Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 598/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2023-01-11 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt
Skarżony organ: Lekarz Weterynarii
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Asesor WSA Sebastian Michalski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi E. F. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą E. E. F. na decyzję [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 1 lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 1 lipca 2022 r., [...], [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii (zwany dalej "Wojewódzkim Lekarzem"), po rozpatrzeniu odwołania E. F. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą "E" E. F., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w O. (zwanego dalej "Powiatowym Lekarzem") z dnia 14 kwietnia 2022 r., nr [...], [...], w przedmiocie kary pieniężnej.

Powyższe rozstrzygnięcia wydano w następujących okolicznościach udokumentowanych w aktach sprawy.

Decyzją z dnia z dnia 14 kwietnia 2022 r., nr [...], [...], Powiatowy Lekarz wymierzył E. F. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą "E" E. F. karę pieniężną w wysokości 13 700 zł za niespełnienie wymagań określonych w art. 23 ust. 1 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1069/2009 z dnia 21 października 2009 r. określającego przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego, nieprzeznaczonych do spożycia przez ludzi, i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1774/2002 (rozporządzenie o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego) (Dz. Urz. UE L 300 z 14.11. 2009 r., s. 1, dalej "rozporządzenie nr 1069/2009").

W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 7 marca 2022 r. otrzymał informację od Powiatowego Lekarza Weterynarii w P. dotyczące podejrzenia popełnienia czynu zabronionego przez firmę "G". spółka z o.o. oddział K.. Jak wynikało z treści zawiadomienia spółka wykonywała przewozy produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego kategorii 3 z D. do Polski, wynajmując firmy podwykonawcze, m.in. firmę "E" E. F.. W dniu 8 marca 2022 r. z upoważnienia Powiatowego Lekarza została przeprowadzona kontrola pod adresem siedziby firmy, której ustalenia zostały udokumentowane protokołem kontroli nr [...] W toku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że firma "E". E. F. zrealizowała dwukrotnie transport ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego zlecony przez firmę "G". sp. z o.o. Organ ustalił na podstawie danych zawartych w dokumentach handlowych, że przesyłany towar to: 1) w przypadku transportu z dnia 15 grudnia 2021 r. – 34 sztuki opakowań typu BIG BAG o łącznej masie ładunku wynoszącej około 22 000 kg oraz 2) w przypadku transportu z dnia 18 stycznia 2022 r. – 33 sztuki opakowań typu BIG BAG o łącznej masie ładunku wynoszącej około 22 000 kg. Przesyłkom towarzyszyły dokumenty handlowe, które w części I dotyczącej danych przesyłki w punkcie 18, odpowiadającym opisowi materiału, posiadają wpis określający, iż przedmiotem wysyłki był produkt z przetwarzania oleju rybnego przetworzonego zgodnie z rozporządzeniem nr 1069/2009.

Na podstawie powyższego stwierdzono, że podmiot E. F. dokonała transportu ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego (produktów pochodnych) bez dokonania rejestracji, co stanowi naruszenie art. 23 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1069/2009. Zgodnie z art. 85a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. z 2020 r. poz. 1421, dalej "u.o.z.z.") kto prowadzi działalność nadzorowaną w zakresie produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego lub produktów pochodnych bez dokonania rejestracji albo uzyskania zatwierdzenia lub warunkowego zatwierdzenia, podlega karze pieniężnej. Wysokość kar pieniężnych za naruszenia o których mowa w art. 85a ust. 1 pkt 1 u.o.z.z., została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 maja 2014 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt dotyczące postępowania z produktami ubocznymi pochodzenia zwierzęcego i produktami pochodnymi (Dz. U. z 2014 r. poz. 625, dalej "rozporządzenie z 2014 r."). Na podstawie § 3 pkt 1 lit. a tiret czwarte rozporządzenia z 2014 r. kara pieniężna przewidziana za prowadzenie działalności nadzorowanej bez dokonania rejestracji wynosi 13 700 zł, jeżeli masa produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego i produktów pochodnych poddanych co najmniej jednej z czynności wymienionych w art. 23 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1069/2009 wykonywanych w ramach działalności nadzorowanej przekracza 1000 kg.

Wymierzając administracyjną karę pieniężną w wysokości 13 700 zł Powiatowy Lekarz, zgodnie z art. 189d ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 z późn. zm., dalej "K.p.a."), wziął pod uwagę: wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia oraz stopień zagrożenia dla bezpieczeństwa stwarzany przez uboczne produkty pochodzenia zwierzęcego, ochronę ważnego interesu publicznego oraz czas trwania tego naruszenia.

W odwołaniu z dnia 29 kwietnia 2022 r. do [...] Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii E. F. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą "E". E. F., reprezentowana przez radcę prawnego P. M., wniosła o uchylenie powyższej decyzji w całości i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie – uchylenie decyzji i orzeczenie kary z uwzględnieniem przesłanek miarkowania wynikających z K.p.a. Jednocześnie wniosła o przesłuchanie świadka: P. K. na okoliczność przebiegu zamówienia między stronami oraz sposobu i zakresu informowania E. F. o przesyłce przez zleceniodawcę (z informacji uzyskanych przez odwołującą się wynika, że w toku postępowania zostały przedstawione do akt rozmowy przez komunikator ze zleceniodawcą transportu, które – jak wynika z uzasadnienia decyzji – nie zostały wzięte pod uwagę przy jej wydawaniu). Dodatkowo wniosła o przesłuchanie przedstawiciela "G". sp. z o.o. z siedzibą w P. , na okoliczność przebiegu zamówienia między stronami oraz zwrócenie się do ww. podmiotu o przekazanie informacji o wszystkich przewozach tego rodzaju przeprowadzanych przez spółkę w 2021 r. i 2022 r. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) art. 7, art. 8, art. 9 i art. 11 K.p.a. poprzez uwzględnienie jako podstawy decyzji jedynie dokumentacji towarzyszącej przesyłce (zleceniu) bez przeprowadzenia dodatkowych ustaleń w zakresie stopnia naruszenia obowiązków przez stronę, tj. np. bez uzyskania stosownych informacji w ramach przesłuchania pracownika odpowiedzialnego za zlecenie (P. K.) oraz bez przeprowadzenia prawidłowej oceny, że strona nie miała wiedzy o charakterze ładunku jak również, że nie prowadzi stale działalności nadzorowanej bez rejestracji – naruszenie wynikało z dwóch zleceń, jak również niepotwierdzenie, co dokładnie było przedmiotem przewozu, bowiem strona w zleceniu przewozu nie miała żadnych informacji, jakoby przewóz miał być objęty zezwoleniem;

2) art. 189f § 1-3 K.p.a. w zw. z art. 85a ust. 1 pkt 1 u.o.z.z. poprzez jego niezastosowanie (i nieodstąpienie od nałożenia kary i niepouczenie strony) w sytuacji, gdy istniały ku temu podstawy przede wszystkim wobec:

- potwierdzenia przez organ, że to inny podmiot (zlecający przewóz) prowadził niedozwolony proceder (przewozy),

- strona została sama wprowadzona przez zleceniodawcę w błąd, co do charakteru ładunku (brak w zleceniu informacji o nadzwyczajnych wymogach dotyczących ładunku),

- liczba przewozów przez stronę była znikoma (wynosiła dwa),

- nie wystąpiło utrzymujące się naruszenie przepisów,

- waga naruszonych obowiązków nie była znaczna bowiem obiektywnie ładunek należał do kategorii, która nie zagrażała zdrowiu zwierząt i ludzi,

3) art. 189d K.p.a. w zw. z art. 85a ust. 1 pkt 1 u.o.z.z. wobec nieuwzględnienia miarkowania kary, w sytuacji gdy istniały ku temu podstawy przede wszystkim wobec:

- potwierdzenia (przez sam organ), że to inny podmiot (zlecający przewóz) prowadził niedozwolony proceder (przewozy),

- strona została wprowadzona przez zleceniodawcę w błąd, co do charakteru ładunku (brak w zleceniu informacji o nadzwyczajnych wymogach dotyczących ładunku),

- liczba przewozów przez stronę była znikoma (wynosiła dwa),

- nie wystąpiło utrzymujące się naruszenie przepisów,

- waga naruszonych obowiązków nie była znaczna bowiem obiektywnie ładunek należał do kategorii, która nie zagrażała zdrowiu zwierząt i ludzi;

4) art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewskazanie w uzasadnieniu decyzji, jakie okoliczności zgodnie z art. 189d K.p.a. organ wziął pod uwagę wymierzając karę, w tym zakresie organ nie wskazał żadnych szczegółowych informacji.

W uzasadnieniu wskazano, że organ nie przeprowadził należycie postępowania dowodowego i nie ocenił w sposób rzeczywisty możliwości ziszczenia się przesłanek z art. 189d albo 189f K.p.a. Organ potwierdził, że "G". sp. z o.o. prowadziła proceder przewozu produktów wynajmując firmy podwykonawcze. Z powyższym koresponduje zakres dokumentacji przedstawiony do sprawy, tj. m.in. zlecenia przewozu oraz wymiana korespondencji między stronami. Strona sama przedstawiła organowi pełną dokumentację. Co istotne, E. F. nie miała wiedzy, że przewożony jest produkt wymagający odpowiedniej rejestracji, ponieważ taka informacja nie była przekazywana przez zleceniodawcę. W związku z powyższym, kara nie powinna zostać w ogóle nałożona albo powinna być znacznie zmiarkowana. Zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 sierpnia 2021 r., II SA/Ol 814/20: "Nie ma zatem wątpliwości że obszar kar administracyjnych w art. 85a ust 1 pkt 2 lit. a ustawy o ochronie zdrowia zwierząt oraz rozporządzenia z dnia 2 maja 2014 r. nie został całkowicie uregulowany. W ustawie tej brak jest bowiem regulacji dotyczącej miarkowania kary, instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, udzielenia pouczenia, przedawnienia nałożenia kary. W zakresie nie objętym tą regulacją (...) winny znaleźć zastosowanie przepisy działu IVa K.p.a.". Z powyższego wynika, że nie ma w niniejszej sprawie przeszkód do miarkowania kary. Przy ocenie wystąpienia przesłanki znikomej wagi naruszenia (art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a.), należy brać pod uwagę całokształt okoliczności danego przypadku, zarówno o charakterze przedmiotowym (np. skala naruszeń, skutki tych naruszeń), jak i podmiotowym (np. czy mamy do czynienia z czynem zawinionym, a jeżeli tak, to z jaką formą winy), przy czym decydujące znaczenie należy przyznać skutkom naruszenia dla dóbr chronionych przez daną dziedzinę prawa administracyjnego.

E. F. wskazała, że organ I instancji nie dokonał oceny, czy istnieją podstawy do miarkowania kary bądź odstąpienia od jej wymierzenia (nie ma w uzasadnieniu żadnego badania całokształtu okoliczności o charakterze podmiotowym i przedmiotowym). Ocena całokształtu okoliczności wskazuje, że E. F. nie była świadoma dokonanego naruszenia i nie dokonywała naruszeń w sposób ciągły (poza dwoma zleceniami). Należy przyjąć, że istniały podstawy do odstąpienia od orzeczenia kary wobec:

1) potwierdzenia (przez sam organ), że to inny podmiot (zlecający przewóz) prowadził niedozwolony proceder (przewozy),

2) strona została sama wprowadzona przez zleceniodawcę w błąd, co do charakteru ładunku (brak w zleceniu informacji o nadzwyczajnych wymogach dotyczących ładunku),

3) liczba przewozów przez stronę była znikoma – wynosiła dwa,

4) nie wystąpiło utrzymujące się naruszenie przepisów,

5) waga naruszonych obowiązków nie była znaczna, bowiem obiektywnie ładunek należał do kategorii, która nie zagrażała zdrowiu zwierząt i ludzi (kategoria 3 to uboczne produkty pochodzące od zwierząt uznanych za zdatne do spożycia, środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego niezagrażające zdrowiu zwierząt i łudzi, wycofane środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego; kategoria 3 oznacza uboczne produktu o najniższym ryzyku).

Niezależnie od powyższego – w przypadku, gdyby uznać, że nie ma podstaw do odstąpienia od nałożenia kary – kara powinna być znacznie zmiarkowana. Biorąc pod uwagę poszczególne okoliczności należy wyjaśnić, że: 1) czas trwania i częstotliwość naruszenia były krótkie – w sumie doszło do dwóch przewozów, obiektywnie przewozy dotyczyły ładunku o najniższym ryzyku, 2) strona wcześniej nie naruszyła tego zakazu, 3) strona wcześniej nie była karana za to samo zachowanie (jak również nie była karna za inne zachowania), 4) strona w niskim stopniu przyczyniła się do powstania naruszenia, gdyż dokonywała przewozu na zlecenie innego podmiotu, który nie informował strony o konieczności uzyskania jakichkolwiek zezwoleń, 5) strona w trakcie kontroli dobrowolnie przedstawiła całość dokumentacji, 6) ewentualna korzyść strony, którą uzyskała w wyniku tego naruszenia sprowadza się do wykupienia stosownego zezwolenia, a więc jest znikoma.

Decyzją z dnia 1 lipca 2022 r., [...], [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu wskazał, że podmiot "E". E. F. nie widnieje w rejestrze podmiotów sektora utylizacyjnego w zakresie transportu ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego. Jak udowodniono w postępowaniu administracyjnym podmiot dokonał dwukrotnie przewozu nawozów organicznych (polepszaczy gleby pochodzących z ryb), stanowiących produkty pochodne kategorii 3, nie dopełniając obowiązku rejestracji takiego rodzaju działalności. Zgodnie z art. 4 ust. 3 w zw. z art. 1 pkt 1 lit. o u.o.z.z. wymagania weterynaryjne dla prowadzenia działalności nadzorowanej w zakresie określonym w art. 23 ust. 1 lit. a lub art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1069/2009 są określone we wskazanym rozporządzeniu, w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie tego rozporządzenia oraz w ustawie. Zgodnie z art. 23 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1069/2009 "w celu rejestracji podmioty przed rozpoczęciem działalności, powiadamiają właściwy organ o wszystkich przedsiębiorstwach lub zakładach, które podlegają ich kontroli, które biorą udział na jakimkolwiek etapie w produkcji, przewozie, obróbce, przetwarzaniu, składowaniu, wprowadzaniu do obrotu, dystrybucji, użyciu lub usuwaniu produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego lub produktów pochodnych". Jednocześnie Wojewódzki Lekarz wskazał, że strona miała wiedzę o charakterze przewożonego ładunku oraz co dokładnie było przedmiotem przewozu. Mianowicie zgodnie z dokumentami oznaczonymi jako "Commercial document for the transport of animal by-products and derived products not intended for human consumption in accordance with Regulation (EC) No 1069/2009 within the European Union" zostało wskazane, że przedmiotem transportu był "produkt z przetworzonego oleju rybnego pierwotnie przetworzonego zgodnie z 1069/2009" (rubryka 1.18 - "product from processed fish oil originally processed according to 1069/2009"). Dodatkowo w rubryce 1.25 – "cel certyfikacji" ("Commodities certified for") wskazano, że produkt ten to nawozy organiczne/polepszacze gleby ("Organic fertilisers/soil improvers"), natomiast w rubryce 1.31 przedmiotowych dokumentów wskazano gatunek zwierząt, z których został on pozyskany, a także określono jego kategorię, zgodnie z wymogami rozporządzenia nr 1069/2009. Tym samym należy przyjąć, że strona (tym bardziej jako profesjonalista na rynku) miała możliwość – przy zachowaniu należytej staranności – zorientować się, jakie produkty mają być przewożone. Obowiązkiem przewoźnika jest wiedzieć (na podstawie dokumentacji towarzyszącej), jaki towar przewozi i czy ma do tego uprawnienia, nawet jeśli czyni to poprzez zatrudnionych kierowców. Firma "E" E. F. prowadzi działalność w zakresie transportu towarów w sposób zorganizowany i należy traktować ją jako profesjonalistę w tym zakresie, a od profesjonalisty wymaga się należytej staranności w zakresie prowadzonej działalności, w tym znajomości obowiązującego prawa.

Odnosząc się do argumentu dotyczącego niewspółmierności kary pieniężnej do stopnia zawinienia Wojewódzki Lekarz wskazał, że ani przepisy rozporządzenia z 2014 r., ani przepisy u.o.z.z., nie przewidują możliwości zmniejszenia kary ze względu na stopień zawinienia. Ponadto, Powiatowy Lekarz nie mógł odstąpić od wymierzenia kary pieniężnej, ponieważ art. 85a ust. 1 pkt 1 u.o.z.z. jednoznacznie wskazuje, że podstawą nałożenia kary pieniężnej jest fakt popełnienia czynu zabronionego przez dany podmiot i przepis ten, podobnie jak inne przepisy tej ustawy, nie przewiduje możliwości odstąpienia do nałożenia kary. Organ nie jest również uprawniony do miarkowania wysokości kary, z uwagi na fakt, że wysokość tych kar została przez ustawodawcę określona sztywno kwotowo (bez możliwości ich zmiany przez organ administracyjny).

Pismem z dnia 15 sierpnia 2022 r. E. F. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą "E". E. F., reprezentowana przez radcę prawnego P. M., wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Lekarza, zasądzenia kosztów postępowania, rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz wstrzymania wykonania decyzji.

W uzasadnieniu powielono zarzuty odwołania wskazując, że niezasadne jest stanowisko organów dotyczące braku możliwości odstąpienia od nałożenia kary oraz braku możliwości jej miarkowania.

W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Lekarz Weterynarii wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga okazała się niezasadna.

W pierwszej kolejności Sąd pragnie zaznaczyć, że podziela zdanie organów administracji co do faktu, iż "E". E. F. jako podmiot prowadzący działalność w zakresie transportu towarów, czyli profesjonalista na rynku, od którego wymaga się działania z należytą starannością, powinna posiadać wiedzę, jaki towar przewozi i czy ma do tego uprawnienia. Ustalenie tego nie było nadmiernie trudne, gdyż z dokumentów przewozowych znajdujących się w aktach sprawy wynika co dokładnie było przedmiotem przewozu. Z dokumentu oznaczonego jako "Commercial document for the transport of animal by-products and derived products not intended for human consumption in accordance with Regulation (EC) No 1069/2009 within the European Union" (k. [...]-[...] akt administracyjnych) wynika, że przedmiotem transportu był "produkt z przetworzonego oleju rybnego pierwotnie przetworzonego zgodnie z 1069/2009" (rubryka 1.18), będący nawozem organicznym (rubryka 1.25). Zatem nie ulega wątpliwości, że skarżąca posiadała, a przynajmniej powinna posiadać przy zachowaniu należytej staranności, wiedzę na temat rodzaju przewożonego towaru. Jednocześnie powinna znać obowiązujące w tym zakresie regulacje prawne, które zobowiązują ją do posiadania stosownego zezwolenia na przewóz tego rodzaju produktów.

W odniesieniu do zarzutów skargi dotyczących miarkowania albo odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej należy wskazać, co następuje.

Zgodnie z art. 189a § 2 K.p.a. "w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych:

1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej,

2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia,

3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej,

4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej,

5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej,

6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej

– przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się".

Mając na uwadze powyższe należy wskazać, że przepisów działu IVa K.p.a. nie stosuje się wówczas, gdy przepisy odrębne regulują wyczerpująco wszystkie zagadnienia prawne określone w przywołanym art. 189a § 2 K.p.a. Zatem pierwszeństwo przed unormowaniami kodeksowymi mają przepisy odrębne. Przy ustaleniu dopuszczalności stosowania lub wyłączenia stosowania działu IVa K.p.a. niezbędna jest wykładnia przepisów odrębnych regulujących nakładanie oraz wymierzanie administracyjnych kar pieniężnych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 2019 r., II OSK 3087/18, orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku gdy przepisy odrębne w ogóle nie regulują zagadnienia uregulowanego w § 2, przepisy działu IVa K.p.a. stosuje się wprost w oznaczonym zakresie.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że ustawodawca częściowo uregulował w przepisach odrębnych zagadnienia określone w art. 189a § 2 K.p.a.

Przesłanki wymiaru administracyjnej kary pieniężnej nałożonej w przedmiotowej sprawie zostały uregulowane w art. 85a ust. 2 u.o.z.z., zgodnie z którym "minister właściwy do spraw rolnictwa określi, w drodze rozporządzenia, wysokość kar pieniężnych za naruszenia, o których mowa w ust. 1, różnicując je w zależności od rodzaju tych naruszeń oraz stopnia zagrożenia dla bezpieczeństwa zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt stwarzanego przez te naruszenia, a także biorąc pod uwagę, że wysokość kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, nie przekracza w przypadku popełnienia czynu, o którym mowa w:

1) ust. 1 pkt 1 w zakresie nieuzyskania zatwierdzenia lub warunkowego zatwierdzenia, pkt 2 lit. a, c, f-k, pkt 3 lit. a oraz pkt 4 i 5 - trzydziestokrotności kwoty przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego;

2) ust. 1 pkt 1 w zakresie niedokonania rejestracji, pkt 2 lit. b, d, e i l oraz pkt 3 lit. b i c - piętnastokrotności kwoty wynagrodzenia, o którym mowa w pkt 1".

Przesłanki wymierzenia kary zostały zatem określone ustawowo i są zależne od "rodzaju naruszeń" oraz "stopnia zagrożenia dla bezpieczeństwa zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt stwarzanego przez te naruszenia". Minister wydając na podstawie przywołanego przepisu rozporządzenie wykonawcze, szczegółowo określające wysokość kar, miał na względzie przywołane wytyczne. Innymi słowy, przesłankami ustalenia szczegółowych kar pieniężnych były wymienione w art. 85a ust. 2 u.o.z.z. okoliczności, takie jak: rodzaj naruszeń i stwarzany przez nie stopień zagrożenia dla bezpieczeństwa zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt.

Przesłanki te wprost odnoszą się do dyrektyw wymiaru administracyjnej kary pieniężnej określonych w art. 189d pkt 1 K.p.a. wskazujących, że "wymierzając administracyjną karę pieniężną, organ administracji publicznej bierze pod uwagę wagę i okoliczności naruszenia prawa, w szczególności potrzebę ochrony życia lub zdrowia, ochrony mienia w znacznych rozmiarach lub ochrony ważnego interesu publicznego lub wyjątkowo ważnego interesu strony oraz czas trwania tego naruszenia".

Jednocześnie należy podkreślić, że nawet wtedy, gdy zakres normowania zagadnienia prawnego określonego w art. 189a § 2 K.p.a. w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa K.p.a. lub przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny, odnośny przepis działu IVa K.p.a. nie ma zastosowania (tak też: A. Wróbel, Komentarz do art. 189a, [w:] M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, LEX/el. 2023). Zatem właściwe organy nie stosują pozostałych przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej określonych w art. 189d K.p.a., gdyż ustawodawca w tym zakresie zdecydował się uregulować przesłanki wymiaru kary w sposób węższy, niż reguluje to dział IVa K.p.a.

Z kolei wysokość kary na podstawie wskazanych przesłanek nie może być miarkowana, gdyż – zgodnie z wolą prawodawcy – kara ta została określona w sposób sztywny, a nie widełkowy. Zgodnie z § 3 pkt 1 lit. a tiret czwarte rozporządzenia z 2014 r. wysokość kary pieniężnej dla tego kto prowadzi działalność nadzorowaną w zakresie określonym w art. 23 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1069/2009 bez dokonania rejestracji, wynosi 13.700 zł – jeżeli masa produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego i produktów pochodnych poddanych co najmniej jednej z czynności wymienionych w art. 23 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1069/2009 wykonywanych w ramach działalności nadzorowanej przekracza 1000 kg. Zatem organy wymierzając przedmiotową karę, po ustaleniu okoliczności faktycznych uzasadniających jej nałożenie, nie mogły miarkować jej wysokości. Działanie takie wiązałoby się z naruszeniem podstawy prawnej znajdującej się w powyższym przepisie.

Odnosząc się do kolejnego zagadnienia, czyli odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, należy zauważyć, że przesłanki te nie zostały w odniesieniu do przedmiotowej kary uregulowane w przepisach odrębnych. Zatem należy rozważyć ich zastosowanie na podstawie art. 189f § 1 K.p.a., zgodnie z którym "organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli:

1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub

2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna".

W niniejszej sprawie nie została spełniona żadna z powyższych przesłanek. Należy przypomnieć, że zgodnie z ustaleniami dotyczącymi stanu faktycznego, niekwestionowanymi przez stronę, "E". E. F. dokonała przewozu:

1) 34 sztuk opakowań typu BIG BAG o łącznej masie ładunku wynoszącej około 22 000 kg (w przypadku transportu z dnia 15 grudnia 2021 r.) oraz

2) 33 sztuk opakowań typu BIG BAG o łącznej masie ładunku wynoszącej około 22 000 kg (w przypadku transportu z dnia 18 stycznia 2022 r.).

Zatem dokonała transportu ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego (produktów pochodnych) bez dokonania rejestracji, co stanowi naruszenie art. 23 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 1069/2009, o łącznej masie 44 000 kg. Należy podkreślić, że kara w wysokości 13.700 zł na podstawie § 3 pkt 1 lit. a tiret czwarte rozporządzenia z 2014 r. jest nakładana w przypadku, gdy masa produktów ubocznych przekracza 1000 kg. W niniejszej sprawie masa ta kilkudziesięciokrotnie przekroczyła wskazaną normę 1000 kg. A zatem nie można w tym zakresie stwierdzić, że "waga naruszenia prawa była znikoma" (art. 189f § 1 pkt 1 K.p.a.).

Nie została również spełniona druga z przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, określona w art. 189f § 1 pkt 2 K.p.a., gdyż strona nie została uprzednio ukarana za to samo zachowanie.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu. Z tego względu Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm.).

Niniejszą sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 z późn. zm.), po uprzednim skierowaniu jej do takiego trybu przez Przewodniczącego Wydziału (k. [...] akt sądowych).