Wyrok NSA oz. w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 800/02
NSA oz. w Łodzi
Data orzeczenia: 2003-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 201 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz. 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Teza: Wystąpienie przez polskie organy podatkowe de władz obcego państwa o przeprowadzenie określonych czynności wyjaśniających i sprawdzających w celu uzyskania informacji faktycznych niezbędnych dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, nie uzasadnia zawieszenia postępowania podatkowego na podstawie art. 201 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.

TEZY

Wystąpienie przez polskie organy podatkowe de władz obcego państwa o przeprowadzenie określonych czynności wyjaśniających i sprawdzających w celu uzyskania informacji faktycznych niezbędnych dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, nie uzasadnia zawieszenia postępowania podatkowego na podstawie art. 201 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2001 r. Urząd Skarbowy w R. zawiesił toczące się wobec Artura W. postępowanie podatkowe w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. Jako przesłankę zawieszenia wskazano konieczność uzyskania informacji od odpowiednich niemieckich służb podatkowych i celnych dotyczących transakcji zawartych przez podatnika ż firmą B.E. z Niemiec. Organ podatkowy zwrócił się do Izby Skarbowej w Ł. o wystąpienie w tej sprawie do Ministerstwa Finansów. Po wystosowaniu przez organ nadrzędny takiego wystąpienia, Urząd Skarbowy w R. wydał przedmiotowe postanowienie.

Na skutek rozpoznania zażalenia podatnika na powyższe postanowienie Izba Skarbowa w Ł. postanowieniem z dnia 7 marca 2002 r. utrzymała w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.

Zdaniem skarżącego:

W niniejszej sprawie brak jest podstaw do zawieszenia postępowania podatkowego. Pomimo, iż toczy się ono od dnia 25 września 2000 r. - data rozpoczęcia kontroli podatkowej - i poczyniono stosowne ustalenia faktyczne, które pozwalają na ostateczne rozstrzygnięcie sprawy, w ocenie organów administracji zachodzi konieczność rozstrzygnięcia "zagadnienia wstępnego". Hierarchia organizacyjna organów występujących w niniejszej sprawie nie pozwala na stwierdzenie, iż /zarówno/ Izba Skarbowa jak i Ministerstwo Finansów są innym organem lub sądem w rozumieniu art. 201 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./. Również uzyskania stosownych informacji od odpowiednich służb niemieckich nie można uznać za zagadnienie wstępne, ponieważ pojęcia tego nie można utożsamiać z wątpliwościami prawnymi, a zwłaszcza wątpliwościami co do stanu faktycznego. Na zakończenie skarżący podniósł, iż w przypadku wyjścia na jaw istotnych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów nieznanych organowi w dacie rozstrzygania sprawy - ewentualne ustalenia poczynione przez instancje niemieckie -Urząd Skarbowy zgodnie z art. 249 par. 1 pkt 5 będzie uprawniony do wznowienia zakończonego postępowania. Powyższe argumenty sprawiają, iż postanowienia organów obydwu instancji jako sprzeczne z art. 201 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej powinny być wyeliminowane z obrotu prawnego.

Zdaniem organów podatkowych.

Wątpliwości co do faktycznych rozmiarów transakcji podatnika z kontrahentem zagranicznym oraz ciążący na organach podatkowych obowiązek ustalenia w toku postępowania prawdy materialnej /art. 122 Ordynacji podatkowej/ i towarzyszący mu wymóg aktywnego udziału organów w gromadzeniu materiału dowodowego zmuszają do zwrócenia się do stosownych organów niemieckich celem sprawdzenia autentyczności transakcji zawartych przez podatnika z firmą B.E. Z uwagi na fakt, iż polskie organy nie mają możliwości poczynienia powyższych ustaleń zasadnym było zwrócenie się do organów niemieckich celem rozstrzygnięcia występujących wątpliwości.

Posiadają one przymiot zagadnienia wstępnego. podatnik bezpodstawnie zarzuca, iż organy podatkowe przyjęły, że innym podmiotem mającym rozstrzygnąć kwestię prejudycjalną jest Izba Skarbowa bądź Ministerstwo Finansów, gdy tymczasem istotne dla toczącego się postępowania wątpliwości faktyczne ma wyjaśnić właściwy zagraniczny organ podatkowy lub celny.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Nie negując, iż w sprawie istniały dostateczne podstawy uzasadniające wystąpienie do właściwych służb i organów zagranicznych o dokonanie określonych czynności dla celów dowodowych i ustaleń faktycznych, podnieść należy, że okoliczność ta nie jest prawnie znacząca dla zastosowanego przez organy podatkowe przepisu art. 201 par. 1-4 Ordynacji podatkowej. Przywołane unormowanie stanowi, że organ podatkowy zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Polskie organy podatkowe wystąpiły do władz obcego państwa o wyjaśnienie określonych okoliczności faktycznych, aby na ich /między innymi/ podstawie można było, zgodnie z wymogami art. 122 Ordynacji podatkowej, dokładnie, wnikliwie i wszechstronnie wyjaśnić stan faktyczny i załatwić sprawę. Czynności te, aczkolwiek w sprawie istotne, nie są jednak dla niej zagadnieniem wstępnym.

Pod pojęciem zagadnienia wstępnego, o którym stanowi się w rozważnym art. 201 par. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, rozumieć należy sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest rozstrzygnięciem zagadnienia prawnego. Analizowany przepis nie wypowiada się o czynnościach dowodowych, sprawdzających, wyjaśniających, o zasięganiu informacji czy też uzyskiwaniu danych faktycznych. Jeżeli w jego kontekście pozyskiwanie danych dowodowych może mieć jakieś znaczenie - to tylko dla rozstrzygnięcia wstępnego zagadnienia prawnego przez inny organ lub sąd, nie zaś jako samoistna i wystarczająca podstawa do zawieszenia postępowania podatkowego.

Ponadto, w polskim prawie podatkowym brak jest /jakichkolwiek/ podstaw prawnych do występowania o "pomoc prawną", którą władze obcego państwa miałyby i mogłyby na wniosek władz polskich realizować wydając:

1/ rozstrzygnięcia,

2/ o prawach i obowiązkach podmiotu prawa polskiego,

3/ dla potrzeb sprawy prowadzonej w Polsce, na podstawie polskiego prawa, przed polskimi organami podatkowymi.

Organy podatkowe w sprawie niniejszej o tego rodzaju /nieuzasadnione/ czynności do władz obcego państwa /zresztą/ nie występowały, Z tych powodów uznać należało, że - tak generalnie jak i w sprawie niniejszej - wystąpienie przez polskie organy podatkowe do władz obcego państwa o przeprowadzenie określonych czynności wyjaśniających i sprawdzających w celu uzyskania informacji faktycznych niezbędnych dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, nie uzasadnia zawieszenia postępowania podatkowego na podstawie art. 201 par. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.