Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 3901/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2004-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Asesor WSA Krzysztof Retyk (spr.) Protokolant Barbara Kroczak po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 16 października 2001 r. Nr [...] w przedmiocie uprawnień wdowy po kombatancie oddala skargę.


UZASADNIENIE

II S.A.lGd.3901/01

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 16 października 2001 r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, powołując się na przepisy art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 20 ust. 3 i art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.), utrzymał w mocy własną decyzję z dnia 17 kwietnia 2000 r. o pozbawieniu Z. M. uprawnień wdowy po kombatancie J. M. przyznanych mu przez b. ZW ZboWiD we W. z tytułu walki o utrwalenie władzy ludowej w okresie od 22 czerwca 1948 r. do 19 sierpnia 1949 r. oraz od 2 października 1948 r. do 9 maja 1949 r., a także od 14 września 1949 r. do 27 września 1949 r. oraz od 16 kwietnia 1950 r. do 5 czerwca 1950 r. i od 1 września 1950 r. do 1 października 1950 r.

Z uzasadnienia decyzji wynika, że w wyżej wymienionym okresie J. M. pełnił służbę wojskową w 9 Pułku KBW. W ramach służby uczestniczył w walkach o utrwalenie władzy ludowej natomiast nie brał udziału w walkach z oddziałami UPA.

Kierownik Urzędu stwierdził, że zgodnie z dyspozycją art. 25 ust. 2 pkt 2 cyt. ustawy pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienione w art. 1 ust. 2, wart. 2 oraz wart. 4 ustawy. Nadto wskazał, iż uprawnienia wdów po kombatantach nie maja charakteru pierwotnego lecz są uprawnieniami pochodnymi, a zatem jeżeli osoba, od której wywodzi swe uprawnieniaa pochodne skarżąca byłaby pozbawiona uprawnień pierwotnych, to także i ona.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca Z. M. wniosła o jej uchylenie. Wskazała, że mąż uczestniczył w zwalczaniu grup UPA oraz "band". Jej zdaniem bardziej wiarygodne jest zaświadczenie z WKU z W. z dnia 15 listopada 1977 r., z którego wynika, że mąż skarżącej w badanym okresie walczył z bandami, a przecież w potocznym znaczeniu "banda" oznacza UPA.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.) pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienione w art. l ust. 2, wart. 2 oraz wart. 4. Uprawnienia te zachowują jednak m.in. osoby, które uzyskały je z tytułów określonych w ustawie, jak również żołnierze z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10.05.1945 r. do 30.06.1947 r.

Mąż skarżącej otrzymał uprawnienia kombatanckie decyzją b. ZW ZBoWiD we W. wyłącznie jako uczestnik walk zbrojnych o utrwalenie władzy ludowej. Tej treści orzeczenie oparte zostało na zaświadczeniu Wojskowej Komendy Uzupełnień we W. z dnia 15 listopada 1977 r., życiorysie oraz deklaracji członkowskiej ZboWiD (k. 1-5,6,7,8 akt adm.).

Jednostka KBW, w której służył mąż skarżącej, brała udział w zwalczaniu NSZ, AK, band rabunkowych oraz w miesiącach IV - XI 1947 r. - UPA (wyciąg z Centralnego Archiwum Wojskowego). Uprawnienia kombatanckie w b. ZBoWiD J. M. otrzymał za udział w walkach w okresie od 22 czerwca 1948 r. do 19 sierpnia 1949 r. oraz od 2 października 1948 r. do 9 maja 1949 r., a także od 14 września 1949 r. do 27 września 1949 r. oraz od 16 kwietnia 1950 r. do 5 czerwca 1950 r. i od l września 1950 r. do l października 1950 r., zatem nie mógł uczestniczyć we wcześniejszych o rok działaniach przeciwko Ukraińskiej Powstańczej Armii. Za kombatanta może być uznana osoba, która osobiście brała udział w walkach z Ukraińską Powstańczą Armią. Natomiast okoliczność samej tylko przynależności do jednostki, która w jakimś okresie prowadziła walki z UPA, nie daje podstaw do zaliczenia określonej osoby w poczet kombatantów.

Nie budzi zatem wątpliwości zasadność pozbawienia skarżącej uprawnień wdowy po kombatancie, jako pochodnych od uprawnień pierwotnych męża uzyskanych wyłącznie z tytułu uczestnictwa w walkach o utrwalenie władzy ludowej.

Przekonanie, iż mąż skarżącej nie uczestniczył w walkach w jednostce Wojska Polskiego z oddziałami UPA, organ orzekający uzasadnił w sposób wyczerpujący i logiczny. Dokonana w tej sytuacji ocena materiału dowodowego jest zgodna z zasadami swobodnej oceny dowodów i nie nosi cech dowolności. (art. 80 i 107 § 3 kpa).

Oznacza to, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Mając powyższe na względzie Sąd nie uwzględnił skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, z póź. zm.).