Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1141/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne: Wywłaszczanie nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Brachel- Ziaja (spr.) Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski NSA Andrzej Niecikowski Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2011 r. sprawy ze skargi M.K. i T.C. na decyzję Wojewody [...] z dnia 25 sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu działki I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżących M.K. i T.C. solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 25 sierpnia 2010 r., znak: [...], Wojewoda [...] na podstawie art. 9a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /tekst jedn. z 2010 r. Dz. U. Nr 102, póz. 651 ze zm./ oraz art. 138 par 2 k. p. a., po rozpatrzeniu odwołań: Gminy K. reprezentowanej przez Prezydenta Miasta K. oraz M. K. i T. C. od decyzji Starosty [...] z dnia 23.12. 2009 r., znak: [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ i instancji

W uzasadnieniu swojej decyzji Wojewoda [...] stwierdził, co następuje:

Zaskarżoną decyzja z dnia 23 grudnia 2009 r. znak: [...], Starosta [...] orzekł:

1/ o zwrocie działki nr "1" o pow. 0,0811 ha, powstałej z podziału działki nr "2" obj. Kw nr [...], działki nr "3" o pow. 0,5869 ha, powstałej z podziału działki nr "4" obj.Kw nr [...] i działki nr "5" o pow. 0,0076 ha powstałej z podziału działki nr "6" obj. Kw nr [...], wszystkie położone w obr. [...] jedn. ewid. [...] m. K., w granicach wywłaszczonych parcel l..kat. "7" i l.kat. "8" b. gm. kat [...], na rzecz M. K. i T. C. po ½ cz, dla każdej z nich

2/ o zobowiązaniu osób wymienionych w pkt 1 do zwrotu na rzecz Gminy K. kwoty 197722,76 zł odpowiadającej kwocie zwloryzowanego odszkodowania ustalonego z tytułu wywłaszczenia (nabycia) nieruchomości powiększonej o kwotę stanowiącą różnicę wartości nieruchomości według stanu z dnia wywłaszczenia oraz stanu z dnia zwrotu, a mianowicie:

a) M. K. - do zwrotu kwoty 98 861,38 zł

b) T. C. - do zwrotu kwoty 98 861,38 zł,

w terminie 14 dni licząc od dnia w którym decyzja stanie się ostateczna na wskazane w decyzji konto Urzędu Miasta K..

W odwołaniu od powyższej decyzji Gmina K. zarzuciła, że organ I instancji ustalił nieprawidłowo, iż na wnioskowanej do zwrotu nieruchomości, w terminach określonych art. 137 ust 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nie zrealizowano celu określonego w umowie sprzedaży z dnia 18.05.1970 r., jako zalesienie i że w związku z tym przedmiotową nieruchomość należy uznać za zbędną na cel wywłaszczenia. Tymczasem z uzasadnienia decyzji nie wynika by organ uczynił jakikolwiek ustalenia odnośnie terminów wynikających z art. 137 ust 1 u.g.n. Organ zaniechał przeprowadzenia jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie, opierając się tylko na dwukrotnie przeprowadzonej rozprawie połączonej z oględzinami terenu (w dn. 20.06.2006 r. oraz w dn. 27.02.2009 r), z których wynika jedynie aktualny stan zagospodarowania terenu. Podczas gdy obecny stan nie wyklucza realizacji celu, na jaki została ona nabyta. Bowiem na wniosek Zarządu Gospodarki Komunalnej, Prezydent Miasta K. decyzja z dnia 24. 04. 2006 r. zezwolił na usunięcie 101 szt. drzew kolidujących z projektem budowlanym "Budowa Młodzieżowego Centrum Sportu i Edukacji wraz z wewnętrznymi instalacjami i urządzeniami oraz budową wjazdu, dróg i chodników, miejsc postojowych, boisk m.in. na działce nr "4". Powyższe wskazuje na zrealizowanie celu wywłaszczenia. Późniejsze wykorzystanie wywłaszczonej nieruchomości, czy też rozporządzenie nią, mające miejsce już po zrealizowaniu celu wywłaszczenia, nie mają znaczenia dla sprawy o zwrot nieruchomość.

Odwołujące się poprzednie właścicielki: M. K. i T. C. wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji w pkt. 2 oraz jej zmianę, domagając się obniżenia określonej w nim kwoty do 11. 013,88 zł dla każdej z nich i rozłożeniem na raty płatne w okresie 10 lat, względnie o przekazanie w tej części sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji.

Odwołujące się zarzuciły, że nakazane im w decyzji do zwrotu "absurdalnie wysokie kwoty", są wynikiem bezprawnego działania Miasta K., już po złożeniu przez nie wniosku o zwrot nieruchomości. Działania te miały na celu uniemożliwić zwrot nieruchomości na ich rzecz jako poprzednich właścicielek. Bowiem wcześniej tj. przez okres czterdziestu lat licząc od czasu wywłaszczenia do czasu złożenia wniosku o zwrot nieruchomości miasto nigdy nie inwestowało na przedmiotowych działkach. Dopiero osoby trzecie, w toku postępowania zwrotowego podjęły działania inwestycyjne, co miało miejsce po dn. 20.06.2006 r. tj. po naoczni przeprowadzonej w czasie rozprawy administracyjnej przez organ l instancji. Zaskarżona decyzja wywołała wywołałaby ten skutek prawny, że kosztem odwołujących się zostałoby wzbogacone miasto K., które nigdy nie inwestowało na przedmiotowych działkach. Ponadto wyznaczony przez Starostę termin 14 dni do zapłaty tak wysokich kwot jest krótki, biorą pod uwagę ich sytuację majątkową. Celowym byłoby rozłożenie pomniejszonych zgodnie z ich wnioskiem, kwot na raty płatne przez okres 10 lat.

Wojewoda [...] rozpatrując odwołania oraz całość materiału dowodowego zebranego w sprawie stwierdził, że Starosta [...] orzekając o zwrocie przedmiotowych wywłaszczonych działek, ustalił na podstawie przeprowadzonych dwukrotnie ich oględzin, że nie zrealizowano na ich terenie celu wywłaszczenia określonego w umowie sprzedaży z dnia 18.05.1970 r. Rep. [...]. którą to odwołujące się sprzedały Skarbowi Państwa, parcele l..kat "7" i nr "8" b. gm. kat. [...], pod zalesienie. Jednocześnie biorąc pod uwagę operat szacunkowy rzeczoznawcy majątkowego J. W. z którego wynika, iż doszło do zwiększenia wartości zwracanego terenu, na skutek poczynionych na nim po wywłaszczeniu nakładów (w postaci sieci infrastruktury technicznej i przesyłowej oraz boisk treningowych) zobowiązano wnioskodawczynie do zwrotu zwało ryzowanej kwoty odszkodowania, jakie otrzymały one w wyniku wywłaszczenia , powiększonej o wartość ww. nakładów, W ocenie Wojewody poniesione zarzuty w odwołaniu Gminy K. zasługują na uwzględnienie. Sprawa nie została należycie wyjaśniona w aspekcie art. 137 ust 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W szczególności nie wyjaśniono, czy zaistniały przesłanki zbędności określone w tym przepisie. Zadaniem organu prowadzącego postępowanie zwrotowe jest zebranie materiału potwierdzającego lub negującego występowanie przesłanek zbędności a to: czy, pomimo upływu 7 lat od dnia w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna nie rozpoczęto prac związanych z realizacją tego celu albo czy pomimo, upływu 10 lat od dnia w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna cel ten nie został zrealizowany. Podstawową kwestią jaką winien organ ustalić jest zbadanie jaki był cel wywłaszczania wynikający z decyzji lub aktu notarialnego, notarialnego, a następnie dopiero ustalić, czy wywłaszczona nieruchomość stała się zbędna dla realizacji tego celu w rozumieniu art. 137 u.g.n. Ze względu na fakt, że cel wywłaszczenia w decyzji lub akcie notarialnym jest określany w sposób ogólnikowy bądź też brakuje nawet określenia przeznaczenia nieruchomości, niezbędna w takich przypadkach jest prawidłowa ocena celu wywłaszczenia na podstawie tych kryteriów co jej niezbędność, w postępowaniu wywłaszczeniowym. Będzie to w szczególności analiza przeznaczenia gruntu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w czasie wydania decyzji wywłaszczeniowej oraz analiza dokumentacji obowiązkowo dołączanej do wniosku o wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego, a w szczególności decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji i decyzji o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Z takiego ujęcia definicji zbędności należy wywieść wniosek, że dla postępowania o zwrot nieruchomości wywłaszczonej nie ma znaczenia obecne wykorzystanie nieruchomości, jeżeli po dacie wywłaszczenia cel został zrealizowany. Jeśli zatem nieruchomość została wywłaszczona na jakikolwiek cel publiczny i inwestycja ta w określonym czasie została zrealizowana, a później nieruchomość ta została zaadaptowana na inne cele, to mimo, że nieruchomość nie jest już wykorzystywana na cel wywłaszczenia, to jednak należy uznać, iż sam ceł wywłaszczenia został zrealizowany, Jako dowód dla wyjaśnienia sprawy należy zgodnie z art. 75 par 1 k.p.a. dopuścić wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem; dokumenty, zeznania świadków , opinie biegłych, oględziny. Ustalenia poczynione tylko w zakresie aktualnego stanu nieruchomości, a nie faktów podjęcia w ciągu 7 lat od daty wywłaszczenia prac związanych z realizacją celu wywłaszczenia oraz ich niezrealizowaniem przed upływam 10 lat od tej daty nie dają organom wystarczającej podstawy do podjęcia decyzji w kwestii zwrotu nieruchomości lub jego odmowy. Należy wyjaśnić czy teren faktycznie został zalesiony do roku 1980 oraz, czy zalesienie to miało miejsce już przed rokiem 1977. Należy zweryfikować prawdziwość uwag zawartych w odwołaniu Gminy, wg których przynajmniej na części nieruchomości znajdowało się wiele sztuk drzew, które zostały wycięte (postępowanie prowadzone przez Prezydenta Miasta K. zakończone decyzją z dnia 24.04.20067 r. nr [...]) oraz w razie potwierdzenia tych informacji, podjęcie działań mających na celu doprecyzowanie kiedy te drzewa zostały posadzone i na jakiej części wnioskowanej do zwrotu nieruchomości . Zdaniem Wojewody brak ustalenia, jaki był stan nieruchomości w okresie 7-10 lat od momentu wywłaszczenia stanowi wyraźne naruszenie zasady prawdy obiektywnej, jak i art. 137 ust 1 u.g.n.

Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych przez odwołujące się poprzednie właścicielki, Wojewoda przytoczył przepisy art. 139 i 140 u.g.n. podkreślając, że wywłaszczona nieruchomość podlega zwrotowi w takim stanie, w jakim znajduje się w dniu jej zwrotu. W razie zaś zmniejszenia lub zwiększenia wartości nieruchomości, wskutek działań podjętych bezpośrednio na nieruchomości po jej wywłaszczeniu, odszkodowanie ustalone stosownie do art. 140 ust 2 u.g.n., pomniejsza się albo powiększa o kwotę równą różnicy wartości określonej na dzień zwrotu.

Jeśli idzie o kwestię rozłożenia na raty kwoty, do zwrotu której odwołujące się zostały zobowiązane na rzecz Gminy K., to organ l instancji powiadamiał ich pełnomocnika o istnieniu takiej możliwości, jednak pozostało to bez odzewu z jego strony. Zatem te zarzuty jakoby decyzja naruszała przepis art. 141 u.g.n. należy uznać za nieuzasadnione.

Ponieważ zakres zaleconych czynności wykracza poza ramy postępowania wyjaśniającego o charakterze uzupełniającym, a tylko do takiego w ramach art. 136 k.p.a jest uprawniony organ odwoławczy, należało uchylić zaskarżoną decyzję w całości celem uzupełnienia materiału dowodowego, który pozwoli na usunięcie wątpliwości w zakresie realizacji celu wywłaszczenia oraz wydanie prawidłowego, zgodnego z przepisami prawa rozstrzygnięcia,

W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżące M. K. i T. C. wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody [...] w całości. Skarżące w pierwszym rzędzie zarzuciły opieszałość postępowania, które ciągnie się od 8 lat, Ponadto zarzuciły, że wszystko zostało już w sprawie dokładnie wyjaśnione, a w szczególności cel wywłaszczenia, którym było zalesienie terenu. Również zostało wyjaśnione, że cel ten nie został zrealizowany na działkach podlegających zwrotowi. Działka nr "3" na której rosły samosiejki miała pow. 2,0633 ha. Z działki tej wyodrębniono część, stanowiącą nową działkę nr "3" o pow. 0,5869 ha czyli około ¼ części z wywłóczonej nieruchomomsci. Gmina miała 8 lat czasu by udowodnić, że nastąpiło zalesienie i okazać dokumenty dotyczące zalesienia. Zalesiać oznacza zgodnie z definicją Słownika Języka Polskiego PWN "sadzić las, obsadzać, pokrywać teren lasem; zalesiać nieużytki". Żadnego lasu w tym znaczeniu na wywłaszczonym terenie nigdy nie było. Żadnym miarodajnym dowodem w sprawie nie może być powoływana w odwołaniu Gminy decyzja Prezydenta Miasta [...] zezwalająca na wycięcie drzew. Pozwolenie na wycięcie nie jest dowodem na to, że drzewa objęte decyzją zostały zasadzone w ramach zalesienia terenu. Zgodnie bowiem z prawem - ustawą z dnia 16. 04. 2004 r. o ochronie przyrody, - na usunięcie drzew i krzewów potrzebne jest zezwolenie prezydenta miasta bez względu czy są to samosiejki, czy rośliny obumarłe. Decyzja Prezydenta wydana na dwa miesiące przed wizją lokalną zmierzała do ukrycia, że Gmina nic nie zrobiła przez okres od wywłaszczenia nieruchomości, bo gdyby tren był zalesiony świadczyłoby to na korzyść Gminy. Wszyscy zobaczyliby las i sprawa byłaby zamknięta. W czasie tej wizji w dniu 20.06.2006 r., Gmina mogła okazać wszystkie dokumentu dotyczące zalesienia. Tymczasem odwołujące się widziały na własne oczy przez całe lata, (systematycznie jeżdżą do [...] na grób matki), że od czasu wywłaszczenia pod zalesienie nic się nie działo na nieruchomości. Dlatego właśnie wystąpiły o jej zwrot. Odwołujące się zarzucają też, że nieruchomość nie zyskała na wartości tak znacznie, jak to ustalono w decyzji Starosty. Uważają, że określona w decyzji organu l instancji kwota jest nieadekwatna do rzeczywistych nakładów poniesionych przez Miasto i do wielkości zwracanej działki, a Wojewoda w ogóle nie odniósł się do tej kwestii.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skardze nie można odmówić słuszności.

Stosownie do przepisu art. 1 par 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sadów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm./, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola sądów administracyjnych sprowadza się zatem do badania czy organy administracji publicznej w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Zgodnie z art. 134 pat 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonana przez Sąd kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że skarga jest zasadna.

Trzeba zauważyć w pierwszym rzędzie, że organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji nie odniósł się do ustaleń faktycznych poczynionych przez organ l instancji ani nie rozpatrzył zebranych w sprawie materiałów dowodowych w oparciu, o które ustalenia te zostały dokonane.

Uwzględniając zarzuty Gminy, bez rozpatrzenia zgromadzonego w aktach obszernego materiału dowodowego organ odwoławczy zalecił, organowi ł instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające od podstaw; tj. zgromadzić wskazane w uzasadnieniu dowody najpierw dla ustalenia celu wywłaszczenia, a następnie czy; został on zrealizowany w okresie 7-10 lat od wywłaszczenia względnie czy zaistniały przesłanki zbędności przewidziane w przepisie art. 137 ust 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Te zalecania poparte wywodami prawnymi nie przystają do stanu sprawy wynikającego z uzasadnienia decyzji i wyczerpująco zebranego w sprawie materiału dowodowego. Organ odwoławczy uchylając się od rozpatrzenia zebranego materiału dowodowego w sprawie i rozstrzygnięcia merytorycznego, co do istoty sprawy naruszył fundamentalne zasady postępowania określone w przepisach art. 7 i art. 15 k.p.a.

Do stosowania zasady prawdy obiektywnej zawartej w przepisie art. 7 k.p.a. w toku postępowania są obowiązane organy administracji publicznej, które stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego ujęta w przepisie art. 15 k. p. a. oznacza, ze stronie przysługuje prawo do dwukrotnego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Decyzja organu II instancji jest takim samym aktem stosowania prawa, jak decyzja organu l instancji, a działanie organu odwoławczego nie ma charakteru kontrolnego, ale jest działaniem merytorycznym, równoważnym działaniu organu l instancji. Realizacja tej zasady została ukształtowana w przepisie art. 138 par 1 k.p.a. regulującym postępowanie administracyjne przed organem odwoławczym . Przepis ten wprowadza jako zasadę postępowanie -merytoryczne przed organem II instancji, w związku z tym również, taki charakter mają decyzje podejmowane w trybie art. 138 par 1 pkt. 2 k.p.a.; merytoryczno - reformacyjne ukierunkowane na rozstrzygnięcie, co do istoty sprawy.

Rozstrzygnięcia kasacyjne przewidziane par 2 art. 138 k.p.a., stanowią wyjątek od zasady merytorycznego charakteru postępowania odwoławczego i mają miejsce wówczas gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części.

Przy interpretacji tego przepisu nie jest dopuszczalna wykładnie rozszerzająca. Wypracowane i ugruntowane na przestrzeni lat stanowisko judykatury i zgodna z nim z doktryna, pozwalają na przyjęcie; że wydanie decyzji kasacyjnej może nastąpić tylko wtedy, gdy organ l instancji nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo postępowanie takie przeprowadził z rażącym naruszeniem prawa procesowego /por wyrok NSA z 25. 11. 2003, IV SA1496/02 M Prawn.. 2004/2/60, Wyrok NSA z dnia 2 04 2001 IVSA 208/99 Lex nr 547/45, W. Dawidowicz "Postępowanie administracyjne Zarys wykładu" WP W-wa 1983 - str. 223, Zbigniew Janowicz "Kodeks Postępowania administracyjnego" - str. 301 i nast., M. Wierzbowski "Postępowanie administracyjne",C.H.BeckW-wa 2004-str. 207/

Wniesienie odwołania powoduje, więc w myśl powyższego przeniesienie kompetencji do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy przez organ II instancji. Ocenie organu odwoławczego podlega całe postępowanie wyjaśniające przeprowadzone w sprawie przed organem l instancji, a zwłaszcza materiał dowodowy zebrany i przeanalizowany przez ten organ. Organ odwoławczy w ramach swoich uprawnień może materiał ten ocenić inaczej niż organ l instancji, co więcej organ odwoławczy może z urzędu lub na żądanie strony przeprowadzić dodatkowe postępowanie dowodowe. Przepis art. 136 k.p.a. stanowi, że organ odwoławczy może przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo może zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.

Jeżeli organ odwoławczy dochodzi do przekonania, że celowym dla weryfikacji "prawdziwości uwag zawartych w odwołaniu Gminy K." jest dopuszczenie dowodu z decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia 24.04. 2006 r. nr [...], czy też z akt tego postępowania, to nie może z tego powodu uchylić zaskarżonej decyzji i przekazać sprawy do ponownego rozpatrzenia. Ma obowiązek przeprowadzić ten dowód w ramach swoich uprawnień z art. 136 k.p.a. i dokonać jego oceny w aspekcie przydatności -doniosłości dla rozstrzygnięcia w sprawie o zwrot nieruchomości.

Jak wynika z akt sprawy; Skarb Państwa – [...] im. [...] aktem notarialnym z dnia [...] maja 1970 r., zdziałany w PBN w K., do NR Rep.: [...], nabył w trybie ustawy wywłaszczeniowej z dnia 12.03.1958 r, o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, od T. C. z d. R. i M. K. z d. R., córek J. i M. współwłaścicielek po połowie; nieruchomość obj. Lwh [...], położoną w [...] pow. [...], składającą się z działek; nr "7" - rola oraz nr "8" -pastwisko, o pow. 71 a 04 m2.,. W II punkcie tegoż aktu notarialnego został wskazany cel nabycia nieruchomości - "pod zalesienie", zgodny z okazaną notariuszowi decyzją o lokalizacji szczegółowej Nr [...], z dnia 12.11.1969 r., wydaną przez Prezydium Rady Narodowej m. K., Wydział Budownictwa, Urbanistyki i Architektury BAU. [...], w której wyżej wymieniona nieruchomość położona jest na terenie przeznaczonym pod zalesienie, /akta adm. T.l. k. 27-26A

Organ l instancji ustalił, że przedmiotowa decyzja poprzedzająca wywłaszczenie ustalała lokalizację szczegółową terenów zielonych dla zespołu kąpielisk KS [...] im. [...] .Z treści mapy stanowiącej załącznik do ww. decyzji wynika, że działki nr "7" i nr "8" znalazły się w obszarze ozn. Nr 21 - "tereny do dodatkowego wywłaszczenia dla zaplecza kąpieliskowego"

Obszar przedmiotowych działek roli i pastwiska na mapie lokalizacyjnej z 1969 r., graficznie był uwidoczniony jako teren zalesiony./vide - mapa/

Przedmiotowe działki weszły najpierw w skład działki ewiden. nr "9" a, następnie poprzez podział tej działki i dalsze podziały powstałych wskutek nich nowych działek, zmieniły oznaczenia i obecnie stanowią one działki ozn. nr "1"., nr "3", i nr "5". Tożsamość ich nie budzi wątpliwości, znajdują się w granicach wywłaszczonych parcel, a pełna dokumentacja geodezyjne -kartograficzna z wykazami równoważników z 1991 r. i późniejsze wykazy zmian gruntowych działek znajdują się w aktach. Działki te po komunalizacji stanowią własność Gminy K., co jest bezsporne,

Na uwagę zasługuje znajdująca się w aktach sprawy mapa, przyjęta do zasobu geodezyjne- kartograficznego w dniu 12.06. 1975 r., Nr sekcji mapy [...] dokumentująca stan obszaru wywłaszczonej działki (w granicach zakreślonych żółtym kolorem) i jej sąsiedztwa. W mapie tej dokonywano wpisów zmian od 15. 05. 1979 r. do 1991 r. (ostatni wpis). Na mapie tej jest uwidoczniony graficznie stan zadrzewienia, z opisem "teren zadrzewiony" poza granicami wywłaszczonej działki. Na przedmiotowej działce widoczny jest brak zadrzewienia. Mapa ta byłaby dowodem, że w okresie od wywłaszczenia (1970 r.) do 1991 r. wywłaszczona działka nie została zalesiona. Mapa ta jest zgodna, z mapą ewidencyjną z 26.02 2009 r. znajdującą się w aktach i odpowiada stwierdzonemu sposobowi zagospodarowania działki w czasie drugiej naoczni w dniu 27.02. 2009 r. ze względu na uwidocznione boiska. Nadał wykazany na mapie barak zadrzewienia na przedmiotowej działce..

-W aktach znajdują się też zgromadzone dowody w postaci dokumentów stwierdzających wykonanie sieci infrastruktury technicznej na wywłaszczonych działkach, a to; dotyczące :rurociągu gazowego wykonanego w 1983 r. Należy dodać, że inwestycja ta została naniesiona na mapie ewiden. Nr. [...] co odnotowano w dn. 14.01.1983 r. -inwentaryzacja powykonawcza /na ewid.jw. z 75 r./Wykonano również ogólnospławną kanalizację 1995 r. a zatem przed złożeniem wniosku przez skarżące o zwrot nieruchomości.

Dowody te wymagały rozpatrzenia przez organ odwoławczy.

Przepis art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, statuuje zasadę zwracania wywłaszczonych nieruchomości, które stały się zbędne do realizacji celu publicznego, ze względu na który zostały wywłaszczone stanowiąc, że : Poprzedni właściciel lub jego spadkobierca mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stosownie do przepisu art. 137, stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu /.../. Wynikające wprost z ustawy uprawnienie podmiotowe poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy do żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości powstaje wówczas gdy stosownie do przepisu art. 137, nieruchomość stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu. Przepis ten odnosi się z mocy art. 216 u.g.n. do nieruchomości nabytych na podstawie umowy zawartej w trybie ustawy z dnia 12.03.1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Zatem w świetle przytoczonego przepisu art. 136 ust 3 u.g.n. analogiczne znaczenie ma cel wywłaszczenia określony w umowie notarialnej. Celem określonym w niej było "zalesienie".

W świetle powołanego przepisu art. 136 ust. 3 u.g.n. zbędność wywłaszczonej nieruchomości (na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu), stanowi materialne - prawną przesłankę do jej zwrotu uprawnionemu podmiotowi. Przy czym cel wywłaszczenia należy interpretować ściśle, stosownie do przepisu art. 136 ust. 1 u.g.n. zakazującego użycia nieruchomości na inny cel niż określony w decyzji o wywłaszczeniu. Późniejsza zmiana celu wywłaszczenia określonego w decyzji o wywłaszczeniu stosownie do art. 119 ust. 1 u.g.n. jest niedopuszczalna, jak również jego rozszerzająca interpretacja ze względu na wyjątkowy charakter instytucji wywłaszczenia.

Zrealizowanie innego celu, niż zakładany przy wywłaszczeniu nie stoi na przeszkodzie zwrotu nieruchomości na podstawie art. 136 ust. 3 u.g.n. /por. wyrok NSA w Warszawie z dn. 28.1. 2000 r., l SA1650/99 LEX nr 544297.

Trzeba tu zauważyć, że słuszność ma skarżąca, twierdząc, iż zalesienie wymaga określonej, działalności inwestycyjnej przez uprawniony do tego podmiot. Zalesienie wymaga bowiem planowej, działalności, odpowiedniego zagospodarowania terenu, wykonania konkretnych robót, nakładów finansowych i utrzymywania zalesionych terenów w sposób wynikający z przepisów ustawy o ochronie przyrody. Przyroda jest chroniona bowiem przez Państwo, które działając w interesie publicznym chroni jej stan prowadząc do zachowania zasobu roślinnego w postaci drzew i krzewów. Słusznie też zauważają skarżące że na wycięcie drzew i krzewów bez względu na to czy są to samosiejki czy planowo sadzone gatunki drzew konieczne jest pozwolenie w formie decyzji prezydenta miasta. Z tego punktu widzenia powołana wyżej decyzją Prezydenta Miasta K. zezwalająca na usunięcie drzew nie jest dowodem na realizację celu wywłaszczenia "pod zalesienie". Dowodem byłaby stosowna dokumentacja z założenia lasu, a także dotycząca działań pielęgnacyjnych związanych choćby z nakładami na przestrzeni od okresu założenia lasu. Trudno też przyjąć, by Prezydent zezwolił na wycięcie całego lasu na obszarze pond 7.000 m2. Jednakże ocena celowości dowodu, jak i samego dowodu należy do organu rozstrzygającego w prawie.

Trzeba mieć na uwadze, ze wywłaszczenie jest szczególną instytucją prawa polegającą na przymusowym odjęciu właścicielowi prawa do nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli jest ona niezbędna dla określonych celów publicznych, których inaczej nie można zrealizować.

Dlatego też wywłaszczona nieruchomość nie może być wykorzystana dla innych celów, niż realizacja celu określonego w decyzji o wywłaszczeniu. Ta podstawowa zasada prawa wywłaszczeniowego zawarta w przepisie art. 136 ust. 1 u. g. n. stanowi gwarancję, że instytucja wywłaszczenia nieruchomości nie będzie wykorzystywana w sposób sprzeczny z jej ratio legis, np. do przebudowy stosunków własnościowych w społeczeństwie lub nadużywana ponad potrzeby wynikające z celów społecznych, które nie mogą być zrealizowane w inny sposób, jak przez odjęcie lub ograniczenie prawa własności do nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, /por. T. Woś "Wywłaszczanie i zwrot wywłaszczonych nieruchomości" - Warszawa 2004, s. 171 -174 /

Przepis art. 136 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest normą o charakterze imperatywnym w konsekwencji czego, jeżeli nieruchomość pozostaje nadal w zasobach własności Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, a została użyta z przekroczeniem ustawowego zakazu na inny cel, niż określony w decyzji o wywłaszczeniu ( z uwzględnieniem art. 137), to podlega ona zwrotowi stosownie do art. 139 tej ustawy w stanie, w jakim znajduje się w dniu jej zwrotu, za rozliczeniem wedle reguł przewidzianych w przepisach art. 140, a obciążające ją prawa zgodnie z dyspozycją art. 138 u.g.n. wygasają. Taka jest bowiem m.in. konsekwencja zakazu przeznaczania nieruchomości na cele inne, niż określone w decyzji o wywłaszczeniu, zawartego w art. 136 ust. l ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Organ odwoławczy w ramach swoich uprawnień może razie potrzeby może przesłuchać biegłego - rzeczoznawcę majątkowego autora operatu szacunkowego, o ile rozpoznanie zarzutu skarżących o nieadekwatnej do nakładów kwoty określającej wzrost wartości nieruchomości będzie wymagało wyjaśnienia..

Biorąc pod uwagę powyższe wobec naruszenia przez organ przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy (art. 7, 15, 77, 138 par 2 k.p.a ) Sąd na podstawie art. 145 par 1 pkt 1 lit c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s a.