Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 834/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2019-01-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 93 ust. 1, art. 93 ust. 3
journal: Dz.U. 2018 poz 2204
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o  gospodarce nieruchomościami  - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi K. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości oddala skargę.


UZASADNIENIE

W dniu 2 maja 2018 roku do Prezydenta Miasta B. zwróciła się K. L. (nazywana dalej również skarżącą) z wnioskiem o zaopiniowanie wstępnego projektu podziału nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] karta mapy 3 obręb L. Propozycja podziału wyżej opisanej nieruchomości została zilustrowana na wstępnym projekcie podziału, który zakłada wydzielenie czterech działek budowlanych oznaczonych literami: A o pow. 0,1613 ha, B o pow. 0,1271 ha, D o pow. 0,0800 ha, E o pow. 0,0800 ha oraz działkę stanowiącą drogę dojazdową wewnętrzną oznaczoną literą C o pow. 0,0124 ha.

Postanowieniem z dnia [...] [...] organ negatywnie zaopiniował przedstawiony projekt podziału nieruchomości. Wskazał, że zgodnie z treścią art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Zachowanie zgodności podziału z ustaleniami planu dotyczy przeznaczenia terenu jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu (art. 93 ust. 2 ustawy). Podniósł, że powyższy zapis oznacza, że przy zatwierdzaniu projektu podziału nieruchomości prowadzący postępowanie podziałowe organ, musi przede wszystkim uwzględniać przeznaczenie terenu jak i możliwość zagospodarowania wydzielonych działek gruntu, określone w planie miejscowym i z tego punktu widzenia oceniać, czy przedłożony projekt podziału realizuje to przeznaczenie, a także czy służy temu przeznaczeniu. Dodatkowym kryterium dopuszczalności zatwierdzenia podziału jest określona wprost przez ustawodawcę konieczność możliwości zagospodarowania nowo utworzonych działek, zgodnie z celem i przeznaczeniem nieruchomości w planie miejscowym. Tym samym organ - w ramach dokonywanej oceny zgodności podziału z ustaleniami planu - musi stwierdzić, czy proponowany przez wnioskodawcę projekt podziału służy realizacji celu i przeznaczenia.

Jak stwierdził organ działki powyższe, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta B., dla terenu położonego w dzielnicy L. zatwierdzonym uchwałą [...] Rady Miejskiej w B. z dnia [...] r. (Dz. U. Woj. Śląskiego Nr [...] poz. [...] z dnia [...].) leżą zasadniczo na obszarze dwóch jednostek planu. Działka oznaczona litera A znajduje się na obszarze planu o symbolu 2 MNU (tereny zabudowy mieszkaniowo-usługowej. Działki oznaczone zaś literami B-E to tereny 1MN – zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Dla obu tych jednostek plan miejscowy przewiduje minimalną powierzchnię działek 800 m2 dla zabudowy mieszkaniowej na terenach wyposażonych w sieci infrastruktury technicznej. Na części przedmiotowych działek znajduje się wreszcie jednostka KDW droga dojazdowa wewnętrzna.

Organ uznał, że po uwzględnieniu terenu przeznaczonego pod komunikację, powierzchnie nowo utworzonych działek budowlanych nie będą spełniać wymaganej planem minimalnej powierzchni 800 m2, co oznacza brak możliwości właściwego zagospodarowania wydzielonych działek. Zatem należy stwierdzić, że proponowany podział nieruchomości oznaczonej numerem 1070 nie spełnia ustawowego wymogu zgodności z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego.

Zażalenie na to postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach złożyła wnioskodawczyni. Zarzuciła w nim organowi I instancji:

- naruszenie przepisu art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona;

- naruszenie przepisu art. 107 § 3 k.p.a., poprzez wadliwe skonstruowanie uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, które de facto nie realizuje zasady ogólnej przekonywania, jak również w ogóle nie objaśnia skarżącej toku rozumowania organu pierwszej instancji, który legł u podstaw wydania zaskarżonego postanowienia.

Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. Wskazało, że zaproponowany podział przewiduje wydzielenie z przedmiotowej nieruchomości działek oznaczonych na wstępnym projekcie literami A,B,C,D,E. We wniosku z 2 maja 2018 r. wnioskodawczyni wskazała, że działka oznaczona literą C jest wydzielana jako droga dojazdowa wewnętrzna. Działki oznaczone literami B,C,D,E będą miały pośredni dostęp do drogi publicznej przez działkę 1, której współwłaścicielem jest wnioskodawczyni. Jak wynika z powyższego wniosku wnioskodawczyni określiła jedynie cel wydzielenia działki oznaczonej litera C. W odniesieniu do pozostałych wydzielanych działek nie określiła celu wydzielenia. Nieuprawnionym zatem było stwierdzenie uzasadnienia organu I instancji, że proponowany podział zakłada wydzielenie 4 działek budowlanych skoro powyższe nie wynika ze złożonych przez wnioskodawczynię dokumentów. W ocenie organu odwoławczego nie ma to jednak wpływu na rozstrzygnięcie sprawy - oceny zgodności zamierzonego podziału przedmiotowej nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego.

Jak wskazał organ odwoławczy z art. 93 ust. 1 i 2 u.g.n. wynika, że zasadniczym warunkiem dokonania podziału jest zgodność z ustaleniami planu miejscowego. Wyrażając opinię o zgodności projektowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego organ musi uwzględnić przeznaczenie terenu określone w planie miejscowym i z tego punktu widzenia ocenić czy projekt realizuje to przeznaczenie terenu określone w planie miejscowym i z tego punktu widzenia ocenić czy projekt realizuje to przeznaczenie a także czy służy temu przeznaczeniu. Dodatkowym kryterium dopuszczalności zatwierdzenia podziału z punktu widzenia jego zgodności z planem jest określona przez ustawodawcę konieczność badania możliwości przyszłego zagospodarowania nowoutworzonych działek zgodnie z celem i przeznaczeniem nieruchomości w planie miejscowym.

Dla terenu na którym znajduje się przedmiotowa objęta wnioskiem nieruchomość obowiązuje plan miejscowy zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w B. z [...] w sprawie zatwierdzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta B. dla terenu położonego w dzielnicy L. Plan powyższy w § 13 tiret 12 - ustanawia w odniesieniu do terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami 1 MN wymóg zachowania linii rozgraniczających ulic oraz linii zabudowy jak określono w § 25 uchwały, zaś § 14 ust.3 tiret 22 lit. b – wprowadza dla terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami 2 MNU. zachowanie linii rozgraniczających ulic oraz linii zabudowy jak określono w § 25 uchwały. W ślad za tym, w części graficznej planu wyznaczone zostały linie rozgraniczające tereny oznaczone na rysunku planu symbolami 1 MN i 2 MNU od terenów oznaczonych na rysunku planu symbolami KDw i 01 KZ ½. W konsekwencji wyznaczone zostały linie rozgraniczające. Obowiązujący plan zatem jednoznacznie precyzuje linie rozgraniczające ulice (KDW i 01 KZ ½

Jak wskazał organ odwoławczy sporządzony projekt podziału natomiast nie realizuje postanowień planu bowiem przewidując wydzielenie:

działek nr A,B,D,E – bez uwzględnienia linii rozgraniczających terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 25 ust. 3.5. - KDw - tereny układu komunikacyjnego - ulice dojazdowe pieszo - jezdne - rowerowe istniejące (01 KDw) i proponowane (ciągów pieszo - jezdno - rowerowych, o jednym pasie ruchu, oznaczonych na rysunku planu symbolem KDw) i terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 13. symbolem 1 MN),

działki oznaczonej symbolem A – również bez uwzględnienia linii rozgraniczających terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 14. 2MNU i terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 25 ust. 3.2. 01 KZ 1/2 - tereny układu komunikacyjnego - istniejąca droga zbiorcza (teren pod istniejąca drogę - gminną klasy zbiorczej).

W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że wstępny projekt podziału nie będąc zgodny z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego nie uwzględnił linii rozgraniczających istniejącej drogi zbiorczej 01 KZ ½, oraz uwzględnionej w planie w celu zapewnienia dojazdu do nowych działek budowlanych ciągu pieszo- jezdno - rowerowego, o jednym pasie ruchu, oznaczonych na rysunku planu symbolem KDw w celu zapewnienia dojazdu do nowych działek budowlanych.

Skargę na tę decyzję do tutejszego Sądu złożyła skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Domagając się jej uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania zarzuciła organowi odwoławczemu naruszenie:

- art. 93 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, jakoby podział nieruchomości położonej w B., przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów działką nr 2 na karcie mapy 3, obręb L., o pow. 0,4608 ha, dla której Sąd Rejonowy w B. prowadzi księgę wieczystą nr [...] był niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta B., dla terenu położonego w dzielnicy L., podczas gdy z treści ww. planu, jak i charakterystyki przedmiotowej nieruchomości wynika, że jej podział, w sposób zawnioskowany przez skarżącą, nie narusza jego zapisów, a zatem jest w pełni dopuszczalny;

- art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, zgodnie z którymi organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.

W uzasadnieniu wskazała, iż zgodnie z brzmieniem art. 93 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Powyższe oznacza, iż ocena dopuszczalności podziału winna być ograniczona wyłącznie do nieruchomości nim objętej. Przytoczyła między innymi pogląd NSA w wyroku z dnia 12 sierpnia 2014 roku, gdzie skład orzekający uznał, że "opiniując zgodność projektu podziału nieruchomości z postanowieniami zawartymi w planie miejscowym, uprawniony organ musi udzielić odpowiedzi na pytanie, czy projekt podziału stwarza hipotetyczną możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu, określonego w planie. Ocena ta dotyczy całości nieruchomości, czyli każdej z działek, która miałaby powstać na skutek podziału". Z powyższego wynika, iż nie jest dopuszczalne ocenianie projektu podziału nieruchomości w kontekście zagospodarowania sąsiednich nieruchomości"

Kontynuując, wskazała iż w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dokonano podziału nieruchomości jej nieruchomości z którym wyodrębniona ma zostać działka oznaczona symbolem "KDW", która została przeznaczona pod budowę drogi gminnej. Podkreśliła jednak, że takie przeznaczenie części nieruchomości pozostaje wyłącznie w sferze niedookreślonych planów; zostało one unaocznione jedynie w planie zagospodarowania przestrzennego.

Odpowiadając na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r. poz. 2204 ze zm.) "podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94". Z ust. 3 tego artykułu wynika zaś "że zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu".

Na początku należy wskazać, że wyznacznikiem podziału nieruchomości zatwierdzanego odrębną decyzją wydawaną na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami są ustalenia planu miejscowego będącego aktem prawa miejscowego (por. wyrok NSA z dnia 22 maja 2012 r. sygn. I OSK 946/11 – orzeczenia za www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podział geodezyjny musi uwzględniać warunki zawarte w planie zagospodarowania przestrzennego w taki sposób, aby przyszli, nowi właściciele, którzy nabędą wydzielone działki, mogli z nich korzystać, zgodnie z ich przeznaczeniem i warunkami zagospodarowania, określonymi w planie (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 6 kwietnia 2018 r. sygn. II SA/Łd 117/18). Sam podział ewidencyjny pełni zaś funkcje służebną wobec miejscowego planu zagospodarowania. Tego rodzaju podział poprzedza podział prawny nieruchomości, który następuje na skutek przeniesienia własności, wyodrębnionych na skutek podziału geodezyjnego, działek ewidencyjnych gruntu. W ten sposób stają się one odrębnymi nieruchomościami. Podział geodezyjny musi zatem uwzględniać warunki zawarte w planie zagospodarowania przestrzennego, po to, by przyszli, nowi właściciele, którzy nabędą wydzielone działki, mogli z nich korzystać, zgodnie z ich przeznaczeniem i warunkami zagospodarowania, określonymi w planie (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2017 r. sygn. I OSK 2603/15).

Reasumując powyższe można stwierdzić, iż podstawowym kryterium uzgodnienia projektu podziału nieruchomości jest zgodność z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeśli taki plan obowiązuje. Niezależnie od tego, że plan miejscowy jest aktem prawa powszechnie obowiązującego, przepis art., 93 ust. 1 odnosi się do całości planu (wszystkich jego postanowień). Szczególną rolę będą jednak odgrywać te, które stanowią o przeznaczeniu terenu i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu.

Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że rozstrzygnięcie organu II instancji jest prawidłowe. Przedłożony wstępny projekt podziału nieruchomości nie uwzględnia przebiegu linii rozgraniczających terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 25 ust. 3.5. - KDw - tereny układu komunikacyjnego - ulice dojazdowe pieszo - jezdne - rowerowe istniejące (01 KDw) i proponowane (ciągów pieszo - jezdno - rowerowych, o jednym pasie ruchu, oznaczonych na rysunku planu symbolem KDw) i terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 13. symbolem 1 MN),a także dodatkowo (w przypadku działki oznaczonej symbolem A) linii rozgraniczających terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 14. 2MNU i terenu oznaczonego w planie miejscowym w § 25 ust. 3.2. 01 KZ 1/2 - tereny układu komunikacyjnego - istniejąca droga zbiorcza (teren pod istniejąca drogę - gminną klasy zbiorczej). Zatem odmowa uzgodnienia przedłożonego projektu podziału była uzasadniona.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego tego, że działka oznaczona symbolem "KDW", która została przeznaczona pod budowę drogi gminnej pozostaje wyłącznie w sferze niedookreślonych planów – należy stwierdzić, iż jest on bezprzedmiotowy. Uzgodnienie projektu podziału nie następuje na podstawie stanu faktycznego, ale ustaleń planu miejscowego.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

-----------------------

4

ł

1