Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 173/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2009-10-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. c, art. 152, art. 153, art. 190
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2009 r. sprawy ze skargi Z. Ł. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 27 stycznia 2006 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ W. Batorowicz /-/ E. Podrazik /-/ E. Brychcy


UZASADNIENIE

W dniu (...) sierpnia 2000 r. B. S. oraz M. S. złożyli wniosek o zwrot w trybie art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. nr 114, poz. 741) własności nieruchomości położonej w P. przy ul. (...), stanowiącej działkę nr (...) oraz część działki nr (...) z arkusza mapy (...), obręb (...), dla których Sąd Rejonowy prowadzi księgę wieczystą Kw nr (...).

Zarząd Geodezji i Katastru Miejskiego w P., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta P., decyzją z dnia (...) grudnia 2003 r. orzekł o zwrocie na rzecz M. S. i B. S. części nieruchomości z księgi wieczystej Kw nr (...), położonej w P. w rejonie osiedla (...), oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb (...), arkusz mapy (...), działki nr (...) o pow. (...) m² i (...) o pow. (...) m² - każdemu z wnioskodawców po 1/2 części. Jednocześnie organ zobowiązał M. S. i B. S. do zwrotu na rzecz Miasta P. po (...) zł każde z nich, łącznie kwotę (...) zł.

W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wskazał, że nieruchomość stanowiąca dawniej własność J. S. została nabyta na rzecz Skarbu Państwa w 1976 r. pod przyszłą dzielnicę mieszkaniową (...). Zgodnie ze szczegółowym planem zagospodarowania przestrzennego dzielnicy (...), zatwierdzonym zarządzeniem Prezydenta Miasta P. nr (...), południowa część działki o nr (...) przeznaczona była pod mieszkalnictwo wielorodzinne, zaś część północna oraz działka nr (...) przeznaczone były pod zieleń parkową izolacyjną, natomiast zgodnie z planem realizacyjnym osiedla (...) jednostki (...), zatwierdzonym w 1989 r., na działce nr (...) przewidziano parking, a na działce (...) usługi i rzemiosło. W toku postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że parking znajdujący się na działce nr (...) powstał dopiero w 1997 r., a urządziły go osoby fizyczne na podstawie umowy dzierżawy. Część działki dzierżawiona jest od 2000 r. przez Przedsiębiorstwo "A" sp. z o.o. pod zaplecze budowy, pozostała część jest niezagospodarowana. Niezainwestowana zgodnie z celem nabycia pozostaje działka nr (...). Przeprowadzone postępowanie wykazało więc, że w stosunku do części dawnej nieruchomości stanowiącej działki nr (...) i (...) o łącznej pow. (...) m² spełniona została przesłanka zbędności, określona przepisem art. 137 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tych okolicznościach organ pierwszej instancji orzekł o zwrocie powyższych działek na rzecz spadkobierców poprzedniego właściciela nieruchomości.

Pismem z dnia (...) stycznia 2004 r. M. S. i B. S. złożyli od powyższej decyzji odwołanie, które następnie w dniu (...) marca 2004 r. zostało cofnięte. W związku z powyższym Wojewoda decyzją z dnia (...) marca 2004 r. umorzył postępowanie odwoławcze.

Również pismem z dnia (...) stycznia 2004 r., odwołanie od decyzji Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego w P. z dnia (...) grudnia 2003 r., złożyli Z. Ł., E. Ł. i M. P. - dzierżawcy parkingu znajdującego się na działce nr (...). Odwołujący się zarzucili organowi pierwszej instancji naruszenie prawa materialnego art. 137 ust. 1 i ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami przez jego niewłaściwe zastosowanie wskutek przyjęcia, że zaistniały przesłanki określone w tym artykule w ustępie 1 i 2, uprawniające organ administracji publicznej do zwrotu nieruchomości. Podnieśli także błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania decyzji, poprzez stwierdzenie, że parking znajdujący się na części działki nr (...) powstał dopiero w 1997 r. nie uwzględniając, że prace związane z uruchomieniem parkingu rozpoczęły się znacznie wcześniej.

Postanowieniem z dnia (...) marca 2004 r. Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołań Z. Ł., E. Ł. i M. P. uznając, że dzierżawcy działki nr (...) nie posiadają legitymacji, by złożyć odwołanie w niniejszej sprawie, z uwagi na brak interesu prawnego, a co za tym idzie przymiotu strony. Na postanowienie to Z. Ł., E. Ł. oraz M. P. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu.

Umową sprzedaży z dnia (...) marca 2004 r. (akt notarialny rep. (...)) B. S. działając w imieniu własnym oraz w imieniu i na rzecz M. S. sprzedał przedmiotową nieruchomość spółce "B" Pp. z o.o. Prawo własności nabywcy zostało ujawnione w księdze wieczystej Kw nr (...) w dniu (...) kwietnia 2005 r. Następnie spółka "B" sp. z o.o. w dniu (...) kwietnia 2005 r. aktem notarialnym rep. Nr (...) zbyła dalej przedmiotową nieruchomość na rzecz "C" Sp. z o.o. Prawo własności na rzecz spółki "C" zostało wpisane w Kw nr (...) w dniu (...) maja 2005 r.

Wyrokiem z dnia 20 maja 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w sprawie II SA/Po 354/04 uchylił postanowienie Wojewody z dnia (...) marca 2004 r. stwierdzające niedopuszczalność odwołania Z. Ł. E. Ł. i M. P. W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, iż skarżący będący dzierżawcami części spornej nieruchomości mają interes prawny w tym, by uczestniczyć w postępowaniu na prawach strony w postępowaniu zwrotowym, a źródło ich interesu stanowi przepis art. 138 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Decyzją z dnia (...) stycznia 2006 r. Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania Z. Ł., E. Ł. i M. P. , uchylił decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia (...) grudnia 2003 r. i umorzył postępowanie pierwszej instancji. W motywach swej decyzji organ odwoławczy podał, że przedmiotowa nieruchomość została nabyta przez Skarb Państwa aktem notarialnym z dnia (...) marca 1976 r. w trybie art. 6 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Właścicielem nieruchomości na dzień wydania pierwszoinstancyjnej decyzji było Miasto P. Organ drugiej instancji powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2003 r., sygn. OPS 1/03 wyrażającą pogląd, iż w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, która jest własnością miasta na prawach powiatu, prezydent tego miasta jako organ wykonawczy miasta i reprezentujący je na zewnątrz oraz także jako pracownik urzędu miasta, a jednocześnie sprawujący funkcję starosty, podlega wyłączeniu na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a., co wyłącza również możliwość upoważnienia przez niego do załatwienia sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta. W konsekwencji, skoro prezydent miasta podlega wyłączeniu z mocy prawa, nie może również udzielić upoważnienia do załatwienia sprawy innemu podległemu sobie pracownikowi. Organ odwoławczy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie Prezydent Miasta P. podlegał wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, bowiem był w niej stroną, a skoro podlegał wyłączeniu z mocy prawa, to nie mógł również udzielić upoważnienia do jej załatwienia innemu podległemu pracownikowi - Dyrektorowi Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego w P. Niezależnie od powyższego, Wojewoda zauważył, iż był zobowiązany wziąć pod uwagę także zmiany stanu faktycznego i prawnego spornej nieruchomości, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji. Mianowicie nieruchomość będąca przedmiotem postępowania przed organem pierwszej instancji, po wydaniu decyzji o zwrocie nieruchomości, dwukrotnie zmieniła właściciela, w wyniku czego nieruchomość ta nie jest już we władaniu jednostki samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa, a tylko taka nieruchomość może być przedmiotem postępowania o zwrot w trybie art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W tych okolicznościach sprawy organ II instancji uznał, że postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe.

Pismem z dnia (...) lutego 2006 r. Z. Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 105 § 1 k.p.a., poprzez przyjęcie, że postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości stało się bezprzedmiotowe oraz naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przez przyjęcie, że przedmiotem postępowania zwrotowego może być tylko nieruchomość będąca we władaniu jednostki samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa. Skarżący w złożonej skardze podniósł, iż zbycie nieruchomości osobom trzecim i fakt, że nieruchomość ta nie jest już we władaniu Skarbu Państwa nie powoduje stanu nieodwracalnego. Powołał się również na przepisy art. 10 ust. 1 i art. 6 ustawy o księgach wieczystych i na rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych. W ocenie skarżącego spółka "B", nabywając przedmiotową nieruchomość od B. S. działała w złej wierze, o czym ma świadczyć niezakończone, w dniu zawarcia umowy sprzedaży, postępowanie sądowoadministracyjne dotyczące odwołań Z. Ł., E. Ł. i M. P. Zdaniem skarżącego, niesłuszny jest pogląd, że nieruchomość musi być we władaniu Skarbu Państwa, bądź jednostki samorządu terytorialnego w chwili orzekania o zwrocie, ponieważ w niniejszej sprawie w dniu wydania decyzji pierwszoinstancyjnej, gdy orzeczono o jej zwrocie na rzecz M. S. i B. S., nieruchomość była we władaniu Z. Ł., a mimo to zwrot nastąpił. Uzupełniając następnie skargę pełnomocnik skarżącego podniósł, że decyzja o zwrocie nieruchomości była nieważna w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., ponieważ została skierowana do osoby nieżyjącej – M. S.

W toku postępowania przed sądem administracyjnym ujawniono, że M. S. zmarła w dniu (...) listopada 2003 r., a jej jedynym następcą prawnym jest B. S. na podstawie postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku Sądu Rejonowego w z dnia (...).01.2004 r.

Wyrokiem z dnia 30 maja 2007 r., sygn. akt III SA/Po 337/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Z. Ł. na decyzję Wojewody z dnia (...) stycznia 2006 r. w przedmiocie zwrotu nieruchomości. W uzasadnieniu tutejszy Sąd podkreślił, iż poza sporem w tej sprawie pozostaje okoliczność co do tego, że decyzja organu pierwszej instancji zasadnie została uchylona przez Wojewodę, jako podjęta przez organ niewłaściwy, podlegający wyłączeniu z mocy art. 24 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. Ponadto zdaniem Sądu organ administracji prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie zachodziły podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., jako bezprzedmiotowego. Sąd wyjaśnił, iż umorzenie postępowania stanowi decyzję, która kończy postępowanie "w inny sposób" niż poprzez orzeczenie co do istoty sprawy (art. 104 k.p.a.) i może nastąpić zgodnie z treścią art. 105 k.p.a., gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe i w niniejszym przypadku taka sytuacja zachodziła, albowiem z chwilą zbycia przedmiotowej nieruchomości, nie przestał istnieć przedmiot sprawy. Sąd wyjaśnił, iż nie można zwrócić nieruchomości wywłaszczonej, której właścicielem w chwili orzekania, czyli w czasie rozpatrywania wniosku o jej zwrot, nie jest już Skarb Państwa lub określona jednostka samorządu terytorialnego. W konsekwencji skoro B. S. dokonał zbycia przedmiotowej nieruchomości innej osobie prawnej, to nieruchomość taka nie może być teraz zwrócona. Dalej Sąd dodał, że przedmiotem kontroli sądowej w rozpatrywanej sprawie nie mogą być czynności cywilnoprawne - umowy sprzedaży spornej nieruchomości; akty notarialne znajdujące się w aktach administracyjnych stanowią dokumenty urzędowe i są dowodem tego, co zostało w nich urzędowo potwierdzone i korzystają z domniemania prawdziwości, które nie zostało obalone na drodze postępowania cywilnego. Następnie Sąd podkreślił, iż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym, skoro nieruchomość nie jest we władaniu Skarbu Państwa ani gminy, to nie może być orzeczony jej zwrot, na co powołał stanowisko Sądu Najwyższego. Zdaniem Sądu tylko na tych dwóch podmiotach spoczywa realizacja roszczenia o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, ale pod warunkiem, że dysponują one prawem do takiej nieruchomości. Tutejszy Sąd przyjął, że w analizowanej sprawie z chwilą dokonania sprzedaży spornej nieruchomości podmiotom trzecim, w toku postępowania odwoławczego, nastąpił skutek prawnorzeczowy w postaci przeniesienia prawa własności. W takiej sytuacji, kiedy Miasto P. przestało realnie władać (dysponować) nieruchomością, postępowanie o zwrot takiej nieruchomości stało się bezprzedmiotowe, zaś organ odwoławczy, jako organ orzekający merytorycznie, był zobowiązany uwzględnić powyższą zmianę stanu prawnego spornej nieruchomości. Dopóki nie nastąpi uregulowanie stanu stosunków prawnych nieruchomości w taki sposób, aby organ administracji miał w swoim władaniu nieruchomość, którą będzie mógł rozporządzać w wykonalnej realnie decyzji o zwrocie nieruchomości, niemożliwe jest podjęcie decyzji w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Za nietrafny tutejszy Sąd uznał zarzut naruszenia prawa materialnego - art. 10 ustawy z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, bowiem przepis ten stanowi, że w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości, ujawnionym w księdze wieczystej, a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie, albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może w trybie powództwa cywilnego żądać usunięcia tej niezgodności. Przepisy powyższej ustawy nie są jednak stosowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, gdyż instytucje w nich zawarte mogą być stosowane tylko przez sąd powszechny w postępowaniu wieczystoksięgowym. Sąd zwrócił także uwagę na naruszenie przez organy administracyjne prawa procesowego polegające na doręczeniu decyzji pierwszej i drugiej instancji osobie niebędącej stroną postępowania, pełnomocnikowi nieżyjącej M. S. Powyższe decyzje były jednak doręczane równocześnie B. S. (poprzez jego pełnomocnika), który - jak ustalono w toku postępowania sądowego - jest jedynym spadkobiercą M. S. Z tych względów, Sąd I instancji przyjął, że decyzje zostały jednocześnie skierowane do strony i do osoby niebędącej stroną, a między tymi podmiotami istnieją wzajemne powiązania między ich prawami i obowiązkami, co wyklucza stwierdzenie nieważności powyższych decyzji.

Skargę kasacyjną od tego wyroku złożył Z. Ł., zarzucając zaskarżonemu rozstrzygnięciu naruszenie przepisów prawa materialnego oraz procesowego, tj.:

1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie, że postępowanie w sprawie zwrotu nieruchomości stało się bezprzedmiotowe, oraz naruszenie art. 28 i art. 29 k.p.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie zarzutu nieważności postępowania ze względu na wzięcie udziału w sprawie o zwrot nieruchomości i objęcie decyzją z dnia (...) grudnia 2003 r. M. S.,

2) naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprze przyjęcie, że przedmiotem postępowania zwrotowego mogą być tylko nieruchomości będące we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 4 grudnia 2008 r., sygn. akt I OSK 1521/07 uchylił zaskarżony wyrok z dnia 30 maja 2007 r. i przekazał sprawę tutejszemu Sądowi do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu Sąd kasacyjny za nietrafne uznał zarzuty dotyczące naruszenia art. 28 k.p.a., 29 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., których Sąd I instancji nie stosował w sprawie i w związku z tym nie mógł ich naruszyć. Niezasadny okazał się także zarzut dotyczący naruszenia art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem Sad kasacyjny zgodził się z Sądem I instancji, że nie może zostać zwrócona nieruchomość wywłaszczona, której właścicielem nie jest Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego. Natomiast za całkowicie zasadny Sąd kasacyjny uznał zarzut naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i wskazał na niezwiązanie wojewódzkiego sądu administracyjnego granicami skargi. W ocenie Sądu kasacyjnego tutejszy Sąd nietrafnie przyjął, że niemożność zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest równoznaczna z niemożnością prowadzenia postępowania w tym przedmiocie, nawet w sytuacji, gdy umorzenie postępowania stwarza niemożliwy do zaakceptowania stan prawny. Dalej Sąd II instancji stwierdził, iż Sąd I instancji nie rozważył skutków oddalenia skargi, jakie powstały w wyniku decyzji organu odwoławczego; Sąd kasacyjny wskazał, iż organ odwoławczy uchylając decyzję organu I instancji o zwrocie wywłaszczonej nieruchomości i umarzając postępowanie również nie wypowiada się na temat skutków w sferze prawa administracyjnego i cywilnego, a skutki te są natomiast takie, że nieruchomość nie została zwrócona. Następnie Sąd kasacyjny podniósł, iż zbywający przedmiotową nieruchomość B. S. w chwili zawierania aktu notarialnego i sprzedaży nieruchomości nie tylko podał nieprawdziwe dane twierdząc, że działa w imieniu matki, która w tej dacie była osobą zmarłą, ale też nie legitymował się prawem własności do sprzedawanej nieruchomości, bowiem decyzja o jej zwrocie nie była ostateczna. Zdaniem Sądu II instancji uchylenie tej decyzji i umorzenie postępowania utrwala istniejący obecnie i niedający się zaakceptować stan prawny. Nadto Sąd kasacyjny dodał, iż działanie organów administracji w tej sprawie, na co nie zwrócił uwagi Sąd I instancji, narusza art. 7 i art. 8 k.p.a., w których wyrażone zostały zasady praworządności i pogłębiania zaufania obywatela do organów Państwa. Sąd kasacyjny stwierdził, iż rozpoznając sprawę ponownie Sąd I instancji winien wziąć pod uwagę wymienione wyżej okoliczności i poddać pod rozwagę organów administracji kontrolę decyzji organu I instancji w trybie postępowań nadzorczych, co daje możliwość uznania, że została ona wydana z naruszeniem prawa.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez tutejszy Sąd ustalono, iż uczestnik postępowania "B" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. w podmiot "B" Inwestycje Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowo - akcyjna z siedzibą w P.

Na rozprawie w dniu 24 września 2009 r. strony i uczestnicy podtrzymali stanowiska uprzednio zajęte w sprawie, z tym że skarżący domagał się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, z uwagi na to, ze Prezydent Miasta P. nie był upoważniony do wydania decyzji o zwrocie i nie mógł upoważnić dyrektora. Ponadto skarżący podał okoliczności faktyczne, które jego zdaniem przemawiają za tym, iż organy niesłusznie uznały, iż nieruchomość jest zbędna na cel wywłaszczenia; wskazał na lata opracowania planu realizacyjnego osiedla (...), wywłaszczenia nieruchomości i rozpoczęcia budowy osiedla oraz urządzenia parkingu na przedmiotowej nieruchomości przez skarżącego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.

Sąd kasacyjny w niniejszej sprawie przesądził, iż mimo że nieruchomość objęta postępowaniem o zwrot nie znajduje się już w dyspozycji Miasta P., to jednak okoliczność ta nie stanowi o bezprzedmiotowości postępowania zwrotowego i nie może być podstawą do umorzenia postępowania administracyjnego. W konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji przez organ II instancji z jednoczesnym zastosowaniem umorzenia postępowania było niedopuszczalne. Mając na uwadze wykładnię art. 105 § 1 k.p.a., jakiej dokonał Sąd kasacyjny w wyroku z dnia 4 grudnia 2008 r. i związanie Sądu I instancji tym wyrokiem stwierdzić należy, iż okoliczność rozporządzenia przez B. S. przedmiotową nieruchomością na rzecz osób trzecich w drodze czynności cywilnoprawnych nie jest równoznaczna z niemożnością prowadzenia postępowania, którego przedmiotem jest rozstrzygnięcie o zasadności roszczenia wymienionego w stosunku do Miasta P. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości. Stąd też rozpatrzenie odwołania skarżącego w konsekwencji prowadzić musi do merytorycznego załatwienia wniosku B. S. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, bez uciekania się do stosowania przepisu art. 105 § 1 k.p.a.

Ponadto, zgodnie z zaleceniem Sądu kasacyjnego, Sąd I instancji poddaje pod rozwagę organów administracji kontrolę decyzji organu I instancji w trybie postępowań nadzorczych, co daje możliwość uznania (po rozpatrzeniu okoliczności sprawy, w tym dotyczących wyłączenia Prezydenta Miasta P. od rozpoznania sprawy, jak i uprzedniej śmierci jednej ze stron, do której została skierowana decyzja organu I instancji), że decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa.

Wobec naruszenia art. 105 § 1 k.p.a. przez organ odwoławczy oraz wskazanego przez Sąd kasacyjny naruszenia art. 7 i art. 8 k.p.a. (zasady praworządności i pogłębiania zaufania obywatela do organów Państwa) przez działanie organów administracji w tej sprawie, które to naruszenie przepisów postępowania niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, konieczne okazało się uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Wielkopolskiego.

Rozpatrując ponownie sprawę organ II instancji uwzględni wyżej przedstawione rozważania i poglądy prawne, zgodnie z treścią art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 152 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zaskarżoną decyzję oraz orzeczono o jej wykonalności.

W niniejszej sprawie pominięto rozstrzygnięcie o kosztach postępowania, bowiem wniosek o zwrot tychże kosztów nie został zawarty ani w skardze, ani nie zgłoszono go w toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu.

/-/ E. Brychcy /-/ E. Podrazik /-/ W. Batorowicz