Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 91/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2016-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 30 par. 1, art. 30 par. 4, art. 53 par. 1, art. 122, art. 187 par. 1
journal: Dz.U. 2015 poz 613
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
article: art. 18
journal: Dz.U. 2016 poz 710
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Świderska Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda Sędzia WSA Cezary Koziński (spr.) Protokolant: Asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2016 r. sprawy ze skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec 2013 r. uchyla zaskarżoną decyzję.


UZASADNIENIE

I SA/Łd 91/16

UZASADNIENIE

W trakcie postępowania kontrolnego w zakresie podatku od towarów i usług za miesiąc marzec 2013 r. organy podatkowe ustaliły, że spółka A. nie wykazała w prowadzonych ewidencjach oraz w deklaracji VAT-7 za 03/2013 r. kwoty wynikającej z faktury VAT nr [...] z dnia [...] maja 2013r. (data sprzedaży: 8 marca 2015r.) wystawionej przez komornika sądowego W. A. K. tytułem egzekucyjnej sprzedaży ruchomości dłużnika o łącznej wartości brutto 171.795 zł, w tym podatek VAT 32.124 zł, wartość netto 139.671 zł.

W związku z tym Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. wydał w dniu [...]r. decyzję Nr [...], w której określił spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za marzec 2013 r. w wysokości 27.267,00 zł i stwierdził, że kwota ta stanowi zaległość podatkową w rozumieniu art. 47 § 3 i art. 51 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, od której należne są odsetki za zwłokę liczone od dnia 26.03.2013 r. do dnia zapłaty – zgodnie z art. 53 § 1 i § 4 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z § 4 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz.U. z 2005 r., Nr 165, poz. 1373 ze zm.).

Zaskarżoną decyzją z [...] r. nr [...] (UNP: [...]) Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-W. z dnia [...] r.

Organ odwoławczy stwierdził, iż spółka nie wykazała w prowadzonej ewidencji sprzedaży oraz w deklaracji VAT-7 za marzec 2013 r. sprzedaży wynikającej z faktury VAT nr [...] z dnia [...].05.2013r. (brutto 171.795 zł, podatek VAT 32.124 zł) wystawionej przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w P. W. A. K., tytułem egzekucyjnej sprzedaży alkoholu etylowego skażonego, w której jako strony transakcji wskazano: Sprzedawca: A. sp. z o.o., [...] Ł., ul. A. 398, NIP [...]; Nabywca: B. W. S., [...] B., ul. B. 3, NIP [...]. Z akt sprawy wynika, że Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w P. W. K. prowadził wobec A. sp. z o.o. postępowanie egzekucyjne pod sygn. akt Km [...] z wniosku wierzyciela J. Z. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "C.".

Z dniem 17 listopada 2011 r. komornik sądowy sporządził protokół sprzedaży ww. ruchomości w trybie art. 861 k.p.c. w związku z art. 865 k.p.c., w którym przedmiotem sprzedaży był alkohol etylowy skażony, w łącznej ilości 66.510 kg, w cenie jednostkowej 2,10 zł za kg, tj. w łącznej kwocie 139.671 zł. Protokół zawierał informację, że sprzedaż ruchomości podlega opodatkowaniu w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Nabywca – W. S. wpłacił cenę łącznie z podatkiem VAT w kwocie 171.795 zł, z czego 31.232 zł zostało przekazane na konto Izby Celnej w P. z tytułu zaległości podatkowych. Na konto komornika wpłynęła kwota 140.563 zł. Jednakże podatnik złożył skargę na czynności komornika. W związku z tym w dniu 31 stycznia 2012r. Sąd Rejonowy w P. nakazał wstrzymanie czynności egzekucyjnych do czasu rozstrzygnięcia skargi. Następnie postanowieniem z dnia [...] lutego 2012r. Sąd Rejonowy w P. uchylił czynności komornika sądowego dotyczące sprzedaży ruchomości W. S..

W dniu 12 września 2012r. komornik sądowy złożył ponownie ofertę sprzedaży towaru W. S., na takich samych warunkach jak w roku poprzednim. Podmiot ten przyjął ofertę (pismo z dnia 24.09.2012r.) i wpłacił cenę. W związku z powyższym ponownie sporządzono protokół sprzedaży w dniu 3 października 2012r.

Po rozpoznaniu przez Sąd Rejonowy w P. skarg dłużnika na czynności komornika, w dniu 25 marca 2013r. komornik sądowy W. K. wystąpił do Sądu o zwrot z depozytu kwoty wpłaconej przez nabywcę, a w dniu następnym wezwał nabywcę do odbioru zakupionego towaru w jak najszybszym terminie. W dniu [...] maja 2013r. komornik sądowy wystawił fakturę VAT nr [...], przyjmując jako datę sprzedaży dzień 8 marca 2013r., gdyż w tym dniu uprawomocniło się postanowienie Sądu Rejonowego w P. w sprawie o sygn. akt [...] i ustały wszelkie przeszkody stojące na drodze sfinalizowania sprzedaży zajętej ruchomości. Data uprawomocnienia się ww. postanowienia była jednocześnie datą, w której uprawomocnił się protokół sprzedaży ruchomości z dnia 3 października 2012r. Na przedmiotowej fakturze VAT datę płatności określono na dzień 25 kwietnia 2013r. Na wniosek nabywcy w dniu 2 lipca 2013r. komornik dokonał korekty ww. faktury, w której wpisano datę płatności 2 października 2012r.

Mając na uwadze te okoliczności faktyczne Dyrektor Izby Skarbowej uznał, że majątek ruchomy należący do A. sp. z o.o. w postaci alkoholu etylowego skażonego, znajdujący się w dwóch cysternach kolejowych, został sprzedany w prowadzonej przez komornika sądowego W. K. egzekucyjnej sprzedaży. Sprzedaży dokonano na podstawie faktury VAT nr [...] z dnia [...] maja 2013r. (data sprzedaży: 8 marca 2015r.) o łącznej wartości brutto 171.795,33 zł (w tym podatek VAT 32.124 zł, wartość netto 139.671 zł).

Organ wskazał, iż prawo własności wylicytowanej ruchomości przechodzi na nabywcę, gdy zostaną spełnione łącznie dwie przesłanki: uprawomocni się przybicie oraz zostanie zapłacona cała cena nabycia. Sprzedaż w trybie egzekucji nie jest sprzedażą umowną, do której mają zastosowanie zasady prawa cywilnego, lecz zbyciem przymusowym, którego skutki określa kodeks postępowania cywilnego. Organ podkreślił, iż art. 874 k.p.c. jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 155 § 1 k.c., który w odmienny sposób normuje moment przeniesienia własności rzeczy.

Wydanie ruchomości nowemu nabywcy W. S. nastąpiło w dniu 18 czerwca 2013r., jednak mając na uwadze uregulowania wynikające z przepisu art. 874 k.p.c. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że komornik wystawiając fakturę VAT nr [...] przyjął jako datę sprzedaży dzień 8 marca 2013r., gdyż w tym dniu uprawomocniło się postanowienie Sądu w sprawie o sygn. akt [...] oddalające skargę dłużnika na czynności komornika i odpadły wszelkie przeszkody stojące na drodze do sfinalizowania sprzedaży zajętych ruchomości. W dacie tej A. sp. z o.o. uzyskała korzyść majątkową w kwocie uzyskanej z prowadzonej egzekucji z majątku ruchomego, która to kwota zgodnie z postępowaniem egzekucyjnym stanowiła zaspokojenie wierzytelności wobec wierzyciela J. Z., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "C.". Wobec powyższego w myśl art. 19 ust. 1 ustawy o VAT obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 14 ust. 6, art. 20 i art. 21 ust. 1. Jeżeli dostawa towaru lub wykonanie usługi powinny być potwierdzone fakturą, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później jednak niż w 7. dniu, licząc od dnia wydania towaru lub wykonania usługi - stosownie do brzmienia art. 19 ust. 4 ww. ustawy o podatku od towarów i usług.

W ocenie organu odwoławczego, podatnik nie wykazując w prowadzonych ewidencjach VAT oraz w deklaracji VAT-7 za miesiąc marzec 2013 r. dostawy ruchomości dokonanej przez komornika sądowego W. A. K. o łącznej wartości netto 139.671 zł, podatek VAT 32.124 zł, naruszył przepis art. 109 ust. 3 ustawy o VAT, zgodnie z którym podatnicy, z wyjątkiem podatników wykonujących wyłącznie czynności zwolnione od podatku na podstawie art. 43 i 82 ust. 3 oraz zwolnionych od podatku na podstawie art. 113 ust. 1 i 9, są obowiązani prowadzić ewidencję zawierającą: kwoty określone w art. 90, dane niezbędne do określenia przedmiotu i podstawy opodatkowania, wysokość podatku należnego, kwoty podatku naliczonego obniżające kwotę podatku należnego oraz kwotę podatku podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego lub zwrotowi z tego urzędu oraz inne dane służące do prawidłowego sporządzenia deklaracji podatkowej, a w przypadkach określonych w art. 120 ust. 15, art. 125, 134, 138 - dane określone tymi przepisami niezbędne do prawidłowego sporządzenia deklaracji podatkowej.

Dyrektor Izby Skarbowej przytoczył także treść przepisów art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, art. 18 ustawy o VAT oraz § 23 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 marca 2011r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011r., nr 68, poz. 360 ze zm.), a następnie wskazał, że z przepisów tych wynika, iż komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne są płatnikami podatku od towarów i usług w zakresie dostawy dokonywanej w trybie egzekucji. Faktura dokumentująca sprzedaż dokonaną w toku czynności egzekucyjnych jest wystawiana w imieniu i na rzecz podatnika. Organ egzekucyjny niejako przejmuje status dłużnika, tzn. faktura jest wystawiana tylko, jeżeli na dłużniku spoczywa obowiązek podatkowy związany ze sprzedażą towarów. Wątpliwości dotyczące prawa komornika sądowego do wystawiania faktur VAT w imieniu dłużnika, w związku z prowadzoną egzekucją z majątku tego dłużnika, rozstrzygnięta została zarówno przez orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego, jak i Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku z dnia 4 listopada 2010r., sygn. akt P 44/07 Trybunał Konstytucyjny potwierdził, że "art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług w zakresie, w jakim nakłada na komorników sądowych obowiązki płatnika podatku od dokonywanej w trybie egzekucji dostawy towarów, polegającej na sprzedaży nieruchomości będącej własnością dłużnika, jest zgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (...). W ocenie Trybunału, treść art. 18 ustawy o VAT nie zawiera sformułowań, które wywoływałyby wątpliwości interpretacyjne. Przepis ten jasno określa w szczególności to, że komornik sadowy jest płatnikiem podatku od dostawy dokonanej w wyniku prowadzenia określonego rodzaju egzekucji, ilekroć podejmuje on czynności egzekucyjne, a zatem jakiekolwiek (choćby niektóre) formalne, oparte na przepisach procesowych działania wywołujące skutek prawny dla prowadzonej egzekucji. Przy czym w powyższym przepisie brak jest jednoznacznego wymogu aby komornik, jako przyszły płatnik dokonywał - w trakcie prowadzenia określonego rodzaju egzekucji - czynności, której bezpośrednim skutkiem jest przeniesienie prawa własności określonego towaru".

Z kolei w dniu 26 marca 2015r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok C-499/13 w sprawie Marian Macikowski przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Gdańsku, w którym odpowiedział na pytania prejudycjalne NSA w zakresie zgodności art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług z dyrektywą 2006/112, stwierdzając że: "art. 9, art. 193 i art. 199 ust. 1 lit. g) dyrektywy 2006/112 w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej należy interpretować w ten sposób, że nie sprzeciwiają się one przepisowi prawa krajowego, takiemu jak będący przedmiotem postępowania głównego, który w ramach sprzedaży nieruchomości w trybie egzekucji nakłada na płatnika, czyli komornika sądowego, który dokonał tej sprzedaży, obowiązek obliczenia, pobrania i zapłaty podatku od wartości dodanej od kwoty uzyskanej z owej transakcji w wymaganym terminie".

W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi spółka A. wniosła o uchylenie ww. decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi drugiej instancji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

- art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, poprzez nieprawidłowe zastosowanie przepisów ustawy, gdyż sprzedaż nie została udokumentowana fakturą od podmiotu uprawnionego do wystawienia faktury VAT;

- art. 18 ustawy o VAT, poprzez nieprawidłowe zastosowanie przepisów ustawy i wydanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe wobec spółki A., podczas gdyby nawet przyjąć możliwość wystawienia faktury VAT przez komornika sądowego, to organ egzekucyjny jest płatnikiem należności publicznoprawnej, a nie skarżąca spółka;

- art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, poprzez działanie organu podatkowego z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa z tego powodu, iż w przedstawionym stanie faktycznym brak jest podstaw do określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za marzec 2013 r. w wysokości 27.267,00 zł wobec spółki A.

Skarżąca uważa, iż organ egzekucyjny, tj. komornik sądowy prowadzący postępowanie egzekucyjne pod sygn. akt [...] z wniosku wierzyciela J. Z., nie był sprzedającym i w związku z tym nie miał uprawnienia do wystawienia faktury VAT. Dokonanych czynności egzekucyjnych nie można uznać za zawarcie umowy sprzedaży przez samą spółkę. Nawet gdyby komornik sądowy mógł być uprawniony do wystawienia faktury zgodnie z art. 18 ustawy o VAT, to - w ocenie skarżącej - na komorniku, jako organie egzekucyjnym, na którego ustawodawca nałożył obowiązki podatnika podatku VAT, spoczywa wyłącznie obowiązek obliczenia, poboru i zapłaty podatku. To płatnik ponosi odpowiedzialność podatkową, gdyż godnie z przepisem art. 30 § 1 Ordynacji podatkowej płatnik, który nie wykonał swoich obowiązków, odpowiada za podatek niepobrany lub podatek pobrany a niewpłacony. Jeżeli w stępowaniu podatkowym zostanie stwierdzone, że płatnik nie wykonał swoich obowiązków, o których mowa, wówczas organ podatkowy wydaje decyzję o odpowiedzialności podatkowej płatnika, w której określa wysokość należności z tytułu niepobranego lub pobranego a niewpłaconego podatku. Organ egzekucyjny, jako płatnik, obowiązany jest do odprowadzenia należnego podatku na rachunek urzędu skarbowego. W związku z powyższym skarżący nie znajduje podstaw do wydania w stosunku do niego decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za marzec 2013 r. w wysokości 27.267,00 zł, ponieważ ewentualną odpowiedzialność powinien ponieść komornik sądowy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-W., którą dokonano rozliczenia podatku VAT dla spółki A. za miesiąc marzec 2013 r., określając zobowiązanie w kwocie 27.267,00 zł w miejsce zadeklarowanej przez podatnika kwoty 4.857,00 zł nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy. Jednocześnie w decyzji pierwszoinstancyjnej określono, że kwota 27.267,00 zł stanowi dla podatnika - spółki A. - zaległość podatkową, od której naliczane są odsetki za zwłokę liczone od dnia 26.03.2013 r. do dnia zapłaty. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. postanowieniem z dnia [...] września 2015 r. sprostował – w jego ocenie - oczywistą omyłkę zawarta w swojej decyzji, stwierdzając w nowej wersji, że "Kwota 27.267,00 zł stanowi zaległość podatkową w rozumieniu art. 47 § 3 i art. 51 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, od której naliczane są odestki za zwłokę liczone od dnia 26.04.2013 r. do dnia zapłaty ...".

W ocenie Sądu organy podatkowe nie miały podstaw w niniejszej sprawie do stwierdzenia, że określony w decyzji podatek VAT stanowi dla podatnika zaległość podatkową i obciążyć go odsetkami za zwłokę od nieprzekazanej w terminie przez komornika sądowego kwoty 32.124,33 zł. Praktycznie tak właśnie postąpiono, co wynika z pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-W. z dnia 21 września 2016 r. nr [...] (załączonego do akt sądowych sprawy). Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w P. W. A. K. przekazał 20 maja 2013 r. na konto Urzędu Skarbowego kwotę 32.124,33 zł i kwota ta została rozliczona jako należność główna w wysokości 27.267,00 zł (podatek VAT za miesiąc marzec 2013 r. wynikający z ww. decyzji organu pierwszej instancji z dnia 31.07.2015 r.) i odsetki za zwłokę w wysokości 210,00 zł. Pozostałą część kwoty zaliczono na podatek VAT za grudzień 2008 r. i koszty komornicze.

W niniejszej sprawie spółka A. nie dokonała samodzielnie sprzedaży skażonego alkoholu etylowego i nie dysponowała środkami pieniężnymi z tej dostawy; w związku z tym nie miała wpływu na terminowe uregulowanie przedmiotowego zobowiązania podatkowego wynikającego z faktury VAT nr [...] wystawionej w dniu [...] maja 2013 r. przez komornika sądowego. Organy podatkowe nie uwzględniły w takiej sytuacji tego, że poboru spornego podatku i wpłaty dokonywał płatnik podatku VAT – Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w P.. Podatnik nie miał możliwości prawnych, ani faktycznych wywiązania się z obowiązku zapłaty przedmiotowego podatku do dnia 26 kwietnia 2013 r., skoro sporną fakturę VAT komornik wystawił dopiero [...] maja 2013 r.

Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2016 r., poz. 710 ze zm), organy egzekucyjne określone w ustawie z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2014 r. poz. 1619, z późn. zm.) oraz komornicy sądowi wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego są płatnikami podatku od dostawy, dokonywanej w trybie egzekucji, towarów będących własnością dłużnika lub posiadanych przez niego z naruszeniem obowiązujących przepisów. Zatem komornicy sądowi są płatnikami podatku od towarów i usług przy egzekucyjnej sprzedaży ruchomości należących do podatników podatku VAT. Zgodnie z art. 8 Ordynacji podatkowej płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Jeżeli zatem płatnik nie wpłaci w terminie należności, za którą jest odpowiedzialny, to do należności tej stosuje się przepisy dotyczące zaległości podatkowych, od których zgodnie z art. 53 § 1 Ordynacji podatkowej naliczane są odsetki za zwłokę.

Organy podatkowe pominęły w niniejszej sprawie regulacje przepisów art. 30 § 1 i 4 Ordynacji podatkowej, że to płatnik, który nie wykonał obowiązków określonych w art. 8, odpowiada za podatek niepobrany lub podatek pobrany a niewpłacony, a jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi okoliczność (nie obliczenia i nie pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu), organ ten wydaje decyzję o odpowiedzialności podatkowej płatnika, w której określa wysokość należności z tytułu niepobranego lub pobranego, a niewpłaconego podatku.

Jeżeli zatem w dniu 25 marca 2013 r. komornik sądowy W. K. wystąpił do Sądu Rejonowego w P. o zwrot z depozytu kwoty wpłaconej przez nabywcę towaru, a dopiero w dniu [...] maja 2013 r. wystawił sporną fakturę VAT nr [...], przyjmując jako datę sprzedaży dzień 8 marca 2013 r., to organy podatkowe powinny ustalić zgodnie z dyspozycją przepisów art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, czy do pociągnięcia odpowiedzialności płatnika podatku VAT zaistniały okoliczności faktyczne i prawne w zakresie wypełnienia obowiązków nałożonych przez przepisy podatkowe w związku z dostawą dokonywaną w trybie egzekucji. Organy podatkowe nie miały podstaw do obciążenia w tym przypadku podatnika odsetkami za zwłokę od podatku VAT związanego ze sprzedażą towarów w trybie egzekucji sądowej.

Ponownie rozpoznając sprawę organy podatkowe powinny uwzględnić powyższą argumentację odnosząca się do zakresu odpowiedzialności płatnika za pobrany i nie wpłacony w terminie podatek.

Sąd nie podzielił natomiast zarzutów skargi odnoszących się do tego, że komornik sądowy nie był sprzedającym i nie miał uprawnienia do wystawienia faktury VAT w imieniu podatnika.

Cytowany wyżej art. 18 ustawy o VAT w sposób jednoznaczny określa, że komornicy sądowi, wykonujący czynności egzekucyjne w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania cywilnego, są płatnikami podatku od dostawy dokonywanej w trybie egzekucji towarów będących własnością dłużnika. Zatem na podstawie art. 8 Ordynacji podatkowej są zobowiązani do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Jednakże już stosownego rozliczenie w tym podatku musi dokonać sam podatnik (np. poprzez złożenie stosownej deklaracji podatkowej).

W doktrynie w sposób jednoznaczny wskazuje się, że podatnik, na rzecz którego dokonywana była sprzedaż, obowiązany jest do złożenia deklaracji za dany miesiąc rozliczeniowy na zasadach ogólnych i wykazania w niej podatku należnego od dostawy następującej w trybie egzekucji. Podatek należny od tej sprzedaży może być pomniejszany na ogólnych zasadach o podatek naliczony. W celu wyjaśnienia różnic pomiędzy wykazywaną kwotą zobowiązania VAT a kwotą wpłacaną do urzędu (czy też odpowiednio różnicy pomiędzy nadwyżką do zwrotu wykazaną a nadwyżką żądaną) należałoby w deklaracji zamieścić stosowną adnotację o pobraniu określonej kwoty podatku należnego przez organ egzekucyjny (ewentualnie dołączyć do deklaracji stosowne oddzielne wyjaśnienie). Przedmiotowa dostawa powinna być przez podatnika ujmowana w ewidencjach i rejestrach sprzedaży. Z przepisów rozporządzenia o fakturach (na które wskazał organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji) wynika, że płatnik (komornik sądowy) wystawia fakturę od dokonanej dostawy. Faktura ta winna dodatkowo zawierać nazwę i adresy organów egzekucyjnych; jako sprzedawcę wpisuje się dłużnika (nazwę i adres), przy czym za podpisy osób uprawnionych uważa się podpisy kierowników organów egzekucyjnych (osób upoważnionych). Kopię faktury przekazuje się dłużnikowi, drugą kopię organ zachowuje (i przechowuje przez okres 5 lat) w swojej ewidencji. Zgodnie z ogólnymi zasadami oryginał takiej faktury organ egzekucyjny powinien przekazać nabywcy towaru (zob. A. Bartosiewicz - Komentarz do art. 18 ustawy o podatku od towarów i usług, LEX, stan prawny na 15.02.2016 r.).

Z tych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję.

AKE.