Wyrok WSA w Opolu, sygn. akt II SA/Op 534/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Data orzeczenia: 2008-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 1, 3 i 5, art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 6, art. 30 ust. 1 pkt 2, art. 30 ust. 6 pkt 1
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Krupiński Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Jeżewska Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz -spr. Protokolant st. sekretarz sądowy Grażyna Stykała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2008 r. sprawy ze skargi A S.A. w W. na decyzję Wojewody (...) z dnia (...), nr (...) w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zgłoszenia robót budowlanych 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Wojewody (...) na rzecz A S.A. w W. kwotę 517 (pięćset siedemnaście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia 26 czerwca 2007 r., A Spółka Akcyjna z siedzibą w W., reprezentowana przez pełnomocnika, powołując się na treść przepisów art. 29 i art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, dokonała zgłoszenia zamiaru zainstalowania tablicy informacyjnej "[...]" o wymiarach 6,0 x 3,0m na terenie działki nr A w W. przy ul. [...]. W uzasadnieniu wskazała, iż tablica jest znakiem informującym związanym z potrzebami użytkowników ruchu, nie wymaga uzgodnienia z zarządcą drogi, gdyż znajduje się poza pasem drogowym, a nadto nie powoduje zagrożenia bezpieczeństwa osób i mienia. Do zgłoszenia dołączono m.in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz projekt konstrukcyjno-budowlany.

Starosta [...] decyzją z dnia [...], nr [...], zgłosił sprzeciw w sprawie zamiaru przystąpienia do zainstalowania tablicy określonej w powyższym zgłoszeniu. Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednol. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej K.p.a. W uzasadnieniu organ podał, iż zaprojektowana tablica informacyjna nie spełnia wymogów określonych dla zamkniętego katalogu budów i robót budowlanych określonych w art. 29 i 30 ustawy Prawo budowlane, dopuszczających tryb zgłoszenia. Ponadto wywiódł, iż instalowanie tablic reklamowych, określone w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, dotyczy wykonywania robót budowlanych (instalowania) na istniejącym obiekcie budowlanym, natomiast tablica objęta zgłoszeniem jest obiektem wolnostojącym, niepołączonym trwale z innym obiektem budowlanym, posadowionym bezpośrednio na gruncie poprzez prefabrykowaną stopę fundamentową. W konkluzji organ stwierdził, iż objętą zgłoszeniem tablicę reklamową należy zakwalifikować jako tymczasowy obiekt budowlany (nie połączony trwale z gruntem), który wymaga pozwolenia na budowę.

W odwołaniu od powyższej decyzji Spółka zarzuciła rażące naruszenie przepisów art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 7 K.p.a. oraz art. 107 § 1 K.p.a., wywodząc, iż błędnie zakwalifikowano prace objęte zgłoszeniem jako wymagające pozwolenia na budowę, podczas gdy z literalnego brzmienia przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyje, skarżąca podkreśliła, iż ustawodawca nie uzależnił wyjątku od trybu zgłoszeniowego, wynikającego z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, ani od wielkości tablic i urządzeń reklamowych, ani też od tego, czy są one trwale związane z gruntem, wkopane czy też ustawione na konstrukcji naziemnej. Podniosła nadto, iż organ pierwszej instancji, kwalifikując objętą zgłoszeniem tablicę reklamową jako tymczasowy obiekt budowlany, nie uzasadnił przyjętego przez siebie rozstrzygnięcia, a poza tym nie wskazał – poza przepisami prawa materialnego i procesowego – żadnego przepisu kompetencyjnego, który pozwalał na wydanie decyzji, co przesądza o wadliwości tejże decyzji.

W wyniku rozpatrzenia odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...], nr [...], opartą o przepis art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 82 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu, powołując się na przepisy art. 29 ust. 2 pkt 6 oraz art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, podał, że nie wymagają pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia, roboty budowlane polegające na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych. Ponadto wskazał na brak ustawowej definicji robót budowlanych polegających na instalacji, które to pojecie zostało użyte w art. 29 ust. 2 pkt 6, 14 i 15 oraz w art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, podnosząc, iż w art. 3 ust. 7 tej ustawy zdefiniowano natomiast roboty budowlane jako prace polegające m.in. na montażu. Dalej organ wywiódł, że montaż i instalacja, pomimo, że są robotami budowlanymi, nie są jednak pojęciami zamiennymi, co oznacza, że montaż nie jest instalacją i zwolnieniu nie podlegają żadne roboty polegające na montażu. Organ wyraził pogląd, iż różnica pomiędzy tymi pojęciami sprowadza się do tego, że instalacja dokonywana jest na istniejącym obiekcie, a nie na gruncie. Przytaczając treść dołączonego do zgłoszenia projektu konstrukcyjno - budowlanego oraz rysunków, organ stwierdził, że zgłoszenie obejmuje zamiar wykonania następujących elementów: tablicy informacyjnej z ekranem dwustronnym o wymiarach 6,0 m x 3,0 m, pionowego elementu nośnego stanowiącego słup z rur D=406 mm o grubości płaszcza 8 mm ze stali St3SX, a także podstawy słupa z blachy stalowej St3S o wymiarach 750 x 750 mm i grubości 20 mm oraz fundamentu w postaci płyty prefabrykowanej – prostopadłościanu o wymiarach 2,30 × 4,10 m i wysokości 0,40 m, zbrojonej dołem krzyżowo Ø 12, poprzecznie co 15 cm a podłużnie co 15 cm ze stali 34 GS (beton B 20), przy czym kotwienie podstawy słupa do stopy fundamentowej ma nastąpić za pomocą 8 śrub kotwowych M36 o długości 500 mm klasy 3.6 (III). Na podstawie tych ustaleń organ odwoławczy, podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, wskazał, iż pomimo posadowienia fundamentu na gruncie, obiekt należy zakwalifikować jako tymczasowy obiekt budowlany, a skoro roboty budowlane polegają na wykonaniu konstrukcji nośnej, na której ma być zamontowana tablica informacyjna, wymagają one pozwolenia na budowę. Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż przepisem upoważniającym Starostę [...] do wydania decyzji był przepis art. 82 ust. 1 i 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 ze zm.), jednak brak powołania przez organ tych przepisów w osnowie prawnej wydanej decyzji nie jest wadą skutkującą jej uchyleniem, skoro podstawa prawna w istocie istnieje.

Powyższą decyzję A Spółka Akcyjna z siedzibą w W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, wnosząc o uchylenie zarówno tej decyzji, jak i decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie od Wojewody [...] kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazała, iż obie decyzje nie uwzględniają stanu prawnego i oderwane są od przedstawionych organom dokumentów i stanu faktycznego – wydane zostały z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa materialnego i uchybiają interesowi strony. W skardze powtórzono podnoszony już w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji zarzut rażącego naruszenia art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, podtrzymując w ogólnym zarysie przedstawiane wcześniej w odwołaniu argumenty odnośnie interpretacji tego przepisu oraz wskazując dodatkowo, że przepis ten dotyczy zarówno instalowania tablic jak i urządzeń reklamowych i to zarówno na budynkach, jak i jako samodzielnych obiektów. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych skarżąca podniosła ponadto, że pojęcie "zainstalowanie", o jakim mowa w tym przepisie, obejmuje także montaż poszczególnych elementów konstrukcji urządzenia reklamowego, a w przedmiotowym zgłoszeniu procesem instalacji jest objęte ustawienie stopy, słupa i ekranu reklamowego. W związku z tym wskazała, iż nawet zakwalifikowanie spornego urządzenia reklamowego jako tymczasowego obiektu budowlanego nie wyklucza możliwości jego realizacji w trybie zgłoszeniowym.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko oraz argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie przez Sądem, w dniu 5 lutego 2008 r., pełnomocnik organu podtrzymał skargę, wskazując dodatkowo na niemożliwość posadowienia stopy konstrukcji spornego obiektu na zwykłym gruncie i wskazując, że wymaga to stabilizacji podłoża albo poprzez zdjęcie wierzchniej warstwy ziemi albo poprzez jej zagęszczenie. Ponadto podniósł, iż sama stopa spornego obiektu nie może zostać uznana za samodzielny element prefabrykowany, a to z powodu braku uchwytów montażowych umożliwiających jej przenoszenie; dodatkowo brak górnego uzbrojenia spowodowałby jej przełamanie przy ewentualnym jej przemieszczaniu, co wskazuje, że jest to element wylewany bezpośrednio na gruncie. Poza tym pełnomocnik organu wskazał na brak możliwości żądania od inwestora naprawienia lub poprawienia projektu pod kątem powyższych wad konstrukcyjnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie, zgodnie z treścią art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), podkreślić należy, iż ocena działalności organów administracji publicznej, dokonywana przez wojewódzki sąd administracyjny, sprowadza się do kontroli prawidłowości rozstrzygnięcia, będącego przedmiotem tej oceny, pod względem zgodności z przepisami prawa materialnego oraz pod względem zgodności z przepisami postępowania administracyjnego. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego. Na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozpatrując wniesioną skargę w tak zakreślonej kognicji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja podjęta została bez wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności. W wyniku tego uchybienia zaskarżona decyzja narusza zarówno przepisy prawa materialnego, jak i procesowego, stanowiące podstawę prawną jej wydania.

Od razu należy wskazać, iż materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji były przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednol. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Na gruncie tej ustawy obowiązuje zasada wynikająca z jej art. 28 ust. 1, że roboty budowlane, do jakich w myśl art. 3 pkt 7 należy budowa (czyli wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowa, rozbudowa, nadbudowa obiektu budowlanego, co wynika z art. 3 pkt 6), oraz prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego, można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Od zasady tej ustawodawca dopuścił jednakże wyjątki, wymieniając enumeratywnie w art. 29 ustawy Prawo budowlane obiekty budowlane oraz roboty budowlane nie wymagające pozwolenia na budowę, wskazując jednocześnie w art. 30 ust. 1 te z nich, które mogą być realizowane po wcześniejszym zgłoszeniu właściwemu organowi. Wśród robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę, w art. 29 ust. 2 pkt 6 omawianej ustawy wskazane zostało również instalowanie tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem usytuowanych na obiektach wpisanych do rejestru zabytków w rozumieniu przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami oraz z wyjątkiem reklam świetlnych i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu drogowym. W przepisie art. 30 ust. 5 tej ustawy określono, iż do robót budowlanych wymagających zgłoszenia można przystąpić po upływie 30 dni od dnia doręczenia organowi zgłoszenia, jeżeli w tym terminie organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniesie sprzeciwu w formie decyzji. Z kolei w art. 30 ust. 6 wskazano przypadki obowiązkowego wniesienia przez właściwy organ sprzeciwu, jakimi są sytuacje, gdy zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętym obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę (pkt 1), gdy budowa lub wykonywanie robot budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy (pkt 2) oraz gdy zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego w miejscu, w którym taki obiekt istnieje (pkt 3). Poza tym, stosownie do treści art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane, organ może nałożyć, w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia (pkt 1), pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków (pkt 2), pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych (pkt 3) albo wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich (pkt 4).

Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji należy stwierdzić, iż organ odwoławczy uznał za uzasadnione działanie oparte o przepis art. 30 ust 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, polegające na wniesieniu sprzeciwu. Konsekwencją w postaci wymogu uzyskania przez inwestora pozwolenia na budowę, a nie zgłoszenia, w odniesieniu do tablicy informacyjnej, jakiej zamiar wykonania zgłosiła skarżąca Spółka, było przyjęcie przez organ odwoławczy, że zgłoszone prace nie polegają na instalowaniu, gdyż instalacja dokonywana jest na istniejącym obiekcie, a nie na gruncie. Organ zakwalifikował przy tym sporną tablicę reklamową jako tymczasowy obiekt budowlany, wskazując, że wykonanie konstrukcji nośnej, na której ma być zamontowana tablica wymaga robót budowlanych.

Odnosząc się do przyjętej przez organ odwoławczy kwalifikacji zgłoszonych robót należy mieć na względzie treść dołączonego do zgłoszenia z dnia 26 czerwca 2007 r. projektu konstrukcyjno-budowlanego, dotyczącego tablicy informacyjnej "[...]" typ [...] – I strefa wiatru na fundamencie nie związanym z gruntem. Z opisu konstrukcji wynika, iż objęta zgłoszeniem tablica informacyjna składa się w istocie z czterech elementów, jakimi są: płyta fundamentowa, pionowy element nośny (słup stalowy), podstawa słupa oraz ekran. Płyta fundamentowa, w postaci prostopadłościanu o wymiarach 2,30 × 4,10 × 0,4 m, zbrojona dołem krzyżowo, ma być płytą prefabrykowaną wykonaną z betonu B20. Do tego fundamentu ma zostać zakowtiona za pomocą 8 śrub podstawa słupa fundamentowego, wykonana z blachy stalowej i zamocowana do tego słupa spoinami pachwinowymi. Ponadto do słupa, będącego rurą stalową, przymocowany zostanie za pomocą rygli ekran dwustronny o wymiarach 6,0 × 3,0 m. Z uwagi na opisaną wyżej konstrukcję, należy w kontekście przepisów ustawy Prawo budowlane uznać, że objęta zgłoszeniem tablica informacyjna jest z całą pewnością obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, gdyż tylko wówczas, w świetle treści art. 1 tej ustawy, podlega jej regulacjom. Zgodzić należy się, że wobec braku trwałego związania z gruntem, przedmiotowa tablica stanowi tymczasowy obiekt budowlany, o jakim mowa w art. 3 pkt 5 tej ustawy. W przeciwnym wypadku, w razie trwałego związania z gruntem, stanowiłaby obiekt budowlany w rozumieniu art. 3 pkt 3 tej ustawy, czyli budowlę, gdyż nie można byłoby zakwalifikować jej inaczej niż jako wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, o jakim mowa w tym przepisie. Wspomnieć należy, że o urządzeniu reklamowym mowa jest również w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, zwalniającym od obowiązku pozwolenia na budowę roboty budowlane polegające na instalowaniu takich urządzeń, jak również tablic reklamowych. Z zestawienia natomiast przepisów art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 6 i art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane wynika, że nie wszystkie roboty budowlane dotyczące tablic i urządzeń reklamowych objęte są zwolnieniem z art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Obowiązek zgłoszenia dotyczy jedynie robót polegających na ich instalowaniu. Natomiast roboty budowlane, które polegają na budowie urządzenia reklamowego, wymagają pozwolenia na budowę. W konkluzji należy przyjąć, że o tym, czy realizacja urządzenia reklamowego wymaga uzyskania pozwolenia na budowę czy jedynie zgłoszenia, przesądza charakter robót budowlanych niezbędnych do jego wykonania.

Na gruncie rozpoznawanej sprawy skonstatować trzeba, że jej istota dotyczy rozstrzygnięcia, czy objęte zgłoszeniem roboty budowlane miały polegać na instalowaniu urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Jak podniósł organ odwoławczy, definicję robót budowlanych ustawodawca zawarł w przytoczonym już wyżej przepisie art. 3 pkt 7 ustawy Prawo budowlane, jednak wśród wymienionych tam robót nie będących budową brak jest pojęcia "instalacja"; przepis ten wymienia natomiast pojęcie "montaż". W świetle uregulowań ustawy Prawo budowlane nie może być jednak, zdaniem Sądu, żadnych wątpliwości, że roboty polegające na instalowaniu urządzeń reklamowych ustawodawca traktuje jako rodzaj robót budowlanych. Argumentem przemawiającym za słusznością takiego stanowiska jest okoliczność, iż pojęcie to zostało użyte w przepisie art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, wymieniającym roboty budowlane, których wykonywanie nie wymaga pozwolenia na budowę. Nie zmienia to jednak faktu, że zarówno to pojęcie, jak i pojęcie "montaż", nie zostały wyjaśnione przez ustawodawcę w przepisie art. 3 omawianej ustawy, zawierającym słowniczek określający definicje legalne pojęć na jej użytek. W związku z tym należy dokonać ustalenia zakresu znaczeniowego użytych pojęć zgodnie z utrwaloną w orzecznictwie zasadą interpretacji, przyznającą pierwszeństwo wykładni językowej przed pozajęzykowymi metodami wykładni, tj. wykładnią systemową bądź funkcjonalną, które mogą jednakże wzmacniać wyniki wykładni językowej. Poza tym, dokonując interpretacji tekstu prawnego, kierować należy się również tym, że ustawodawca był racjonalny, używając takich a nie innych słów (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 1998r., sygn. akt FPS 9/97, opubl. ONSA 1998 nr 4, poz. 110, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 maja 2005 r., sygn. akt OSK 1916/04, System Informacji Prawnej LEX nr 168094, wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2000 r. sygn. akt K 25/99, OTK 2000, nr 5, poz. 141).

Stosownie do powyższego uznać należy, że "instalowanie" oznacza "zakładanie, montowanie urządzeń technicznych (por. "Uniwersalny słownik języka polskiego" pod red. St. Dubisza, Wyd. Naukowe PWN, Warszawa 2003, t. I, s. 1221), natomiast "montaż" to "składanie maszyn, aparatów, urządzeń z gotowych części; zakładanie, instalowanie urządzeń technicznych" (tamże t. II s. 712), łączenie oddzielnych części w całość (por. "Słownik wyrazów obcych" pod red. J.Tokarskiego, PWN Warszawa 1989, s. 490). W związku z przytoczonymi definicjami nie sposób nie zauważyć, że pojęcie "montaż" i "instalacja" są bliskoznaczne i odnoszą się do takiego sposobu działania, w efekcie którego z niezależnie od siebie istniejących części powstaje wytwór będący zupełnie nową całością. Na gruncie powyższych ustaleń uprawniony jest, zdaniem Sądu pogląd, że instalacja stanowi formę montażu, jest szczególnym rodzajem takich robót. Nie jest natomiast uprawniony wniosek, jaki w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wywiódł organ odwoławczy w ślad za organem pierwszej instancji, sprowadzający się do stwierdzenia, że instalacja dokonywana jest na istniejącym obiekcie, a nie na gruncie. We wskazywanych przez organ odwoławczy przepisach art. 29 ust. 2 pkt 14 i 15 oraz art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane ustawodawca precyzyjnie określił roboty polegające na instalowaniu na obiektach budowlanych, wskazując, że dotyczą one instalowania krat oraz instalowania urządzeń. Jeśli wolą racjonalnego ustawodawcy byłoby, jak to przyjął Wojewoda [...], aby rozróżnienie pomiędzy pojęciem "instalacja" a pojęciem "montaż" opierało się o kryterium miejsca dokonywania instalacji, wówczas z całą pewnością dałby temu wyraz np. poprzez rozszerzenie katalogu robót wymienionych w art. 29 ust. 2 pkt 14 i 15 ustawy Prawo budowlane o roboty określone w art. 29 ust. 2 pkt 6 tej ustawy, ewentualnie poprzez wskazanie w ostatnio powołanym przepisie, że objęte nim roboty budowlane dotyczą instalacji na obiektach budowlanych. Tymczasem w przypadku robót budowlanych polegających na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych, o których mowa w omawianym przepisie art. 29 ust. 2 pkt 6, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy, brak jest zapisu dotyczącego instalowania na jakichkolwiek obiektach. Dla wzmocnienia argumentacji przypomnieć w tym miejscu wypada, że przepis art. 29 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do 24 grudnia 1997 r. stanowił, że pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych polegających na instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych wykonywanych na istniejących obiektach budowlanych, z wyjątkiem reklam świetlnych. Przepis ten został zmieniony na mocy art. 1 pkt 12 lit. b tiret pierwsze ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane, ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych ustaw (Dz. U. Nr 111, poz. 726) w ten sposób, że skreślono w nim zapis dotyczący wykonywania robót na istniejących obiektach budowlanych. W konsekwencji tej zmiany z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę zwolniono zatem co do zasady roboty budowlane polegające na instalowaniu tablic i urządzeń reklamowych niezależnie od tego, czy są one wykonane na istniejących obiektach budowlanych. Odnotować w tym miejscu przyjdzie wyrażony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym na tle art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, zasługujący na akceptację pogląd, iż instalacja urządzenia reklamowego może odbywać się zarówno na istniejącym obiekcie budowlanym, jak również roboty polegające na złożeniu, zespoleniu urządzenia reklamowego mogą być wykonane od podstaw (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 931/05, System Informacji Prawnej Lex nr 266955).

Podsumowując ten fragment rozważań stwierdzić należy, że o właściwym zakwalifikowaniu robót budowlanych przy realizacji urządzenia reklamowego decyduje projektowana technologia wykonania tych robót, a nie miejsce jego umieszczenia. Zgłoszenie sprzeciwu byłoby zasadne jedynie w razie ustalenia, że sporne urządzenie reklamowe powstanie w wyniku budowy a nie w wyniku instalacji w wyżej przedstawionym rozumieniu. Jeśli natomiast urządzenie reklamowe ma powstać na skutek złożenia go z kilku osobnych części, w następstwie ich połączenia (montażu), co jednocześnie przesądza o tym, iż może być ono poddane również i odwrotnemu procesowi rozinstalowania poprzez rozłączenie tych części bez ich uszkodzenia, a następnie ponownie zainstalowane w innym miejscu, to takie roboty wyczerpują treść art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy podkreślić należy, że w projekcie konstrukcyjno-budowlanym wyraźnie wskazano w części opisowej, iż posadowienie urządzenia reklamowego nastąpi na gruncie rodzimym nośnym. Jednocześnie na rysunku nr 03-00 zaznaczono umieszczenie płyty fundamentowej na gruncie nieznacznie poniżej poziomu terenu. Zdaniem Sądu, zdjęcie wierzchniej warstwy ziemi w celu dotarcia do ustabilizowanej warstwy gruntu rodzimego, tak samo jak i potrzeba naturalnego utwardzenia gruntu, które to prace nie wymagają dokonywania wykopów, nie ma znaczenia dla oceny robót budowlanych ani nie przesądza o trwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem. Przy przyjęciu odmiennego stanowiska, tymczasowe obiekty kontenerowe przewidziane do przeniesienia w inne miejsce, a zlokalizowane na rodzimym gruncie (nawet wcześniej częściowo naturalnie utwardzonym), należałoby bowiem uznać za trwale związane z gruntem.

W realiach niniejszej sprawy najistotniejsze znaczenie ma sposób wykonania płyty fundamentowej. Okoliczność, że została ona zaprojektowana jako płyta prefabrykowana świadczy o tym, iż jest to gotowy element, wyprodukowany poza miejscem budowy i łączony z innymi elementami w całość (por. "Uniwersalny słownik..." op. cit, t. III, s. 547). Z treści projektu konstrukcyjno-budowlanego nie wynika, aby płyta fundamentowa miała zostać wykonana na miejscu, poprzez jej wylanie na gruncie, jak to podnosił pełnomocnik organu na rozprawie przed Sądem. Tego rodzaju robót inwestor nie zaprojektował. Z przedstawionego w projekcie rodzaju, zakresu i sposobu wykonania urządzenia reklamowego wynika zatem, że urządzenie to nie zostanie połączone na trwale z gruntem. Do jego wykonania ma dojść natomiast w wyniku instalacji, skoro wszystkie jego elementy składowe mogą zostać na miejscu złożone i zespolone w całość. Zatem tak zainstalowane na miejscu urządzenie reklamowe może być w każdym czasie zlikwidowane przez rozłączenie poszczególnych jego elementów tj. fundamentu, słupa i ekranu, a następnie i przeniesione w inne miejsce. W świetle powyższych ustaleń, podzielić należy zarzuty skargi co do naruszenia art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. W ocenie Sądu, w świetle zgromadzonej w sprawie dokumentacji istnieją podstawy do przyjęcia, iż wynikający ze zgłoszenia zamiar wykonania robót budowlanych, polegających na instalacji urządzenia reklamowego, podlegał reżimowi wynikającemu z art. 29 ust. 2 pkt 6 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.

Wobec argumentacji podnoszonej na rozprawie wskazać w tym miejscu trzeba, że jeśli organ odwoławczy powziął wątpliwości co do tego, czy istotnie płyta fundamentowa jest płytą prefabrykowaną, tj. czy w związku z opisaną w projekcie technicznym jej konstrukcją możliwe jest jej przemieszczenie, to – wbrew twierdzeniom pełnomocnika – nie było przeszkód do podjęcia działań w trybie art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane i żądania, w drodze postanowienia, uzupełnienia zgłoszenia oraz dołączonego do niego projektu w określonym terminie, czego jednak organ nie uczynił przed wydaniem decyzji. Przyjąć jednak należy, że ustalenie, iż płyta fundamentowa będzie wylewana z betonu na miejscu jej posadowienia, przesądzałoby o tym, iż mamy do czynienia z robotami budowlanymi nie będącymi instalowaniem i z tego względu wymagającymi pozwolenia na budowę, co uzasadniałoby zgłoszenie sprzeciwu na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane.

Końcowo zauważyć jeszcze należy, iż okoliczność, że instalacja urządzenia reklamowego objęta jest obowiązkiem zgłoszenia nie oznacza jeszcze, by przez organ administracji architektoniczno-budowlanej nie mógł zostać nałożony na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, jeżeli zachodzą okoliczności wymienione w art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. W tym kontekście rozważenia wymaga, czy z uwagi na wysokość spornego urządzenia reklamowego, wynoszącą wedle projektu 10 m od poziomu gruntu, a także ze względu na powierzchnię ekranu, wynoszącą 6,0×3,0 m, przy jednoczesnym niezwiązaniu na trwale z gruntem płyty fundamentowej, mogą wystąpić przesłanki z ostatnio przywołanego przepisu, uzasadniającego wydanie decyzji nakładającej obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. W projekcie konstrukcyjno-budowlanym zawarto obliczenia stateczności na wywrócenie, jednak dokonane zostały one w odniesieniu do I strefy wiatrowej, podczas gdy w tym rejonie przebiega wynikająca z przyjętej normy [...] granica stref I i III obciążenia wiatrem, natomiast w aktach sprawy brak dokumentacji uzasadniającej tę okoliczność.

Mając na względzie przedstawione okoliczności faktyczne i rozważania prawne, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7, 77 § 1, 80 oraz 134 § 1 K.p.a., polegających na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności oraz wadliwej ocenie materiału dowodowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a nadto naruszeniu przepisów prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną wykładnię art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane i niewłaściwym zastosowaniu art. 30 ust. 6 pkt 1 tej ustawy, stąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o niewykonywaniu zaskarżonego orzeczenia, zawarte w punkcie 2 wyroku, oparte zostało o przepis art. 152 P.p.s.a., natomiast w punkcie 3, o zwrocie kosztów postępowania, orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Konsekwencją kasacyjnego rozstrzygnięcia Sądu jest konieczność ponownego rozpatrzenia odwołania przez organ odwoławczy z uwzględnieniem oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu niniejszego wyroku i wypływających z niej wskazań co do dalszego postępowania. O ile w wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania nie ulegnie zmianie stan faktyczny sprawy, jaki Sąd przyjął za podstawę rozważań, zachodzić będzie przesłanka do uchylenia zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji i umorzenia postępowania przed tym organem.