Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 289/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-06-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 23 § 6
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Justyna Mazur, , Sędzia WSA Joanna Gierak - Podsiadły, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska - Rzepecka (spr.), Protokolant spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia braku podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego skargę oddala


UZASADNIENIE

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., zwana dalej k.p.a.), oraz art. 18 i art. 23 § 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.), w związku z wnioskiem [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] oraz J. W., stwierdził brak podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] pod znakiem [...], w sprawie doprowadzenia do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] z dnia [...] października 2009 r., nr [...].

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] decyzją z dnia [...] października 2009 r. nakazał "[...] Spółdzielni Mieszkaniowej, ul. [...], [...] -zarządcy budynku mieszkalno-usługowego przy ul. [...] w [...] usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego budynku przy ul. [...] w [...] przez: 1. Nadbudowanie ponad attykę kominów spalinowych obsługujących lokale mieszkalne nr [...], [...], [...]; [...]. Zastosowanie nasad kominowych na wylotach kanałów spalinowych i wentylacyjnych, wspomagających ciągi grawitacyjne oraz przeciwdziałających zjawisku zadmuchiwania wiatrem; [...] Wyłączenie pochłaniaczy elektrycznych z przewodów wentylacyjnych w lokalach mieszkalnych nr [...] i nr [...]; [...]. Wyposażenie stolarki okiennej lokalu użytkowego i lokali mieszkalnych zgodnie z normą PN-83/B-03430 w otwory nawiewne (nawiewniki) powietrza wentylacyjnego o odpowiednio zbilansowanej indywidualnie dla każdego lokalu wydajności; 5. Uzupełnienie ubytków tynków na pionach kominowych ponad dachem; w terminie do 31.12.2009 r.".

Pracownicy organu powiatowego w dniach 13 maja 2010 r. i 6 października 2010 r. przeprowadzili kontrole, w trakcie których ustalili, że [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...] wykonała obowiązki nałożone w punktach 1,2, 3 i 5 ww. decyzji. Upomnieniem z dnia 10 stycznia 2011 r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] wezwał [...] Spółdzielnię Mieszkaniową do niezwłocznego wykonania pozostałego obowiązku nałożonego ostateczną decyzją z dnia [...] października 2009 r., tj. obowiązku polegającego na "4. Wyposażeniu stolarki okiennej lokalu użytkowego i lokali mieszkalnych zgodnie z normą PN-83/B-03430 w otwory nawiewne (nawiewniki) powietrza wentylacyjnego o odpowiednio zbilansowanej indywidualnie dla każdego lokalu wydajności". W dniu 6 kwietnia 2012 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] wystawił wobec [...] Spółdzielni Mieszkaniowej tytuł wykonawczy nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r., znak: [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] nałożył na [...] Spółdzielnię Mieszkaniową grzywnę w wysokości 15 000 zł w celu przymuszenia do wykonania egzekwowanego obowiązku, które zostało uchylone przez organ odwoławczy, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia.

Organ wojewódzki podniósł, że J. W. w swoim wniosku z dnia 18 lipca 2014 r., złożonym do protokołu, wniosła o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do momentu uzyskania ostatecznego stanowiska w kwestii obowiązku realizacji napowietrzników w mieszkaniu nr .. Z kolei [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa uzasadniając wniosek o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego w podaniu z dnia 19 sierpnia 2014 r. powołała się na okoliczność uzyskania informacji od J. W., że "w dniu 18 lipca 2014 r. zostało wszczęte postępowanie zmierzające do zmiany decyzji nr [...] w zakresie nałożenia obowiązku zaopatrzenia mieszkań w napowietrzniki w zakresie dotyczącym mieszkania nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...]". Zaznaczył, iż w związku z wnioskiem J. W. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] wszczął na podstawie art. 155 k.p.a. postępowanie administracyjne w sprawie uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] października 2009 r., w zakresie obowiązku wyposażenia w otwory nawiewne (nawiewniki) stolarki okiennej lokalu mieszkalnego nr [...] w budynku przy ul. [...] w [...]. W dniu .[ września 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] wydał na podstawie art. 155 k.p.a. decyzję nr [...], mocą której odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...] października 2009 r. oraz odmówił również jej zmiany. Odwołanie od tej decyzji złożyła J. W., rozstrzygnięcia w tej sprawie nie wydano.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż okoliczność wszczęcia przez właściwy organ postępowania w sprawie uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji, z której wynika egzekwowany obowiązek, nie stanowi podstawy do zaniechania prowadzenia postępowania egzekucyjnego, nie jest to przypadek "szczególnie uzasadniony" w rozumieniu art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Okoliczności powołane przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową i J. W. oraz istniejący w chwili obecnej stan faktyczno-prawny, nie mogą stanowić przesłanki do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Organ powołał się przy tym na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1755/08.

Organ I instancji podkreślił także, że postępowanie egzekucyjne mające na celu doprowadzenie do wykonania obowiązku wynikającego z dnia [...] października 2009 r., prowadzone jest na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., wystawionego wobec Związkowej Spółdzielni Mieszkaniowej. Zobowiązanym, a więc stroną przedmiotowego postępowania egzekucyjnego, jest zatem [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa Dlatego też niniejsze postanowienie doręcza się pełnomocnikowi zobowiązanej, [...] Spółdzielni Mieszkaniowej, J. W. nie posiada zaś przymiotu strony przedmiotowego postępowania egzekucyjnego i w związku z tym niniejsze postanowienie nie jest do niej kierowane.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła [...] Spółdzielnia Mieszkaniowa w [...].

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 k.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, organy sprawujące nadzór nad egzekucją administracyjną, tj. organy wyższego stopnia w stosunku do organów właściwych do wykonywania tej egzekucji, mogą w szczególnie uzasadnionych przypadkach wstrzymać, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ. Zaznaczył, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 kwietnia 2000 r., sygn. akt III SA 1419/99, zaznaczył, iż z istoty tego przepisu wynika, że wstrzymanie egzekucji zależy od uznania organu nadzoru i ogranicza się do szczególnie uzasadnionych wypadków. Dodał, że wstrzymanie egzekucji nie jest obowiązkiem, a jedynie prawem organu sprawującego nadzór i może nastąpić, gdy zobowiązany spełni szczególne przesłanki. Uznanie administracyjne to zaś przyznanie organom administracji możliwości wyboru spośród dwóch lub więcej dopuszczalnych przez ustawę, a równowartościowych prawnie, rozwiązań, zgodnie z celami w ustawie określonymi. Oznacza to, że organowi nadzoru przysługuje prawo wyboru rozstrzygnięcia. Istota uznania administracyjnego wyraża się w tym, że może on, ale nie musi, wstrzymać czynności egzekucyjne nawet w przypadku stwierdzenia istnienia przesłanek uzasadniających to wstrzymanie. Wstrzymanie czynności egzekucyjnych w ramach uznania administracyjnego jest związane z pojęciem "szczególnie uzasadniony przypadek". Organ dysponuje więc pewnym zakresem swobody w odniesieniu zarówno do wykładni tego pojęcia, jak i oceny sytuacji faktycznej. Jeżeli stwierdzi wystąpienie przypadków mieszczących się w hipotezie normy, będzie mógł zastosować uznanie. Jeżeli jednak nie stwierdzi wystąpienia sytuacji odpowiadającej użytemu pojęciu wówczas w ogóle nie będzie wchodziło w grę zastosowanie przez ten organ uznania administracyjnego. Oznacza to, że w takim przypadku organ nie będzie dysponował wyborem, tylko decyzja będzie miała charakter związany. W sytuacji, kiedy organ stwierdzi, że w sprawie brak "szczególnie uzasadnionego przypadku", przepis ten w ogóle nie może mieć zastosowania. Dopiero stwierdzenie przez organ zaistnienia powyższej przesłanki powoduje konieczność rozważenia, czy należy wstrzymać czynności egzekucyjne.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że w niniejszej sprawie, organ wojewódzki prawidłowo przyjął, że wskazana przez [...] Spółdzielnię Mieszkaniową okoliczność, nie ma charakteru "szczególnie uzasadnionego przypadku", gdyż za taki może być uznana tylko taka sytuacja, spowodowana określonymi czynnikami, na których wystąpienie skarżący nie miałby wpływu, niezależnie od sposobu jego postępowania, mająca charakter losowy (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 2432/04). "Szczególny" w rozumieniu potocznym oznacza bowiem "odznaczający się czymś osobliwym, zwracający czymś uwagę; niezwykły, wyjątkowy, specjalny, nieprzeciętny" (por. Uniwersalny słownik języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, t. IV, s. 638).

Organ odwoławczy podkreślił, że zarówno we wniosku skarżącej, jak i w zażaleniu na postanowienie organu wojewódzkiego z dnia [...] listopada 2014r., strona wskazuje jedynie na fakt toczącego się przed organem II instancji postępowania.

Skargę na powyższe postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła [...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...], wnosząc o jego uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającego go postanowienia organu I instancji.

Zaskarżonemu postanowieniu strona skarżąca zarzuciła naruszenie:

1) art. 15 k.p.a., poprzez odniesienie się do istoty sprawy jedynie przez organ II instancji, co pozbawiło skarżącą ustawowo gwarantowanego prawa do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, zważywszy że wydanie postanowienia przez organ pierwszej instancji nastąpiło bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, a w konsekwencji pozbawienie strony gwarancji obiektywnej i realnej kontroli instancyjnej, wywodzonej z art. 78 Konstytucji RP,

2) art. 107 § 1 i 3 k.p.a., poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu postanowienia do okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, co w konsekwencji prowadzi też do naruszenie zasad art. 6 k.p.a. i art. 8 k.p.a.,

3) art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie całokształtu stanu faktycznego w zakresie, w jakim organ winien poczynić ustalenia konieczne dla prawidłowego korzystania z uznania administracyjnego, a także brak oceny materiału dowodowego w powyższym zakresie,

4) art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego niewłaściwe (nieuzasadnione) niezastosowanie, mimo spełnienia ustawowej przesłanki wystąpienia "szczególnie uzasadnionego przypadku";

W rozwinięciu zarzutów, w uzasadnieniu skargi, Spółdzielnia wskazała, że już na etapie zażalenia wskazywała organowi II instancji, że organ wojewódzki nie zbadał stanu faktycznego sprawy, nie ustalił go, a następnie nie skonfrontował tak ustalonego stanu prawnego z właściwą normą prawa, co jest warunkiem prawidłowej subsumcji. Ograniczył się jedynie do zacytowania wybranego fragmentu tezy wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 stycznia 2009 r., całkowicie oderwanego od okoliczności faktycznych sprawy, rozstrzyganej przez organ I instancji. Podkreśliła, że w tym stanie rzeczy, organ II instancji winien rozważyć w pierwszej kolejności, czy konieczny do wyjaśnienia (a nie wyjaśniony przez organ I instancji) zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie (zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a.).

Skarżąca stwierdziła, że organ I instancji nie poddał ocenie zebranego materiału, dowodowego oraz nie ujawnił wyników tej oceny w uzasadnieniu decyzji, mimo iż takie okoliczności mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, czym naruszył zasady z art. 7 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a. Stan taki prowadzi do naruszenia zasad z art. 80 k.p.a. oraz 107 § 1 i 3 k.p.a., w stopniu, który uniemożliwia rzeczową polemikę z wydanym rozstrzygnięciem.

Spółdzielnia zakwestionowała także zarówno wykładnię, jaki i sposób skorzystania z instytucji uznania administracyjnego dokonane przez organ I instancji, a powielone przez organ odwoławczy. Wskazała przy tym, że przyznanie uprawnienia do wydania decyzji uznaniowej nie zwalnia organu administracji od obowiązku zbadania wszelkich okoliczności prawnych i faktycznych zachodzących w rozpoznawanej sprawie. Stosownie do art. 107 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej powinien wydawać decyzję, uwzględniając podstawę prawną (uzasadnienie faktyczne i prawne). W demokratycznym państwie prawa administracja opiera bowiem wszelkie swoje działania przede wszystkim na zasadzie praworządności. W przedmiotowej sprawie organ I instancji nie zbadał wszelkich okoliczności sprawy (w szczególności okoliczności prawnych), zaś organ II instancji tych braków nie sanował. Ponadto, organ administracyjny rozstrzygający na podstawie przepisów prawa materialnego, które mają charakter uznaniowy, powinien rozpoznać sprawę "w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny ani nie przekracza to możliwości organu administracji wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków". Spółdzielnia stwierdziła, że bezsprzecznie organ nie uwzględnił jej słusznego interesu, jako podmiotu niezarobkowego, prospołecznego, uosabiającego i reprezentującego jej członków, przy czym interes ten wiązał się z nie podejmowaniem prac budowlanych, w sytuacji, w której konieczność wykonania tych prac, nie została "ostatecznie przesądzona", w oparciu o przepisy obowiązującego prawa.

Strona podkreśliła także, że wymogu "przekonania strony" nie spełnia również decyzja organu II instancji, która jest lakoniczna i nie odnosi się do wszelkich zarzutów zażalenia z dnia 21 listopada 2014 r. W szczególności, nie spełnia tego wymogu przeprowadzona przez organ II instancji obszerna, ale niekompletna, wykładnia pojęcia "szczególnie uzasadniony przypadek" (w rozumieniu art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji), skoro organ nie odnosi jej do stanu faktycznego sprawy.

[...] Spółdzielni Mieszkaniowej w [...] uznała, że stwierdzając brak podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego organy obu instancji nie uwzględniły istniejącego stanu faktycznego, w kontekście celu regulacji z art. 23 § 6 ustawy postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który stanowi w istocie możliwość uwzględnienia w toku postępowania egzekucyjnego zaistniałych indywidualnych okoliczności uzasadniających czasowe zaprzestanie prowadzenia egzekucji, stanowiących odstępstwo od zasady możliwie najszybszego wykonania zobowiązania, co uzasadnione jest chociażby z uwagi na koszty postępowania egzekucyjnego.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym było postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2014 r., utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014 r., wydane w oparciu o art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stwierdzające o braku podstaw do wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...].

Zgodnie z powołanym przepisem, organy sprawujące nadzór mogą, w szczególnie uzasadnionych przypadkach, wstrzymać, na czas określony, czynności egzekucyjne lub postępowanie egzekucyjne prowadzone przez nadzorowany organ. Z istoty przepisu art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynika, iż wstrzymanie egzekucji zależy od uznania organu nadzoru i ogranicza się do szczególnie uzasadnionych wypadków. Uznanie administracyjne to przyznanie organom administracji możliwości wyboru spośród dwóch lub więcej dopuszczalnych przez ustawę, a równowartościowych prawnie, rozwiązań, zgodnie z celami w ustawie określonymi. Oznacza to, że organowi nadzoru przysługuje prawo wyboru rozstrzygnięcia. Istota uznania administracyjnego wyraża się bowiem w tym, że może on, ale nie musi, wstrzymać czynności egzekucyjne nawet w przypadku stwierdzenia istnienia przesłanek uzasadniających to wstrzymanie. Sąd nie jest zatem władny nakazać organowi nadzoru podjęcia rozstrzygnięcia o określonej treści w sytuacji kiedy ten nie przekroczył ram uznania administracyjnego, a w szczególności prawidłowo uzasadnił swoje stanowisko.

Wstrzymanie czynności egzekucyjnych w ramach uznania administracyjnego jest związane z pojęciem nieostrym – "szczególnie uzasadniony przypadek". Organ dysponuje więc pewnym zakresem swobody w odniesieniu zarówno do wykładni tego pojęcia, jak i oceny sytuacji faktycznej. Jeżeli stwierdzi wystąpienie przypadków mieszczących się w hipotezie normy, będzie mógł zastosować uznanie. Jeżeli jednak nie stwierdzi wystąpienia sytuacji odpowiadającej użytemu pojęciu wówczas w ogóle nie będzie wchodziło w grę zastosowanie przez ten organ uznania administracyjnego. Oznacza to, że w takim przypadku organ nie będzie dysponował wyborem, tylko decyzja będzie miała charakter związany. Innymi słowy, w sytuacji kiedy organ stwierdzi, że w sprawie brak "szczególnie uzasadnionego przypadku", przepis ten w ogóle nie może mieć zastosowania. Dopiero stwierdzenie przez organ zaistnienia powyższej przesłanki powoduje konieczność rozważenia, czy należy wstrzymać czynności egzekucyjne. Zatem to organ nadzoru decyduje czy w konkretnym stanie faktycznym należało uznać, iż tego rodzaju "szczególnie uzasadniony przypadek wystąpił" oraz czy uzasadniał ocenę o dopuszczalności wstrzymania czynności egzekucyjnej lub postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez nadzorowany organ (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 2000 r., sygn. akt III SA 1419/99).

W niniejszej sprawie, podstawą wniosku strony skarżącej o wstrzymanie postępowania egzekucyjnego, była okoliczność, iż zainicjowane zostało przez J. W. postępowanie nadzwyczajne, mające na celu wzruszenie decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] z dnia [...] października 2009 r., nr [...], będącej podstawą tytułu wykonawczego i prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

W ocenie Sądu, organy nadzoru prawidłowo przyjęły, że wskazana przez skarżącą Spółdzielnię okoliczność nie ma charakteru "szczególnie uzasadnionego przypadku". W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że jako "szczególnie uzasadniony przypadek" może zostać uznana tylko taka sytuacja, która spowodowana jest określonymi czynnikami, na których wystąpienie skarżący nie miałby wpływu, niezależnie od sposobu jego postępowania, mająca charakter losowy. "Szczególny" w rozumieniu potocznym oznacza bowiem "odznaczający się czymś osobliwym, zwracający czymś uwagę; niezwykły, wyjątkowy, specjalny, nieprzeciętny" (por. Uniwersalny słownik języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2003, t. IV, s. 638). Za "szczególnie uzasadnione przypadki" można także uznać stwierdzone przez organ nadzoru nieprawidłowości podjętych czynności egzekucyjnych lub naruszenia prawa w toku postępowania egzekucyjnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 86/10; wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 2432/04, z dnia 24 listopada 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 1539/11, z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1314/14).

Za taką "szczególną" okoliczność nie można uznać prowadzenia, równolegle z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, postępowania w trybie nadzwyczajnym w sprawie zmiany decyzji, z której wynika egzekwowany obowiązek. Podjęte działania w celu wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] - Powiat [...] z dnia [...] października 2009 r., nr [...], nie mogą być uznane za czynnik losowy, niezależny od sposobu postępowania zobowiązanego, mający wpływ na bieg przedmiotowego postępowania egzekucyjnego i uzasadniający wstrzymanie tego postępowania. A tylko w takim przypadku możliwe byłoby wstrzymanie postępowania egzekucyjnego. Podkreślić należy, że decyzja będąca podstawą tytuły wykonawczego, była decyzją ostateczną, a więc wymagalną. Nie można więc zgodzić się z poglądem zaprezentowanym w skardze, że konieczność wykonania prac budowlanych, określonych w decyzji, nie została "ostatecznie przesądzona" w oparciu o obowiązujące przepisy prawa. Działania podjęte, w celu zmiany decyzji ostatecznej, sprowadzają się do kwestionowania obowiązku wynikającego z tytułu wykonawczego, co jest niedopuszczalne, zgodnie z przepisem art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowiącym, iż organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Powyższe stanowisko jest zbieżne z podglądami zaprezentowanymi m.in. w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1755/08, z dnia 9 stycznia 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1314/14.

W ocenie Sądu, organy nadzoru prawidłowo dokonały analizy podnoszonych przez skarżącego okoliczności (fakt toczącego się postępowania w sprawie zmiany decyzji, będącej podstawą tytułu wykonawczego), a postępowanie swoje przeprowadziły zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. W zaskarżonym postanowieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego przedstawił okoliczności faktyczne sprawy (podstawę wniosku strony), a także wyjaśnił przesłanki, jakimi kierował się przy podejmowaniu rozstrzygnięcia oraz przepisy prawa stanowiące jego podstawę prawną. Tym samym, odnosząc się do zarzutów skargi, Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i 80 k.p.a. oraz art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Trudno jest uznać, iż organ wadliwie przeprowadził postępowanie wyjaśniające i w sposób nieprawidłowy ocenił materiał dowodowy, mając na uwadze specyfikę niniejszego postępowania, w którym organ bada wniosek strony, pod kątem istnienia przesłanki określonej w art. 23 § 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Rzeczą organu była analiza, jaki wpływ na toczące się postępowanie egzekucyjne, miała okoliczność wszczęcia postępowania nadzwyczajnego, z czego organ nadzoru się wywiązał. Tym samym, w świetle argumentacji zawartej w skardze, brak jest również podstaw do postawienia organowi odwoławczemu zarzutu naruszenia art. 15 k.p.a. Zarówno organ I instancji, jak i II instancji, należycie ustalili stan faktyczny sprawy oraz dysponowali kompletnym materiałem dowodowym. Sprawa niniejsza została rozpoznana dwukrotnie, w jej całokształcie, najpierw przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a następnie przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Nie zmienił się także przed organem odwoławczym zakres przyjętego w postanowieniu organu I instancji przedmiotu postępowania, jak również organ drugiej instancji, nie utrzymał w mocy rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, na całkowicie innych przesłankach niż te, które legły u podstaw zakwestionowanego w zażaleniu postanowienia.

Reasumując, w ocenie Sądu, kontrolowane postanowienie odmawiające wstrzymania postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego jest zgodne z prawem, a organy orzekające nie przekroczyły granic zasady swobodnego uznania.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako nieuzasadnioną oddalił.