Wyrok NSA, sygn. akt IV SA 2034/97
NSA w Warszawie (przed reformą)
Data orzeczenia: 2000-03-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 1, art. 48
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: poz. 390
journal: Dz.U. 1996 nr 8 poz. 5
Teza: 1. Ogrodem działkowym jest obszar gruntu rolnego oddany w użytkowanie /adresaci decyzji są właścicielami/ osób fizycznych i zarejestrowany w Polskim Związku Działkowców.

2. Zasadniczym warunkiem przeznaczenia gruntu pod pracownicze ogrody działkowe jest też zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

TEZY

1. Ogrodem działkowym jest obszar gruntu rolnego oddany w użytkowanie /adresaci decyzji są właścicielami/ osób fizycznych i zarejestrowany w Polskim Związku Działkowców.

2. Zasadniczym warunkiem przeznaczenia gruntu pod pracownicze ogrody działkowe jest też zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Longiny i Józefa W. na decyzję Wojewody O. z dnia 7 października 1997 r. (...) w przedmiocie nakazu usunięcia barakowozu - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 26 sierpnia 1997 r. Kierownik Urzędu Rejonowego w Sz. nakazał Longinie i Józefowi W. usunięcie barakowozu samowolnie ustawionego na działce rolniczej o nr ew. 16/9 w obrębie ewidencyjnym T. gmina Sz. oraz ustalił termin wykonania nakazu do dnia 30 listopada 1997 r.

Jako podstawę prawną wskazano art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./.

W złożonym odwołaniu adresaci wymienionej wyżej decyzji domagali się jej uchylenia twierdząc, że przedmiotowy barakowóz ma koła i jako taki nie jest obiektem budowlanym.

Decyzją z dnia 7 października 1997 r. Wojewoda O. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

Organ odwoławczy dla uzasadnienia zajętego stanowiska przytoczył brzmienie art. 3 pkt 5, 28 ust. 1 oraz 29 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./.

Przede wszystkim jednak zwrócił uwagę, że barakowóz o jaki chodzi w sprawie został postawiony samowolnie na działce położonej na terenach przeznaczonych w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego pod uprawy rolne oraz znajduje się w strefie ochrony środowiska przyrodniczego jeziora Sasek Wielki, w której obowiązuje zakaz wznoszenia nowych "obiektów kubaturowych". Takim jest zaś ustawiony w czerwcu 1997 r. barakowóz i stąd zastosowanie art. 48 powołanego prawa budowlanego jest uzasadnione.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Longina i Józef W. domagali się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji i zarzucili naruszenie art. 28 ust. 1 prawa budowlanego.

Podnosili, iż ich ruchomy barakowóz służył do przechowywania narzędzi rolniczych, a obszar działek w T. został zakwalifikowany do Stowarzyszenia EKO Działkowców T.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda O. domagał się jej oddalenia zwracając uwagę, że przedmiotowy barakowóz nie leży na działkach pracowniczych ogrodów działkowych w miastach, co w świetle art. 29 ust. 1 pkt 6 prawa budowlanego zwalniałoby od uzyskania pozwolenia na budowę. Poza tym powtórzone zostały argumenty podane w zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna i jako taka podlega oddaleniu z względów:

Zasadą ogólną ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ - jest obowiązek uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę wszelkiego rodzaju obiektów budowlanych i wykonywanie każdych robót budowlanych /art. 28 ust. 1/ z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z art. 29, art. 30 cytowanej ustawy.

Istotną natomiast i jedyną przesłanką nakazania rozbiórki w świetle art. 48 wymienionego aktu prawnego, jest brak pozwolenia na budowę /lub brak jej zgłoszenia/ oraz powstanie zgłoszonego obiektu mimo sprzeciwu właściwego organu.

Zgodnie z art. 48 powołanego już Prawa budowlanego nakaz rozbiórki jest obligatoryjny i nie istnieje możliwość legalizacji /por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 1996 r. SA/Wr 2759/95 - Prokuratura i Prawo 1997 nr 5 poz. 54/. Podnoszona przez skarżących "drastyczność" jest oczywista, ale założona przez ustawodawcę.

Biorąc pod uwagę datę ustawienia przedmiotowego barakowozu /połowa 1997 r./ oraz okres trwania kontrolowanego postępowania - nie ulega wątpliwości, iż dla oceny legalności zaskarżonej decyzji konieczne jest odwołanie się do treści uregulowań zawartych w wymienionym akcie prawnym.

Zgodzić się należy z organami obu instancji, iż punktem wyjściowym do rozważań w konkretnej sprawie winno być przywołanie definicji tymczasowego obiektu budowlanego /art. 3 pkt 5 Prawa budowlanego z 1994 r./, według której pojęcie to oznacza obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej i przewidziany do przeniesienia na inne miejsce lub rozbiórki a także obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem, jak między innymi barakowóz.

Z wyraźnej woli wnioskodawcy barakowóz stanowi zatem tymczasowy obiekt budowlany. Powołana przez skarżących okoliczność braku związania barakowozu z gruntem, nie ma w świetle cytowanego przepisu żadnego znaczenia. Wśród wyjątków przewidzianych przez art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego z 1994 r. wskazać należy, że pozwolenie na budowę nie jest wymagane w stosunku do tymczasowych obiektów budowlanych, ale stanowiących "wyłącznie eksponaty wystawowe bez pełnienia jakichkolwiek funkcji użytkowych" i to "usytuowanych na terenach przeznaczonych na ten cel".

Barakowóz ustawiony przez adresatów kwestionowanej w skardze decyzji wymagań tych nie spełnia i stąd cytowany przepis nie mógł upoważniać do zaniechania występowania o wydanie pozwolenia na budowę.

Podstawy do takiego zaniechania nie można znaleźć także w art. 29 ust. 1 pkt 1 i 6, do których nawiązuje skarga.

Pomijając, iż powołane punkty art. 29 ust. 1 przewidują przypadki wykluczające się wzajemnie należy podnieść, iż:

1/ co do art. 29 ust. 1 pkt 1 skarżący przeoczyli konieczność wykazania uzupełnienia przez budynek gospodarczy związany z produkcją rolną istniejącej zabudowy zagrodowej;

2/ co do art. 29 ust. 1 pkt 6 zwrócić trzeba natomiast uwagę, że może on mieć zastosowanie do obiektów gospodarczych "na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych".

Koniecznym warunkiem takiej kwalifikacji terenu jest spełnienie wymagań określonych w ustawie z dnia 6 maja 1981 r. o pracowniczych ogrodach działkowych /t.j. Dz.U. 1996 nr 85 poz. 390/. W szczególności ogrodem działkowym jest obszar gruntu rolnego oddany w użytkowanie /adresaci decyzji są właścicielami/ osób fizycznych i zarejestrowany w Polskim Związku Działkowców /zaliczenie do "Stowarzyszenia EKO Działkowców T.", które podnoszą skarżący nie jest wystarczające/.

Zasadniczym warunkiem przeznaczenia gruntu pod pracownicze ogrody działkowe jest też zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W tym zakresie wypada zwrócić uwagę, iż przedmiotowy teren nie tylko nie został przeznaczony pod pracownicze ogrody działkowe, ale i jak zauważył organ odwoławczy zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania leży on w strefie ochronnej środowiska przyrodniczego jeziora Sasek Wielki, wykluczającej lokalizowanie wszelkich nowych obiektów kubaturowych.

Przez pojęcie "obiekt kubaturowy" należy rozumieć niewątpliwie także i tymczasowy obiekt budowlany jakim jest barakowóz należący do skarżących.

Z tych względów orzeczono jak w sentencji, zgodnie z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.

Na marginesie należy dodać, iż biorąc pod uwagę wyekspirowanie terminu rozbiórki określonego przez organ I instancji należało poprzestać na wskazaniu w samym uzasadnieniu nieprawidłowości takiego określenia /por. uchwałę 7 sędziów NSA z dnia 1 czerwca 1998 r. OPS 2/98 - ONSA 1998 Nr 4 poz. 108/.