Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA 2412/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.) Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Krystyna Kleiber Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego oddala skargę


UZASADNIENIE

I SA 2412/03

Uzasadnienie

Decyzją z dnia [...] maja 2003 r. Wojewoda [...] po wznowieniu na wniosek R. W. postępowania administracyjnego, odmówił uchylenia: decyzji ostatecznej Wojewody [...] nr [...] z dnia [...].02. 1996 r. przekazującej na własność Gminie [...] udział do [...] części nieruchomości zabudowanej oznaczonej nr ew. [...] o pow. [...] ha położonej w S. gm. D, oraz decyzji ostatecznej Wojewody [...] nr [...] z dnia [...].04.1992 r. przekazującej na własność Gminie [...] nieruchomość oznaczoną jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] ha położonej w S. gm. D.

W uzasadnieniu wskazano, że prawo własności działki siedliskowej nr [...] (obecnie działka [...]) oraz położonych na niej budynków gospodarczych ujawnione zostało w księdze wieczystej nr [...], w której jako współwłaścicieli w udziale po [...] części wpisano A. B., E. W. i W. P.

Obecnymi współwłaścicielami działki nr [...] o pow. [...] ha (przed zmianą numeracji działka nr [...]) są: R. W. - w udziale do [...] części, Gmina [...] - w udziale do [...] części oraz D. i D. V. - w udziałach po [...] części każde.

Gmina [...] stała się współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości, po przekazaniu jej na własność udziału Skarbu Państwa w tej nieruchomości, decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...].02.1996 r. Udział Skarbu Państwa we współwłasności nieruchomości powstał po przekazaniu gospodarstwa rolnego na Skarb Państwa przez rolnika A. B. ( decyzja Naczelnika Gminy [...] z dnia [...].06.1986 r.). W skład przekazanego gospodarstwa wchodziła, między innymi, działka ewidencyjna nr [...] w udziale do [...] części, w tym taki sam udział we współwłasności budynków gospodarczych położonych na tym gruncie.

W dniu 27 maja 1990 r., tj. w dacie ustawowego uwłaszczenia gmin, R. W. nie był i obecnie nie jest właścicielem całej nieruchomości ujawnionej w księdze wieczystej Kw nr [...], oznaczonej działką ewidencyjną nr [...], lecz tylko jej współwłaścicielem w udziale do [...] części. Przekazanie zatem na rzecz Gminy [...] przysługującego Skarbowi Państwa udziału do [...] części we współwłasności nieruchomości, w niczym nie narusza przysługujących mu praw właścicielskich do tej nieruchomości - we wskazanym wyżej udziale.

I SA 2412/03

Przeprowadzona ponownie, przy udziale skarżącego, wizja lokalna na gruncie wykazała, ze roszczenia wnioskodawcy co do własności części budynku stodoły, nie dotyczą jednak działki nr [...], lecz sąsiadującej z nią działki nr [...] o pow. [...] ha, która jest odrębną nieruchomością zapisaną w księdze wieczystej Kw nr [...]. Jej właścicielem jest Gmina [...], na którą przeniesiono prawo własności decyzją Wojewody [...] z dnia [...].04.1992 r. Na działce tej znajduje się część budynku stodoły użytkowana przez skarżącego, stanowiąca integralną część całej stodoły jako budynku gospodarczego (pozostała część tego budynku znajduje się na omawianej wyżej działce ewidencyjnej nr [...]).

Przysługujący E. W., udział do [...] części we współwłasności nieruchomości - określony w orzeczeniu o wykonaniu aktu nadania dotyczył działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] ha i znajdujących się na niej obory i części budynku stodoły, pozostała część budynku stodoły, co do której roszczenia ma skarżący, znajduje się na działce ewidencyjnej nr [...] (obecnie nr [...]).

Własność działki nr [...] wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego nr [...] położonego na obszarze wsi S. - nabył W. P. na podstawie aktu nadania nr [...] z dnia [...] lipca 1947 r.

Powołanym wyżej aktem nadania W. P. nadano gospodarstwo rolne o obszarze około [...] ha, w tym zabudowania obejmujące [...] część budynku mieszkalnego oraz [...] część budynku obory położonej na działce nr [...].

Postanowieniem Sądu Powiatowego w [...] z dnia [...].05.1960r. założono księgę wieczystą Kw nr [...], w której jako właściciela wpisano W. P. Działka ewidencyjna nr [...] wchodząca w skład tego gospodarstwa otrzymała w późniejszym okresie nr [...]. Granica pomiędzy działką ewidencyjną nr [...] (obecnie [...]) i działką nr [...] ( oznaczoną później jako działka nr [...]) ustalona została w 1960r.

Skarb Państwa stał się właścicielem spornej działki nr [...] (dawniej [...]), na podstawie decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...].04.1979 r. dotyczącej przejęcia na rzecz Państwa gospodarstwa rolnego należącego do W. P., w zamian za przyznane mu świadczenia emerytalne.

Zgodnie z stanem prawnym zapisanym w rejestrze ewidencji gruntów, obowiązującym w dacie 27 maja 1990r., tj. w dacie ustawowego uwłaszczenia gmin,

I SA 2412/03

działka nr [...] o powierzchni [...] ha położona w obrębie ewidencyjnym S. gm. D. stanowiła własność Skarbu Państwa i pozostawała w zasobie Państwowego Funduszu [...].

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2003 r. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa utrzymała w mocy powyższa decyzję Wojewody [...] .

W uzasadnieniu tej decyzji Komisja podzieliła argumenty przytoczone przez organ pierwszej instancji.

Na powyższą decyzję wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego R. W. domagając się jej uchylenia W skardze wskazuje, że Wojewoda [...] rozpoznając w postępowaniu wznowieniowym sprawę, z jego wniosku o uchylenie decyzji Wojewody [...] z dnia [...].04.1992r. w przedmiocie przekazania na Gminę [...] prawa własności nieruchomości oznaczonej nr [...], zabudowanej częścią budynku użytkowanej przez niego stodoły, będącej w ocenie skarżącego jego własnością - wydając w tej sprawie decyzję odmowną, nie uwzględnił przedstawionych przez niego tak istotnych dowodów jak akt nadania gospodarstwa, czy też złożonych w Urzędzie Gminy [...] zeznań świadków, że jego ojciec jako poprzednik prawny władał od 1946 roku tą sporną częścią stodoły i działką, na której jest ona położona co przemawia za tym, że sporna nieruchomość stanowiła własność jego ojca.

Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o oddalenie skargi podtrzymując argumenty podane w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

zgodnie z przepisem art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r r przepisy wprowadzające prawo o ustroju sądów administracyjnych i prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz.1271 ze zm. / ustawa z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym utraciła moc z dniem 1 stycznia 2004 r. Stosownie do treści art. 97 cytowanej ustawy sprawy, których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270/.

Skarga jest nieuzasadniona zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

I SA 2412/03

Na wstępie należy zauważyć, że na wniosek skarżącego oparty na podstawie art. 145 § 1 pkt, 4 kpa organ wznowił postępowanie administracyjne zakończone dwiema ostatecznymi decyzjami: Wojewody [...] z dnia [...] .04. 1992r. przekazującą na własność Gminie [...] nieruchomość oznaczoną jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] ha położonej w S. gm. D. stanowiącą grunty Państwowego Funduszu [...], na podstawie art. 15 ustawy z 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 z późn. zm.)

Wojewody [...] z dnia [...].02. 1996r. przekazującą na własność Gminie [...] udział do [...] części nieruchomości zabudowanej oznaczonej nr ew. [...] o pow. [...] ha położonej w S. gm. D. stanowiący własność Skarbu Państwa na podstawie art. 5 cytowanej wyżej ustawy z 10 maja 1990 r.

Przepis art. 151 § 1 k.p.a. przewiduje tylko dwa możliwe sposoby zakończenia wznowionego postępowania. W razie braku podstaw z art. 145 § 1 k.p.a. odmawia się uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, a gdy podstawy te są - uchyla się dotychczasową decyzję i wydaje nową decyzję, rozstrzygającą o istocie sprawy.

W badanej sprawie organy zasadnie stwierdziły w obu przypadkach brak podstawy do wznowienia postępowania określonej w art. 145 §1 pkt.4 kpa., na którą to okoliczność skarżący powoływał się we wniosku o wznowienie postępowania z dnia [...] maja 2000 r.

Stroną w postępowaniu administracyjnym jest ten, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek (art. 28 kpa).

Stroną w postępowaniu komunalizacyjnym, prowadzonym na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych jest Skarb Państwa i właściwa gmina na której rzecz następuje przekształcenia własnościowe, a także ten, kto wykaże, iż ma tytuł prawnorzeczowy do objętej postępowaniem komunalizacyjnym nieruchomości.

Z materiału aktowego ponad wszelką wątpliwość wynika, że w dniu 27 maja 1990r., tj. w dacie ustawowego uwłaszczenia gmin, R. W. nie był i obecnie nie jest właścicielem całej nieruchomości ujawnionej w księdze wieczystej Kw nr [...], oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...], lecz tylko jej współwłaścicielem w

I SA 2412/03

udziale do [...] części. Gmina [...] stała się współwłaścicielem do [...] części przedmiotowej nieruchomości, po przekazaniu jej na własność udziału Skarbu Państwa w tej nieruchomości, decyzją ostateczną Wojewody [...] z dnia [...].02.1996r. Udział Skarbu Państwa we współwłasności nieruchomości powstał po przekazaniu gospodarstwa rolnego na Skarb Państwa przez rolnika A. B. (decyzja Naczelnika Gminy [...] z dnia [...].06.1986r.). W skład przekazanego gospodarstwa wchodziła, między innymi, działka ewidencyjna nr [...] w udziale do [...] części, w tym taki sam udział we współwłasności budynków gospodarczych położonych na tym gruncie.

W tej sytuacji stwierdzić należy, że skarżącemu nie przysługiwał przymiot stron w postępowaniu komunalizacyjnym zakończonym ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...].02.1996r.

Odnośnie postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...].04.1992 r. zauważyć należy, że przekazanie na własność gminy gruntów pozostających w zasobach Państwowego Funduszu [...] położonych na terenie tej gminy następowało stosownie do treści art. 15 cytowanej ustawy z 10 maja 1990 r. na wniosek zainteresowanej gminy.

Istotne zatem w przedmiotowej sprawie jest ustalenie czy nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] położona w S. gm. D. pozostawała w zasobach Państwowego Funduszu [...] czy też jak twierdzi skarżący stanowiła jego własność.

Z dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy niezbicie wynika, że w dniu 27 maja 1990 r., tj. w dacie ustawowego uwłaszczenia gmin, działka nr [...] położona w S. gm. D. stanowiła własność Skarbu Państwa na podstawie decyzji Naczelnika Gminy [...] z dnia [...].04.1979 r. dotyczącej przejęcia, na rzecz Państwa, gospodarstwa rolnego należącego do W. P., w zamian za przyznane mu świadczenia emerytalne, i pozostawała w zasobach Państwowego Funduszu [...].

Zaś W. P. figuruje w księdze wieczystej Kw nr [...] jako właściciel działki nr ew. [...], działka ta otrzymała w późniejszym okresie nr [...]. Przy pomiarze uzupełniającym w 1984 roku, związanym z podziałem działki ewidencyjnej nr [...] na trzy odrębne działki, w tym działkę nr [...] wraz z znajdującą się na niej częścią budynku stodoły, przebieg granicy określony został w protokóle granicznym z dnia [...].04.1984 r. Protokół ten podpisał również E. W. określony w treści protokółu jako ewentualny

I SA 2412/03

nabywca wydzielonych działek ewidencyjnych o numerach [...] i [...].

W tym stanie faktycznym stwierdzić należy, że skarżący nie legitymował się żadnym tytułem prawnorzeczowym do działki nr ew [...] zatem nie przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...].04 1992r.

Innymi słowy mówiąc, skarżący nie jest stroną w obu badanych postępowaniach, albowiem jego interes nie znajduje i nie mógł znaleźć konkretyzacji w tym trybie. Komunalizacja bowiem dotyczy stosunków własności pomiędzy Skarbem Państwa a gminą. Oznacza to, że przedmiotowe nieruchomości nie mogły przejść w omawianym trybie na własność skarżącego. Dokonana zaś komunalizacja na rzecz gminy [...] nie naruszała jego tytułu prawno rzeczowego, ponieważ takiego tytułu do przedmiotowych nieruchomości skarżący nie miał.

W tym stanie rzeczy Sąd stwierdza, że organy administracji prawidłowo uznały, że nie zachodzą przesłanki uzasadniające uchylenie decyzji ostatecznych objętych wznowionym postępowaniem określone w art. 145 §1 pkt.4 kpa co prowadzi do oddalenia skargi na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.