Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt I SA/Ol 61/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2004-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Wiesława Pierechod (spr.) Sędzia WSA - Ryszard Maliszewski Asesor WSA - Renata Kantecka Protokolant - Anna Fic po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od niezaewidencjonowanego przychodu za 1999 rok I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 715 (siedemset piętnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia 21 stycznia 2004r. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 8 sierpnia 2003r. nr "[...]" określającą M. K. wartość niezaewidencjonowanego przychodu za 1999 rok w wysokości 12.220,80 zł i ustalającą od tej kwoty zryczałtowany podatek dochodowy według 20% stawki w wysokości 2.440,20 zł.

W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, iż w roku 1999 w okresie od 1 stycznia do 31 marca M. K. prowadził działalność w zakresie handlu materiałami budowlanymi opodatkowaną zryczałtowanym podatkiem dochodowym. W dniu 31 marca 1999r. działalność ta została zlikwidowana.

Następnie w dniu 22 czerwca 1999r. do ewidencji działalności gospodarczej została ponownie zgłoszona przez podatnika działalność w zakresie transportu usługowego ciężkiego, handlu artykułami przemysłowymi pochodzenia krajowego i zagranicznego oraz materiałami budowlanymi, produkcja materiałów budowlanych. Pismem z dnia 25 czerwca 1999r. M. K. zawiadomił Urząd Skarbowy o rozpoczęciu z dniem 22 czerwca 1999r. działalności gospodarczej ww. zakresie. Ponadto zrzekł się opodatkowania w formie ryczałtu, poinformował jednocześnie o zaprowadzeniu księgi przychodów i rozchodów.

Mając na uwadze powyższe ustalenia organ II instancji podzielił stanowisko Urzędu Skarbowego o braku podstaw do wyłączenia uzyskanych w całym roku 1999 przychodów z opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Kierując się treścią art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930 ze zm.) stwierdzono, że podatnik nie rozpoczął działalności w 1999r., jedynie zmienił branżę, z handlu materiałami budowlanymi na usługi transportowe. Zatem przychody z działalności gospodarczej za cały rok 1999 podlegają opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym.

Odnosząc się do kwestii oszacowania niezaewidencjonowanych przez podatnika przychodów z tytułu świadczonych usług transportowych Dyrektor Izby Skarbowej podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, iż dokonane na potrzeby działalności gospodarczej zakupy paliwa w miesiącach listopad i grudzień 1999r. nie znajdują odzwierciedlenia w przychodach.

Organy podatkowe ustaliły bowiem, że od dnia 28 czerwca 1999r. podatnik uzyskiwał przychody z tytułu usług transportowych świadczonych na rzecz firmy "A" należącej do - matki M. K. W toku prowadzonego postępowania organy podatkowe stwierdziły, że na potrzeby prowadzonej działalności w zakresie usług transportowych podatnik dokonywał zakupu paliwa w okresie od sierpnia do grudnia. Analiza księgi podatkowej wykazała, że poniesione wydatki na zakup paliwa w miesiącach listopad i grudzień nie znajdują odzwierciedlenia w przychodach, bowiem zakupiono ogółem około 1.662 litrów paliwa na kwotę netto 3.092,81 zł, a wykazano za ten okres sprzedaż usług na kwotę 270 zł. Przesłuchiwany na tę okoliczność podatnik wyjaśnił, że zakupione paliwo zużył w poszukiwaniu części do samochodu. Powyższym wyjaśnieniom organ pierwszej instancji nie dał wiary.

Z uwagi na zarzuty podatnika w kwestii dopuszczenia jako dowód w postępowaniu 13 faktur wystawionych przez firmę PHU "B" oraz biorąc pod uwagę treść wyjaśnień podatnika zawartych w piśmie z dnia 15 stycznia 2003r. Dyrektor Izby Skarbowej zlecił organowi pierwszej instancji przeprowadzenie postępowania uzupełniającego.

Po uzupełnieniu materiału dowodowego organ odwoławczy potrzymał stanowisko organu pierwszej instancji uznając, że wyjaśnienia podatnika w kwestii zakupionego paliwa nie są wiarygodne. Strona nie przedłożyła dowodów potwierdzających okoliczność poszukiwania części do samochodu na "szrotach" i giełdach samochodowych. Odnosząc się do wyjaśnień podatnika w kwestii usług transportowych świadczonych przez firmę PHU "B" M. S. na rzecz "A" stwierdzono, że nie uprawdopodobnia to okoliczności niewykonywania przez podatnika usług transportowych na rzecz firmy "A" w okresie dwóch ostatnich miesięcy 1999r.. Przedstawione przez odwołującego 13 faktur wystawionych w miesiącach czerwiec-październik, listopad, grudzień 1999r. przez firmę "B" dla firmy "A" w żaden sposób nie potwierdza wyjaśnień o niewykonywaniu w listopadzie i grudniu przez odwołującego usług transportowych na rzecz firmy "A".

W ocenie organu drugiej instancji również oświadczenie pracownika firmy "A" nie jest wiarygodnym dowodem potwierdzającym poszukiwanie przez odwołującego części na "szrotach" i giełdach samochodowych. Z analizy podatkowej księgi przychodów i rozchodów wynika, że w okresie od czerwca do grudnia 1999r. ewidencjonował wszelkie koszty. Nadto fakt dokonywania napraw samochodu w okresie listopad i grudzień w serwisach nie potwierdza zdaniem organu podatkowego wyjaśnień strony, iż zużył 1.662 litry oleju napędowego w poszukiwaniu tanich części samochodowych. Podkreślono, że przesłuchano również kontrahentów firmy M. K. na okoliczność dostaw towarów. Z przesłuchań tych w ocenie organów podatkowych jednoznacznie wynikało, że M. K. dostarczał lub odbierał towar samochodem ciężarowym. Twierdzenia podatnika, że towar mógł być przewożony transportem firmy "B" lub samochodem ciężarowym O. nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym.

W skardze na powyższą decyzję pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W ocenie pełnomocnika organ podatkowy rozstrzygając przedmiotową sprawę naruszył przepisy postępowania tj. art. 180 i 181 ustawy Ordynacja podatkowa, mogące mieć istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy.

W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że organ odwoławczy w sposób pobieżny dokonał ustaleń co do okresu świadczenia usług transportowych przez firmę PHU "B" M. S Stwierdza, że w dniu 7 września 1998r. M. S. dokonał w ewidencji działalności gospodarczej w Urzędzie Miasta wpisu, że od 11 września 1998r. prowadzić będzie działalność pod nazwą PH-U "B" zajmującą się m.in. usługami transportowymi, zatem wbrew twierdzeniom organu odwoławczego firma ta w okresie, z którego pochodzą przedstawione faktury za usługi transportowe miała zarejestrowaną działalność gospodarczą. Jako dowód załączył do skargi kopię zaświadczenia z Urzędu Miasta. Zdaniem skarżącego powyższe powoduje konieczność przeprowadzenia dowodu z kopii faktur wystawionych przez M. S. firmie "A".

W odpowiedzi na zarzuty zawarte w skardze Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Skarga jest uzasadniona.

Stosownie do art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy dla realizacji zasady prawdy obiektywnej powinien podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zobowiązany jest zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy

Przy ustalaniu wysokości zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodu niezaewidencjonowanego wg stawki sankcyjnej organ podatkowy winien bowiem posiadać wiedzę graniczącą z pewnością co do wysokości osiągniętego przez podatnika przychodu.

Sąd stwierdza, iż trafnie organy podatkowe oceniły, że wyjaśnienia skarżącego co do zużycia zakupionego paliwa w ilości 1.662 litry w związku z poszukiwaniem tańszych części do samochodu są niewiarygodne. Powyższe twierdzenia wydają się być nielogiczne zarówno z uwagi na koszty jakie wiążą się z przejazdem tak znacznych odległości w celu znalezienia tańszych części jak i przede wszystkim z uwagi na zaewidencjonowane w p.k.p.i r. faktury dokumentujące zakup części do samochodu. Jak wynika z zapisów części do samochodu skarżący kupował w okresie od listopada do grudnia bądź to w S. tj. w miejscu zamieszkania bądź też w O. lub też w miejscowościach "[...]". Skarżący nie przedstawił w toku prowadzonego postępowania prócz oświadczenia pracownika firmy "A" żadnych dokumentów potwierdzających, iż zakupił części na giełdzie w P. bądź w S. pod W. Jednakże w ocenie Sądu stwierdzenie to z uwagi na przedstawione przez skarżącego wyjaśnienia nie dało podstaw do oszacowania osiągniętego przez skarżącego przychodu jedynie w oparciu o wartość zakupionego paliwa. Obowiązkiem organów podatkowych było wyjaśnienie czy i kiedy M. K. świadczył usługi transportowe oraz w oparciu o zgromadzony w tym zakresie materiał dowodowy oszacowanie uzyskanego w związku z tym przychodu.

W niniejszej sprawie obowiązek ten nie został dopełniony. Wprawdzie w postępowaniu odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej w oparciu o art. 229 ustawy Ordynacja podatkowa zlecił przeprowadzenie postępowania uzupełniającego Urzędowi Skarbowemu w kwestii wyjaśnienia m.in. charakteru i zakresu świadczonych usług transportowych przez PHU "B" na rzecz firmy "A", jednakże jak wynika to z materiału dowodowego w sytuacji braku możliwości przesłuchania właściciela firmy "B" organy podatkowe poprzestały na stwierdzeniu, że przedstawione faktury wystawione przez firmę "B" na rzecz firmy "A" nie stanowią dowodu uprawdopodobniającego, iż M. K. w miesiącach listopad i grudzień 1999r. nie świadczył usług transportowych.

W ocenie Sądu organy podatkowe rozstrzygając niniejszą sprawę nie wyjaśniły wszelkich sprzeczności jakie wystąpiły w materiale dowodowym zgromadzonym w toku prowadzonego postępowania w związku ze złożonymi wyjaśnieniami podatnika.

Organ odwoławczy nie odniósł się bowiem do danych wynikających z faktur wystawionych przez PHU "B" na rzecz firmy "A", iż niektóre dni i trasy pokrywają się z datami zawieranych transakcji z przesłuchiwanymi kontrahentami firmy "A". W związku z powyższym należało zatem wyjaśnić kto i jakim transportem dostarczył (odbierał) towar w sytuacji gdy na fakturach dostaw towarów widniał podpis M. K. jako dostawcy lub odbiorcy towarów. Domniemanie bowiem, że to skarżący świadczył te usługi transportowe jest uprawnione tylko w odniesieniu do dostaw co do których nie przedłożono dowodu przeciwnego. Wobec zaistniałych sprzeczności w opinii Sądu wyjaśnienia wymaga czy M. S. wystawca faktur za usługi transportowe posiadał samochód, którym mógł świadczyć takie usługi ww. okresie, nadto należy również zbadać czy ewentualnie skarżący w sytuacji gdy - jak twierdzi - awaria samochodu dostawczego uniemożliwiała mu świadczenia usług transportowych nie korzystał z innego samochodu być może wypożyczonego z firmy "B". Zważywszy na fakt, że podatnik według swojego przekonania uprawniony był do rozliczania się na zasadach ogólnych wyjaśnienia wymaga również okoliczność czy ewentualnie zakupione przez niego paliwo nie było wykorzystywane przez firmę "B" podczas wykonywania usług transportowych na rzecz firmy "A".

Ponadto organy podatkowe chcąc wszechstronnie wyjaśnić te kwestie winny w sytuacji niemożliwości przesłuchania M. S. wezwać drugą stronę tj. właścicielkę firmy "A" do złożenia w tej sprawie wyjaśnień oraz zbadać czy zapłacono za te usługi.

W ocenie Sądu wniosek organów podatkowych wyprowadzony z zebranego w sprawie materiału dowodowego, bez dokładnego wyjaśnienia wszelkich okoliczności wykraczał poza swobodną ocenę dowodów, a więc stanowił naruszenie prawa.

Wobec powyższego na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270) należało orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 tej ustawy.