Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1479/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: Art. 140 ust.1 pkt 4 lit.a, art. 114 ust.1 pkt 1, art.130 ust.1 i 3
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Leszek Kiermaszek, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Piotr Broda (spr.), Protokolant specjalista Małgorzata Orman, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r nr [...] Starosta [...], na mocy art.140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym ( tekst jedn. z 2005r Dz. U. Nr 108 poz.908 z późń. zm.) w postępowaniu wszczętym z urzędu, postanowił cofnąć uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B – A. L. Jako podstawę wydania decyzji organ przyjął fakt nie wywiązania się A. L. z nałożonego na niego decyzją z dnia [...] r. obowiązku złożenia egzaminu sprawdzającego kwalifikacje w trybie art.114 ust.1 pkt 1 lit. b cyt. wyżej ustawy, w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.

Od powyższej decyzji odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniósł A. L., zarzucając, że organ I instancji błędnie przyjął, jakoby zachodziły podstawy do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami w sytuacji, gdy brak było podstaw do skierowania skarżącego na badania kwalifikacyjne z art.114 ust.1 pkt 1 lit. b, a nadto, że postępowanie w sprawie skierowania skarżącego na badania, nie zostało jeszcze zakończone. Odrębnym pismem z dnia 29 czerwca 2012r skarżący wniósł o zawieszenie postępowania w tym zakresie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia [...] r nr [...] na podstawie art.97 §1 i art. 98 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz.1071 z późń. zm.), odmówiło zawieszenia postępowania odwoławczego od decyzji Starosty [...], w przedmiocie cofnięcia A. L. uprawnień do kierowania pojazdami, w zakresie kat. B, uznając, że brak jest podstaw do zawieszenia postępowania, ze względu na wskazywaną przez skarżącego konieczność uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zdaniem organu, zagadnieniem wstępnym nie jest samo twierdzenie, że wynik innego postępowania może mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, jeśli możliwe jest rozpatrzenie i wydanie decyzji.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. na podstawie art.138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do cofnięcia A. L. uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi, w zakresie prawa jazdy kategorii B, albowiem mimo skierowania strony na sprawdzenie kwalifikacji, zgodnie z wnioskiem Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. i wydanej w tym zakresie decyzji Starosty [...], utrzymanej następnie w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., w związku z przekroczeniem przez kierowcę 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, skarżący pomimo upływu 16 miesięcy nie poddał się kontrolnemu sprawdzenia kwalifikacji. Decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji stała się ostateczna i podlegała wykonaniu, a subiektywne przekonania strony postępowania o braku podstaw do skierowania na sprawdzenie kwalifikacji oraz ocena Sądu wyrażona w innej sprawie, dotyczącej zatrzymania prawa jazdy, pozostają bez znaczenia.

Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniósł A. L., podnosząc zarzuty:

- naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., poprzez odmowę zawieszenia postępowania w sytuacji, gdy na jego wynik będzie miało wpływ rozstrzygnięcie Naczelnego Sądu Administracyjnego rozpoznającego skargę kasacyjną w sprawie II SA/GL 58/12,

- naruszenia art. 7 k.p.a., poprzez nierozpoznanie i nieuwzględnienie wszystkich istotnych okoliczności,

- naruszenia art.140 ust.1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez jego niewłaściwe stosowanie, co dotyczy braku podstaw do cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, albowiem nie została rozstrzygnięta kwestia przekroczenia liczby 24 punktów karnych.

W uzasadnieniu skargi A. L. kwestionuje prawomocność decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, z uwagi na wniesienie skargi kasacyjnej w tej sprawie oraz niezasadność odmowy zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej. Nadto, powołuje się na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach o sygn. akt II SA/GL 57/12, uchylającego decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącemu oraz na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. o sygn. [...], o uchyleniu decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy i umorzeniu postępowania.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło, że decyzja o skierowaniu skarżącego na badania kontrolne była ostateczna i nie zostało wstrzymane jej wykonanie, a zatem brak było przeszkód do orzekania, w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami i na tej podstawie wniosło o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie

Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały na podstawie art.140 ust.1 pkt 4 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2005r. Nr 108 poz. 908 ze zm. dalej "ustawa"), zgodnie z którym decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy. Przepis ten wskazuje, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba, posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty, na wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów, otrzymanych na podstawie art. 130 ust 1 ustawy.

W art. 130 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organ, uregulowana została kwestia ewidencji kierowców naruszających przepisy oraz ewidencja posiadanych przez nich punktów, za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Zgodnie z tym przepisem, to Policja prowadzi ewidencję kierowców, naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów, w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji. Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego, wpisane do ewidencji, usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu, kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty

lub w przypadku kierowców, którzy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy, przekroczyliby liczbę 20 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust.1 ustawy, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy.

Wprowadzenie do porządku prawnego systemu punktowego za naruszenie przepisów ruchu drogowego miało na celu zdyscyplinowanie i wdrażanie kierowców do przestrzegania obowiązujących przepisów ruchu drogowego oraz zapobieganie wielokrotnemu łamaniu tych przepisów. W sytuacji gdy kierujący pojazdem, przekroczy ustalony limit 24 punktów w ciągu roku, od dnia pierwszego naruszenia przepisów, musi liczyć się z negatywnymi konsekwencjami, takimi jak zatrzymanie prawa jazdy (art.138 ust 1 w zw. z art. 135 ust 1 pkt 1 lit. g ), skierowanie na badania psychologiczne (art.124 ust.1 pkt 2 lit. b), skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ( art.114 ust 1 pkt 1 lit. b). Nie wywiązanie się z nałożonych obowiązków, skutkuje wydaniem decyzji o cofnięciu uprawnień ( art.140 ust.1 pkt 4 lit. a). Treść tego przepisu, jednoznacznie wskazuje, że decyzja starosty w tym zakresie ma charakter aktu związanego, co oznacza, że w określonym stanie faktycznym, organ musi wydać decyzję określonej treści. Wprawdzie art.130 ust 3 ustawy dopuszcza możliwość, że kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, z zastrzeżeniem że nie dotyczy to kierowców w okresie 1 roku od wydania po raz pierwszy prawa jazdy, to jednak treść ust. 2 wyklucza usunięcie punktów wpisanych do ewidencji po upływie roku , w sytuacji gdy kierowca dopuścił się naruszeń, za które przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty. Oznacza to, że odbycie przez kierującego szkolenia, zmniejszającego liczbę punktów już po przekroczeniu dopuszczalnego limitu 24 punktów, nie powoduje zmniejszenia liczby punktów, a co za tym idzie, pociąga to za sobą konsekwencje dla kierującego opisane wyżej. W podobny sposób kwestie tę reguluje również § 8 ust.6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i

Administracji z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. Nr 236, poz.1998 ze zm. dalej "rozporządzenie"), wydanego z powołaniem się na upoważnienie, zawarte w art.130 ust 4 i art. 140 ust 5 ustawy.

Sądowi znane są poglądy wyrażone między innymi w powoływanym przez skarżącego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 marca 2012r., sygn. akt II SA/GI 57/12, a nadto w orzecznictwie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2010r., sygn. akt I OSK 885/09 – Lex nr 706215, wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 czerwca 2009r., sygn. akt VIII SA/Wa 15/09, z dnia 15 października 2010r., sygn. akt VII SA/Wa 1485/10 ), zgodnie z którymi przepis § 8 ust.6 rozporządzenia został wydany z przekroczeniem upoważnienia ustawowego ( art.130 ust.4 i art. 140 ust.5) co przesądza o niezgodności rozporządzenia w tym zakresie z ustawą.

Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę nie podziela jednak stanowiska i argumentacji zaprezentowanych w przytoczonych orzeczeniach.

Zdaniem Sądu, prawidłowa wykładania omawianych przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, pozwala na właściwe odczytanie normy prawnej, wypływającej z treści analizowanych przepisów, tj. art. 140 ust.1 pkt 4 lit. a w zw. z art. 114 ust.1 pkt 1 lit. b i art.130 ust.1 i 2 ustawy, w sposób , który wyklucza możliwość zmniejszenia liczby punktów, na skutek uczestnictwa w szkoleniu w sytuacji, gdy odbycie szkolenia nastąpiło już po przekroczeniu 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Treść § 8 ust. 6 rozporządzenia precyzuje, jedynie normatywną treść przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Sąd uważa również, że regulacja zawarta w § 8 ust.6 rozporządzenia, w pełni służy realizacji celu unormowań ustawowych. Udzielając upoważnienia w art.130 ust. 4 ustawy, ustawodawca zawarł wyraźne wskazania treściowe, wyznaczające kierunek unormowań przyjętych w rozporządzeniu. Zaakceptowanie stanowiska przeciwnego pozostawałoby w kolizji z celem ustawy oraz mogłoby doprowadzić do zagrożenia dla ruchu drogowego, poprzez dopuszczenie do niego kierowców, którzy z różnych przyczyn utracili zdolność bezpiecznego kierowania pojazdami (patrz: wyrok NSA z dnia 22 marca 2011r. o sygn. akt I OSK 723/10).

Mając powyższe na uwadze, Sąd w pełni akceptuje dominujące w orzecznictwie stanowisko, wyrażone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2010r., sygn. akt I OSK 275/10 – Lex nr 745196, z dnia 22 marca 2011r., sygn. akt I OSK 723/10- Lex nr 990279, z dnia 13 października 2011r., sygn. akt I OSK 1721/10 – Lex nr 1069603 oraz z dnia 9 grudnia 2011r. sygn. akt I OSK 73/11- Lex nr 1149428, że nie jest dopuszczalne zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, na skutek uczestnictwa w szkoleniu, w sytuacji, gdy odbycie szkolenia nastąpiło już po przekroczeniu 24 punktów, wpisanych do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego.

Sąd nadto nie podziela stanowiska skarżącego, że przy wydaniu decyzji, doszło do naruszenia przepisów postępowania, w zakresie dotyczącym wyjaśnienia stanu faktycznego zgodnie z art. 7 k.p.a. Organy I i II instancji, w sposób dokładny i wyczerpujący wyjaśniły wszystkie, istotne dla sprawy okoliczności i wydały decyzje zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

W niniejszej sprawie prawomocną decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] na podstawie art.114 ust.1 pkt 1 lit. b ustawy po uwzględnieniu wniosku Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, skierował skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w zakresie prawa jazdy kategorii B. W okresie od 25 maja 2011r. ,kiedy doręczona została skarżącemu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty [...], do dnia 13 kwietnia 2012r. skarżący nie poddał się badaniom kontrolnym, co skutkowało wydaniem decyzji, o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii B.

Decyzja Starosty o skierowaniu na badania kontrolne była prawomocna i nie zostało w żaden sposób wstrzymane jej wykonanie , a zatem skarżący miał obowiązek poddać się rygorom wynikającym z jej treści. Fakt złożenia najpierw skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2012r. sygn. akt II SA/GL 58/12 oddalił skargę , a następnie wniesienie skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zwalniało wbrew twierdzeniom skarżącego, z obowiązku poddania się badaniom kontrolnym i nie stanowiło okoliczności, mającej wpływ na przedmiotową decyzję. Decyzja o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji była ostateczna i podlegała wykonaniu. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012r. poz. 270 z późń. zm. dalej "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Organ , który wydał zaskarżoną decyzję, może z urzędu lub na wniosek skarżącego, wstrzymać wykonanie takiej decyzji, w całości lub w części, jednakże w niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.

W zakresie zarzutu dotyczącego naruszenia art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. stwierdzić należy , że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., rozpoznało wniosek skarżącego w przedmiocie zawieszenia postępowania do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej, w sprawie o skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji i postanowieniem z dnia [...] r. odmówiło zawieszenia postępowania. Odpis postanowienia, wraz z pouczeniem o środkach i terminie zaskarżenia, został doręczony skarżącemu w dniu 15 października 2012r. Skarżący w ustawowym terminie, nie skorzystał z przysługujących w tym zakresie uprawnień , tym samym decyzja stała się prawomocna i ostateczna.

Nie sposób zgodzić się również z twierdzeniem skarżącego, że wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Gliwicach oddalającego skargę w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie i powinno stanowić podstawę, do zawieszenia postępowania, w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem, organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Należy przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu tego przepisu, mogą być wyłącznie kwestie (zagadnienia) prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Należy zatem przyjąć, że zagadnieniem wstępnym może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem, przy czym zagadnienie to, nie było jeszcze przedmiotem postępowania przed właściwymi organami albo w toczącym się postępowaniu i nie zapadło prawomocne (ostateczne)

rozstrzygnięcie w tej kwestii. (Komentarz do art. 97 Kodeksu postępowania administracyjnego pod redakcją A. Wróbla LEX 2013)

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie nie występowało zagadnienie wstępnego, które wymagałoby uprzedniego rozpatrzenia. Decyzja w zakresie skierowania na badania sprawdzające kwalifikacje skarżącego była prawomocna i podlegała wykonaniu. Skarżący , który świadomie przez okres kilkunastu miesięcy nie poddał się obowiązkom wynikającym z tej decyzji, powinien był liczyć się z negatywnymi dla niego konsekwencjami, tym bardziej, że w punkcie 2 pouczenia które otrzymał, znalazła się informacja, że w przypadku nie przystąpienia do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje, uprawnienia w zakresie prawa jazdy kat. B zostaną cofnięte zgodnie z art.140 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy. Następnie pismem z dnia 16 marca 2012r., doręczonym skarżącemu w dniu 22 marca 2012r., został on poinformowany o wszczęciu w tym zakresie postępowania. Pomimo uzyskania tych informacji, w dalszym ciągu nie przystąpił do egzaminu sprawdzającego jego kwalifikacje w zakresie kategorii B prawa jazdy. Dlatego zaskarżona decyzja, o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami jest zgodna z prawem.

Z tych wszystkich powodów skarga nie mogła doprowadzić do podważenia zgodności z prawem zaskarżonej decyzji i dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 p.p.s.a . skargę oddalił.