Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 622/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6171 Radcowie prawni i aplikanci radcowscy
Hasła tematyczne: Zawody prawnicze
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 36(5) ust. 2, i ust 4.
journal: Dz.U. 2010 nr 10 poz 65
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi M.S. na uchwałę Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyników egzaminu radcowskiego z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną uchwałą Komisja Egzaminacyjna II Stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości ds. odwołań od wyników egzaminu radcowskiego utrzymała w mocy uchwałę Komisji Egzaminacyjnej Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w W. z dnia [...] lipca

2010 r. stwierdzającą, że M. Ś., skarżący w niniejszej sprawie, uzyskał wynik negatywny z egzaminu radcowskiego.

Uchwała została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W dniach [...] czerwca - [...] lipca 2010 r. skarżący przystąpił do egzaminu radcowskiego przed Komisją Egzaminacyjną Nr [...] do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego z siedzibą w [...].

Uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. ww. Komisja na podstawie art. 366 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65) stwierdziła, że skarżący uzyskał wynik negatywny z egzaminu radcowskiego.

W uzasadnieniu wskazano, że po sprawdzeniu testu z pierwszej części egzaminu oraz po dokonaniu oceny każdego z zadań z części drugiej do piątej egzaminu, Komisja Egzaminacyjna ustaliła, z pierwszej części egzaminu radcowskiego, stanowiącej zestaw pytań testowych skarżący otrzymał ocenę dostateczną (73 pkt), z drugiej części egzaminu radcowskiego (prawo karne) - ocenę niedostateczną, z trzeciej części egzaminu radcowskiego (prawo cywilne) – ocenę bardzo dobrą, z czwartej części egzaminu radcowskiego (prawo gospodarcze) – ocenę dobrą, z piątej części egzaminu radcowskiego (prawo administracyjne) – ocenę niedostateczną.

Zgodnie z treścią art. 366 ust. 1 ustawy o radcach prawnych, pozytywny wynik z egzaminu radcowskiego otrzymuje zdający, który z każdej części egzaminu radcowskiego otrzymał ocenę pozytywną. Mając na uwadze uzyskane przez zdającego oceny, Komisja Egzaminacyjna, jak podała, ustaliła, że skarżący uzyskał negatywny wynik z egzaminu radcowskiego.

W odwołaniu od powyższej uchwały skarżący zarzucił:

a) naruszenie prawa materialnego tj. art. 365 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r., o radcach prawnych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do uznania przez Egzaminatorów sprawdzających prace z zakresu prawa karnego, że:

- w apelacji zostały postawione wadliwe zarzuty; ze stanu faktycznego sprawy apelacja wyprowadza nieprawidłowe wnioski; zdający błędnie dokonał interpretacji przepisów prawa materialnego, prawa procesowego i ujawnionych okoliczności: zdający nieprawidłowo zastosował przepisy prawa i wykazał brak umiejętności ich interpretacji; zdający nie zaproponował prawidłowego rozwiązania problemu, a w konsekwencji, wskazane nieprawidłowości ze względu na treść art. 434 § 1 k.p.k. nie zabezpieczają w sposób należyty interesu oskarżyciela posiłkowego; przedstawione zarzuty są w całości nieprawidłowe; nie podniesiono zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych; nieprawidłowo zinterpretowano współsprawstwo; nie zaskarżono zarzutu II wyroku; zawarto jedynie wniosek o zmianę wyroku w pkt 1,

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno prowadzić do uznania, że:

- zarzuty postawione w apelacji są prawidłowe; ze stanu faktycznego sprawy apelacja wyprowadza prawidłowe wnioski; zdający dokonał prawidłowej interpretacji przepisów prawa materialnego, prawa procesowego, ujawnionych okoliczności; zdający prawidłowo zastosował przepisy prawa i wykazał umiejętność ich interpretacji; zdający zaproponował prawidłowe rozwiązanie problemu, które zabezpiecza w sposób należyty interes oskarżyciela posiłkowego; niepodniesienie zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych nie miało wpływu na skuteczność apelacji i należyte zabezpieczenie interesu oskarżyciela posiłkowego jako, że wskazano prawidłowo uchybienie Sądu I instancji polegające na nieprzypisaniu oskarżonemu współsprawstwa w przestępstwie pobicia pokrzywdzonego; dokonana interpretacja współsprawstwa jest prawidłowa; niezaskarżenie wyroku w części II nie naraziło na uszczerbek interesu oskarżyciela posiłkowego; zawarto prawidłowy wniosek o uchylenie wyroku Sądu I instancji w zaskarżonej części i przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania.

b) naruszenie prawa materialnego tj. art. 365 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca

1982 r., o radcach prawnych poprzez jego niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do uznania przez Egzaminatorów sprawdzających prace z zakresu prawa administracyjnego, że:

- nie wskazano w skardze naruszenia przez organ art. 77 § 1 i 80 k.p.a. co dyskwalifikuje pracę; nie wskazano, że organ nie przeprowadził postępowania dowodowego na okoliczność stanu oraz charakteru prawnego nieruchomości w dacie wejścia w życie ustawy co miało w sprawie znaczenie podstawowe; zdający nie potrafi ocenić sprawy administracyjnej, nie zna procedury administracyjnej, nie wie na czym polega dwuinstancyjność postępowania administracyjnego, nie zna zasad postępowania administracyjnego; niezauważenie przez zdającego, iż sprawa wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego dyskwalifikuje pracę,

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno prowadzić do uznania, że:

- niewskazanie w skardze naruszenia przez organ art. 77 § 1 i 80 k.p.a. nie dyskwalifikuje pracy, która mimo to jest prawidłowa, zgodna z interesem Mocodawcy i oceniana kompleksowo, prowadzi do uzyskania zamierzonego rozstrzygnięcia tj. uchylenia przez sąd administracyjny decyzji organu II instancji i przekazania jej organowi do ponownego rozpoznania; niewskazanie wprost, że organ nie przeprowadził postępowania dowodowego na okoliczność stanu oraz charakteru prawnego nieruchomości w dacie wejścia w życie ustawy nie miało w sprawie znaczenia podstawowego, jako że organ błędnie ustalił, że nieruchomość nie ma charakteru rolnego; zdający potrafi ocenić sprawę administracyjną, zna procedurę administracyjną i wie na czym polega dwuinstancyjność postępowania administracyjnego oraz zna zasady postępowania administracyjnego; wystarczającym dla pozytywnego rozstrzygnięcia sprawy było prawidłowe wskazanie naruszenia przez organ art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r., o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oraz pozostałych zaskarżonych przepisów prawa materialnego.

Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały i stwierdzenie, że uzyskał zgodnie z art. 366 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r., o radcach prawnych pozytywny wynik egzaminu radcowskiego oraz przeprowadzenie dowodów na okoliczności wskazane w odwołaniu.

W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił rozbudowaną argumentację uzasadniającą w jego ocenie zasadność jego twierdzeń co do wadliwej oceny zadania z zakresu prawa karnego i z zakresu prawa administracyjnego podnosząc nadto naruszenie zasady równości przy ocenie pracy i w związku z tym wnioskując o przeprowadzenie dowodu z porównania wszystkich prac z zakresu prawa karnego i prawa administracyjnego, z których zdający otrzymali wynik pozytywny z jego pracą.

Uchwałą z dnia [...] stycznia 2011 r. Komisja Egzaminacyjna II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości ds. odwołań od wyniku egzaminu radcowskiego na podstawie art. 368 ust. 1, 9 i 12 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tj. Dz. U. z 2010 r. Nr 10, poz. 65 ze zm.) w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę.

Zdaniem Komisji odwołanie oraz zarzuty zdającego w zakresie części egzaminu z prawa karnego nie są zasadne.

Zadaniem zdającego, co podniosła Komisja w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, w zakresie zadania z prawa karnego było prawidłowe sporządzenie apelacji, a więc środka odwoławczego spełniającego wymogi określone w kodeksie postępowania karnego.

1. Skarżący zaskarżył wyrok tylko w zakresie zarzutu opisanego w punkcie I aktu oskarżenia, a nie uczynił tego w odniesieniu do rozstrzygnięcia dotyczącego czynu opisanego w punkcie II aktu oskarżenia w ramach którego wbrew treści art. 46 § 1 kk określono termin wykonania środka karnego;

2. przedstawił wadliwe zarzuty - obrazy przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść wyroku i obrazy prawa materialnego zamiast przedstawienia jednego i jedynego zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku co do rozstrzygnięcia w zakresie czynu z art. 158 § 1 kk;

3. przedstawił błędny wniosek zasadniczy, domagając się zmiany zaskarżonego wyroku poprzez uznanie oskarżonego za winnego zarzuconego mu czynu opisanego w punkcie I aktu oskarżenia, czyniąc to wbrew treści art. 454 § 1 kpk i żądając wymierzenia kary 3 lat pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania, skoro z art. 69 § 1 kk wynika, że zastosowanie tej instytucji jest możliwe tylko w odniesieniu do kary pozbawienia wolności nie przekraczającej 2 lat.

Tak konstruując apelację, zdający, zdaniem Komisji, nie zadbał należycie o interes reprezentowanej strony - oskarżyciela posiłkowego.

Wyżej przedstawione uchybienia, którymi została dotknięta apelacja sporządzona przez zdającego sprawiły, że ocena niedostateczna wystawiona przez obu egzaminatorów z zakresu prawa karnego jest, zdaniem organu, w pełni zasadna. Zarzuty zdającego i ich bardzo rozbudowane uzasadnienie stanowią tylko i wyłącznie polemikę z uzasadnieniami ocen cząstkowych sporządzonymi przez egzaminatorów i dlatego też wobec oczywistej bezzasadności nie mogą zostać uwzględnione. Zapoznanie się z uzasadnieniem odwołania prowadzi, zdaniem Komisji, do wniosku, że skarżący nie rozumie lub nie chce zrozumieć, że jego obowiązkiem było sporządzenie apelacji spełniającej wymogi określone przez kpk, a więc przede wszystkim zawierającej prawidłowo podniesione zarzuty i wnioski, mające oparcie w obowiązujących przepisach zarówno prawa materialnego jak i procesowego, zaś skarżący (co stanowi o owym niezrozumieniu) jako powód niezaskarżenia wyroku w punkcie II podaje, że "takie działanie pełnomocnika zostało ustalone wcześniej z Mocodawcą" z przyczyn związanych z danymi statystycznymi Ministerstwa Sprawiedliwości.

Przyczyną tego ustalenia i w konsekwencji decyzji podjętej przez autora apelacji był - wynikający z informacji statystycznych Ministerstwa Sprawiedliwości - średni czas jaki musi upłynąć od momentu wydania wyroku przez sąd orzekający w I instancji do chwili ponownego rozstrzygnięcia sprawy przez sąd odwoławczy w II instancji wskutek złożonej apelacji, który przekracza 3 miesiące, wyznaczone na wykonanie środka karnego określonego w wyroku. Absurdalność przedstawienia takiego argumentu, niezareagowania na rozstrzygnięcie sądu niezgodne z prawem materialnym (art. 46 § 1 kk) i naruszające interes reprezentowanej strony zwalnia, zdaniem Komisji, z dokładniejszego ustosunkowania się do kwestionowania przez odwołującego się prawidłowo stwierdzonego przez egzaminatorów uchybienia w zakresie niezaskarżenia wyroku odnośnie określenia terminu wykonania środka karnego. Orzeczenie, iż środek karny winien być wykonany w terminie 3 miesięcy od uprawomocnienia się wyroku, było dla oskarżyciela posiłkowego niekorzystne i zarazem naruszało prawo materialne, dlatego też obowiązkiem jego pełnomocnika było zaskarżenie też tej części orzeczenia sądu I instancji.

Kwestionowanie zasadności zarzutu egzaminatorów co do wadliwości przedstawionego zarzutu obrazy (naruszenia jak podaje odwołujący się) przepisów prawa materialnego jest, zdaniem Komisji, oczywiście bezzasadne i dowodzi nierozumienia istoty poszczególnych zarzutów odwoławczych określonych w art. 438 k.p.k. a w konsekwencji tego, w jakiej sytuacji należy przedstawić jaki zarzut. Skarżący wskazując "argumenty przemawiające za przyjęciem naruszenia prawa materialnego przez Sąd" w orzeczeniu, od którego apelację miał obowiązek sporządzić, wykazał, jak stwierdzono w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały, brak wiedzy, iż taki zarzut może być przedstawiony tylko wówczas, kiedy ustalenia faktycznego są prawidłowe, niekwestionowane. Nie można bowiem mówić o obrazie prawa materialnego w sytuacji, gdy wadliwość orzeczenia w tym zakresie jest wynikiem błędnych ustaleń faktycznych przyjętych za jego podstawę. Skarżący winien dostrzec, że podstawą zarzutu powinien być błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku co do rozstrzygnięcia w odniesieniu do czynu z art. 158 § 1 k.k.

Komisja podniosła nadto, że prezentując trafną konstrukcję "współsprawstwa" Sąd błędnie nie wziął pod uwagę tego, że w zeznaniach złożonych w postępowaniu przygotowawczym pokrzywdzony jednoznacznie wskazał, że mężczyzna w czarnej kurtce (oskarżony) nie tylko stanął tak, iż był zwrócony do ludzi stojących na ulicy, oddzielając pokrzywdzonego od tych ludzi, ale także wulgarnymi słowami nie dopuścił jednego z nich, który chciał podejść do pokrzywdzonego. Te okoliczności w powiązaniu ze wspólną ucieczką winny być wykorzystane przez skarżącego do wykazania, że zachowanie oskarżonego stanowiło wyraz wspólnego udziału w pobiciu, udziału, w którym porozumienie zaistniało w trakcie realizacji przestępstwa. Uchybienie Sądu Rejonowego wynikło z tego, że z dowodów trafnie obdarzonych wiarą, wyciągnął wnioski i poczynił ustalenia faktycznie niezgodne z treścią dowodów, które obdarzył wiarą. Zaistniał więc klasyczny błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku i zarzut popełnienia takiego błędu winien być przedstawiony przez zdającego. Argumenty wskazane przez skarżącego mające wykazać, iż prawidłowo przedstawił zarzut naruszenia prawa materialnego nie mogą być w tej sytuacji, w ocenie organu, uznane za trafne i dowodzą niezrozumienia, kiedy winien być zawarty w apelacji zarzut obrazy prawa materialnego, a kiedy zarzut błędu w ustaleniach faktycznych. Cytowanie przez skarżącego orzeczeń sądu Najwyższego i Sądów Apelacyjnych potwierdza tylko to nierozumienie istoty poszczególnych zarzutów apelacyjnych i nierozróżnianie ich. Zgadzając się ze skarżącym, iż zaprezentowane orzeczenia uwidaczniają, że "w działaniu oskarżonego należy upatrywać współsprawstwa pobicia", nie można z wyżej podanych powodów przyznać mu racji, gdy twierdzi, że uniewinnienie oskarżonego "stanowi o nieprzyjęciu przez Sąd I instancji współsprawstwa w pobiciu pokrzywdzonego i to uchybienie świadczy o naruszeniu przepisów prawa materialnego wskazanych w apelacji".

Odwołujący się bezpodstawnie kwestionuje też uznanie przez egzaminatorów jako uchybienia wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku i uznania oskarżonego za winnego zarzucanego mu czynu opisanego w punkcie I aktu oskarżenia oraz wymierzenia kary 3 lat pozbawienia wolności. Przedstawienie takiego wniosku dowodzi, zdaniem Komisji, nieznajomości fundamentalnej reguły postępowania odwoławczego w sprawach karnych ujętej w art. 454 § 1 kpk. Skarżący przedstawił wniosek ewentualny o uchylenie zaskarżonego wyroku w części i przekazanie sprawy w zaskarżonym zakresie sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Określając ten wniosek jako ewentualny (w pracy) lub alternatywny (w odwołaniu) nie uwzględnił jednak, że w przypadku postawienia zarzutu obrazy prawa materialnego w sytuacji uniewinnienia oskarżonego od zarzutu popełnienia czynu z art. 158 § 1 k.k., w przypadku apelacji na niekorzyść oskarżonego, sąd odwoławczy związany jest ograniczeniem z art. 434 § 1 zd. drugie k.p.k. i skarżący musiałby liczyć na ewentualność zastosowania art. 440 k.p.k. Obowiązkiem zdającego było jednak przedstawienie w apelacji takich zarzutów i wniosków apelacji, które spowodowałyby, że apelacja byłaby skuteczna bez "sięgania" po przepis art. 440 k.p.k. Powoływanie kolejnych orzeczeń Sądu Najwyższego oraz powoływanie się na to, że jeśli nawet podmiot fachowy nieprawidłowo opisze zarzucone w środku odwoławczym uchybienie, o możliwości orzeczenia na niekorzyść oskarżonego decydować będzie to, czy podniesione uchybienie istotnie wystąpiło, nie zaś to, czy zostało ono prawidłowo nazwane" nie może dawać podstawy do uznania odwołania za zasadne. Inne obowiązki ciążyły na zdającym, a inne są obowiązki sądu odwoławczego, w tym wynikające z treści art. 440 k.p.k.

Powoływanie się więc przez zdającego na obowiązek zastosowania tego przepisu przez Sąd i tłumaczenie tym trafności przedstawionego w apelacji wniosku nie może spowodować skutku w postaci pozytywnej oceny pracy.

Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, że udostępniona mu kserokopia uzasadnienia oceny cząstkowej nie zawiera podpisu egzaminatora radcy prawnego W. C., Komisja podniosła, że egzaminator radca prawny W. C. przyznał, że wskutek przeoczenia na egzemplarzu oceny cząstkowej pracy pisemnej M. Ś. z zakresu prawa karnego nie został przez niego przez przeoczenie naniesiony podpis, co zostało uzupełnione w dniu złożenia oświadczenia tj. [...] września 2010 r. Fakt ten nie może spowodować jakichkolwiek skutków, gdyż ten dokument sporządzony przez tego egzaminatora jest tylko i wyłącznie materiałem pomocniczym Komisji Egzaminacyjnej. Dokumentem zasadniczym stwierdzającym uzyskanie określonego wyniku z egzaminu radcowskiego, który podlega zaskarżeniu jest uchwała tej Komisji, która została podpisana przez wszystkich członków Komisji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia zasady równości w ocenie prac i wniosku dowodowego wiążącego się z tym zarzutem Komisja jak podała we wniosku nieuwzględniła i podniosła, że obowiązujące przepisy w zakresie oceniania prac sporządzonych w ramach egzaminu radcowskiego nie dopuszczają przeprowadzenia takiego dowodu z porównywania prac osób zdających ten egzamin w procesie dokonywania oceny prac. Każda Komisja Egzaminacyjna ocenia prace samodzielnie, nie korzystając z mechanizmu porównywania prac. Ma zapewnioną w tym zakresie pełną autonomię, a obowiązujący tryb zaskarżania uchwał tych Komisji zapewnia ich kontrolę.

W tym stanie rzeczy Komisja uznała, że uchybienia popełnione przez skarżącego przy sporządzeniu pracy z zakresu prawa karnego dają pełne podstawy do uznania, że niedostateczna ocena tej pracy jest zasadna.

Natomiast zarzuty odnoszące się do oceny zadania z zakresu prawa administracyjnego w najistotniejszym zakresie Komisja uznała za zasadne, uwzględniając odwołanie w tym zakresie i podwyższając ocenę do oceny dostatecznej.

W skardze na powyższą uchwałę skarżący zarzucił:

I. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające wpływ na wynik sprawy, tj.

a) art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, polegające na niewyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy ze względu na zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego przez Skarżony Organ i zbadania poprawności treści zadania z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa karnego,

gdy tymczasem zastosowanie tych przepisów powinno prowadzić do uznania, że:

• do należytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy niezbędne jest przeprowadzenie przez Skarżony Organ postępowania dowodowego w pełnym zakresie określonym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego co doprowadzi do uznania, że sposób rozwiązania zadania z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa karnego przez Skarżącego winien prowadzić do przyznania przez Skarżony Organ pozytywnej oceny za pracę i ustalenia pozytywnego wyniku egzaminu radcowskiego Skarżącego;

b) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 368 ust. 12 ustawy o r.pr., poprzez ich niezastosowanie, polegające na niewyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy na skutek nie uwzględnienia przez Skarżony Organ wniosku o przeprowadzenie dowodu z porównania pracy Skarżącego z prawa karnego z pracami innych zdających i osiągniętymi wynikami, a także uzasadnieniami ocen cząstkowych sporządzonych przez innych Egzaminatorów celem ustalenia, iż sposób rozwiązania pracy przygotowany przez Skarżącego był prawidłowy i prawidłową za nią oceną jest ocena pozytywna,

gdy tymczasem zastosowanie tych przepisów powinno prowadzić do uznania, że:

• niezbędne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego na wskazaną okoliczność, gdyż tylko takie działanie będzie mogło być uznane za prowadzące do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego przez Skarżony Organ, doprowadzi do wyeliminowania różnic w ocenie pracy Skarżącego przez Komisję Egzaminacyjną I stopnia z ocenami innych zdających dokonanych w pozostałych Komisjach Egzaminacyjnych I stopnia, a tym samym usunie powstałe zróżnicowanie sytuacji prawnej Skarżącego z sytuacją prawną innych zdających, którzy uzyskali ocenę pozytywną z części drugiej egzaminu radcowskiego.

c) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 368 ust. 12 ustawy o r.pr. przez ich niezastosowanie, które prowadzi do nieuprawnionego przyjęcia przez Skarżony Organ, jakoby przepisy obowiązującego prawa odnoszące się do sposobu oceny prac przygotowanych na egzaminie radcowskim, nie dopuszczały na przeprowadzenie dowodu z porównania prac osób zdających ten egzamin,

gdy tymczasem zastosowanie tych przepisów powinno polegać na uznaniu, że:

• w postępowaniu przed Skarżonym Organem zastosowanie mają przepisy k.p.a. bez jakichkolwiek ograniczeń, w tym w pełni także przepisy o postępowaniu dowodowym oraz, że żaden przepis nie wyłącza dopuszczalności przeprowadzenia wnioskowanego przez Skarżącego środka dowodowego, który pozostaje w zgodzie z art. 75 k.p.a. a twierdzenie, że obowiązujące przepisy nie dopuszczają przeprowadzania takiego dowodu nie znajduje oparcia w aktualnym stanie prawnym, Skarżony Organ nie wskazuje w uzasadnieniu konkretnego przepisu zabraniającego przeprowadzenia wnioskowanego dowodu, co musi prowadzić do uznania, że przeprowadzenie takiego dowodu jest dopuszczalne, służy kontroli przestrzegania zasady równości wszystkich zdających ocenianych przez różne Komisje Egzaminacyjne I stopnia, taka zaś kontrola nie wyłącza autonomii Komisji Egzaminacyjnych I stopnia w ocenie prac.

d) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 368 ust. 12 ustawy o r.pr. polegające na ich niezastosowaniu, prowadzącym do przyjęcia autonomii każdej Komisji Egzaminacyjnej I stopnia jako samodzielnej cechy, która automatycznie wyłącza możliwość stosowania przez Skarżony Organ art. 75 k.p.a., a tym samym dopuszczalność przeprowadzenia dowodu z porównania prac osób zdających egzamin radcowski,

gdy tymczasem zastosowanie tych przepisów powinno polegać na uznaniu, że:

• autonomia w orzekaniu Komisji Egzaminacyjnych I stopnia, nie może oznaczać, że ich działania są dowolne i wyłącza skuteczną i precyzyjną kontrolę podejmowanych przez Nią rozstrzygnięć, co przy liczbie 27 Komisji Egzaminacyjnych I stopnia, które działały na terenie kraju nie jest wykluczone, a gdy pojawią się wątpliwości odnoszące się do zróżnicowanego oceniania zdających przez różne Komisje Egzaminacyjne I stopnia niezbędne jest przeprowadzenie dowodu zmierzającego do ustalenia czy do niedopuszczalnego zróżnicowania zdających doszło w poszczególnych Komisjach Egzaminacyjnych I stopnia, czy też zdarzenie takie nie miało miejsca, a jeżeli taka okoliczność zostanie dowiedziona w postępowaniu dowodowym funkcją Skarżonego Organu jest usunięcie tych różnic.

e) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. i w zw. z art. 368 ust. 12 ustawy o r.pr., przez ich niezastosowanie i wobec tego przyjęcie, że sam fakt obowiązywania trybu zaskarżania uchwał komisji egzaminacyjnych zapewnia kontrolę tych uchwał przez Skarżony Organ, gdy tymczasem zastosowanie tych przepisów powinno polegać na uznaniu, że:

• sam fakt obowiązywania trybu zaskarżania uchwał Komisji Egzaminacyjnych I stopnia nie prowadzi do automatycznego i nie podlegającego obaleniu ustalenia, że rozstrzygnięcia Skarżonego Organu korzystają z cechy prawidłowości, mimo nieprzeprowadzenia przez Skarżony Organ postępowania dowodowego w całości.

f) art. 7 k.p.a. przez jego niezastosowanie, które prowadzi do nieustalenia przez Skarżony Organ prawidłowego stanu faktycznego sprawy wskutek zaniechania przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości na okoliczność wskazaną w odwołaniu,

gdy tymczasem zastosowanie tego przepisu powinno polegać na:

• przeprowadzeniu dowodu z porównania prac wszystkich zdających, którzy otrzymali ocenę pozytywną z zakresu prawa karnego z pracą Skarżącego, co doprowadziłoby do prawidłowego ustalenia faktycznego, że sposób rozwiązania zadania z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa karnego zaproponowany przez Skarżącego w innych Komisjach Egzaminacyjnych I stopnia oceniony zostałby na ocenę pozytywną.

g) art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na braku odniesienia się w uzasadnieniu skarżonej Uchwały do wszystkich twierdzeń, argumentów i wniosków Skarżącego zawartych w jego odwołaniu i arbitralnym uznaniu iż podniesione uchybienia w działaniu Komisji Egzaminacyjnej I stopnia w ocenie pracy Skarżącego cechują się "oczywistą bezzasadnością zarzutów" (str. 7), użyciu stwierdzeń, przemawiających za odmową przyznania racji Skarżącemu przez użycie takich argumentów jak: "autor nie rozumie lub nie chce zrozumieć" (str. 8), "absurdalność przedstawienia takiego argumentu (...) zwalnia z dokładniejszego ustosunkowania się" (str. 8), "oczywiście bezzasadne" (str. 8),

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na:

• rozpatrzeniu wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu Skarżącego, wskazaniu w uzasadnieniu decyzji merytorycznych argumentów przemawiających za przyjętym rozwiązaniem i odniesieniu się merytorycznie do przytoczonych poglądów doktryny, a także orzecznictwa sądowego z których wynika ponad wszelką wątpliwość, że nie ma jednego, ustalonego i wyłącznie słusznego rozwiązania zadania z części drugiej egzaminu radcowskiego z prawa karnego, a sposób rozwiązania zaproponowany przez Skarżącego był merytorycznie prawidłowy i jako taki zasługuje na ocenę pozytywną.

h) art. 138 § 1 pkt. 1) k.p.a. przez jego zastosowanie wyrażające się w utrzymaniu w mocy przez Skarżony Organ zaskarżonej uchwały nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r.,

gdy tymczasem zastosowanie tego przepisu nie powinno mieć miejsca:

• gdyż w jego miejsce w niniejszej sprawie winien mieć zastosowanie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uchylenie zaskarżonej uchwały nr [...] z dnia [...] lipca 2010 r. i ustalenie, że Skarżący uzyskał pozytywny wynik egzaminu radcowskiego.

II. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:

a) art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu przez Skarżony Organ jako kryterium oceny pracy Skarżącego z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa karnego tzw. opisu istotnych zagadnień użytego do oceny tej pracy wcześniej również przez Komisję Egzaminacyjną nr [...] do przeprowadzenia egzaminu radcowskiego w [...] mimo, że opis istotnych zagadnień został przygotowany na podstawie § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 29 kwietnia 2009 r., w sprawie zespołu do przygotowania zestawu pytań testowych oraz zadań na egzamin radcowski oraz wykazu tytułów aktów prawnych wskutek czego nie ma podstaw w treści art. 36 ust. 12 ustawy o r.pr., z którego wynika upoważnienie do wydania tego rozporządzenia,

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na uznaniu, że:

• przy sprawdzaniu pracy Skarżącego z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa karnego posługiwanie się przez Skarżony Organ tzw. opisem istotnych zagadnień jest niedopuszczalne, prawidłowa ocena pracy z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa karnego powinna być oparta na treści art. 365 ust. 2 ustawy o r.pr. i dokonana niezależnie przez dwóch egzaminatorów, która to przesłanka wyłącza ich wzajemny jakikolwiek kontakt w trakcie sprawdzania pracy, przy ocenie pracy muszą być brane pod uwagę pozostałe przesłanki wymienione w tym przepisie, które mają charakter przykładowy, a nie wyczerpujący na co wskazuje użycie w jego redakcji zwrotu "w szczególności", przy dokonywaniu oceny pracy winny być brane także pod uwagę przepisy powszechnie obowiązującego prawa, orzecznictwo sądowe regulujące daną materię i poglądy doktryny.

b) art. 365 ust. 2 ustawy o r.pr. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie sprowadzające się do uznania przez Skarżony Organ, że w pracy Skarżącego z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. z prawa karnego:

a. przedstawiono wadliwe zarzuty co w konsekwencji prowadzi do zastosowania przez Sąd Odwoławczy art. 434 § 1 zd. 2 k.p.k.,

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na uznaniu, że:

• zaprezentowana przez Skarżony Organ interpretacja stosowania art. 434 § 1 zd. 2 k.p.k. jest niezgodna z jego treścią wyjaśnioną przez przytoczone w odwołaniu orzecznictwo sądowe i doktrynę prawa karnego procesowego, decydujące znaczenie dla ochrony interesów podmiotu na rzecz którego w postępowaniu karnym jest wnoszona apelacja ma wskazanie uchybienia jakiego dopuścił się Sąd I instancji, a rodzaj postawionego w apelacji zarzutu nie ma przesądzającego znaczenia dla oceny jej skuteczności jeśli Skarżący wskaże prawidłowo uchybienie, którego dopuścił się Sąd I instancji, co w konsekwencji spowoduje uwzględnienie apelacji, co w pracy i w odwołaniu Skarżącego zostało zaprezentowane;

b. przedstawiono błędny wniosek zasadniczy co powoduje, że nie zadbano należycie o interes reprezentowanej strony, a zadaniem Skarżącego było sporządzenie apelacji przede wszystkim zawierającej prawidłowo podniesione zarzuty i wnioski,

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na uznaniu, że:

• postawiono prawidłowy wniosek o uchylenie wyroku w zaskarżonej części, której to okoliczności Skarżony Organ nie wziął w ogóle pod rozwagę przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy, polska procedura karna nie zna pojęcia "wniosku zasadniczego" posługując się pojęciem "wniosek" bez jakiegokolwiek jego rozróżnienia, zadaniem Skarżącego było sporządzenie apelacji zgodnej z granicami zaskarżenia wśród których wniosek jako część składowa tych granic zaskarżenia nie występuje, kolejność postawienia danego wniosku dla ochrony praw reprezentowanej strony nie ma żadnego znaczenia w sytuacji, gdy prawidłowy wniosek został przedstawiony;

c. nie zadbano należycie o interes reprezentowanej strony,

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na uznaniu, że:

• uchybienie tego rodzaju po stronie Skarżącego nie miało miejsca, co wyjaśniono w odwołaniu, przesłanka ta nie ma charakteru nadrzędnego względem innych przesłanek oceny pracy wskazanych przykładowo w ustawie o r.pr. gdyż są one równorzędne, co oznacza, że prawidłowa decyzja o wniesieniu apelacji, prawidłowe wskazanie w jej treści na uchybienie Sądu I instancji i należyte określenie granic zaskarżenia winno skutkować uzyskaniem pozytywnej oceny pracy.

d. zaskarżono wyłącznie pkt I wyroku pomijając jego pkt II co spowodowało, że zdający nie zadbał należycie o interes reprezentowanej strony - oskarżyciela posiłkowego, zaś argumentacja zaprezentowana w odwołaniu jest "absurdalna",

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na uznaniu, że:

• decyzja o nie zaskarżeniu pkt II wyroku Sądu I instancji była słuszna i korzystna dla strony, podyktowana chęcią jak najszybszego uzyskania od oskarżonego ekwiwalentu za zniszczone przez niego mienie strony, przedstawiona argumentacja za wybranym poglądem jest słuszna i w prowadzonych przez pełnomocników procesach sądowych odgrywa istotną rolę przy ocenie interesu strony, dlatego nie może być określana przez Skarżony Organ jako "absurdalna", gdyż odpowiada potrzebom życiowym strony, a ze względu na czas trwania postępowań sądowych lepiej chroni interes strony niż zaskarżenie wyroku w pkt. II jako, że zaskarżenie wyroku w pkt. II spowodowałoby opóźnienie w wypłacie środków co nie byłoby zgodne z interesem strony.

e. konstrukcja apelacji powoduje, że zdający nie zadbał należycie o interes strony, którą reprezentuje, tj. oskarżyciela posiłkowego,

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na uznaniu, że:

• konstrukcja apelacji jest prawidłowa, zawiera ona prawidłowo określone granice zaskarżenia, zaś Skarżący dostrzegł uchybienie popełnione przez Sąd I instancji co było w sprawie decydujące dla oceny jej skuteczności, sama apelacja spełniała wymogi formalne stawiane jej przez procedurę karną co powinno prowadzić do uznania, że Skarżący należycie zadbał o interes reprezentowanej przez siebie strony, a wobec powyższego winien otrzymać ocenę pozytywną.

c) art. 368 ust. 9 ustawy o r.pr. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, które polegało na nierozpatrzeniu przez Skarżony Organ wszystkich zarzutów i wniosków zawartych w odwołaniu, co wyraziło się też w stwierdzeniach zawartych w uzasadnieniu skarżonej Uchwały, takich jak: "oczywista bezzasadność zarzutów" (str. 7), "autor nie rozumie lub nie chce zrozumieć" (str. 8), "absurdalność przedstawienia takiego argumentu (...) zwalnia z dokładniejszego ustosunkowania się" (str. 8), "oczywiście bezzasadne" (str. 8),

gdy tymczasem prawidłowe zastosowanie tego przepisu powinno polegać na uznaniu, że:

• użyty w tym przepisie zwrot "rozpoznanie odwołania" nakłada na Skarżony Organ obowiązek rozpatrzenia wszystkich zarzutów i twierdzeń Skarżącego podniesionych w odwołaniu, niedopuszczalne jest używanie przez Skarżony Organ określeń, które znalazły się w uzasadnieniu Uchwały z uwagi na brak w nich cech merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

d) art. 2 ustawy o r.pr. wyrażające się w jego niezastosowaniu przy ocenie pracy Skarżącego prowadzące do przyjęcia, że brak zaskarżenia przez Skarżącego pkt. II wyroku jest dla reprezentowanej przez niego strony niekorzystny, zaś wskazanie statystyki Ministerstwa Sprawiedliwości czasu trwania postępowań sądowych jako uzasadnienia dla przyjętego sposobu rozstrzygnięcia ma charakter "absurdalny",

gdy tymczasem zastosowanie tego przepisu powinno prowadzić do uznania, że:

• Skarżący prawidłowo rozpoznał interes Mocodawcy mając na uwadze art. 2 ustawy o r.pr., brak zaskarżenia pkt. II wyroku nie spowodował naruszenia interesów strony, rozważanie celowości zaskarżania niezgodnego z prawem rozstrzygnięcia musi liczyć się z realiami rozpoznawania czasu trwania postępowań odwoławczych przez sądami, doświadczeniem życiowym, co nie było bez znaczenia gdyż strona była przedsiębiorcą i wyrządzona mu szkoda z tą działalnością była związana.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały oraz zasądzenie od Komisji Egzaminacyjnej II stopnia przy Ministrze Sprawiedliwości do spraw odwołań od wyniku egzaminu radcowskiego na rzecz Skarżącego kwoty 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, w tym kwoty 240 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa radcowskiego i 17 zł tytułem opłaty skarbowej a w przypadku uznania przez Organ, że zachodzi sytuacja z art. 54 § 3 p.p.s.a. o zastosowanie tego przepisu wobec niego.

Skarżący wniósł nadto o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z porównania:

a) pracy Skarżącego z pracą Zdającego o kodzie nr [...], tj. pani D. M. składającej egzamin przed Komisją Egzaminacyjną I stopnia nr [...] w [...];

b) uzasadnień ocen cząstkowych wystawionych przez Egzaminatorów, którzy sprawdzali pracę Skarżącego z prawa karnego z uzasadnieniami ocen cząstkowych wystawionych przez Egzaminatorów sprawdzających pracę z prawa karnego Zdającego o kodzie nr [...], tj. pani D. M., składającej egzamin radcowski przed Komisją Egzaminacyjną I stopnia nr [...] w [...];

na okoliczność ustalenia, że:

a) sposób rozwiązania zadania z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa karnego zaproponowany przez Skarżącego był analogiczny do sposobu rozwiązania zadania z prawa karnego zaproponowanego przez Zdającego o kodzie nr 218, tj. panią D. M. składającą egzamin radcowski przed Komisją Egzaminacyjną nr [...] w [...];

b) zarzuty podniesione przez Egzaminatorów wobec pracy z części drugiej egzaminu radcowskiego tj. prawa; karnego przygotowanej przez Skarżącego są analogiczne do zarzutów Egzaminatorów podniesionych wobec pracy przygotowanej przez Zdającego o kodzie nr [...], tj. panią D. M. składającą egzamin radcowski przed Komisją Egzaminacyjną nr [...] w [...];

c) pomimo, że zarzuty względem prac zgłoszone przez Egzaminatorów w obu Komisjach Egzaminacyjnych I stopnia są analogiczne, tj. wobec pracy Skarżącego i Zdającego o kodzie nr [...] tj. pani D. M., to Komisja Egzaminacyjna nr [...] wystawia za tak przygotowaną pracę ocenę pozytywną, zaś Komisja Egzaminacyjna nr [...] ocenę negatywną, a zachowanie takie pozostaje w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości obywateli wobec prawa;

d) Skarżony Organ przez zaniechanie przeprowadzenia dowodu zgłoszonego w treści odwołania Skarżącego nie usunął różnego traktowania stron znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej, a tym samym nie doprowadził do zapewnienia zachowania jednolitych kryteriów oceny prac zdających w różnych Komisjach Egzaminacyjnych I stopnia składających ten sam egzamin.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do § 2 powołanego artykułu ta kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. ppsa - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona uchwała nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.

Zgodnie bowiem z powołanym przepisem Sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a nieważność decyzji stwierdza, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa (pkt 2). Tego rodzaju naruszeń Sąd w rozpoznawanej sprawie nie stwierdził i z tego względu nie znalazł podstaw do przypisania zaskarżonej uchwale znamion wadliwości w rozumieniu powołanego przepisu.

Stosownie do art. 365 ust. 2 powołanej ustawy oceny rozwiązania każdego z zadań z części drugiej do piątej egzaminu radcowskiego dokonują niezależnie od siebie dwaj egzaminatorzy z dziedzin prawa, których dotyczy praca pisemna biorąc pod uwagę w szczególności zachowanie wymogów formalnych, właściwość zastosowanych przepisów prawa i umiejętność ich interpretacji oraz poprawność zaproponowanego przez zdającego sposobu rozstrzygnięcia problemu z uwzględnieniem interesu strony, którą zgodnie z zadaniem reprezentuje.

Każdy z egzaminatorów sprawdzający pracę pisemną wystawia ocenę cząstkową i sporządza pisemne uzasadnienie oceny cząstkowej. Ostateczną ocenę z pracy pisemnej danego zadania stanowi średnia ocen cząstkowych przyznanych przez każdego z egzaminatorów przy czym oceny pozytywne w zależności od ich średniej wskazanej w art. 365 ust. 4 powołanej ustawy to celująca, b. dobra, dobra, dostateczna zaś ocena negatywna - niedostateczna wystawiana jest wówczas, gdy średnia arytmetyczna wystawionych ocen, tak, jak w tym przypadku, wynosi poniżej 3.00.

Uchwały Komisji Egzaminacyjnej wydane w warunkach uznania administracyjnego, oparte na ocenie egzaminatorów dokonanej na podstawie wyżej powołanych przepisów korzystają ze swoistego luzu decyzyjnego, co oznacza, iż sądowa kontrola uchwał podejmowanych przez Komisje w przedmiocie ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego polega na zbadaniu, czy organ dopuścił się rażących uchybień, czy dysponował materiałem dowodowym uzasadniającym przyjęte rozstrzygnięcie i czy dokonał wszechstronnej oceny wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności faktycznych.

Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, uwzględniony w sposób prawidłowy w ustaleniach organu wskazuje na to, iż wbrew twierdzeniu skarżącego został rozpatrzony zgodnie z regułą wyrażoną w art. 77 § 1 kpa i posłużył wyjaśnieniu stanu faktycznego w takim zakresie, który do podjęcia zaskarżonej uchwały był wystarczający, zaś motywy rozstrzygnięcia objętego uchwałą zostały wskazane przez organ w sposób odpowiadający wymogom art. 107 § 3 kpa.

Podnieść przy tym należy, iż stosownie do art. 1 ustawy o ustroju sądów administracyjnych do sądu należy kontrola zaskarżonego aktu pod względem zgodności z regułami procedury administracyjnej i przepisami prawa materialnego, co oznacza, że sąd administracyjny nie został wyposażony przez ustawodawcę w uprawnienie czynienia własnych ustaleń faktycznych, ani też do dokonywania kontroli aktu, który skargą nie został objęty. Uwzględnienie wniosku skarżącego o dopuszczenie dowodu z porównania jego pracy z pracami innych zdających w istocie prowadziłoby do konieczności dokonania uprzedniej oceny pozostałych prac pod względem ich zgodności z prawem i do czynienia ustaleń faktycznych, których, jak wyżej wskazano, sąd administracyjny czynić nie może, a przy tym, co wymaga dodatkowego podkreślenia, przeprowadzenie powyższego dowodu nie jest, zdaniem Sądu, niezbędne do wyjaśnienia istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności, o których można mówić w sytuacji niewyjaśnienia istotnych elementów stanu faktycznego, a tylko w takim przypadku Sąd stosownie do art. 106 § 3 ppsa może z urzędu lub na wniosek dowód z dokumentów przeprowadzić.

Każda sprawa dotycząca ustalenia wyniku egzaminu radcowskiego jest sprawą indywidualną w rozumieniu art. 1 ust. 1 kpa i tak też winna być rozstrzygana uchwałą uwzględniającą zebrany w tej sprawie (a nie w innych) materiał dowodowy i poprzedzoną ustaleniami faktycznymi tej sprawy dotyczącymi, zaś w tym przypadku materiał dowodowy był wystarczający do dokonania oceny przygotowania prawniczego skarżącego do wykonywania zawodu radcy prawnego i został przez organy wykorzystany do ustalenia wszystkich istotnych dla tej oceny okoliczności.

W tym stanie rzeczy Sąd powyższego wniosku dowodowego strony nie uwzględnił.

Podnieść przy tym należy, iż ocena prac egzaminacyjnych winna być dokonana z uwzględnieniem przesłanek wymienionych w art. 365 ust. 2 powołanej ustawy. Opis istotnych zagadnień służy wyłącznie jako wzorzec poprawnego rozwiązania zadania obejmujący standardowe wymogi w zakresie profesjonalizmu pełnomocnika i jako taki, co trafnie podnosi skarżący, nie stanowi normatywnego kryterium oceny prac tyle, że w okolicznościach sprawy przypisywanie opisowi istotnych zagadnień takiego charakteru i wiązanie z tym zarzutu naruszenia przez organ przepisów powołanej ustawy nie znajduje uzasadnienia.

Z uzasadnienia zaskarżonej uchwały wynika bowiem, iż to nie opisem istotnych zagadnień kierował się organ dokonując oceny sprawy w jej całokształcie, a przesłankami, o których mowa w art. 365 ust. 2 cyt. uchwały. Zarzut naruszenia art. 92 ust. 1 Konstytucji RP, nie znajduje zatem potwierdzenia i jako taki jest zarzutem chybionym. Stosownie do art. 364 ust. 1 powołanej ustawy egzamin radcowski polega na sprawdzeniu przygotowania prawniczego osoby przystępującej do tego egzaminu do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu radcy prawnego w tym wiedzy z zakresu prawa i umiejętności jej praktycznego zastosowania (w tym z zakresu materialnego i procesowego prawa karnego).

Istota i charakter egzaminu radcowskiego obligują zatem do tego, by rozwiązanie zadania egzaminacyjnego w tym zadania z prawa karnego zostało dokonane w sposób wskazujący na to, iż kandydat do zawodu radcy prawnego ma przygotowanie prawnicze do samodzielnego i należytego wykonywania tego zawodu.

W związku z treścią zadania z zakresu prawa karnego obowiązkiem skarżącego było sporządzenie apelacji spełniającej wymogi określone w kodeksie postępowania karnego, a zatem przedstawienie w tej apelacji prawidłowo podniesionych i zredagowanych zarzutów i wniosków znajdujących podstawę w obowiązujących przepisach prawa materialnego i procesowego. Nie chodzi zatem o to, czy błędy apelacji mogą być i w jakim zakresie "naprawione" przez sąd odwoławczy tylko o to, czy egzaminowany kandydat do zawodu radcy prawnego wykazał się stosowną wiedzą, w tym przypadku z zakresu prawa karnego i postępowania karnego oraz rządzących tym postępowaniem określonych w kpk reguł procesowych.

Trafnie zatem organ ustalił podzielając ocenę egzaminatorów, iż uchybienia sporządzonej przez skarżącego apelacji uzasadniają ocenę niedostateczną wystawioną przez obu egzaminatorów. Organ stwierdził bowiem, że skarżący zaskarżył wyrok tylko w zakresie zarzutu z pkt I aktu oskarżenia, a nie uczynił tego co do rozstrzygnięcia dotyczącego czynu z punktu II aktu oskarżenia, w którym wbrew art. 46 § 1 kk określono termin wykonania środka karnego, przedstawił wadliwe zarzuty obrazy przepisów postępowania i obrazy prawa materialnego zamiast zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku co do rozstrzygnięcia w zakresie czynu z art. 158 § 1 kk i zawarł w apelacji błędny wniosek wnosząc o zmianę zaskarżonego wyroku przez uznanie oskarżonego za winnego zarzucanego mu czynu z pkt I aktu oskarżenia tj. z naruszeniem art. 454 § 1 kpk, a nadto żądając wymierzenia kary 3 lat pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania w sytuacji, gdy zgodnie z art. 69 § 1 kk zastosowanie tej instytucji jest możliwe tylko w odniesieniu do kary pozbawienia wolności nie przekraczającej 2 lat. Wskazane przez organ uchybienia są w świetle przedstawionego przez skarżącego rozwiązania powyższego zadania i przepisów prawa trafne i uznając popełnienie tych uchybień jako uzasadnienie noty niedostatecznej organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego.

Zarzuty skargi co do wadliwości tej oceny są nieuzasadnione.

Nie ma podstaw, by kwestionować uznanie jako uchybienia apelacji wniosku o zmianę zaskarżonego wyroku i uznania oskarżonego jako winnego czynu z punktu I aktu oskarżenia i wymierzenia mu kary 3 lat pozbawienia wolności, bo taki wniosek dowodzi braku elementarnej wiedzy co do jednej z podstawowych reguł postępowania odwoławczego z art. 454 § 1 kpk. Takiej oceny nie zmienia fakt, iż skarżący przedstawił wniosek ewentualny o uchylenie zaskarżonego wyroku w tej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Podkreślić przy tym należy, iż skarżący nie uwzględnił, że w przypadku postawienia zarzutu obrazy prawa materialnego w sytuacji uniewinnienia oskarżonego od zarzutu popełnienia czynu z art. 158 § 1 kk w przypadku apelacji na niekorzyść oskarżonego, sąd odwoławczy związany jest art. 434 § 1 zd. drugie kpk i w tym przypadku byłaby konieczność zastosowania art. 440 kpk.

Skarżący w istocie nie kwestionuje ustaleń organu, iż do powyższych uchybień doszło. Stwierdza jedynie, iż skoro sąd odwoławczy miałby obowiązek zastosowania powołanego przepisu to jego wnioski były trafne. Tak jak wyżej wskazano chodzi jednak o to, by skarżący wykazał się odpowiednią wiedzą z powyższego zakresu. Okoliczność, iż Sąd mógłby stosując prawidłowo przepisy kpk niejako naprawić błędy apelacji w tym zakresie nie niweczą skutku powyższych uchybień, w postaci ich negatywnej oceny dokonanej przez organ.

Nie mogą być również zaakceptowane wskazane przez skarżącego przyczyny, dla których nie zaskarżył wyroku w pkt II w sytuacji naruszenia art. 46 § 1 kk. Skarżący podał, iż takie działanie pełnomocnika zostało ustalone wcześniej z mocodawcą w związku z informacjami statystycznymi Ministerstwa Sprawiedliwości co do średniego czasu, jaki upływa od dnia wydania wyroku przez Sąd I instancji. Tego rodzaju argumentacja ze strony profesjonalnego pełnomocnika strony (a w takim charakterze skarżący sporządzając apelację występował) zobowiązanego do działania w interesie reprezentowanej strony jest niedopuszczalna.

Nie ma również podstaw, by za uzasadnione uznać zarzuty, co do wadliwości twierdzeń organu, iż błędnie wskazano w apelacji obrazę przepisów prawa materialnego i obrazy przepisów postępowania zamiast zarzutu błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku co do rozstrzygnięcia w zakresie czynu z art. 158 § 1 kk. Organ szczegółowo w uzasadnieniu swoje stanowisko przedstawił i jest to stanowisko odpowiadające zarówno przepisom prawa, jak i treści kazusu objętego zadaniem.

W tym stanie rzeczy Sąd nie stwierdzając naruszeń przez organ prawa, które w świetle art. 145 § 1 ppsa winny skutkować uwzględnieniem skargi uznał skargę za bezzasadną i na podstawie art. 151 ppsa orzekł, jak w sentencji.