Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 448/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2013-02-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne: Podatek rolny
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 193 poz 1287
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska, sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 lutego 2013 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie łącznego zobowiązania podatkowego z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2012 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Wójt Gminy N. P. decyzją z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], ustalił S. W. i U. K. łączne zobowiązanie pieniężne z tytułu podatku rolnego i podatku od nieruchomości za 2012 r. w kwocie 340 zł.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się U. K. i w złożonym odwołaniu zażądała stwierdzenia jej nieważności. W jego uzasadnieniu wskazała,

że nieprawdą jest, że S. W. jest właścicielem budynku murowanego o pow. 45 m2. Nadmieniła, że posiada akt notarialny nr [...] , w którym jest napisane, że budynek gospodarczy murowany wybudowano w 1964 r. nakładami M. W., która była jej babcią a po śmierci, której prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w W. M., sygn. akt I Ns 242/95 otrzymała jej matka J. K. Skarżąca prosiła o naliczenie wyłącznie dla niej podatku od budynku gospodarczego murowanego o powierzchni 45 m2.

Decyzją z dnia [...] października 2012 r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 21 ustawy z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2010 r.,

Nr 193, poz. 1287 ze zm.) podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości

w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach podatkowych. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające zobowiązania podatkowe nie są uprawnione do przyjęcia innych danych niż wykazane w ewidencji gruntów

i budynków. Dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.

z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej powoływana jako: "o.p."). Podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe. Jeżeli podatnik kwestionuje dane zawarte w ewidencji, najpierw powinien wystąpić o ich korektę

w trybie przewidzianym w ustawie z 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne

i kartograficzne. Następnie, w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń,

na podstawie zmienionych danych z ewidencji może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji.

Z informacji z rejestru gruntów z dnia [...] kwietnia 2012 r. wynika, iż U. K. i S. W. są współwłaścicielami po 1/2 części nieruchomości stanowiącej zabudowaną działkę gruntu o numerze ewidencyjnym [...] o pow. 0,30 ha położonej w miejscowości J., dla której Sąd Rejonowy w W. prowadzi księgę wieczystą pod numerem [...]. Działka zabudowana jest budynkiem gospodarczym o pow. 45 m2. Zgodnie z zasadą superficies solo cedit budynek zatem stanowi współwłasność obojga podatników, dlatego też decyzja została wydana na dwóch współwłaścicieli, zarówno w odniesieniu do gruntów jak i budynku. Tym samym, prośba U. K., aby "naliczenie podatku dochodowego za 2012 rok od budynku gospodarczego" nastąpiło tylko na nią jest całkowicie bezpodstawna i nie znajduje odzwierciedlenia w aktualnym stanie prawnym.

Organ odwoławczy podkreślił, że w toku postępowania organ podatkowy nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych zawartych

w ewidencji gruntów, w tym także rozstrzygać sporów dotyczących prawa własności. Dlatego też, zarzuty formułowane przez S. W. dotyczą przede wszystkim kwestii związanych z podważeniem danych wynikających z ewidencji gruntów, nie mogły zostać uwzględnione. Skoro S. W. kwestionuje dokumenty urzędowe (postanowienie Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] kwietnia 1992 r. sygn. akt [...] o zniesienie współwłasności, postanowienie Sądu Rejonowego w W. z dnia [...] lipca 1995 r. sygn. akt [...] o dział spadku po M. W., notarialną umowę darowizny z dnia [...] grudnia 2009 r., Rep. [...] pomiędzy J. K. i U. K.), to powinien wszcząć procedurę w celu ich zmiany. Jeżeli ustalenia właściwych organów będą dotyczyć okoliczności istotnych z punktu widzenia postępowania przed organami podatkowymi, może to stanowić podstawę do ewentualnego wznowienia postępowania podatkowego w oparciu o art. 240 § 1 pkt 7 o.p.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniósł S. W. (dalej powoływany również jako: "Skarżący"), kwestionując wysokość naliczonego podatku. Wskazał, że wykrył przestępstwo wynikające z notarialnej umowy darowizny, którą J. K. przekazała

na rzecz córki U. K. część nieruchomości będącej przedmiotem opodatkowania. Skarżący wskazał na postanowienie Sądu Rejonowego

w Z. z dnia [...] marca 1980 r. sygn. akt. [...] w, którym stwierdzono, że wchodzące w skład spadku po S. W. gospodarstwo rolne nabył S. i H. W. po 1/2 części. Wobec tego Skarżący uważa, że postanowienie Sądu Rejonowego w W. M. z dnia [...] lipca 1995 r. sygn. akt [...] o dział spadku po zm. M. W., z którego wynika, że 1/2 część nieruchomości będącej przedmiotem opodatkowania nabyła J. K. jest nielegalne. Z uwagi na to, że we wskazanym wyżej postanowieniu nie ma zapisu, że U. K. nabyła budynek z pustaków o pow. 45 m2 oraz z uwagi na to, że skarżący płaci podatek od 1970r, prosi o wyłączenie z nakazu płatniczego U. K. Skarżący twierdzi, że jest

w posiadaniu postanowienia Sądu z dnia [...] kwietnia 2011 r., sygn. akt [...], z którego wynika, że cała posiadłość wraz z budynkami jest jego. Ponadto skarżący uważa, że nawet gdyby nie otrzymał spadku, to po 40 latach płacenia podatku własność nieruchomości należy się jemu. Skarżący zakwestionował też wysokość podatku za budynek gospodarczy o pow. 45 m2, w którym przechowuje opał, albowiem jak twierdzi, inni mieszkańcy posiadają duże budynki inwentarskie i nie płacą z tego tytułu podatku.

W odpowiedzi na skargę, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zarzuty i argumenty skargi nie podważają legalności zaskarżonej decyzji, dlatego też skarga podlega oddaleniu.

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne dokonują kontroli administracji publicznej, stosując środki prawne określone w ustawie. Zasadność kontroli polega na zbadaniu zgodności

z prawem zaskarżonego aktu, tak pod względem błędów formalnoprawnych, jak

i materialnoprawnych. Jednocześnie należy wskazać, że stosownie do art. 134 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zasadniczym elementem sporu w tej sprawie jest prawidłowość opodatkowania podatkiem rolnym gruntu o pow. 0,30 ha, oraz podatkiem

od nieruchomości budynku gospodarczego o pow. 45 m2. Skarżący zarzucił,

iż organy podatkowe nieprawidłowo ustaliły krąg podatników w sprawie, albowiem jest on wyłącznym właścicielem spornej nieruchomości. Wskazał także

na nieprawidłowe ustalenie wysokości podatku od budynku gospodarczego, albowiem inni mieszkańcy, posiadający większe budynki, nie mają obowiązku uiszczania podatku.

Wskazać należy, że zgodnie z zasadami wykładni zewnętrznej systemowej prawa podatkowego, w myśl art. 21 ust. 1 ustawy z 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, podstawą między innymi wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zgodnie z art. 2 pkt 8 tejże ustawy, pod określeniem ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości) - rozumie się przez to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji

o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. W doktrynie prawa podnosi się, że dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, stanowią dokument urzędowy w rozumieniu art. 194 § 1 o.p., który nie wyklucza przeprowadzenia przeciwdowodu podważającego jego zapisy na podstawie art. 194 § 3 tej ustawy (zob. L. Etel, Dane z ewidencji gruntów i budynków jako podstawa opodatkowania gruntów i budynków, Finanse Komunalne, 2008 Nr 6, s. 24-26.).

W rozpatrywanej sprawie przyjęty do opodatkowania, ustalony przez organy podatkowe obu instancji stan faktyczny, nie budzi jakichkolwiek wątpliwości. Z akt sprawy, w szczególności informacji z rejestru gruntów (k. 32 akt adm.) wynika,

iż U. K. i S. W. są współwłaścicielami po ½ części nieruchomości stanowiącej zabudowaną działkę gruntu o numerze ewidencyjnym 53 o pow. 0,30 ha położonej w miejscowości J. , dla której prowadzona jest księga wieczysta pod numerem [...]. Powyższa działka jest zabudowana budynkiem gospodarczym o pow. 45 m2, dlatego też organy słusznie przyjęły, że budynek ten stanowi współwłasność zarówno Skarżącego jak i U. K.

Podkreślić należy, że zgodnie z art. 46 § 1 k.c. nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Tym samym, aby budynek trwale związany z gruntem mógł być uznany za odrębny

od gruntu (nieruchomości gruntowej) przedmiot własności, musi istnieć konkretny przepis prawa, ustanawiający taką nieruchomość budynkową. W realiach niniejszej sprawy taki przepis nie istnieje. W myśl art. 47 § 1 k.c. część składowa rzeczy nie może być odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych. Ustawodawca w § 2 tegoż artykułu wskazał, że częścią składową rzeczy jest wszystko, co nie może być od niej odłączone bez uszkodzenia lub istotnej zmiany całości albo bez uszkodzenia lub istotnej zmiany przedmiotu odłączonego. Jednocześnie przedmioty połączone z rzeczą tylko dla przemijającego użytku nie stanowią jej części składowych (§ 3). Z kolei w art. 48 k.c., wskazano,

że z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania. Ponadto w myśl art. 191 k.c., własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową.

Powyższe przepisy wprowadzają do systemu prawa cywilnego, jedną

z podstawowych zasad – superficies solo cedit (to, co znajduje się na powierzchni gruntu należy do gruntu). Zgodnie z powyższą zasadą, część składowa (m.in. budynki) nie mogą być przedmiotem odrębnej własności i innych praw rzeczowych innej niż właściciel rzeczy głównej (nieruchomości gruntowej). Tym samym, części składowe nieruchomości gruntowej, w tym budynki trwale związane z gruntem, dzielą sytuację prawną samej nieruchomości, a zatem nie mogą być przedmiotem odrębnego prawa własności. Skoro nie budzi wątpliwości, iż sporna działka gruntu stanowi współwłasność Skarżącego i U. K., to również położony

na tejże działce budynek, stanowi współwłasność tychże osób.

Podkreślić należy, iż podnoszone w skardze okoliczności, rzekomego przestępstwa związanego z nabyciem prawa własność ½ części spornej działki przez U. K., nie znajdują oparcia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Także Skarżący w skardze nie przedstawił żadnych dokumentów urzędowych, z których mogłoby wynikać, że widniejące w ewidencji gruntów zapisy dotyczące własności działki o nr 53 były niezgodne z rzeczywistym stanem prawnym. Wbrew twierdzeniom skargi, treść postanowienia Sądu Rejonowego w W. z [...] marca 1980 r. sygn. akt [...] nie stoi w sprzeczności z późniejszymi postanowieniami tegoż Sądu, jak również aktem notarialnym z dnia [...] grudnia 2009 r. rep. nr [...].

Ustosunkowując się do natomiast do treści postanowienia Sądu Rejonowego w W.. z dnia [...] kwietnia 2011 r., sygn. akt [...], wskazać należy, iż wbrew twierdzeniom skargi, z jego treści nie wynika, aby to Skarżący nabył własność spornej działki w drodze zasiedzenia. Postanowienie to dotyczy jedynie częściowego zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych i żaden sposób nie odnosi się do zasadności wniosku Skarżącego o nabycie własności działki w drodze zasiedzenia.

W świetle powyższych rozważań, za nieznajdujący oparcia w stanie faktycznym sprawy należało uznać wniosek Skarżącego o zawieszenie postępowania w "celu wyjaśnienia opisanego przestępstwa". Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów urzędowych, podważających widniejące

w ewidencji gruntów zapisy dotyczące własności działki o nr [...]. Z kolei ewentualne postępowanie karne dotyczące opisanych w skardze okoliczności, nie mogło stanowić podstawy do zawieszenia postępowania podatkowego a tym bardziej postępowania sądowoadministracyjnego.

Sąd dokonując analizy sposobu wyliczenia wysokości podatku rolnego

i od nieruchomości od spornego gruntu i budynku, nie dostrzegł jakichkolwiek błędów rzutujących na wysokość łącznego zobowiązania podatkowego. Podnoszona

w skardze okoliczność, iż inni mieszkańcy miejscowości, mimo posiadania większych budynków gospodarczych nie są zobowiązani do opłacania podatku

od nieruchomości, nie miała jakiegokolwiek wpływu na wynik sprawy. Informacyjnie należy jedynie wskazać, że zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 4 lit. b) u.p.o.l., zwolnione

są z podatku od nieruchomości budynki gospodarcze lub ich części położone

na gruntach gospodarstw rolnych, służące wyłącznie działalności rolniczej. Może się zatem okazać, że sąsiedzi Skarżącego, od posiadanych budynków gospodarczych nie są zobowiązani do opłacania podatku od nieruchomości.

Mając na uwadze powyższe Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), orzekł o oddaleniu skargi.