Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 217/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-05-09 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: uchylono zaskarżone zarządzenie pokontrolne
określono że zaskarżone zarządzenie pokontrolne nie może być wykonywane
Powołane przepisy: article: m. in. art. 12 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2007 nr 44 poz 287
law: Ustawa z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska - tekst jednolity
article: art.1 , 3, 9 , 25 , 30
journal: Dz.U. 2010 nr 185 poz 1243
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach - tekst jednolity.
article: art. 146 par 1 , 152 , 200 oraz 205 par 2
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie: NSA Andrzej Niecikowski WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) Protokolant: Anna Pałasz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. [...] na zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. z dnia 16 września 2011 r., nr [...] w przedmiocie gospodarki odpadami I. uchyla zaskarżone zarządzenie pokontrolne; II. określa, że zaskarżone zarządzenie pokontrolne nie może być wykonywane; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. na rzecz skarżącego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. [...] kwotę 440,00 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Dnia 16 września 2011r. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w K. wydał zarządzenie pokontrolne znak [...], którym na podstawie art.12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska ( tekst jednol. Dz.U. z 2007 r. Nr 44, poz. 287 z późn zm.), wskazując na ustalenia kontroli planowej problemowej przeprowadzonej w dniach: 16 sierpnia 2011 r., 23-24 sierpnia 2011 r., 7 i 9 września 2011 r., udokumentowanej protokołem kontroli[...], nakazał W.S. – Dyrektorowi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. "[...]l prowadzić gospodarowanie odpadami medycznymi o właściwościach zakaźnych zgodnie z zasadą gospodarowania odpadami określoną w art. 9 ust. 1-5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach ( tekst jednol. Dz.U. z 2010 r. Nr 185, poz.1243 z późn. zm.), zachowując tzw. "zasadę bliskości" - od zaraz, tj. od dnia doręczenia zarządzenia, jak również wyznaczył na dzień 15 października 2011 r. termin przesłania pisemnej informacji o zakresie podjętych działań służących wyeliminowaniu stwierdzonych naruszeń .

Orzekając w ten sposób podał, że na podstawie ustaleń kontroli planowej problemowej przeprowadzonej przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. - Delegatury w T. w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w B. "[...] stwierdzono nieprawidłowości w zakresie przestrzegania przepisów ochrony środowiska. W związku z powyższym Kierownik Delegatury w T. Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. , działający z upoważnienia Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, zarządził ich usunięcie.

W zakresie przestrzegania przepisów art. 9 ust.1-5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach, w toku kontroli ustalono, że Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. [...] gospodarując zakaźnymi odpadami medycznymi o kodach: [...]*, narusza tzw. "zasadę bliskości", określoną w art. 9 ust. 3a tej ustawy. Na podstawie przedstawionych kart przekazania odpadu stwierdzono, że Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. od 1 lipca 2011 r. przekazuje odpady o kodach [...]* z przeznaczeniem do unieszkodliwienia do A. sp. z o.o. w R. . Podmiot ten posiada instalację do unieszkodliwiania odpadów poprzez ich termiczne przekształcenie, zlokalizowaną w R. przy ul. [...]( teren województwa [...]).

Od 1 lipca 2011 r. przekazano do unieszkodliwienia wyżej wymienionej firmie poniższe odpady:

- kod [...]* - części ciała i organy oraz pojemniki na krew i konserwanty służące do jej przechowywania (z wyłączeniem 1801 03) w ilości 0,0055 Mg,

- kod [...]- inne odpady, które zawierają żywe drobnoustroje chorobotwórcze lub ich toksyny oraz inne formy zdolne do przeniesienia materiału genetycznego, o których wiadomo lub co do których istnieją wiarygodne podstawy do sądzenia, że wywołuj ą choroby u ludzi i zwierząt (np. zainfekowane pieluchomajtki, podpaski, podkłady) z wyłączeniem 18 01 80 i 18 01 82, w ilości 7,093 Mg.

W tym przypadku miejsce wytwarzania zakaźnych odpadów medycznych, tj. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. "Szpital Powiatowy" im. [...], jest położone dalej od instalacji należącej do A. sp. z o.o. w R. niż instalacja do unieszkodliwiania odpadów medycznych należąca do Zakładów Sanitarnych w K. Sp. z o.o. , ul[...] . Odległość z B. do spalarni w K. wynosi około 33 km, a z B. do spalarni w R. około 126 km.

Przedstawiciel kontrolowanej jednostki wniósł uwagi do protokołu z kontroli. Niemniej jednak, zdaniem Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, stan stwierdzony w trakcie kontroli stanowi naruszenie art. 9 ust. 3a ustawy o odpadach.

Powyższe zarządzenie pokontrolne zostało doręczone Samodzielnemu Publicznemu Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. "[...] w dniu 19 września 2011r.

Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. [...] " wezwał Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia 30 września 2011r., nadanym w urzędzie pocztowym 3 października 2011r.

W uzasadnieniu uznawał za niedopuszczalne ustalenie, że doszło do naruszenia zasady bliskości w oparciu o jedną tylko przesłankę , tj. o stwierdzenie, że A. sp. z o.o. w R. posiada instalację do unieszkodliwiania odpadów poprzez ich termiczne przekształcenie, zlokalizowaną w R. [...]. W sprawie nie ustalono bowiem czy wskazane przez organ Zakłady Sanitarne w K. są w stanie unieszkodliwić odpady, oraz czy unieszkodliwianie tam odpadów nie będzie sprzeczne z normą art. 9 ust. 2 o odpadach Nie zbadano również , gdzie faktycznie A. sp. z o.o.w R. unieszkodliwia odpady i jaki jest jej zakres czynności. A. sp . z o.o. w R. jest podmiotem posiadającym pozwolenia na swoją działalność i musiał zostać wybrany w przetargu zgodnie z ustawą o zamówieniach publicznych, jako podmiot oferujący cenę najniższą i to do tego podmiotu należy prawidłowe wykonanie odbioru, transportu i utylizacji odpadów.

W odpowiedzi na wezwanie o usunięcie naruszenia prawa , złożonej pismem z dnia 5 grudnia 2011r., znak[...] , doręczonym 6 grudnia 2011r., Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska podtrzymał w całości zarządzenie pokontrolne z dnia 16 września 2011r. , znak [...] . Jak wyjaśnił, zgodnie z art. 9 ust. 4 ustawy o odpadach, niesegregowane odpady komunalne, pozostałości z sortowania odpadów komunalnych oraz komunalne osady ściekowe mogą być poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu na obszarze województwa innego niż te, na którym zostały wytworzone, jeżeli odległość od miejsca wytwarzania odpadów do instalacji lub miejsca przeznaczonego do odzysku lub unieszkodliwiania jest mniejsza niż odległość do instalacji lub miejsca położonego na obszarze tego samego województwa, z zastrzeżeniem ust. 4. Zgodnie z art. 9 ust. 5 ustawy o odpadach, przepisy jak wyżej stosuje się do unieszkodliwiania odpadów medycznych i weterynaryjnych o właściwościach zakaźnych.

Z przedstawionych w toku kontroli kart przekazania zakaźnych odpadów medycznych wynikało, że została naruszona powyższa zasada gospodarowania odpadami. W tym przypadku miejsce wytwarzania zakaźnych odpadów medycznych tj. Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. jest położone dalej od instalacji należącej do A. sp. z o.o. w R. , niż instalacja do unieszkodliwiania odpadów medycznych należąca do Zakładów Sanitarnych w K. Odległość z B. do spalarni w K. wynosi około 33 km, a z B. do Spalarni w R. około 126 km. Tak więc zakaźne odpady medyczne wytworzone na terenie województwa [...]zostały wywiezione na teren województwa [...]bez zachowania tzw. "zasady bliskości".

Umowa pomiędzy Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej w B. a A. sp. z o.o. w R. zawarta została na wykonanie usługi w zakresie odbioru, transportu i utylizacji odpadów medycznych. Z tego względu wyłącznie Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. może być uznany za podmiot naruszający art. 9 ust. 4 w związku z ust. 5 ustawy o odpadach.

Wnosząc w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na zarządzenie pokontrolne Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. z dnia 16 września 2011r. , znak[...] Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. "[...] domagał się jego uchylenia w całości oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu aktowi zarzucał naruszenie art. 25 ust. 3 w zw. z art. 9 ust.3a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach poprzez stwierdzenie w zarządzeniu, że Szpital przekazuje odpady z przeznaczeniem do unieszkodliwiania do A. sp. z o.o. w R. a podmiot ten posiada instalację do unieszkodliwiania odpadów poprzez ich termiczne przekształcenie zlokalizowaną w R. [...] , zaś stan ten narusza art. 9 ust. 3a.

W uzasadnieniu skargi podnosił, że przedmiotowe zarządzenie pokontrolne wydano na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska jest aktem, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Stanowi ono konsekwencję stwierdzonych w trakcie kontroli nieprawidłowości. Badanie legalności takiego zarządzenia oznacza konieczność sprawdzenia, czy istniały podstawy do jego wydania, a to rodzi potrzebę zbadania, czy naruszenia zostały w prawidłowy sposób stwierdzone i dostatecznie wykazane.

Zgodnie z dyspozycją art. 25 ust. 3 ustawy o odpadach, odpowiedzialność za gospodarowanie odpadami przenosi się na następnego posiadacza odpadów, jeśli ten ma zezwolenie właściwego organu na zbieranie, odzysk i unieszkodliwianie odpadów oraz posiada odpowiednią decyzję. Natomiast za posiadacza odpadów ustawa uważa każdego, kto faktycznie włada odpadami z wyłączeniem prowadzącego działalność w zakresie transportu odpadów.

Wobec tego, że skarżący nie posiada własnej instalacji unieszkodliwiania wytwarzanych odpadów przygotował i przeprowadził postępowanie w trybie przetargu nieograniczonego na świadczenie usług w zakresie:

a) odbioru,

b) transportu,

c) utylizacji

- wytwarzanych odpadów medycznych.

Respektując przepisy prawa powszechnie obowiązującego skarżący zastrzegł w procedurze przetargowej, że realizacja zamówienia musi odbywać się zgodnie z normami, w szczególności z ustawami: z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach, z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo Ochrony Środowiska, z dnia 28 listopada 2002r. o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych oraz rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 23 grudnia 2002r. w sprawie dopuszczalnych sposobów i warunków unieszkodliwiania odpadów medycznych i weterynaryjnych.

Wykonawca - tj. A. sp. z o.o. w R. , potwierdzając spełnienie warunków w postępowaniu przetargowym przedstawił wymagane dokumenty, które pozwalały mu na całościowe zrealizowanie zamówienia, w tym koncesje uprawniającą do świadczenia usług w zakresie odbioru, transportu i utylizacji posiadanych odpadów .

Wobec powyższego, realizacja zawartej umowy sprawia, że w momencie przekazania odpadów (przejęcia odpadów na środek transportu) ich posiadanie przechodzi na A. sp. z o.o. w R. , ponieważ to on staje się posiadaczem odpadów.

A. sp. z o.o. w R. jest legalnym posiadaczem w myśl art. 25 ust. 3 ustawy o odpadach, a zatem zgodnie z art. 25 ust. 1, to na nią przechodzi odpowiedzialność za gospodarowanie odpadami. Wskazana spółka w okolicznościach sprawy nie jest przedsiębiorstwem, które jedynie transportuje odpady. Fakt, że A. sp. z o.o. w R. posiada instalację do unieszkodliwiania odpadów poprzez ich termiczne przekształcenie, zlokalizowaną w R. przy ul.[...] , nie ma znaczenia z punktu widzenia odpowiedzialności skarżącego. Skoro bowiem odpady są przekazywane podmiotowi, który uzyskał koncesję w zakresie zbierania, odzysku, unieszkodliwiania odpadów, a działalność odbiorcy odpadów opiera się na tejże koncesji i zasady przekazania odpadów uszczegółowione w umowie potwierdzają przejście posiadania na odbiorcę, to [...]Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nie może skutecznie zarzucić skarżącemu naruszenie zasady bliskości wynikającej z art. 9 ust.3a ustawy o odpadach. Ustalenia poczynione w czasie przeprowadzonej kontroli są dalece niewystarczające a przez to błędne w stosunku do skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zarządzeniu pokontrolnym oraz piśmie z dnia 5 grudnia 2011r., znak [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Mając na uwadze treść opisanych na wstępie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału i przebiegu postępowania kontrolnego należy uznać, że skarga zasługuje na uwzględnienie , a podnoszone w niej zarzuty są trafne.

W sprawie niniejszej nie jest kwestionowane przez którąkolwiek ze stron, że zarządzenie pokontrolne wydane w trybie art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska ( tekst jednol. Dz. U. z 2007 r. Nr 44, poz. 287 ze zm.) ma charakter aktu administracji publicznej, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Jest także poza sporem, że spełnione zostały wymogi z art. 52 § 3 p.p.s.a., art. 53 § 2 p.p.s.a. i 54 § 1 p.p.s.a., albowiem Samodzielny Publiczny Zakład Opieki[...[...] w B. [...] im. bł. M.W. wezwał na piśmie organ - w terminie czternastu dni od dnia, w którym dowiedział się o wydaniu przedmiotowego zarządzenia pokontrolnego - do usunięcia naruszenia prawa, a następnie wniósł skargę za pośrednictwem Wojewódzkiego inspektora Ochrony Środowiska w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia mu odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa.

W sprawie niniejszej bezsporne jest również, że inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. - Delegatura w T. , w dniach 16, 23-24 sierpnia 2011 r., 7 i 9 września 2011 r. przeprowadzili w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w B. "[...] kontrolę planową problemową udokumentowaną protokołem znak[...] , a także, że zgodnie z kartami przekazania podmiot ten od 1 lipca 2011 r. przekazuje A. sp. z o.o. w R. odpady o kodach [...] i [...] * . Od 1 lipca 2011 r. przekazano wyżej wymienionej firmie poniższe odpady:

- kod 18 01 02* - części ciała i organy oraz pojemniki na krew i konserwanty służące do jej przechowywania (z wyłączeniem 1801 03) w ilości 0,0055 Mg,

- kod 18 01 03* - inne odpady, które zawierają żywe drobnoustroje chorobotwórcze lub ich toksyny oraz inne formy zdolne do przeniesienia materiału genetycznego, o których wiadomo lub co do których istnieją wiarygodne podstawy do sądzenia, że wywołuj ą choroby u ludzi i zwierząt (np. zainfekowane pieluchomajtki, podpaski, podkłady) z wyłączeniem 18 01 80 i 18 01 82, w ilości 7,093 Mg.

Kwestie te, jako nie budzące kontrowersji, a także zastrzeżeń na tle materiałów zgromadzony w przedstawionych aktach organu, pozostają poza szerszymi rozważaniami.

Wśród przedstawionych wraz z odpowiedzią na skargę materiałów istotnych z uwagi na przedmiot zaskarżenia, znajdują się poza protokołem kontroli Nr [...] z wymienionymi w nim załącznikami :

- decyzja Wojewody z dnia [...] listopada 2002r., znak [...] , zmieniona decyzją tego organu z [...]marca 2003r., znak [...];

- umowa Nr [...] zawarta w dniu 28 czerwca 20011r. w B. pomiędzy skarżącym, a A. sp. z o.o. w R. , w wyniku przetargu nieograniczonego na świadczenie usług w zakresie odbioru, transportu i utylizacji odpadów medycznych, opartego na przepisach ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. – Prawo zamówień publicznych, rozstrzygniętego w dniu 20 czerwca 2011r., znak sprawy[...].

Treść i walor dowodowy tych dokumentów nie był przez strony kwestionowany. Jak się wydaje, zostały one włączone do zebranych materiałów w związku z treścią pisma W.S. – Dyrektora Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w B. [...] do [...] Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w K. z dnia 11 października 2011r., dotyczącego zarządzenia pokontrolnego [...], a zatem stanowiły materiał zgromadzony w sprawie co najmniej w dacie udzielenia pismem z dnia 5 grudnia 2011r. odpowiedzi na wezwanie skarżącego z dnia 30 września 2011r. o usunięcie naruszenia prawa. W odpowiedzi nawiązuje się zresztą do umowy zawartej przez skarżącego z a A. sp. z o.o. w R

Pierwszy z powyższych dokumentów dowodzi, że A. sp. z o.o w R. uzyskała na podstawie art. 31 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpadach pozwolenie na wytwarzanie odpadów, a także na unieszkodliwianie, zbieranie i transport odpadów - w tym wyżej wymienionych odpadów medycznych.

Drugi dokument, dowodzi w szczególności, że skarżący jako zamawiający zlecił A. sp. z o.o. R. do wykonania z zachowaniem należytej staranności usługi : odbioru, transportu i utylizacji odpadów medycznych, zgodnie z zasadami i przepisami prawa obowiązującego w tym zakresie - tj. m.in. ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpadach , ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska , zaś wykonawca to zlecenie przyjął. Jak uzgodniono, odbiór zakaźnych odpadów medycznych wytwarzanych i zbieranych przez zamawiającego będzie dokonywany z jego z placówki przez wykonawcę, własnym środkiem transportu wykonawcy. Z chwilą przejęcia bez zastrzeżeń odpadów na środek transportu wykonawca przejmuje odpowiedzialność za ładunek, transport oraz dalszą gospodarkę odpadami zamawiającego. Wykonawca oświadczył, że gwarantuje, iż ma własną spalarnię. Uzgodniono, że wykonawca nie może powierzyć wykonania zamówienia przez podwykonawcę w zakresie innym niż wskazany przez wykonawcę w złożonej w postępowaniu ofercie, zaś ponosi pełną odpowiedzialność za działanie lub zaniechanie osób, którym zleca wykonanie części przedmiotu umowy.

W umowie brak postanowień obligujących wykonawcę do unieszkodliwiania odpadów we własnej spalarni.

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach ( tekst jednol. Dz.U. z 2010 r. Nr 185, poz.1243 z późn. zm. – dalej także w skrócie u.o.), określa ona zasady postępowania z odpadami w sposób zapewniający ochronę życia i zdrowia ludzi oraz ochronę środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, a w szczególności zasady zapobiegania powstawaniu odpadów lub ograniczania ilości odpadów i ich negatywnego oddziaływania na środowisko, a także odzysku lub unieszkodliwiania odpadów.

W stanie faktycznymi niniejszej sprawy istotne znaczenie ma powoływany w zarządzeniu pokontrolnym art. 9 u.o., uznawany za przepis statuujący zasadę bliskości, w myśl którego :

1. Odpady powinny być w pierwszej kolejności poddawane odzyskowi lub unieszkodliwiane w miejscu ich powstawania.

2. Odpady, które nie mogą być poddane odzyskowi lub unieszkodliwiane w miejscu ich powstawania, powinny być, uwzględniając najlepszą dostępną technikę lub technologię, o której mowa w art. 143 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, przekazywane do najbliżej położonych miejsc, w których mogą być poddane odzyskowi lub unieszkodliwione.

3. Zakazuje się stosowania komunalnych osadów ściekowych poza obszarem województwa, na którym zostały wytworzone, z zastrzeżeniem ust. 4.

3a. Zakazuje się przywozu na obszar województwa, w celu stosowania komunalnych osadów ściekowych, wytworzonych poza obszarem tego województwa, z zastrzeżeniem ust. 4.

4. Komunalne osady ściekowe mogą być stosowane na obszarze województwa innego niż te, na którym zostały wytworzone, jeżeli odległość od miejsca wytwarzania osadów do miejsca stosowania jest mniejsza niż odległość do miejsca stosowania położonego na obszarze tego samego województwa.

5. Przepisy ust. 3, 3a i 4 stosuje się odpowiednio do unieszkodliwiania odpadów medycznych o właściwościach zakaźnych, zwanych dalej "zakaźnymi odpadami medycznymi", oraz do unieszkodliwiania odpadów weterynaryjnych o właściwościach zakaźnych, zwanych dalej "zakaźnymi odpadami weterynaryjnymi".

6. Zakazuje się zbierania oraz przetwarzania:

1) zmieszanych odpadów komunalnych,

2) odpadów zielonych,

3) pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczonych do składowania

- poza regionem gospodarki odpadami komunalnymi, na którym zostały wytworzone.

7. Zakazuje się przywozu na obszar regionu gospodarki odpadami komunalnymi odpadów, o których mowa w ust. 6, wytworzonych poza obszarem tego regionu.

Cytowanej regulacja określa jedną z zasad gospodarowania odpadami. Wynika z niej, że odpady powinny być poddawane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w miejscu ich powstania (art. 9 ust. 1u.o.), a dopiero wtedy, kiedy jest to niemożliwe, mogą być przewożone w inne miejsca, i to nie dowolnie, lecz po spełnieniu określonych przesłanek.

Właściwe stosowanie przepisów zawartych w art. 9 ust. 1 – 7 u.o. , także poprzez wydanie zarządzenia pokontrolnego - wymaga dokonania odpowiedniej ich interpretacji przy zastosowaniu m.in. definicji legalnych z art. 3 ust. 1-3 u.o. oraz art. 3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska ( tekst jednol. Dz.U. z 2008 Nr 25, poz.150 z poźn. zm. ).

Takiej analizy powyższego przepisu w zarządzeniu pokontrolnym nie przeprowadzono.

Nie jest tak, by do legalnego wydania zarządzenia pokontrolnego na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska z uwagi na naruszenie art. 9 ust. 1-5 u.o., a w szczególności art. 9 us.3a u.o. mogło dojść bez analizy innych przepisów zawartych w tej ustawie, a dotyczących postępowania z odpadami oraz odpowiedzialności za gospodarowania odpadami i ich transport.

W tym zakresie należy uwzględnić przepisy zawarte w Rozdziale 4 - Obowiązki posiadaczy odpadów i transportujących odpady. W tytule tym ważne jest realizowane w następnych przepisach rozróżnienie na dwie kategorie podmiotów zobowiązanych do określonego postępowania z odpadami.

Tam zamieszczony art. 25 u.o. stanowi, że :

1. Wytwórca odpadów może zlecić wykonanie obowiązku gospodarowania odpadami innemu posiadaczowi odpadów.

2. Posiadacz odpadów może je przekazywać wyłącznie podmiotom, które uzyskały zezwolenie właściwego organu na prowadzenie gospodarowania odpadami, chyba że działalność taka nie wymaga uzyskania zezwolenia.

3. Jeżeli posiadacz odpadów, w tym wytwórca odpadów, przekazuje odpady następnemu posiadaczowi odpadów, który ma zezwolenie właściwego organu na zbieranie, odzysk, unieszkodliwianie odpadów lub koncesję na składowanie odpadów w górotworze, w tym w podziemnych wyrobiskach górniczych, posiada decyzję, o której mowa w art. 31 lub w art. 32, lub jest wpisany do rejestru, o którym mowa w art. 33 ust. 5, odpowiedzialność za gospodarowanie odpadami przenosi się na tego następnego posiadacza odpadów.

Zgodnie z treścią art. 3 ust. 3 pkt 1, 13, 22 i 23 u.o., ilekroć w ustawie jest mowa o:

- gospodarowaniu odpadami - rozumie się przez to zbieranie, transport, odzysk i unieszkodliwianie odpadów, w tym również nadzór nad takimi działaniami oraz nad miejscami unieszkodliwiania odpadów ( pkt 1 );

- posiadaczu odpadów - rozumie się przez to każdego, kto faktycznie włada odpadami (wytwórcę odpadów, inną osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną), z wyłączeniem prowadzącego działalność w zakresie transportu odpadów; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości ( pkt 13);

- wytwórcy odpadów - rozumie się przez to każdego, którego działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów, oraz każdego, kto przeprowadza wstępne przetwarzanie, mieszanie lub inne działania powodujące zmianę charakteru lub składu tych odpadów; wytwórcą odpadów powstających w wyniku świadczenia usług w zakresie budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i napraw jest podmiot, który świadczy usługę, chyba że umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej ( pkt 22);

- zbieraniu odpadów - rozumie się przez to każde działanie, w szczególności umieszczanie w pojemnikach, segregowanie i magazynowanie odpadów, które ma na celu przygotowanie ich do transportu do miejsc odzysku lub unieszkodliwiania( pkt 23).

Z art. 25 ust. 1 u.o. wynika, że wytwarzający odpady może wszelkie obowiązki związane z odpadami (od wytworzenia poprzez transport do odzysku lub unieszkodliwienia) wykonać sam albo może zlecić ich wykonanie innemu posiadaczowi odpadów. Ten z kolei może je wykonać sam lub przekazać następnemu posiadaczowi. Przekazywanie odpadów podlega regule generalnej z art. 25 ust. 2 u.o., tj. odpady można przekazać tylko takiemu podmiotowi, który uzyskał zezwolenie właściwego organu na prowadzenie działalności w zakresie gospodarki odpadami (zbieranie, transport, odzysk, unieszkodliwianie), chyba że działalność taka nie wymaga uzyskania zezwolenia. To kiedy w związku z przekazaniem odpadów następuje przeniesienie odpowiedzialności na następnego posiadacza odpadów (a tym samym zwolnienie poprzedniego posiadacza z odpowiedzialności za odpady), reguluje art. 25 ust. 3 u.o., stanowiąc, że takie przeniesienie odpowiedzialności następuje w razie przekazania odpadów następnemu posiadaczowi odpadów, który ma wymienione w tym przepisie kwalifikacje.

Odnosząc te uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zaskarżone zarządzenie pokontrolne zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa , z różnych zresztą powodów.

Po pierwsze, zgromadzony dotąd w sprawie niniejszej materiał dowodowy wskazuje, że w związku z treścią umowy Nr [...] z dnia 28 czerwca 20011r. skarżący, będący wytwórca zakaźnych odpadów medycznych, włada nimi faktycznie w tej fazie oraz następnie na etapie zbierania odpadów . Wówczas właśnie może zostać uznany za posiadacza zakaźnych odpadów medycznych. Taki stan rzeczy ma miejsce do momenty odbioru zakaźnych odpadów medycznych przez wykonawcę, który jak jednoznacznie uzgodniono, już z chwilą przejęcia bez zastrzeżeń odpadów na środek transportu przejmuje nie tylko odpowiedzialność za ładunek i transport, ale również odpowiedzialność za dalszą gospodarkę odpadami zamawiającego. Jak ustalono w umowie ma być ona prowadzona zgodnie z przepisami ustawy o odpadach. Od tego też momentu do wykonawcy należy nadzór nad gospodarowaniem odpadami, zarówno w tedy, gdy sam wykonuje umowę, jak i wtedy gdy jej wykonanie powierza podwykonawcy. Ważne dla ustalenia posiadacza w stanie faktycznych niniejszej sprawy jest to, że wykonanie usługi objętej umową nie jest ograniczone li tylko do transportu zakaźnych odpadów medycznych, zaś wykonawca włada nimi przed rozpoczęciem i po zakończeniu transportu, który zresztą sam realizuje. Wykonawca już od momentu odbioru zakaźnych odpadów medycznych jeszcze na nieruchomości zamawiającego ( w jego placówce) , staje się posiadaczem odpadów przejmującym odpowiedzialność za gospodarowanie nimi zgodnie z przepisami prawa, co uwzględniając treść umowy obala też domniemanie z art. 3 ust. 3 pkt 13 u.o.

W świetle tych materiałów, które zostały zabrane, skarżący nie może zostać uznany za podmiot, który łamie zakaz przywozu na obszar województwa, w celu unieszkodliwiania ( art. 9 ust. 3a w zw z ust. 5 u.o.), albo unieszkodliwia zakaźne odpady medyczne ( art. 9 ust. 3 w zw z ust. 5 u.o.), wytworzone poza obszarem tego województwa w sytuacji , gdy nie zostały spełnione przesłanki z art. 9 ust. 4 u.o. W szczególności, nie mogą zostać uznane za świadczące o łamaniu przez skarżącego tego zakazu powoływane w protokole kontroli jako wyłączny dowód tego stanu rzeczy karty przekazania odpadu przez skarżącego A. sp. z o.o. w R. , albowiem przeczy temu treści powyższej umowy. Ani w zarządzeniu pokontrolnym, ani w odpowiedzi na wezwanie o usunięcia naruszenia prawa nie twierdzono by stan faktyczny co do odbioru zakaźnych odpadów medycznych nie był z treścią umowy zgodny, co nadto zdają się potwierdzać karty przekazania odpadów.

Zważyć należy dalej, że uzupełnieniem do regulacji kanalizacji odpowiedzialności zawartej w art. 25 u.o. jest przepis art. 30 ust. 1-2 u.o., wprowadzający sankcję administracyjnoprawne za naruszenie przepisów ustawy lub niezgodne z wydanym pozwoleniem działanie posiadacza odpadów, który uzyskał zezwolenie na odzysk, unieszkodliwianie, zbieranie odpadów, jak również prowadzącego transport odpadów, pomimo, że w myśl przepisów nie jest on uznawany za posiadacza odpadów ( por . Ustawa o odpadach. W. Radecki. Komentarz. ABC, 2008. Komentarz do art. 30). Stosowanie tych sankcji nie należy do Wojewódzkiego Inspektor Ochrony Środowiska, nie mniej jednak organ Inspekcji Ochrony Środowiska może na podstawie ustawy z dnia 20 lipca 1991 r. o Inspekcji Ochrony Środowiska wystąpić z wnioskiem do organu właściwego do udzielenia zezwolenia o jego cofnięcie.

Przy wydawaniu zarządzeń pokontrolnych należy te przepisy uwzględniać, albowiem z nimi związane nakazy, obwarowane specyficzną sankcją administracyjną, winny przystawać do całego systemu. Również taka specyficzna odpowiedzialność za naruszenie art. 9 u.o. obciąża zatem posiadacza odpadów w rozumieniu art. 3 pkt 13, z uwzględnieniem art. 25 u.o.

Drugim niezależnym od powyższego powodem do uznania zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego za wydane z naruszeniem prawa jest to, że gdyby nawet hipotetycznie tylko przyjąć, iż jak podaje organ w odpowiedzi na wezwanie o usunięcie naruszenia prawa, wyłącznie Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej w B. może być uznany za podmiot naruszający art. 9 ust. 4 w związku z ust. 5 ustawy o odpadach i adresatem zarządzenia pokontrolnego wydanego z uwagi na naruszenie zakazu przewidzianego w art. 9 ust. 3a u.o., należy zauważyć, że w sprawie niniejszej nie zebrano materiałów pozwalających na stwierdzenie, że do naruszenia tego zakazu faktycznie doszło. Nie ma w nich bowiem jakichkolwiek dowodów pozwalających na ustalenie, że w okresie gdy odbiorcą zakaźnych odpadów medycznych od skarżącego był i jest A. sp. z o.o. w R. , funkcjonuje instalacja do unieszkodliwiania odpadów medycznych należąca do Zakładów Sanitarnych w K. Sp. z o.o. , ul. [...]że podmiot ten posiadał i posiada zdolność do wykonywania zleceń Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej w [...] " im. [...]a także czy ta spalarnia technologiczne odpowiada wymaganiom określonym w art. 143 Prawa ochrony środowiska.

W sprawie nie zgromadzono również dowodów pozwalających na ustalenie, że A. sp. z o.o. w R. przywozi odebrane od skarżącego zakaźne odpady medyczne na teren województwa [...] i unieszkodliwia je we własnej spalarni w R. Te istotne fakty nie należą do powszechnie znanych.

W żadnym z dokumentów nie wskazywano również by były one znane z urzędu oraz sygnalizowane w toku postępowania kontrolnego przed wydaniem zaskarżonego zarządzenia tak, by ewentualnie można było poddać je weryfikacji.

Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności oraz treść art. 146 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł o uchyleniu zaskarżonego zarządzenia pokontrolnego, jak w pkt I. sentencji wyroku.

Podstawę prawną orzeczenia zawartego w pkt II. sentencji wyroku stanowi art. 152 p.p.s.a.

O kosztach postępowania orzeczono jak w pkt III. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 200 p.p.s.a oraz art. 205§ 2 p.p.s.a.