Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1196/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2018-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
Hasła tematyczne: Czystość i porządek
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 9o, art. 9xb oraz art. 9zbpkt1 i art. 9zd
journal: Dz.U. 2017 poz 1289
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski,, Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi D. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przekazanie po terminie sprawozdania określonego w ustawie o utrzymaniu porządku i czystości w gminach oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy B. nałożył na D. D. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] z siedzibą w B., administracyjną karę w wysokości 17.700,00 zł z tytułu nieterminowego składania kwartalnych sprawozdań za wywóz nieczystości ciekłych z terenu Gminy B..

W podstawie prawnej decyzji przywołano art. 9o, art. 9xb ust. 2 oraz art. 9zb pkt 1b i art. 9zd ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.jedn. Dz.U. z 2017, poz. 1289). W uzasadnieniu decyzji wskazano, że zgodnie z art. 9o ustawy podmiot prowadzący działalność w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych jest obowiązany do sporządzania kwartalnych sprawozdań, przekazywanych wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta w terminie do końca miesiąca następującego po kwartale, którego dotyczy. D. D. posiada zezwolenie Wójta Gminy B. na świadczenie tego typu usług. W toku postępowania ustalono, że wymagane sprawozdania wpłynęły:

- za II kwartał 2016 r. - w dniu 31 sierpnia 2016 r. - termin do 31 lipca 2016 - tj. 31 dni opóźnienia;

- za III kwartał 2016 r. - w dniu 27 lutego 2017 r. - termin do 31 października 2016 r. - tj. 119 dni opóźnienia;

- za IV kwartał 2016 r. - w dniu 27 lutego 2017 r. - termin do 31 stycznia 2017r. - 27 dni opóźnienia,

czyli łącznie 177 dni opóźnienia.

Organ w odpowiedzi na zarzut pełnomocnika odwołującego, iż został on, jako przedsiębiorca, wykreślony z rejestru, a w związku z tym mógł przypuszczać, że nie jest zobowiązany do składania sprawozda i stąd złożył je dopiero po zakończeniu postępowania w przedmiocie wygaśnięcia zezwolenia na odbieranie nieczystości, wyjaśnił, że wymienione postępowanie zakończone zostało decyzją z dnia [...] r., natomiast sprawozdania wpłynęły w dniu [...] r., czyli jeszcze przed jego zakończeniem. Dalej stwierdził, iż obowiązek składania przedmiotowych sprawozdań wynika z art. 9o ustawy o utrzymaniu czystości o porządku w gminach. Wyjaśnił, że w [...]r. toczyło się wprawdzie postępowanie w zakresie wygaszenia uprawnień z zezwolenia na opróżnianie zbiorników bezodpływowych w związku ze zmianą nazwy firmy zainteresowanego, ale zainteresowany potwierdził wówczas, że nadal prowadzi działalność gospodarczą, a zmianie uległa jedynie nazwa firmy oraz adres przedsiębiorcy, co nie uprawnia do cofnięcia ani wygaszenia decyzji przyznającej zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy B.. Przedsiębiorca nadal bowiem prowadzi wymienioną działalność w przyznanym zakresie i posiada ten sam NIP i REGON.

Organ we własnym zakresie ustalił, że w [...] r. D. D. wywoził ścieki w kwietniu, maju i czerwcu, czyli zaistniał obowiązek złożenia sprawozdania, tym bardziej, że przedsiębiorcę dotyczy także obowiązek składania tzw. "sprawozdań zerowych".

Reasumując Wójt stwierdził, iż D. D. prowadził działalność gospodarczą, a to obliguje go do wykonywania obowiązku wynikającego z art. 9o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wobec złożenia przedmiotowych sprawozdań ze znacznym opóźnieniem, na podstawie art. 9zb ust. 1b cytowanej ustawy wójt gminy właściwy ze względu na miejsce prowadzenia działalności w zakresie opóźniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych jest zobligowany do nałożenia kar pieniężnych, o których mowa w art. 9xb tej ustawy.

Odwołanie od powyższej decyzji złożył, reprezentowany przez pełnomocnika. D. D., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania w sprawie. Zarzucił decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego - tj. art. 9xb ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, poprzez błędną wykładnię przepisu polegającą na uznaniu, że przedsiębiorca, który został wykreślony z rejestru działalności polegającej na opróżnianiu zbiorników bezodpływowych i transporcie nieczystości ciekłych na skutek stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia, jest podmiotem prowadzącym działalność w rozumieniu przepisów ustawy, a w konsekwencji jest zobowiązany do składania sprawozdań kwartalnych. W uzasadnieniu odwołał się do przepisów ustawy, podkreślając, iż na prowadzenie przez przedsiębiorców działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych wymagane jest zezwolenie, a listę udzielonych i cofniętych zezwoleń prowadzi wójt, burmistrz lub prezydent miasta.

Dalej wyjaśnił, że Wójt Gminy B. decyzją z dnia [...] r. stwierdził wygaśnięcie zezwolenia udzielonego D. D. decyzją z dnia [...] r. i jednocześnie nie czekając na uprawomocnienie się tej decyzji wykreślił go z listy podmiotów, którym udzielono zezwolenia na prowadzenie działalności w tym zakresie. Stwierdził, iż organ pierwszej instancji utożsamia fakt prowadzenia przez odwołującego działalności gospodarczej z obowiązkiem składania kwartalnych sprawozdań, natomiast jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 5 stycznia 2017 r. - obowiązek wynikający z art. 9o ustawy dotyczy jedynie podmiotu, który został wpisany do rejestru działalności polegającej na opróżnianiu zbiorników bezodpływowych i transporcie nieczystości ciekłych. Odwołujący zaś jako wykreślony z rejestru nie był zobowiązany do składania sprawozdań, a organ dodatkowo swoim działaniem (wykreśleniem z rejestru bez czekania na prawomocność decyzji) wprowadził odwołującego w błąd.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. rozstrzygnięciem z dnia [...]r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Kolegium odwołując się do treści art. 9o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach stwierdziło, że podmiot prowadzący działalność w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych jest obowiązany do sporządzania kwartalnych sprawozdań, które przekazywane są wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta w terminie do końca miesiąca następującego po kwartale, którego dotyczy (ust. 2 cytowanego art. 9o ustawy). Przekazanie sprawozdania po tym terminie podlega karze pieniężnej w wysokości 100 zł za każdy dzień opóźnienia.

W przedmiotowej sprawie strona nie dopełniła obowiązku sprawozdawczego w ustawowym terminie, składając sprawozdania łącznie 177 dni po terminie. Wymieniony w art. 9o ust. 2 ustawy termin jest terminem materialnym, złożenie sprawozdania jest bowiem czynnością materialno-techniczną, a o dokonaniu czynności decydować będzie wpływ sprawozdania do urzędu.

Uwzględniając powyższe nałożenie kary w niniejszym przypadku było zasadne i zgodne z prawem.

Odnosząc się do argumentów odwołania Kolegium wyjaśniło, że odbieranie nieczystości ciekłych nadal odbywa się na podstawie zezwolenia (art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach). Z akt sprawy wynika, że ostateczna decyzja w przedmiocie wygaszenia zezwolenia została wydana przez organ w dniu [...] r., a więc po okresie w którym składane były sprawozdania, także po czasie, w którym strona miała obowiązek składać takie sprawozdania. Argumenty przywołane w odwołaniu nie mogą stanowić podstawy do zwolnienia strony z ustawowego obowiązku przekazywania sprawozdań na wymaganym formularzu i w określonych terminach.

Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem, reprezentowany przez pełnomocnika, D. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego - tj. art. 9xb ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przedsiębiorca, który został wykreślony z rejestru działalności polegającej na opróżnianiu zbiorników bezodpływowych i transporcie nieczystości ciekłych na skutek stwierdzenia wygaśnięcia zezwolenia jest podmiotem prowadzącym działalność w rozumieniu przepisów ustawy, a w konsekwencji jest zobowiązany do składania sprawozdań kwartalnych, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy B. oraz umorzenie postępowania administracyjnego a także o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu powtórzono co do zasady argumentację przedstawioną już w odwołaniu, wskazując, że decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy B. stwierdził wygaśnięcie udzielonego zezwolenia i nie czekając na jej prawomocność wykreślił D. D. z listy podmiotów, którym udzielono zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych. Tym samym jako podmiot niewidniejący w rejestrze nie był on zobowiązany do składania przedmiotowych sprawozdań.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpatrując sprawę zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie

Przedmiotem kontroli sądowej jest wyłącznie zgodność z prawem decyzji o nałożeniu kary pieniężnej z tytułu przekazania po terminie sprawozdania za trzy kwartały 2016 r. - tj. kwartały II, III i IV.

Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji są przepisy ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t.jedn. Dz.U. z 2017 r., poz. 1289 ze zm.) Zgodnie z art. 9o ust. 1 i ust. 2 tej ustawy podmiot prowadzący działalność w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych jest obowiązany do sporządzania kwartalnych sprawozdań w terminie do końca miesiąca następującego po kwartale, którego dotyczy i przekazywać je wójtowi, burmistrzowi lub prezydentowi miasta. Z treści art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy wynika, że odbieranie nieczystości ciekłych odbywa się na podstawie zezwolenia na prowadzenie działalności w tym zakresie. Skarżący uzyskał decyzją Wójta Gminy B. z dnia [...] r. nr [...] zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy B., zatem miał podstawy prawne i możliwości do tego, aby prowadzić działalność w tym zakresie. Wprawdzie w [...] r. wszczęte zostało w stosunku do skarżącego postępowanie mające na celu kontrolę wykonywania postanowień wymienionej decyzji, ale w jego wyniku nie doszło ostatecznie do cofnięcia czy wygaszenia udzielonego zezwolenia. W toku tego postępowania Wójt Gminy B. wydał wprawdzie dwie decyzje, z których pierwszą - decyzją z dnia [...] r. stwierdził wygaśnięcie wydanego dla przedsiębiorcy D. D. prowadzącego działalność pn. [...] zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie gminy a drugą - decyzją z dnia [...] r. umorzył postępowanie administracyjne prowadzone w celu sprawdzenia wykonywania przez D. D. postanowień decyzji z dnia [...] r., ale pierwsza z tych decyzji została przez skarżącego zakwestionowana i w wyniku postępowania odwoławczego przeprowadzonego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. - decyzją z dnia [...] r. uchylono kwestionowaną decyzję Wójta Gminy B. i przekazano mu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponownie rozpatrując sprawę decyzją z dnia [...] r. Wójt Gminy B. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wygaszenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy B. udzielone przedsiębiorcy D. D.. Tak więc udzielone w [...]r. D. D. zezwolenie na prowadzenie wymienionej powyżej działalności pozostaje nadal w obrocie prawnym, umożliwiając skarżącemu prowadzenie przedmiotowej działalności, którą zresztą skarżący przez czas prowadzi i prowadził. Powyższe ustalenia nie są sporne, a zatem nie może w takich okolicznościach podlegać wątpliwości, że skarżący był podmiotem prowadzącym działalność w zakresie, który objęty jest obowiązkiem sprawozdawczym wynikającym z art. 9o ustawy. Można przyznać, że wobec prowadzenia postępowania w przedmiocie ewentualnego wygaszenia udzielonego skarżącemu zezwolenia powstała sytuacja pewnej niepewności, ale dla samego skarżącego nie była ona istotna, skoro w trakcie tego postępowania cały czas prowadził przedmiotową działalność, odbierając nieczystości ciekłe i trudniąc się ich transportem.

Wobec powyższego skarżący, zgodnie z dyspozycją art. 9o ust. 1 i ust. 2 ustawy zobowiązany był do terminowego realizowania obowiązków sprawozdawczych. Z akt sprawy w sposób bezsporny wynika, że skarżący uchybił obowiązkowi terminowego złożenia sprawozdania z prowadzonej działalności za okres II, III i IV kwartału 2016 r. Organ prawidłowo ustalił termin złożenia przez stronę tego sprawozdania, termin jego wymagalności i dokładnie ustalił ilość dni opóźnienia. W konsekwencji prawidłowo zastosował sankcję w postaci administracyjnej kary pieniężnej przewidzianej w art. 9xb pkt 2 ustawy. Uznając, że sprawozdanie za II kwartał 2106 r. złożone zostało z opóźnieniem 31 dni, za III kwartał tego roku opóźnienie wyniosło 119 dni a za kwartał IV - 27 dni, co w sumie dało opóźnienie 177 dni, to przy uwzględnieniu, że za każdy dzień zwłoki kara wynosi 100 zł, dało łącznie karę w wysokości 17.700zł.

Sąd nie podzielił argumentacji skargi, iż wobec bezprawnego wykreślenia skarżącego z rejestru podmiotów, którym udzielono zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych skarżący nie miał obowiązku składania kwartalnych sprawozdań. Wszak, pomimo toczącego się postępowania w sprawie ewentualnego wygaszenia udzielonego zezwolenia na prowadzenie tej działalności, skarżący cały czas prowadził działalność gospodarczą polegającą na opróżnianiu zbiorników bezodpływowych. Nadto, jak ustaliły organy w toku postępowania - skarżący zmienił jedynie nazwę firmy, pod jaką prowadził tę działalność. Bez zmiany pozostał zaś NIP i REGON tej działalności. Nie może też przekonywać argument, iż postępowanie w przedmiocie wygaszenia zezwolenia wprowadziło niepewność skarżącego, co do istniejącego obowiązku sprawozdawczego. Wszak postępowanie to wszczęte zostało w czerwcu 2016 r., a trwało do [...] r., kiedy zostało zakończone decyzją Wójta Gminy B. o jego umorzeniu. Natomiast obowiązek sprawozdawczy za II kwartał 2016 r. winien być zrealizowany do 31 lipca 2016 r. - podczas gdy data wpływu tego sprawozdania to 31 sierpnia 2016 r., a sprawozdania za III i IV kwartał 2016 r. wpłynęły w dniu 27 lutego 2017 r., podczas gdy termin odpowiednio był do 31 października 2016 r. i do 31 stycznia 2017 r. Warto w tym miejscu jeszcze podkreślić, że wszystkie opóźnione sprawozdania wpłynęły jeszcze przed zakończeniem postępowania w sprawie wygaszenia zezwolenia, czyli skarżący prowadząc działalność w tym zakresie mimo toczącego się postępowania w sprawie ewentualnego wygaszenia zezwolenia udzielonego decyzją z dnia [...] r. musiał zdawać sobie sprawę z tego, iż rodzi to obowiązek składania sprawozdań, o których mowa w art. 9o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach .

Zdaniem Sądu, nałożenie na skarżącego dysponującego zezwoleniem na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, kary pieniężnej za niezłożenie w terminie sprawozdania za II, III i IV kwartał 2016 r., jest w pełni uzasadnione. Zgromadzony i przedłożony w sprawie materiał dowodowy w sposób wyczerpujący wyjaśnił stan faktyczny sprawy. W toku postępowania nie zostały zakwestionowane ustalenia organów, iż skarżący faktycznie prowadził działalność w zakresie określonym udzielonym zezwoleniem, a wobec powyższego obowiązany był również do obowiązku sprawozdawczego określonego w art. 9o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Uwzględniając powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie stwierdzając naruszenia prawa przez orzekające w sprawie organy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) oddalił skargę.