Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 410/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2008-09-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 10  ust. 5
journal: Dz.U. 1991 nr 30 poz 127
law: Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości - tekst jedn.
article: art. 31 ust. 1
journal: Dz.U. 1990 nr 32 poz 191
law: Ustawa z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędzia WSA Maria Kwiecińska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2008 r. sprawy ze skargi Gminy na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej Gminy kwotę 3.215 zł (trzy tysiące dwieście piętnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/D. Rzyminiak – Owczarczak /-/J. Szaniecka /-/ M. Kwiecińska


UZASADNIENIE

Kierownik Urzędu Rejonowego decyzją z dnia [...] na podstawie art. 10 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (tekst jedn. Dz.U. z 1991 r., Nr 30, poz. 127) zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej we wsi [...], gm. [...], stanowiącej własność W.B. i S.B., oznaczonej numerem ewidencyjnym 196/15 o powierzchni 3,3133 ha, na wymienione w decyzji działki, wśród których znajdowała się działka o numerze 196/17 o powierzchni 0,4126 ha. W uzasadnieniu decyzji Kierownik wskazał, że podział powyższej nieruchomości jest racjonalny pod względem gospodarczym i zgodny z obowiązującymi przepisami. Projekt podziału jest zgodny z planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego gminy z dnia 24 kwietnia 1990 r. oraz z uchwałą Rady Miejskiej Nr XLII/395/94 z dnia 18 maja 1994 r. w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego terenu budownictwa rekreacyjnego we wsi [...], gm. [...]. W graficznym projekcie podziału nieruchomości nr 196/15 wskazano, że działka 196/17 stanowić będzie drogi.

Pismem z dnia 12 sierpnia 1999 r. W.B. i S.B. zwrócili się do Starosty z wnioskiem o ustalenie wysokości odszkodowania z tytułu przejęcia na własność Gminy działek gruntu pod ulice (drogi) będących dotychczasową własnością wnioskodawców, m.in. działki o numerze geodezyjnym 196/17 położonej we wsi [...] wydzielonej w wyniku prawomocnej decyzji o podziale nieruchomości z dnia [...].

Starosta decyzją z dnia [...] na podstawie art. 98 ust. 3, art. 129 ust. 1, art. 130 i art. 132 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 46 poz. 543) ustalił odszkodowanie w wysokości 58.254 zł za działki nr 223/42, 223/43, 223/44, 223/45, 196/17 i 196/67 położone w [...] gm. [...], które na podstawie prawomocnych decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego nr [...] z dnia [...], [...] z dnia [...] i [...] z dnia [...] przeszły z mocy prawa na własność Gminy.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...], po rozpatrzeniu odwołania Burmistrza Gminy od powyższej decyzji, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Na skutek skargi Burmistrza Gminy na powyższą decyzję organu II instancji Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 13 września 2002 r. w sprawie o sygnaturze IISA/Po 3058/00 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...], [...].

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta decyzją z dnia [...], Nr [...] na podstawie art. 98 ust. 3, art. 129 ust.1, art. 130 i art. 132 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 46 poz. 543 z zm.) ustalił odszkodowanie w wysokości 49.915 zł za działki nr 223/42, 223/43, 223/44, 223/45, 196/17 i 196/67 położone w [...], gm. [...], które na podstawie prawomocnych decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego nr: [...] z dnia [...], [...] z dnia [...] i [...] z dnia [...] przeszły z mocy prawa na własność Gminy.

Decyzja ta na skutek odwołania złożonego przez Burmistrza Gminy została uchylona decyzją Wojewody z dnia [...].

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Starosta decyzją z dnia [...], Nr [...] na podstawie art. 98 ust. 3, art. 129 ust. 1, art. 130 i art. 132 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 46 poz.543 ze zm.) odmówił ustalenia odszkodowania za działkę nr 196/17 położoną w [...], powstałą w wyniku podziału nieruchomości tj. działki nr 196/15 zatwierdzonego prawomocną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego Nr [...] z dnia [...].

W uzasadnieniu tej decyzji organ I instancji podniósł, iż w projekcie podziału działki nr 196/15 w części graficznej, projektowaną przedmiotową działkę nr 196/17 oznaczono jako drogę. Natomiast w załączniku do uchwały Rady Miejskiej z dnia 18 maja 1994r. Nr XLII/395/94 w sprawie miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego terenu położonego w m. [...] gmina [...] działka ta oznaczona jest w tekście planu jak i w części graficznej jako drogi wewnętrzne. Organ I instancji, powołując się na przepis art. 27 ust.1 ustawy o planowaniu przestrzennym, który nie zobowiązywał do wyznaczania w miejscowym planie szczegółowym przebiegu dróg, uznał, iż działka 196/17 nie była przewidziana pod drogi publiczne, wobec czego nie przeszła na własność gminy i nie ma obowiązku zapłaty za nią stosownego odszkodowania.

Na skutek odwołania S. i W. małżonków B. od powyższej decyzji Starosty Wojewoda decyzją z dnia [...], Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i ustalił na rzecz S. i W.B. odszkodowanie w wysokości 27.149 zł za nieruchomość położoną w gminie [...], we wsi [...], stanowiącą działkę nr 196/17 o pow. 0.4126 ha.

W motywach swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (tekst jedn. Dz.U z 1991 r. Nr 30, poz.127 ze zm.) grunty wydzielone pod budowę ulic z nieruchomości objętej na wniosek właściciela podziałem przechodzą na własność gminy z dniem, w którym decyzja lub orzeczenie o podziale stały się ostateczne lub prawomocne, za odszkodowaniem ustalonym według zasad obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. W związku z tym, że działka nr 169/17, za którą odszkodowania domagali się wnioskodawcy została wydzielona na podstawie ostatecznej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] w oparciu o przepisy wyżej wymienionej ustawy, dlatego też skutki tej decyzji należało oceniać według postanowień przepisu art. 10 ust.5 cyt ustawy.

Organ II instancji przyjął, że wydzielona pod drogę działka nr 196/17 pokrywa się z przebiegiem dróg ujętych w miejscowym planie szczegółowego zagospodarowania przestrzennego terenu budownictwa rekreacyjnego we wsi [...] przyjętym uchwałą Rady Miejskiej nr XL II/395/94 z 18 maja 1994 r. Organ odwoławczy stwierdził, że działka 169/17 została wydzielona pod drogę lokalną, co oznacza, że w jej zakresie nastąpił skutek z art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości. Zatem kiedy decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego stała się ostateczna jej własność przeszła na rzecz Gminy.

Na powyższą decyzję Wojewody skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł Burmistrz Gminy, domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił, iż organ odwoławczy przekroczył swoje kompetencje rozstrzygając, że przedmiotowa działka gruntu przeszła z mocy prawa na własność gminy. Uprawniony do tego był zdaniem skarżącego organ zatwierdzający podziały nieruchomości ewentualnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Według skarżącego organ II instancji naruszył również art. 233 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który stanowi, że sprawy wszczęte, lecz niezakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, prowadzi się na podstawie jej przepisów. Sprawa o odszkodowanie zaczęła się w 1999 r., a więc podczas obowiązywania przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami i jest postępowaniem odrębnym od postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości. Ponadto, zdaniem skarżącego skoro w podstawie materialno prawnej decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości nie powołano się na przepis art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości nie ma podstaw do uznania Gminy za właściciela przedmiotowej nieruchomości. Właściciel, na wniosek którego nastąpił podział nieruchomości chcąc uzyskać odszkodowanie powinien domagać się od organu właściwego w sprawie o zatwierdzenie projektu podziału umieszczenia w decyzji wyraźnego stwierdzenia, do której z wydzielonych działek ma zastosowanie art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. O oddalenie skargi wnieśli również uczestnicy postępowania S. i W. małżonkowie B..

Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 grudnia 2006 r. oddalił skargę Burmistrza Gminy. W motywach rozstrzygnięcia Sąd Administracyjny wskazał, że skutki decyzji podziałowej w postaci ewentualnego nabycia przez Gminę własności gruntu nr 196/17 należało oceniać według postanowień art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości (tekst jedn. Dz.U. z 1991 r. Nr 30, poz.127 ze zm.). Co zaś się tyczy postępowania o ustalenie odszkodowania to postępowanie to na mocy art. 233 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, toczy się według jej przepisów. Odszkodowanie za grunty przejęte pod budowę ulic ustala się bowiem w odrębnym postępowaniu, po uprawomocnieniu się decyzji o zatwierdzeniu projektu podziału nieruchomości.

Dokonując oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem Sąd I instancji stwierdził, iż wbrew twierdzeniu skarżącego organ odwoławczy nie przekroczył swoich uprawnień rozstrzygając, że działka nr 196/17 przeszła z mocy prawa na własność Gminy. Jak wynika bowiem z wyroku NSA w Warszawie z dnia 19 czerwca 1996 r. w sprawie IV SA 198/95 (publ. Wspólnota 1996/48/26) w decyzji o podziale nieruchomości organ administracyjny nie może orzekać o własności działek wydzielonych w wyniku podziału, może on jedynie określić działkę, która została wydzielona pod budowę ulicy w rozumieniu art. 10 ust. 5 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Grunty wydzielone pod ulice przechodzą na własność gminy z mocy prawa bez potrzeby wydawania w tym zakresie odrębnej decyzji. Jedyną przesłanką potrzebną do przyznania odszkodowania jest przejście gruntu wydzielonego pod ulicę na własność gminy.

W ocenie Sądu Administracyjnego organ II instancji miał wystarczające podstawy, aby przyjąć, że w sprawie zaistniały przesłanki przewidziane w art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Z decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości - działki 196/15 - wynika, że jest on zgodny z ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego gminy [...] z dnia 24 kwietnia 1990 r. (uchwała nr XII/61/90) oraz uchwałą Rady Miejskiej nr XL II/395/94 z 18 maja 1994 r. w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego terenu budownictwa rekreacyjnego we wsi [...] gmina [...]. Skoro więc Kierownik Urzędu Rejonowego decyzją zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości stwierdził, iż jest on zgodny z miejscowym planem szczegółowym zagospodarowania przestrzennego terenu budownictwa rekreacyjnego we wsi [...], to zdaniem Sądu I instancji oceny skutku prawnego w zakresie działki 196/17 należy dokonywać w oparciu o ten plan szczegółowy. Plan ten niewątpliwie ustalał przebieg drogi publicznej po gruncie stanowiącym działkę nr 196/17. Sąd I instancji uznał, że skoro działka 196/17 leżała w liniach rozgraniczających drogi ujęte w obowiązującym szczegółowym planie zagospodarowania przestrzennego, to należy stwierdzić, że działka 169/17 została wydzielona pod drogę lokalną, a więc publiczną co oznacza, że w jej zakresie nastąpił skutek z art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości. Zatem kiedy decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego stała się ostateczna jej własność przeszła na rzecz Gminy.

Od powyższego wyroku Gmina wniosła skargę kasacyjną zarzucając naruszenie art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. W ocenie skarżącej Gminy powołany przepis nie miał w przedmiotowej sprawie zastosowania bowiem w chwili, gdy decyzja o zatwierdzeniu projektu podziału z dnia [...] stała się ostateczna nie obowiązywał wskazany przez Sąd plan miejscowy, który wprawdzie uchwalony został 18 maja 1994 r., ale wszedł w życie 20 września 1994 r.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2008 r. (sygn. akt I OSK 668/08) uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. W motywach powyższego rozstrzygnięcia Sąd II instancji wskazał, że stosownie do art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczeniu nieruchomości, grunty wydzielone pod budowę ulic z nieruchomości objętej na wniosek właściciela podziałem przechodzą na własność gminy z dniem, w którym decyzja lub orzeczenie o podziale stały się ostateczne lub prawomocne, za odszkodowaniem ustalonym według zasad obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości, przy czym podział może nastąpić, jeżeli jest zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 10 ust. 1 powołanej ustawy). Wydzielenie zatem gruntu w trybie wskazanego wyżej przepisu i jego przejście na własność Gminy, a co za tym idzie również ustalenie odszkodowania, może nastąpić jeżeli spełnione zostaną następujące przesłanki: właściciel nieruchomości wystąpi z wnioskiem o podział, droga musi być publiczną i jej przebieg przewiduje obowiązujący w dacie orzekania plan zagospodarowania przestrzennego. Nie wystąpienie którejś z tych przesłanek wyklucza zastosowanie trybu określonego art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Wydzielenie gruntu pod ulice będzie mogło nastąpić jedynie wówczas, gdy plan ustala ich przebieg.

Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę, że uchwała Rady Miejskiej z dnia 18 maja 1994 r. (XLII/395/94), dotycząca miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego przedmiotowego terenu, na zgodność, z którym powoływały się organy - ogłoszona została w Dzienniku Urzędowym Województwa z dnia 5 września 1994 r. Nr 16, poz. 128. Od tej daty zatem liczyć należy 14-dniowy termin vacatio legis (§3 uchwały XLII/395/94), po upływie którego uchwała zyskała moc wiążącą. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego oznacza, to że zachodzą w niniejszej sprawie, co najmniej istotne wątpliwości w zakresie możliwości zastosowania trybu przewidzianego w art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości. Jak wynika z akt sprawy w dacie wydania decyzji zatwierdzającej projekt podziału, tj. [...] uchwała Rady Miasta z dnia 18 maja 1994 r. jeszcze nie obowiązywała, weszła w życie dopiero 20 września 1994 r. Rozważania Sądu I instancji nie objęły, natomiast planu zagospodarowania przestrzennego faktycznie obowiązującego w dacie wydania decyzji podziałowej, uchwalonego uchwałą z dnia 24 kwietnia 1990 r. W konkluzji Naczelny Sąd Administracyjny wskazał na potrzebę dokładnego wyjaśnienia, czy decyzja podziałowa była zgodna z obowiązującym w dacie jej wydania planem zagospodarowania przestrzennego, a tym samym czy ziściły się wszystkie przesłanki zastosowania art. 10 ust. 5 cytowanej ustawy.

Kierując się powyższymi wytycznymi oraz będąc związany wykładnią prawa dokonaną w niniejszej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się uzasadniona.

W dniu wydania decyzji podziałowej z [...], która uzyskała przymiot ostatecznej dnia 29 czerwca 1994 r. miejscowy plan szczegółowy zagospodarowania przestrzennego terenu budownictwa rekreacyjnego we wsi [...], zatwierdzony uchwałą Rady Miejskiej nr XLII/395/94 z 18 maja 1994 r. jeszcze nie obowiązywał. Powołana uchwała, ogłoszona w Dzienniku Urzędowym z 5 września 1994 r. (Nr 16 poz. 128) weszła w życie 20 września 1994 r. i dopiero od tej daty miała moc wiążącą. Wobec tego ustalenia wskazywanego wyżej planu miejscowego nie mogły stanowić podstawy do oceny zaistnienia w sprawie przesłanek wskazanych w art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (t.jedn. Dz.U. z 1991 r. Nr 30 poz. 127 ze zm.).

Z materiałów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, że w dniu 24 kwietnia 1990 r. Rada Narodowa Miasta i Gminy podjęła uchwałę Nr XII/61/90 w sprawie uchwalenia planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego gminy Rogoźno (opubl. w Dzienniku Urzędowym Woj. z 16.V.1990 r. Nr 15 poz. 164) obejmującą swoim zasięgiem działkę nr 196/15 położoną we wsi [...], która następnie uległa podziałowi na podstawie decyzji z [...]. W części tekstowej owego planu nie przewidziano utworzenia jakichkolwiek dróg na terenie działki oznaczonej nr 196/15. W zakresie komunikacji stwierdzono, że istniejący układ komunikacyjny jest prawidłowy. W części graficznej omawianego planu miejscowego wskazana wyżej działka przeznaczona była pod grunty rolne klasy V i VI i żadna z oznaczonych na mapie dróg nie przebiegała przez jej teren (por. k. 109 do 123 akt sądowych).

W dniu 13 kwietnia 1994 r. Rada Miejska uchwałą nr XL/385/94 zmieniła powołany wyżej miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Gminy. Uchwała w sprawie zmiany planu ogłoszona została w Dzienniku Urzędowym Woj. 18 maja 1994 r. (Dz.Urz. Nr 9 poz. 64) i weszła w życie po upływie 14 dni od daty ogłoszenia tj. 15 maja 1994 r. W ustaleniach planu dotyczących wsi [...] podano, że działki o numerach 195/5 i 196/7 (z połączenia których powstała działka o numerze 196/15), na wniosek ich właściciela przeznacza się pod budownictwo rekreacyjne, a realizacja takiego zamierzenia winna przebiegać według szczegółowego planu zagospodarowania przestrzennego zgodnego z wymogami ochrony środowiska, inspekcji sanitarnej, prawa budowlanego i ochrony gruntów ornych (por. str. 16 planu uchwalonego 13.IV.1994 r.). Zarówno w części tekstowej jak i graficznej zmiany planu ogólnego nie ustalono przebiegu jakichkolwiek dróg przez teren działki nr 196/15, oznaczonej na mapie symbolem 4ZR/MP (por. rysunek o nr 9b stanowiący załącznik nr 16 do uchwały z 13.IV.1994 r.)

Z przedstawionych wyżej ustaleń wynika zatem, że plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Gminy z 1990 r. jak również zmiana tego planu, uchwalona 13 kwietnia 1994 r. nie ustalały przebiegu dróg przez teren działki, która uległa podziałowi na podstawie decyzji z [...].

Tymczasem organ odwoławczy nie rozważył znaczenia postanowień opisanego wyżej planu miejscowego i jego zmiany dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mylnie bowiem przyjął, że oceny zaistnienia skutku prawnego opisanego w art. 10 ust. 5 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości należy dokonać w oparciu o ustalenia planu szczegółowego uchwalonego uchwałą z dnia 18 maja 1994 r. Nr XLII/395/94.

Należy zatem przypomnieć, że kluczową - dla oceny zasadności żądania S. i W.B. wypłaty odszkodowania za wydzieloną w wyniku podziału działkę nr 196/17 - jest kwestia ziszczenia się warunku w postaci przejścia z mocy prawa na własność Gminy tej działki, na podstawie art. 10 ust. 5 cytowanej wyżej ustawy. Wydzielenie zaś gruntu w trybie powołanego przepisu pod budowę ulicy (drogi) może nastąpić tylko w sytuacji, gdy między innymi przebieg tej ulicy zakłada obowiązujący w dacie wydania decyzji podziałowej miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

W rozpoznawanej sprawie nie budzi wątpliwości, że w czasie wydania decyzji w sprawie podziału działki nr 196/15 obowiązywała uchwała z 13 kwietnia 1994 r. dotycząca zmiany planu ogólnego Gminy z 1990 r.

Wyjaśnienia wymaga natomiast, czy pierwotny tekst owego planu ogólnego (uchwalonego 24 kwietnia 1990 r.) był aktem prawa miejscowego obowiązującym w dniu wydania decyzji podziałowej. Zgodnie bowiem z treścią art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32 poz. 191) rady gmin zobowiązane było do uchwalenia i ogłoszenia w terminie do dnia 31 grudnia 1990 r. wykazów aktów prawa miejscowego, wydanych przez rady narodowe i terenowe organy administracji państwowej o właściwości ogólnej stopnia podstawowego przed dniem wejścia w życie tej ustawy, tj. przed dniem 27 maja 1990 r. i nadal obowiązujących na obszarze tych gmin. Brak zamieszczenia aktów prawa miejscowego w powyższych wykazach skutkował utratą ich mocy z dniem ogłoszenia wykazów (art. 31 ust. 1 powyższej ustawy). W każdym wszakże razie, zarówno brak ustalenia przebiegu dróg w obowiązującym w dacie wydania decyzji podziałowej planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego, jak i w ogóle brak planu miejscowego dla danego terenu uniemożliwia zastosowanie szczególnego trybu przejścia własności działki, uregulowanego w art. 10 ust. 5 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, a tym samym przyznania odszkodowania dotychczasowemu jej właścicielowi.

Przepis art. 10 ust. 5 cyt. wyżej ustawy jest szczególną formą pozyskiwania gruntów przez gminę, dlatego konieczna jest ścisła jego interpretacja (por. uchwała Trybunału Konstytucyjnego z 29 marca 1993 r. nr 13/92, wyrok Sądu Najwyższego z 7 sierpnia 1996 r. III ARN 28/96, powołany w wyroku Sądu II instancji wyrok NSA z 26.V.1998 r. I SA 2110/97, wyrok NSA z 31 stycznia 2007 r. OSK 327/06 - ONSA i wojewódzkich sądów adm. z. 4 z 2008 r. poz. 62).

Powyższe rozważania prowadzą do wniosku, że zaskarżona decyzja wydana została w warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ odwoławczy naruszył bowiem przepis art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (t.jedn. Dz.U. z 1991 r. Nr 30 poz. 127 ze zm.) w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy.

Rozpoznając ponownie niniejszą sprawę organ odwoławczy będzie związany oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu wyroku Sądu stosownie do art. 153 ppsa, o ile oczywiście nie nastąpi zmiana istotnych okoliczności faktycznych sprawy. Dodatkowo też ustali, czy uchwała w sprawie planu miejscowego z 24 kwietnia 1990 r. zamieszczona została i ogłoszona w wykazie aktów prawa miejscowego na dzień 31 grudnia 1990 r. (por, też uchwała NSA z dnia 22 października 1996 r. w sprawie OPK 19/96).

Z przyczyn wyżej wskazanych, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, art. 152 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

/-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ J.Szaniecka /-/ M.Kwiecińska

MK