Postanowienie WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SPP/Go 41/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2019-04-04 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: SPP - Odmówiono przyznania prawa pomocy.
Powołane przepisy: article: art. 246 § 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim – Damian Bronowicki po rozpoznaniu w dniu 4 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M.A. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jego skargi na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w podatku od towarów i usług za styczeń 2017 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.


UZASADNIENIE

M.A. złożył skargę kasacyjną od wyroku oddalającego jego skargę na postanowienie wskazane w sentencji niniejszego orzeczenia. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.

W uzasadnieniu wniosku wskazał, że wpis sądowy w niniejszej sprawie jest jednym z wielu wpisów sądowych w sprawach toczących się obecnie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim. Jego rachunki bankowe oraz wierzytelności zostały zabezpieczone przez organy egzekucyjne. Ponadto organy podatkowe przedłużyły terminy zwrotów podatku VAT.

Zgodnie z zawartym w formularzu PPF oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach, skarżący mieszka sam, nie posiada nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych ani wierzytelności. Prowadzona przez niego działalność gospodarcza przynosi dochód w wysokości 4.500 zł netto miesięcznie. Wśród stałych zobowiązań i wydatków wnioskodawca wskazał: kredyty 20.480 zł, leasingi 13.795,43 zł oraz 5.559,41 euro, umowy dzierżawy 3.744 zł, energia elektryczna 450 zł, wynajem mieszkania 600 zł, ubezpieczenia pojazdów 3.850 zł, wynagrodzenia 16.918,81 zł, składki ZUS 7.422 zł, PIT-R 921 zł, koszty rozmów telefonicznych 2.160 zł, inne 25.000 zł. Łącznie: 95.341,24 zł oraz 5.559,41 euro. Do wniosku dołączono zarządzenie zabezpieczenia następujących składników majątkowych wnioskodawcy: 8 ciągników siodłowych, 4 naczep, samochodu osobowego oraz samochodu dostawczego.

Ponieważ treść ww. oświadczeń nie była wystarczająca do ustalenia rzeczywistych zdolności płatniczych skarżącego, wezwano go w sprawie I SPP/Go 37/19 do przedłożenia dodatkowych dokumentów i informacji.

W odpowiedzi wnioskodawca poinformował, że nie jest żonaty. Z nadesłanej deklaracji podatkowej PIT-36L wynika, że w 2017 r. prowadzona przez niego działalność zanotowała 21.478.701,38 zł przychodu przy 21.406.724,83 zł kosztów jego uzyskania. Z kolei zgodnie z porównawczym rachunkiem zysków i strat za okres od [...] stycznia do [...] grudnia 2018 r. przychody tej działalność ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów wyniosły 29.982.730,41 zł przy kosztach działalności operacyjne w wysokości 30.135.195,82 zł. Z kolei w styczniu oraz lutym 2019 r. wspomniane przychody wyniosły odpowiednio 2.137.236,29 zł i 1.871.662,60 zł, natomiast koszty 2.159.517,66 zł oraz 1.907.199,49 zł. Zgodnie z deklaracjami VAT-7 z grudzień 2018 r., styczeń i luty 2019 r. wnioskodawca dokonał dostawy towarów i usług w łącznej kwocie odpowiednio 2.112.202 zł, 2.084.236 zł oraz 1.871.803 zł. Z kolei nabył towary i usługi o wartościach odpowiednio 2.538.279 zł, 1.683.342 zł oraz 1.881.617 zł. Analiza wyciągów z rachunków bankowych wnioskodawcy wskazuje na wielomilionowe obroty jego działalności gospodarczej. Suma obciążeń jego rachunków bankowych prowadzonych w złotówkach (z wyłączeniem kwot przelewanych na własne rachunki) tylko w lutym 2019 r. wyniosła 2.443.887,61 zł. Z kolei uznania (z wyłączeniem kwot przelewanych z własnych rachunków) 2.452.166,31 zł. Suma środków finansowych zgromadzonych na wszystkich rachunkach bankowych wnioskodawcy na dzień [...] lutego 2019 r. wynosi 195.607,83 zł i 253,38 euro.

Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. - dalej: "P.p.s.a.") prawo pomocy w zakresie częściowym przysługuje, jeżeli osoba występująca z wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

W ocenie orzekającego, z analizy oświadczeń i innych dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, że w stosunku do wnioskodawcy nie zachodzą przesłanki przyznania prawa pomocy.

Odnosząc się do uzasadnienia wniosku podkreślić należy, że M.A. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy łącznie w 32 sprawach toczących się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim. Są to sprawy o sygnaturach akt I SA/Go 382/18, I SA/Go 572-577/18, I SA/Go 3-9, I SA/Go 12-21/19, I SA/Go 62/19, I SA/Go 153-156/19. Na chwilę obecną, łączna kwota wpisów sądowych oraz opłat kancelaryjnych wymaganych dla dalszego prowadzenia wszystkich ww. postępowań sądowoadministracyjnych wynosi 4.800 zł. Zestawienie tej kwoty z sumą środków dostępnych na rachunkach bankowych wnioskodawcy (195.607,83 zł, 253,38 euro) prowadzi do wniosku, że poniesienie kosztów sądowych nie uszczupli jego majątku.

Niezależnie od powyższego wyjaśnić należy, że dla oceny zdolności płatniczych osoby prowadzącej działalność gospodarczą istotny jest osiągany przychód, nie zaś dochód. Kategoria przychodu wskazuje bowiem na to, z jakim efektem prowadzona jest działalność gospodarcza. Okoliczność bilansowania się przychodów i wydatków nie przesądza jeszcze faktu, że podmiot utracił płynność finansową, a co za tym idzie, że zaistniały przesłanki przyznania prawa pomocy. Trzeba pamiętać, że brak lub niewielki dochód z prowadzonej działalności gospodarczej powstający wskutek wysokich kosztów uzyskania przychodu, skutkuje jedynie brakiem dochodu do opodatkowania i nie stanowi sytuacji tożsamej z brakiem środków finansowych. Stąd w przypadku przedsiębiorców, miarodajną dla oceny ich zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów, tak by w końcowym rozliczeniu obciążenie podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle je wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie, amortyzacja majątku trwałego (por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2014 r. sygn. akt II FZ 1843/14, CBOSA).

W ocenie orzekającego, przedstawiona przez skarżącego dokumentacja wskazująca wysokość przychodów jakie osiągnął w ostatnich trzech miesiącach oraz skala wydatków jakie ponosi w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, pozwala na ocenę, że skarżącego stać na opłacenie kosztów postępowania. Trudno bowiem uznać, że osoba przeznaczająca średnio 2.000.000 zł miesięcznie na zakup towarów i usług nie jest w stanie uiścić wpisów sądowych i opłat kancelaryjnych w łącznej wysokości 4.800 zł.

Zaznaczyć przy tym należy, że wspomniane wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej nie są jedynie pozycjami księgowymi. Z rachunków bankowych wnioskodawcy wynika bowiem, że dysponuje on środkami finansowymi, dzięki którym na bieżąco reguluje należności cywilnoprawne, np. dokonuje zapłat za faktury, płaci odsetki kredytów i raty leasingowe, które nie mogą mieć pierwszeństwa przed kosztami sądowymi.

Świadczy to również o tym, że pomimo zabezpieczenia tych rachunków przez organy egzekucyjne (jak skarżący podniósł w uzasadnieniu wniosku), w dniu otrzymania wezwaniu do uiszczenia wpisu, skarżący mógł dysponować zgromadzonymi na nich środkami finansowymi w dowolny sposób. Ponadto, stosowanie do art. 166a § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.) w okresie zabezpieczenia mogą być dokonywane za zgodą organu egzekucyjnego wypłaty z zajętego w celu zabezpieczenia rachunku bankowego zobowiązanego, po przedstawieniu przez niego wiarygodnych dokumentów świadczących o konieczności poniesienia tych wydatków dla wykonywania działalności gospodarczej. Takimi wydatkami są koszty postępowań sądowych.

Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. oraz art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.