w tym związane z orzeczeniami sądów.

Orzecznictwo sądów administracyjnych w sprawach podobnych do rozpatrywanej jest jednolite. I tak, w wyroku NSA z dnia 14 stycznia 2003 r., sygn. akt III SA 1173/01, stwierdzono wprost, że "Nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje tej broni "w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego" niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary. Skłonność do nadużywania alkoholu, awantur, nadmierna porywczość dyskwalifikują posiadacza broni i urealniają obawę, że może jej użyć w celach sprzecznych z porządkiem publicznym" (LEX nr 126764). Stanowisko to uściślił WSA w Warszawie w wyroku z 28 kwietnia 2004 r, sygn. akt III SA 2258/02 (LEX nr 158939), który odwołał się do tezy zawartej w wyroku NSA z 9 października 2001 r., sygn. akt III SA 866/02, wskazując, że przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym; w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany, i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. Jeszcze ostrzej zarysowano stanowisko w podobnej do rozpatrywanej sprawie, której dotyczył wyrok WSA w Warszawie z 20 września 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 709/05, LEX nr 192938, gdzie stwierdzono, że "Fakt popełnienia przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów nie wystarcza do uznania, iż taka obawa, o jakiej mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) jest uzasadniona.

Jak wynika z przeprowadzonych wywodów, powołany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego został wydany w innym stanie prawnym, przy innej redakcji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Natomiast w rozpatrywanej sprawie tego rodzaju bezpośredni związek miał niewątpliwie miejsce i został przez organy Policji w sposób wystarczający uprawdopodobniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż składanie fałszywych zeznań, a więc przestępstwo przeciwko wymiarowi sprawiedliwości, ma charakter umyślny i zmierza do uzyskania korzyści osobistych (możliwość posługiwania się wtórnikiem prawa jazdy w przypadku zawinionej utraty oryginału tego dokumentu).

Postępowanie organów Policji w rozpatrywanej sprawie odpowiadało wymogom określonym w powołanym wyżej wyroku. Organ I instancji przywołując wyroki skazujące wyraźnie stwierdził, że strona, posiadająca pozwolenie na broń, popełniła przestępstwo, które co prawda nie zostało wymienione wprost w art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy, ale uzasadnia bezpośrednio obawę, że posiadacz pozwolenia na broń może jej użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. Wskazał, że sam fakt skazania prawomocnym wyrokiem Sądu za przedstawione wykroczenia może rodzić obawę, o której mowa w tym przepisie. Taka postawa nie daje także gwarancji przestrzegania przez stronę przepisów ustawy o broni i amunicji, zwłaszcza dotyczących bezpiecznego posiadania i używania broni palnej. Organy obu instancji wskazały przy tym, że prawo do posiadania broni jest prawem wyjątkowym, związanym z reglamentacją dostępu do broni. Może je zatem posiadać osoba o nieskazitelnej opinii, a skazanie prawomocnymi wyrokami sądu za określone wyżej czyny taką opinię podważa. Tak więc, w ocenie Sądu, organy Policji wykazały w rozpatrywanej sprawie w sposób nie budzący wątpliwości istnienie bezpośredniego związku między popełnionymi przez skarżącego czynami, za które został skazany prawomocnym wyrokiem, i cechami jego charakteru oraz jego postępowaniem w ostatnich latach, które uprawdopodobniło obawę, że G. P. może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. Strona nie przyjęła tych ustaleń do wiadomości stwierdzając, że popełnione przez nią przestępstwo nie pozostawało w jakimkolwiek związku z posiadaniem i posługiwaniem się bronią myśliwską.

W związku z powyższymi ustaleniami należy stwierdzić, że prawomocne orzeczenia sądu karnego, skazujące za popełnienie przestępstwa z art. 233 § 6 k.., tj. za przestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwości, są dla organów Policji wiążące co do ustalenia faktycznych i prawnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń. Popełnianie przestępstw tego rodzaju, udokumentowane prawomocnymi wyrokami sądu, choć nie mieści się w kategorii przestępstw z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej, a także przestępstw wymienionych w obecnej redakcji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, w sposób wystarczający uzasadnia obawę, że osoba skazana za tego rodzaju przestępstwa może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tej sytuacji właściwe organy Policji mają obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń. Sąd podzielił również stanowisko organów Policji, że w rozpatrywanej sprawie nie miała znaczenia dobra opinia skarżącego w środowisku myśliwych, ani fakt jego codziennej pracy, wykonywanej w bezpośrednim kontakcie z bronią. Skarżącemu cofnięto bowiem pozwolenie na broń palną myśliwską z powodu skazania prawomocnymi wyrokami sądu za przestępstwo przeciwko wymiarowi sprawiedliwości i w konsekwencji uzasadniające obawę użycia przez niego broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu.

G. P. zaskarżył powyższy wyrok w całości, opierając skargę kasacyjną na naruszeniu przepisów prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.

Powołując się na wskazane powyżej zarzuty, wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu podniesiono, że aby stwierdzić, że popełnione, przez skarżącego przestępstwo z art. 233 § 6 k.k. w zw. z art. 233 § 1 k.k. pozwala na przyjęcie istnienia uzasadnionej obawy, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 wskazywanej ustawy, nie można abstrahować od uwarunkowania, w jakim doszło do popełnienia tego przestępstwa oraz charakteru czynu którego dopuścił się skarżący.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie poczynił ustaleń, w jaki sposób doszło do złożenia fałszywego zeznania, oraz nie poczynił oceny, czy popełnione przez skarżącego przestępstwo może wskazywać na istnienie zagrożenia, o jakim mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, ale a priori uznał, iż skarżący jest osobą o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, a mianowicie osobą, co do której istnieje obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 28 kwietnia 2004 r. III SA 2258/02 wyraził następujące słuszne przekonanie: ,,1. Dokonując oceny, czy popełnione przez skarżącego przestępstwo/.../ pozwala na przyjęcie istnienia uzasadnionej obawy, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, nie można pominąć okoliczności towarzyszących popełnieniu tego przestępstwa. 2. Przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym, w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego".

Czyn oskarżonego należy do występków przeciwko wymiarowi sprawiedliwości. Oznacza to, że przedmiotem ochrony występku określonego art. 233 k.k. jest prawidłowe funkcjonowanie polskiego wymiaru sprawiedliwości oraz wiarygodność ustaleń dokonanych w postępowaniach przewidzianych na podstawie ustawy. Trudno w związku z tym, w takim przypadku generować uzasadnione przypuszczenie, że skarżący jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Występek, którego dopuścił się skarżący nie należy do przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, ani też wobec skarżącego nie toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Dlatego z całą stanowczością należy stwierdzić, że skarżący nie należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 wskazywanej ustawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonuje wykładni art. 18 ust. l pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji tak, jak gdyby przepis ten zawierał oblig wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń, podczas gdy przepis ten ma charakter fakultatywny. Gdyby zamiarem ustawodawcy było ustanowienie przepisu o charakterze obligatoryjnym, wówczas po słowach "w szczególność znalazłby się zapis ,,dopuści się popełnienia przestępstwa". Ustawodawca racjonalny nie wyróżniałby w związku z tym kategorii przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. A skoro ustawodawca wyróżnia przestępstwa przeciwko życiu zdrowiu lub mieniu, to tym samym pozostawia margines decyzyjny w przypadku dopuszczenia się przestępstw innego rodzaju. (np. przeciwko wiarygodności dokumentów).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 20 września 2005 r. VI SA/Wa, na tle podobnego stanu faktycznego wyraził następujące zapatrywanie: "Fakt popełnienia przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów nie wystarcza do uznania, iż taka obawa, o jakiej mowa w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest uzasadniona. Organy nie mogą stosować prostego przedłożenia, ze każda osoba skazana winna mieć cofnięte pozwolenie na bron. Skazanie za określone przestępstwo nie może świadczyć wprost o tym, że osoba taka nie będzie przestrzegała przepisów ustawy o broni i amunicji. Każdą sprawę należy rozpoznawać indywidualnie z uwzględnieniem całokształtu okoliczności. Istotne jest, w jaki sposób osoba ta posługiwała się bronią, czy zagrażała zdrowiu lub życiu innych osób, a zatem czy całokształtem swojego dotychczasowego postępowania stwarza obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego".

W odpowiedzi na skargę kasacyjną wniesiono o jej oddalenie oraz o zasądzenie na rzecz Komendanta Głównego Policji kosztów postępowania według norm przepisanych. Podniesiono w szczególności, że organ administracji podziela w całości interpretację przepisów prawa zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem według art. 183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko - radcowskim (art. 175 § 1 - 3 p.p.s.a). Opiera się on na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia skargi kasacyjnej wykwalifikowanym prawnikom zapewni jej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Sądowi II instancji dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia.

Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, albowiem podniesiony w niej zarzut przeciwko zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w zakresie, w jakim zarzucono Sądowi niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jest trafny.

Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 roku o broni i amunicji właściwy organ policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa m. in. w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy. Trafnie wywiódł, Sąd I instancji, że zgodnie z tym ostatnim przepisem, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten, wyliczający negatywne przesłanki wyłączające możliwość wydania pozwolenia na broń, mający charakter bezwzględnie wiążący, w zestawieniu z powołanym przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji oznacza, że obligatoryjnemu cofnięciu podlega pozwolenie na broń wydane m.in. osobom, którym z określonych w tym przepisie przyczyn pozwolenie takie nie powinno być w ogóle wydane.

Zastosowanie przez organ policji powołanego przepisu i cofnięcie pozwolenia na broń jest zatem obligatoryjne w każdym przypadku, gdy strona należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Są osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności zaś skazane prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z literalnego brzmienia cytowanego przepisu wynika w sposób oczywisty, że ma on przede wszystkim zastosowanie do osób skazanych za którekolwiek z przestępstw wskazanych w tym przepisie. W takim bowiem przypadku jednostka, która została skazana prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw z mocy prawa jest uznawana za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mówiąc innymi słowy, sam fakt popełnienia powyższego przestępstwa uzasadnia cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni.

Tymczasem w rozpoznawanej sprawie bezsporny jest fakt skazania skarżącego prawomocnym wyrokiem za przestępstwo określone w art. 233 § 6 w zw. z art. 233 § 1 k.k., a więc nie za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. W takiej sytuacji, rozpoznając sprawę cofnięcia pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania strony prawomocnym wyrokiem, albowiem warunkiem cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni jest wykazanie w toku postępowania administracyjnego przez organy administracji, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy popełnieniem przez skarżącego danego przestępstwa (w tym przypadku przeciwko wymiarowi sprawiedliwości), a uzasadnioną obawą użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przy czym chodzi tu o tzw. adekwatny związek przyczynowy, tzn. taki, który pozwala na uznanie prawnej doniosłości tych następstw, które są dla ustalonych w toku postępowania wyjaśniającego okoliczności faktycznych zwykłe (typowe, normalne), a na odrzuceniu takich, które należy ocenić jako niezwykłe, nietypowe, nienormalne. Dlatego też, dla oceny spełnienia tej przesłanki, warunkującej cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, niezbędne jest wzięcie pod uwagę nie tylko faktu popełnienia przestępstwa przez skarżącego, ale również innych okoliczności faktycznych, jak chociażby cechy jego charakteru, czy też jego dotychczasowe postępowanie, zwłaszcza w zakresie obchodzenia się z posiadaną bronią.

Wbrew ocenie Sądu I instancji w rozpatrywanej sprawie taki związek przyczynowy nie został wykazany, zaś ustalenia dokonane w sprawie przez organy Policji nie były w ogóle zindywidualizowane, a w szczególności nie uwzględniały całokształtu okoliczności niniejszej sprawy. W gruncie rzeczy sprowadzały się one do przedstawienia szeregu ogólników i stereotypów [np. "od wieloletnich posiadaczy broni (bez względu na rodzaj broni), oczekuje się szczególnego przestrzegania porządku prawnego. Naruszenie tej zasady stanowi przesłankę cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 o broni i amunicji"], z których wyprowadza się wniosek, że każda osoba skazana za przestępstwo umyślne powinna mieć cofnięte pozwolenia na broń. Twierdzenie zaś, że "kwestia posiadania broni palnej, z uwagi na skutki - często nieodwracalne - ma ogromne znaczenie dla stanu bezpieczeństwa i porządku publicznego. Nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje tej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary" (sygn. akt III SA 1173/01). W związku z tym na ocenę organu Policji nie mogą mieć wpływu przedłożone przez stronę w toku postępowania administracyjnego pozytywne opinie o jej osobie, odnoszące się do jej działalności społeczno-zawodowej" nie znajduje żadnego uzasadnienia w świetle reguł właściwych adekwatnemu związkowi przyczynowemu.

Nie uzasadnia też spełnienia przesłanki z art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stwierdzenie, że "prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym przepisami ustawy o broni i amunicji, a zatem winna je posiadać wyłącznie osoba, która - poza spełnieniem wymogów formalnych - nie daje podstaw do przypuszczeń, iż może naruszyć przepisy dotyczące posiadania i używania broni i amunicji i użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego", ponieważ – jak to zresztą sama Policja zauważa – samo "przypuszczenie" nie może być utożsamiane z "uzasadnioną obawą".

Także uzasadnieniem dla zaskarżonego wyroku nie może być konstatacja, że "sam fakt skazania prawomocnym wyrokiem Sądu za przedstawione wykroczenia może rodzić obawę, o której mowa w tym przepisie. Taka postawa nie daje także gwarancji przestrzegania przez stronę przepisów ustawy o broni i amunicji, zwłaszcza dotyczących bezpiecznego posiadania i używania broni palnej", albowiem w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy jest mowa o "uzasadnionej obawie", a więc zwykła obawa, która w dodatku dopiero może się rodzić, tu nie wystarczy.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ze stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku należało wyprowadzić odmienne wnioski. Całokształt okoliczności faktycznych istniejących w sprawie i niebudzących wątpliwości stron nie pozwala przyjąć, że w stosunku do skarżącego istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Twierdzenie bowiem, że normalnym następstwem skazania skarżącego za przestępstwo określone w art. 233 § 6 w zw. z art. 233 § 1 k.k. jest powstanie tej uzasadnionej obawy nie znajduje uzasadnienia w ujęciu adekwatnego związku przyczynowego. Inne zaś okoliczności, które uzasadniałyby spełnienie tej przesłanki nie istnieją. Z kolei w aktach sprawy są przedstawione przez skarżącego dowody, które zasadnie mogą przekonywać, że takiej uzasadnionej obawy nie ma.

Z tych względów i biorąc pod uwagę, że w postępowaniu kasacyjnym nie stwierdzono naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art. 188 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uznał, że skargę kasacyjną należało uwzględnić poprzez uchylenie zaskarżonego wyroku oraz decyzji organów administracyjnych obu instancji.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na zasadzie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.