Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt I SA/Łd 675/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2014-11-04 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Podatek rolny
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 3 pkt 4, art. 7  ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 95 poz 613
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Paweł Janicki sędzia NSA Teresa Porczyńska Protokolant asystent sędziego Maciej Dębski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2014 r. sprawy ze skargi I. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 rok oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. ustalającą I. S. wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 2013 r. w kwocie 788,00 zł z nieruchomości położonych w P. przy ul. A. 4 (działka nr 34/1), przy ul. B. 6 (działka nr 34/6), oraz przy ul. C. 197 – ul. B. 2 (działka nr 34/37), stanowiących współwłasność I. S., D. S. i K. S.. Przedmiot opodatkowania stanowiły objęte: podatkiem rolnym – użytki rolne o powierzchni 0,1274 ha, sklasyfikowane odpowiednio: RV, RVI i PsV; podatkiem od nieruchomości zaś – grunty pozostałe o powierzchni 1.833,00 m2, opodatkowane według stawki 0,43 zł, podatek 788,00 zł.

W uzasadnieniu decyzji pierwszej instancji organ podał, że oceny przedmiotu opodatkowania dokonano na podstawie informacji w sprawie podatku od nieruchomości i podatku rolnego, złożonych w toku postępowania.

Powyższą decyzję zaskarżył I. S., wnosząc o umorzenie postępowania dotyczącego wymiaru podatku od nieruchomości w kwocie 788,00 zł. Wskazał, że grunty opodatkowane podatkiem od nieruchomości w istocie stanowią użytki rolne klasy V i VI, użytki zielone PsV, zadrzewione i zakrzaczone, związane z gospodarstwem rolnym. Skarżący wnosi, by organ podatkowy "wspólnie z Miejskim Ośrodkiem Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w P., który podlega Panu Prezydentowi (spełniający rolę Starosty) wprowadził poprawne zapisy oznaczeń gruntów, zgodnie z rzeczywistym stanem użytkowania".

Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w decyzji z dnia [...] r. wskazało, że z akt sprawy wynika, iż w trakcie prowadzonego postępowania organ podatkowy wzywał podatników do złożenia informacji w sprawie podatku od nieruchomości oraz informacji w sprawie podatku rolnego, z wykazaniem stanu istniejącego na nieruchomości latach 2010 — 2013.

Odpowiadając na ww. wezwanie, w dniu 1 października 2013 r. podatnicy złożyli informacje w sprawie podatku od nieruchomości na lata 2010 - 2013 i w sprawie podatku rolnego na lata 2010-2013. W informacjach w sprawie podatku rolnego wykazali grunty działki nr 34/6 o pow. 0,1274 ha, w tym: grunty orne klasy V - 0,0063 ha, klasy VI - 0,1117 ha, użytki zielone klasy V -0,0094 ha. W informacjach w sprawie podatku od nieruchomości wykazali grunty pozostałe o pow. 1.833 m2, tj. grunty działki nr 34/1 o pow. 0,0861 ha i grunty działki nr 34/37 o pow. 0,0972 ha.

Następnie organ wskazał na przepisy ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2013, poz. 1381 ze zm.), dalej: "u.p.r.", regulujące obowiązek podatkowy w podatku rolnym oraz ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.), dalej: "u.p.o.l.", regulujące obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości i stwierdził, że w niniejszej sprawie przedmiot i podstawa opodatkowania podatkiem rolnym i podatkiem od nieruchomości przyjęte zostały na podstawie złożonych przez podatników informacji w sprawie podatku rolnego i podatku od nieruchomości na lata 2010-2013. Dane wykazane przez podatników - współwłaścicieli położonych w P. działek nr: 34/1, 34/6 i 34/37, znajdują potwierdzenia w danych ewidencji gruntów.

Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów, według stanu na dzień 24 kwietnia 2009 r., I. S., D. S. i K. S. są współwłaścicielami działek (udział 1/3), położonych w obrębie 13 m. P.:

- nr 34/1, położonej przy ul. A. 4, o pow. 0,0861 ha, oznaczonej symbolem B,

- nr 34/6, położonej przy ul. B. 6, o pow. 0,1274 ha, w tym oznaczonej RV - 0,0063 ha, RVI - 0,1117 ha, PsV - 0,0094 ha,

- nr 34/37, położonej przy ul. C. 197 - ul. A. 2, o pow. 0,0972 ha, oznaczonej symbolem B.

Takie oznaczenie gruntów ww. działek i ich powierzchnie potwierdza też znajdujący się w aktach sprawy wypis z rejestru gruntów według stanu na dzień 23 stycznia 2014 r., co wskazuje, iż w tym względzie nie nastąpiły żadne zmiany.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. działki nr 34/1 i nr 34/37 o łącznej pow. 1.833,00 m², opodatkowane zostały podatkiem od nieruchomości, gdyż zgodnie z wypisem z rejestru gruntów oznaczono je symbolem B - tereny mieszkaniowe. Stosownie zaś do postanowień art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 ze zm.), dalej: "u.p.g.k.", podstawę wymiaru podatków stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Z powyższego wynika, że klasyfikacja gruntu uwidoczniona w ewidencji gruntów prowadzonej przez starostę, ma decydujące znaczenie dla obciążenia podatnika właściwym podatkiem (rolnym, leśnym lub od nieruchomości). Dodać należy, iż dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w przepisie art. 194 Ordynacji podatkowej, stanowią zatem dowód tego, co zostało w nich stwierdzone.

Organ odwoławczy stwierdził, że podważenie zapisów ewidencji gruntów i budynków, bądź też ich zmiana, może nastąpić w odrębnym postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji (stosownie do art. 22 ust. 1 u.p.g.k., ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą starostowie). Zasadą przy tym jest, że to podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję. Taki obowiązek nie spoczywa na organach podatkowych. Zarzuty skarżącego, że zapisy ewidencji gruntów i budynków są niezgodne ze stanem faktycznym, nie mogą być rozstrzygane w postępowaniu podatkowym. Jeżeli skarżący uważa, iż stanowiące jego współwłasność grunty zostały w ewidencji gruntów oznaczone niewłaściwie jako tereny mieszkaniowe, podczas gdy jak podnosi w odwołaniu są to użytki rolne, użytki zielone, grunty zadrzewione i zakrzaczone, to powinien podjąć działania zmierzające do zmiany niezgodnych, jego zdaniem, ze stanem faktycznym zapisów w ewidencji gruntów i budynków w drodze postępowania prowadzonego przez organ ewidencyjny.

Za pozostającą bez wpływu na dokonany wymiar podatku od nieruchomości organ uznał także okoliczność, że działki są porośnięte trawami, zadrzewione i zakrzaczone. W jego ocenie, grunty te, sklasyfikowane jako B - tereny mieszkaniowe (a więc w inny sposób niż użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, bądź nieużytki -"N"), podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.

Przyjęta dla wskazanych wyżej gruntów stawka podatku od nieruchomości wynosząca 0,43 zł/m2 określona została w § 1 ust. 3 pkt 3 uchwały nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz.Urz.Woj. Łódzkiego 2012 r., poz. 3780). Od użytków rolnych działki nr 34/6 o powierzchni 0,1274 ha nie wymierzono podatku rolnego, ponieważ są to użytki rolne klasy V i VI, które są zwolnione od podatku na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r.

Organ drugiej instancji stwierdził ponadto, że podnoszona w odwołaniu okoliczność, iż należące go skarżącego grunty "są związane z gospodarstwem rolnym", nie ma istotnego znaczenia w rozpatrywanej sprawie, skoro od gruntów rolnych nie wymierzono podatku, z uwagi na zwolnienie określone w art. 12 ust. 1 pkt 1 u.p.r. (w piśmie z dnia 27 stycznia 2014 r. organ pierwszej instancji wskazuje, iż "nie posiada wiedzy, by I. S. był podatnikiem podatku rolnego z gruntów tworzących gospodarstwo rolne"). Okoliczność, czy istotnie skarżący posiada gospodarstwo rolne (nawet na terenie innej gminy) mogłaby mieć znaczenie w sytuacji, gdyby użytki rolne podlegały opodatkowaniu podatkiem rolnym, gdyż stosownie do art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 1 u.p.r., inna jest podstawa opodatkowania i inaczej naliczany jest podatek od gruntów gospodarstw rolnych, niż w przypadku gruntów pozostałych, niestanowiących gospodarstw rolnych.

W skardze na powyższą decyzję I. S. podniósł, że podtrzymuje zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu podatkowego I instancji, a ponadto wskazał, iż Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję zawierającą "wady prawne", w której to nie ujęto wszystkich gruntów należących do podatników - pominięta została działka nr 34/38 o pow. 0,0051 ha, oznaczona symbolem B, zajęta pod chodnik dla pieszych. Skarżący zarzucił ponadto, że organy podatkowe przy rozpatrywaniu sprawy "nie dostosowały się" do wyroku NSA z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2632/10, w którym wskazano, iż organy podatkowe muszą ustalić zobowiązanie podatkowe na podstawie faktycznego stanu budynków i gruntów, a nie opierając się tylko i wyłącznie na danych pochodzących z ewidencji gruntów i budynków. Skarżący zarzuca, że organy nie uwzględniły rzeczywistego stanu użytkowania gruntu, tj. iż są to grunty zagrodowe na użytkach rolnych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W niniejszej sprawie organ prawidłowo dokonał wymiaru podatku na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków, stosując stawki określone w uchwale Rady Miasta P.. Działki nr 34/1 i nr 34/37 o łącznej pow. 1.833,00 m², opodatkowane zostały podatkiem od nieruchomości, gdyż zgodnie z wypisem z rejestru gruntów oznaczono je symbolem B - tereny mieszkaniowe.

W myśl art. 21 ust. 1 P.g.k. podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Na podstawie ust. 2 organy i jednostki organizacyjne realizujące zadania, o których mowa w ust. 1, współdziałają z organami Służby Geodezyjnej i Kartograficznej w zakresie utworzenia i sfinansowania systemu dostępu i wymiany danych między ewidencją gruntów i budynków a ewidencjami i rejestrami publicznymi prowadzonymi przez te organy i jednostki organizacyjne.

Stosownie do art. 7a ust. 1 u.p.o.l. dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego i podatku leśnego organy podatkowe prowadzą ewidencję podatkową nieruchomości w systemie informatycznym. W myśl ust. 2 ewidencja podatkowa nieruchomości zawiera dane o podatnikach i przedmiotach opodatkowania, w szczególności wynikające z informacji i deklaracji składanych przez podatników na podstawie przepisów ustawy oraz przepisów o podatku rolnym i podatku leśnym, danych zawartych w księgach wieczystych, w ewidencji gruntów i budynków oraz innych ewidencjach i rejestrach, w tym prowadzonych przez organy administracji publicznej

Analiza powołanych przepisów prowadzi do wniosku, że ewidencja gruntów i budynków stanowi środek dowodowy o szczególnej, silniejszej, mocy dowodowej, za pomocą którego należy udowodnić dany fakt w zakresie statusu prawnego nieruchomości. Dane zawarte w ewidencji mają – jak słusznie zauważył organ - walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej, co oznacza, że służy im domniemanie prawdziwości. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 marca 2006 r., III SA/Wa 3501/05, LEX nr 201545). Prawidłowa klasyfikacja gruntów ujawniona w odpowiedniej ewidencji nie może być kwestionowana w postępowaniu w sprawie podatku od nieruchomości (por. wyrok NSA z dnia 13 grudnia 2006r., II FSK 1522/05, LEX nr 317357). Przepis art. 21 ust. 1 u.p.g.k. nie wymaga dalszej wykładni stanowiąc wprost o tym, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią m.in. podstawę wymiaru podatku. Przez podstawę wymiaru podatku należy rozumieć zarówno określenie przedmiotu opodatkowania, zaliczenie do właściwej stawki podatkowej, jaki i objęcie określonych gruntów zwolnieniem od opodatkowania (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., II FSK 372/07, LEX nr 490966 czy wyrok NSA z dnia 3 marca 2005 r., FSK 912/04, LEX nr 164493). Przepis art. 21 ust. 1 u.p.g.k. ma charakter szczególny i określa zamknięty zakres rodzajów działalności organów administracji, dla których decydujące znaczenie mają zapisy w ewidencji gruntów (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 22 marca 2007 r., II SA/Gd 297/06, LEX nr 334273).

Organ podatkowy nie ma podstaw do zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, zaś czynienie ustaleń faktycznych przez organ podatkowy co do statusu gruntu lub obiektu byłoby możliwe dopiero wówczas, gdyby ewidencja gruntów i budynków z danego roku nie zawierała stosownych danych (por. wyrok NSA z dnia 9 marca 2007r., II FSK 145/06, LEX nr 338647). W przeciwnym razie podważenie zapisów ewidencji gruntów i budynków, bądź też ich zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. Zasadą przy tym jest, że podatnik kwestionujący prawidłowość danych z ewidencji gruntów i budynków, powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję, którym obecnie jest starosta. Następnie w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji, może wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 lutego 2008r., III SA/Wa 1690/07, LEX nr 447887 czy wyrok WSA w Gdańsku z dnia 15 marca 2006 r., I SA/Gd 348/04, FK 2008/3/75).

Wszelkie zmiany danych w tej ewidencji dokonywane są na wniosek właściciela/posiadacza samoistnego i to on jest zobowiązany do tego, by zapisy w ewidencji odzwierciedlały stan rzeczywisty. Przywrócenie zgodności zapisów ewidencji ze stanem rzeczywistym gruntu lub budynków/obiektów budowlanych może nastąpić poprzez uruchomienie postępowania przed właściwym starostą powiatowym, nie zaś w postępowaniu podatkowym. Dzieje się tak dlatego, iż ewidencja stanowi dokument urzędowy, któremu przysługuje domniemanie prawidłowości tak długo jak długo nie zostanie podważona jej treść poprzez przeprowadzenie przeciwdowodu. Sugestia skarżącego, że zapisy ewidencji gruntów i budynków mają drugorzędne znaczenie dla ustalenia przedmiotu opodatkowania, nie znajduje więc oparcia w treści przepisów ustawy u.o.p.l., a wręcz pozostaje w sprzeczności z wyraźnym brzmieniem przytoczonych już przepisów art. 7a ust. 1 i ust. 2 u.o.p.l., jak i art. 21 u.p.g.k.

Jeżeli skarżący kwestionuje dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, powinien podjąć działania zmierzające do ich zmiany w drodze postępowania prowadzonego przez organ ewidencyjny, jakim jest starostwo powiatowe.

Wbrew zarzutom skargi, stan faktyczny omawianej sprawy nie jest tożsamy ze stanem faktycznym będącym podstawą wyroku NSA z dnia 11 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2632/10., z którego wynika, że w sytuacji, gdy podatnik uprawdopodobni, że w przewidzianej prawem procedurze zainicjował uzgodnienie klasyfikacji danej nieruchomości w ewidencji gruntów ze stanem rzeczywistym, a wbrew przesłankom do takiej zmiany organy ewidencyjne nie skorygowały klasyfikacji – wówczas orany podatkowe są zobowiązane do krytycznej oceny danych z ewidencji gruntów, aby uczynić zadość naczelnej zasadzie postępowania podatkowego, tj. zasadzie prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał zainicjowania takiego postępowania, nie można przyjąć również, że wbrew przesłankom do zmiany danych, organy ewidencyjne nie skorygowały klasyfikacji.

Także okoliczność zakrzewienia i zadrzewienia spornych działek, pozostawienia ich odłogiem czy też klasa gruntu, nie stanowią okoliczności mającej wpływ na wysokość podatku od nieruchomości, gdyż grunty sklasyfikowane w inny sposób nie rolne czy leśne, podlegają temu podatkowi niezależnie od tego rodzaju okoliczności skoro ustawodawca nie wprowadza w tym zakresie tego rodzaju wyłączeń. Oznacza to, że wszystkie grunty tego rodzaju podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Zwolnieniu od tego podatku podlegają jedynie nieruchomości wymienione w art. 7 ust. 1 u.o.p.l., jednakże sporne grunty nie należą do żadnej z wymienionych kategorii. Nie zostały one sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako nieużytki, zadrzewione i zakrzewione czy grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych (art. 1a ust. 3 pkt 3, 4 i 5 u.o.p.l.). Zwolnienie spornych gruntów od opodatkowania podatkiem od nieruchomości będzie zatem możliwe dopiero po dokonaniu zmiany zapisów ewidencji.

Podobne stanowisko zaprezentował WSA w Łodzi w prawomocnym wyroku z 23 lipca 2013 r. I SA/Łd 475/13, dotyczącym wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego w odniesieniu do przedmiotowych nieruchomości skarżącego za 2009 r. Argumentację tam przedstawioną podziela również skład orzekający w niniejszej sprawie.

Odnośnie zarzutu skargi, że w decyzji wymiarowej nie ujęto wszystkich gruntów należących do podatników - pominięta bowiem została działka nr 34/38 o pow. 0,0051 ha, oznaczona symbolem B, zajęta pod chodnik dla pieszych – kwestię tę prawidłowo wyjaśniło Kolegium w odpowiedzi na skargę. Organ wskazał bowiem na art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l., z którego wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych. Poza tym działka ta nie została podana przez podatników w złożonych informacjach.

Z powyższych względów Sąd uznał zarzuty skargi za nieuzasadnione i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) orzekł jak w sentencji.

J.B.