Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt II SA/Wr 314/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-01-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 80, art. 105 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 50 ust 1 pkt 4, art. 36 a ust. 5, 5a
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Protokolant: Starszy asystent sędziego Katarzyna Grott po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi B. B. na decyzję D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną I. uchyla decyzję I i II instancji; II. zasądza od D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. na rzecz strony skarżącej kwotę 250 zł (słownie: dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania B. B., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] r. nr [...], umarzającą postępowanie w sprawie rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach, na nieruchomości położonej w L. przy ul. S., dz. nr [...].

W uzasadnieniu tej decyzji podano, że w związku z wnioskiem B. B., właścicielki nieruchomości przy ul. S. w L., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną, w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach, na nieruchomości położonej w L. przy ul. S., dz. nr [...]. We wniosku o wszczęcie postępowania podano, że wskazana rozbudowa budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną prowadzona jest: bez pozwolenia, w sposób zagrażający życiu i zdrowiu wnioskodawczyni, a nadto inwestor dokonał rozbiórki ogniomuru na długości 8 m i niszczy pokrycie dachowe należące do wnioskodawczyni.

W toku postępowania organ I instancji ustalił na podstawie oględzin oraz dowodów z dokumentów, że na terenie przedmiotowej działki realizowana jest na podstawie pozwolenia na budowę rozbudowa budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną (decyzja Starosty L. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. nr [...] wydana na rzecz T. S.). Przeprowadzone w dniach 17 grudnia 2015 r. i 12 stycznia 2016 r. oględziny (w toku których sporządzono również dokumentację zdjęciową) nie potwierdziły zarzutów wnioskodawczyni - inwestycja realizowana jest w sposób legalny, zgodny z zatwierdzonym projektem, nie stwierdzono niszczenia dachu wnioskodawczyni, ani magazynowania materiałów budowlanych na sąsiadujących dachach, w tym na dachu wnioskodawczyni. Według wyjaśnień inwestora, kierownika budowy, pomiędzy budynkami nr 5 i 7 przy ul. S. w L., nigdy nie istniał ogniomur, co potwierdza również treść archiwalnego projektu budowlanego ww. budynków z 1978 r.

Wnioskodawczyni w toku postępowania podniosła, iż na skutek prowadzenia przez inwestora ww. robót budowlanych, na jej nieruchomości zalega pianka poliuretanowa, a woda z dachu inwestora zalewa ścianę jej budynku i niszczy drzwi wejściowe. Organ I instancji przeprowadził zatem kontrolę inwestycji w dniu 28 stycznia 2016 r., która nie potwierdziła żadnego ze stawianych zarzutów - nie stwierdzono żadnych porozrzucanych materiałów budowlanych, w szczególności w pobliżu posesji wnioskodawczyni. Następnie w dniu 1 lutego 2016 r. organ I instancji przeprowadził ponowną kontrolę w czasie opadów deszczu, w toku której nie stwierdzono zalewania posesji wnioskodawczyni wodą opadową z dachu budynku inwestora. Nadto, wnioskodawczyni poproszona przez kontrolujących o wskazanie miejsca zalewania, odmówiła udziału w kontroli.

W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. powołaną już decyzją umorzył postępowanie w sprawie rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach.

Rozpoznając sprawę na skutek wniesionego przez B. B. odwołania D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że przedmiotem postępowania jest wykonanie robót budowlanych dotyczących rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę oraz w przepisach. Zgodnie z tak określonym przedmiotem postępowania, kwestią niezbędną do ustalenia w toku postępowania była kwestia zgodności z prawem wykonywanych robót budowlanych, wymagająca przeprowadzenia w tym kierunku stosownego postępowania dowodowego. Organ odwoławczy ocenił istniejący materiał dowodowy jako wystarczający do zajęcia stanowiska w sprawie i podjęcia rozstrzygnięcia.

Za okoliczność niesporną w niniejszej sprawie organ odwoławczy uznał legalność realizowanych robót budowlanych. Przedmiotowa inwestycja realizowana jest na podstawie decyzji Starosty L. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. nr [...], wydanej na rzecz T. S.. Obowiązkiem organu I instancji było zatem ustalenie, głównie w kontekście zarzutów skarżącej, czy wskazane roboty realizowane są w zgodzie z pozwoleniem na budowę, czy nie dopuszczono się istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu lub od przepisów.

Organ I instancji, zgodnie z żądaniem wnioskodawczyni, uzupełnianym w toku postępowania, dokonał sprawdzenia: zgodności wykonywanych robót z treścią udzielonego pozwolenia na budowę i zatwierdzonego projektu budowlanego, jak również prawidłowości ich prowadzenia w kontekście ewentualnego zalewania nieruchomości wnioskodawczyni i zaśmiecania materiałami budowlanymi, rozebrania ogniomuru, składowania na dachu wnioskodawczyni materiałów budowlanych.

Zdaniem organu odwoławczego kluczowe znaczenie dla prawidłowego rozpoznania sprawy mają ustalenia faktyczne, tylko bowiem przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym zgodnym z rzeczywistym, określić można prawa i obowiązki stron. W ocenie organu odwoławczego, postępowanie pierwszoinstancyjne przeprowadzono w sposób prawidłowy, gdyż organ orzekający wyjaśnił stan faktyczny sprawy w stopniu koniecznym do jej rozstrzygnięcia.

W ocenie organu II instancji, zebrany w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do wydania rozstrzygnięcia, ustalenia poczynione na jego podstawie są jednoznaczne, nie występują w sprawie wątpliwości wymagające uzupełnienia dowodów. Ustalenia organu I instancji nie naruszają zasady praworządności (art. 7 k.p.a.), ani zasady swobodnej oceny dowodów (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.). W szczególności organ I instancji w sposób rzetelny i szczegółowy wyjaśnił każdy z podnoszonych przez skarżącą zarzutów. Inwestor realizuje rozbudowę istniejącego budynku na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, przy czym w toku postępowania nie stwierdzono, aby roboty te realizowane były w sposób sprzeczny z warunkami tego pozwolenia, czy też z przepisami prawa. Kilkukrotnie realizowane oględziny nieruchomości inwestora nie wykazały zasadności żadnego z zarzutów podnoszonych przez wnioskodawczynię. Również z projektu budowlanego, na podstawie którego realizowano budynki, między innymi inwestora i wnioskodawczyni, wynika, iż nie przewidywał on ogniomuru. Wnioskodawczyni, poza podnoszeniem kolejnych gołosłownych zarzutów związanych z prawidłowością realizacji przedmiotowej rozbudowy, nie przedłożyła żadnego dowodu przeciwnego, mogącego poddać w wątpliwość naoczne ustalenia dokonane przez organ I instancji w toku postępowania. Z tej to przyczyny formułowane w treści odwołania wnioski dowodowe, należy uznać za powoływane jedynie dla zwłoki w zakończeniu postępowania w sprawie. Nadto, wnioski te służą w zasadzie wykazaniu jedynie okoliczności niemających znaczenia dla charakteru rozstrzygnięcia, albowiem nadal brak będzie w sprawie okoliczności wskazujących na konieczność interwencji organów nadzoru budowlanego. Interwencja taka byłaby możliwa w stosunku do robót budowlanych wykonywanych w sposób legalny (na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę) jedynie w przypadku wystąpienia co najmniej jednej z okoliczności wskazanej w treści art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego, czyli prowadzenia robót budowlanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Żadna z tych okoliczności nie znalazła potwierdzenia w istniejących dowodach. Faktem natomiast pozostaje wyraźnie manifestowana przez wnioskodawczynię zasadnicza niezgoda na realizację przedmiotowej inwestycji. Jednak dopóki pozwolenie na budowę funkcjonuje w obrocie prawnym, a inwestor realizuje roboty budowlane w sposób nieodbiegający w sposób istotny od zatwierdzonego projektu, organ nadzoru budowlanego nie posiada kompetencji do kwestionowania ich prawidłowości.

Reasumując organ odwoławczy stwierdził, że na gruncie prawa budowlanego postępowanie, co do zasady, staje się bezprzedmiotowe, jeżeli organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie nie znajdują podstaw do wydania nakazów lub zakazów. Skoro okoliczności sprawy ustalone na podstawie wyczerpującego materiału dowodowego wskazują na prawidłowość wykonanych robót budowlanych, jedyną możliwą formą zakończenia postępowania w sprawie jest jego umorzenie.

Nie godząc się z przytoczoną decyzją D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wniosła B. B..

W skardze podano, że skarżąca posiada dokumentację wskazującą na to, że ogniomur był zaprojektowany, a z dziennika budowy z 1978 r. wynika, że został wykonany. Inwestor wbrew projektowi budowlanemu skierował wody z dachy budynku przy ul. S. 5 na dach budynku nr 3; wykonał dach dwuspadowy zamiast jednospadowego. Na skutek realizacji inwestycji utrudniono skarżącej korzystanie z nieruchomości, a opady i roztopy niszczą nieruchomość skarżącej.

D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego we W. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w dniu 17 stycznia 2018 r. skarżąca złożyła pismo procesowe wraz z dokumentami dodatkowymi. W piśmie podniosła, że wykonane roboty budowlane zagrażają zdrowiu i życiu; ściany budynku inwestora w rozbudowanej części są posadowione z obu stron na częściach wspólnych, a nie jak zaprojektowano, to jest między segmentami bez ingerencji w części wspólne budynku skarżącej i inwestora. Inwestor rozbudował swoją nieruchomość korzystając z cegieł z rozebranego ogniomuru skarżącej; zatkano kominy skarżącej i pokryto papą. Skarżąca wniosła o rozebranie ściany w budynku inwestora i odbudowanie ogniomuru i kominów. Nadto skarżąca podtrzymała skargę i wniosła o zwrot kosztów postępowania.

W dniu 22 stycznia 2018 r. do akt sprawy wpłynęło pismo skarżącej, zarzucając opieszałe prowadzenie sprawy organowi powiatowemu i powtórzyła dotychczasowe zarzuty wobec inwestora.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.; dalej: pr.bud.) organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. W myśl art. 50 ust. 2 pr.bud. w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy: 1) podać przyczynę wstrzymania robót; 2) ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń. Nadto w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz (art. 50 ust. 3 pr.bud.). Konsekwencją wydania ww. postanowienia może być wydanie decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pr.bud., który przewiduje, że przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo 3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian.

Jak wynika z akt sprawy PINB w L. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie rozbudowy budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach, a zatem w związku z przesłanką wskazaną w art. 50 ust. 1 pkt 4 pr.bud.

Uwzględniając przedmiot wszczętego postępowania Sąd dokonał analizy akt administracyjnych sprawy, z których wynika, że w toku postępowania w trakcie oględzin w dniu 17 grudnia 2015 r. organ stwierdził, że wykonano ściany zewnętrzne z ociepleniem, dach, zamontowano stolarkę okienną, wykonano instalację elektryczną i wodnokanalizacyjną. W protokole oględzin organ stwierdził, że roboty budowlane wykonywane są zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym i nie naruszają Prawa budowlanego. Organ podał, że fakt oględzin udokumentowano w dzienniku budowy. Nadto sporządzono dokumentację fotograficzną. W protokole kolejnych oględzin z dnia 12 stycznia 2016 r. podano, że na wewnętrznej ścianie w budynku skarżącej od strony nieruchomości inwestora jest pionowa rysa na wysokości całej kondygnacji na wysokości I piętra. Natomiast w protokole kontroli z dnia 28 stycznia 2016 r. stwierdzono, że w okolicy inwestycji nie ma porozrzucanych materiałów budowlanych. W protokole kontroli z dnia 1 lutego 2016 r. przeprowadzonej w trakcie opadów deszczu nie stwierdzono zalewania posesji skarżącej wodą opadową z dachu budynku inwestora i zacieków na ścianach.

Oceniając zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy Sąd doszedł do wniosku, że nie był on wystarczający dla stwierdzenia, czy rozbudowa budynku mieszkalno-usługowego o część mieszkalną prowadzona jest w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Po pierwsze w art. 50 ust. 1 pkt 4 pr.bud. mowa jest robotach budowlanych istotnie odbiegających od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub projekcie budowlanym. Co należy do istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, zostało wyczerpująco wyliczone w art. 36a ust. 5 pr.bud. i to powinno stanowić podstawę dla organu badającego ewentualne wstrzymanie robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 pr.bud. We wspomnianym art. 36a ust. 5 pr.bud. uregulowano, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę stanowi odstąpienie w zakresie: 1) projektu zagospodarowania działki lub terenu; 2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości i liczby kondygnacji obiektu budowlanego; 3) zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z obiektu budowlanego przez osoby niepełnosprawne; 4) zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części; 5) ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, innych aktów prawa miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu; 6) wymagającym uzyskania lub zmiany opinii, uzgodnień i pozwoleń, które są wymagane do uzyskania pozwolenia na budowę lub do dokonania zgłoszenia: a) budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, lub b) przebudowy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1b.

Jednocześnie wskazać wypada, że zgodnie z art. 36a ust. 5a pr.bud. nie jest istotnym odstąpieniem od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę zmiana wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego niebędącego obiektem liniowym, jeżeli odstąpienie łącznie spełnia następujące warunki: 1) nie przekracza 2% wysokości, szerokości lub długości obiektu budowlanego określonych w projekcie budowlanym; 2) nie zwiększa obszaru oddziaływania obiektu; 3) nie mieści się w zakresie odstępstw, o których mowa w ust. 5 pkt 3-6, z wyjątkiem odstępstwa od projektowanych warunków ochrony przeciwpożarowej, jeżeli odstępstwo zostało uzgodnione z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych; 4) nie narusza przepisów techniczno-budowlanych.

Uwzględniając powyższe przepisy prawa należy stwierdzić, że zebrany w sprawie materiał dowodowy powinien pozwalać na ocenę tego, czy realizowane roboty budowlane pozostają w zgodzie z zatwierdzonym projektem budowlanym, a w razie stwierdzenia odstępstw od projektu również na ocenę, czy są to odstępstwa istotne. Zdaniem Sądu ogólnikowe stwierdzenia zawarte w protokole oględzin z dnia 17 grudnia 2015 r. nie mogą stanowić podstawy do udowodnienia tego, że roboty budowlane prowadzone są bez istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Także dalsze protokoły w aktach organu powiatowego nie dają podstaw do takich twierdzeń. O ile oczywiście niesporne jest, że inwestor legitymował się w dniu wydania zaskarżonej decyzji decyzją o pozwoleniu na budowę, o tyle protokoły oględzin nieruchomości i materiał zdjęciowy nie pozwalają na ustalenie, czy charakterystyczne parametry rozbudowanej części budynku inwestora, takie jak usytuowanie rozbudowy na działce inwestora, kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość obiektu budowlanego, odpowiadają tym parametrom ustalonym w pozwoleniu na budowę i projekcie budowlanym. Organy nadzoru budowlanego nie zebrały w sprawie takiego materiału dowodowego, który pozwoliłby na porównanie treści projektu budowlanego i efektów zrealizowanych robót budowlanych. W aktach brak choćby jednego szkicu obrazującego wykonane roboty budowlane w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego. Natomiast materiał zdjęciowy obrazuje pewne fragmenty ścian, obróbek blacharskich czy dachu budynku, jednak nie pozwala na ustalenie parametrów technicznych (choćby podstawowych wymiarów) spornej rozbudowy.

Wskazać przy tym wypada, że w trakcie oględzin w dniu 17 grudnia 2015 r. organ nadzoru budowlanego dokonał wpisu do dziennika budowy, jednak brak w aktach sprawy dokumentów wskazujących, że organ nadzoru budowlanego przeprowadził dowód z tego dokumentu, a przecież zgodnie z art. 45 ust. 1 pr.bud. dziennik budowy stanowi urzędowy dokument przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń i okoliczności zachodzących w toku wykonywania robót. Pominięcie dowodu z tego dokumentu stanowi kolejny istotny mankament kontrolowanego postępowania administracyjnego.

Dodatkowo należy zauważyć, że w aktach sprawy organu I instancji znajduje się jedynie nieuwierzytelniona fotokopia fragmentów dokumentacji związanej z budową budynku, który inwestor rozbudował. Zdaniem Sądu wobec zarzutów skarżącej zmierzających do wykazania istnienia ogniomuru należałoby dokumenty dotyczące budowy budynków skarżącej i inwestora (projekt budowlany, dzienniki budowy) pozyskać do akt administracyjnych sprawy (ewentualnie ich uwierzytelnione kopie) i wyjaśnić precyzyjnie, gdzie według skarżącej znajdować miał się ogniomur i wówczas ocenić, czy doszło do zmiany substancji budynku skarżącej na skutek wykonania robót budowlanych przez inwestora. Zdaniem Sądu, biorąc pod uwagę podnoszony przez skarżącą problem ogniomuru, organy nadzoru budowlanego powinny ustalić precyzyjnie, czy istotnie rozbudowaną część nieruchomości skarżącego posadowiono bez ingerencji w nieruchomość skarżącej. Istotne jednak, w kontekście zarzutów skarżącej, byłoby również sięgnięcie do dokumentów obrazujących geodezyjne wyznaczenie rozbudowy w terenie (zob. art. 43 pr.bud.).

Nadto zauważyć trzeba, że skarżąca w odwołaniu od decyzji organu powiatowego wniosła o przeprowadzenie dowodów np. ze świadków, co organ odwoławczy uznał za zmierzające do przedłużenia postępowania. Taki wniosek organu mógłby być uzasadniony, w realiach niniejszej sprawy, gdyby zebrany przez organ I instancji materiał dowodowy był wystarczający (zob. art. 78 § 2 k.p.a.).

Reasumując Sąd stwierdził, że organy nadzoru budowlanego nie wyjaśniły należycie stanu faktycznego sprawy. Organy nadzoru budowlanego naruszyły zatem art. 77 § 1 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Organy obu instancji naruszyły art. 75 § 1 k.p.a., który stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Niezebranie wystarczającego materiału dowodowego w sprawie oznacza również, że organy naruszyły także art. 7 k.p.a., zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W tym stanie rzeczy oczywiste jest, że w postępowaniu, w którym wydano zaskarżoną decyzję doszło też do naruszenia art. 80 k.p.a., który stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Zdaniem Sądu organy nie zebrały takiego materiału dowodowego, który pozwoliłby na wydanie zgodnej z prawem decyzji na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Pamiętać należy, że wskazany przepis ma zastosowanie tylko w tych sytuacjach, w których w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania (zob. wyrok SN z dnia 20 stycznia 2011 r., III SK 20/10, niepubl., dostępny: Sn.pl). W konsekwencji naruszenia ww. przepisu DWINB naruszył też art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, zamiast decyzję tę uchylić z powodu opisanych już naruszeń prawa procesowego.

Uwzględniając powyższe naruszenia prawa Sąd ocenił, że naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Gdyby organy nie dopuściły się opisanych naruszeń prawa procesowego, możliwe byłoby ustalenie istotnych parametrów zrealizowanej rozbudowy budynku należącego do inwestora i zbadanie jej zgodności z projektem budowlanym i przepisami prawa. Jednocześnie wyjaśnić trzeba, że przeprowadzenie postępowania dowodowego zmierzającego do wyjaśnienia powyższych okoliczności nie było możliwe w postępowaniu przed Sądem, ponieważ sądy administracyjne orzekają na podstawie akt sprawy zgromadzonych przez organy administracji publicznej (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), a sąd administracyjny nie ma kompetencji do przesłuchania świadków czy powoływania biegłych, gdyż z art. 106 § 3 p.p.s.a. wynika, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie.

Reasumując, zaskarżoną decyzję należało uchylić na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., który stanowi, że sąd administracyjny uchyla zaskarżoną decyzję, gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zastosowanie znalazł też art. 135 p.p.s.a., zgodnie z którym Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia, i na podstawie którego Sąd uchylił także decyzję organu I instancji.

W dalszym postępowaniu organy nadzoru budowlanego winny podjąć takie działania, które umożliwią ustalenie stanu faktycznego sprawy z poszanowaniem zasad prowadzenia postępowania dowodowego. Organy winny rozpoznać podnoszone przez skarżącą zarzuty wobec spornej rozbudowy w kontekście tego, czy wskazują one na niezgodność inwestycji z projektem budowlanym lub przepisami prawa albo zmierzają do wykazania prowadzenia robót budowlanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. Ustalenia poczynione przez organy nadzoru budowlanego winny znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, zawierającym wskazanie faktów, które uznano za udowodnione, dowodów, na których się oparto, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej.

W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w pkt I sentencji. Natomiast w pkt II sentencji wyroku postanowiono na podstawie art. 205 § 1 p.p.s.a. do kosztów postępowania zaliczając uiszczony przez skarżącą wpis sądowy od skargi.

Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji.