Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 770/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2020-09-30 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28 ust. 1, art. 3 pkt 1, art. 48 ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Asesor WSA Magdalena Dobek - Rak Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Pazdykiewicz po rozpoznaniu w dniu 30 września 2020 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi S. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 września 2019 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Skarga S. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 września 2019 r., nr [..], wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 10 lipca 2018 r. zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zabudowy zlokalizowanej na terenie działki nr [..], położonej w miejscowości O., gmina W.

Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 20 sierpnia 2018 r. organ I instancji ustalił, że na części przedmiotowej działki, skarżąca posadowiła w 2015 r., bez wymaganego pozwolenia na budowę domek holenderski o konstrukcji stalowej, nietrwale związany z gruntem (na bloczkach betonowych), pełniący funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 3,00 m x 11,00 m wraz z zadaszonym tarasem o konstrukcji drewnianej pobudowanym w 2018 r. i wymiarach 7,00 m x 3,00 m.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 16 listopada 2018 r., nr [..], wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.), nakazał skarżącej wykonać rozbiórkę obiektu budowlanego - domku holenderskiego o konstrukcji stalowej nietrwale związanego z gruntem (na bloczkach betonowych) pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 3,00 m x 11,00 m wraz z zadaszonym tarasem o konstrukcji drewnianej o wymiarach 3,00 m x 7,00 m, posadowionego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] (w części działki ozn. "B" na mapie załączonej do protokołu oględzin), położonej w obrębie ewidencyjny O., gmina W.

Uzasadniając wydaną decyzję, organ wskazał, że zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości O. ozn. symbolem 0-2, uchwalonym uchwałą Rady Miejskiej z dnia 13 września 2006 r., nr XLV/515/2006, działka nr [..] leży na obszarze oznaczonym 1.5. ZNz, tj. teren trwałych użytków zielonych, dla którego ustalono 100% powierzchni biologicznie czynnej. Tym samym, teren przedmiotowej działki nie jest przeznaczony pod jakąkolwiek zabudowę.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez skarżącą, zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją z dnia 24 września 2019 r., wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r., poz. 1186): uchylił decyzję organu I instancji w całości (punkt 1 decyzji) oraz nakazał skarżącej rozbiórkę obiektu budowlanego - domku holenderskiego o konstrukcji stalowej nietrwale związanego z gruntem (na bloczkach betonowych), pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 3,00 m x 11,00 m wraz z zadaszonym tarasem o konstrukcji drewnianej o wymiarach 3,00 m x 7,00 m posadowionego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] położonej w obr. ewidencyjnym O., gmina W., oznaczonej literą B na załączniku do protokołu oględzin z dnia 20 sierpnia 2018 r. (stanowiącym załącznik do niniejszej decyzji) (punkt 2 decyzji).

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy wskazał na wstępie, że działka nr [..] stanowi współwłasność: A.A.-Z.Z.. Przedmiotowa działka została przez organ I instancji umownie podzielona literowo od A-H. Część oznaczona (na szkicu załączonym do protokołu) jako "B" stanowi własność S. M.

Następnie, organ odwoławczy stwierdził, że budowa w 2015 r. domku holenderskiego wymagała pozwolenia na budowę. Zgodnie zaś z obecnie obowiązującym art. 29 ust. 1 pkt 2a ustawy - Prawo budowlane pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych, jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki. Z kolei, zrealizowany przez skarżącą obiekt budowlany, tj. domek holenderski wraz z zadaszonym tarasem, nie jest trwale związane z gruntem. Dobudowany do przedmiotowej przyczepy zadaszony taras w celu wchodzenia do jej wnętrza, znajdujący się w jednym i tym samym miejscu, dodatkowo potwierdzone dokumentacją zdjęciową wskazuje na rekreacyjny charakter przyczepy. Ponadto, przedmiotowa przyczepa została ustawiona na działce i został do niej dobudowany drewniany zadaszony taras ułatwiający wejście i wyjście z przyczepy kempingowej i dodatkowo wybudowano dobudówkę, a tym samym jest to obiekt budowlany, służący celom rekreacyjno-wypoczynkowym, czyli w żadnym przypadku nie jest to pojazd.

Powyższe, jak wskazał organ odwoławczy, obligowało do przeprowadzenia postępowania na podstawie art. 48 ustawy - Prawo budowlane. Jednakże, z uwagi na niezgodność z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego brak było podstaw do przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Organ wyjaśnił przy tym, że przesłanką legalizacji samowoli budowlanej jest zgodność obiektu budowlanego z przepisami z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego obowiązującymi w dacie likwidacji samowoli budowlanej, tj. w dacie orzekania przez organ nadzoru budowlanego.

Jednocześnie, organ odwoławczy zauważył, że z uwagi na fakt, że na przedmiotowej działce znajduje się kilka obiektów budowlanych, konieczne było wskazanie na szkicu będącym załącznikiem do niniejszej decyzji lokalizacji obiektu, będącego przedmiotem niniejszego postępowania, w celu wykonania nałożonego obowiązku. Dlatego też, organ odwoławczy uznał za zasadne uchylenie decyzji organu I instancji i ponowne orzeczenie co do istoty. Organ odwoławczy zaznaczył przy tym, że wydane rozstrzygnięcie nie narusza przepisu art. 139 k.p.a. oraz zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

We wniesionej do Sądu skardze na powyższą decyzję skarżąca domagała się jej uchylenia. Ponadto, skarżąca domagała się uchylenia decyzji organu I instancji, względnie zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:

1. przepisów prawa materialnego, tj.:

- art. 29 ust. 1 pkt 2a ustawy - Prawo Budowlane, poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy z przepisów wynika, że nie wymaga pozwolenia na budowę budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku o powierzchni zabudowy do 35 m2;

- art. 29 ust. 1 pkt 2a ustawy - Prawo Budowlane, poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy obiekty na działce [..] spełniają wszelkie kryteria wyrażone w niniejszym przepisie;

- art. 3 pkt 5 i art. 48 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, polegające na zaliczeniu obiektu do kategorii domku letniskowego, podczas gdy jest to przyczepa kempingowa, stojąca aktualnie częściowo na kołach;

- art. 48 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane, polegające na zaliczeniu obiektu do kategorii domku letniskowego, podczas gdy obiekt nie jest trwale związany z gruntem, nie został na gruncie wybudowany czy wzniesiony a brak jakichkolwiek fundamentów świadczy o tym, że są to obiekty ruchome i nie mogą być uznane ani za obiekty budowlane, ani też za obiekty budowlane o charakterze tymczasowym;

2. przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 139 k.p.a. (zasada reformationis in peius), polegające na wydaniu decyzji na niekorzyść odwołującego;

- art. 15 k.p.a., polegające na wydaniu decyzji, po dokonaniu własnych ustaleń opartych na zebraniu materiału dowodowego, opartej na odmiennej podstawie prawnej, czym pozbawiono skarżącą możliwości poddania tej decyzji kontroli instancyjnej;

- art. 11 i art. 107 § 3 k.p.a. z uwagi na brak adekwatnego uzasadnienia decyzji przejawiający się w niewyczerpującym i nieprzekonującym wyjaśnieniu motywów wydanego rozstrzygnięcia w szczególności wobec treści art. 139 k.p.a.;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, tj. niezweryfikowaniu przez organ właściciela działki i powiadomienie go o wszczętym postępowaniu i możliwości wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, tj. niezweryfikowaniu okoliczności kwestionowanej przez skarżącą a polegającą na poczynieniu ustaleń, czy w gminie prowadzone są prace zmierzające do zmiany uchwalonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i oparciu się wyłącznie na stanowisku organu I instancji, pomimo że skarżąca wskazywała, że prace takie są prowadzone, a są one warunkiem sine qua non dla wszczęcia procedury legalizacji w przedmiotowej sprawie;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, tj. brak określenia sposobu związania z gruntem obiektów będących przedmiotem decyzji;

- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez brak wskazania na podstawie jakiego dokumentu naniesiony został podział literowy działek i czy zostało to wykonane w sposób prawidłowy;

- art. 7 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wydanie decyzji sprzecznej ze zgromadzonym materiałem dowodowym z naruszeniem interesu społecznego oraz słusznego interesu obywateli;

- art. 80 k.p.a., poprzez jego całkowite pominięcie, polegające na tym, iż w niniejszej sprawie nie zostało udowodnione, czy istnieją podstawy do zalegalizowania budynku gospodarczego skarżącej, wobec czego decyzja nie została wydana w oparciu o całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie;

- art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., polegającym na braku wyjaśnienia przez organ, czy Rada Miejska przystąpiła do zmiany studium oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;

- art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., polegającym na braku zawieszenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy rozpatrzenie sprawy administracyjnej i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego w przedmiocie postępowania dotyczącego sporządzenia Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy na podstawie uchwały Rady Miejskiej nr XVIII/209/2016 z dnia 27 stycznia 2016 r. i tym samym miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego m.in. dla należącej do skarżącej działki położonej w obrębie ewidencyjnym O. gmina W.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 września 2019 r. jest zgodna z prawem.

Stwierdzony przez orzekające w sprawie organy nadzoru budowlanego stan faktyczny sprawy nakazywał zastosowanie wobec skarżącej procedury określonej w art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r., poz. 1186).

Z akt sprawy wynika bowiem, że na działce nr [..] (w części oznaczonej "B" na mapie załączonej do protokołu oględzin), położonej w obrębie ewidencyjnym O., gmina W., znajduje się obiekt budowlany - domek holenderski o konstrukcji stalowej nietrwale związany z gruntem (na bloczkach betonowych), pełniący funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 3,00 m x 11,00 m wraz z zadaszonym tarasem o konstrukcji drewnianej i wymiarach 3,00 m x 7,00 m. Domek holenderski został posadowiony na przedmiotowej działce przez skarżącą w 2015 r. a zadaszony taras został przez skarżącą dobudowany do tego domku w 2018 r. Skarżąca nie posiada pozwolenia na budowę przedmiotowego obiektu. Ustalenia w tym zakresie dokonane zostały przez organ I instancji podczas oględzin przeprowadzonych z udziałem skarżącej w dniu 20 sierpnia 2018 r. na terenie działki nr [..] i znajdują potwierdzenie w aktach sprawy.

Przepis art. 48 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane stanowi zaś, że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.

Znajdujący się na terenie działki nr [..] (w części oznaczonej "B" na mapie załączonej do protokołu oględzin) niepołączony trwale z gruntem domek holenderski o konstrukcji stalowej, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej, wraz z zadaszonym tarasem o konstrukcji drewnianej jest obiektem budowlanym w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego.

Artykuł 3 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane wyjaśnia bowiem, że obiektem budowlany jest budynek, budowla bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 2 tej ustawy przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach a zgodnie z art. 3 pkt 3 przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przesądzono już, że ustawione na gruncie przyczepy kempingowe, niespełniające w danej chwili swojej pierwotnej funkcji transportowo - komunikacyjnej, stanowią obiekty budowlane (zob. wyrok NSA z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 384/11, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jeżeli przyczepa kempingowa została ustawiona na działce i nie została także dopuszczona do ruchu drogowego a ponadto została do niej doprowadzona energia elektryczna jak i nad nią wybudowane zostało zadaszenie, zaś obok jest taras, na który prowadzi bezpośrednio wyjście z przyczepy kempingowej, oznacza to, że jest to obiekt budowlany służący celom rekreacyjno – wypoczynkowym (zob. wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1774/07, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Co więcej, przedmiotowy niepołączony trwale z gruntem domek holenderski o konstrukcji stalowej, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej wraz z zadaszonym tarasem o konstrukcji drewnianej, stanowią tymczasowe obiekty budowlane (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1256/17, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 5 ustawy - Prawo budowlane przez tymczasowy obiekt budowlany należy rozumieć obiekt budowlany przeznaczony do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe, przykrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty kontenerowe.

Posadowienie takiego obiektu budowlanego na terenie działki nr [..] (w części oznaczonej "B" na mapie załączonej do protokołu oględzin) wymagało zatem uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę.

Zauważyć przy tym należy, że ocena, czy miała miejsce samowola budowlana dokonywana jest zawsze według przepisów prawa budowlanego obowiązujących w dacie dokonania tejże samowoli a ocena prawna tego stanu musi być każdorazowo determinowana przez przepisy obowiązujące w dacie przeprowadzenia ostatnich robót budowlanych, które składały się na aktualną konstrukcję i parametry takiego samowolnie pobudowanego obiektu (zob. wyrok NSA z dnia 18 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 782/06, https://orzezczenia.nsa.gov.pl).

Art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, zarówno w brzmieniu obowiązującym w 2015 r. jak i w 2018 r. stanowił, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Katalog art. 29 ust. 1 Prawa budowlanego nie obejmował wyjątkiem od powyższej zasady uzyskania pozwolenia na budowę przedmiotowych obiektów. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w 2015 r., pozwolenia na budowę nie wymagała budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. Z kolei, zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 12 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w 2018 r., pozwolenia na budowę nie wymagała budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że przedmiotowy tymczasowy obiekt budowlany znajduje się na działce skarżącej dłużej niż 120 i dłużej niż 180 dni. Domek holenderski posadowiony został bowiem w 2015 r. a taras dobudowany został do tego domku w 2018 r.

W sprawie nie mogło zaś znaleźć zastosowania wyłączenie od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, o który mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2a ustawy - Prawo budowlane. Przepis ten stanowi bowiem, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki. Jak już bowiem wyżej wyjaśniono, będący przedmiotem niniejszej sprawy obiekt budowlany, z uwagi na fakt nietrwałego połączenia go z gruntem, co podkreśla skarżąca w skardze, nie stanowi budynku w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy - Prawo budowlane, a którego dotyczy właśnie powołany przepis art. 29 ust. 1 pkt 2a ustawy - Prawo budowlane.

Niesporne w sprawie przy tym jest, że na budowę obiektu budowlanego, będącego przedmiotem niniejszego postępowania, skarżąca nie uzyskała pozwolenia na budowę.

Słusznie przy tym orzekające organy oceniły, że legalizacja przedmiotowego obiektu budowlanego nie jest możliwa.

Przepis art. 48 ust. 2 ustawy - Prawo budowlane stanowi bowiem, że jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie.

Z powołanego przepisu wynika, że kwestionowana budowa musi być zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a zatem albo z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a ponadto nie może naruszać przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Dopiero w przypadku łącznego zrealizowania tych wymogów właściwy organ nadzoru budowlanego może podjąć dalsze czynności, zmierzające do legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu, określone w art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. Oznacza to, że w sytuacji stwierdzenia niezgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wykluczona jest możliwość legalizacji samowoli budowlanej i nie ma potrzeby podejmowania działań określonych w art. 48 ust. 3 i Prawa budowlanego, a zachodzi konieczność wydania decyzji nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.

W niniejszej sprawie orzekające w sprawie organy słusznie oceniły, że budowa obiektu budowlanego na terenie działki nr [..] nie jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości O. ozn. symbolem 0-2, uchwalonym uchwałą Rady Miejskiej z dnia 13 września 2006 r., nr XLV/515/2006. Działka nr [..] leży na tym planie na obszarze oznaczonym 1.5. ZNz, tj. teren trwałych użytków zielonych, dla którego ustalono 100% powierzchni biologicznie czynnej. Skoro obowiązujący plan miejscowy przewiduje zachowanie na działce 100% powierzchni biologicznie czynnej, to nie sposób uznać, że posadowiony na działce obiekt, o parametrach i kształcie ustalonym bezspornie w toku oględzin, spełnia te wymogi. Jakakolwiek zabudowa na terenie, dla którego plan miejscowy przewiduje zachowanie 100% powierzchni biologicznie czynnej nie jest możliwa, albowiem w każdym wypadku będzie ona zmniejszać ten wskaźnik. Teren biologicznie czynny, zgodnie z § 3 pkt 22 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j.: Dz.U. z 2015 r., poz. 1422), to teren o nawierzchni urządzonej w sposób zapewniający naturalną wegetację roślin i retencję wód opadowych, a także 50% powierzchni tarasów i stropodachów z taką nawierzchnią oraz innych powierzchni zapewniających naturalną wegetację roślin, o powierzchni nie mniejszej niż 10 m2, oraz wodę powierzchniową na tym terenie.

Oceny tej organy prawidłowo dokonały przy tym przy uwzględnieniu zapisów obowiązującego w dacie orzekania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Celem legalizacji samowoli budowlanej jest bowiem dostosowanie nielegalnie wybudowanego obiektu do przepisów z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego powszechnie obowiązujących, jak i aktów prawa miejscowego (miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego), które obowiązują w czasie likwidacji samowoli budowlanej (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 950/16, Lex nr 2464312).

Odnosząc się przy tym do zarzutu skargi, wskazującego na naruszenie przez orzekające w sprawie organy art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez niezawieszenie niniejszego postępowania w sytuacji, gdy Rada Miejska uchwałą z dnia 27 stycznia 2016 r., nr XVIII/209/2016, przystąpiła do sporządzenia nowego studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, w tym dla terenu działki nr [..], Sąd wyjaśnia ponadto, że obowiązkiem organów administracyjnych jest orzekanie według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydawania przez nie decyzji, zatem podstawy przyjętego rozstrzygnięcia nie mogą stanowić ewentualne przyszłe zmiany w studium zagospodarowania przestrzennego. Podejmując rozstrzygnięcie w trybie art. 48 ust. 1 i ust. 2 ustawy - Prawo budowlane organ administracji opiera się na stanie faktycznym i prawnym istniejącym w chwili orzekania. Nie może zatem brać pod uwagę zdarzeń przyszłych i niepewnych, a w szczególności nie może opierać się na dopiero planowanych w przyszłości zmianach obecnie obowiązujących unormowań prawnych. Obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, o jakim mowa w art. 48 ust. 2 to plan, który obowiązuje w czasie orzekania, a nie mogący ewentualnie obowiązywać w przyszłości. Zauważyć przy tym trzeba, że unormowania zawarte w art. 48 ust. 1 i ust. 2 nie odwołują się do przepisów studium i to nawet już uchwalonych. Tym bardziej więc nie można oczekiwać, że organy podejmując rozstrzygnięcia na podstawie art. 48 ust. 1 i 2 opierać się będą na jeszcze nie uchwalonych przepisach studium. Ponadto, w myśl art. 6 k.p.a., organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa – prawa obowiązującego w chwili jego stosowania, a nie prawa, jakie być może w przyszłości zostanie uchwalone. Natomiast, realizując normę zawartą w art. 12 § 1 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, organy nie mogą działać szybciej niż zostaną uchwalone przepisy, na podstawie których mają orzekać (por. wyrok NSA z dnia 21 listopada 2018 r., sygn. akt II OSK 2875/16, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym brak było podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.

Z uwagi na powyższe, w ocenie Sądu, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego słusznie nakazał skarżącej rozbiórkę obiektu budowlanego - domku holenderskiego wraz z zadaszonym tarasem o konstrukcji drewnianej.

Sąd nie stwierdził jednocześnie, aby w toku przeprowadzonego postępowania doszło do naruszenia przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ ma wynik sprawy. Rozpoznając sprawę przedmiotowej samowoli budowlanej, organy nadzoru budowlanego obu instancji dokonały prawidłowych i jednoznacznych ustaleń faktycznych, które znajdują potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Ustalenia te były niezbędne i wystarczające do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie. Orzekające organy procedowały w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego oraz prawidłowo powołały i zastosowały przepisy Prawa budowlanego. Ponadto, uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a., a także odpowiada wynikającej z art. 11 k.p.a. zasadzie przekonywania.

Sąd uznał również, że organ odwoławczy orzekając reformatoryjnie nie naruszył zakazu orzekania na niekorzyść strony wynikającego z art. 139 k.p.a. Celem rozstrzygnięcia odwoławczego było doprecyzowanie nakazu wydanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 16 listopada 2018 r. wobec faktu, że na przedmiotowej działce znajduje się kilka obiektów budowlanych. W przedmiotowej sprawie nie mogło dojść do naruszenia zakazu reformationis in peius, albowiem sytuacja prawna skarżącej nie uległa w żadnym stopniu pogorszeniu wskutek rozpatrzenia odwołania i wydania nowej decyzji w sprawie. Do wydania decyzji na niekorzyść strony dochodzi zaś wówczas, gdy w wyniku porównania decyzji organu odwoławczego oraz decyzji organu I instancji zostanie stwierdzone, że w decyzji organu odwoławczego uległ zmniejszeniu zakres praw tej strony lub zakres obowiązków uległ powiększeniu. Przez "niekorzyść" należy rozumieć obiektywne pogorszenie sytuacji prawnej strony odwołującej się wskutek wydania decyzji przez organ odwoławczy. O tym, czy pogorszenie takie nastąpi, przesądza zestawienie osnowy decyzji organu pierwszej instancji z projektowanym rozstrzygnięciem organu odwoławczego (por. A. Wróbel, Komentarz do Kodeksu Postępowania Administracyjnego 2005 r. System informacji prawnej LEX). Organ odwoławczy w przedmiotowej sprawie nie nałożył na skarżącą nowego obowiązku, lecz doprecyzował obowiązek tożsamy z tym wskazanym w decyzji organu I instancji poprzez dookreślenie lokalizacji obiektu, wobec którego orzeczono nakaz rozbiórki.

Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), wniesioną w niniejszej sprawie skargę, jako bezzasadną, oddalił.