Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 406/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2015-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 124
journal: Dz.U. 2015 poz 782
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel Sędziowie: Sędzia WSA Alicja Palus Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 listopada 2015r. sprawy ze skargi T. S.A. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Starosta O., powołując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 124 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 518 z późn. zm.) oraz art. 104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku Spółki T. S.A. z siedzibą w K. z dnia 15 maja 2014 r. w zakresie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej (napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji H. – Cz. – K.), orzekł:

1. ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr 1/265. AM-56, o powierzchni 6,9711 ha, położonej w gminie O., obręb O., poprzez zezwolenie Spółce T. S.A. z siedzibą w K. – inwestorowi przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji H. – Cz. – K., na założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej, to jest 4 stanowisk słupowych wraz z fundamentami o wysokości do 27,10 m i powierzchni zajęcia gruntu nie przekraczającej 22,29 m² każde ze stanowisk oraz 2 odcinków linii po 3 przewody robocze i 1 odgromowy – każdy w układzie trójkątnym, gdzie odległość pomiędzy skrajnymi przewodami wynosić będzie do 6,50 m, w przedziale wysokości zawieszenia przewodów od 5,85 m do 27,10 m nad gruntem, na części przedmiotowej nieruchomości o całkowitej powierzchni zajęcia 41675 m² oznaczonej na załączniku graficznym jako pas technologiczny o szerokości 40 m (2 x 20 m od osi linii);

2. okres wykonania robót budowlanych związanych z założeniem i przeprowadzeniem przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1, będzie wynosić 3 miesiące od dnia rozpoczęcia robót budowlanych na tej nieruchomości;

3. zobowiązać właściciela nieruchomości do:

a) niewykonywania w pasie technologicznym nasadzeń drzew i krzewów przekraczających 3 m wysokości;

b) uzgodnienia z właścicielem przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1, możliwości ewentualnego wznoszenia obiektów budowlanych w pasie technologicznym;

c) powstrzymywania się od jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych w granicach pasa technologicznego utrudniających lub uniemożliwiających założenie i przeprowadzenie oraz funkcjonowanie przewodów i urządzeń, o których mowa w pkt 1;

d) powstrzymywania się od jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych w granicach pasa technologicznego utrudniających lub uniemożliwiających wykonywanie czynności polegających na usunięciu istniejących drzew i krzewów oraz przebudowie obiektów budowlanych i urządzeń technicznych kolidujących z przewodami i urządzeniami, o których mowa w pkt 1.

Odwołanie od tej decyzji złożył J.F., wnosząc o jej uchylenie w całości. Odwołujący się zarzucił naruszenie:

- art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez przyjęcie, że spełniona została jedna z podstawowych przesłanek zastosowania tego przepisu, to jest zgodności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w O. z dnia 28 lutego 2013 r., a także uznanie, że obszar spornej nieruchomości przeznaczony jest w tym planie na cele publiczne,

- art. 7, art. 77 i art. 78 kpa – poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do wszechstronnego i wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności poprzez nieuwzględnienie wniosku odwołującego się o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy,

- art. 61 kpa – poprzez przekroczenie zakresu żądania wniosku inwestora oraz bezpodstawne zdefiniowanie planowanego przedsięwzięcia jako przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji H. – Cz. – K..

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda D., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, na podstawie art. 138 § 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i wskazał, że przedmiotowa sprawa dotyczy ograniczenia – na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – sposobu korzystania z nieruchomości. Przywołując następnie art. 112 oraz art. 124 ust. 1, ust. 3, ust. 6 i ust. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wojewoda wywiódł, że z powołanych przepisów prawa materialnego wynika, że przesłankami wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości są:

1. przeprowadzenie bezskutecznych rokowań i w efekcie brak zgody właścicieli nieruchomości na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości wyżej wymienionych urządzeń (art. 124 ust. 1 zd. 1 w związku z art. 112 ust. 3 in fine ustawy o gospodarce nieruchomościami);

2. zgodność objętego hipotezą art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami zamierzenia inwestycyjnego z celem publicznym przewidzianym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, bądź – przy braku planu – w decyzji lokalizacyjnej (art. 124 ust. 1 zd. 2 w związku z art. 112 ust. 1 "i ust." ustawy o gospodarce nieruchomościami) .

Zaznaczając, że każda z tych przesłanek determinuje kluczowe – mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy – okoliczności, podlegające wyjaśnieniu i ocenie organów administracyjnych, Wojewoda stwierdził, że zgodnie z ujętą w art. 15 kpa zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, nie można postępowania dowodowego, którego przedmiotem jest ustalenia kluczowej dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności określić mianem "dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie" w rozumieniu art. 136 kpa. W opinii organu odwoławczego, taka sytuacja zachodzi w niniejszym przypadku, albowiem zmiana istotnych okoliczności sprawy, po wydaniu zaskarżonej decyzji, ilość i istotne znaczenie nowych, nieznanych organowi I instancji, dowodów oraz twierdzeń i zarzutów obu stron postępowania, a także istniejące braki w dokumentacji, obligują Wojewodę do uchylenia w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Staroście.

Wskazując przyczyny takiej diagnozy w zakresie przesłanki materialnej zastosowania art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, polegającej na braku zgody właściciela (lub użytkownika wieczystego) na realizację inwestycji, czyli na bezskutecznym wyczerpaniu cywilnoprawnej drogi uzyskania tytułu prawnego do nieruchomości, organ II instancji podkreślił, że z jednej strony obowiązkiem przedsiębiorcy jest poprzedzić wystąpienie z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, rokowaniami odpowiadającymi stosownym wymogom, a załączenie do wniosku sporządzonych w ich trakcie dokumentów stanowi wymóg formalnoprawny podania. Z drugiej zaś strony zaistnienie materialnoprawnej przesłanki poprzedzenia udzielenia zezwolenia przeprowadzeniem negocjacji należy oceniać według stanu faktycznego z daty wydania decyzji. Powyższe skutkuje obowiązkiem organu uwzględnienia ewentualnych czynności negocjacyjnych, dokonanych po wszczęciu postępowania administracyjnego, a przed jego zakończeniem w formie decyzji administracyjnej. Przed zakończeniem negocjacji, których celem jest zawarcie umowy cywilnoprawnej, organ administracji publicznej nie jest bowiem uprawniony do podejmowania w tym zakresie rozstrzygnięć o charakterze władczym, rozstrzygających sprawę co do istoty. W razie natomiast zawarcia w wyniku rokowań umowy cywilnoprawnej w trakcie postępowania, postępowanie to nie może być kontynuowane, a organ nie wydaje zezwolenia wymienionego w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, lecz postępowanie umarza.

W ocenie organu odwoławczego, w okolicznościach tej sprawy istotna okazała się informacja pochodząca od odwołującego się, że z inicjatywy inwestora ponownie zostały podjęte rokowania (pismo z dnia 26 lutego 2015 r.), które – w przekonaniu odwołującego się – "mogą się zakończyć wynikiem pozytywnym". Zdaniem Wojewody, taka sytuacja "stawia pod znakiem zapytania, czy stan niniejszej sprawy wymaga merytorycznego rozstrzygania".

Organ II instancji podniósł następnie, że w przypadku nieruchomości stanowiącej przedmiot współwłasności rozmowy powinny być prowadzone z udziałem wszystkich współwłaścicieli, bądź z niektórymi, ale tylko i wyłącznie pod warunkiem, że posiadają pełnomocnictwo pozostałych. W opinii Wojewody, nie można więc pominąć, że na etapie postępowania odwoławczego uległ zmianie krąg osób, którym przysługiwało prawo do przedmiotowej nieruchomości. Na mocy umowy darowizny objętej aktem notarialnym oznaczonym jako repertorium A numer [...] z dnia 5 stycznia 2015 r. udział wynoszący 1/10 w prawie własności nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania nabyła żona J.F., P.F.. Wskazując na braki w zgromadzonej dokumentacji organ odwoławczy stwierdził, że do organu I instancji będzie należało uzupełnienie materiału dowodowego o odpis zwykły lub zupełny księgi wieczystej odzwierciedlający aktualny stan prawny nieruchomości.

Zdaniem Wojewody, w przedmiotowej sprawie zachodzi konieczność przeprowadzenia rozprawy administracyjnej przy udziale wszystkich stron postępowania.

Organ odwoławczy wywodził, że treść zgłoszonych zarzutów i zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazują, iż spór w niniejszej sprawie dotyczy zgodności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w O. z dnia 28 lutego 2013 r. (Dz.Urz.Woj.D. poz. [...]). Z uwagi na podnoszoną przez stronę i organ I instancji argumentację konieczne jest też, aby organ I instancji, ponownie rozpatrując sprawę, dokonał oceny zasadności wnioskowanego rozstrzygnięcia pod kątem treści planów miejscowych obowiązujących dla przedmiotowej nieruchomości, uwzględniając zmiany stanu prawnego. Wojewoda podkreślił, że przekazanie do oceny organu I instancji powyższej kwestii jest tym bardziej uzasadnione, że Starosta – z naruszeniem art. 107 § 3 kpa – ograniczył się w motywach zaskarżonej decyzji do analizy ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w rejonie osiedla N.O., zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w O. z dnia 28 lutego 2013 r. nr [...], mimo że z dokumentacji, którą dysponował, wynikało, że nie była to jedyna regulacja planistyczna obowiązująca dla przedmiotowej nieruchomości.

Wojewoda D. podał, że z uwagi na braki postępowania dowodowego przeprowadzonego w I instancji, podjął czynności ukierunkowane na wyjaśnienie wątpliwości co do treści planu miejscowego zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w O. z dnia 28 lutego 2013 r. nr [...]. Organ odwoławczy uznał za wymagające weryfikacji okoliczności i dowody zgłoszone przez odwołującego się na tezę odmienną od twierdzeń uznawanych przez Starostę, które nie były znane temu organowi w dacie orzekania. Do takich organ odwoławczy zaliczył zaświadczenie Burmistrza Miasta O. z dnia 10 września 2014 r. stwierdzające, że "przedsięwzięcie założenia i przeprowadzenia przewodów i urządzeń służących do dystrybucji energii elektrycznej (napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji H. – Cz. – K.) na obszarze wyżej opisanej działki – nie jest zgodne z przywołanym na wstępie miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego". W rezultacie podjętych czynności organ II instancji otrzymał jeszcze dwa pisma Burmistrza Miasta O. kwestionujące zgodność planowanej przebudowy z wyżej powołanym planem (pisma z dnia 12 stycznia 2015 r. i z dnia 18 lutego 2015 r.).

Organ odwoławczy podkreślił, że ponieważ pozyskane dowody dotyczą zagadnień stanowiących bezpośrednio przesłanki orzekania, ich ocena będzie musiała być najpierw przedmiotem rozważań organu I instancji.

Wojewoda podniósł następnie, że konieczne jest dokonanie oceny, czy przedmiotowe roboty budowlane miały charakter przebudowy, czy w istocie budowy nowej linii elektroenergetycznej, albo rozbudowy. Zdaniem organu odwoławczego, szczegółowe rozważania w tym zakresie byłyby możliwe dopiero po dokonaniu przez organ I instancji ustaleń faktycznych dotyczących zakresu wykonywanych robót i parametrów linii oraz wszelkich wchodzących w jej skład urządzeń.

W opinii Wojewody D., kolejnego uchybienia organu I instancji należy upatrywać w braku odniesienia się do uzasadnionego interesu właścicieli nieruchomości, której sposób korzystania zostanie ograniczony, i to po uzyskaniu – jeżeli miałoby to przyczynić się do wyjaśnienia sprawy – opinii biegłego co do możliwości innego, ingerującego w prawo własności w mniejszym zakresie, przebiegu linii lub rozmieszczenia obiektów wchodzących w jej skład. Wojewoda zwrócił uwagę, że stanowisko co do przebiegu linii i ewentualnej możliwości jego zmiany organ I instancji oparł w znacznej mierze na twierdzeniach inwestora, bez dokonania jakichkolwiek samodzielnych rozważań dotyczących uciążliwości przyjętych rozwiązań dla właściciela nieruchomości.

Organ odwoławczy stwierdził następnie, że w świetle aktualnego orzecznictwa sądowoadministracyjnego obowiązki, jakie zostały nałożone na współwłaściciela nieruchomości w punkcie 3 osnowy zakwestionowanej decyzji nie znajdują potwierdzenia w przepisach art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Zauważając, że obowiązek udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, został uregulowany w art. 124 ust. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wojewoda podniósł, że żaden ustęp art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie uprawnia organu orzekającego w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości do nakładania na właściciela obowiązku przestrzegania nakazów i zakazów wymienionych "w treści niemal analogicznego rozstrzygnięcia", w tym do niewykonywania w pasie technologicznym nasadzeń drzew i krzewów, uzgadniania z właścicielem przewodów i urządzeń możliwości ewentualnego wznoszenia obiektów budowlanych w pasie technologicznym, czy też powstrzymywania się od jakichkolwiek działań faktycznych lub prawnych w granicach pasa technologicznego utrudniających lub uniemożliwiających założenie i przeprowadzenie oraz funkcjonowanie przewodów i urządzeń, a także wykonywanie czynności polegających na usunięciu istniejących drzew i krzewów oraz przebudowie obiektów budowlanych i urządzeń technicznych kolidujących z przewodami i urządzeniami. W odniesieniu do tych ostatnich ograniczeń wskazano, że wkraczają one w sferę regulowaną prawem budowlanym, co przekracza zakres kompetencji organu orzekającego na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W konsekwencji – zdaniem organu odwoławczego – należy ponownie rozpoznać wniosek inwestora w zakresie obejmującym zobowiązanie każdoczesnego właściciela nieruchomości do przestrzegania wskazanych nakazów i zakazów.

Wojewoda podał następnie, że organ rozstrzygający w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości winien w sentencji decyzji określić to ograniczenie w sposób zrozumiały dla inwestora, dla właściciela nieruchomości i dla każdego, kto zetknie się z taką decyzją. W decyzji powinno być sprecyzowane ustalenie granic czasowych i przestrzennych ograniczenia prawa własności i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji, zgodnie z warunkami wynikającymi z planu miejscowego lub decyzji o ustaleniu inwestycji celu publicznego. W ocenie Wojewody D., zaskarżona decyzja nie spełnia tego wymogu. Organ I instancji nie określił w treści rozstrzygnięcia powierzchni ograniczenia działki nr 1/265 w odniesieniu do każdego z dwóch odcinków linii osobno, gdyż podana powierzchni ograniczenia 4,1675 ha obejmuje łączną powierzchnię ograniczenia dla obu odcinków. W decyzji nie sprecyzowano też w sposób kompletny granic przestrzennych ograniczenia, w szczególności poprzez dokładne określenie usytuowania tzw. pasa technologicznego względem granic działki gruntu. Zaskarżona decyzja nie precyzuje i nie zawiera ścisłego rozstrzygnięcia o usytuowaniu stanowisk słupowych na działce. Szczegółowej lokalizacji słupów i pasa technologicznego względem granic działki nie określa także załącznik do decyzji. Wojewoda stwierdził, że ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji zobowiązany będzie samodzielnie zweryfikować przydatność i prawidłowość informacji przedstawionych przez inwestora w zakresie opisu usytuowania pasa technologicznego i stanowisk słupowych względem granic nieruchomości.

Ustosunkowując się do zarzutu naruszenia art. 78 kpa organ odwoławczy stwierdził, że nie zasługuje on na uwzględnienie. W aktach sprawy znajduje się bowiem zawiadomienie organu I instancji z dnia 13 sierpnia 2014 r., w którym informuje się o uprawnieniach z art. 10 i art. 81 kpa, doręczone odwołującemu się w dniu 18 sierpnia 2014 r. Odwołujący się, działający przez profesjonalnego pełnomocnika, skorzystał z przysługującego mu uprawnienia, zaznajamiając się z aktami sprawy w dniu 22 sierpnia 2014 r.

Podsumowując, organ odwoławczy stwierdził, że w przedmiotowej sprawie zastosowanie ma art. 138 § 2 kpa, a uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie jej do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji nastąpiło z powodu naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 1 i 3 kpa oraz ze względu na konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, wpływający istotnie na jej rozstrzygnięcie. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta powinien przeprowadzić stosowne postępowanie dowodowe w celu ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności, na które zwrócił uwagę organ odwoławczy.

Na powyższą decyzję T. S.A. z siedzibą w K., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu.

Strona skarżąca organowi II instancji oraz wydanej przez niego decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności:

- art. 138 § 2 w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 15, art. 30 § 4, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 kpa w związku z art. 112 ust. 3 oraz art. 124 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej na podstawie nienależycie zgromadzonego i nie w pełni rozpatrzonego oraz ocenionego materiału dowodowego, nierozważenie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na jej wynik, a także w powołaniu się na okoliczności (zmianę kręgu stron postępowania oraz podnoszone przez uczestników postępowania kwestie wznowienia rokowań), które nie mogły stanowić usprawiedliwionej podstawy dla takiego sposobu rozstrzygnięcia, w sytuacji, w której:

zastosowanie art. 138 § 2 kpa wymaga nie tylko wykazania przez organ odwoławczy, że w postępowaniu przed organem I instancji doszło do naruszenia przepisów postępowania, a konieczne do wyjaśnienia okoliczności mają istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, ale także wykazania wpływu tych okoliczności na rozstrzygnięcie oraz potwierdzenia, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy nie mieści się w granicach wyznaczonych treścią art. 136 kpa, to jest że przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy,

organy administracyjne biorą pod uwagę wyłącznie stan prawny i faktyczny z dnia wydania decyzji, zaś organ odwoławczy zobowiązany jest uwzględniać wszelkie zmiany tego stanu jakie nastąpiły pomiędzy decyzją organ I instancji a rozstrzygnięciem w II instancji,

zdarzenia te miały miejsce już po załatwieniu sprawy przez organ I instancji lub których to wystąpienie nie zostało przez organ odwoławczy w żaden sposób zweryfikowane (opierało się wyłącznie na twierdzeniach uczestników postępowania) oraz nie miały one wpływu na wynik postępowania przed organem I instancji;

- art. 138 § 2 w związku z art. 84 § 1, art. 85, art. 89 § 2 kpa oraz art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez przekroczenie dopuszczalnego zakresu orzekania, to jest zobowiązanie organu I instancji do przeprowadzenia oględzin nieruchomości z udziałem biegłego oraz zebrania dokumentacji potwierdzającej stan istniejącej na nieruchomości infrastruktury technicznej, a także przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, w sytuacji, w której przepisy regulujące kwestie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości obowiązków takich nie nakładają, jak i samo postępowanie w przedmiotowej sprawie nie dotyczy kwestii istniejącej infrastruktury;

- art. 138 § 2 kpa w związku z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez przekroczenie dopuszczalnego zakresu orzekania, to jest zobowiązanie organu I instancji do dokonywania oceny prawnej zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w oparciu o charakter tej inwestycji w ujęciu Prawa budowlanego, a także dokonywania interpretacji zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w oparciu o inne dokumenty (opinie, uzgodnienia oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy) w sytuacji, w której art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również żaden inny przepis tej ustawy nie wiążą dopuszczalności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości z przepisami Prawa budowlanego regulującymi kwestie pozwolenia na budowę, zaś organ administracyjny samodzielnie dokonuje interpretacji przepisów prawa, w tym również prawa miejscowego;

- art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 12 i art. 136 kpa – poprzez ich niezastosowanie w sytuacji, w której przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego było nie tylko niezbędne z punktu widzenia ekonomiki postępowania, ale i nie wystarczające dla merytorycznego załatwienia sprawy;

- art. 104 § 2, art. 107 § 1 i 3 kpa w związku z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez bezpodstawne oraz zupełnie dowolne przyjęcie, że:

decyzja organu I instancji w jej zasadniczej części (pkt 1 rozstrzygnięcia) wymaga uchylenia, a to z uwagi na nieprecyzyjne i niewystarczające (nie rozstrzygające co do istoty sprawy) wskazanie zakresu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości (przebiegu linii, lokalizacji stanowisk słupowych, obszaru ograniczenia), w sytuacji, w której załącznik graficzny do decyzji – jako wykonany przez uprawnionego geodetę – stanowił nie tylko integralną ale i dopuszczalną prawem część rozstrzygnięcia, zaś przedstawiony w tej decyzji zakres ograniczenia obejmuje elementy przedmiotowo istotne z punktu widzenia wypełnienia dyspozycji stanowiącej podstawę jej rozstrzygnięcia,

decyzja ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości winna określać termin zajęcia nieruchomości w sytuacji, w której obowiązujące przepisy nie formułują obowiązku określenia kolejności prac i szczegółowego sprecyzowania ich harmonogramu, a decyzja ta stanowi trwały tytuł prawny do nieruchomości,

wydanie decyzji przez organ I instancji nie zostało poprzedzone pełną analizą najmniejszej uciążliwości planowanej inwestycji, a przeprowadzona analiza opierała się wyłącznie o twierdzenia inwestora celu publicznego i nie uwzględniała interesu właściciela, w sytuacji, w której analiza najmniejszej uciążliwości nie może wykraczać poza uregulowania art. 112 ust. 3 oraz art. 124 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami;

- art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez bezpodstawne uznanie, że rokowania muszą być prowadzone ze wszystkimi współwłaścicielami nieruchomości w sytuacji, w której brak zgody na realizację inwestycji choćby jednego ze współwłaścicieli uniemożliwia konsensualne załatwienie sprawy.

Wskazując na powyższe strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

W piśmie procesowym z dnia 5 października 2015 r. uczestnik postępowania J.F., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o oddalenie skargi.

W piśmie procesowym z dnia 6 września 2015 r., złożonym w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu w dniu 7 października 2015 r., pełnomocnik strony skarżącej podkreślił, że art. 138 § 2 kpa, w obecnie obowiązującym brzmieniu, może mieć zastosowanie jedynie w przypadkach, gdy decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co – zdaniem strony skarżącej – w niniejszej sprawie nie miało miejsca i nie zostało przez organ II instancji wykazane. Brak zatem było podstaw do wydania decyzji kasacyjnej tylko w tego względu, że pomiędzy rozstrzygnięciem organu I i II instancji zmienił się stan faktyczny i prawny sprawy. Odnosząc się do kwestii zbycia udziału w prawie własności i konieczności przeprowadzenia rokowań z nowym współwłaścicielem nieruchomości strona skarżąca wywodziła, że kwestia wstąpienia w toku postępowania następców prawnych dotychczasowych stron postępowania jest uregulowana w art. 30 § 4 kpa. W takim przypadku nabywcę traktuje się tak, jak dotychczasową stronę i nie ma podstaw do unieważnienia podjętych dotychczas czynności procesowych. Brak zaś zgody choćby jednego ze współwłaścicieli (użytkowników wieczystych) lub jednego z małżonków niweczy możliwość konsensualnego załatwienia sprawy na drodze cywilnoprawnej, a zatem jest okolicznością wyczerpującą przesłankę przeprowadzenia rokowań. W opinii strony, błędne jest więc przekonanie organu II instancji, jakby rokowania musiały być prowadzone ze wszystkimi współwłaścicielami nieruchomości, a każdorazowe zbycie tego prawa po zakończeniu rokowań wymagało ich ponowienia. Zdaniem skarżącej, niezrozumiałe jest też stanowisko organu odwoławczego oparte wyłącznie na informacji pochodzącej od uczestnika postępowania, bez jakiejkolwiek jej weryfikacji, że zbadania przez organ I instancji wymaga okoliczność rzekomego (nieudowodnionego) prowadzenia przez skarżącego dalszych rokowań w sprawie. Organ II instancji winien bowiem okoliczność tę samodzielnie zbadać i ocenić, a nie poprzestawać na bezkrytycznym przyjęciu stanowiska tylko jednej strony. Polemizując z wywodami organu odwoławczego strona skarżąca podniosła, że organ orzekający na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie kwalifikuje w sposób wiążący robót budowlanych wymagających uzyskania ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Jego rolą jest ocena, czy pozostają zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub posiadaną przez inwestora decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, a także określenie, na czym roboty te polegają i skonkretyzowanie zakresu ograniczenia sposobu korzystania z prawa własności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.).

W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie mogła zostać uwzględniona.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.jedn. obecnie: Dz.U. z 2015 r. poz. 782; w czasie podejmowania zaskarżonej decyzji: Dz.U. z 2014 r. poz. 518 z późn. zm.), a procedurę jego podjęcia stanowią przepisy Kodeksu postepowania administracyjnego (dalej: kpa).

Zgodnie z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (ust. 1).

Udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań (ust. 3).

Na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4 (ust. 4).

Jeżeli założenie lub przeprowadzenie ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, uniemożliwia właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu dalsze prawidłowe korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem, właściciel lub użytkownik wieczysty może żądać, aby odpowiednio starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, lub występujący z wnioskiem o zezwolenie, o którym mowa w ust. 2, nabył od niego na rzecz Skarbu Państwa, w drodze umowy, własność albo użytkowanie wieczyste nieruchomości (ust. 5).

Właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości jest obowiązany udostępnić nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej. Przepisy ust. 4 stosuje się odpowiednio (ust. 6).

Decyzja ostateczna, o której mowa w ust. 1, stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Wpisu dokonuje się na wniosek starosty, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej, lub organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli zezwolenie było udzielone na wniosek tej jednostki (ust. 7).

Po myśli art. 128 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw (ust. 1). Odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu (ust. 4).

Stosownie do art. 112 ustawy o gospodarce nieruchomościami, przepisy rozdziału 4 tej ustawy "Wywłaszczanie nieruchomości", stosuje się do nieruchomości położonych, z zastrzeżeniem art. 122a, art. 124 ust. 1b, art. 124b, art. 125 i art. 126, na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne albo do nieruchomości, dla których wydana została decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (ust. 1). Wywłaszczenie nieruchomości polega na pozbawieniu albo ograniczeniu, w drodze decyzji, prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego na nieruchomości (ust. 2). Wywłaszczenie nieruchomości może być dokonane, jeżeli cele publiczne nie mogą być zrealizowane w inny sposób niż przez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości, a prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy (ust. 3).

Przepis art. 138 § 2 kpa stanowi, że organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

W myśl art. 7 kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Zgodnie z art. 15 kpa, postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne.

Stosownie do art. 77 § 1 kpa, organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Wedle art. 80 kpa, organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Zgodnie z art. 107 § 1 i 3 kpa, decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi (§ 1). Uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa (§ 3).

Zaskarżona decyzja jest podjętą na podstawie art. 138 § 2 kpa decyzją kasacyjną, a więc nie przesądza ona o tym, jakie konkretnie będzie ostateczne rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy.

Oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji należy rozważyć, czy w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki określone w art. 138 § 2 kpa, to jest czy decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania i czy konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Decydujące znaczenie dla tej oceny w realiach niniejszej sprawy ma wskazana przez organ odwoławczy, wynikająca z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, konieczność zbadania, czy wnioskowane przez inwestora ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym. Okoliczność ta nie została bowiem w sposób wystarczający wyjaśniona przez organ I instancji, gdyż organ ten – z naruszeniem art. 107 § 3 kpa – ograniczył się w motywach swojej decyzji do analizy ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w rejonie osiedla N.O., zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w O. z dnia 28 lutego 2013 r. nr [...], mimo że z dokumentacji, którą dysponował, wynikało, że nie była to jedyna regulacja planistyczna obowiązująca dla przedmiotowej nieruchomości.

Z kwestią tą wiąże się konieczność ustalenia jaki w rzeczywistości jest charakter robót budowlanych mających być zrealizowanych przez inwestora, gdyż jest to jedno z zagadnień niezbędnych do ustalenia, czy wnioskowane przez inwestora ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym, skoro we wskazanym wyżej planie w § 13 ust. 5 pkt 1 zawarto zakaz budowy nowych napowietrznych linii elektroenergetycznych. Prawidłowe ustalenie powyższej okoliczności ma zatem istotny wpływ na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. W tej sytuacji Wojewoda słusznie uznał, że konieczne jest dokonanie oceny, czy przedmiotowe roboty budowlane miały charakter przebudowy, czy w istocie budowy nowej linii elektroenergetycznej, albo rozbudowy.

Brak powyższych ustaleń wskazuje na przeprowadzenie przez organ I instancji postępowania z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 kpa. Brak ten sprawia, że nie został należycie wyjaśniony zakres sprawy mający istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Zauważyć przy tym wypada, że poczynienie wspomnianych ustaleń, na co trafnie zwrócił uwagę organ odwoławczy, jako dotyczące zagadnień stanowiących bezpośrednio przesłanki orzekania, powinno być najpierw przedmiotem rozważań organu I instancji. W przeciwnym bowiem razie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności byłyby przedmiotem rozważań tylko w jednej instancji, a więc z naruszeniem art. 15 kpa.

Odnosząc się do podniesionego w skardze zarzutu, że organ odwoławczy przekroczył dopuszczalny zakres orzekania poprzez zobowiązanie organu I instancji do dokonywania oceny prawnej zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w oparciu o charakter tej inwestycji w ujęciu Prawa budowlanego, a także dokonywania interpretacji zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w oparciu o inne dokumenty (opinie, uzgodnienia oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy) w sytuacji, w której art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również żaden inny przepis tej ustawy nie wiążą dopuszczalności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości z przepisami Prawa budowlanego regulującymi kwestie pozwolenia na budowę, zaś organ administracyjny samodzielnie dokonuje interpretacji przepisów prawa, w tym również prawa miejscowego, stwierdzić należy, że Wojewoda D. w istocie jedynie – stosownie do art. 138 § 2 kpa – wskazywał, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, ustalając, czy wnioskowane przez inwestora ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym. Nie nakazywał natomiast dokonywania niedopuszczalnych ocen i czynności. Omawiany zarzut nie jest więc uzasadniony.

Jeżeli natomiast chodzi o zarzut naruszenia przez organ II instancji art. 138 § 2 w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 10, art. 15, art. 30 § 4, art. 77 § 1, art. 80 i art. 136 kpa w związku z art. 112 ust. 3 oraz art. 124 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej na podstawie nienależycie zgromadzonego i nie w pełni rozpatrzonego oraz ocenionego materiału dowodowego, nierozważenie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych i prawnych mających wpływ na jej wynik, a także w powołaniu się na okoliczności (zmianę kręgu stron postępowania oraz podnoszone przez uczestników postępowania kwestie wznowienia rokowań), które nie mogły stanowić usprawiedliwionej podstawy dla takiego sposobu rozstrzygnięcia, w sytuacji szczegółowo opisanej w skardze, należy zauważyć, że wydanie decyzji kasacyjnej może nastąpić, gdy są spełnione przesłanki wskazane w art. 138 § 2 kpa. Jak już wyżej podkreślono, w realiach niniejszej sprawy przesłanki te zostały spełnione. Wyjaśnienie wskazywanego przez Wojewodę zakresu sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, bowiem pozwoli na ustalenie, czy w sprawie tej zostały spełnione przesłanki wynikające z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a więc czy zachodzą prawnomaterialne przesłanki do wydania decyzji. Powyższy zarzut nie jest więc także zasadny.

Z omówioną wyżej problematyką wiąże się inny podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 138 § 2 kpa w związku z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez przekroczenie dopuszczalnego zakresu orzekania, to jest zobowiązanie organu I instancji do dokonywania oceny prawnej zgodności planowanej inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w oparciu o charakter tej inwestycji w ujęciu Prawa budowlanego, a także dokonywania interpretacji zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w oparciu o inne dokumenty (opinie, uzgodnienia oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy) w sytuacji, w której art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jak również żaden inny przepis tej ustawy nie wiążą dopuszczalności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości z przepisami Prawa budowlanego regulującymi kwestie pozwolenia na budowę, zaś organ administracyjny samodzielnie dokonuje interpretacji przepisów prawa, w tym również prawa miejscowego. Mając na uwadze wskazywaną wyżej konieczność prawidłowego ustalenia, czy wnioskowane przez inwestora ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym, zarzut ten uznać należy za bezzasadny, bowiem chociaż przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami nie wiążą bezpośrednio dopuszczalności ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości z przepisami Prawa budowlanego, to jednak w realiach niniejszej sprawy dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy konieczne jest dokonanie oceny, czy przedmiotowe roboty budowlane miały charakter przebudowy, czy w istocie budowy nowej linii elektroenergetycznej, albo rozbudowy. Taka zaś ocena może być przeprowadzona jedynie przy uwzględnieniu unormowań zawartych w Prawie budowlanym.

W odniesieniu do zarzutu naruszenia przez Wojewodę art. 138 § 2 w związku z art. 84 § 1, art. 85, art. 89 § 2 kpa oraz art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez przekroczenie dopuszczalnego zakresu orzekania, to jest zobowiązanie organu I instancji do przeprowadzenia oględzin nieruchomości z udziałem biegłego oraz zebrania dokumentacji potwierdzającej stan istniejącej na nieruchomości infrastruktury technicznej, a także przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, w sytuacji, w której przepisy regulujące kwestie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości obowiązków takich nie nakładają, jak i samo postępowanie w przedmiotowej sprawie nie dotyczy kwestii istniejącej infrastruktury, nadmienić wypada, że w zaskarżonej decyzji Wojewoda – dopatrując się kolejnego uchybienia organu I instancji w braku odniesienia się do uzasadnionego interesu właścicieli nieruchomości, której sposób korzystania zostanie ograniczony – podał, że odniesienie to mogłoby nastąpić po uzyskaniu opinii biegłego co do możliwości innego, ingerującego w prawo własności w mniejszym zakresie, przebiegu linii lub rozmieszczenia obiektów wchodzących w jej skład, zaznaczając jednak przy tym, że mogłoby to nastąpić jeżeli miałoby to przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Nie jest to więc nakaz przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, a jedynie sugestia, że ewentualnie dowód taki mógłby być przydatny do należytego wyjaśnienia rozpatrywanej sprawy, na co wskazuje wyraźnie użycie zwrotu "nastąpić jeżeli miałoby to przyczynić się do wyjaśnienia sprawy" (s. 12 uzasadnienia zaskarżonej decyzji). Taka "sugestia" mieści się w wynikającej z art. 138 § 2 kpa konieczności wskazania przez organ odwoławczy, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.

Mając na względzie powyższe za nieuzasadniony uznać należy zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 12 i art. 136 kpa – poprzez ich niezastosowanie, bowiem nie było podstaw do ich stosowania, skoro – jak już wyżej wskazywano – w sprawie tej zastosowanie miał art. 138 § 2 kpa.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 104 § 2, art. 107 § 1 i 3 kpa w związku z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami – poprzez bezpodstawne oraz zupełnie dowolne przyjęcie, że zachodzą okoliczności szczegółowo opisane w skardze, stwierdzić należy, iż jak trafnie podkreślano w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, w wydawanej decyzji zakres ograniczenia prawa własności lub użytkowania wieczystego musi być ściśle określony, co oznacza, że musi ona wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela (użytkownika wieczystego) i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o ustaleniu inwestycji celu publicznego, a samo odwołanie się w decyzji do wyżej wymienionych dokumentów jest niewystarczające. Decyzja ograniczająca korzystanie przez właściciela z jego nieruchomości musi być precyzyjna w zakresie określenia części, której dotyczy. Wymóg ten, pośrednio wynika z przepisu art. 124 ust. 7 zdanie pierwsze ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, iż decyzja taka jest podstawą do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Określenie w decyzji opartej na art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami jedynie powierzchni, która ma być zajęta pod pas technologiczny linii, jest uchybieniem przepisom postępowania (wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 17 września 2014 r. sygn. akt II SA/Rz 534/14 - LEX nr 1513501). Powyższy zarzut nie zasługiwał zatem na uwzględnienie.

W rozpatrywanej sprawie zostały zatem spełnione przesłanki określone w art. 138 § 2 kpa, w obecnie obowiązującym brzmieniu, ponieważ decyzja organu I instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (przede wszystkim art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa), a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (w szczególności poczynienie prawidłowych ustaleń co do spełnienia wymogów określonych w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w tym, czy wnioskowane przez inwestora ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości następuje zgodnie z planem miejscowym).

Mając na uwadze powyższe stwierdzić trzeba, że dalej idące uwagi Wojewody w istocie nie mają większego wpływu na treść podjętego rozstrzygnięcia, bowiem już tylko wskazane wyżej okoliczności w pełni uzasadniały podjęcie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej. Niemniej jednak podnoszone przez Wojewodę okoliczności powinny być w toku ponownego rozpatrywania sprawy przez organ I instancji rozważone, w tym w szczególności organ ten winien samodzielnie zbadać i ocenić kwestię ewentualnego prowadzenia przez strony dalszych rokowań w sprawie, gdyż wynika to z art. 124 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Istotne jest też prawidłowe rozważenie uzasadnionego interesu właścicieli nieruchomości, której sposób korzystania zostanie ograniczony, w tym ewentualnie możliwości innego, ingerującego w mniejszym zakresie w prawo własności, przebiegu linii lub rozmieszczenia obiektów wchodzących w jej skład. Powyższe wynika z treści art. 124 ust. 4 i 5 w związku z art. 128 ust. 1 i 4 oraz art. 112 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W tym stanie rzeczy żaden z zarzutów podnoszonych w skardze nie mógł zostać uwzględniony, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa i to w stopniu wymagającym usunięcia jej z obrotu prawnego.

Mając na względzie powyższe – zgodnie z art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzeczono jak w sentencji wyroku.