Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 5/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2017-02-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 124 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2014 poz 518
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak (spr.), Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 lutego 2017 r. sprawy ze skargi Ł.S.M. w Ł. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę


UZASADNIENIE

Wojewoda P. decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., znak [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) oraz art. 9a w zw. z art. 124 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej od decyzji Starosty Ł. z dnia [...] sierpnia 2016 r., znak [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym Ł., jednostce ewidencyjnej Ł. - miasto, oznaczonej jako działka o nr geod. [...] o pow. 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr [...], stanowiącej własność Miasta Ł., będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej, poprzez udzielenie P. S.A. zezwolenia na budowę elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN 15kV, orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji w punkcie 1 i 2 oraz o ograniczeniu sposób korzystania z nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym Ł., jednostce ewidencyjnej Ł. - miasto, powiecie ł., woj. P., oznaczonej jako działka o nr geod. [...] o pow. 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej o nr [...], stanowiącej własność Miasta Ł., będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej, poprzez udzielenie P. S.A. zezwolenia na budowę elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN 15kV. Powierzchnia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości wynosić będzie 0,0106 ha. Przebieg elektroenergetycznej sieci kablowej przedstawiony został w projekcie zagospodarowania terenu, sporządzonym w skali 1 : 500 stanowiącym załącznik do decyzji Starosty Ł. z dnia [...] sierpnia 2016 r., znak [...]. Ponadto organ odwoławczy orzekł, że ograniczenie obejmuje również możliwość zajęcia części działki na okres nie przekraczający 4 dni w celu wykonania prac budowlano - montażowych. W pozostałej części zaskarżoną decyzję organu I instancji utrzymano w mocy.

Organ odwoławczy dokonał następujących ustaleń oraz oceny prawnej. Wnioskiem z dnia [...] lutego 2016 roku P. S.A. reprezentowana przez pełnomocnika P. G. zwróciła się do Starosty Ł. wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym Ł. Ograniczenie miało polegać na budowie elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN 15kV. Wnioskodawca wniósł również o udzielenie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości po wydaniu decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości.

Powołaną na wstępie decyzją Starosta Ł. w ustępie l sentencji ograniczył sposób korzystania z nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym Ł. jednostce ewidencyjnej Ł. - miasto, oznaczonej jako działka o nr geod. [...] o pow. 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr [...], stanowiącej własność Miasta Ł. będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej, poprzez udzielenie P. S.A. zezwolenia na budowę elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN 15kV.

W ustępie 2 sentencji wskazano, że ograniczenie obejmuje także możliwość zajęcia części działki nr [...] o pow. 0,0106 ha, położonej w obrębie ewidencyjnym Ł. na okres nieprzekraczający 4 dni od dnia zajęcia nieruchomości - w celu wykonania prac budowlano -montażowych.

Natomiast w ustępie 3 zobowiązano P. S.A. z siedzibą w L. do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu inwestycji wymienionej w ust. 1 i 2.

Od powyższej decyzji pismem z [...] września 2016 r. odwołanie wniosła Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa, zaskarżonej decyzji zarzucając:

naruszenie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. póz. 23 ze zm.) - dalej "k.p.a." w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i w następstwie tego bezpodstawne przyjęcie, że strony prowadziły rokowania w zakresie ustalenia wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu pod urządzenie energetyczne w postaci elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN 15kV w sposób przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu,

art. 124 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., póz. 1774 ze zm.) - dalej "u.g.n.", poprzez wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym Ł., jednostce ewidencyjnej Ł.- miasto, powiecie ł., woj. P., oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działka nr. [...] o powierzchni 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr. [...], stanowiącej własność Miasta Ł., będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. poprzez udzielenie P. S.A. z siedzibą w L. na budowę elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN 15kV w sposób przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu sporządzony w skali 1:500 stanowiący załącznik do decyzji oraz możliwość zajęcia części działki nr. [...] o powierzchni 0,0106 ha, położonej w obrębie ewidencyjnym Ł.- na okres nieprzekraczający czterech dni od dnia zajęcia nieruchomości w celu wykonania prac budowlano-montażowych przy jednoczesnym zobowiązaniu P. SA z siedziba w L. do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu inwestycji wymienionej w ust. 1 i 2 w sytuacji wyrażenia zgody na udostępnienie nieruchomości przez Ł. Spółdzielnię Mieszkaniową w Ł. i braku złożenia wiążącego oświadczenia woli przez inwestora w zakresie propozycji wynagrodzenia za ustanowienie służebności.

Skarżąca podniosła również, że w trakcie prowadzonych rokowań otrzymała pismo podpisane przez pełnomocnika P. S.A. w którym wskazano, że wynagrodzenie wyniesie 3392 zł. Do pisma załączono pełnomocnictwo, z treści, którego nie wynikało, że pełnomocnik jest umocowany do zaciągania zobowiązań finansowych w imieniu i na rzecz P. S.A. W związku z treścią tego pisma Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł. z uwagi na fakt, iż złożona propozycja nie pochodziła od osób uprawnionych do zaciągania zobowiązań w imieniu P. S.A. z siedzibą w L. zwróciła się z własną propozycją wynagrodzenie za ustanowienie służebności, kierując pismo do P. S.A. Na powyższe pismo nie uzyskała żadnej odpowiedzi od P. SA z siedzibą w L. Oddział B. W tej sytuacji trudno przyjąć, że były prowadzone jakiekolwiek rokowania skoro w imieniu P. SA z siedzibą w L. Oddział B. nie działała osoba upoważniona do zaciągania zobowiązań finansowych zaś Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł. nie otrzymała żadnej formalnej odpowiedzi na pismo skierowane do P. SA z siedzibą w L. Oddział B. w przedmiocie ustanowienia wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu.

Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji organ odwoławczy stwierdził, że podstawą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie jest art. 124 ust. 1 u.g.n. w myśl którego, starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Natomiast zgodnie z art. 124 ust. 3 udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.

Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 u.g.n. oznacza taką sytuację, w której pomimo prowadzonych rozmów, nie doszło do zawarcia umowy na wykonanie prac o jakich mowa w art. 124 u.g.n. Niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy w ogóle nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 14 stycznia 2015 r. II SA/Rz 1099/14, LEX nr 1628478).

Zdaniem organu odwoławczego z dokumentacji dołączonej do wniosku wynika, że strony prowadziły rokowania celem dojścia do porozumienia w sprawie zezwolenia przez użytkownika wieczystego na lokalizację na terenie nieruchomości projektowanej linii kablowej.

Powyższe dokumenty z rokowań dowodzą, że Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa wyraziła zgodę na lokalizację projektowanej linii kablowej ale pod warunkiem, że P. S.A. współdziałać będzie w kosztach utrzymania wydzielonego pasa gruntu. Pismem z [...] września 2015 r. P. S.A. poinformowała, że wynagrodzenie z tytułu ustanowienia służebności przesyłu wyniesie 3392,00 zł, oraz zwróciła się z prośbą o zaakceptowanie szacunkowej wartości służebności przesyłu. Następnie Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa pismem z [...] października 2015 r., zaproponowała kwotę 14.490,00 zł, jako rekompensatę za ustanowienie służebności przesyłu. Pismo to było ostatnim pismem w trakcie rokowań.

We wniosku z [...] lutego 2016 r. pełnomocnik P. S.A. wyjaśnił, że kwota zaproponowana przez Ł. Spółdzielnie Mieszkaniową, jest rażąco wyższa od zaproponowanej przez P. S.A.

Powyższe okoliczności stanowią dowód, że rokowania zostały przeprowadzone. Mając na uwadze, że rokowania stanowią tryb cywilnoprawny rządzi nimi zasada swobody umów. W niniejszej sprawie strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Wystarczy bowiem, że tylko jedna strona nie zgada się na warunki zaproponowane przez drugą ze stron. Nie zasadny jest zatem zarzut skarżącej, że ta wyraziła zgodę na lokalizację inwestycji na nieruchomości albowiem warunek finansowy tej zgody nie był do zaakceptowania przez drugą stronę.

Nie można mówić o wyrażeniu przez właściciela nieruchomości zgody, w sytuacji w której z jednej strony wyraża on zgodę na wykonanie wnioskowanych czynności, z drugiej jednak formułuje warunki tej zgody, które nie są możliwe do zaakceptowania przez inwestora (wyrok WSA w Białymstoku z dnia 18 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 755/15). Należy również dodać, że art. 124 ust. 3 u.g.n. nie wymaga prowadzenia "wiecznych rokowań". W przeciwnym wypadku nigdy nie można byłoby wszcząć procedury co do wydania decyzji w oparciu o art. 124 ust. l u.g.n (wyrok NSA z dnia 18 lutego 2016 r., sygn. akt I OSK 2864/15)

Niezasadny jest również zarzut, że z treści pełnomocnictwa nie wynikało, iż pełnomocnik jest umocowany do zaciągania zobowiązań finansowych w imieniu i na rzecz P. S.A. Z treści pełnomocnictwa substytucyjnego o nr [...] wynika bowiem, że pełnomocnik może na rzecz inwestora uzyskiwać prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane, a zatem pełnomocnik może prowadzić z właścicielami nieruchomości tudzież z użytkownikami wieczystymi nieruchomości negocjacje w celu pozyskania ich pod inwestycje.

Kolejną przesłanką zawartą w art. 124 ust. 1 u.g.n., która musi być spełniona aby doszło do ograniczenia sposobu korzystania jest zgodność z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Podstawą do rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie jest decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, wydana przez Prezydenta Miasta Ł. nr [...] w dniu [...] grudnia 2015 r., znak [...]. W decyzji tej ustalono lokalizację inwestycji celu publicznego m.in. na działce o nr geod. [...].

Na podstawie ww. decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, dopuszczono dla budowy elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN-15kV w rejonie ulic: [...], [...], [...], [...] i [...]. Organ stwierdził, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości jest zgodne z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wyjaśniając powód zastosowania decyzji reformatoryjnej organ odwoławczy zauważył, że w zaskarżonej decyzji Starosta Ł. wskazał, iż ograniczenie obejmuje takżemożliwość zajęcia części działki nr [...] o pow. 0,0106 ha, położonej w obrębie ewidencyjnym Ł. - na okres nieprzekraczający 4 dni od dnia zajęcia nieruchomości - w celu wykonania prac budowlano - montażowych.

Natomiast zgodnie z wnioskiem planowana powierzchnia na potrzeby przeprowadzenia ww. inwestycji oraz zajęcia przedmiotowej nieruchomości przez projektowane urządzenia to 106 m2, a czas wykonania robót obejmie cztery dni.

Z treści wniosku inwestora wynika, że obszar 0,0106 ha to powierzchnia zajęcia przedmiotowej nieruchomości przez projektowane urządzenia czyli inaczej mówiąc powierzchnia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, a nie jak to wskazał organ I instancji, że jest to powierzchnia niezbędna w celu wykonania prac budowlano montażowych.

Skargę na powołaną decyzję wniosła Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł., zarzucając rażące naruszenie:

a) przepisów postępowania mających wpływ na jego treść to jest:

- naruszenie art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77§1 k.p.a. w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i w następstwie tego bezpodstawne przyjęcie, że strony prowadziły rokowania w zakresie ustalenia wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu pod urządzenie energetyczne w postaci elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN15kV w sposób przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu,

b) przepisów prawa materialnego to jest: art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n., poprzez wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w obrębie ewidencyjnym Ł., jednostce ewidencyjnej Ł.- miasto, powiecie ł., woj. P., oznaczonej w operacie ewidencji gruntów i budynków jako działka nr. [...] o powierzchni 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr. [...], stanowiącej własność Miasta Ł., będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. poprzez udzielenie P. S.A. z siedzibą w L. na budowę elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN15kV w sytuacji braku spełnienia obowiązku polegającego na zaproponowaniu przez inwestora w stosunku do Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. w sposób wiążący warunków zmierzających do uzyskania zgody na wykonanie prac.

Zdaniem Skarżącej wnioski organu w zakresie umocowania pełnomocnika do prowadzenia negocjacji i przeprowadzenia tych negocjacji są błędne i nie wynikają ze zgromadzonego materiału dowodowego.

P. SA z siedzibą w L. Oddział B. zwróciła się do Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. o wyrażenie zgody na lokalizację na działce nr. [...] o powierzchni 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr. [...], stanowiącej własność Miasta Ł., będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN15kV w sposób przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu sporządzony w skali 1:500 stanowiący załącznik do pisma. Pismem z dnia [...] marca 2016 roku, Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł. wyraziła zgodę na lokalizację na działce nr. [...] o powierzchni 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr. [...], stanowiącej własność Miasta Ł., będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN15kV w sposób przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu sporządzony w skali l :500 stanowiący załącznik do pisma z tym, że wskazała, że ze względu na planowaną budowę parkingu w pobliżu budynku przy ul. [...] pierwszy odcinek linii, biegnący od stacji nr. ST-m 1349 do miejsca skrzyżowania z ul. [...] należy umieścić w rurach osłonowych SRS oraz zwróciła się o przesłanie ostatecznej wersji projektu trasy linii kablowej. Następnie pismem z dnia [...] kwietnia 2015 roku, P. SA z siedziba w L. Oddział B. zwróciła się o ustanowienie nieodpłatnej służebności przesyłu pod urządzenie energetyczne w postaci elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN15kV w sposób przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu, obejmującego działkę nr. [...] o powierzchni 3,0582 ha, ujawnionej w księdze wieczystej nr. [...], stanowiącej własność Miasta Ł., będącej w użytkowaniu wieczystym Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł.. Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł. na po wyższą propozycję zgody nie wyraziła i zwróciła się o przedłożenie propozycji wynagrodzenia za ustanowienie służebności. W odpowiedzi otrzymała pismo podpisane przez pełnomocnika P. S.A. w którym wskazano, że wynagrodzenie wyniesie 3392 zł. (trzy tysiące trzysta dziewięćdziesiąt dwa złote). Do pisma załączono pełnomocnictwo, z treści, którego nie wynikało, że pełnomocnik jest umocowany do zaciągania zobowiązań finansowych w imieniu i na rzecz P. S.A. W związku z treścią tego pisma Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł. z uwagi na fakt, iż złożona propozycja nie pochodziła od osób uprawnionych do zaciągania zobowiązań w imieniu P. S.A. z siedzibą w L. zwróciła się z własną propozycją wynagrodzenie za ustanowienie służebności, kierując pismo do P. S.A. Na powyższe pismo nie uzyskała żadnej odpowiedzi od P. SA z siedzibą w L. Oddział B. W tej sytuacji trudno przyjąć, że były prowadzone jakiekolwiek rokowania skoro w imieniu P. SA z siedzibą w L. Oddział B. nie działała osoba upoważniona do zaciągania zobowiązań finansowych zaś Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa w Ł. nie otrzymała żadnej formalnej odpowiedzi na pismo skierowane do P. SA z siedzibą w L. Oddział B. w przedmiocie ustanowienia wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu. Nie można zatem przyjąć, że rokowania w przedmiocie wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu pod urządzenie energetyczne w postaci elektroenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN15kV w sposób przedstawiony w projekcie zagospodarowania terenu, obejmującego działkę nr [...] zostały przeprowadzone a także, że strony nie doszły w tym zakresie do porozumienia. Organ tej kwestii nie rozważył w sposób należyty pomijając treść udzielonego przez P. SA siedzibą w L. Oddział B. pełnomocnictwa oraz brak odpowiedzi na pismo Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej w Ł. z dnia [...] października 2015 roku. Organ nie rozważył również w tym kontekście w sposób należyty braku potwierdzenia przez osoby umocowane do działania w imieniu i na rzecz P. SA z siedzibą w L. Oddział B. złożonej w dniu [...] września 2015 roku, przez pełnomocnika nie posiadającego w tym zakresie należytego umocowania, propozycji wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w swojej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 1066) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 - dalej "p.p.s.a.") polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody P. w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości.

Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 518; dalej: u.g.n.), a w szczególności art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n.

W ocenie Sądu, w stanie faktycznym niniejszej sprawy nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo dawałoby podstawę do wznowienia postępowania. Organy odwoławczy ustalił istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą, zastosował prawidłową podstawę prawną, a także uzasadnił swoje rozstrzygnięcia zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 k.p.a.

Na samym początku wskazania wymaga, że zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n. starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zgodnie natomiast z art. 6 pkt 2 u.g.n. celami publicznymi są: budowa i utrzymywanie ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, a także innych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń. Z kolei z art. 124 ust. 3 u.g.n. wynika, że udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.

W tym miejscu podkreślenia wymaga, że wynikające z art. 124 ust. 1 u.g.n. uprawnienie organu administracyjnego do ograniczenia prawa właściciela ma charakter wyjątkowy. Może być realizowane tylko wówczas, gdy nie ma zgody właściciela gruntu na przeprowadzenie na jego nieruchomości niezbędnych prac związanych z realizacją określonej inwestycji infrastrukturalnej, a negocjacje między inwestorem, a właścicielem nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora na daną nieruchomość (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 692/12 oraz wyrok WSA w Białymstoku z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 763/11). Decyzje wydawane na podstawie wskazanego przepisu ze swej istoty naruszają interes właściciela nieruchomości, gdyż ograniczają sposób korzystania z nieruchomości, czyli prawo własności. Ustawodawca dopuścił je w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizacji inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Ke 567/10). Zauważenia jednak wymaga, że przepisy art. 124 u.g.n. muszą być interpretowane dosłownie i niedopuszczalne jest w związku z tym formułowanie jakichkolwiek innych, niż określone w ustawie o gospodarce nieruchomościami, przesłanek umożliwiających albo wykluczających zastosowanie ograniczenia (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 85/09). W decyzji takiej ograniczenie prawa własności musi być ściśle określone, co oznacza, że musi ona wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość, jak i zakres niezbędnego do wykonania danej inwestycji, uszczuplenia władztwa właściciela (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 692/12 oraz wyrok WSA w Białymstoku z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II SA/Bk 763/11). Powyższe dotyczy także obowiązku precyzyjnego określenia obszaru nieruchomości, a zatem winna określać przedmiot ograniczenia i jego terytorialny zakres (por. M. Wolanin [w:] J. Jaworski, A. Prusaczek, A. Tułodziecki, M. Wolanin: Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2009 r., str. 796, oraz wyrok NSA z dnia 17 listopada 2009 r., sygn. akt I OSK 85/09).

Przepis art. 124 ust. 1 u.g.n, jak wyżej wskazano, wymaga także zgodności decyzji o ograniczeniu prawa własności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku - z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Powyższe warunki gwarantują, że administracyjna ingerencja w korzystanie z nieruchomości nie będzie możliwa w każdej sytuacji i w stosunku do każdej inwestycji, lecz jedynie do tych, które spełniają jakieś kryteria i służą realizacji relatywnie doniosłych interesów (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 maja 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 2497/10).

W ocenie Sądu, przedmiotowa inwestycja niewątpliwie stanowi cel publiczny, a ponadto realizowana ma być na obszarze objętym postanowieniami decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, z dnia [...].12.2015 r. (karta 13- 14 akt organu I instancji). Z decyzji tej oraz załącznika graficznego (karty 12 i 16 akt organu I instancji) wynika, że ograniczenie sposobu korzystania przez użytkownika wieczystego nastąpiło zgodnie z prawem. Działka o numerze ewidencyjnym [...] została bowiem wskazana decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jako teren pod inwestycję polegającą na budowie elektorenergetycznej sieci kablowej średniego napięcia SN-15 kV.

Stosownie do treści art. 124 ust. 3 u.g.n., udzielenie zezwolenia powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Celem ustanowionego w art. 124 ust. 3 u.g.n. obowiązku przeprowadzenia rokowań jest umożliwienie konsensualnego załatwienia sprawy między stronami. W orzecznictwie uznaje się, że niemożność uzyskania zgody właściciela zachodzi wówczas, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Przepisy art. 124 u.g.n. nie określają formy prowadzenia rokowań, ani też sposobu ich dokumentowania (Ewa Bończak - Kucharczyk, Komentarz do art. 124 ustawy, LEX/2013, oraz wyrok WSA w Białymstoku z dnia 12 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 692/12).

Z akt administracyjnych sprawy wynika, że Inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki zmierzające do uzyskania prawa do gruntu, w tym zaproponował propozycje cenowe, jednak do porozumienia nie doszło. Zdaniem Sądu, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, powyższe okoliczności oznaczają spełnienie warunku przeprowadzenia negocjacji. W przedmiotowej sprawie rokowania były prowadzone poprzez wymianę korespondencji. Przebieg korespondencji przedstawiał się następująco: [...].03.2015 r. Kierownik P. SA Oddział w B. wystąpił Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej o wyrażenie zgody na lokalizację projektowanej linii kablowej SN, w piśmie tym poinformowano, że sprawę prowadzi P. G. (karta 11 akt administracyjnych); w odpowiedzi skierowanej do P. SA Oddział w B. z dnia [...].03.2015 Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa wyraziła zgodę na lokalizację ww. linii. W piśmie tym poproszono o przesłanie ostatecznego projektu trasy linii kablowej (karta 10); pismem z dnia [...].04.2015 r. Kierownik P. SA Oddział w B. wystąpił Ł. Spółdzielni Mieszkaniowej o wyrażenie zgody na ustanowienie nieodpłatnej służebności przesyłu (karta 48 akt), w odpowiedzi skierowanej do P. SA Oddział w B. z dnia [...].04.2015 Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa poprosiła o przedstawienie propozycji finansowej rekompensaty za ustanowienie służebności (karta 47); w odpowiedzi na to pismo P. G. w piśmie z dnia [...].09.2015 r. zaproponował wynagrodzenie z tytułu ustanowienie służebności w kwocie 3392, 00 zł (karta 65 akt); odpowiadając na to ostatnie pismo pismem z dnia [...].10.2015 r. Ł. Spółdzielnia Mieszkaniowa skierowanym do P. S.A. Oddział B. zaproponowała kwotę 14.490,00 zł jako rekompensatę za ustanowienie służebności przesyłu (karta 5 akt administracyjnych).

W aktach administracyjnych znajduje się pełnomocnictwo z dnia [...].04.2015 r. udzielone przez J. D. P. G. (karta 3 akt administracyjnych). Ponadto dołączono pełnomocnictwo udzielone J. D. Według § 3 ust. 2 pełnomocnictwa P. G. pełnomocnictwo to zostało udzielone do dnia [...].08.2016 r. Zatem składając Spółdzielni propozycję wynagrodzenia za ustanowienie służebności w piśmie z dnia [...].09.2015 r. P. G. był umocowany do prowadzenia rokowań. Powyższe wynika z § 1 ust. 1 lit. g pełnomocnictwa udzielonego G., który stanowi, że jest on umocowany do uzyskiwania na rzecz inwestora prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane (karta 3 akt). Podkreślenia wymaga, że umocowanie w świetle powołanego postanowienia oraz postanowienia § 2 tego pełnomocnictwa jest tylko umocowaniem do rokowań w ww. zakresie. Zatem propozycja odszkodowania złożona przez P. G. była ofertą złożoną przez P. S.A. Ponadto nawet gdyby przyjąć, według twierdzeń strony Skarżącej, że owe pełnomocnictwo było niewystarczające do prowadzenia rokowań, to okoliczność złożenia przez Ł. Spółdzielnię Mieszkaniową oferty zawierającej cenę w piśmie z dnia [...].10.2015 r. i brak odpowiedzi ze strony P. S.A. na tę ofertę, stanowiło wypełnienie warunku przeprowadzenia rokowań. Skoro bowiem Spółdzielnia miała wiedzę o zamiarze inwestycyjnym drugiej strony i sama złożyła stosowną ofertę, to należało przyjąć, że rokowania zostały przeprowadzone. Brak odpowiedzi ze strony P. S.A. na ofertę Spółdzielni oznacza nieprzyjęcie tej oferty, co zresztą wynika ze stanowiska P. wyrażanego w pismach składanych na etapie postępowania administracyjnego.

W ocenie Sądu, z powyższego wynika, że strony podczas rokowań przedstawiły sobie warunki, które były dla nich wzajemnie nie do przyjęcia.

Tym samym nie jest trafny zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 8, art. 77 i art. 80 k.p.a. Rolą organów było wyłącznie zbadanie okoliczności, czy rokowania się odbyły i ustalenia, jaki był ich rezultat. Nie miały one kompetencji do angażowania się w przebieg rokowań.

Reasumując, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Mające natomiast zastosowanie w sprawie przepisy zostały także należycie zinterpretowane i zastosowane. Sąd nie doszukał się też naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji.

Z tych względów orzeczono na podstawie art. 151 P.p.s.a.