Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1911/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne: Broń i materiały wybuchowe
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 20
journal: Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
law: Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi S. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] maja 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego S. W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Komendant Główny Policji (dalej KGP) decyzją z [...] lipca 2008 r. utrzymał w mocy wcześniejszą decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. (dalej KWP) z [..] maja 2008 r., którą organ ten, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 20 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) cofnął S. W. (dalej skarżący) pozwolenie na broń palną myśliwską. Z akt administracyjnych wynika, że pozwolenie to zostało mu przyznane na mocy decyzji z [...] sierpnia 2004 r.

Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji (dalej ustawy), właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy przewiduje, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia.

S. W. został w postępowaniu karnym oskarżony o to, iż w okresie od [...] lutego 2004 r. do [...] kwietnia 2004 r. w Urzędzie Celnym w C. podczas zgłoszenia do odprawy celnej towarów [...] posłużył się sfałszowanymi świadectwami pochodzenia towaru [...] oraz jednym świadectwem bez numeru, które to świadectwo przekazał Agencji Celnej [...] reprezentującej jego firmę, tj. o przestępstwo z art. 270 § 1 kodeksu karnego (dalej kk). W świetle art. 270 § 1 kk, kto, w celu użycia za autentyczny, podrabia lub przerabia dokument lub takiego dokumentu jako autentycznego używa, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

Wyrokiem z dnia [...] marca 2007 r. [...] Sąd Rejonowy w C. uznał skarżącego za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za to wymierzył mu karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, jednocześnie zawieszając warunkowo jej wykonanie tytułem próby na okres 2 lat. Ponadto orzekł karę grzywny. Orzeczenie to stało się prawomocne wyrokiem Sądu Okręgowego w C. z dnia [...] lipca 2007 r., [...].

Należy zauważyć, że postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską KWP wszczął z urzędu w dniu [...] lipca 2006 r. W jego wyniku decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. cofnął skarżącemu to pozwolenie w oparciu o ww. przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Jednak skutkiem złożonego odwołania, KGP decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. uchylił tę decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu wskazał m.in., iż rozstrzygnięcie KWP zostało wydane z naruszeniem art. 10 § 1 kpa, gdyż skarżący nie został skutecznie zawiadomiony o wszczęciu postępowania administracyjnego; nie zostały też wyjaśnione wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności. Po uzupełnieniu materiału dowodowego, KWP decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. ponownie cofnął skarżącemu pozwolenie na broń palną myśliwską. W wyniku odwołania również ta decyzja została przez KGP uchylona decyzją z [...] stycznia 2008 r., a sprawę po raz drugi przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.

W wyniku przeprowadzonego przez ten organ postępowania wyjaśniającego ostatecznie ustalono, że skarżący oprócz ww. skazania za przestępstwo z art. 270 § 1 kk, wyrokiem nakazowym z dnia [...] maja 2006 r. Sądu Rejonowego w D. [...]został uznany winnym popełnienia wykroczenia z art. 92 § 1 kodeksu wykroczeń (kto nie stosuje się do znaku lub sygnału drogowego albo do sygnału lub polecenia osoby uprawnionej do kierowania ruchem lub do kontroli ruchu drogowego, podlega karze grzywny albo karze nagany), za co został skazany na karę grzywny w kwocie 300 zł. Ponadto wyrokiem z dnia [...] listopada 2003 r. Sądu Rejonowego w K. [...] został uznany winnym popełnienia wykroczenia z art. 86 § 1 kodeksu wykroczeń (kto, nie zachowując należytej ostrożności, powoduje zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym, podlega karze grzywny), za co został skazany na karę grzywny w kwocie 100 zł. Obecnie skazania te uważa się za niebyłe. Skarżący był także kilkakrotnie karany mandatami za wykroczenia w ruchu drogowym (por. wydruk z bazy danych Krajowego Systemu Informacyjnego Policji w aktach administracyjnych).

Popełnienie przez skarżącego przestępstwa z art. 270 § 1 kk (por. ww. wyrok Sądu Rejonowego w C. z dnia [...] marca 2007 r. [...]), jak i wykroczeń drogowych, stało się podstawą wydania przez KWP wskazanej na wstępie decyzji z dnia [...] maja 2008 r. o cofnięciu mu pozwolenia na broń palną myśliwską. W uzasadnieniu tej decyzji KWP podkreślił fakt skazania skarżącego za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów. Przestępstwo to nie należy do katalogu przestępstw, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, jednak przepis ten nie zawiera zamkniętego katalogu okoliczności uzasadniających wymienioną w nim obawę, w tym "ścisłego katalogu przestępstw popełnionych lub zarzuconych". Tym samym organ zobowiązany jest do ustalenia okoliczności, z których można wyprowadzić obawę użycia przez skarżącego broni w sposób określony w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Skarżący dopuścił się przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów, które może być popełnione tylko umyślnie (zarzucono mu posłużenie się sfałszowanym dokumentem jako autentycznym, dla załatwienia formalności celnych związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą). Zachowanie takie powoduje utratę jego wiarygodności jako osoby posiadającej tak szczególne uprawnienie, jakim jest pozwolenie na broń. Pod znakiem zapytania stoi bowiem solidność skarżącego, pewność postępowania oraz uczciwość w zakresie stosowania się do obowiązujących zasad nakreślonych przepisami prawa. Nadto skarżący popełnił też wiele wykroczeń w ruchu drogowym. Organ wskazał na istnienie w tej sytuacji obawy użycia przezeń broni sprzecznego z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Od posiadaczy broni wymaga się "szczególnego uwrażliwienia na przestrzeganie przepisów prawa". Prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym przepisami ustawy. Pozwolenie na broń winna posiadać osoba o nieposzlakowanej opinii, co przejawia się przede wszystkim w przestrzeganiu prawa. Posiadanie broni wiąże się ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zatem posiadacz pozwolenia na broń musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem dobrom tym nie zagrozi. Natomiast świadome działanie przeciwko ustanowionemu porządkowi taką rękojmię niweczy i świadczy, iż osoba taka nie powinna posiadać pozwolenia na broń.

W odwołaniu do Komendanta Głównego Policji (KGP) skarżący nie zgodził się z powyższą decyzją. Zarzucił jej naruszenie art. 7, 77 kpa oraz art. 107 kpa, a także obrazę art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Zdaniem skarżącego organ w decyzji "dokonał jedynie wskazania określonego orzeczenia sądowego" (chodzi o ww. wyrok skazujący), jednak bez prawidłowej oceny tego faktu. Ponadto nie wykazał istnienia uzasadnionej obawy, iż skarżący może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wydanie prawomocnego orzeczenia sądowego wobec posiadacza broni musi być rozpatrywane indywidualnie w celu ustalenia, czy zachodzą okoliczności umożliwiające przyjęcie, że "obawy co do celu w jakim może być użyta broń są uzasadnione". Sam fakt skazania albo prowadzenia postępowania nie eliminuje możliwości posiadania pozwolenia na broń.

Organ odwoławczy (KGP) nie uwzględnił odwołania. Podniósł m.in., iż dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy nakazuje organowi cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy daną osobę można uznać za należącą do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6. Katalog okoliczności, w tym przestępstw, których popełnienie (lub o których oskarżenie) może wzbudzić obawy niezgodnego z prawem użycia broni palnej w rozumieniu ww. art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy jest otwarty, o czym świadczy użyte w tym przepisie wyrażenie "w szczególności". Ustawodawca przyznał organom właściwym w sprawach pozwoleń na broń prawo do rozszerzenia kręgu przesłanek wzbudzających tę obawę także o skazanie lub podejrzenie (oskarżenie) o popełnienie innych rodzajów przestępstw. Organy te nie zostały zobowiązane ww. przepisami do udowodnienia, iż faktycznie posiadacz pozwolenia na broń (lub osoba chcąca je uzyskać) posłużył się lub użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wystarczające jest bowiem samo domniemanie takiego zachowania, którego podstawą może być fakt skazania lub podejrzenia o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na jego rodzaj i wagę, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni, nawet gdy jest ono jednorazowe, a inne dowody korzystnie świadczą o takiej osobie. Skoro skarżący popełnił czyn przeciwko wiarygodności dokumentów, a także wielokrotnie naruszał inne przepisy prawa dopuszczając się wykroczeń, to utracił wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i używania broni w rozumieniu dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Dla interesu społecznego nie jest obojętne, że posiadacz pozwolenia na broń ma lekceważący stosunek do ładu prawnego. Zatracie skazania lub uznanie ukarania za wykroczenie za niebyłe (to drugie ma zastosowanie do skarżącego, gdyż w czterech przypadkach ukarania go za wykroczenia, w związku z upływem 2 lat od wykonania kary należy uznać je za niebyłe - art. 46 § 1 kodeksu wykroczeń) nie stanowi przeszkody do ustalenia w trybie art. 75 kpa, że osoba posiadająca pozwolenie na broń popełniła czyny, które same w sobie lub w powiązaniu z innymi okolicznościami rodzą obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem porządku publicznego. Według organu powyższe ustalenia, a wcześniej ustalenia pierwszoinstancyjne, dają podstawę do przyjęcia, że cechy charakteru skarżącego, jego dotychczasowy stosunek do porządku prawnego, stwarzają taką uzasadnioną obawę.

Z tego względu nawet pozytywne opinie środowiskowe o skarżącym nie mogą zostać uznane na jego korzyść i wpłynąć na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie eliminują one powyższych faktów, które rodzą obawę z art. 15 ust.1 pkt 6 ustawy.

Skarżący zaskarżył ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej naruszenie:

■ przepisów prawa materialnego, tj. art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji poprzez przyjęcie, iż stosunku do skarżącego istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego;

■ art. 2 Konstytucji RP poprzez dokonanie interpretacji wskazanego przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 w sposób sprzeczny z zasadą sprawiedliwości społecznej;

■ przepisów postępowania, tj. art. 6, 7, 8 kpa poprzez wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego, bez dokładnego wyjaśnienia sprawy i uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, wbrew zasadzie pogłębiania zaufania obywateli do organów Policji; wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżący zasadniczo nawiązał do argumentacji przytoczonej w odwołaniu. Według skarżącego uzasadniona obawa z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy dotyczy "przewidywanych i przewidywalnych" zachowań posiadacza broni. Może ją uzasadniać dotychczasowe postępowanie danej osoby (nadużywanie alkoholu, dopuszczenie się czynów nagannych), czy też ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie psychiczne). Organy Policji powinny wyjaśnić w sposób "precyzyjny i jednoznaczny" dlaczego cofając pozwolenie na broń uznały, iż interes społeczny jest "na tyle ważny i znaczący", że bezwzględnie wymaga pozbawienia skarżącego ww. uprawnienia. Skarżący wskazał, że "fakt jednorazowego dopuszczenia się występku, dodatkowo nieopisanego normą art. 15 ustawy", nie wystarcza do uznania, iż taka obawa jest uzasadniona. Niezbędne było bowiem wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym lub zarzucanym mu czynem, a cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, stwarzającego obawę użycia broni w celach sprzecznych z "interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego". Stwierdzenie organu, że fakt jednorazowego skazania nie daje gwarancji bezpiecznego używania broni, jest całkowicie dowolne i oparte na niczym nieuzasadnionych przypuszczeniach. Według skarżącego uchybienia te świadczą o naruszeniu wskazanych przepisów prawa materialnego przez ich wadliwe zastosowanie.

W odpowiedzi na skargę KGP wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał zajęte w sprawie stanowisko. Jednocześnie podkreślił, iż dopuszczenie się przez posiadacza broni przestępstwa z art. 270 § 1 kk oraz wielu wykroczeń drogowych w pełni pozwala zakwalifikować skarżącego do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Powyższe przesądziło o cofnięciu skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską, na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy. Osoba posiadająca pozwolenie na broń musi dawać rękojmię, że swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Skazanie, czy nawet podejrzenie o świadome działanie przeciwko ustanowionemu porządkowi prawnemu, taką rękojmię niweczy. W ocenie organów Policji popełniony przez skarżącego czyn oraz okoliczności jego popełnienia powodują, iż należy on do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie celowości czy słuszności.

Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę, analizowaną w kontekście podanych wyżej kryteriów kontroli aktów administracyjnych przez Sąd, należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna zapadły z naruszeniem zasad postępowania administracyjnego, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga, że postępowanie, jakie prowadzą upoważnione organy (tu KWP w K. i KGP) na podstawie przepisów ustawy o broni i amunicji, podlega procedurze określonej przepisami kodeksu postępowania administracyjnego (kpa). Zasady ogólne postępowania zostały określone w art. 6 – 16 kpa. Jedną z naczelnych zasad postępowania jest określona w art. 7 kpa zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, nakładająca na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Zasadę tę realizuje szereg przepisów szczegółowych, a zwłaszcza przepisy o postępowaniu dowodowym. Nakładają one na organ obowiązek wyczerpującego zebrania, rozpatrzenia i oceny całego materiału dowodowego. Jedynie na podstawie całokształtu materiału dowodowego (poddanego wszechstronnej analizie) organ może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 77 § 1 i 80 kpa). Treść uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia w sprawie powinna dokumentować wypełnienie przez organ wymienionych obowiązków procesowych i odnosić się do zakresu przeprowadzonego postępowania w sprawie. Organ winien w tym względzie przestrzegać wymogów uzasadnienia decyzji – faktycznego i prawnego, określonych w art. 107 § 1 i 3 kpa. Motywy decyzji obejmujące kryteria, jakimi kierował się organ podejmując rozstrzygnięcie winny nawiązywać w swoich ocenach wprost do stanu faktycznego istotnego w sprawie, w tym obejmować swoją treścią stanowisko organu względem argumentacji strony postępowania. Ma to szczególne znaczenie wówczas, gdy - jak w tej sprawie - strona kwestionuje prawną ocenę stanu faktycznego, przy czym zarzuty na tym tle wynikają już z odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej.

Zdaniem Sądu, wzmiankowane reguły postępowania administracyjnego, w szczególności odnoszące się do wymogów uzasadnienia decyzji, nie były w niniejszej sprawie przestrzegane. W konsekwencji nie wykazano w niej należytej dbałości w ocenie wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności.

Jest niesporne, że przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na broń palną myśliwską był fakt w/w prawomocnego skazania go za przestępstwo z art. 270 § 1 kk (tj. za przestępstwo przeciwko wiarygodności dokumentów) na karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem jej wykonania tytułem próby na okres 2 lat oraz na karę grzywny, jak również fakt kilkakrotnego ukarania za wykroczenia w ruchu drogowym.

W świetle cytowanych już wyżej przepisów art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust.1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.

W ocenie Sądu, użycie w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy słów "w szczególności" poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż istnieje po ich stronie obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Co do innych osób organ musi szczegółowo zanalizować i uzasadnić taką obawę. Sam fakt skazania uprawnionego do posiadania broni za jakiekolwiek inne przestępstwo (niż wymienione) lub wykroczenie nie uzasadnia automatycznego wniosku, że osoba ta, jako niewiarygodna, stwarza zagrożenie użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Organ musi wykazać dlaczego uznał, że w konkretnej sytuacji, co do danej osoby zagrożenie to istnieje. Na konieczność takiego rozumienia omawianego przepisu prawa wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 28 kwietnia 2004 r. /sygn. akt. III SA 2258/02, Lex 158939/ wyjaśniając, że "przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym, w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego". Stanowisko to znalazło potwierdzenie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, który m.in. w wyroku z dnia 4 czerwca 2007 r. /sygn. akt II OSK 863/06, niepublikowany/ podniósł, że "cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia skazanie za jakiekolwiek przestępstwo, lecz dopiero stwierdzenie, iż posiadacz broni zalicza się do kategorii osób z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji." Dalej NSA wyjaśnił, że uzasadniona obawa dotyczy przewidywanych zachowań posiadacza broni, a może ją uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby: nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych, ujemne cechy charakteru: nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie (por. też wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie sygn. akt: II OSK 88/06, niepublikowany). Podkreślić należy, że cytowane orzeczenia wydane zostały w sytuacji, kiedy w stosunku do uprawnionego zapadł wyrok skazujący za przestępstwo inne niż wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. W tym aspekcie należy też odnotować wyrok z dnia 9 października 2001 r. /sygn. akt III SA 866/00, niepublikowany/, w którym NSA wskazał, że skazania "za przestępstwa przeciwko dokumentom, czy też za przestępstwa bigamii lub nie łożenia na utrzymanie rodziny, aczkolwiek naganne, nie pozostają w obiektywnym i racjonalnym związku z możliwością użycia broni przez stronę postępowania w celach sprzecznych z porządkiem publicznym".

Nie jest uprawnione w świetle przepisów ustawy o broni i amunicji uznanie, że każdy skazany stwarza obawę użycia broni sprzecznie z porządkiem publicznym, gdyż takie założenie prowadziłoby do znacznego ich zaostrzenia. Gdyby ustawodawca chciał cofnąć pozwolenie na broń wszystkim skazanym, to przyjąłby wprost takie uregulowanie. Tymczasem z art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy wynika wyraźnie, że kwestią najistotniejszą przy cofnięciu pozwolenia na broń jest obawa stwarzania przez uprawnionego zagrożenia dla porządku publicznego w związku z posiadaną bronią. Nie chodziło więc ustawodawcy o jakiekolwiek skazanie, naruszenie porządku prawnego, czy zagrożenie dla tego porządku ze strony uprawnionego, a tylko o zagrożenie, że użyje on broni sprzecznie z tym porządkiem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 sierpnia 2007 r., sygn. akt: VI SA/Wa 818/07, niepublikowany). Dla cofnięcia pozwolenia na broń konieczne jest zatem wykazanie, że zachowanie i postawa uprawnionego będące powodem jego skazania pozwalają żywić obawę co do dalszego, zgodnego z prawem, posiadania i używania broni. Organ musi więc wykazać dowodami, a nie tylko bardzo swobodnymi zabiegami logicznymi, czy przez domniemanie, że co do danej osoby, z konkretnej przyczyny, istnieje obawa niezgodnego z prawem użycia broni. W tej sprawie nie można – w ocenie Sądu – uznać argumentacji organów obu instancji za wystarczającą do zaakceptowania tezy o takiej obawie po stronie skarżącego.

Zakładając, że stosownie do powyższych wywodów w postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji zawsze powinno poprzedzać dokładne ustalenie i rozważenie stanu faktycznoprawnego sprawy (art. 7, 77 § 1 i 80 kpa), w realiach tej sprawy, organy - nie wywiązując się z tego obowiązku, nie rozważyły wszystkich istotnych dla jej rozstrzygnięcia okoliczności. Opierając się wyłącznie na fakcie skazania skarżącego za ww. przestępstwo umyślne z art. 270 § 1 kk (spoza katalogu przestępstw wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy) oraz za kilka wykroczeń w ruchu drogowym, wywiodły tę obawę wyłącznie z tego faktu. Nie podały przy tym przesłanek prowadzących do takiego wniosku; przede wszystkim brak jest w motywach ww. decyzji wskazania i bliższej analizy z czego konkretnie wynika, że skarżący, który dysponuje bronią od dłuższego czasu, akurat skutkiem popełnienia ww. przestępstwa i wykroczeń, może być zaliczony do osób, co do których istnieje obawa, że użyją broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przede wszystkim w motywach decyzji organów Policji brak jest przedstawienia toku rozumowania wskazującego na konkretne podstawy do przyjęcia wniosku o istnieniu tej obawy po stronie skarżącego.

Organy Policji niejako automatycznie wywiodły tę obawę przyjmując, że skoro skarżący dopuścił się w/w przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów, które jest przestępstwem umyślnym, oraz szeregu wykroczeń (w ruchu drogowym), to okoliczności te charakteryzują go – jako posiadacza pozwolenia na broń – na tyle ujemnie, że pozwalają zaliczyć do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Wprawdzie Sąd podziela zapatrywanie organu odwoławczego, że każde naruszenie przepisów prawa, zwłaszcza karnego, musi podlegać ocenie w kontekście tej obawy, jednak nieuzasadnione jest twierdzenie o wystarczaniu samego domniemania użycia broni przez uprawnionego do jej posiadania w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, tylko na podstawie skazania go za to przestępstwo lub wykroczenia, i to nawet w sytuacji, gdy inne dowody korzystnie o nim świadczą (por. str. 4 uzasadnienia decyzji odwoławczej). Wzmiankowana obawa musi być bowiem realna, tj. wynikać z rzeczywistych przesłanek.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wcześniejszej decyzji pierwszoinstancyjnej organy Policji takich przesłanek w dostatecznym zakresie nie wykazały, sprowadzając tym samym swoją argumentację do ocen w istocie ogólnikowych, które nie znajdują odpowiedniego przełożenia na uwarunkowania stanu faktycznego tej sprawy. Samo odnotowanie, że naruszając porządek prawny skarżący utracił dotychczasową nieskazitelność, w sensie dawania gwarancji korzystania z broni zgodnie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, co wyklucza możliwość jej posiadania, nie może prowadzić do przesądzenia kwestii istnienia tej obawy. Jak bowiem wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 listopada 2008 r. (sygn. akt II OSK 1322/07, niepublikowany), po pierwsze – każdy obywatel ma obowiązek przestrzegania prawa, po drugie – każdy popełniający przestępstwo narusza prawo, lecz ustawodawca nie wprowadził generalnej zasady pozbawiania każdej osoby popełniającej jakiekolwiek przestępstwo, bez względu na opinię i cechy osobowe oraz rodzaj i okoliczności popełnienia przestępstwa, pozwolenia na broń. Zatem, żeby ocenić trafność i zgodność z logiką rozumowania organu, że skarżący, jako osoba skazana za w/w przestępstwo z art. 270 § 1 kk, a dodatkowo za szereg wykroczeń w ruchu drogowym, stwarza przez to uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, Sąd musi dysponować danymi i ustaleniami, które organ miał w tym względzie na uwadze, a które doprowadziły go do tego wniosku. Należy przy tym zastrzec, że w świetle unormowania w/w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia każdy fakt popełnienia przestępstwa, lecz tylko takiego, które ze względu na charakter i okoliczności popełnienia realnie wskazuje/uzasadnia przedmiotową obawę, gdyż jest konsekwencją określonych cech osobowościowych i postawy sprawcy, które mogą mieć wpływ na przestrzeganie przezeń zasad bezpiecznego korzystania z broni. Zatem w zakresie tych ustaleń organ nie może polegać na domniemaniu zachowania się skarżącego, jako posiadacza broni, wywodząc je wyłącznie z faktu popełnionego przestępstwa i wykroczeń, tylko połączyć te zdarzenia z innymi okolicznościami istotnymi dla oceny skarżącego w kategoriach uzasadnionej obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, i przeprowadzić na tym tle stosowny wywód wykazujący, że skarżący skazany za przestępstwo z grupy przestępstw przeciwko wiarygodności dokumentów (rozdział XXXIV Kodeksu karnego), a konkretnie z art. 270 § 1 kk (fałszerstwo materialne dokumentu), którego przedmiotem ochrony jest publiczne zaufanie do dokumentów, a ściślej do ich autentyczności i rzetelności, co stanowi podstawowy warunek pewności obrotu prawnego, oraz za szereg wykroczeń drogowych, może również użyć broni myśliwskiej niezgodnie z jej przeznaczeniem, czy w sposób niebezpieczny dla innych.

Te inne okoliczności istotne dla oceny skarżącego w podanym wyżej kierunku analiz, to w szczególności dowody wskazujące na opinie i dotychczasowe postępowanie skarżącego; chodzi tu przede wszystkim o opinie środowiskowe i inne, pozwalające na ustalenie cech charakteru i predyspozycji skarżącego w kontekście posługiwania się przezeń bronią palną myśliwską. Organ takich dowodów nie zebrał, poprzestając w istocie na domniemaniu negatywnych przesłanek charakterologiczno-osobowościowych skarżącego z faktu skazania go za w/w przestępstwo i wykroczenia. Aczkolwiek dopuszczenie się tego przestępstwa może negatywnie wpływać na ocenę skarżącego jako posiadacza broni, gdyż jest to przestępstwo umyślne, kierunkowe, możliwe do popełnienia wyłącznie z zamiarem bezpośrednim; tak samo negatywny wpływ na tę ocenę mają popełnione przezeń wykroczenia drogowe, gdyż świadczą o lekceważeniu przepisów związanych z bezpieczeństwem ruchu drogowego, co w konsekwencji może prowadzić do zagrożenia życia i zdrowia uczestników tego ruchu, jednakże bez tych dowodów ocena ta nie jest pełna. W rezultacie argumentacja organów Policji na uzasadnienie cofnięcia skarżącemu przedmiotowego pozwolenia na broń myśliwską nie jest przekonywująca, gdyż nie bazuje na analizie pełnego i niezbędnego materiału dowodowego.

W zaskarżonej decyzji organ nadmienił, że przy ocenie osobowości posiadacza broni "ważny jest nie tyle fakt skazania (...), ale dotychczasowe życie i sposób postępowania tej osoby", jednak stwierdzenia tego bliżej nie rozwinął poza okoliczności związane z popełnieniem w/w przestępstwa i wykroczeń. Tak samo stwierdzając, że "cechy charakteru p. S. W., jego dotychczasowy stosunek do porządku prawnego, stwarzają uzasadnioną obawę, że może użyć broni palnej w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy (...)", organ nie wymienił tych cech. W konkluzji rozważań stwierdził natomiast, że "nawet pozytywne o stronie opinie środowiskowe nie mogą zostać uznane na jej korzyść i wpłynąć na sposób rozstrzygnięcia sprawy (...)" – por. str. 5 – 6 decyzji odwoławczej.

Jednakże poza tym stwierdzeniem z uzasadnienia decyzji odwoławczej, ani z uzasadnienia wcześniejszej decyzji pierwszoinstancyjnej, nie wynika, żeby organy Policji rozważały w tej sprawie jakąkolwiek opinię środowiskową o skarżącym (poza odnotowaniem, że skarżący "jest członkiem niestowarzyszonym w kole łowieckim /.../ Zarząd Okręgowy K. potwierdził, że nie posiada materiałów świadczących o nieodpowiednim obchodzeniu się z bronią przez stronę" – por. str. 2 decyzji pierwszoinstancyjnej). Prowadzi to do wniosku, iż organy te, a zwłaszcza organ odwoławczy, mimo wzmianek w zaskarżonej decyzji na temat dotychczasowego życia (skarżącego), cech charakteru i opinii środowiskowych, okoliczności tych nie analizowały, poprzestając na wnioskach wyciągniętych z faktu skazania skarżącego za w/w przestępstwo i wykroczenia. Z akt administracyjnych sprawy też nie wynika, żeby dane o skarżącym na ten temat zostały zebrane. Z akt tych, a nade wszystko z przebiegu długotrwałego skądinąd postępowania administracyjnego w tej sprawie i z uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej, zdają się natomiast wynikać trudności organów Policji w ustaleniu miejsca pobytu skarżącego i doręczaniu mu korespondencji w sprawie, a co się z tym wiąże – również w uzyskaniu opinii środowiskowej o skarżącym. Na stronie 2 uzasadnienia decyzji pierwszoinstancyjnej, opisującej stan sprawy na wcześniejszym jej etapie, organ nadmienia bowiem, że "nie udało się zebrać o stronie szczegółowej opinii z miejsca stałego oraz czasowego pobytu", a kierowana do niego korespondencja z dnia [...] września 2007 r. została zwrócona przez pocztę z adnotacją "adresat nieobecny", "nie podjęto w terminie". Na stronie 3 uzasadnienia tej decyzji organ, opisując kolejną fazę postępowania, stwierdza ponownie, że "nie udało się (...) zebrać o stronie szczegółowej opinii z miejsca zamieszkania", zaś "z informacji Komisariatu Policji V w B. wynika, że w/wym. nie przebywa pod podanym adresem od około 15 lat. Ma przebywać prawdopodobnie na terenie Niemiec" (por. odnośnie tego cytatu notatkę z-cy komendanta tego Komisariatu z dnia [...] marca 2008 r. [...]). Dopiero na podstawie informacji z Centrum Personalizacji Dokumentów MSWiA organ ustalił miejsce zameldowania skarżącego na pobyt stały [...], jednak już na etapie wydawania decyzji pierwszoinstancyjnej z dnia [...] maja 2008 r. znowu stwierdził, że kierowana do skarżącego korespondencja z dnia [...] kwietnia 2008 r. została zwrócona przez pocztę z adnotacją "adresat nieobecny" i "nie podjęto w terminie" (por. str. 4 uzasadnienia decyzji).

Uwagi te korespondują z materiałami akt administracyjnych; w szczególności oprócz wzmiankowanej informacji Komisariatu Policji V w B., ta sama jednostka Policji w piśmie z [...] maja 2007 r. [...] podaje (w odpowiedzi na pismo dot. sporządzenia opinii), że "nie zna obecnego miejsca pobytu (...)" skarżącego. Podobnie w piśmie z [...] września 2006 r. [...] stwierdza, iż skarżący "nie przebywa w miejscu zamieszkania i nie jest znane obecne jego miejsce pobytu". Także w piśmie Komendy Powiatowej Policji w M. z [...] maja 2007 r. [...] podano, że "pomimo kilkukrotnych wizyt pod wskazanym adresem nie zastano nikogo".

Jeżeli zatem organy Policji miały trudności z ustaleniem miejsca pobytu skarżącego (dodatkowo decyzja pierwszoinstancyjna i odwoławcza posługują się w swojej treści, oprócz w/w adresu miejsca pobytu stałego skarżącego, adresem do korespondencji w M., a jeszcze inny adres do korespondencji skarżący podał w skardze), a w konsekwencji z uzyskaniem opinii środowiskowej, czego ostatecznie – jak się wydaje – zaniechały, to jest to zdaniem Sądu okoliczność sama w sobie, w uwarunkowaniach tej sprawy, wymagająca oceny i wyciągnięcia stosownych wniosków na tle uregulowań ustawy o broni i amunicji. Transparentność życia osoby dysponującej bronią, co przekłada się m.in. na możliwość uzyskania o niej m.in. opinii środowiskowej – po wcześniejszym ustaleniu (bez istotnych trudności) miejsca pobytu, to okoliczności, które nie mogą być obojętne dla organu Policji formułującego względem niej prognozę co do zachowania się, jako posiadacza i użytkownika broni myśliwskiej – pod kątem obawy użycia jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Trzeba też pamiętać, że stosownie do art. 26 ustawy osoba posiadająca pozwolenie na broń jest obowiązana w razie zmiany miejsca stałego pobytu zawiadomić o tym fakcie pisemnie, w terminie 14 dni od dnia tej zmiany, organ Policji właściwy ze względu na nowe miejsce stałego pobytu. Z kolei w świetle art. 18 ust. 5 pkt 3 ustawy, właściwy organ Policji może cofnąć pozwolenie na broń w przypadku naruszenia przez posiadacza pozwolenia tego obowiązku.

Ustalenie stanu faktycznego sprawy i jego ocena, w kontekście przesłanek przepisu stanowiącego materialnoprawną podstawę jej rozstrzygnięcia, należy do organów administracji. Sąd nie czyni bowiem własnych ustaleń ani ocen, tylko kontroluje zaskarżony akt pod względem zgodności z prawem. Taka kontrola jest jednak możliwa wyłącznie w warunkach wyczerpujących istotę rozpoznawanego zagadnienia ustaleń faktycznych i prawnych. Wobec stwierdzonych w tym zakresie niedostatków zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej, co jest wynikiem podjęcia ich z naruszeniem w/w przepisów postępowania administracyjnego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. decyzje te uchylił. O niewykonywaniu tych decyzji orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach w oparciu o art. 200 i nast. p.p.s.a.

W sytuacji ponownego rozpoznania sprawy, organ weźmie pod uwagę powyższe wskazania, uzupełni postępowanie dowodowe i po wszechstronnym rozważeniu istotnych w sprawie okoliczności, podejmie rozstrzygnięcie zgodne z wymogami w/w art. 18 ust. 1 pkt 2, w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.