Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 69/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2021-04-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 200, art. 205 par.2
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: par. 13v ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2015 poz 187
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji  Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

SENTENCJA

Dnia 15 kwietnia 2021 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki Asesor WSA Małgorzata Kowalska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2021 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi A. w W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej za szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem suszy 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w R. z dnia [...] r. nr [...]; 2) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz strony skarżącej – A. w W. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. e.o.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [,,,] Dyrektor [...] Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatu Brzezińskiego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z siedzibą w R. z [...]. w przedmiocie odmowy przyznania Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w W. Leśnemu Zakładowi Doświadczalnemu w R. pomocy finansowej za szkody w uprawach rolnych w 2019 roku spowodowane wystąpieniem suszy.

Z akt sprawy wynika, że 22 listopada 2019 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w W. Leśnego Zakładu Doświadczalnego w R. (dalej powoływanej również jako "SGGW") o udzielenie pomocy finansowej producentowi rolnemu, w którego gospodarstwie rolnym wystąpiły szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, powstałe na powierzchni upraw, które objęły co najmniej 30% danej uprawy, w wysokości 19.157,21 EUR (85.240 zł). We wniosku strona oznaczyła, iż ubiega się o pomoc de minimis w rolnictwie, udzielaną na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz.UE.L z 2013 r. Nr 352 str. 9) – dalej "rozporządzenie Komisji (UE) nr 1408/2013", w przypadku gdy szkody wyniosły nie więcej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzających rok, w którym wystąpiły szkody z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji. We wniosku zadeklarowano:

255,11 ha powierzchni upraw (z wyłączeniem wieloletnich użytków zielonych), na których wystąpiły szkody w wysokości co najmniej 30% danej uprawy na powierzchni tej uprawy i mniej niż 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy;

171,70 ha powierzchni wieloletnich użytków zielonych, na której wystąpiły szkody w wysokości co najmniej 30% danej uprawy na powierzchni tej uprawy i mniej niż 70% danej uprawy na powierzchni tej uprawy spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy.

W sekcji IX.I, część A w polu nr 4 - oświadczenie dotyczące powiązań osobowych lub kapitałowych zaznaczono, że strona nie jest powiązana osobowo lub kapitałowo z innymi podmiotami. W sekcji IX.I, część A, pole nr 6 - oświadczenie o udzielonej pomocy de minimis w rolnictwie oraz innych pomocach o charakterze pomocy de minimis zaznaczono, że w roku bieżącym oraz w ciągu 2 lat podatkowych (obrotowych) go poprzedzających strona nie otrzymała pomocy w ramach pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie lub innej pomocy de minimis. Do wniosku dołączono protokół z 19 sierpnia 2020 r. nr 267/2019 z oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwie rolnym lub dziale specjalnym produkcji rolnej spowodowanych wystąpieniem niekorzystnego zjawiska atmosferycznego (suszy).

Pismem z 18 grudnia 2019 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR poinformował wnioskodawcę o wyczerpaniu krajowego limitu pomocy de minimis. Z kolei pismem z 20 stycznia 2020 r. organ poinformował stronę o prawie do czynnego udziału w postępowaniu oraz o możliwości uzupełnienia zgromadzonego materiału dowodowego i złożenia wyjaśnień. Jednocześnie organ wskazał, że po analizie statutu SGGW w W. uznał, że zakłady doświadczalne, jak i SGGW w W. stanowią jedno przedsiębiorstwo w rozumieniu rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013, o czym świadczy ich zależność wobec Rektora SGGW. Ponadto organ wskazał, że z informacji o udzielonej pomocy de minimis w rolnictwie (System Rejestracji Pomocy Publicznej) wynika, iż w roku bieżącym oraz w przeciągu 2 lat podatkowych (obrotowych) go poprzedzających udzielono podmiotowi pomocy w wysokości 5.057,53 EUR. Powołując się na treść art. 3 ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 organ wyjaśnił również, że w przypadku wnioskowania o wyższą kwotę niż limit pomocy de minimis, jaki wnioskodawca posiada, organ odmawia przyznania pomocy w całości, a nie tylko w części przekraczającej dostępny limit pomocy de minimis.

Decyzją z [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w R. odmówił przyznania SGGW pomocy na podstawie art. 3 ust. 2 i ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013.

Wnioskodawczyni złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w którym zarzuciła naruszenie art. 3 ust. 2 i 3 oraz ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż w przypadku, gdy wnioskodawca wnioskuje o wyższą kwotę niż limit pomocy de minimis, jaki posiada, organ odmawia przyznania pomocy w całości, a nie tylko w części przekraczającej dostępny limit pomocy de minimis. Strona podkreśliła, że stanowisko organu I instancji nie znajduje oparcia w literalnej i w historycznej wykładni wyżej wskazanego przepisu, jak również zostało zanegowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2020 r. sygn. akt II FSK 456/18. W związku z powyższym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy, tj. o przyznanie pomocy do limitu pomocy de minimis określonego przepisami prawa.

Decyzją z [...] Dyrektor [...] Oddziału ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ stwierdził, że SGGW w W. jak i zakłady doświadczalne, w tym LZD w R., stanowią "jedno przedsiębiorstwo" w rozumieniu art. 2 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013. W tym zakresie organ odwołał się również do pkt (4) preambuły do rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z § 16 ust. 4 statutu SGGW w W. - zakłady doświadczalne są wyodrębnionymi finansowo jednostkami organizacyjnymi SGGW, a zasady ich gospodarki rolnej, leśnej i finansowej regulują odrębne przepisy. Ich zależność wobec Rektora SGGW wynika z brzmienia § 16 ust. 6 statutu SGGW w W., zgodnie z którym zakładem doświadczalnym kieruje jego dyrektor, zatrudniany przez Rektora. Ponadto, zgodnie z brzmieniem § 49 ust. 2 statutu administrację SGGW nadzoruje Rektor lub upoważnieni przez niego prorektorzy, a jednostki administracji zakładów doświadczalnych wchodzą w skład jednostek organizacyjnych administracji SGGW zgodnie z § 49 ust. 3 pkt 3 statutu. Z powyższych względów, zdaniem Dyrektora [...] Oddziału ARiMR, SGGW w W. i zakłady doświadczalne stanowią "jedno przedsiębiorstwo" w rozumieniu art. 2 ust. 2 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013, o czym świadczy ich zależność wobec Rektora SGGW w W.

Dalej organ II instancji znaczył, że bezspornym jest, iż 22 listopada 2019 r. przedsiębiorstwo wystąpiło o przyznanie pomocy w wysokości 19.157,21 EUR (85.240 zł). W roku 2019 oraz w przeciągu 2 lat podatkowych (obrotowych) go poprzedzających udzielono przedsiębiorstwu pomocy w wysokości 5.057,53 EUR. Wobec powyższego wnioskowana kwota przekracza limit 20.000 EUR, o którym mowa w art. 3 ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013. Zatem, w ocenie organu odwoławczego, ubieganie się o przyznanie pomocy w kwocie wyższej (19.157,21 EUR) niż kwota stanowiąca różnicę pomiędzy całkowitą kwotą pomocy de minimis (20.000 EUR) a kwotą dotychczas wypłaconą (5.057,53 EUR), skutkuje odmową przyznania pomocy, stosownie do art. 3 ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013. Na poparcie swojego stanowiska organ II instancji odwołał się do treści komentarza do art. 3 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1407/2013 w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis, podnosząc jednocześnie, że nie jest związany interpretacją spornego przepisu dokonaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2020 r. sygn. akt II FSK 456/18.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję SGGW w W. podniosła zarzuty naruszenia:

1. przepisów prawa materialnego, tj. art. 3 ust. 2 i 3 oraz art. 3 ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 1408/2013 poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż w przypadku gdy wnioskodawca wnioskuje o wyższą kwotę niż limit pomocy de minimis jaki posiada (wyliczoną zgodnie ze stosownymi przepisami dotyczącymi danego programu), organ odmawia przyznania pomocy w całości, a nie tylko w części przekraczającej dostępny limit pomocy de minimis;

2. przepisów prawa procesowego, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w R.z [...] o odmowie przyznania pomocy.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że organ błędnie zastosował i zinterpretował art. 3 ust. 2 i 3 oraz art. 3 ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 poprzez nieprawidłowe przyjęcie, iż w przypadku gdy wnioskodawca wnioskuje o wyższą kwotę niż limit pomocy de minimis jaki posiada, organ odmawia przyznania pomocy w całości, a nie tylko w części przekraczającej dostępny limit pomocy de minimis. Zdaniem strony skarżącej stanowisko to nie znajduje oparcia w literalnej, jak również historycznej wykładni powyższych przepisów, zostało także zanegowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, czego potwierdzeniem jest wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 stycznia 2020 r. sygn. akt II FSK 456/18. Natomiast komentarz do rozporządzenia nr 1407/2013, na który powołał się organ, wydany został dla stanu prawnego obowiązującego na dzień 1 listopada 2015 r., a zatem jest nieaktualn. Ponadto, zdaniem strony, stanowisko organu sprzeczne jest z celem wprowadzenia limitów pomocy de minimis i oznaczałoby brak możliwości otrzymania tej pomocy nawet w przypadku braku ich przekroczenia.

Ponadto z ostrożności procesowej, w razie przyjęcia przez sąd, iż stanowisko zaprezentowane przez organ jest słuszne, strona podniosła, że możliwym jest, aby organ udzielający pomocy wezwał wnioskodawcę do zmiany wniosku, tak by dopuszczalny limit pomocy de minimis nie został przekroczony. Tymczasem w okolicznościach faktycznych sprawy organy I i II instancji nie wezwały strony do zmiany wniosku.

Z powyższych względów strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wyjaśnić należy, że skarga została rozpoznana przez sąd w dniu 16 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - dalej jako: "p.p.s.a.", który dopuszcza rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na wniosek strony, o ile żadna z pozostałych stron w terminie 14 dni od zawiadomienia o jego złożeniu nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. W sprawie niniejszej wniosek o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym zawarty został przez skarżącą w skardze. Organ nie żądał przeprowadzenia rozprawy.

Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, a stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021 r. poz. 137) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie zgodnie z 134 p.p.s.a. sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych w granicach danej sprawy, której skarga dotyczy, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia.

Przeprowadzona przez sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Kierownika Biura Powiatu B. ARiMR z siedzibą w R.z [...] zostały podjęte z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca wnioskiem z 22 listopada 2019 r. wystąpiła o przyznanie pomocy de minimis w rolnictwie za szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy.

Wskazać należy, że zasady przyznawania pomocy de minimis w rolnictwie regulują przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2015 r. poz. 187 z późn. zm.) - dalej "rozporządzenie", oraz rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz.UE.L. z 2013 r. Nr 352, str. 9) - dalej "rozporządzenie Komisji (UE) nr 1408/2013". Zgodnie z § 13v ust. 1 rozporządzenia w 2019 i 2020 r. Agencja udziela pomocy finansowej na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa i rozwoju wsi, o której mowa w § 2 ust. 1 pkt 6, tj. na realizację innych zadań wynikających z polityki państwa w zakresie rolnictwa, rozwoju wsi, rynków rolnych i przetwórstwa produktów rolnych lub ze Wspólnej Polityki Rolnej lub w zakresie objętym działem administracji rządowej - rybołówstwo, producentowi rolnemu:

któremu został nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;

w którego gospodarstwie rolnym szkody w uprawach rolnych spowodowane wystąpieniem w 2019 r. suszy, huraganu, gradu, deszczu nawalnego, przymrozków wiosennych lub powodzi, w rozumieniu przepisów o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich, powstałe na powierzchni uprawy objęły co najmniej 30% danej uprawy;

będącemu mikroprzedsiębiorstwem, małym albo średnim przedsiębiorstwem w rozumieniu załącznika 1 do rozporządzenia nr 702/2014.

Stosownie do § 13v ust. 2 pkt 2 rozporządzenia pomoc, o której mowa w ust. 1, jest udzielana zgodnie z przepisami rozporządzenia nr 1408/2013 oraz przepisami o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej - w przypadku gdy szkody, o których mowa w ust. 1 pkt 2, oszacowane przez komisję, o której mowa w § 5 ust. 5, wynoszą nie więcej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej, o której mowa w pkt 1.

Zgodnie z art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji nadanym rozporządzeniem Komisji (UE) nr 2019/316 z 21 lutego 2019 roku, całkowita kwota pomocy de minimis przyznanej przez państwo członkowskie jednemu przedsiębiorstwu nie może przekroczyć 20.000 EUR w okresie trzech lat podatkowych. Stosownie zaś do art. 3 ust. 3 tego rozporządzenia łączna kwota pomocy de minimis przyznanej w okresie trzech lat podatkowych przez państwo członkowskie przedsiębiorstwom prowadzącym działalność w zakresie podstawowej produkcji produktów rolnych nie może przekroczyć górnego limitu krajowego określonego w załączniku I. Na zasadzie odstępstwa od ust. 2 i 3 państwo członkowskie może zdecydować, że całkowita kwota pomocy de minimis przyznanej jednemu przedsiębiorstwu nie może przekroczyć 25.000 EUR w okresie trzech lat podatkowych, a całkowita łączna kwota pomocy de minimis przyznanej w okresie trzech lat podatkowych nie może przekroczyć górnego limitu krajowego określonego w załączniku II, z zastrzeżeniem warunków: w przypadku środków pomocy, które przynoszą korzyści tylko jednemu sektorowi produktów, całkowita łączna kwota przyznana w okresie trzech lat podatkowych nie może przekroczyć górnego limitu sektorowego określonego w art. 2 ust. 4; państwo członkowskie posiada krajowy rejestr centralny zgodnie z art. 6 ust. 2 (art. 3 ust. 3a). Oznacza to, że ustawodawca unijny wprowadził pojęcie górnego pułapu pomocy de minimis dla jednego przedsiębiorstwa oraz pojęcie górnego limitu krajowego i sektorowego. W odniesieniu do tych pojęć wskazuje się, że pomoc dotyczy przedsiębiorstwa, z tym, że jednemu przedsiębiorstwu państwo członkowskie nie może przyznać pomocy w wyższej wysokości niż określona w art. 3 ust. 2 rozporządzenia.

Jak wynika z art. 3 ust. 5 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 okres trzech lat podatkowych ustala się przez odniesienie do lat obrotowych stosowanych przez przedsiębiorstwo w danym państwie członkowskim. Ponadto okres ten, stosownie do pkt 8 preambuły tego rozporządzenia, należy oceniać w sposób ciągły, co oznacza, że dla każdego przypadku nowej pomocy de minimis należy uwzględnić całkowitą kwotę pomocy de minimis przyznaną w ciągu danego roku podatkowego oraz dwóch poprzedzających lat podatkowych. Dodatkowo pkt 13 tej preambuły wskazuje na potrzebę maksymalnego ograniczenia ryzyka przyznania pomocy ponad przyjęte limity przez państwa członkowskie, stanowiąc, że tak długo, jak dokładna kwota pomocy jest nieznana lub jeszcze nieznana, państwo członkowskie musi przyjąć, że kwota ta jest równa maksymalnemu poziomowi, aby zagwarantować, że połączenie kilku środków pomocy nie przekroczy pułapu ustanowionego w tym rozporządzeniu, oraz zastosować zasady dotyczące kumulacji pomocy.

Z kolei zgodnie z art. 3 ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013, jeżeli z powodu udzielenia nowej pomocy de minimis odpowiednie pułapy określone w art. 3 ust. 2, 3 i 3a zostałyby przekroczone, nowa pomoc nie może być objęta przepisami tego rozporządzenia.

Rozważając udzielenie wnioskowanej pomocy w niniejszej sprawie organy orzekające prawidłowo ustaliły, że strona skarżąca, tj. Leśny Zakład Doświadczalny w R. stanowiła jedno przedsiębiorstwo ze Szkołą Główną Gospodarstwa Wiejskiego w W. Zgodnie z art. 2 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 "jedno przedsiębiorstwo" obejmuje wszystkie jednostki gospodarcze, które są ze sobą powiązane co najmniej jednym z następujących stosunków: jedna jednostka gospodarcza posiada w drugiej jednostce gospodarczej większość praw głosu akcjonariuszy, wspólników lub członków; jedna jednostka gospodarcza ma prawo wyznaczyć lub odwołać większość członków organu administracyjnego, zarządzającego lub nadzorczego innej jednostki gospodarczej; jedna jednostka gospodarcza ma prawo wywierać dominujący wpływ na inną jednostkę gospodarczą zgodnie z umową zawartą z tą jednostką lub postanowieniami w jej akcie założycielskim lub umowie spółki; jedna jednostka gospodarcza, która jest akcjonariuszem lub wspólnikiem w innej jednostce gospodarczej lub jej członkiem, samodzielnie kontroluje, zgodnie z porozumieniem z innymi akcjonariuszami, wspólnikami lub członkami tej jednostki, większość praw głosu akcjonariuszy, wspólników lub członków tej jednostki. Zakłady doświadczalne są wyodrębnionymi finansowo jednostkami organizacyjnymi SGGW, co wynika z § 16 ust. 4 statutu SGGW w W.Jednocześnie zakłady doświadczalne pozostają w zależności wobec Rektora SGGW, o czym świadczy § 16 ust. 6 statutu SGGW w W., zgodnie z którym zakładem doświadczalnym kieruje jego dyrektor, zatrudniany przez Rektora, oraz § 49 ust. 2 i ust. 3 pkt 3 statutu, zgodnie z którym administrację SGGW nadzoruje Rektor lub upoważnieni przez niego prorektorzy, przy czym jednostki administracji zakładów doświadczalnych wchodzą w skład jednostek organizacyjnych administracji SGGW. W związku z powyższym, wobec powiązań organizacyjnych i służbowych zakładów doświadczalnych z SGGW, słuszny jest wniosek organów orzekających, że zakłady doświadczalne i SGGW stanowią "jedno przedsiębiorstwo" w rozumieniu art. 2 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013.

W kontrolowanej sprawie strona wystąpiła o przyznanie pomocy de minimis w wysokości 19.157,21 EUR (85.240 zł) na podstawie rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 w przypadku gdy szkody wyniosły nie więcej niż 30% średniej rocznej produkcji rolnej w gospodarstwie rolnym z trzech ostatnich lat poprzedzający rok, w którym wystąpiły szkody z pominięciem roku o najwyższej i najniższej wielkości produkcji. Bezspornym w sprawie pozostaje także, że 14 marca 2019 roku wnioskodawczyni udzielono pomocy de minimis w wysokości 5.057,53 EUR, co wynika z informacji o udzielonej pomocy de minimis w rolnictwie zawartej w Systemie Rejestracji Pomocy Publicznej (k-46 akt administracyjnych).

Istota sporu miedzy stronami sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy w wypadku ubiegania się przez producenta rolnego o pomoc finansową, która przekracza limit z art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013, tj. 20.000 EUR, przy uwzględnieniu wcześniej otrzymanych przez niego kwot pomocy, możliwe jest uzyskanie pomocy w części nieprzekraczającej tego limitu, czy też, tak jak uznały organy, należy odmówić w całości przyznania pomocy.

Zdaniem sądu wykładnia językowa, systemowa oraz celowościowa przepisów rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 prowadzi jedynie do wniosku, że górny pułap pomocy de minimis przyznanej jednemu przedsiębiorstwu nie może przekraczać 20.000 EUR, a tym samym nie jest możliwe udzielenie pomocy de minimis w wysokości przekraczającej wskazaną kwotę. Prawodawca unijny używa bowiem sformułowań "całkowita kwota pomocy" (art. 3 ust. 2) oraz "pułap określony w ust. 2" (art. 3 ust. 7), podając jednocześnie, że nie mogą one przekroczyć określonej kwoty. Z kolei przy interpelacji zamieszczonego w art. 3 ust. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 sfomułowania "nowa pomoc nie może być objęta przepisami niniejszego rozporządzenia" należy posłużyć się treścią pkt 8 preambuły do tego rozporządzenia, gdzie jednoznacznie potwierdzono, że "dla każdego przypadku nowej pomocy de minimis należy uwzględnić całkowitą kwotę pomocy de minimis przyznaną w ciągu danego roku podatkowego oraz dwóch poprzedzających lat podatkowych" oraz treścią pkt 13 tej preambuły, w której wyrażono potrzebę maksymalnego ograniczenia ryzyka przyznania pomocy ponad przyjęte limity. W ocenie sądu powyższe przemawia za uznaniem, że w przepisach tych mowa jest o faktycznie mającej być przyznanej pomocy, nie zaś pomocy jaka byłaby możliwa do przyznania.

W ocenie sądu, wielkość przyznanej wnioskodawczyni pomocy nie może doprowadzić do przekroczenia przysługującego jej trzyletniego limitu kwotowego 20.000 EUR. Tym samym dopuszczalne będzie przyznanie skarżącej pomocy finansowej, która będzie mieściła się w tym limicie, przy czym organ winien uwzględnić całkowitą kwotę pomocy de minimis przyznaną stronie w ciągu danego roku podatkowego oraz dwóch poprzedzających lat podatkowych, gdyż zasadniczym celem rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 jest zakaz przyznawania przez państwo pomocy ponad określoną w nim kwotę. Zarówno z art. 3 ust. 2, jak również z art. 3 ust. 7 rozporządzenia nr 1408/2013 wynika, że górny pułap przyznanej pomocy nie może przekraczać określonej wysokości. Jest to jedyna przeszkoda w uzyskaniu pomocy de minimis.

Tym samym, gdyby kwota wnioskowanej nowej pomocy, doprowadziła do przekroczenia całkowitej kwoty pomocy, czyli zostałby przekroczony jej maksymalny pułap, to może zostać ona udzielona do kwoty możliwej pomocy wynikającej z art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013. Dopuszczalne jest zatem przyznanie stronie pomocy finansowej, która będzie mieściła się w maksymalnym limicie, przy czym organ winien uwzględnić całkowitą kwotę pomocy de minimis przyznaną w ciągu danego roku podatkowego oraz dwóch poprzedzających lat podatkowych.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że za wyżej przedstawionym rozumieniem omawianych przepisów przemawia także wykładnia historyczna regulacji pomocy de minimis w rolnictwie. W poprzednio obowiązującym rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1535/2007 z dnia 20 grudnia 2007 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu WE w odniesieniu do pomocy de minimis w sektorze produkcji rolnej (Dz. Urz. UE.L Nr 337, str. 35 ze zm.), wyraźnie wskazano, że "jeżeli łączna kwota pomocy przewidziana w ramach środka pomocy przekracza pułap, o którym mowa w akapicie pierwszym, nie może ona być objęta przepisami niniejszego rozporządzenia, nawet w odniesieniu do części pomocy nieprzekraczającej tego pułapu" (art. 3 ust. 2). Obecnie obowiązujące rozporządzenie Komisji (UE) nr 1408/2013 warunku takiego nie wprowadza. Stanowi to zasadniczą różnicę pomiędzy regulacjami poprzednio i obecnie obowiązującego rozporządzenia. Powyższe prowadzi do wniosku, że gdyby zamiarem prawodawcy unijnego było zakazanie udzielania pomocy de minimis w przypadku, gdy cała kwota możliwej pomocy przekracza wartości określone w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1408/2013, to kwestię tę wyraźnie by uregulował, jak uczynił to w poprzednio obowiązującym rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1535/2007.

W konsekwencji stwierdzić trzeba, że zasadniczym warunkiem udzielenia pomocy de minimis jednemu przedsiębiorstwu jest nieprzekroczenie maksymalnego pułapu tej pomocy określonego w art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013. Nie można natomiast twierdzić, że rozporządzenie Komisji (UE) nr 1408/2013 wprowadza zakaz udzielania pomocy de minimis do części konkretnego środka pomocy, wymaga ono jedynie, aby pomoc ta nie przekraczała określonej wartości. W tym względzie sąd podziela w całości stanowisko wyrażone w wyrokach Naczelnego Sąd Administracyjny z 21 stycznia 2020 r. o sygn. akt II FSK 456/18, z 7 lipca 2020 r. o sygn. akt II FSK 930/20 oraz z 2 września 2020 r. o sygn. akt II FSK 1423/18 (dostępne w CBOSA), w których przyjęto taki właśnie sposób rozumienia kwestionowanych w niniejszej sprawie przepisów w sprawach podatkowych. W ocenie tutejszego sądu intencją ustawodawcy unijnego było to, aby każdy wnioskodawca miał prawo do otrzymania pomocy de minimis w wysokości do określonego w przepisach pułapu. Natomiast odmienne rozumienie tych przepisów doprowadziłoby do nierównego traktowania podmiotów znajdujących się w podobnej sytuacji.

Wobec powyższego uznać należy, że organy orzekające w niniejszej sprawie dokonały błędnej wykładni przepisów art. 3 ust. 2 i 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013 mających zastosowanie w sprawie. Nie uwzględniły możliwości przyznania stronie pomocy de minimis do wysokości maksymalnego pułapu, o którym mowa we wskazanych przepisach, lecz niewłaściwe przyjęły, że ubieganie się o przyznanie pomocy w kwocie wyższej (19.157,21 EUR) niż kwota stanowiąca różnicę pomiędzy maksymalną kwotą pomocy de minimis (20.000 EUR) a kwotą dotychczas wypłaconą (5.057,53 EUR) automatycznie skutkuje całkowitą odmową przyznania pomocy de minimis.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien zastosować wykładnię przepisów prawa zaprezentowaną przez sąd w niniejszym uzasadnieniu i rozważyć przyznanie stronie wnioskowanej pomocy do wysokości maksymalnego pułapu, o którym mowa w art. 3 ust. 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 1408/2013.

Z przedstawionych wyżej względów sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatu B. ARiMR z siedzibą w R. z [...] O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 265), zasadzając je w kwocie równej wpisowi od skargi - 200 zł, wynagrodzeniu pełnomocnika - 480 zł i opłacie skarbowej od pełnomocnictwa - 17 zł.

a.l.