Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 620/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2007-03-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Bogucka Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.) Protokolant starszy sekretarz Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 marca 2007 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...]r. I. i A. N. zwrócili się z wnioskiem do Urzędu Miejskiego w S. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji określonej jako zmiana geometrii dachu. Kolejnym pismem rozszerzyli zakres planowanej inwestycji, który w konsekwencji został w postępowaniu oznaczony jako "nadbudowa istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w celu uzyskania pomieszczeń mieszkalnych na poddaszu oraz zmiana geometrii dachu na działce A przy ul. [...]w S.".

W trakcie postępowania administracyjnego przed organem I instancji właściciele nieruchomości sąsiedniej A. i K. B. wyrazili sprzeciw przeciwko planowanej inwestycji wskazując, iż nie wyrażają na nią zgody albowiem sąsiedzi N. w przeszłości im nie wyrazili zgody na rozbudowę domu. W kolejnym piśmie A. B. wskazał nadto, iż kominy dymne budynku sąsiada zostały wadliwie usytuowane w granicy, że cześć ściany domu sąsiada opiera się na budynku A. B. oraz że przewody elektryczne zasilające dom I. i A. N. przechodzą zbyt blisko nad budynkiem sąsiada.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Prezydent Miasta S. ustalił warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji dołączając w charakterze załącznika m.in. wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu wraz z częścią graficzną.

W wyniku rozpoznania odwołania A. B. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...]r. nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta S. i przekazało sprawę organowi temu do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu Kolegium podniosło, iż kształtując w decyzji ogólne warunki zabudowy organ winien był zabezpieczyć ochronę interesów osób trzecich czego zawarta w decyzji pierwszoinstancyjnej lakoniczna formuła nie zapewnia.

W trakcie kolejny raz prowadzonego przez organ I instancji postępowania A. B. w piśmie z dnia [...]r. podniósł, iż przewidziany do rozbudowy obiekt posiada wspólną ścianę z należącym do niego budynkiem. Wskutek wspólnej ściany obiekt narusza granicę pomiędzy działkami albowiem usytuowany jest po części na należącej do A. B. działce nr B. W ramach prowadzonego postępowania do akt sprawy dołączono nadto zdjęcia wskazujące, iż budynek przewidziany do nadbudowy połączony jest z budynkiem należącym do A. B. natomiast w związku z zarzutem naruszenia granicy organ I instancji odebrał od geodety oświadczenie, iż jednoznaczne ustalenie przebiegu graniczy może nastąpić wyłącznie w trybie postępowania w sprawie rozgraniczenia.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Prezydent Miasta S. ponownie ustalił warunki zabudowy dla projektowanej inwestycji określając w decyzji wymagania ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, warunki w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji a także warunki w zakresie ochrony interesu osób trzecich. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, iż z uwagi na to, że teren inwestycji nie jest objęty planem zagospodarowania przestrzennego przeprowadzono wymaganą przepisami analizę, w wyniku której ustalono, iż zamierzenie inwestycyjne spełnia warunki wymagane prawem.

Od otrzymanej decyzji A. B. wniósł odwołanie zarzucając rażące naruszenie swoich interesów jako właściciela działki nr B. W uzasadnieniu podniósł, iż decyzją nr [...] z [...]r. uzyskał zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na budowę nowego budynku wolnostojącego. Zgodnie z powołaną wyżej decyzją warunkiem oddania do użytku nowego budynku jest jednak wyburzenie budynków starych co obecnie zostanie uniemożliwione albowiem właściciele działki sąsiedniej uzyskali prawo nadbudowy w oparciu o obiekt przeznaczony do wyburzenia.

Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy zaskarżona decyzję pierwszoinstancyjną wskazując w uzasadnieniu, iż odwołanie na obecnym etapie procesu inwestycyjnego nie jest uzasadnione bowiem wydana decyzja nie zezwala na podjęcie budowy a jedynie ustala warunki na jakich w przyszłości inwestycję można by realizować. Jeżeli warunki te nie zostaną spełnione inwestycja nie będzie mogła być wykonana. Kwestie te zostaną rozstrzygnięte dopiero w trakcie postępowania w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego inwestycji i udzielenia pozwolenia na budowę.

Pismem z dnia [...]r. A. B., działając przez pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji zarzucając rozstrzygającym w sprawie organom, iż nie wyjaśniły wszystkich okoliczności faktycznych sprawy w tym nie zbadały czy planowana rozbudowa nie spowoduje utraty prawa wnioskodawcy do oddania do użytkowania obiektu na jego działce. Organowi II instancji zarzucił też naruszenie prawa materialnego poprzez wydanie decyzji z rażącym naruszenie praw i interesów A. B.. W uzasadnieniu skargi, oprócz kwestii podniesionych już uprzednio, skarżący wskazał naruszenie granicy działki, zagrożenie budowlane, możliwość zalania działki skarżącego, brak rozwiązania kwestii kominów, brak określenia zasad odprowadzania ścieków i wód opadowych jak również nie uwzględnienie przebiegu linii elektrycznych.

Skarga została wniesiona w terminie.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a także decyzji orzeczenie to poprzedzającej wykazało, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie.

W pierwszej kolejności wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm. zwanej dalej: u.p.z.p.) zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. W myśl z kolei art. 61 ust. 1 powołanej wyżej ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:

1) co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;

2) teren ma dostęp do drogi publicznej;

3) istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu, z uwzględnieniem ust. 5, jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;

4) teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;

5) decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.

Zawarta w art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy tzw. zasada dobrego sąsiedztwa, uzależniająca zmianę zagospodarowania terenu od dostosowania się do określonych cech zabudowy i zagospodarowania terenu sąsiedniego, oceniana jest na podstawie analizy przewidzianej w § 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164 poz. 1588). Przywołany przepis stanowi mianowicie, że w celu ustalenia wymagań dla nowej zabudowy i zagospodarowania terenu właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1-5 ustawy. Wskazać też należy, że w celu zagwarantowania stosownej fachowości oceny uwarunkowań dotyczących ładu przestrzennego sporządzenie projektu decyzji o ustaleniu warunków zabudowy powierza się, zgodnie z art. 60 ust. 4 ustawy, osobie wpisanej na listę izby samorządu zawodowego urbanistów albo architektów.

Odnosząc powyższe uwagi do przeprowadzonego w niniejszej sprawie postępowania administracyjnego stwierdzić należy, że rozpatrując wniosek I. i A. N., dotyczący inwestycji, która jak wynika z akt sprawy zlokalizowana miałaby być na terenie nie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, rozstrzygające w sprawie organy uwzględniły wymogi przewidziane w przytoczonych powyżej przepisach. W trakcie postępowania przed organem I instancji architekt, członek [...]Okręgowej Izby Architektów sporządził bowiem analizę funkcji i cech zabudowy, wyznaczając stosowny obszar analizowany. W wyniku analizy ustalił, iż z uwagi na to, że wszystkie działki w najbliższym sąsiedztwie posiadają zabudowę mieszkaniową planowana inwestycja nie naruszy ani funkcji, ani linii zabudowy, ani też wskazań dotyczących stosunku powierzchni zabudowy do powierzchni działki. W konsekwencji architekt sporządził projekt decyzji, a wydane przez organ I instancji rozstrzygnięcie zawiera wszystkie obligatoryjne elementy. Określa ono bowiem warunki i wymagania ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, warunki w zakresie infrastruktury technicznej i komunikacji, a także warunki w zakresie ochrony interesu osób trzecich. Organ I instancji podkreślił w tej mierze, iż inwestycja nie można naruszać uzasadnionych interesów osób trzecich zwłaszcza w zakresie zapewnienia dostępu do drogi publicznej oraz zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Nadto nadbudowa budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania. Organ I instancji wskazał także, iż ewentualna budowa musi być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego stwierdzającą jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania oraz uwzględniająca oddziaływania wywołane nadbudową.

Zdaniem Sądu wydana w sprawie decyzja pierwszoinstancjyjna pozostawała zatem w zgodzie z prawem, a w konsekwencji za nie naruszającą prawa uznać należy także utrzymującą ją w mocy, zaskarżoną w niniejszym postępowaniu, decyzję organu II instancji. Podzielić należy także sformułowane w decyzji drugoinstancyjnej w odpowiedzi na zarzuty A. B. wyjaśnienie, iż decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w żadnej mierze nie zezwala inwestorom na podjęcie inwestycji i nie przesądza o technicznej możliwości jej realizacji. Sąd wskazuje bowiem skarżącemu, iż decyzja o warunkach zabudowy potwierdza jedynie, że planowana inwestycja nie narusza ładu przestrzennego i wprowadza ogólne warunki (np. w odniesieniu do ochrony interesów osób trzecich), które muszą być spełnione aby mogła ona zostać zrealizowana. Oparta natomiast na ekspertyzie, o której mowa w decyzji pierwszoinstancyjnej, ocena czy warunki owe zostały spełnione i czy w ogóle potencjalnie spełnione być mogą (np. z uwagi na stan techniczny budynku A. B.) należeć będzie do organów rozpoznających pod kątem przepisów budowlanych ewentualny wniosek inwestorów o udzielenie im pozwolenia na budowę. Podkreślenia bowiem wymaga, iż decyzja o warunkach zabudowy w zakresie opisu inwestycji, jej parametrów technicznych i gabarytów oraz usytuowania na działce musi być na tyle ogólna, aby nie wkraczać w sferę zarezerwowaną dla prawa budowlanego. Zgodnie bowiem z art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyzja ta powinna określać jedynie rodzaj inwestycji oraz linie rozgraniczające jej teren, a także wskazywać przewidziane w przepisie tym warunki i wymagania. Związane z budową szczegółowe kwestie techniczne należą natomiast do przedmiotu regulacji Prawa budowlanego. Tym samym zarzuty A. B. odnoszące się do technicznej niemożliwości zrealizowania przedmiotowej inwestycji z uwagi na łączącą obiekty ścianę budynku będą mogły być rozpatrywane dopiero na etapie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Nie mogą natomiast wpłynąć na treść decyzji o warunkach zabudowy z istoty swojej oceniającej planowaną nadbudowę budynku mieszkalnego jedynie w aspekcie ładu przestrzennego. Podobnie nie mogły na etapie postępowania w sprawie warunków zabudowy (jako przedwczesne) zostać rozpatrzone szczegółowe zarzuty dotyczące zagrożenia zalania działki, usytuowania kominów, przebiegu linii elektrycznych i odprowadzania wód oraz ścieków. Decyzja o warunkach zabudowy wskazywać bowiem winna jedynie warunki i wymagania w zakresie infrastruktury technicznej (wymogi te wskazane zostały w pkt. [...] osnowy decyzji pierwszoinstancyjnej) nie może natomiast ani oceniać ani narzucać konkretnych rozwiązań konstrukcyjnych.

W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów, uznających zgodność z prawem wydanej przez organ II instancji decyzji utrzymującej w mocy rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.