Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 364/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-07-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Małgorzata Miron (spr.), , Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lipca 2014 r. sprawy ze skargi G K na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2013 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego G K kwotę 460 zł (czterysta sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013r., poz. 267, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania G K, utrzymał w mocy decyzję [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], stwierdzającą nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...], w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie jednostanowiskowej stacji auto - gaz zlokalizowanej na działce ew. [...] w [...] przy ul. [...].

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]decyzją z dnia [...]sierpnia 2007 r. Nr [...], zatwierdził projekt zamienny jednostanowiskowej stacji dwuzbiornikowej auto - gaz zrealizowanej na działce nr ewid. [...] zlokalizowanej w [...]przy ul. [...] stanowiącej własność G K oraz nałożył na inwestora obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie tej stacji. Ww. decyzja została utrzymana w mocy decyzją organu wojewódzkiego z dnia [...]listopada 2007 r., znak: [...].

Następnie pismem z dnia 26 listopada 2007 r. G K wniósł o wydanie pozwolenia na użytkowanie ww. obiektu budowlanego.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]decyzją z dnia [...]grudnia 2007 r., udzielił G K pozwolenia na użytkowanie jednostanowiskowej stacji dwu zbiornikowej auto - gaz zlokalizowanej na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...]przy ul. [...].

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...] marca 2013 r., znak: [...], zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]z dnia [...]grudnia 2007 r.

Następnie decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., znak: [...],[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność ww. decyzji organu powiatowego z dnia [...] grudnia 2007 r.

Po rozpatrzeniu odwołania G K, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., znak: [...], uchylił zaskarżoną decyzję organu wojewódzkiego z dnia [...]kwietnia 2013 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]sierpnia 2013 r. stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]z dnia [...]grudnia 2007 r.

Odwołanie od ww. decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] sierpnia 2013 r. wniósł, w ustawowym terminie, G K.

Po rozpatrzeniu odwołania i przeanalizowaniu akt sprawy, organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej służy eliminacji z obrotu prawnego takich rozstrzygnięć wydawanych w toku postępowania administracyjnego, które ze względu na ich kwalifikowane wady pozostają w oczywistej sprzeczności z podstawowymi zasadami państwa prawnego i obowiązującego systemu prawnego. Organ zaznaczył, iż stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznych ograniczono do decyzji obarczonych najcięższymi wadami wymienionymi w art. 156 § 1 k.p.a. Ponadto, organ odwoławczy podkreślił, iż organ orzeka o stwierdzeniu nieważności badanej decyzji tylko wtedy, jeżeli równocześnie stwierdzi, że wystąpiła przynajmniej jedna z podstaw stwierdzenia nieważności, wyczerpująco wyliczonych w art. 156 § 1 k.p.a. oraz w przypadku, gdy nie zachodzi żadna z negatywnych przesłanek stwierdzenia nieważności, a więc nie upłynął termin dopuszczalności stwierdzenia nieważności badanej decyzji, ani też decyzja nie wywołała nieodwracalnych skutków prawnych. Przedmiotem takiego postępowania jest wyłącznie ustalenie czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi w nadzwyczajnym trybie, jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia organu powiatowego z dnia [...]grudnia 2007 r. stanowi art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409). Powołując się na treść powyższego przepisu, organ zwrócił uwagę, iż właściwy organ wydaje decyzję w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59a. Z kolei, zgodnie z art. 59 c ust. 1 ustawy, obowiązkowa kontrola winna zostać przeprowadzona przez organ administracji przed upływem 21 dni od dnia doręczenia wezwania inwestora.

Organ odwoławczy stwierdził, iż z obowiązujących przepisów wynika obowiązek przeprowadzenia kontroli, a wydanie decyzji w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie jest możliwe dopiero po przeprowadzonej kontroli. Powołując się na poglądy doktryny i orzecznictwo sądowoadministracyjne, organ zwrócił uwagę na to, iż wydanie decyzji bez przeprowadzenia kontroli stanowi rażące naruszenie prawa, co zobowiązuje do stwierdzenia nieważności takiego rozstrzygnięcia na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Zdaniem organu, z akt sprawy wynika, że organ powiatowy przed wydaniem decyzji z dnia [...]grudnia 2007 r. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie, nie przeprowadził wymaganej przepisami obowiązkowej kontroli przedmiotowego obiektu budowlanego. Mimo, iż w aktach sprawy znajduje się protokół kontroli z dnia [...] sierpnia 2007 r., kontrola ta została przeprowadzona przed wydaniem decyzji z dnia [...] sierpnia 2007 r. w ramach postępowania zakończonego decyzją w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego. Organ odwoławczy uznał, że organ nie wypełnił obowiązku przeprowadzenia obowiązkowej kontroli po złożeniu przez inwestora wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, bowiem dopiero dokonanie oględzin obiektu budowlanego po zakończeniu budowy, pozwala na ustalenie czy obiekt budowany został wykonany zgodnie z przepisami oraz warunkami pozwolenia na budowę i tym samym stanowi podstawę do wydania przez organ decyzji w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie.

W ocenie organu odwoławczego, powyższe uzasadnia, iż organ powiatowy wydając decyzję z dnia [...]grudnia 2007 r. rażąco naruszył art. 59 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.

Odnosząc się do orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego organ wyjaśnił trzy przesłanki stanowiące o rażącym naruszeniu prawa: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze w postaci skutków, które wywołuje decyzja. Ponadto, podkreślił, iż rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego nieuwzględnienia przez organ wojewódzki w postępowaniu nadzwyczajnym protokołu z dnia [...]sierpnia 2007 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż kontrola przeprowadzona w toku odrębnego postępowania, tj. zakończonego decyzją w przedmiocie zatwierdzenia projektu zamiennego, nie może zastąpić obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59 ustawy - Prawo budowlane. Obowiązkiem organu jest przeprowadzenie kontroli po złożeniu wniosku przez inwestora o wydanie pozwolenia na użytkowanie. Natomiast brak protokolarnego stwierdzenia na miejscu budowy zgodności wykonania obiektu budowlanego, m. in. z projektem budowlanym, uniemożliwia realizację obowiązku wskazanego w art. 59 ust. 1 ustawy Prawo budowlane.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wymienioną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego złożył G K wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymującej ją decyzji organu I instancji oraz o przeprowadzenie dowodów wskazanych w uzasadnieniu.

Skarżący zaskarżonej decyzji zarzucił:

I. naruszenie prawa materialnego, w związku z przepisem prawa procesowego:

1. art. 59 a ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez ich

błędną wykładnię, poprzez uznanie, iż organ nadzoru budowlanego I instancji w postępowaniu zwykłym przed wydaniem decyzji nie dopełnił wymogu przeprowadzenia obowiązkowej kontroli, podczas gdy takowa kontrola została przeprowadzona w dniu [...] sierpnia 2007 r., co potwierdza protokół z kontroli obowiązkowej z dnia [...] sierpnia 2007 r., a niedochowanie terminu przeprowadzenia owej kontroli, a tym samym przepis prawa procesowego nie może stanowić podstawy do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego w trybie stwierdzenia jej nieważności, weryfikacja ta mogła się odbyć wyłącznie w trybie zwyczajnym, postępowaniu odwoławczym.

2. art. 59 ust. 1 Pb w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez ich błędną wykładnię, a w

szczególności poprzez uznanie przez organ, iż istnieje rażące naruszenie prawa uzasadniające wyeliminowanie, wbrew zasadzie trwałości decyzji administracyjnych, z obrotu prawnego, prawomocnej decyzji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie, podczas gdy treść przedmiotowej decyzji odpowiada wymogom wskazanym w powyższych przepisach i nie zaistniała wada wypełniająca przesłanki rażącego naruszenia prawa,

II. naruszenie przepisów prawa procesowego:

1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez błędną wykładnię poprzez jego zastosowanie i

uznanie, iż została spełniona przesłanka stwierdzenia nieważności, która dopuszczałaby wyeliminowanie z obrotu prawnego prawomocnej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, podczas gdy organy obu instancji w żaden sposób nie wykazały na czym miałoby polegać rażące naruszenie obowiązującego prawa przez organ - Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...], a drobne niedociągnięcia procesowe postępowania administracyjnego, naruszenie przepisu procesowego, nie uzasadniają przyjęcia, że istnieją wady stanowiące rażące naruszenie prawa.

2. art.: 7, 8, 10 § 1 i 16, 77 § 1, 80, 107 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na

wynik sprawy, poprzez ich niezastosowanie i błędną wykładnię, a w szczególności przez naruszenie zasady praworządności poprzez unieważnienie aktu zgodnego z porządkiem prawnym, wyeliminowanie z obrotu prawnego, z naruszeniem zasady trwałości decyzji administracyjnych, decyzji nie obarczonej żadną z kwalifikowanych wad wskazanych w obowiązujących przepisach prawa; oparcie uzasadnienia wyłącznie na poglądach zaczerpniętych z orzecznictwa i doktryny, bez merytorycznego wykazania na czym miało polegać rażące naruszenie prawa, w jaki sposób sama decyzja, jej istota tak dotkliwie, jest niezgodna z porządkiem prawnym, że nie może ostać się w obrocie prawnym; nie podanie w istocie podstaw pozwalających na uznanie, iż decyzja w sposób rażący narusza powszechnie obowiązujące przepisy prawa oraz przyczyn z powodu jakich owe naruszenie należy uznać za rażące, nieodniesienie się w ogóle do okoliczności, iż w istocie kontrola obowiązkowa przedmiotowego obiektu budowlanego, została przeprowadzona.

W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił stan faktyczny sprawy. Powołując się na poglądy orzecznictwa i doktryny wyjaśnił instytucję stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej oraz pojęcie rażącego naruszenia prawa. W ocenie skarżącego, zaskarżona decyzja nie spełniała przesłanek uzasadniających wyeliminowanie jej z obrotu prawnego w trybie stwierdzenia jej nieważności. Treść decyzji nie daje żadnych podstaw do uznania, że zarówno w kwestiach objętych decyzją, jak też w pozostałych kwestiach objętych rozstrzygnięciem, organ rażąco naruszył prawo, tj. orzekł odmiennie niż przewidywał to wprost konkretny przepis prawa materialnego, a przy tym rozbieżność ta miałaby na tyle istotne znaczenie, że jej istnienie byłoby nie do zaakceptowania z punktu widzenia ładu prawnego.

Odnosząc się do pierwszego zarzutu skargi, skarżący wskazał, iż decyzję o pozwoleniu na użytkowanie wydano po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli w dniu [...] sierpnia 2007 r. Kontrolę przeprowadzono zgodnie z wytycznymi art. 59a ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane. Nie wykazała ona żadnych rażących nieścisłości. Organ wydający decyzję o pozwoleniu na użytkowanie, uznał, iż zgodnie z zasadą ekonomii procesowej nie ma podstaw do powielania czynności procesowej, która już uprzednio została przeprowadzona w innym postępowaniu i postanowił wykorzystać materiał dowodowy - protokół z obowiązkowej kontroli, z tego postępowania, włączając go do sprawy zakończonej unieważnioną decyzją. Z kolei, według skarżącego organ nadzoru w żaden sposób nie wyjaśnił z jakiej przyczyny uznał, iż w/w protokół nie obejmuje wszystkich elementów art. 59a Pb. Nie wskazał konkretnych braków tego protokołu, a tym samym obowiązkowej kontroli. Mimo, iż kontrolę obowiązkową przeprowadza się w terminie 21 dni od dnia dokonania wezwania, skarżący nie zgadza się z faktem, iż naruszenie procedury administracyjnej stanowi takie kwalifikowane naruszenie prawa, że decyzja nie może się ostać w obrocie prawnym.

Nawiązując się do drugiego zarzutu, skarżący przedstawił, iż sama treść decyzji z dnia [...] grudnia 2007 r. odpowiada wymogom prawa. Inwestor dołączył wszelkie konieczne dokumenty i spełnił wymogi z art. 59 ustawy Pb. Nie zaszły przy tym negatywne przesłanki wskazane w art. 59 ust. 5 i 6 ustawy Pb. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w zaskarżonej decyzji nie wskazał żadnego elementu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, który byłby niezgodny z normą prawną, nie wskazał również na istnienie braków decyzji, które uzasadniałyby uznanie, iż zaistniała przesłanka rażącego naruszenia prawa. Organ ponownie skupił się na niedotrzymaniu terminów zawiadomienia inwestora o kontroli, na dokonaniu czynności kontrolnych przed wszczęciem postępowania, ale nie wskazał, w jaki sposób te niedociągnięcia procesowe rzutują na samą decyzję, dlaczego obiekt w tym czasie nie powinien zostać dopuszczony do użytku.

Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja uchybia przepisom prawa procesowego. Pierwszy zarzut w tym przedmiocie dotyczy naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. przez błędną wykładnię, a następny zarzut dotyczy naruszenia art 7, 8, 10, 11, 16, 77 § 1, 80, 107 k.p.a. W szczególności organ naruszył zasadę praworządności, poprzez unieważnienie aktu zgodnego z porządkiem prawnym, lakoniczne, ogólnikowe stwierdzenia zawarte w uzasadnieniu decyzji, niepodanie w istocie podstaw pozwalających na uznanie, iż decyzja w sposób rażący narusza powszechnie obowiązujące przepisy prawa oraz przyczyn z powodu jakich owe naruszenie należy uznać za rażące. Organ nie wyjaśnił dlaczego protokół kontroli nie może zostać uznany za wiarygodny dowód. Dodatkowo, organ nadzoru nie umożliwił stronie wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań, nie wyjaśnił przesłanek, którymi się kierował. Skarżący na poparcie swoich twierdzeń wskazał orzeczenia sądów administracyjnych.

Ponadto, skarżący wskazał, iż stacja posiada wymagane prawem decyzje pozwalające na jej bezpieczne funkcjonowanie, tj.: decyzję Urzędu Dozoru Technicznego, aktualne badanie przepięciowe (pomiary elektryczne), coroczną legalizację odmierzacza. Ponadto w 2013 roku zbiorniki na stacji przeszły wymaganą przez UDT rewizję wewnętrzną, skontrolowano zbiorniki wraz z próbą ciśnieniową, dopuściło to stację do dalszej eksploatacji na kolejne 10 lat.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swe stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna i prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.

Jak trafnie podkreśliły organy administracji i skarżący, zaskarżona decyzja została wydana w jednym z nadzwyczajnych postępowań – postępowaniu nieważnościowym. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji traktowane jest jako nowe postępowanie w sprawie i toczy się wg przepisów art. 157 k.p.a.

Zadaniem organu prowadzącego postępowanie o stwierdzenie nieważności ostatecznego rozstrzygnięcia jest ocena takiej decyzji pod kątem kwalifikowanej niezgodności z prawem, tj. czy wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) lub spełnienia innych przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a.

Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji ma zatem odrębną podstawę prawną i nie może być traktowane tak, jakby chodziło o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją ostateczną rozstrzygającą o zastosowaniu przepisów prawa materialnego do danego stosunku administracyjno-prawnego. Postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma bowiem na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a nie ponowne rozpoznawanie zakończonej sprawy. W konsekwencji, zakres prowadzonego w ramach trybu nadzorczego postępowania dowodowego nie odpowiada temu, prowadzonemu w trybie zwykłym. Organy administracji publicznej badają prawidłowość decyzji w trybie art. 156 § 1 k.p.a. (dotyczącym stwierdzenia nieważności) w oparciu o stan prawny i faktyczny istniejący w dacie wydania kwestionowanej decyzji.

W orzecznictwie sądowo - administracyjnym utrwalony jest także pogląd, który w pełni podziela Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zachodzą trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze, czyli skutki. Przy korzystaniu z tej wywołującej najdalej idące konsekwencje instytucji, wskazane wyżej przesłanki muszą wystąpić łącznie i nie mogą być dorozumiewane, ale jasno wskazane (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2011 r. sygn. akt II OSK 878/10, LEX nr 992652 oraz z dnia 20 października 2010 r. sygn. akt II OSK 1614/09, LEX nr 746680).

W orzecznictwie przyjmuje się także, że nie można mówić o oczywistości naruszenia normy prawnej w przypadku rozbieżności interpretacyjnej przepisów. Zatem nawet uznanie, że inna interpretacja zostanie uznana za lepszą, słuszniejszą albo bardziej racjonalną, nie może być ocenione jako rażące naruszenie prawa (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 2011 r. sygn. akt 743/10, LEX nr 965221; z dnia 8 września 2009 r. sygn. akt II GSK 1061/08, LEX nr 596660, z dnia 30 maja 2008 r., LEX nr 505307; z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 28/06, LEX nr 319171).

Przenosząc powyższe, ogólne zasady, na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że kontrolowaną w postępowaniu nieważnościowym decyzją z dnia [...]grudnia 2007 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...]udzielił G K pozwolenia na użytkowanie jednostanowiskowej stacji dwu zbiornikowej auto - gaz zlokalizowanej na działce nr ewid. [...] położonej w miejscowości [...] przy ul. [...].

Organy obu instancji uznały, że decyzja ta jest dotknięta wadą, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., przy czym wadliwości tej upatrują w wydaniu decyzji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie bez uprzedniego przeprowadzenia kontroli obowiązkowej stacji auto - gaz, co stanowi rażące naruszenie art. 59 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela prezentowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowisko, iż - co do zasady - wydanie decyzji bez przeprowadzenia kontroli obowiązkowej obiektu budowlanego stanowi rażące naruszenie art. 59 a ustawy – Prawo budowlane (tak m.in. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 3 kwietnia 2012 r. W sprawie VII SA/Wa 2642/11, Lex 1146266).

Jednakże, podkreślenia wymaga, że wbrew ocenie organów orzekających w postępowaniu nadzwyczajnym, w przedmiotowej sprawie procedura kontroli stacji auto - gaz miała miejsce, aczkolwiek odbyła się przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...]sierpnia 2007 r. zatwierdzającej projekt zamienny. Nie jest kwestionowane w niniejszej sprawie, że w dniu [...]sierpnia 2007 r. na terenie stacji kontrolę obowiązkową przeprowadził Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Z kontroli tej – sporządzonej wg zasad określonych w art. 59 ust. 2 ustawy Prawo budowlane sporządzono protokół. Jego analiza pozwala stwierdzić, że odpowiada on warunkom wymienionym w art. 59d ust. 1 i 3 ustawy i sporządzono go na wzorze protokołu z kontroli obowiązkowej określonym Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie wzoru obowiązkowej kontroli (Dz.U. Nr 132, poz. 1231) Niewątpliwie art. 59 a omawianej ustawy wymaga przed wydaniem decyzji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie przeprowadzenia kontroli obowiązkowej w terminie 21 dni od daty złożenia wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie i uwidocznienie jej wyników w sformalizowanym protokole.

Organ odwoławczy błędnie przyjął, iż wyeliminowanie z obrotu prawnego, przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 12 września 2008 r., decyzji z dnia [...]sierpnia 2007 r., automatycznie niweluje czynności dokonane w tym postępowaniu. W orzecznictwie reprezentowany jest pogląd, który podziela Sąd rozpoznający niniejszą sprawę, iż sam fakt, że dokumenty w postaci protokołów z prowadzonych przez Inspektorat Nadzoru Budowlanego czynności kontrolnych zostały sporządzone przed prawidłowym wszczęciem postępowania, nie zmniejsza wynikającej z nich wartości dowodowej (tak: m.in. NSA w wyroku z dnia 8 kwietnia 2014 r., w sprawie II OSK 2705/12, dostępne na http://:orzeczenia.nsa.gov.pl).

Mając na względzie wartość dowodową protokołu kontroli obowiązkowej przeprowadzonej w dniu [...]sierpnia 2007 r. na stacji należącej do skarżącego, należało ocenić czy przeprowadzenie tej kontroli przed złożeniem wniosku, ale wg wymogów określonych w art. 59a ust. 2 i sporządzenie protokołu w sformalizowanej formie wg rozporządzenia z dnia 23 czerwca 2003 r., stanowi naruszenie ww. przepisów, a jeśli tak to czy miało ono charakter rażący.

W ocenie Sądu, rację ma skarżący, iż wydanie przez organ powiatowy decyzji o pozwoleniu na użytkowanie w oparciu o protokół kontroli sporządzony w toku postępowania o zatwierdzenie projektu zamiennego, w okolicznościach niniejszej sprawy nie skutkuje uznaniem, iż decyzja z dnia [...] grudnia 2007 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

Jak wskazano powyżej, rażące naruszenie prawa występuje w trzech przypadkach, tj. w przypadku oczywistego naruszenia prawa, ze względu na charakter przepisu, który został naruszony oraz z uwagi na skutki - racje ekonomiczne lub społeczne. Przy czym, jak wspomniano wcześniej, trzy przesłanki muszą zaistnieć łącznie.

W niniejszej sprawie, z całą pewnością nie można mówić o zaistnieniu trzeciej przesłanki, a mianowicie wystąpieniu negatywnych skutków naruszenia prawa, które w przypadku stacji auto - gaz sprowadzałyby się w szczególności do stworzenia zagrożenia bezpieczeństwa. W orzecznictwie administracyjnym wyrażany jest pogląd, iż skutki danego aktu, jak również skutki obciążających go uchybień, mają charakter następczy względem podjętego rozstrzygnięcia, dlatego przy ich ocenie konieczne jest uwzględnienie również tych okoliczności, które nastąpiły po wydaniu kontrolowanego rozstrzygnięcia (tak: WSA w wyroku z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 1258/13 dostępne na http://:orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wobec powyższego, podkreślenia wymaga, co było podnoszone przez skarżącego, iż w 2013 r., a więc po wydaniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, przeprowadzono na terenie stacji wymaganą przez Urząd Dozoru Technicznego kontrolę zbiorników, w efekcie czego stacja została dopuszczona do dalszej eksploatacji na kolejne 10 lat. Stacja posiada również aktualne badanie przepięciowe (pomiary elektryczne) i dokonuje corocznej legalizacji odmierzacza. Kluczowe znaczenie ma także fakt, że podczas przedmiotowej kontroli z dnia [...]sierpnia 2007 r. nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości inwestycji w zakresie odstępstw, o których mowa w art. 59 a ust. 2 ustawy – Prawo budowlane. Należy przy tym zwrócić uwagę, że obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie został nałożony decyzją z dnia [...]sierpnia 2007 r. kończącą pewien etap postępowania naprawczego toczącego się w oparciu o art. 50 – 51 tej ustawy. W tym postępowaniu rolą organów było doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem, a zatem również przeprowadzenie kontroli rzeczywistego stanu zagospodarowania nieruchomości i zgodności tego stanu z przedstawioną dokumentacją. Brak jest podstaw do twierdzenia, aby zmienił się stan obiektu pomiędzy datą dokonanej kontroli, a wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Konkludując: prawidłowo, w ocenie Sądu, organy uznały, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja została wydana z naruszeniem art. 59 i 59a ustawy – Prawo budowlane, jednakże wbrew przyjętej przez te organy ocenie, naruszenie to nie miało charakteru rażącego ze względu na brak negatywnych skutków społeczno-gospodarczych stwierdzonego naruszenia - niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia zasady praworządności.

Jedynie na marginesie wskazać natomiast należy, że z akt sprawy wynika, iż wobec uchylenia decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]sierpnia 2007 r. wznowiono – w oparciu o art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. - postępowanie zakończone wydaniem decyzji będącej przedmiotem kontroli organów w postępowaniu nieważnościowym w niniejszej sprawie. Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. uchylono decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...]z dnia [...]grudnia 2007 r. i umorzono postępowanie o udzielenie pozwolenia na użytkowanie. Od decyzji tej G K złożył odwołanie, brak jest informacji czy odwołanie to zostało rozpoznane. Jeśli rozstrzygnięcie to nie jest ostateczne, to rozpoznając odwołanie organ odwoławczy winien rozważyć czy wskazane wyżej okoliczności, uznane jako naruszenie przepisów ustawy – Prawo budowlane, ale nie posiadające cech kwalifikowanego naruszenia prawa, nie powinny być oceniane w ww. postępowaniu.

W tym stanie rzeczy jako uzasadnione Sąd uznał zarzuty naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, albowiem organ odwoławczy, jak i organ I instancji, błędnie uznał, że decyzja z dnia [...]grudnia 2007 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast nie znajdują oparcia zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W ocenie Sądu, nie można organom administracji zarzucić działania w sprzeczności z zasadą prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. Sprawa została należycie wyjaśniona, a organy dokonały jedynie wadliwej interpretacji art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz 135 i 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz. 270, ze zm., dalej – p.p.s.a.) orzekł jak w sentencji.

Rozstrzygnięcie o kosztach zostało oparte o treść art. 200 p.p.s.a.