Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2476/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-10-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2000 nr 88 poz 983
law: Ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw.
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 4 ust. 8
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński, Sędzia WSA - Marek Krawczak (spr.), Sędzia WSA - Jadwiga Smołucha, Protokolant st. specjalista - Sylwia Wojtkowska-Just, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 października 2017 r. sprawy ze skargi R. Sp. z o.o. w R. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania środków z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi złożonej przez G.Sp. z o. o. z siedzibą w R. (dalej: "Grupa", "Spółka", "Skarżąca") jest decyzja Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: Prezes ARiMR, organ odwoławczy) z dnia ... lipca 2016 r. Nr ..., utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji

i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "organ I instancji" lub "Dyrektor Oddziału") z dnia ... lutego 2015 r. Nr ... o odmowie przyznania środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych

w okresie od dnia 29 lipca 2014 r. do dnia 28 lipca 2015 r., to jest za czwarty rok korzystania z pomocy na wspieranie grup producentów rolnych.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Na podstawie decyzji Dyrektora Oddziału z dnia ... stycznia 2012 r. Grupa w dniu 7 sierpnia 2014 r. złożyła w Oddziale wniosek o płatność w ramach działania "Grupy Producentów Rolnych" za czwarty rok prowadzenia działalności. Pierwsza decyzja odmowna została uchylona przez Prezesa ARiMR.

Po przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji i po wezwaniu Grupy do złożenia wyjaśnień, decyzją z ... lutego 2016 r. Dyrektor Oddziału odmówił Grupie przyznania wnioskowanych środków. Jako podstawę prawną swej decyzji wskazał w szczególności art. 20 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 173, dalej: "ustawa PROW"), § 6 ust. 3 pkt 1 oraz § 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy Producentów rolnych" objętej programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2007 r. Nr 81 poz. 550 ze zmianami, dalej: rozporządzenie GPR) i art. 35 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 z 20 września 2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. WE L 277/1 z 21.10.2005 r. ze zmianami, dalej: rozporządzenie 16982005).

Jak wskazał Dyrektor Oddziału, pomiędzy członkami Grupy a podmiotami, do których Grupa sprzedała w rozliczanym okresie produkty wytworzone w gospodarstwach członków występują powiązania kapitałowo – osobowe. Organ I instancji oparł swoją decyzję przede wszystkim na następujących ustaleniach faktycznych: Całość płodów rolnych Grupa sprzedawała do I. sp. z o.o. oraz A. Sp. z o.o., których wyłącznymi udziałowcami i członkami zarządu byli dwaj członkowie Grupy, będący jednocześnie członkami zarządu Grupy.

Wysokość przychodów netto Grupy ze sprzedaży ziarna zbóż i nasion roślin oleistych do I. Sp. z o.o. oraz do A. Sp. z o. o. stanowi całość przychodów netto osiągniętych przez Grupę w okresie wnioskowanym.

Jednocześnie A. K. prowadzi pod firmą "I." jednoosobową działalność gospodarczą o takim samym profilu jak "I." sp. o.o. (w szczególności; sprzedaż hurtowa zboża, nieprzetworzonego tytoniu, nasion i pasz dla zwierząt). W ocenie organu I instancji zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia GPR, członkowie grupy producentów rolnych nie mogą angażować się w wytwarzanie w swoim gospodarstwie produktów, ze względu na które grupa została utworzona, a jednocześnie występować jako odbiorca tych produktów. Dyrektor Oddziału stwierdził też, że zgodne z art. 2 ustawy o grupach producentów rolnych jest wspieranie grup producentów rolnych dla poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji, koncentracji podaży oraz organizowaniu sprzedaży produktów rolnych. Działanie Grupy i jej członków jest sprzeczne z tymi celami i stanowi sztuczne generowanie przez Grupę obrotu i wykonywanie zadań Grupy w postaci sprzedaży na zewnątrz przez zależna osobowo i kapitałowo od członków Grupy spółkę.

W związku z tym z podstawy płatności wykluczono całą kwotę przychodów netto Grupy.

Grupa wniosła odwołanie do Prezesa ARiMR. W odwołaniu zarzuciła zarówno naruszenie przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania dotyczyły naruszenia przepisów art. 8 k.p.a., art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 21 ust. 2 pkt 2 i ust. 3 ustawy PROW. Zarzucono też naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. oraz art. 11 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu przyczyn odmowy płatności i nie odniesienie się do twierdzeń, wyjaśnień i dowodów składanych przez Spółkę. Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczyły naruszenia:

a) § 8 ust. 1 rozporządzenia GPR poprzez bezpodstawne przyjęcie, że sprzedaż produktów przez Grupę do kontrahentów Grupy narusza dyspozycje tego przepisu i nie stanowi wprowadzania produktów na rynek, a pośrednio została zakwalifikowana jako sprzedaż do podmiotów będących członkami Grupy;

b) art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzania procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że działalność Grupy, a w szczególności sposób i kanały dystrybucji towarów, należy kwalifikować jako sztuczne stworzenie warunków, podczas gdy działalność Spółki nie można przypisać znamion sztuczności;

c) art. 35 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 poprzez dokonanie błędnej wykładni i przyjęcie, iż działania podjęte przez Stronę nie polegają na wspólnym wprowadzaniu produktów do obrotu, że sprzedaż produktów do Kontrahentów Grupy nie stanowi wprowadzenia produktów na rynek, a w konsekwencji działania Grupy nie korespondują z celami określonymi w powołanym przepisie;

d) art. 35 ust. 1 lit. b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. Urz. WE L 277/1 Nr 277, poz. 1 ze zm.) (...) poprzez dokonanie błędnej wykładni i przyjęcie, że Grupa zobowiązana jest do łącznej realizacji wszystkich celów określonych ww. przepisie, podczas gdy z przepisu tego nie wynika obowiązek łącznego spełnienia przez Grupę wszystkich celów wskazanych ww. przepisie;

e) art. 35 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), art. 20 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 10) ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz w zw. z § 6 ust. 1, § 6 ust. 3 pkt 1) oraz § 8 ust. 1-3 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 z dnia 20 kwietnia 2007r., poprzez błędną wykładnię i uznanie, że Grupa nie "skierowała na rynek" produkcji, której wartość mogłaby stanowić podstawę naliczenia pomocy, co w konsekwencji doprowadziło do niezastosowania powyższych przepisów i nieprzyznania Spółce środków z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych za czwarty rok działalności, w wysokości adekwatnej do wartości produkcji skierowanej przez Grupę na rynek".

W wyniku rozpatrzenia odwołania Prezes ARiMR zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy omówioną decyzję Dyrektora ARiMR. Na wstępie wskazał na przepisy unijne i krajowe określające zasady przyznawania pomocy dla grup producentów rolnych. Wskazał na przepisy rozporządzenia wykonawczego do rozporządzenia nr 1698/2005, to jest rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzania procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L. 25/8 z 28 stycznia 2011 r., dalej rozporządzenie Komisji (UE) 65/2011). W ocenie organu odwoławczego w przedmiotowej sprawie zachodzi tworzenie przez członków Grupy pozornej działalności, poprzez sprzedaż produktów wytworzonych przez członków Grupy wyłącznie do przedsiębiorstwa należącego do członków Grupy. Utworzenie Grupy ma jedynie na celu stworzenie sztucznej jednostki w cyklu produkcyjnym i sprzedażowym, nieprzynoszącej efektu dodanego dla członków Grupy, a stanowiącej jedynie sztuczne ogniwo. w celu uzyskania korzyści w postaci uzyskania pomocy finansowej.

Organ odwoławczy przeanalizował skład osobowy Grupy, I. sp. z o.o. oraz AGRAL Sp. z o.o. i uznał, że Grupa występuje jako sztuczne ogniwo w cyklu produkcyjnym i sprzedaży, realizowanym przez członków Grupy do spółek od nich zależnych. Prezes ARiMR uznał, że Grupa w sposób sztuczny i pozorny stworzyła warunki do przyznania pomocy i otrzymanie przez nią w takiej sytuacji pomocy finansowej oznaczałoby uzyskanie korzyści sprzecznych z celami wsparcia. Organ odwoławczy zauważył też, że zdarzenia poprzedzające utworzenie Grupy były zaplanowane - np. podział gospodarstwa Z. K. Grupa nie spełnia celu określonego w art. 35 rozporządzenia 1698/2005 w odniesieniu o poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania Prezes ARiMR wskazał na przepisy art. 21 ustawy PROW stanowiące, iż postępowanie w sprawie niniejszej jest postępowaniem szczególnym, w szczególności organy nie mają obowiązku aktywnego poszukiwania dowodów i nie ma zastosowania zasada prawdy obiektywnej określona w art. 7 k.p.a. Za nieuzasadnione uznał też inne zarzuty naruszenia przepisów postępowania. Zdaniem organu odwoławczego grupa producentów powinna realizować wszystkie cele określone w art. 35 ust. 1 rozporządzenia 1698/2005.

Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji organu I instancji oraz o zasadzenie kosztów postępowania.

Zdaniem Skarżącej decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania i przepisów prawa materialnego. W zakresie zarzutów dotyczących przepisów postepowania skarżąca zarzuciła naruszenie:

a) art. 8 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w niniejszej sprawie, polegające na zarzuceniu Grupie dokonywania transakcji, które nie skutkują wprowadzeniem produktów do obrotu i na rynek w sytuacji, gdy podczas rozpatrywania wniosków za pierwszy i drugi rok działalności jako grupa producentów rolnych, sprzedaż produktów przez Grupę do spółki I. sp. z o. o. nie była w żaden sposób kwestionowana, nie budziła żadnych zastrzeżeń Organu, mimo iż była dokonywana do tego samego podmiotu (o czym ARiMR wiedziała i co akceptowała), w konsekwencji działania i decyzje podejmowane przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w latach poprzednich utwierdzały Spółkę w przekonaniu, że sposób sprzedaży i odbiorcy są zgodne z przepisami prawa, w rezultacie czego, że otrzyma ona płatność również za czwarty rok działalności jako grupa producentów rolnych;

b) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k. p. a. oraz art. 21 ust. 2 pkt 2) i ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie, polegające na rozstrzygnięciu niniejszej sprawy bez jej dostatecznego wyjaśnienia bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a w szczególności bez wyjaśnienia i rozpatrzenia przyczyn takiego a nie innego sposobu dystrybucji produktów, co doprowadziło do wydania decyzji jedynie w oparciu o arbitralne założenie Organu I, iż sposób i kanały dystrybucji produktów świadczą niespełnieniu warunków i celów stawianych grupom producentów rolnych w szczególności poprzez niewprowadzenie produktów na rynek i do obrotu;

c) art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k. p. a. oraz art. 21 ust. 1, ust. 2 pkt 2) i ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy i przyjęcie, że produkty nabywane przez Grupę od członków Grupy, nie były wprowadzane przez Grupę na rynek i do obrotu oraz że były w dalszej kolejności sprzedawane członkom Grupy;

d) art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie w niniejszej sprawie, polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu przyczyn, dla których Organ I odmówił przyznania Spółce środków finansowych za czwarty rok działalności jako grupa producentów rolnych, przejawiające się w szczególności w tym, iż Organ I wyjaśnił dostatecznie przyczyn oraz nie wskazał w jaki sposób naruszono prawa materialnego, ograniczając się jedynie do stwierdzenia subiektywnej oceny organu, że Grupa nie wprowadziła obrotu oraz, że Grupa dokonała sprzedaży produktów w rejestrze grup producentów rolnych, do podmiotu będącego "członkiem grupy", podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego nie sposób wyprowadzić powyższego wniosku.

Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego dotyczyły:

e) paragrafu 8 ust. 1 oraz § 7 ust. 2 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. Nr 81, poz. 550) (dalej również jako: rozporządzenie gór) poprzez bezpodstawne przyjęcie, że sprzedaż produktów przez Grupę do spółki I. Sp. z o.o. narusza dyspozycję powołanego przepisu, gdyż sprzedaż ta nie stanowi wprowadzenia przez Grupę produktów na rynek, a pośrednio została zakwalifikowana przez Organ jako sprzedaż do podmiotu będącego członkiem Grupy;

f) art. 35 ust. 1 lit b) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 poprzez dokonanie błędnej wykładni i przyjęcie, iż działania podjęte przez Stronę nie polegają na wspólnym wprowadzaniu produktów do obrotu, że sprzedaż produktów do I. Sp. z o.o. nie stanowi wprowadzenia produktów na rynek, a w konsekwencji działania Grupy nie korespondują z celami określonymi w powołanym przepisie;

g) art. 35 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. Urz. WE L 277/1 Nr 277, poz. 1 ze zm.) (dalej jako: Rozporządzenie 1698/2005) poprzez dokonanie błędnej wykładni i przyjęcie, że Grupa zobowiązana jest do łącznej realizacji wszystkich celów określonych ww. przepisie, podczas gdy z przepisu tego nie wynika obowiązek łącznego spełnienia przez Grupę wszystkich celów wskazanych ww. przepisie;

h) art. 35 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), art. 20 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 10) ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz w zw. z § 6 ust. 1, § 6 ust. 3 pkt 1) oraz § 8 ust. 1-3 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 z dnia 20 kwietnia 2007r., poprzez błędną wykładnię i uznanie, że Grupa nie "skierowała na rynek" produkcji, której wartość mogłaby stanowić podstawę naliczenia pomocy, co w konsekwencji doprowadziło do niezastosowania powyższych przepisów i nieprzyznania Spółce środków z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych za czwarty rok działalności, w wysokości adekwatnej do wartości produkcji skierowanej przez Grupę na rynek.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – t. j. Dz. U. z 2017 r. poz.1369 ze zm.). Po rozpoznaniu niniejszej sprawy Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa uzasadniającego uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarga jest niezasadna.

Zasady organizowania się producentów rolnych w grupy producentów oraz zasady i warunki udzielania ze środków publicznych pomocy finansowej związanej z ich organizowaniem i funkcjonowaniem określa ustawa z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. Nr 88 poz. 983 ze zm.), dalej: "ustawa o g.p r.". Stosownie do art. 2 tej ustawy osoby fizyczne, jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz osoby prawne prowadzące gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub prowadzące działalność rolniczą w zakresie działów specjalnych produkcji rolnej mogą organizować się w grupy producentów rolnych w celu dostosowania produkcji rolnej do warunków rynkowych, poprawy efektywności gospodarowania, planowania produkcji ze szczególnym uwzględnieniem jej ilości i jakości, koncentracji podaży oraz organizowania sprzedaży produktów rolnych, a także ochrony środowiska naturalnego. W art. 3 ustawy określono szereg warunków, które muszą zostać spełnione dla prowadzenia działalności przez grupę producentów rolnych. Program wspierania rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich obejmuje między innymi działanie pod nazwą "grupy producentów rolnych", którym w ramach tego programu przyznawana jest pomoc finansowa. Zasady realizacji programu na terytorium RP, w tym w odniesieniu do grup producentów rolnych, reguluje ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 173.). W art. 10 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy przewidziano, że pomoc jest przyznawana jeżeli wnioskodawca spełnia warunki określone w przepisach rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 z 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21 października 2005, str. 1), dalej: "rozporządzenie Rady (WE) Nr 1698/2005" oraz w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia, a także w przepisach wydanych na podstawie art. 29 ustawy, czyli w rozporządzeniu z 20 kwietnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. (Dz. U. Nr 81, poz. 550 ze zm.), dalej: "rozporządzenie GPR r.".

Zgodnie z § 3 ww. rozporządzenia z 2007 r. pomoc jest udzielana grupie producentów, która prowadzi działalność na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jest wpisana do rejestr grup producentów rolnych zgodnie z ww. ustawą czyli do rejestru prowadzonego przez właściwego marszałka województwa, została utworzona ze względu na produkty określone w załączniku do rozporządzenia i został jej nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów.

W myśl § 6 ust. 1 rozporządzenia pomoc jest wypłacana w formie rocznych płatności i obejmuje okresy kolejnych 12 miesięcy prowadzenia działalności przez grupę, liczonych od dnia decyzji o wpisie grupy do rejestru. Przytoczone wyżej przepisy krajowe nie przewidują kontrolowania przez organy ARiMR założenia i funkcjonowania grupy producentów rolnych pod kątem spełnienia wymogów formalnych. W tym zakresie organy ARiMR są związane decyzją i wpisem do rejestru dokonanymi przez właściwego marszałka województwa.

Organy ARiMR wydając decyzje o płatności są zobowiązane sprawdzić, czy wnioskodawca został wpisany do rejestru grup producentów rolnych oraz czy wnioskodawca spełnia kryteria przyznania pomocy określone w przepisach wspólnotowych oraz, czy nie zachodzą określone w przepisach wspólnotowych przesłanki do odmowy wypłaty.

W przedmiotowej sprawie jest bezsporne, że Grupa spełniła warunki wpisania jej do rejestru grup producentów i decyzją Marszałka Województwa Dolnośląskiego z dnia ... lipca 2011 r., Nr ..., została wpisana do tego rejestru. Wpisanie Grupy do rejestru grup producentów zależy od spełnienia przez nią wymogów formalnych określonych w treści art. 3 ustawy o g. p. r. i nie przesądza jeszcze o przyznaniu pomocy finansowej. Wskazać ponadto należy, iż organ dokonujący płatności (organ Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa) ma obowiązek badać, w każdym kolejnym roku czy spełnione są warunki do otrzymania kolejnej części pomocy. Sam fakt formalnego istnienia Grupy, nie może stanowić wystarczającego warunku do uzyskania płatności.

Wydanie decyzji przez ARiMR o przyznaniu pomocy finansowej jest wynikiem spełnienia warunków określonych w art. 3 ust. 1 rozporządzenia z 2007 r. Zgodnie z § 6 ust. 3 w/w rozporządzenia wypłata pomocy za dany okres jest dokonywana na podstawie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR, która jest wydawana w oparciu o złożony wniosek o płatność, spełniający warunki określone w § 7 ust. 1, do którego dołączane są dokumenty wskazane w ust. 2 tego przepisu. Badanie zasadności wypłaty pomocy za konkretny okres obejmuje ustalenie prawidłowości złożonego wniosku, jak również tego, czy spełnione są cele działania Grupy określone przepisami krajowymi i unijnymi. Zadaniem ARiMR było zatem zbadanie, czy wnioskodawca spełnił kryteria przyznania pomocy oraz, czy przyznanie pomocy wnioskodawcy będzie zgodne z przepisami rozporządzenia rozporządzenie Rady (WE) Nr 1698/2005 i rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. L 25 z 29 I 2011 r.), dalej: "rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011".

Na gruncie prawa wspólnotowego cele pomocy finansowej przyznawanej grupom producentów określa przepis art. 35 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1698/2005, który w ust. 1 stanowi, że wsparcia ze środków dotyczących wspierania tworzenia grup producentów udziela się w celu ułatwienia tworzenia i działalności administracyjnej grup producentów do celów:

a) dostosowania do wymogów rynkowych procesu produkcyjnego i produkcji producentów, którzy są członkami takich grup;

b) wspólnego wprowadzania towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży, centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych;

c) ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji, ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności.

Zgodnie z przepisami powołanego rozporządzenia celem pomocy finansowej przyznawanej w ramach działania "Grupy producentów rolnych", jest ułatwianie tworzenia i działalności grup producentów w celu wspólnego wprowadzania towarów do obrotu. W związku z tym, że istotą pomocy jest wsparcie wspólnego wprowadzania do obrotu danego produktu należy przyjąć, że chodzi o działania wspólne, czyli dokonywane przez wszystkich członków grupy. Zgodnie z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

Organy obu instancji dokonały prawidłowej wykładni omówionych wyżej przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie. I w istocie prawidłowość dokonanej wykładni tych przepisów nie jest przedmiotem sporu pomiędzy skarżącą a organami.

Istotą zaskarżonego rozstrzygnięcia jest uznanie przez organ, że doszło do stworzenia przez Grupę czy też jej członków sztucznych warunków do otrzymania płatności w rozumieniu art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji nr 65/2011 zgodnie z którym, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Przepis ten ma takie same brzmienie jak obowiązujący w poprzednim stanie prawnym art. 5 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 z dnia 7 grudnia 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wprowadzania procedur kontroli, jak również wzajemnej zgodności w odniesieniu do środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. U.E. L. 2006. 368.74).

W wypadku wystąpienia przesłanki wskazującej na stworzenie przez stronę sztucznych warunków brak jest podstaw do przyznania płatności (podobnie NSA w wyroku z dnia 28 lutego 2013 r., sygn. akt II GSK 2138/11 - orzecznia.nsa.gov.pl). Organy ARiMR wydając decyzje o płatności zobowiązane są sprawdzić, czy wnioskodawca został wpisany do rejestru grup producentów rolnych, jak również, czy spełnia kryteria przyznania pomocy określone w przepisach wspólnotowych oraz, czy nie występują określone w przepisach wspólnotowych przesłanki do odmowy wypłaty pomocy. Badanie zasadności wypłaty pomocy za konkretny okres obejmuje ustalenie prawidłowości złożonego wniosku, jak również tego, czy spełnione są cele działania Grupy określone przepisami krajowymi i unijnymi.

Odmienną kwestią jest spełnienie formalnych warunków do uzyskania statusu grupy producentów rolnych (o czym decyduje właściwy miejscowo marszałek województwa), a odmienną spełnienie przesłanek do otrzymania pomocy finansowej w ramach PROW określonych w przepisach wspólnotowych i krajowych czy też otrzymania płatności za kolejny rok. Przeciwna interpretacja prowadziłyby do sytuacji, w której rola organu sprowadzona zostałaby wyłącznie do naliczenia wysokości pomocy, gdyż sam fakt wpisania grupy do rejestru prowadzonego przez marszałka województwa oraz otrzymania decyzji o udzieleniu pomocy na 5 lat, przesądzałby o zasadności przyznania płatności. Taką interpretację wyklucza jednak cytowany powyżej art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011, który nakazuje badanie, czy przyznanie płatności nie jest konsekwencją stworzenia przez danego beneficjenta sztucznych warunków.

Kwestia natomiast dotycząca właściwego zastosowania art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 1975/2006 była przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 16 listopada 2011 r. sygn. akt II GSK 1141/11. W orzeczeniu tym Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na złożoną konstrukcję wewnętrzną art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 1975/2006. Otóż zgodnie z tym przepisem przesłanką odmowy płatności jest:

1) stwierdzenie sztucznego stworzenia warunków wymaganych do otrzymania płatności oraz

2) wykazanie celu, jakim jest uzyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 1595/12 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl) pogląd ten podzielił i stwierdził, że pozostaje on aktualny na gruncie obecnie obowiązującego art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011. Oznacza to, że oceniając zgodność z prawem decyzji wydanej na podstawie art. 4 ust. 8 powołanego rozporządzenia należy skonfrontować jego subsumcje z tymi elementami stanu faktycznego, które potwierdzają, że beneficjent, w tym wypadku, grupa producentów rolnych, stworzył sztuczne warunki wymagane do otrzymania płatności, oraz tymi ustaleniami, które wykazują cel, ich stworzenia. Kwestia interpretacji art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 była też przedmiotem rozważań Trybunału Sprawiedliwość UE w wyroku z 12 września 2013 r. w sprawie o sygn. C-434/12 w sprawie ze skargi Słynczewa siła EOOD przeciwko Izpylnitelen direktor na Dyrżawen fond 'Zemedelie' - Razplasztatelna agencija. Trybunał wskazał, że aby zbadać czy stworzono sztuczne warunki do uzyskania płatności należy ocenić elementy obiektywne i subiektywne. W ramach tych pierwszych należy ocenić warunki i cele wsparcia – czy są przez dany projekt realizowane (np. skierowanie pomocy do określonego kręgu podmiotów). Co do elementu subiektywnego to przy dokonywaniu tego oceny można wziąć pod uwagę, okoliczności faktyczne takie jak więzi natury prawnej, ekonomicznej lub personalnej pomiędzy osobami zaangażowanymi w rozpatrywaną inwestycję (LEX nr 1362597).

W ocenie Sądu obie kwestie zostały przez organ wyjaśnione i uzasadnione w sposób zgodny z wykładnią prawa dokonaną w przytoczonych orzeczeniach. Wyjaśniono zarówno dlaczego pomimo spełnienia formalnych warunków do uzyskania pomocy Grupa nie realizuje celów wsparcia, zaś jej powstanie i sposób działalności miały na celu wyłącznie obejście przepisów prawa (o czym mowa była wyżej). Zaś poprzez wykazanie wzajemnych powiązań między członkami Grupy organ w sposób czytelny odniósł się do elementu subiektywnego – zamiaru uzyskania korzyści majątkowej sprzecznej z celami wsparcia. Suma okoliczności faktycznych sprawy sprawia, że stanowisko organów o spełnieniu w realiach tej konkretnej sprawy sztucznych warunków w celu uzyskania pomocy jest w pełni zasadne. Sąd podziela ocenę, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z tworzeniem przez członków grupy, przede wszystkim zaś przez panów ..., pozornej działalności poprzez sprzedaż przez członków Grupy produktów wytworzonych przez nich wyłącznie do przedsiębiorstwa należącego co dominujących członków Grupy. Grupa stanowi sztuczną jednostkę w cyklu produkcyjnym i sprzedażowym, nieprzynoszącą efektu dodanego dla produkcji członków Grupy, ale sztuczne ogniwo utworzone w celu uzyskania korzyści finansowej w postaci pomocy finansowej w ramach działania grup producentów rolnych. Taka ocena oparta jest przede wszystkim na następujących faktach:

1) grupa została utworzona przede wszystkim (ze względu na potencjał produkcyjny) przez dwóch jej członków wytwarzających blisko 100% produktów grupy (panów ...),

2) w celu utworzenia Grupy (uzyskania przez niektórych jej członków statusu producenta rolnego) nastąpił podział bazy produkcyjnej Z. K. (od 2011 r. członkowie grupy: J. F., V. J. oraz J.S. składali wnioski o dopłaty do działek objętych wcześniej wnioskami Z. K.),

3) pozostali trzej członkowie Grupy rozpoczęli działalność bezpośrednio przed utworzeniem Grupy, przy czym pomiędzy członkami grupy występuje wieź ekonomiczna i personalna,

4) jeden z członków grupy (J. F.) uzyskała od A. i Z. K. w drodze dzierżawy grunty (... ha), by rozpocząć działalność rolniczą tuż przed zawiązaniem grupy,

5) nabywcą 100% produktów grupy jest spółka A. utworzona i zarządzana wyłącznie przez A. i Z. K., powstała tuz przed rejestracją Grupy

W ocenie Sądu i wbrew zarzutom skargi, organy obydwu instancji prawidłowo oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, zbierając go wcześniej zgodnie z wymogami przepisów postępowania, w szczególności uwzględniając treść art. 21 ust. 1 i ust. 2 ustawy PROW. Należy przy tym pamiętać, że zgodnie z art. 21 ust. 2 ustawy PROW to na stronie ciąży obowiązek przedstawiania dowodów i dawania zgodnych z prawem wyjaśnień co do okoliczności sprawy, zwłaszcza dowodzących faktów, z których strona wywodzi skutki prawne. Stanowisko organów, wyjaśnienia, argumentacja oraz wyciągnięte wnioski są logiczne i spójne. Organ szczegółowo przedstawił fakty, które uznał za udowodnione i dowody, na których się oparł, a także wyjaśnił przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Jednocześnie Skarżąca nie wykazała aby poczynione przez organy I i II instancji ustalenia były niezgodne ze stanem faktycznym.

Konsekwentnie, zdaniem Sądu nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz art. 21ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust 3 ustawy PROW, jak też art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a.

Zarzut wadliwości ustalenia, że produkty nie były wprowadzana przez Grupę na rynek, gdyż były dostarczane do spółki I., pozostaje bez wpływu na ocenę prawidłowości zaskarżonej decyzji, bowiem okoliczność ta stanowiła w istocie jeden z elementów oceny, że doszło do stworzenia sztucznych warunków, a nie samodzielną podstawę faktyczną decyzji. Zatem nie zasługuje na uwzględnienie podniesiony w związku z tym zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., art. 21 ust. 1 ust. 2 pkt 2 i ust. 3 ustawy PROW, § 8 ust. 1 i § 7 ust.2 pkt 1 lit c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 20 kwietnia 2007 r. i art. 35 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 8 k.p.a. sprowadzający się do tego, że w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej Grupie przyznano płatności za pierwszy i drugi rok działalności. Przyznanie płatności za pierwsze dwa lata nie było przedmiotem rozpoznania przez Sąd, jednak co do zasady nie można uznać, że dokonanie płatności na skutek wcześniejszej wadliwej oceny przesłanek przyznania płatności przez organ powinno przesądzać o przyznaniu płatności za kolejne okresy.

W powyższym kontekście niezasadnie również strona podnosi, że organ wydając decyzję o przyznaniu pomocy finansowej w ramach działania "Grupy producentów rolnych" na pięcioletni okres związany jest jej treścią w momencie wydawania decyzji o przyznaniu płatności za poszczególne lata działalności grupy, tj. nie może badać kwestii stworzenia sztucznych warunków do otrzymania płatności. Należy w tym miejscu także wyjaśnić, że art. 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 wskazujący na brak podstaw do przyznania płatności w wypadku stworzenia sztucznych warunków posługuje się terminem "płatność", a nie terminem "pomoc", co wskazuje na etap weryfikacji przez organ sytuacji faktycznej sprawy, a więc etap związany z przyznaniem płatności (ustaleniem jej wysokości), a nie etap z związany z przyznaniem pomocy (formalnym spełnienie warunków przyznania pomocy).

Sąd nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, nie dopatrzył się też innych naruszeń prawa materialnego mających wpływ na wynik sprawy, ani też naruszeń przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie stwierdził też naruszeń prawa dających podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, ani okoliczności powodujących stwierdzenie nieważności objętych kontrola decyzji.

Z uwagi na powyższe i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd był zobowiązany orzec jak w sentencji.