Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 1464/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2014-01-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Ochrona środowiska
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 84, art. 85 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko

SENTENCJA

Dnia 28 stycznia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędziowie: sędzia WSA Renata Owczarzak sędzia WSA Leszek Tyliński (spr.) Protokolant: asystent sędziego Maciej Hoffman po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 28 stycznia 2014 roku sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji polegającej na budowie generatora energii wiatrowej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wójt Gminy R. na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 2, art. 75 ust. 1 pkt 4 oraz art. 84 i 85 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm., zwanej w skrócie "ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie") oraz § 3 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie określenia przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r., Nr 213, poz. 1397), po rozpatrzeniu wniosku P.W. P. M. G., z/s w R., ustalił środowiskowe uwarunkowania dla inwestycji polegającej na budowie jednego generatora energii wiatrowej o mocy do 2000 kW, wysokości wieży do 100 metrów, średnicy wirnika do 90 metrów wraz z infrastrukturą i obiektami towarzyszącymi przewidzianej do realizacji na działce o nr 151 położonej w miejscowości B. - gmina R.. Jednocześnie organ wskazał na warunki jakie winny być spełnione na etapie realizacji, i eksploatacji inwestycji.

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, organ pierwszej instancji wskazał, że przedmiotowe postępowanie było prowadzone z udziałem społeczeństwa zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. Organ podał, że wnioskodawca w toku postępowania przedłożył raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Raport ten został postanowieniem z dnia [...] r. pozytywnie uzgodniony przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B..

Natomiast na podstawie art. 77 ust. 1 pkt 2 oraz art. 78 ust. 1 pkt 2 ustawy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w R. wyraził pozytywną opinię co do przedłożonego raportu.

Od powyższej decyzji odwołanie złożył J. R. (skarżący) zarzucając, że planowana inwestycja znajduje się bardzo blisko jego nieruchomości, ponadto skarżący wskazał, że na etapie przygotowania nie był prowadzony monitoring ornitologiczny, nikt nie był widziany w trenie, a przeloty ptaków są duże. W ocenie skarżącego wszelkie badania były robione bez udziału zainteresowanych stron, stąd ich wyniki mogą być korzystne tylko dla inwestora.

Skarżący podniósł również, że w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B., odległość generatora w stosunku do istniejącej zabudowy jest bardzo niewielka i wynosi ok. 300. Powołując się na najnowsze badania skarżący stwierdził, że nawet odległość 400-800 m od dużych elektrowni wiatrowych nie zapewnia bezpieczeństwa dla ludzi, wręcz przeciwnie uznaje się, iż nawet w takiej odległości wpływ hałasu na zdrowie ludzi nie ulega widocznemu zmniejszeniu.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) we W., decyzją z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy R..

Organ wskazał, że w myśl z art. 71 ust. 1 i 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia.

Z treści art. 59 ust. 1 i 2 ustawy wynika, że przedsięwzięcia, których realizacja musi być poprzedzona przeprowadzeniem oceny oddziaływania na środowisko są podzielone na dwie grupy. Pierwsza to, przedsięwzięcia, dla których obowiązek ten wynika bezpośrednio z mocy ustawy, druga zaś, to przedsięwzięcia, w których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko został stwierdzony w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy.

Planowane przedsięwzięcie, będące przedmiotem postępowania organu pierwszej instancji, z mocy § 3 ust. 1 pkt 6 lit.b ) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2010 r., Nr 213, poz. 1397) zostało zakwalifikowane do grupy przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, stąd postanowieniem z dnia [...] r. Wójt Gminy R. nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz opracowania raportu. Jednocześnie Wójt ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 -9 i 11 -20 oraz ust. 6 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.

Organ odwoławczy podał, że specyfika postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga, aby organ prowadzący postępowanie w sprawie dysponował specjalistycznymi informacjami z zakresu ochrony środowiska. W tym właśnie celu, w art. 74 określono, jakie dokumenty i informacje winny zostać załączone do wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. W przypadku przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko do wniosku należy dołączyć kartę informacyjną przedsięwzięcia. Dokonując analizy załączonej karty informacyjnej Kolegium stwierdziło, że zawiera ona wszystkie wymagane elementy.

SKO wskazało, że stronami w postępowaniu dotyczącymi wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach są: inwestor, właściciele gruntu i inne osoby mające interes prawny, oraz właściciele, użytkownicy wieczyści, zarządcy sąsiednich nieruchomości, na które rozciąga się oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia. W ocenie SKO weryfikacja prawidłowości ustalenia stron przedmiotowego postępowania powinna nastąpić po sporządzeniu raportu oddziaływania na środowisko, który dostarcza informacji o przewidywanych oddziaływaniach na środowisko, jego zakresie i rodzajach. Na wstępnym etapie postępowania, w sytuacji kiedy obszar, na który oddziaływać będzie inwestycja nie wyjdzie poza obszar samej inwestycji, organ winien uznać za strony właścicieli lub użytkowników wieczystych nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji. Dowodem na prawidłowe ustalenie kręgu podmiotów, którym przysługuje status strony w postępowaniu winny być oprócz mapy z zaznaczonym terenem inwestycji i terenem oddziaływania, wypisy z rejestru gruntów potwierdzające prawidłowe ustalenie właścicieli sąsiednich nieruchomości. Przechodząc do analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego organ wskazał, że wniosek zawiera mapę przedstawiającą działkę, na której jest planowana inwestycja oraz projektowane umiejscowienie planowanej inwestycji wraz z zaznaczonym obszarem oddziaływania planowanej inwestycji. Jednocześnie wskazał, że na etapie wniosku przyjęto, iż oddziaływanie inwestycji nie wykroczy poza granice działki inwestorskiej. Stąd słusznie organ pierwszej instancji przyjął, iż stronami w postępowaniu są właściciele i użytkownicy wieczyści działek sąsiednich. Na dowód tego w aktach sprawy znajdują wypis z rejestru gruntów działki inwestorskiej oraz skrócony wypis ze skorowidza działek sąsiednich. Również sporządzony raport o oddziaływaniu na środowisko, w szczególności analiza akustyczna nie wskazuje, aby normy dotyczące hałasu, były w jakimkolwiek wariancie realizacyjnym przekroczone. Stąd SKO uznało, że organ pierwszej instancji prawidłowo ustalił krąg podmiotów, którym przysługuje status strony w niniejszym postępowaniu.

W sprawie stwierdzono konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Powyższe podyktowane było wskazaniami zawartymi w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B. z dnia [...] r., oraz opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. z dnia [...] r.

SKO zauważyło, że stosownie do art. 79 ust. 1 ustawy, przed wydaniem zaskarżonej decyzji organ I instancji zapewnił możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, (począwszy od informacji o wszczęciu, poprzez nałożenie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wystąpieniach o opinie i uzgodnienia, o złożonym raporcie, przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, po informację o zakończeniu postępowania oraz o wydaniu decyzji). Z uwagi na fakt, iż organ I instancji jednocześnie z zawiadomieniem o wszczęciem postępowania poinformował społeczeństwo o sposobie i miejscu składania wyjaśnień, wniosków i uwag w terminie 21 dni (patrz obwieszczenie z dnia 14 lutego 2012r.) Kolegium uznając, iż było to działanie przedwczesne postanowiło sanować powyższe uchybienie. Z akt sprawy wynika, iż dopiero postanowieniem z dnia [...]r. stwierdzono konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Zatem dopiero od tego momentu postępowanie toczyło się z udziałem społeczeństwa i istniała konieczność podania do publicznej wiadomości informacji o której mowa w art. 33 ust. 1 pkt 7 ustawy.

Wobec tego SKO działając na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 11 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie dokonało ponownego zawiadomienia stron postępowania o wyznaczeniu 21 dniowego terminu do składania uwag i wniosków do w/w postępowania. Jednocześnie SKO zwróciło się do Wójta Gminy R. o wywieszenie obwieszczenia w tej sprawie w miejscu planowanego przedsięwzięcia oraz o niezwłoczne doręczenie dowodów na skuteczne dokonanie obwieszczenia. Ponadto przedmiotowe obwieszczenie zostało wywieszone na tablicy ogłoszeń w siedzibie SKO oraz zamieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej SKO. W toku postępowania prowadzonego przez organ odwoławczy strona skarżąca w dniu 09 września 2013 r., złożyła pismo, w którym ustosunkowała się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów. Skarżący podniósł, że organ nie uzyskał opinii Konserwatora Zabytków, ze względu na znajdujące się w pobliżu zabytkowe budowle w Skibinie, Płowcach, Biskupicach, Radziejowie. W ocenie skarżącego wyliczony poziom hałasu jest nieprecyzyjny ponieważ podane wyniki dotyczą nowych obiektów, brak jest natomiast danych o hałasie dla starych używanych wiatraków, które są w okolicy montowane. Ponadto skarżący podniósł, że nie wzięto pod uwagę, że na terenie gminy Radziejów występują nietoperze. Skarżący podniósł również, że przy wydaniu decyzji pominięto wpływ drgań oraz wytwarzanych infradźwięków oraz emitowanych fal elektromagnetycznych oraz migotanie cienia. Wreszcie na koniec wskazał na zeszpecenie krajobrazu przez wiatraki powstające na trenie gminy, które stanowią dominujący element krajobrazu. W jego ocenie nie przeprowadzono również konsultacji społecznych oraz nie zawiadomiono skutecznie mieszkańców o realizacji budowy, przez co większość mieszkańców nie jest świadoma jaki wpływ mają elektrownie wiatrowe na zdrowie ludzi i wpływ na środowisko. Organ II instancji odnosząc się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu oraz piśmie z dnia 09 września 2013 r. wskazał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach jest decyzją specyficzną, wydawaną na wstępnym etapie procesu inwestycyjnego w stosunku do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie oddziaływać na środowisko. Wydanie tej decyzji i prowadzone w związku z tym postępowanie następuje przed uzyskaniem decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, między innymi decyzji o pozwoleniu na budowę, warunkach zabudowy czy też koncesji na poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż kopalin i wydobywanie kopalin ze złóż wydawanej na podstawie ustawy Prawo geologiczne i górnicze.

Przesłanki jakie właściwy organ winien wziąć pod uwagę wydając decyzję środowiskową zostały określone w przepisie art. 80 ustawy.

Zdaniem SKO akta sprawy i treść zaskarżonej decyzji świadczą o tym, że powołany przepis nie został przez organ I instancji naruszony. Szerokie uzasadnienie zaskarżonej decyzji wskazywało, że organ I instancji rozważał również zasadność postulatów zgłaszanych przez strony. Badał też różne warianty przedsięwzięcia.

Dodatkowo, ustawodawca w art. 82 ust 1 oraz art. 85 ust 1 ustawy określił szczegółowo co winno się składać na treść decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i jej uzasadnienie. Określił również, że załącznikiem do decyzji jest charakterystyka przedsięwzięcia (art. 84 ust 2 ustawy). Organ odwoławczy stwierdził, że treść zaskarżonej decyzji oraz jej uzasadnienie odpowiada ww. regulacjom prawnym.

W ocenie SKO materiał dowodowy, w tym weryfikowany przez organ raport o oddziaływaniu na środowisko wskazuje, że elektrownia wiatrowa na etapie funkcjonowania według przeprowadzonych obliczeń nie spowoduje wystąpienia na terenach istniejących w sąsiedztwie zabudowy zagrodowej hałasu przekraczającego dopuszczalne normy zarówno w porze nocnej, jak i dziennej. Eksploatacja elektrowni nie spowoduje też zanieczyszczeń gleb, wód powierzchniowych i gruntowych, nie wytwarza żadnych odpadów ani szkodliwego dla człowieka promieniowania elektromagnetycznego. Do obliczeń niniejszej analizy przyjęto wartości graniczne dla pory dnia 55 dB oraz dla pory nocy 45 dB. Wbrew zarzutom podniesionym w odwołaniu w raporcie odniesiono się również do skumulowanego oddziaływania planowanej inwestycji z innymi pracującymi siłowniami, a nawet znanymi autorowi raportu lokalizacjami siłowni planowanych. Dokonano pomiarów odległości pomiędzy siłowniami o obserwacji wokół wszystkich siłowni nie stwierdzając, że dojdzie do znacznych kumulacji wzajemnego oddziaływania na ptaki i nietoperze. Kolegium wskazało, iż RDOS prowadzi rejestr wydanych decyzji środowiskowych w celu umożliwienia badania efektu skumulowanego w przypadku wydawania kolejnych decyzji. W przypadku, gdy będzie prowadzone postępowanie dotyczące lokalizacji inwestycji, którego oddziaływanie mogłoby się kumulować z istniejącym lub planowanymi turbinami wiatrowymi, oczywistym jest, że będzie istniała konieczność wykonania analiz obejmujących oddziaływanie skumulowane.

Wbrew zarzutom zawartym w odwołaniu, badano, czy na terenie gminy występują nietoperze, bowiem przed wydaniem decyzji zostały przeprowadzone analizy ornitologiczna i chiropterologiczna (ich wyniki zawarto w raporcie). Analizy prowadzone są na zlecenie inwestora organ nie ma natomiast podstaw do zobowiązywania wnioskodawcy (inwestora), aby zapewniał udział pozostałym stronom w czynnościach prowadzonych na potrzeby opracowania analiz akustycznych czy ornitologicznych. Czynności dowodowe w tym zakresie nie są bowiem prowadzone przez organ, ale przez stronę w celu przedłożenia organowi w postępowaniu.

Z przeprowadzonych analiz wynika, że inwestycja nie będzie oddziaływała w znaczący sposób na awifaunę lęgową oraz na gatunki migrujące wykorzystujące przestrzeń nad analizowanym obszarem. Autor raportu z monotoringu stwierdził, że analizowana inwestycja znajduje się poza ważnymi korytarzami wędrówkowymi stanowiącymi trasy migracyjne ptaków, na terenie badanym nie stwierdzono też kolonii lęgowych ptaków, czy miejsc intensywnie wykorzystywanych jako żerowiska lub miejsca odpoczynku dla migrujących ptaków. Nie stwierdzono ponadto miejsc rozrodu i hibernacji nietoperzy, nie ma też na badanym terenie wyraźnych korytarzy przelotowych dla nietoperzy. W ciągu roku badań nie stwierdzono ani jednego martwego ptaka lub nietoperza.

Co więcej, we wspomnianych już uwarunkowaniach środowiskowych inwestor został zobowiązany do przeprowadzenia porealizacyjnego monitoringu ornitologicznego, który powinien obejmować cykl roczny i chiropterologicznego, który powinien być prowadzony przez co najmniej 3 lata w trakcie pierwszych 5 lat funkcjonowania elektrowni wiatrowej (pkt 11 decyzji). Gdyby wspomniany monitoring wykazał, że faktyczny wpływ na awifaunę przekracza prognozowany, inwestor zobowiązany będzie wdrożyć działania minimalizujące i zapobiegające, nie wyłączając nawet trwałego wyłączenia siłowni wiatrowej eksplatacji. Nie znajduje uzasadnienia zarzut braku opinii konserwatora zabytków odnośnie zabytków położonych w okolicznych miejscowościach: Skubinie, Płowcach, Biskupicach , Radziejowie. Z decyzji wynika wyraźnie, iż teren planowanej inwestycji oznaczony przez inwestora położony jest poza obszarami z zakresu dziedzictwa kulturowego i zabytków nie stwierdzono również położenia w obrębie działki udokumentowanych stanowisk archeologicznych.

Organ zwrócił uwagę, że przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie określają minimalnych odległości od zabudowań, które miałyby być zachowane przy budowie elektrowni. Tym samym, ten aspekt zależy przede wszystkim od oddziaływań elektrowni na klimat akustyczny. Innymi słowy, elektrownia wiatrowa może być lokalizowana w takiej odległości od zabudowań, aby zapewnione były określone przepisami standardy - normy w zakresie dopuszczalnych poziomów hałasu. W rozpoznawanej sprawie, przewidywana lokalizacja elektrowni zapewni zachowanie norm hałasu.

Wobec tego właściwe odległości należy mierzyć zakresem oddziaływania danej inwestycji według obowiązujących parametrów zagrożeń środowiskowych. O ile w zasięgu inwestycji występują przekroczenia norm np. hałasu, czy inne właściwe dla danego rodzaju inwestycji, należy uznać, że może wystąpić zagrożenie dla ludzi. Jeżeli oddziaływanie nie przekroczy dopuszczalnych norm nie można stwierdzić, że istnieje jakakolwiek przeszkoda do zagospodarowania terenu w zamierzony sposób

(patrz wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 24 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 1004/12).

Ponadto, również w tym zakresie inwestor został zobowiązany do przeprowadzenia analizy porealizacyjnej (pkt 11 decyzji), z tym, że po upływie miesiąca od dnia oddania obiektu do użytkowania. W przypadku stwierdzenia przekroczenia, inwestor zobowiązany będzie do zastosowania odpowiednich środków ochronnych.

Badanie emisji hałasu zostało przeprowadzone w oparciu o obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa w szczególności Rozporządzenie Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. RDOŚ - jako organ wyspecjalizowany nie wniósł uwag do wybranej metodyki pomiarów.

Odnosząc się do zarzutu zeszpecenia krajobrazu Kolegium stwierdziło, iż wpływ elektrowni wiatrowej na krajobraz jest subiektywna oceną każdego z oceniających. Nie uznało za zasadnych zarzutów dotyczących rzetelności, szczegółowości, dokładności przyjętego opracowania (raportu) skoro odwołujący ograniczył się do negowania w szczególności ustaleń w zakresie drgań powodowanych przez turbiny, emisji fal elektromagnetycznych oraz efektu migotania cienia zarzucając opracowaniom brak jasnego i przekonywującego opisania zagadnienia. Odwołujący ograniczył się do negowania ustaleń raportu w tym zakresie, nie przedstawił natomiast argumentacji popartej fachowymi opiniami osób o wiadomościach specjalistycznych. Działanie takie nie jest obowiązkiem strony skarżącej jednakże rezygnując z niego strona nie powinna oczekiwać, że jedynie w oparciu o jej subiektywne stanowisko organ zakwestionuje raport i jego wnioski przedstawione przez osobę ze stosownymi uprawnieniami (patrz wyrok WSA w Opolu z dnia 30 lipca 2013r., sygn. akt II SA/Op 6/13). Miarodajnym i wiarygodnym sposobem w zakresie kwestionowania merytorycznej treści raportu, jest przedłożenie przez wnoszącego zarzuty innego raportu lub opracowania, w których dokonana byłaby szczegółowa analiza zagadnień oraz sformułowane wnioski, które w oczywisty sposób sprzeczne byłyby z treścią raportu przedłożonego przez inwestora. Jak wynika z wyroku NSA z dnia 18 marca 2009 r., (sygn. akt II OSK 383/08, LEX nr 526577) aby zarzut o wadliwości raportu nie był gołosłowny, powinien być poparty ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje wady raportu.

Przedłożony raport w ocenie Kolegium jest dokumentem sporządzonym zgodnie z wymogami określonymi w art. 66 ustawy. Jako podstawowy dokument w sprawie został oceniony przez organ orzekający i stanowił podstawę dokonanych uzgodnień. Wyspecjalizowane organy nie kwestionowały wyników badań ani ocen w nim zawartych.

SKO wskazało, że za prawidłowością wydanej przez organ pierwszej instancji decyzji przemawia również fakt, że w toku postępowania spełnione zostały wszystkie warunki określone w art. 80 ustawy. Postanowieniem z dnia [...] r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w B. uzgodnił pozytywnie realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Jak przyjmuje się powszechnie w doktrynie i orzecznictwie uzgodnienie jest mocniejszą formą współdziałania organów administracji. O ile opinia nie wiąże organu właściwego do wydania decyzji, o tyle uzgodnienie jest dla tego organu właściwie wiążące. Z ustaleń raportu wynika, że przyjęte przez inwestora rozwiązania techniczno technologiczne zapewniają bezpiecznie funkcjonowanie elektrowni wiatrowej, bez szkody dla środowiska naturalnego oraz ludzi. Planowana lokalizacja elektrowni wiatrowej nie spowoduje zmiany sposobu użytkowania przyległych gruntów, które w dalszym ciągu będą mogły być użytkowane rolniczo. Autorzy raportu wykazali, że wybór wariantu realizacji planowanego przedsięwzięcia pozwala na zachowanie podczas eksploatacji wymaganych standardów emisyjnych w zakresie wszystkich przewidzianych emisji tj. hałasu, zanieczyszczenia powietrza, promieniowania elektromagnetycznego oraz efektu migotania cieni. W trakcie postępowania zapewniono udział społeczeństwa poprzez umożliwienie składania uwag i wniosków. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że poza uwagami złożonymi przez odwołującego wpłynęły również sprzeciwy M. W. i S. W. do planowanej inwestycji. Organ I instancji odniósł się do nich szczegółowo w uzasadnieniu decyzji.

Zdaniem organu z żadnego przepisu prawa tj. ani art. 79 ust. 1 ustawy, ani art. 10 Kpa nie wynika, iż zapewnienie czynnego udziału strony w postępowaniu ma polegać na możliwości przyznania jej swoistego prawa weta wobec niekorzystnego dla danej osoby rozstrzygnięcia. Obowiązkiem organu administracji, jak wynika z art. 7 Kpa, jest rozstrzygnięcie sprawy mając na względzie m.in. "słuszny interes obywateli". Uznanie interesu strony za słuszny powinno wynikać z obiektywnej oceny sytuacji, a nie z własnego przekonania strony opartego na poczuciu krzywdy czy nierówności. Nie wystarczy zatem sam sprzeciw strony, czy też sprzeciw okolicznych mieszkańców bez wskazania, jakie dowody mogą przemawiać za stanowiskiem strony. Bez przeprowadzenia i rozważenia dowodów niemożliwa jest obiektywna ocena sytuacji, pozwalająca z kolei na ocenę, czy interes obywatela jest słuszny.

W skardze do sądu administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 7 i art. 77 Kpa, art. 28 Kpa poprzez niedokładne ustalenie stron postępowania co wiąże się z niedokładnym ustaleniem zasięgu oddziaływania. Ponadto zarzucił naruszenie art. 86 w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie. Wskazała, że z wydanej decyzji Wójta o środowiskowych uwarunkowaniach wynika, że planowana inwestycja znajduje się w niedopuszczalnej odległości od zabudowań, nie spełnia dopuszczalnych norm hałasu, standardów ochrony zdrowia i życia ludzkiego jak i może zagrażać środowisku. Poza tym narusza art. 80 ust. 1 pkt 1 ustawy ze względu na to, że nie wzięto pod uwagę wszystkich uwzględnień i opinii szczególnie RDOŚ.

Skarżący podniósł, że inwestor nie jest właścicielem gruntu, na którym ma stanąć elektrownia wiatrowa lecz jego brat. W jego ocenie władze samorządowe w sprawie budowy elektrowni wiatrowych powinny zorganizować spotkanie. Podał, że zwyczajowo przyjęte jest na jego terenie to, iż społeczeństwo powiadamia się kurendą, czyli tzw., "kartką", która przekazywana jest jeden drugiemu, czego w tej sprawie nie było. Takie informacje powinny być ogłaszane w prasie, wywieszone w sklepach i zwyczajowo przyjętej formie. Nie zgodził się z twierdzeniem, że Wójt przed wydaniem decyzji zapewnił możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu. Skarżący wskazał, że w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B. jest zapis, że odległość omawianego generatora w stosunku do istniejącej zabudowy jest bardzo niewielka i wynosi około 300 m. Wskazał na Opracowanie Kujawsko-Pomorskiego Biura Planowania Przestrzennego i Regionalnego we Włocławku pn. Województwo Kujawsko-Pomorskie. Zasoby i możliwości wykorzystania źródeł energii "wskazuje, że przy lokalizacji dużych elektrowni wiatrowych winno uwzględnić się, co najmniej 1000 m. strefę buforową od budynków mieszkalnych, jednorodzinnych budynków mieszkalnych w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, budynków wielorodzinnych, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego".

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej w skrócie "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem zaskarżonej decyzji, tj. zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.

Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).

Przedmiotem postępowania jest kontrola legalności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji polegającej na budowie jednego generatora energii wiatrowej o mocy do 2000 kW, wysokości wieży do 100 metrów, średnicy wirnika do 90 metrów wraz z infrastrukturą i obiektami towarzyszącymi przewidzianej do realizacji na działce o nr 151 położonej w miejscowości B. - gmina R..

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.). Ustawa określa zasady i tryb postępowania w sprawach udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie, ocen oddziaływania na środowisko oraz w sprawach transgranicznego oddziaływania na środowisko. Ustawa, zgodnie z art. 1, określa także zasady udziału społeczeństwa w ochronie środowiska.

W toku postępowania organ I instancji, uwzględniając wskazania zawarte w opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w B. i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w R. nałożył na inwestora obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, określając równocześnie zakres tego raportu. Inwestor przedstawił do oceny raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Zasadna zdaniem Sądu jest ocena organu, iż raport ten zawiera wszystkie niezbędne elementy, w szczególności zawiera wymaganą analizę akustyczną i został poprzedzony wymaganym monitoringiem ornitologicznym i oceną chiropterologiczną. Sprawozdanie z monitoringu ornitologicznego i oceny chiropterologicznej z prac terenowych prowadzonych w okresie 12 września 2010 r. – 11 września 2011 r. stanowi załącznik nr 2 do raportu.

Z ustaleń raportu wynika, że spośród dwóch wariantów lokalizacyjnych tj. 301 m (wariant I) i 120 m (wariant II) odległości od zabudowy, do analizy przyjęto tylko wariant I. Ponadto w raporcie stwierdzono, że przyjęte przez inwestora rozwiązania techniczno - technologiczne, zapewnią bezpieczne funkcjonowanie elektrowni wiatrowej, bez szkody dla środowiska naturalnego oraz ludzi. Lokalizacja elektrowni wiatrowej nie spowoduje zmiany użytkowania przyległych gruntów, które w dalszym ciągu będą mogły być użytkowane rolniczo. Autorzy raportu wykazali w sposób przekonujący, że wybór wariantu realizacji planowanego przedsięwzięcia pozwala na zachowanie podczas eksploatacji, wymaganych standardów emisyjnych w zakresie wszystkich przewidywanych emisji, tj. emisji hałasu, zanieczyszczenia powietrza, promieniowania elektromagnetycznego oraz efektu migotania cieni.

Odnośnie usytuowania planowanej inwestycji zasadne jest stanowisko organu, iż w tym względzie nie ma przepisu prawa, który wskazywałby wymóg zachowania konkretnej odległości inwestycji w postaci elektrowni wiatrowej od zabudowań. Wobec tego właściwe odległości należy mierzyć zakresem oddziaływania danej inwestycji według obowiązujących parametrów zagrożeń środowiskowych. O ile w zasięgu inwestycji występują przekroczenia norm np. hałasu, zanieczyszczenia czy inne właściwe dla danego rodzaju inwestycji, należy uznać że może wystąpić zagrożenie dla ludzi. Jeśli oddziaływanie nie przekroczy dopuszczalnych norm nie można stwierdzić, że istnieje jakakolwiek przeszkoda do zagospodarowania terenu w zamierzony sposób. W postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ochrona interesu prawnego musi być mierzona parametrami oddziaływań środowiskowych. Jednym z takich parametrów jest narażenie na hałas, jednakże jak wynika z treści raportu – w przypadku zrealizowania inwestycji w planowanym miejscu, z zachowaniem postawionych inwestorowi warunków, parametr ten nie zostanie przekroczony.

Analizę akustyczną przewidywanego oddziaływania elektrowni wiatrowej stanowi załącznik nr 4 do raportu, a owo oddziaływanie zostało przeanalizowane w pkt. 5.3.5. raportu "Emisja hałasu". Organ wnikliwie opisał planowaną inwestycję pod kątem uciążliwości związanych z hałasem, odnosząc się do obowiązujących norm hałasu zawartych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku. Mając na względzie dopuszczalne normy hałasu, wynikające z ww. rozporządzenia w przypadku zabudowy zagrodowej (45 dB w nocy i 55 dB w dzień) należy podkreślić, że we wskazanej przez skarżącego odległości tj. 300 m od planowanej inwestycji do zabudowy mieszkalnej przewidywany hałas będzie wynosił 40,9 dB w trybie 0 i 2 (por. graficzne przedstawienie wyników w raporcie str. 78-79, tabela nr 14 i 15).

Źródłem uciążliwości dla otoczenia, zwłaszcza dla ludzi, mogą być obracające się łopaty wirnika turbiny wiatrowej, które na otaczające tereny rzucają cień. Według raportu efekt cienia w przypadku planowanej turbiny jest mało znaczący.

Oceniając wpływ pól elektromagnetycznych organ wskazał na ustalenia raportu z którego wynika, że inne zakresy częstotliwości pól wykluczają negatywny wpływ inwestycji na odbiór telewizji, internetu i telefonów. Wybrano optymalny wariant lokalizacyjny. Wariant ten jest najkorzystniejszy dla środowiska. Z powstaniem elektrowni nie jest związane ryzyko wystąpienia poważnej awarii przemysłowej ani nie zachodzi możliwość transgranicznego oddziaływania. Nie zachodzi też konieczność utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania.

Zgodnie z art. 79 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, zapewniono również udział społeczeństwa w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację planowanego przedsięwzięcia poprzez umożliwienie składania uwag i wniosków, zamieszczenie informacji w publicznie dostępnym wykazie danych o prowadzonym postępowaniu (o jego wszczęciu i obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, wystąpieniach o opinie i uzgodnienia, o złożonym raporcie, o zakończeniu postępowania) wydanych w jego toku rozstrzygnięciach oraz o wydaniu decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody.

Z żadnego przepisu prawa tj. ani wyżej wskazany art. 79 ust. 1, ani art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego nie wynika – tak jak wskazuje na to skarżący, iż zapewnienie czynnego udziału strony w postępowaniu ma polegać na możliwości przyznania jej swoistego prawa weta wobec niekorzystnego dla danej osoby rozstrzygnięcia. Obowiązkiem organu administracji, jak wynika z art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, jest rozstrzygnięcie sprawy mając na względzie m.in. "słuszny interes obywateli". Uznanie interesu strony za słuszny powinno wynikać z obiektywnej oceny sytuacji, a nie z własnego przekonania strony opartego na poczuciu krzywdy czy nierówności. Nie wystarczy zatem – tak wskazuje skarżący – sam sprzeciw strony, bez wskazania, jakie dowody mogą przemawiać za stanowiskiem strony. Bez przeprowadzenia i rozważenia dowodów niemożliwa jest obiektywna ocena sytuacji, pozwalająca z kolei na ocenę, czy interes obywatela jest słuszny.

Postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczy wyłącznie określenia wpływu planowanego przedsięwzięcia na poszczególne komponenty środowiska takie jak: zdrowie i warunki życia ludzi, dobra materialne, zabytki, wzajemne oddziaływanie między tymi elementami, dostępność do złóż kopalin, jak również możliwości oraz sposoby zapobiegania i zmniejszania negatywnego oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz wymagany zakres monitoringu (art. 62 ust 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie). W postępowaniu tym nie bada się kwestii związanych z wpływem planowanego przedsięwzięcia na wartość sąsiadujących nieruchomości.

W powyższym kontekście nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut strony skarżącej odnośnie naruszenia art. 7 Kpa i art. 77 § 1 Kpa. Sprawa została bowiem przez organy obu instancji wyjaśniona na tyle dokładnie, że wydane przez nie w oparciu o poczynione przez siebie ustalenia decyzje, odpowiadają prawu. Skarżący w skardze, mimo sformułowania przedmiotowego zarzutu, nie potrafił wykazać, czego organy nie wyjaśniły i w jaki sposób przełożyło się to na wynik sprawy. Skarżący wskazuje, że również nie wzięto pod uwagę Opracowania Kujawsko-Pomorskiego Biura Planowania Przestrzennego i Regionalnego we Włocławku pn. Województwo Kujawsko-Pomorskie. Zasoby i możliwości wykorzystania źródeł energii "wskazuje, że przy lokalizacji dużych elektrowni wiatrowych winno uwzględnić się, co najmniej 1000 m. strefę buforową od budynków mieszkalnych, jednorodzinnych budynków mieszkalnych w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, budynków wielorodzinnych, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego". W jego ocenie naruszyło to art. 80 ust. 1 pkt. 1 ustawy. Jednakże należy wskazać, że powyższe Opracowanie (...) nie stanowi źródła powszechnie obowiązującego prawa wymienionego w przepisie art. 87 Konstytucji RP. Ponadto organ w ramach prowadzonego postępowania analizuje wszystkie argumenty zarówno strony jak i organów. W przedmiotowej sprawie organ stanął przed trudnym zadaniem a mianowicie z jednej strony wyważeniem interesu publicznego tj. ustaleniem środowiskowych uwarunkowań dla planowanej inwestycji, która ma się przyczynić do ekologicznego pozyskiwania energii, do którego to Polska jest zobowiązana na mocy prawa międzynarodowego a z drugiej strony do odniesienia się do interesu indywidualnego strony, na którą ta inwestycja by oddziaływała.

Odnośnie zarzutu skarżącego naruszenia art. 28 Kpa poprzez niedokładne ustalenie stron postępowania co wiąże się w jego ocenie z niedokładnym ustaleniem zasięgu oddziaływania, zdaniem Sądu należy podzielić argumentację organu odwoławczego, że stronami w postępowaniu są właściciele i użytkownicy wieczyści działek sąsiednich. Na dowód tego w aktach sprawy znajdują wypis z rejestru gruntów działki inwestorskiej oraz skrócony wypis ze skorowidza działek sąsiednich. Również sporządzony raport o oddziaływaniu na środowisko, w szczególności analiza akustyczna nie wskazuje, aby normy dotyczące hałasu, były w jakimkolwiek wariancie realizacyjnym przekroczone.

Poza tym zasadnie wskazuje także organ, iż postępowanie o ustalenie środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji jest postępowaniem poprzedzającym inwestycję. Przepisy prawa nie pozwalają na zbadanie, w ramach tego postępowania, jakie konkretnie urządzenie zakupi inwestor. Inwestor dokonując wyboru urządzenia będzie musiał jednakże dostosować się do wymogów wynikających z zaskarżonej decyzji. Możliwe jest skontrolowanie, czy zainstalowane urządzenie spełnia nałożone wymogi, jednakże nie wcześniej, niż inwestycja zostanie zrealizowana tj. urządzenie zacznie działać w konkretnych warunkach.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.