Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 1201/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2017-03-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzje I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 1 i 3, art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a,c
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7, art. 77, art. 80
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 51 ust. 3,4, art. 59 ust. 7, art. 52
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anita Jałoszyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 r. sprawy ze skargi W. R. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego oraz nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. z dnia [...] nr [...], II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz skarżącej W. R. W. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia

14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (jednolity tekst w Dz. U. z 2016 r., poz. 23; z późn. zm.) dalej: "K.p.a." oraz art. 51 ust. 4 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (jednolity tekst w Dz. U. z 2016 r., poz. 290; z późn. zm.) dalej także: "P.b.", po rozpatrzeniu odwołania W. W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: ZWINB) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Grodzkim S. /PINB/ z dnia [...] r. znak

[...], zatwierdzającą współwłaścicielom budynku przy

ul. [...] w S. tj.:

1. R. Z.,

2. D. P.,

3. W. W.,

4. E. i P. G.,

5. A. B.-D. i S. D.,

projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, zlokalizowanego przy ul. [...] w S. oraz nakładającą "obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie", Kategoria obiektu XIII /Autor projektu - mgr inż. arch. M. G. posiadający uprawnienia budowlane nr [...] do projektowania w specjalności architektonicznej w zakresie wszelkich obiektów budowlanych, wpisany na listę Okręgowej Izby Inżynierów pod numerem: [...].

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia podano, iż w związku z uchyleniem (decyzją PINB z dnia [...] r., utrzymaną w mocy przez ZWINB i Wojewódzki Sąd Administracyjny), decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku mieszkalnego wolnostojącego przy ul. [...], jako budynku zawierającego cztery lokale mieszkalne z garażami i przyłączami infrastruktury technicznej / przedstawiciele PINB w S. przeprowadzili w dniu [...].,oględziny tego obiektu. Ustalono m.in., że dwupoziomowy lokal mieszkalny nr [...] podzielono na dwa odrębne lokale mieszkalne, co powoduje, że budynek, zaprojektowany jako jednorodzinny (z 4 lokalami mieszkalnymi), stał się budynkiem wielorodzinnym.

Uznając powyższe odstępstwa za istotne, dokonane bez zgody właściwego organu, PINB decyzją z dnia [...] r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 i ust. 7 P.b., nałożył na współwłaścicieli nieruchomości obowiązek przedłożenia,

w terminie do dnia 31 marca 2015 r., projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku.

ZWINB decyzją z dnia [...] r., zmienił termin przedłożenia projektu zamiennego (do dnia 31 lipca 2015 r.), utrzymując w mocy pozostałą część decyzji PINB.

Po otrzymaniu żądanego projektu budowlanego zamiennego PINB uznając,

że inwestor wykonał w całości obowiązek nałożony ww. decyzją, decyzją z dnia

[...] r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 4 P.b., zatwierdził współwłaścicielom budynku przy ul. [...] w S. (...) przedłożony projekt budowlany zamienny przedmiotowego budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami, oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu.

Po rozpatrzeniu odwołania W. W. ZWINB, decyzją z dnia [...] r., uchylił powyższe orzeczenie organu I instancji i przekazał mu sprawę do ponownego rozpatrzenia oraz wyjaśnienia kwestii miejsc parkingowych, przewodów kominowych (wyprowadzonych z nowo powstałego lokalu mieszkalnego w piwnicy),

a także wykazanie się przez inwestorów prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane poprzez dołączenie do dokumentacji budowlanej stosownego oświadczenia.

Po uzupełnieniu materiału dowodowego i ponownym rozpatrzeniu sprawy PINB wyżej opisaną decyzją z dnia [...] r., na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, ponownie zatwierdził współwłaścicielom budynku przy u. [...] w S. projekt budowlany zamienny przedmiotowego budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną, nakładając na nich obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowane.

Od powyższej decyzji odwołała się - współwłaścicielka budynku – W. W. wskazując m.in., iż PINB nie powinien powoływać się na opinię pełnomocnika R. Z., dotyczącą jej zgody na adaptację piwnicy na lokal mieszkalny, ponieważ jest to relacja pomiędzy sprzedającym a kupującym lokal mieszkalny i ewentualny spór rozpatruje sąd cywilny. Wskazała też, iż właściciele lokali [...] wyrazili sprzeciw, wobec adaptacji piwnicy na lokal mieszkalny o powierzchni [...] m2.

Odwołująca się wyjaśniła też, iż pozwolenie na budowę dotyczyło wybudowania czterech mieszkań i czterech garaży i nie przewidywał dodatkowych miejsc postojowych i dodatkowych mieszkań, na co wskazywał PINB cofając wcześnie pozwolenie na użytkowanie. Podniosła też, iż nie podjęto żadnych ustaleń w sprawie przewodu kominowego, z nowego mieszkania w piwnicy.

Po rozpatrzeniu powyższego odwołania ZWINB wydał zaskarżoną decyzję. Odnosząc się do podnoszonych w odwołaniu zarzutów organ odwoławczy stwierdził,

iż w świetle dokonanych przez organ I instancji ustaleń faktycznych w sprawie, niezaprzeczalnym jest, iż w budynku mieszkalnym przy ul. [...]

w S. dokonano odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego przez to, że dwupoziomowy lokal mieszkalny nr [...] podzielono na dwa odrębne lokale mieszkalne, co powoduje, że budynek, zaprojektowany jako jednorodzinny z 4 lokalami mieszkalnymi, stał się budynkiem wielorodzinnym.

Takie odstąpienie, w świetle art. 36a ust. 5 P.b. ma charakter odstąpienia istotnego

i wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów, wymaganych przepisami szczególnymi.

Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b., w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę właściwy organ w drodze decyzji nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia organowi projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych

w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego

z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian, a obowiązanym do wykonania czynności nakazanych w decyzji jest, w myśl art. 52, inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.

Następnie, w myśl art. 51 ust. 4 P.b., po upływie terminu lub na wniosek inwestora właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3,

i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo - jeżeli budowa została zakończona -

o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S., działając na podstawie ww. przepisów prawa, nałożył obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku na wszystkich współwłaścicieli obiektu, tj. R. Z., D. P., W. W., E. i P. G., oraz A. B.-D. i S. D. Są oni bowiem następcami prawnymi inwestorów – R. Z. i D. P., co potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w S., w wyroku z dnia 21 czerwca 2011 r. sygn. akt ll SA/Sz 1105/10.

Żądany projekt budowlany zamienny (z czerwca 2014 r.), uzgodniony w zakresie wymagań ochrony ppoż. i higieniczno-zdrowotnych, opracowany i sprawdzony przez uprawnione osoby, przedłożyli w październiku 2015 r. do organu powiatowego R. Z. i D. P. (dawni inwestorzy, stanowiący obecnie część współwłaścicieli budynku). Z jego treści wynika, że dokonane istotne odstąpienie od zatwierdzonego w pozwoleniu na budowę projektu budowlanego polega na podziale dwupoziomowego lokalu mieszkalnego nr [...] na dwa odrębne lokale mieszkalne oraz na przekształceniu części piwnicy na lokal mieszkalny. Budynek posiada obecnie sześć lokali mieszkalnych i jest budynkiem wielorodzinnym.

Zgodę na podział lokalu mieszkalnego nr [...] oraz adaptację pomieszczenia gospodarczego w piwnicy (o powierzchni około [...] m2) na cele mieszkalne wyrazili obecni współwłaściciele nieruchomości: W. W., E. i P. G., oraz A. B.-D. i S. D., w umowach z inwestorem – R. Z. i D. P., w umowach o ustanowieniu odrębnej własności i sprzedaży lokalu (zapis § 4 pkt 7 aktów notarialnych: nr nr [...]). Należy je uznać jako wymagane prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Przywołane w odwołaniu postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia 29 października 2007 r. sygn. akt [...] rozstrzyga o zniesieniu współwłasności nieruchomości przy ul. [...] w S. i wyodrębnieniu lokali nr [...] i nr [...] /na piętrze i poddaszu/, nie dotyczy lokalu w piwnicy.

Zgodnie z obecnie obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (uchwała nr [...] Rady Miasta z dnia 25-02-2013 r.) działka przy ul. [...] w S. znajduje się na terenie elementarnym, oznaczonym symbolem [....], gdzie symbol MW,U oznacza teren zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej z dopuszczeniem usług wbudowanych. Dla tego terenu liczbę miejsc postojowych określa się na podstawie wymogów ustalonych w § 6 ust. 5 (§ 80 ust. 5 pkt 2), gdzie dla budynków mieszkalnych wielorodzinnych wskaźnik liczby miejsc postojowych wynosi 1 na 1 mieszkanie. W przedmiotowym budynku przewidziano 9 miejsc postojowych na 6 mieszkań.

Z analizy projektów budowlanych: zatwierdzonego w pozwoleniu na budowę

i przedłożonego na żądanie PINB projektu zamiennego, nie wynika, by wskutek utworzenia lokalu mieszkalnego w piwnicy zawłaszczony, został kanał wentylacyjny przynależny do lokalu skarżącej.

Powyższą decyzję W. W. zaskarżyła skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S., podnosząc, iż decyzją z dnia [...] r., PINB nałożył na wszystkich współwłaścicieli nieruchomości obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, a decyzją z dnia [...] roku zatwierdził projekt budowlany zamienny oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu, uznając, że inwestor wykonał w całości obowiązek z art. 51ust. 4 Prawa budowlanego.

Z powyższego wynika, że pozostali współwłaściciele nie wykonali nałożonego obowiązku. W świetle art. 36 ust. 5 P.b. odstąpienie istotne wymaga uzyskania opinii, uzgodnień, pozwoleń i innych dokumentów wymaganych przepisami szczególnymi, na co w tym przypadku tylko inwestor ma podstawę i prawną możliwość ich uzyskania.

W uzupełnieniu skargi z dnia [...] r. skarżąca zarzuciła organom naruszenie:

1. przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy tj.:

- art. 6 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności;

-. art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej;

- art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej;

- art. 10 § 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady czynnego udziału stron

w postępowaniu;

- art. 77§ 1 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego;

--. art. 80 k.p.a. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów;

- art. 156 § 1 pkt 2 poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej (z rażącym naruszeniem prawa);

2. przepisów prawa materialnego tj.:

- art. 51 ust. 4 prawa budowlanego poprzez błędne zastosowanie, polegające na zatwierdzeniu przez organ projektu budowlanego zamiennego w sytuacji, gdy obiekt ten po dokonanych przekształceniach z budynku jednorodzinnego

w wielorodzinny nie spełnia wymaganych przepisami norm m.in. norm przeciwpożarowych, co do konstrukcji, grubości ścian, stropów, zawłaszczenie kanału wentylacyjnego, a nadto ze względu na brak legitymacji po stronie osób składających projekt zamienny do jego złożenia w sytuacji braku zgody wszystkich współwłaścicieli;

- art. 51 ust. 3 pkt 1 prawa budowlanego, polegające na tym, że wobec wadliwego projektu budowlanego zamiennego organ winien odmówić jego zatwierdzenia i nakazać zgodnie z treścią przepisu doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.

Podnosząc powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej jako naruszających prawo oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu powyższych zarzutów skarżąca wskazała, że organy,

tj. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego a następnie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonały oględzin budynku

i dokonanych zmian. Oparto się na dokumentach przedstawionych przez inwestora, ale w żaden sposób nie zweryfikowanych, zwłaszcza, że organ doskonale wiedział

o istniejącym sporze co do dokonanych zmian. Zobowiązano wszystkich właścicieli do przedstawienia projektu zamiennego, podczas gdy w praktyce okazało się, że projekt taki wykonano na zlecenie inwestora i przekazano do organu. Pozostali właściciele nie mieli żadnego faktycznego wpływu zarówno na dokonywane istotne zmiany w budynku jak i następnie na uczestniczenie w tworzeniu projektu zamiennego i uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Jako współwłaściciele zostali oni pominięci w całym procesie budowlanym, a zmiana charakteru budynku z jednorodzinnego na wielorodzinny jest zgodnie z przepisami prawa budowlanego zmianą istotną obwarowaną wieloma warunkami. Stanowi też zmianę sposobu użytkowania budynku. Rodzi się zatem pytanie czy R. Z. i D. P. (dawni inwestorzy) mieli prawna legitymację do sporządzenia i przedstawienia projektu zamiennego na przedmiotowy budynek, gdy nie mieli na to zgody pozostałych współwłaścicieli.

W przedmiotowej sprawie nie da się nie odebrać wrażenia, iż wszelkie normy zostały zbagatelizowane i skoro zmian już dokonano, mimo protestu współwłaścicieli,

to trzeba za wszelką cenę uzyskać projekt zamienny by uzyskać akceptację organu. Zarzuty niezgodności z prawem dotyczą tylko utworzenia lokalu mieszkalnego

w piwnicy. Organ w skarżonej decyzji pisze, że "z projektu zamiennego nie wynika, by wskutek utworzenia lokalu mieszkalnego w piwnicy zawłaszczony został kanał wentylacyjny przynależny do lokalu skarżącej". Organ podał tylko jedno zdawkowe zdanie, nie popierając go żadną argumentacją, co uniemożliwia merytoryczne odniesienie się do tego. Dowodzi to, że organ nie zbadał przedmiotowej sprawy, nie skierował na miejsce pracowników organu czy biegłych celem zweryfikowania czy przedłożony projekt zamienny jest prawidłowy w swej treści. Skarżąca odnosi wrażenie, że dla organu nie ma znaczenia co zawiera projekt zamienny i czy odpowiada stanu rzeczywistemu budynku. Można wysnuć wniosek, że dla organu istotny jest tytuł dokumentu, wskazanie przedmiotu i podpis sporządzającego projektanta czy architekta bez względu na to co zawiera treść. W ocenie skarżącej, w wyniku wybudowania lokalu w piwnicy cały budynek nie spełnia warunków techniczno-budowlanych.

W ocenie skarżącej organy w sposób dowolny oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, nie podejmując przy tym żadnych czynności, które winny zmierzać do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ograny de facto współpracowały z inwestorem, pomijając przy tym pozostałych współwłaścicieli, nie informując ich o podejmowanych działaniach lub informując ich w taki sposób, że nie można było się do tego ustosunkować. Tak samo nie poinformowano współwłaścicieli o fakcie podjęcia uchwały o zmianie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, dotyczącej tylko jednego budynku przy ul. [...] a nie całej ulicy. Zadaje więc pytanie, z czyjej inicjatywy zaproponowano taką uchwałę i jak to możliwe, że odbyło się to bez konsultacji z pozostałymi współwłaścicielami tego budynku - osobami bezpośrednio zainteresowanymi?

Dalej skarżąca stwierdza, iż obowiązkiem organu administracji publicznej, wynikającym z zawartej w art. 7 K.p.a. zasady prawdy obiektywnej, jest podejmowanie wszelkich kroków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i powinien on prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie obywateli do władz publicznych (wyrok NSA z 7 października 1983 r., SA/Lu 240/83, Lexis.pl nr 308306). Obowiązek ten jest realizowany dzięki nakazowi zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia przez organ administracji całego materiału dowodowego. Materiał dowodowy zebrany w sprawie powinien być kompletny, tj. dotyczący wszystkich okoliczności faktycznych, które mają znaczenie w sprawie (art. 77 § 1 K.p.a.), co oznacza obowiązek podjęcia przez organ stosownych działań, między innymi przeprowadzenia z urzędu dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego sprawy, zażądania od strony przedstawienia dowodów na poparcie jej twierdzeń lub wystąpienia do innych organów albo instytucji o zajęcie stanowiska w sprawie. Skoro organ wiedział, iż istnieją wątpliwości co do prawidłowości projektu zamiennego to winien zwrócić się do biegłego lub dopuścić przedłożenie opinii biegłego z zakresu budownictwa, wskazywanego przez skarżącą - celem weryfikacji tego projektu. Tego organ w niniejszej sprawie nie uczynił i odmówił dopuszczenia opinii biegłego proponowanego przez skarżąca. Skarżąca nie miała możliwości zlecenia sporządzenia takiej opinii we własnym zakresie albowiem właściciel lokalu zlokalizowanego w piwnicy odmówił wpuszczenia kogokolwiek do tych pomieszczeń.

Ponadto skarżąca podnosi, iż w przedmiotowej sprawie organ nie skorzystał

z uprawnienia do działania w ramach uznania administracyjnego. Obowiązkiem organu jest dokładne zbadanie i rozważenie okoliczności indywidualnych danej sprawy w celu jej prawidłowego optymalnego rozstrzygnięcia. Organ administracji publicznej winien rozstrzygać sprawy na korzyść obywatela w granicach prawa i wynikające z norm prawnych. Nie można mechanicznie podchodzić do danej sprawy, sztywnie interpretując przepisy, naruszając prawa współwłaścicieli, jak odbyło się w omawianej sprawie. Organ winien był zbadać podstawę do utworzenia z piwnicy lokalu mieszkalnego i dojść do wniosku, iż narusza to przepisy prawa budowlanego oraz godzi w dobro skarżącej. Skarżąca wyraziła jedynie zgodę, co do przekształcenia dwupoziomowego lokalu nr [...] w dwa lokale, ale nie może się zgodzić na adaptację piwnicy w lokal mieszkalny, ponieważ to w sposób ewidentny narusza to jej prawa właściciela lokalu w którym zamieszkuje, ograniczając ją w możliwości korzystania z tego lokalu. W tej kwestii skarżąca powołała się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 21 czerwca 2001 roku (sygn. akt: V SA 3718/00) gdzie podkreślono, że "W państwie prawa nie ma miejsca dla mechanicznej i sztywno pojmowanej zasady nadrzędności interesu społecznego nad interesem indywidualnym (...).

Na rozprawie w dniu 23 lutego 2017 r. pełnomocnik skarżącej wyjaśnił,

iż lokal w piwnicy miał być pierwotnie częścią należącego do skarżącej lokalu nr [...].

W sytuacji, gdy ta część nie stała się częścią tego lokalu mieszkalnego – przekształcenie części piwnicy, znajdującej się pod lokalem nr [...], w odrębny lokal mieszkalny narusza interes prawny właściciela mieszkania nr [...] chociażby ze względu na brak należytej izolacji akustycznej między obu tymi lokalami. Grubość stropu nie odpowiada bowiem wymaganiom budynku wielomieszkaniowego.

Odpowiadając na skargę, ZWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), zwanej dalej

w skrócie "P.p.s.a.", sądy administracyjne dokonują kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej. W myśl art. 135 P.p.s.a. orzekanie w tym zakresie następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w którym został wydany zaskarżony akt lub czynność. Sąd uwzględnia skargę i eliminuje z obrotu zaskarżony akt, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1).

Rozpoznając niniejszą sprawę w aspekcie zakreślonego wyżej kryterium legalności Sąd stwierdza, iż zarzuty skargi są w zasadniczej części trafne

i uzasadniają wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, choć oczywiście nie wszystkie argumenty można uznać za trafne. Sąd nie jest jednak związany zarzutami skargi (art. 134 § P.p.s.a.) i zobowiązany jest rozpatrzyć sprawę pod każdym względem zgodności zaskarżonego aktu z prawem.

Zaskarżoną decyzją ZWINB utrzymał w mocy decyzję PINB z dnia

[...] r., skierowaną do wszystkich obecnych współwłaścicieli budynku przy ul [...] w S., w tym skarżącej, w której organ I instancji na podstawie art. 51 ust. 4 P.b. zatwierdził przedłożony jedynie przez część wymienionych w postanowieniu PINB z dnia [...] r. (nakładającym obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego przedmiotowego budynku), tj. R. Z. oraz D. P., którzy byli inwestorami tego budynku, projekt budowlany zamienny dla tej inwestycji, wymaganej w postępowaniu naprawczym, uregulowanym art. 51 P.b. - w związku z istotnymi odstępstwami w trakcie budowy od zatwierdzonego projektu budowlanego, w oparciu o który wydano decyzję o pozwoleniu na jego budowę.

Projekt, który sporządzili i przedstawili wskazani wyżej inwestorzy, obejmuje poza podziałem na odrębne lokale lokalu nr [...], na co zgodę wyrazili wszyscy właściciele wykupionych od inwestorów mieszkań (w aktach notarialnych), także wydzielanie odrębnego lokalu w części piwniczej budynku, znajdującej się bezpośrednio pod lokalem nr [...], należącym do skarżącej, na co – jak wynika z akt postępowania i treści skargi - skarżąca zgody nie wyraża, uzasadniając swe stanowisko naruszeniem jej interesu prawnego takim rozwiązaniem, polegającym na niespełnieniu wymaganych przepisami techniczno-budowlanymi norm w zakresie izolacji akustycznej między obu lokalami.

Należy zauważyć, iż z § 4 ust. 7 aktu notarialnego Rep.A nr [...], dotyczącego sprzedaży przez inwestorów budynku, tj. R. Z. i D. P. mieszkania nr [...] skarżącej W. R. W. wynika, iż wyraża ona zgodę na podział lokalu nr [...] na dwa samodzielne lokale oraz na adaptację pomieszczenia gospodarczego o pow. ok. [...] m2, usytuowanego w kondygnacji piwnicznej budynku na cele mieszkalne. Takie określenie nie jest równoznaczne ze zgodą na wydzielenie odrębnego lokalu mieszkalnego, a co za tym idzie prawem inwestorów, jako części współwłaścicieli, do wyłącznego dysponowania tą częścią nieruchomości na cele budowlane, do wykazania którego zobowiązał inwestorów ZWINB w decyzji z dnia [...] r. znak [...] (k.143 akt adm.).

Z okoliczności sprawy jednoznacznie wynika, że interesy inwestorów, którzy uzyskali pozwolenie na budowę budynku z 4 lokalami a wykonali budynek wielorodzinny z 6 lokalami, a skarżąca, jako właścicielka lokalu nr [...], są sprzeczne. Organowi kwestia ta była znana. Mimo to PINB uznał, iż opracowanie i przedłożenie wymaganego projektu zamiennego przez inwestorów, którzy są tylko częścią osób wskazanych w ww. decyzji PINB z dnia [...] r., mimo sprzeciwu skarżącej wobec tego projektu zamiennego, stanowi wykonanie powyższej decyzji, co uzasadnia wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 4 P.b.

Podkreślić też należy, iż stroną postępowania naprawczego uregulowanego przepisami art. 50 i 51 P.b. jest inwestor (inwestorzy). Inwestorem w świetle art. 18 P.b. oraz wypracowanego na tle tego przepisu orzecznictwa jest podmiot, który uzyskał pozwolenie na budowę i na jego podstawie realizował inwestycję. Następcą prawnym inwestora jest podmiot, na rzecz którego zostało w odpowiednim trybie (art. 40 P.b.) przeniesione pozwolenia na budowę.

Z akt sprawy nie wynika, iżby takie przeniesienie pozwolenia na budowę na osoby, które wykupiły w wybudowanym przez inwestorów budynku lokale mieszkalne miało miejsce.

Osoby te, są następcami prawnymi inwestorów jedynie w aspekcie prawa własności a nie, statusu inwestora. Dlatego za wadliwe uznać należy nałożenie na podstawie art. 51 ust. 3 P.b. decyzją z dnia [...] r. obowiązków na wszystkich właścicieli wykupionych od inwestora (inwestorów) lokali. Przyjęcie projektu zamiennego przedłożonego jedynie przez inwestorów, czyli tylko część osób wskazanych w ww. decyzji, wskazuje na niekonsekwencję organu, skutkującą zaistniałymi nieprawidłowościami, wskazanymi w skardze.

Powoływanie się przez organ na stanowisko WSA w S. zawarte

w wyroku z dnia 21 czerwca 2011 r. sygn. akt SA/Sz 1105/10 wynika z uogólnienia. Sąd wskazywał w nim, iż osoby które wykupiły poszczególne lokale mieszkalne

w wybudowanym przez inwestorów budynku, są ich następcami prawnymi w aspekcie prawa własności i dysponowania przedmiotową nieruchomością na cele budowlane, a nie statusu inwestora.

Zauważyć też należy, iż zaskarżona decyzja obejmuje również obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego obiektu budowlanego. Zgodnie z art. 59 ust.7 P.b. stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie może być wyłącznie inwestor.

Z powyższego wynika, że nabywcy lokali od inwestorów nie powinny być na tej podstawie stronami postępowania naprawczego, prowadzonego na podstawie art. 50 i 51 P.b. Osoby te, jako właściciele wyodrębnionych w budynku lokali i współwłaściciele części wspólnych są natomiast uprawnieni do współdecydowania w zakresie prawa dysponowania tą nieruchomością do celów budowlanych.

Organy w uzasadnieniu swej decyzji odwołały sią do treści art. 52 P.b., z którego wynika, iż inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego zobowiązany jest na swój koszt dokonać czynności nakazowych w decyzji o której mowa w art. 48, 49b, 50a oraz 51 P.b. z czego wyciągnięto wniosek, iż zaskarżona decyzja mogła być skierowana również do współwłaścicieli.

Taki wniosek nie jest trafny. Z treści przepisu wynika wprawdzie, że decyzja,

o której mowa w art. 51 P.b. (a z taką mamy do czynienia w niniejszej sprawie) może być skierowana do właściciela, ale jedynie w uzasadnionych okolicznościach, które

w niniejszej sprawie nie zachodzą. W pierwszej kolejności przedmiotowymi obowiązkami powinien być obciążony inwestor, który nota bene w tym charakterze brał udział w przedmiotowym postępowaniu.

Skoro jednak organ wyżej opisaną decyzją z dnia [...] r. obowiązek taki nałożył na wszystkich właścicieli lokali w przedmiotowym budynku winien był zweryfikować przedłożony przez część adresatów tej decyzji projekt zamienny ze stanowiskiem innych adresatów ww. decyzji i albo uzyskać ich potwierdzenie dla przedłożonego projektu albo uznać, że przedłożony projekt jest w tym zakresie niepełny, tzn. nie został przedłożony przez osoby wskazane w decyzji

z [...] r., a zatem brak było podstaw do uznania, że nałożony powyższą decyzją obowiązek został wykonany, a co za tym idzie – nie było podstaw do wydania zaskarżonej decyzji.

Ma to ścisły związek z podnoszoną przez skarżącą kwestią niezgodności przedłożonego przez inwestorów projektu z przepisami techniczno-budowlanymi odnośnie spełnienia przez strop między lokalem skarżącej, a znajdującym się poniżej niego samowolnie wydzielonej przez inwestorów jako odrębny lokal części piwnicznej budynku.

Kwestia ta nie została w przedłożonym projekcie zamiennym jednoznacznie stwierdzona, co wskazuje na zasadność zarzutów skargi w zakresie niewyjaśnienia przez organ wszystkich istotnych okoliczności sprawy, tj. naruszenia art. 7, 77 i 80 K.p.a., które w tym wypadku też miało wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał zarzuty skargi za uzasadnione i na podstawie

art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) uwzględniając też treść art. 135 P.p.s.a. zaskarżoną decyzję uchylił.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ nadzoru budowlanego powinien uwzględnić powyższe uwagi Sądu i wyeliminować wskazane nieprawidłowości oraz odnieść się do podnoszonych przez skarżącą zastrzeżeń wobec przedłożonego przez inwestorów projektu budowlanego zamiennego i w zależności od ustaleń – uznać, iż spełnia on wszystkie wymogi prawne bądź nakazać inwestorowi dokonanie odpowiednich zmian.