Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt II SA/Rz 696/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2018-10-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
article: art. 103
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art 50-51
journal: Dz.U. 2013 poz 1409
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur-Selwa /spr./ Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Paweł Zaborniak Protokolant starszy sekretarz sądowy Sylwia Opioła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2018 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie budowy budynku mieszkalnego -skargę oddala-


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "WINB", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...]utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "organ I instancji") z dnia [...] października 2017 r. nr [...]umarzającą w całości postępowanie administracyjne wszczęte z urzędu w sprawie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wybudowanego niezgodnie z pozwoleniem na budowę z dnia [...] marca 1988 r. nr [...].

Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:

Ustalono, że przedmiotem postępowanie jest budynek mieszkalny jednorodzinny posadowiony na działce nr 975 w N. (uprzedni nr działki to 926/2) o wymiarach 10,50x9,56 m, o kubaturze 869 m3, dwukondygnacyjny, z poddaszem z częścią użytkową, o murowanej konstrukcji, przykryty dachem dwuspadowym, pokryty blachą.

Ustalono, że budynek został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę z dnia 7 sierpnia 1981 r. zmienionego decyzją z dnia 21 marca 1988 r.

W latach 1992-1993 Urząd Rejonowy prowadził postępowanie w związku z odstąpieniem przez inwestorów od warunków określonych w pozwoleniu na budowę.

Decyzją z dnia [...] czerwca 1993 r. nr [...] Urząd Rejonowy wstrzymał roboty budowlane i nakazał inwestorom przedłożenie odpowiednich dokumentów. Decyzja ta została uchylona decyzją Wojewody z dnia [...] października 1993 r. nr [...] i przekazana do ponownego rozpoznania. W decyzji tej wskazano, że nie wyjaśniono w sposób niebudzący wątpliwości, kwestii dotyczącej wybudowania budynku niezgodnie z projektem technicznym. Postępowanie nie było kontynuowane.

W dniu 8 sierpnia 2011 r. S.S. zwrócił się o interwencję w zakresie nieprawidłowego wybudowania budynku na działce nr 975, wniósł o zamurowanie okien na ścianie budynku od jego działki nr 974 oraz o rozbiórkę osadnika ścieków.

Decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] organ I instancji nałożył na inwestorów w trybie art 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 38, poz. 229; dalej: "P.b. z 1974 r.") w zw. z art 103 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.; dalej: "P.b.") obowiązek "wymiany pozostałych okien".

WINB decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. uchylił decyzję PINB i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia wyjaśniając między innymi, że Kierownik Urzędu Rejonowego nie rozpatrzył ponownie sprawy wybudowania budynku niezgodnie z pozwoleniem na budowę, zakończonego decyzją z dnia 19 października 1993 r. Zadaniem organu było ponowne rozpatrzenie sprawy i zastosowanie się do wskazówek zawartych w decyzji kasacyjnej z uwzględnianiem obowiązujących przepisów prawa materialnego. W związku z przyjęciem, że w sprawie miało miejsce istotne odstąpienie od warunków pozwolenia na budowę uznano, że sprawę odstępstw należało rozpatrzyć w oparciu o art 50-51 aktualnie obowiązującej ustawy P.b.

Kolejną decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art 105 K.p.a. umorzył postępowanie w sprawie budowy budynku jednorodzinnego wybudowanego niezgodnie z pozwoleniem na budowę z dnia 21 marca 1988 r. Organ ustalił, że inwestor w trakcie budowy zmienił usytuowanie budynku. Jednocześnie stwierdził, że kształt i wielkość działki nie pozwalały na usytuowanie budynku zgodnie z decyzją, natomiast zbliżenie do jezdni, choć sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, było dopuszczalne z uwagi na zbliżenie w tej samej lub mniejszej odległości budynków sąsiednich. Na podstawie złożonego przez inwestora oświadczenia, organ przyjął, że wszystkie okna w budynku od strony zachodniej tj. od działki nr 974 zostały wymienione i spełniają wymogi odporności ściany ogniowej – bezpieczeństwa przeciwpożarowego.

WINB ponownie uchylił decyzję organu I instancji (decyzja z dnia [...] września 2015 r. nr [...]) tym razem wskazując, że nie zostały wykonane wytyczne zawarte w decyzji kasacyjnej z dnia [...] października 1993 r. nr [...]: nie dokonano ustaleń w zakresie zgodności z projektem technicznym, i nie można było w związku z tym stwierdzić czy projekt techniczny nie przewidywał wykonania od strony działki 974 okien, nie wyjaśniono również czy została zachowana odległość od strony działki 974.

Decyzja ta została utrzymana w mocy na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 15 czerwca 2016 r. sygn. akt II SA/Rz 1526/15 oddalającego skargę. W wyroku Sąd zgodził się z decyzją nakazującą uzupełnienie postępowania dowodowego w zakresie oceny zachowania odległości od działki 974 w aspekcie zalegalizowania otworu drzwiowego, jak również kwestii wymiany okien. Sąd zwrócił uwagę, że nie wystarczające jest oświadczenie inwestora o dokonaniu wymiany wszystkich okien i spełnieniu przez nie standardów technicznych w sytuacji postawionych zarzutów braku wymiany okien w górnej części budynku oraz niespełnienia przez nie warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego.

Decyzją z dnia[...] lutego 2017 r. PINB ponownie umorzył postępowanie, a WINB decyzją z dnia [...] czerwca 2017 r. po raz kolejny uchylił decyzję organu I instancji, wskazując na brak wykonania wytycznych zawartych w wyroku WSA w Rzeszowie.

Po ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji decyzją z dnia [...] października 2017 r. nr [...] umorzył postępowanie.

Dokonując ponownej analizy na podstawie kopii szczątkowej projektu technicznego stwierdził, że na elewacji zachodniej budynku zostały zaprojektowane okna. Powierzchnia otworów okiennych wynosi 8,375 m2 i nie przekraczał 10 % powierzchni ściany.

WINB decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. nr [...] utrzymał tą decyzję w mocy.

W oparciu o zebrany oraz uzupełniony materiał dowodowy WINB podzielił ocenę prawną organu I instancji co do zaistnienia przesłanek umorzenia postępowania. W szczególności WINB ustalił, że brak jest podstaw do jednoznacznego stwierdzenia naruszenia przez inwestorów odległości od działki nr 974. Z oświadczenia inwestora wynika, że okna w elewacji od strony działki 974 wykonano według projektu. Istniejący na działce nr ewid. 974 budynek należący do S.S. na długości 7,55m posiada ścianę pełną spełniającą wymogi ściany oddzielenia pożarowego. Dalej na długości 3,82m w ścianie budynku S.S. znajdują się dwa okna, natomiast w prostopadłym uskoku - drzwi. Odległość przedmiotowego budynku od otworu drzwiowego w budynku S.S. wynosi 4,19m, natomiast od otworów okiennych 5,45m. Organ II instancji jeszcze raz podkreślił, że pozwolenie na budowę zostało wydane w taki sposób, że obiektywnie niemożliwe było usytuowanie przedmiotowego budynku z zachowaniem określonych w nim odległości, w związku z czym uznał, że niemożliwe jest w takiej sytuacji obciążanie wyłącznie inwestora negatywnymi skutkami realizacji budowy wynikającymi z faktu, że do zaistnienia takiego stanu rzeczy doprowadziło wadliwe działanie organu architektoniczno-budowlanego.

W skardze na powyższą decyzję S.S. wniósł o jej uchylenie i obciążenie organu kosztami postępowania. Domaga się zamurowania okien w budynku mieszkalnym i wykonanie ściany ognioodpornej na działce nr 975 od działki 974 ponieważ budynek nie spełnia wymogów technicznych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżanej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;

Sprawowana przez Sąd, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), kontrola działalności administracji obejmuje badanie legalności, czyli zgodności z prawem zaskarżonych aktów, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy zaskarżony akt narusza prawo w sposób określony w ostatnio powołanej ustawie. W przypadku zaskarżenia decyzji lub postanowienia Sąd zobowiązany jest zgodnie z art. 145 § 1 P.p.s.a. do ich uchylenia - jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy – lub do stwierdzenia nieważności takiej decyzji lub postanowienia, jeśli zachodzą przesłanki przewidziane w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się uchybień czy to prawa procesowego, czy też materialnego skutkujących koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego.

Przedmiotem postępowania administracyjnego była budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego zrealizowanego niezgodnie z pozwoleniem na budowę z dnia [...] marca 1988 r. znak [...]wydanym przez Naczelnika Gminy na działce nr [...] położonej w N..

Z uwagi na fakt, ze w dacie wykonania robót budowlanych inwestorzy legitymowali się pozwoleniem na budowę, nie można im postawić zarzutu samowoli budowlanej. Przepis art. 103 ust. 2 P.b. przewiduje możliwość stosowania przepisów dotychczasowych jedynie w sprawach samowoli budowlanych, o których mowa w art. 48 P.b. Oznacza to, że do pozostałych stanów faktycznych zaistniałych przed dniem 1 stycznia 1995 r. należy stosować aktualnie obowiązujące przepisy czyli art. 50 – 51 P.b.

Budynek został zaużytkowany w 1989 r., zakończono wtedy roboty budowlane, co wyczerpuje hipotezę art. 51 ust. 7 P.b.

W przedmiotowej sprawie WINB zajmował już stanowisko kilkukrotnie uchylając decyzje organu powiatowego i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. W wyniku złożonej przez Pana S.S. skargi przedmiotowa sprawa była również analizowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 15.06.2016r. sygn. akt: II SA/Rz 1526/15 oddalił skargę. Wytyczne WSA w kontrolowanym postępowaniu zostały wykonane (art. 153 P.p.s.a.). Rozpatrując odwołanie od decyzji PINB z dnia [...].10.2017r. znak: [...]WINB nie ograniczył się do oceny zaskarżonej decyzji, lecz rozpatrywał ponownie sprawę w oparciu o zebrany przez organ powiatowy materiał dowodowy oraz po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania wyjaśniającego. W dniu [...].01:2018r. WINB przeprowadził w przedmiotowej sprawie rozprawę administracyjną z udziałem stron, podczas której dokonano pomiarów kluczowych odległości, zebrano oświadczenia stron oraz sporządzono dokumentację fotograficzna. Organ II instancji zwracał się również do inwestorów, Starostwa Powiatowego oraz Gminy o sprawdzenie czy posiadają w swoich zasobach, a w razie posiadania o udostępnienie dokumentacji związanej z przedmiotową sprawą. Zgodnie z art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017r. poz. 1257 z późn. zm.) organ informował strony o zebranym materiale dowodowym i możliwości zapoznania się z całością akt sprawy. Mimo podejmowanych przez organy nadzoru budowlanego czynności zmierzających do skompletowania dokumentów archiwalnych, zgromadzony materiał archiwalny dotyczący budowy przedmiotowego budynku jest szczątkowy - nie udało się m. in. pozyskać zatwierdzonego pozwoleniem na budowę projektu budowlanego. Pan D.P. oświadczył, że posiadane przez niego dokumenty dotyczące budowy budynku mieszkalnego, złożył w organie nadzoru budowlanego , na co w aktach sprawy znajduje się potwierdzenie (rewers). W prowadzonym postępowaniu WINB zwracał się również do inwestorów o przedłożenie dokumentów określających właściwości techniczne i użytkowe okien zamontowanych w przedmiotowym budynku mieszkalnym od strony działki nr 974 (lub ekspertyzy technicznej jakości wyrobów), jednak inwestorzy nie dostarczyli w/w dokumentów. W przedmiotowej sprawie WINB poczynił następujące ustalenia.

Na działce nr ewid. 975 (oznaczonej pierwotnie nr 926/2) położonej w N., własności Pana D.P. i Pani E.P., usytuowany jest budynek mieszkalny dwukondygnacyjny. Kształt działki jest nieregularny. Granice z działką nr ewid. 974 i 976 to granice sporne. Mimo zawieranych ugód i prowadzonych postępowań rozgraniczeniowych brak w terenie zastabilizowanych punktów granicznych, które pozwoliłyby na jednoznaczne i bezsporne ustalenie przebiegu granic. W związku z powyższym pomierzone w trakcie rozprawy administracyjnej w dniu 19.01.2018r. przez WINB wymiary dotyczą odległości od istniejącego budynku Pana S. czy istniejących ogrodzeń, o których nie można bezsprzecznie powiedzieć, że usytuowane są w granicy działek. Z tego samego względu w prowadzonym postępowaniu organ odwoławczy nie odnosił się do przedstawianych przez strony dowodów związanych z prowadzonymi postępowaniami w sprawie granic.

Pomierzone w trakcie rozprawy administracyjnej w dniu 19.01.2018r. wymiary głównej bryły budynku wraz z ociepleniem wynoszą 10,77 x 10,94m, wysokość do szczytu budynku - 9,44m. Kształt budynku jest regularny prostokątny, z wyjątkiem ściany południowo-zachodniej, w której występuje wnęka oraz części ściany południowo-wschodniej, przy której znajduje się obudowane wejście do budynku. Dodatkowo od strony północno-wschodniej przy budynku znajduje się wiata - nie objęta niniejszym postępowaniem, wykonana w oparciu o zgłoszenie, co do którego właściciel uzyskał brak sprzeciwu organu administracji architektoniczno-budowlanej. Odległość przedmiotowego budynku od osi drogi wynosi od 11,2m do 12,52m (budynek nie jest usytuowany równolegle do drogi). Odległość budynku od ogrodzenia z działką 976 wynosi od 5,50 do 13,68m. Od ściany pełnej budynku skarżącego na działce nr ewid. 974 przedmiotowy budynek znajduje się w odległości 3,62 - 3,68m. W budynku skarżącego od pełnej ściany budynku odchodzi prostopadły uskok, w którym zlokalizowane są drzwi wejściowe, przechodzący następnie ponownie w ścianę z dwoma otworami okiennymi, równoległą do budynku Pana P. Odległość przedmiotowego budynku na działce nr 975 od wspomnianego wyżej otworu drzwiowego w budynku skarżącego wynosi 4,19m, natomiast od otworów okiennych 5,45m. W ścianie przedmiotowego budynku na działce nr 975 od strony budynku skarżącego usytuowanych jest pięć okien: 2 szt. w poziomie parteru (o wymiarach 1,47 x l,44m), 2 szt. na I piętrze (o wymiarach 1,48 x l,43m i 0,75 x 1,4lm) oraz 1 szt. w pomieszczeniu na strychu o wymiarze (1,70 x 0,86m).

Na usytuowanie budynku na w/w działce Naczelnik Gminy wydał dla Pani W.P. decyzję pozwolenia na budowę z dnia [...].08.198lr. Nr [...]. Obejmowała ona budowę budynku mieszkalnego typ W-1119 o kubaturze 857m3, powierzchni zabudowy 96m2, wymiarach 10,0 x 9,6m. Określone w pozwoleniu na budowę i stanowiącym do niego załącznik planie zagospodarowania działki odległości projektowanego budynku wynoszą: 15,Om od osi drogi lokalnej,",4,Om od posesji S. W. (obecny nr działki 974), 14,Om od posesji B.S.(obecny nr działki 976).

W wyniku rozpatrzenia wniosku o zmianę w/w pozwolenia na budowę, Naczelnik Gminy wydał decyzję z dnia [...].03.1988r. Nr [...].udzielającą pozwolenia na budowę dla Pana D.P., Pani W.P.i Pani E. P. Obejmowało ono budowę budynku mieszkalnego typ W 12-19 o kubaturze 781,08m3, powierzchni użytkowej 155,51m2, powierzchni całkowitej 207,38m2 oraz osadnika bezodpływowego (szczelnego) na ścieki. Określone w pozwoleniu na budowę odległości projektowanego budynku wynoszą: 15,Om od drogi lokalnej i 14,Om od posesji B. S.. Pozwolenie nie określało odległości budynku od działki o obecnym nr ewid. 974, należącej do S.S.. Zgodnie z oświadczeniem D.P. złożonym podczas rozprawy administracyjnej w dniu 19.01.2018r., budynek wybudowano na podstawie projektu typowego zmodernizowanego przez projektanta w zakresie potrzeb inwestora.

Mimo podejmowanych czynności nie udało się pozyskać projektu budowlanego zatwierdzonego w/w pozwoleniem na budowę. Jednakże organ powiatowy pozyskał szczątkowy projekt typowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego W. 12.19.. Określone w projekcie typowym wartości powierzchni całkowitej i użytkowej oraz kubatury budynku są takie same, jak wartości wpisane w pozwoleniu na budowę z 1988r.. Z powyższego domniemywać można, że dla uzyskania określonych w w/w pozwoleniu na budowę wartości powierzchni i kubatury przedmiotowy budynek na działce nr ewid. 975 powinien mieć wymiary zgodne z projektem typowym lub zbliżone, tj. wymiary głównej bryły budynku 10,30 x 10,60m lub zbliżone (z uwagi na adaptację projektu typowego).

W tym miejscu zauważyć należy, że określone w projekcie typowym W. 12.19. wymiary budynku są większe niż wymiary budynku określone w pozwoleniu na budowę z 1981r., podczas gdy ustalone w obu pozwoleniach odległości budynku od drogi i od działki Ob. B.S. są takie same. Zwiększenie wymiarów budynku w takim przypadku pociągałoby za sobą koniczność jego usytuowania w odległości od działki skarżącego mniejszej niż określona w 1981r. tj. mniejszej niż 4m. Ponadto kształt działki jest nieregularny i ulega zwężeniu patrząc od strony drogi w głąb działki. Analizując powyższe należy stwierdzić, że przy zwiększonych wymiarach budynku pozwolenie na budowę z dnia [...].03.1988r. Nr [...]zostało wydane w sposób wadliwy, tak, że nie było możliwe zachowanie określonych w nim odległości bez naruszenia minimalnej wymaganej odległości od strony budynku skarżącego. Niemniej jednak nie zostało ono wyeliminowane z obrotu prawnego, budynek został wybudowany (z odstępstwami) i zaużytkowany, w związku z czym w/w pozwolenie na budowę zostało skonsumowane.

Bezsprzecznym jest fakt, że inwestor wybudował przedmiotowy budynek mieszkalny legalnie, choć z odstępstwami od wydanego pozwolenia na budowę z dnia [...].03.1988r.. Stwierdzone zwiększone wymiary budynku w stosunku do określonych w projekcie typowym W. 12.19. mogą częściowo wynikać z dokonanego przez inwestora ocieplenia budynku i wykonania warstwy elewacyjnej. Ponadto wobec braku zatwierdzonego pozwoleniem na budowę projektu budowlanego nie można jednoznacznie stwierdzić, czy uprawniony projektant nie dokonał adaptacji projektu typowego w tym aspekcie. W stosunku do wydanego pozwolenia na budowę odstąpiono od zachowania określonych w nim odległości budynku od działek sąsiednich (nr ewid. 990 i 976). D.P. wyjaśnił, że dokonane odstępstwa spowodowane były wykonanym na działce nr 975 bez jego zgody uzbrojeniem terenu, od którego musiał zachować minimalne odległości sytuując na działce budynek mieszkalny. Abstrahując od przyczyn, nie jest kwestionowane przez żadną ze stron, że w trakcie realizacji inwestycji doszło do zmiany usytuowania budynku, poprzez jego przybliżenie zarówno do drogi (działka nr 990 - ul. D.), jak i posesji B.S. (działka nr 976). Jak wskazano wyżej - z uwagi na kształt i wielkość działki - obiektywnie niemożliwe było usytuowanie budynku typu W. 12.19 z zachowaniem odległości określonych w pozwoleniu na budowę, co potwierdził również WSA w Rzeszowie w uzasadnieniu wyroku z dnia 15.06.2016r. sygn. akt: II SA/Rz 1526/15. Pozwolenie na budowę z dnia 21.03.1988r. nie ustalało odległości przedmiotowego budynku od posesji S.S.. Wobec braku dokumentacji technicznej - projektu budowlanego z planem realizacyjnym - brak jest w związku z tym podstaw do stwierdzenia, że naruszono również tą odległość.

Przedmiotowy budynek mieszkalny, jak wynika z oświadczeń stron, poza wymianą okien, dociepleniem budynku i pracami konserwacyjnymi nie był poddawany innym robotom budowlanym. Powyższe prace zostały zrealizowane na podstawie zgłoszenia z dnia [...].09.2011 r. znak: [...], przyjętego przez Starostę bez sprzeciwu. Ilość i lokalizacja okien na elewacji budynku zgodnie z oświadczeniami stron nie uległa zmianie. Okna umieszczone są w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi. Projekt typowy W. 12.19 przewidywał istnienie okien w pomieszczeniach w elewacji budynku usytuowanej obecnie od strony działki nr ewid. 974. Brak archiwalnej dokumentacji budowy wraz z projektem budowlanym przedmiotowej inwestycji narzucał konieczność oceny zgodności wykonanych okien z przepisami techniczno-budowlanymi w chwili wykonania otworów okiennych. Zgodnie z obowiązującym w dacie budowy budynku Rozporządzeniem Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 03.07.1980 w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. 1980.17.62) budynki, w których znajdują się pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi, powinny być sytuowane w sposób zapewniający tym pomieszczeniom wymagany dostęp światła dziennego i słońca (§ 7 ust. 1). Nawet w sytuacji, kiedy projekt typowy W. 12.19 podlegał adaptacji, zarówno projektant jak i organ wydający pozwolenie na budowę, zobowiązani byli uwzględnić przywołany wyżej przepis. Wobec powyższego, nawet mimo nie zachowania minimalnej odległości okien od budynku na działce sąsiedniej, nie można jednoznacznie stwierdzić, że inwestor wykonał okna w elewacji od strony działki nr ewid. 974 nielegalnie.

W tym zakresie Sąd w całości akceptuje stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Rację ma WINB przyjmując, że w przedmiotowej sprawie roboty budowlane zostały już zakończone, więc zastosowanie do nich przepisów art. 50 i 51 P.b. wymaga powołania się na art. 51 ust.7 P.b. Przywołany przepis obliguje organ nadzoru budowlanego do zastosowania przepisów art. 51 ust. 1 pkt. 1 lub 2 P.b. Zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt. 1 P.b. organ może wydać decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Punkt 2 przywołanego przepisu umożliwia nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Przy czym wydanie decyzji w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt. 1 lub 2 P.b., w sytuacji gdy roboty zostały zakończone, uzasadnione jest tylko wówczas, gdy organ stwierdzi, że zachodzą okoliczności określone w art. 50 ust. 1 pkt 2 P.b. - wykonanie robót budowlanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska.

W obecnym stanie prawnym okoliczności dotyczące zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska bada się w oparciu o Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2015r. poz. 1422 z późn. zm.). Zaznaczyć należy, że zakres stosowania aktualnie obowiązujących warunków technicznych do obiektów już istniejących i nie podlegających robotom budowlanym jest ograniczony zapisami § 207 ust. 2 rozporządzenia. Stosownie do § 207 ust. 2 przepisy rozporządzenia dotyczące m.in bezpieczeństwa pożarowego stosuje się z uwzględnieniem § 2 ust. 2 również do użytkowanych obiektów istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi, co w rozpatrywanym przypadku nie zachodzi. Nie zachodzą również wymienione § 2 ust. 2 rozporządzenia przypadki nadbudowy, rozbudowy, przebudowy lub zmiany sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu. Stwierdzone bezspornie odstępstwa od warunków określonych w pozwoleniu na budowę z dnia[...].03.1988r. Nr [...] dotyczą nie zachowania odległości przedmiotowego budynku od działek sąsiednich nr ewid. 990 i 976. Wymagana pozwoleniem na budowę odległość od działki nr ewid. 976 wynosi 14,0 m, podczas gdy zmierzona w trakcie rozprawy odległość budynku od ogrodzenia z tą działką wynosi od 5,50 do 13,68m. Wskazać należy, że granica pomiędzy działkami o nr ewid. 976 i 975 od czasu budowy przedmiotowego budynku ulegała zmianom i w dalszym ciągu jest granicą sporną. Ponadto wielkość dokonanego odstępstwa jest nieznaczna, a zachowanie odległości 13,68m od ogrodzenia nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia ani zagrożenia środowiska.

Zmierzona odległość przedmiotowego budynku od osi drogi (działka o nr ewid. 990) wynosi od 1 l,2m do 12,52m, podczas gdy odległość określona w pozwoleniu na budowę wynosiła 15,Om od drogi lokalnej. Pozwolenie na budowę z 1988r. zostało udzielone zgodnie z Planem Przestrzennego Zagospodarowania Gminy zatwierdzonym Uchwałą Nr [...] Rady Narodowej w [...] z dnia 09.10.1981r., ogłoszonym w Dzienniku Urzędowym woj. Nr [...] poz. [...] z dnia 18.06.1985r.. Wymieniona w pozwoleniu na budowę droga lokalna nie miała w Planie Przestrzennego Zagospodarowania Gminy nadanego symbolu i nie ustalono dla niej linii zabudowy. Natomiast w dniu 28.09.2005r. Rada Gminy w [...] Uchwałą nr [...] uchwaliła nowy Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego Miejscowości N. Ulicy D. przy której usytuowany jest przedmiotowy budynek, została nadana ranga drogi głównej (KDG), dla której obowiązująca linia zabudowy znajduje się w linii rozgraniczającej drogi. Szerokość drogi głównej w liniach rozgraniczających wynosi 25,Om. Z powyższego wynika, że przedmiotowy budynek nie naruszał warunków zagospodarowania przestrzennego gminy obowiązujących w dacie jego budowy. Natomiast fakt zmiany kategorii drogi w trakcie istnienia budynku nie pociąga za sobą automatycznie stwierdzenia naruszenia przez budynek aktów prawa miejscowego dotyczących zagospodarowania przestrzennego. Dokonane zbliżenie budynku do działki drogowej nie spowodowało zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia ani zagrożenia środowiska.

Zarzuty skarżącego o istnieniu w dalszym ciągu zagrożenia pożarowego i konieczności zamurowania okien od strony jego posesji są niezasadne. Sąd akceptuje w całości stanowisko WINB , iż brak jest podstaw do jednoznacznego stwierdzenia naruszenia przez inwestorów odległości od działki nr 974. Z oświadczenia inwestora wynika, że okna w elewacji od strony działki 974 wykonano według projektu. Istniejący na działce nr ewid. 974 budynek należący do Pana S.S. na długości 7,55m posiada ścianę pełną spełniającą wymogi ściany oddzielenia pożarowego. Dalej na długości 3,82m w ścianie budynku skarżącegoznajdują się dwa okna, natomiast w prostopadłym uskoku drzwi. Odległość przedmiotowego budynku od otworu drzwiowego w budynku skarżącego wynosi 4,19m, natomiast od otworów okiennych 5,45m. Niemniej jednak, jak już przytoczono wcześniej, pozwolenie na budowę zostało wydane w taki sposób, że obiektywnie niemożliwe było usytuowanie przedmiotowego budynku z zachowaniem określonych w nim odległości. W orzecznictwie sądowo administracyjnym podkreśla się, że nie jest możliwe obciążenie wyłącznie inwestora negatywnymi skutkami realizacji budowy wynikającymi z faktu, że do zaistnienia takiego stanu rzeczy doprowadziło wadliwe działanie organu architektoniczno-budowlanego. Wynika to z konieczności respektowania przez organy państwa zasady demokratycznego państwa prawnego i wynikającej z niej zasady zaufania do państwa i prawa. W konsekwencji niedopuszczalne jest obciążanie obywatela błędami organu.

Sytuacja w niniejszej sprawie jest nietypowa o tyle, że inwestor zrealizował budynek na podstawie pozwolenia z odstępstwami od jego warunków, a pośrednio źródłem koniecznych odstępstw były działania organu architektoniczno – budowlanego. Inwestor wykonał roboty budowlane na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...].03.1988r. Nr [...], choć z odstępstwami od warunków wydanego pozwolenia. Pozwolenie zostało wydane w sposób wadliwy uniemożlwiający usytuowanie budynku zgodnie z określonymi w nim odległościami, niemniej jednak zostało skonsumowane, a budynek zaużytkowany. Mimo starań w kierunku skompletowania dokumentacji archiwalnej nie udało się pozyskać zatwierdzonego pozwoleniem na budowę projektu budowlanego. Prowadzone w trybie art. 50-51 P.b. postępowanie naprawcze wykazało, że usytuowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego nie stwarza zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenia środowiska. Wobec przytoczonych uwarunkowań faktycznych i prawnych nie ma podstaw do prowadzenia postępowania przez organy nadzoru budowlanego i wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. To z kolei sprowadza się do tego, że postępowanie administracyjne w sprawie budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wybudowanego niezgodnie z pozwoleniem na budowę z dnia [...].03.1988r. znak: [...]wydanym przez Naczelnika Gminy na działce nr ewid. 926/2 położonej w N. z przyczyn prawnych i faktycznych stało się bezprzedmiotowe w całości. Postępowanie administracyjne, które stało się bezprzedmiotowe w całości, zgodnie z art. 105 § 1 K.p.a. podlega umorzeniu w całości. Z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Oznacza to, że wszystkie elementy badanego stanu prawnego i faktycznego są tego rodzaju, że niepotrzebne lub niemożliwe jest dalsze prowadzenie postępowania i brak jest podstaw do wydania jakichkolwiek nakazów przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił jako bezzasadną.