Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 32/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-08-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 pkt 5 lit. a
journal: Dz.U. 2020 poz 111
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka, Sędziowie: Sędzia WSA del. Tomasz Judecki (sprawozdawca), Sędzia WSA Katarzyna Radom, po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 sierpnia 2022 r. sprawy ze skargi S. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] października 2021 r. [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. (dalej jako: "Kolegium") decyzją z dnia 7 października 2021 r., ([...]), po rozpatrzeniu odwołania S. R. (dalej jako: "strona", "skarżąca") utrzymało w mocy, wydaną z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy S., decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w S. (dalej jako: "organ I instancji") z dnia 23 sierpnia 2021 r. ([...]), odmawiającą świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, wnioskowanego na G. J.

Zaskarżoną decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Wnioskiem z dnia 1 lipca 2021 r. strona złożyła do Ośrodka Pomocy Społecznej w S. wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego w tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z opieką nad niepełnosprawnym synem G. J.

Do wniosku strona załączyła m. in.: orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności we W. z dnia 22 lutego 2021 r. o stopniu niepełnosprawności zaliczające jej syna do znacznego stopnia niepełnosprawności ze wskazaniem konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji, datujący stopień niepełnosprawności od 5 lutego 2021 r. Dołączyła również decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o waloryzacji emerytury strony z dnia 1 marca 2021 r., z której wynika, że od 1 marca 2021 r. wysokość świadczenia do wypłaty wynosi miesięcznie 970,98 zł.

W trakcie wywiadu środowiskowego ustalono m. in., że G. J. w lipcu 2020 r. uległ wypadkowi komunikacyjnemu na motorze. Doznał urazu czaszkowo – mózgowego i w związku z tym wymaga stałej opieki i pomocy w codziennym funkcjonowaniu.

Pismem z dnia 4 sierpnia 2021 r. organ I instancji poinformował stronę, że skoro pobiera emeryturę, to do otrzymania świadczenia pielęgnacyjnego konieczna jest rezygnacja z jej pobierania poprzez złożenie wniosku o zawieszenie emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz przedłożenie decyzji w tym zakresie. W piśmie zaznaczył, że rezygnacja nie oznacza, że decyzja w jej sprawie "będzie pozytywna".

Strona w piśmie z dnia 17 sierpnia 2021 r. wyraziła obawę co do tego, czy organ I instancji wyda decyzję pozytywną skoro nie zapewnił strony, że w przypadku zawieszenia prawa do emerytury zostanie wydana decyzja przyznająca świadczenie pielęgnacyjne. Wyraziła gotowość zawieszenia jeśli organ zapewni szybkie przejście do systemu świadczeń rodzinnych. Wskazała, że nie może sobie pozwolić na pozostanie bez jakichkolwiek środków do życia przez dłuższy czas.

Decyzją z dnia 23 sierpnia 2021 r. ([...]), organ I instancji odmówił stronie przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym synem. Organ pierwszej instancji wskazał na załączone do wniosku orzeczenie o niepełnosprawność syna. Wskazał, że strona nie podejmuje zatrudnienia, a wywiad środowiskowy potwierdził okoliczność sprawowania stałej opieki nad synem, której zakres wyklucza możliwość podjęcia przez stronę jakiejkolwiek pracy zarobkowej.

Ponadto przytoczył m. in. treść art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych zgodnie z którym świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury. Wskazał, że strona, poinformowana o możliwości zawieszenia prawa do emerytury, wyraziła tylko gotowość do jego zawieszenia w przypadku gdy zostanie zapewnione szybkie przejście ze świadczeń emerytalno-rentowych do świadczeń rodzinnych. Skoro zatem prawo to nie zostało zawieszone wydał decyzję odmowną.

W odwołaniu strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, zarzucając decyzji błędną wykładnię art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych, polegającą na pominięciu celów ustawy i przyjęcie, że okoliczność pobierania emerytury stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Strona wskazała, że korzysta z przysługującej jej emerytury, ponieważ dotychczasowe regulacje prawne uniemożliwiły jej skuteczne ubieganie się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. Nie jest to zatem kwestia jej wyboru, ale sytuacja wymuszona okolicznościami. Z treści oświadczenia złożonego przez stronę wynika jednoznacznie intencja wyboru świadczenia pielęgnacyjnego jako korzystniejszego oraz świadomość konieczności zaprzestania pobierania świadczenia dotychczasowego.

Kolegium decyzją z dnia 7 października 2021 r. ([...]), utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Kolegium zauważyło, że organ pierwszej instancji zasadnie odmówił przyznania wnioskodawczyni świadczenia pielęgnacyjnego, ponieważ w sprawie wystąpiła negatywna przesłanka do ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, o której mowa w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Strona jako osoba sprawująca opiekę nad synem ma bowiem ustalone prawo do emerytury.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji oraz o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, zarzucając naruszenie art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych przez błędną wykładnię, polegającą na pominięciu celów ustawy i przyjęcie, że okoliczność pobierania emerytury stanowi negatywną przesłankę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Zdaniem strony, zastosowanie dyrektyw wykładni systemowej oraz dyrektyw wykładni funkcjonalnej i celowościowej prowadzi do takiego rozumienia tego przepisu, że wyłącza on prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mającej ustalone prawo do emerytury, gdy uprawniony przy zbiegu uprawnień do tych świadczeń nie złoży oświadczenia o rezygnacji z prawa do emerytury. Zróżnicowanie sytuacji opiekunów osób niepełnosprawnych, polegające na wyłączeniu w całości prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tych opiekunów, którzy mają ustalone prawo do jednego ze świadczeń wymienionych w art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w sytuacji, gdy to świadczenie jest niższe niż świadczenie pielęgnacyjne stałoby w sprzeczności z konstytucyjnymi zasadami równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP), ale także z zasadami sprawiedliwości społecznej (art. 2 Konstytucji RP) czy udzielania szczególnej pomocy rodzinom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej (art. 71 ust. 1 zdanie drugie Konstytucji RP) i osobom niepełnosprawnym (art. 69 Konstytucji RP).

W skardze strona wniosła również o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych i o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie trzeba wskazać, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r. poz. 137 z późn. zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 poz. 329 z późn. zm. – dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (dotyczy interpretacji przepisów prawa podatkowego wydanych w indywidualnych sprawach).

Przeprowadzona w niniejszej sprawie ocena zgodności z prawem poddanych kontroli Sądu decyzji administracyjnych wg wyżej wskazanych kryteriów wykazała, że doszło do naruszenia prawa w stopniu skutkującym ich uchyleniem.

Materialnoprawną podstawę orzekania w niniejszej sprawie przez organy administracji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2020 r., poz. 111 z późn. zm. - dalej jako: "u.ś.r."). Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje matce albo ojcu - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 5 lit. a u.ś.r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury.

Bezspornie w rozpatrywanej sprawie jest, że skarżąca sprawuje faktyczną opiekę nad niepełnosprawnym synem, legitymującym się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności we W. z dnia 22 lutego 2021 r. zaliczającym go do znacznego stopnia niepełnosprawności, a także że skarżąca pobiera emeryturę, a zakres opieki nad synem wyklucza możliwość podjęcia pracy zarobkowej.

Osią sporu w kontrolowanej sprawie jest to, czy w realiach załatwianej sprawy brak zawieszenia przez skarżącą prawa do emerytury wyklucza możliwość przyznania wnioskowanego świadczenia.

Zdaniem Sądu, w świetle ugruntowanej już linii orzeczniczej sądów administracyjnych całkowite wykluczenie możliwości uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego przez opiekuna uzyskującego niższą emeryturę, a tym samym pozbawienie pomocy rodziny, która obarczona jest dodatkowymi kosztami związanymi z opieką nad osobą z niepełnosprawnością oraz pozbawienie pomocy wymagającego opieki niepełnosprawnego członka rodziny, stanowi nieproporcjonalne zróżnicowanie w obrębie osób, które nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawnym krewnym.

Sąd w pełni aprobuje rozwiązanie tej kwestii, które znalazło odzwierciedlenie w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 8 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 729/21; z dnia 18 czerwca 2020 r., sygn. akt I OSK 254/20; z dnia 27 maja 2020 r., sygn. akt I OSK 2375/19; z dnia 11 sierpnia 2020 r., sygn. akt I OSK 764/20 (publ. CBOSA), w których stwierdzono, że w tej sytuacji właściwszym rozwiązaniem jest umożliwienie osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń emerytalno - rentowego przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury.

Przepisem dotyczącym zbiegu uprawnień do świadczenia pielęgnacyjnego i emerytury, przyznawanych i wypłacanych przez różne organy, jest przepis art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. Osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, powinna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego, tj. w niniejszej sprawie emerytury.

Wybór może zrealizować przez złożenie do organu rentowego wniosku o zawieszenie prawa do emerytury na podstawie art. 103 ust. 3 z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1270 – dalej jako: "u.e.r.f.u.s."). Zgodnie z tym przepisem, prawo do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy lub renty rodzinnej, do której uprawniona jest jedna osoba, może ulec zawieszeniu na wniosek emeryta lub rencisty.

Ustawa nie ogranicza możliwości złożenia takiego wniosku. Zawieszenie prawa do emerytury, zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 1 u.e.r.f.u.s., skutkować będzie wstrzymaniem wypłaty emerytury poczynając od miesiąca, w którym została wydana decyzja o wstrzymaniu wypłaty (art. 134 ust. 2 pkt 2 u.e.r.f.u.s.). Emerytura jest prawem niezbywalnym, ale uznać należy, że zawieszenie tego prawa eliminuje negatywną przesłankę z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., w postaci ustalonego prawa do emerytury. Istota ograniczenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego dla emeryta, wynikająca z art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r., musi być interpretowana jako wiążąca się nie z samym prawem do emerytury, lecz z jego realizacją w postaci wypłaty świadczenia. Skoro zawieszenie prawa do emerytury skutkuje wstrzymaniem jej wypłaty, to uznać należy, że eliminuje się w ten sposób negatywną przesłankę wyłączającą nabycie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Zgodnie z art. 24 ust. 2 u.ś.r. prawo do świadczeń rodzinnych ustala się, począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, czyli w sprawach wymagających rezygnacji z emerytury od miesiąca, w którym strona przedstawi decyzję o wstrzymaniu wypłaty emerytur.

Powyższe, zdaniem Sądu orzekającego w niniejszym składzie, przemawia za rozwiązaniem polegającym na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalnego.

W rozpatrywanej sprawie skarżąca w momencie złożenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego miała ustalone prawo do emerytury wypłacanej jej w wysokości 970,98 zł miesięcznie, tj. w wysokości niższej niż świadczenie pielęgnacyjne, które na dzień złożenia wniosku przysługiwało w kwocie 1971 zł miesięcznie.

Tym samym uznać należy, że Kolegium niezasadnie zastosowało w sprawie wyłącznie literalną wykładnię przepisu art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a u.ś.r. i w konsekwencji utrzymało w mocy decyzję odmowną z tej tylko przyczyny, że skarżąca miała ustalone prawo do emerytury, co w ocenie Sądu w okolicznościach sprawy stanowi o wadliwości wydanej w sprawie decyzji Kolegium.

Z kolei organ I instancji przyjął odmienną wykładnię prawa. Opowiedział się za stanowiskiem, prezentowanym ww. wyrokach NSA, polegającym na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalno-rentowego.

W realiach badanej sprawy organ I instancji o wspomnianej wyżej możliwości złożenia wniosku o zawieszenie emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu jej wypłaty, poinformował skarżącą pismem z dnia 4 sierpnia 2021 r. W piśmie tym zastrzegł, że: "Nie oznacza to jednak, że decyzja w Pani sprawie będzie pozytywnie rozstrzygnięta z uwagi na fakt iż powyżej cytowany art. 17 (...) jednoznacznie określa (...) komu prawo to może zostać przyznane". Organ I instancji w ogóle nie odniósł się do tego, czy skarżąca spełnienia wszystkie pozostałe, pozytywne przesłanki ustawowe wymagane dla przyznania świadczenia, co umożliwiłoby ustalenie skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w przypadku zawieszenia emerytury. W piśmie nie zapewnił, że zawieszenie spowoduje wydanie decyzji pozytywnej, czyli dopuścił możliwość wydania także decyzji odmownej.

Biorąc pod uwagę fakt, że dla opiekunów pobierających emerytury złożenie wniosku o ich zawieszenie i wstrzymanie wypłaty wiązać się może z obawą pozostania przez pewien okres bez środków do życia (wznowienie wypłaty zgodnie z art. 135 ust. 1 u.e.r.f.u.s. następuje nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o wznowienie wypłaty) bądź z obawą, czy świadczenie w ogóle zostanie przyznane, na organach przed wezwaniem do złożenia wymaganej decyzji o wstrzymaniu wypłaty ciąży obowiązek ustalenia, czy w realiach danej sprawy wezwanie takie jest celowe. Organ musi więc w pierwszej kolejności ustalić, że wnioskodawca poza tylko wykazaniem okoliczności związanej z prawem do emerytury spełnia wszystkie pozytywne przesłanki przyznania świadczenia z art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r.

Informacja o możliwości złożenia wniosku o zawieszenie prawa do emerytury i uzależnieniu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od przedstawienia decyzji o wstrzymaniu wypłaty emerytury powinna być udzielona stronie wówczas, gdy postępowanie z wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego wykaże, że zachodzą przesłanki umożliwiające uwzględnienie wniosku i jedyną przeszkodą jest pobieranie emerytury (wyrok NSA z dnia 8 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 729/21, publ. CBOSA).

W toku postępowania administracyjnego skarżąca wyraziła wolę wystąpienia z wnioskiem o zawieszenie prawa do emerytury jeśli wnioskowane świadczenie zostanie jej szybko przyznane, powołując się przy tym na obawę utraty środków do życia. Wskazać przy tym należy, że organ I instancji w piśmie do skarżącej i w uzasadnieniu do decyzji nie stwierdził, że poza przysługującym skarżącej prawem do emerytury wszystkie pozostałe pozytywne przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego zostały spełnione. Trudno więc wymagać od strony, aby ta zawiesiła prawo do emerytury niejako z "góry" w sytuacji gdy nie ma pewności, że otrzyma prawo do świadczenia pielęgnacyjnego.

W realiach niniejszej sprawy organy zaniechały poinformowania skarżącej, czy spełnia ona pozytywne przesłanki ustawowe wymagane dla przyznania przedmiotowego świadczenia i czy jedyną przeszkodą jest brak zawieszenia pobierania emerytury. Naruszyły tym samym obowiązek informowania stron wynikający z art. 9 i art. 79a K.p.a.

Sąd zauważył, że w rozpoznawanej sprawie organ I instancji ustalił spełnienie jedynie dwóch z trzech określonych w art. 17 ust. 1 pkt 1 u.ś.r. przesłanek pozytywnych przyznania świadczenia pielęgnacyjnego tj: stopień znacznej niepełnosprawności osoby wymagającej opieki oraz o pozostawanie skarżącej i jej syna w grupie osób związanych obowiązkiem alimentacyjnym. Organy administracji publicznej nie wyjaśniły jednak okoliczności związanych z trzecią przesłanką, a mianowicie istnienie bezpośredniego związku przyczynowego między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą a sprawowaniem przez nią opieki.

Nie można tracić z pola widzenia tego, że ostatecznie świadczenie pielęgnacyjne skierowanie jest do osób aktywnych zawodowo, bowiem stanowić ma (w pewnym stopniu) surogat wynagrodzenia. Zasadniczą przesłanką jego otrzymania jest rezygnacja lub niepodejmowanie zatrudnienia przez wnioskodawcę z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Z zatrudnienia mogą bowiem zrezygnować lub nie podejmować zatrudnienia tylko osoby aktywne zawodowo. Oznacza to, że nie każda osoba na emeryturze, która znalazła się w takiej sytuacji życiowej, że musi opiekować się niepełnosprawnym członkiem rodziny może dokonać wyboru, o którym mowa była powyżej. Inaczej mówiąc musi istnieć związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia czy jego niepodejmowaniem a opieką nad osobą o znacznym stopniu niepełnosprawności. Odnosi się to także i do emeryta ubiegającego się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.

W rozpoznawanej sprawie skupiono się wyłącznie na tej okoliczności, że skarżąca posiada prawo do emerytury. Nie ustalono jednak czy skarżąca, w chwili podjęcia opieki nad synem była zmuszona z tego powodu zrezygnować z pracy lub nie podejmować zatrudnienia, czy była wówczas aktywna zawodowo. Nie ustalono kiedy skarżąca przeszła na emeryturę. Jeśli miało to miejsce po powstaniu niepełnosprawności syna w wypadku komunikacyjnym w lipcu 2020 r., to czy była zmuszona zrezygnować z aktywności zawodowej, by zapewnić jemu pomoc i opiekę. Jeśli zaś przebywała na emeryturze, co jest niewykluczone, bo w 2020 r. miała lat 64 (powszechny wiek emerytalny 60 lat, uprawniający do nabycia z tego tytułu prawa do emerytury, osiągnęła zatem już w 2016 r.) pozostaje do wyjaśnienia kwestia, czy rezygnacja z pracy i niepodejmowanie przez nią zatrudnienia miało związek przyczynowy z opieką nad synem, czy też z osiągnięciem przez skarżącą wieku emerytalnego i ustalenia prawa do emerytury. Naruszono tym samym art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.

W ocenie Sądu powyższe niewyjaśnione okoliczności faktyczne przesądzają, że organy przedwcześnie uznały, że sama okoliczność posiadania prawa do emerytury przez skarżącą pozbawia ją prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.

Przyjęcie wykładni wskazanego przepisu wspartej wyłącznie na literalnym jego brzmieniu, z pominięciem opisanych w rozważaniu Sądu dalszych reguł interpretacyjnych, legło u podstaw uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją aktu. Prawidłowe rozumienie prawa materialnego wytycza kierunek i zakres przeprowadzonego postępowania dowodowego. Ponownie rozpoznając sprawę organy administracji publicznej obowiązane będą do oceny okoliczności sprawy, z uwzględnieniem wykładni spornego przepisu przedstawionej przez Sąd, i ustalenia, czy w świetle zgromadzonych w sprawie dowodów Stronie służy uprawnienie, którego się domaga. W niniejszej sprawie, zadaniem organu rozpatrującego tę sprawę ponownie będzie zatem dokonanie wszechstronnych ustaleń i ocen pozwalających na zweryfikowanie tego, czy skarżąca spełnia wszelkie pozytywne materialnoprawne przesłanki, by uzyskać prawo do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad synem. Dopiero zaś po ustaleniu, że zachodzą przesłanki umożliwiające uwzględnienie wniosku, i jedyną przeszkodą w tym zakresie będzie okoliczność pobierania emerytury przez skarżącą, organ administracji poinformuje skarżącą, że o ile doprowadzi ona do zawieszenia prawa do emerytury, możliwe będzie przyznanie żądanego świadczenia.

Z tych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., w zw. z art. 135 p.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

O kosztach orzeczono jak w punkcie drugim sentencji wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. uwzględniając poniesione przez stronę skarżącą koszty celowe w postaci wynagrodzenie należnemu profesjonalnemu pełnomocnikowi według stawek minimalnych, zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 15 ust. 2 rozporządzenia z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265) (480 zł).

Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym, w postępowaniu uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a.