Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 100/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-03-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2012 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. na uchwałę Rady W. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. W. - oddala skargę -


UZASADNIENIE

Rada W. uchwałą z dnia [...] października 2006 r.

Nr [...], wydaną na podstawie art. 18 ust.2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.)

i art. 12 ust.1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80 poz. 717 ze zm.) uchwaliła Studium uwarunkowań

i kierunków zagospodarowania przestrzennego W.

W dniu [...] września 2010 r. [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. wezwała Radę W. do usunięcia naruszenia interesu prawnego skarżącej poprzez zmianę w całości, zarówno części tekstowej jak i graficznej wskazanej powyżej uchwały.

Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając zaskarżonej uchwale:

- naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 1, 2, 6 i 7, art. 10 ust. 1 pkt 2, 7 i 8, art. 10 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 9 ust. 4 w związku z art. 6 ust. 1 i art. 6 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy

z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez nieuwzględnienie w Studium zasad przeznaczenia terenu, kształtowania polityki przestrzennej oraz stanu ładu przestrzennego i wymogów jego ochrony, tj. nieuwzględnienie faktu, iż tereny wokół działek nr [...] i [...] z obrębu [...], usytuowana w najbliższej odległości przeznaczone są pod zabudowę. Nieuwzględnienie w Studium wymagań ładu przestrzennego, w tym urbanistyki

i architektury, a także walorów architektonicznych i krajobrazowych oraz rosnących potrzeb mieszkaniowych [...] W,

- naruszenie art. 1 ust. 2 pkt 7 w związku art. 9 ust. 4 w związku z art. 10 ust. 1 pkt 1, 2, 7 i 8 w związku z art. 6 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 140 kodeksu cywilnego oraz art. 21 ust. 1 i art. 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez ustalenie dla terenu o symbolu ZP1 funkcji – tereny zieleni urządzonej, pomimo, że działki ewidencyjne nr [...] i [...], będące własnością skarżącej, nie tworzą ciągłości przestrzennej z przyrodniczą strukturą miasta, teren o symbolu ZP1, w obszarze którego znajdują się działki ewidencyjne nr [...] i [...] jest całkowicie odcięty od pobliskich terenów tworzących zwarte tereny zielone, wokół terenu o symbolu ZP1, na którym znajdują się działki skarżącej znajdują się tereny o przeznaczeniu pod zabudowę mieszkaniową,

- naruszenie art. 10 ust. 2 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy o planowaniu

i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 kwietnia 2004 r. w sprawie z zakresu projektu studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (Dz. U. Nr 118, poz. 1233), poprzez określenie w pkt XIII lit. A ppkt 2 Studium, iż wysokość

i wskaźniki intensywności zabudowy brutto określa się jako orientacyjne dla różnych rodzajów zabudowy w poszczególnych strefach funkcjonalnych i mają charakter uśredniony, w tym dla obszaru o symbolu M1.20, pomimo, że ustalenia dotyczące kierunków i wskaźników dotyczących zagospodarowania oraz użytkowania terenów powinny w szczególności określać minimalne i maksymalne parametry i wskaźniki urbanistyczne, uwzględniające wymagania ładu przestrzennego, w tym urbanistyki i architektury oraz zrównoważonego rozwoju, wskazywać tereny do wyłączenia spod zabudowy, a także zawierać wytyczne określania tych wymagań w planach miejscowych.

Skarżąca podniosła, iż skoro jest właścicielem działek ewidencyjnych, będących przedmiotem skarżonych w Studium ustaleń dotyczących przeznaczenia (funkcji) nieruchomości - funkcja ZP1 - tereny zieleni urządzonej, które to przeznaczenie narusza sposób wykonywania prawa własności, brak uwzględnienia walorów ekonomicznych nieruchomości oraz kierunków i wskaźników zagospodarowania

i użytkowania terenów, to implikuje to konstatację, iż ustalenia Studium dotyczą interesu prawnego skarżącej, które to ustalenia, w ocenie skarżącej, naruszają jej interes prawny.

Powołując się na argumenty natury planistycznej i urbanistycznej skarżąca wskazała, iż od strony północno-wschodniej należących do niej nieruchomości przebiega ulica [...], a na działkach przylegających bezpośrednio do ulicy [...] od strony północno-zachodniej istnieje lub jest w trakcie budowy intensywna zabudowa wielorodzinna, określona w Studium symbolem M2.12 oraz M1.20.

Teren przedmiotowych działek zgodnie ze Studium bezpośrednio przylega od strony północno-wschodniej do terenów przewidzianych pod zabudowę mieszkaniową (M2.12 i M1.20), zaś od strony południowej i zachodniej sąsiaduje również z terenami mieszkaniowymi (M2.12). Uwarunkowania lokalizacyjne przedmiotowych działek, w ocenie skarżącej, nie odbiegają od określonych przez Studium uwarunkowań terenów przyległych i sąsiadujących, ponieważ, tak jak te tereny znajdują się także w zasięgu określonych w Studium korytarza wymiany powietrza oraz granicach systemu przyrodniczego miasta, czyli

w obszarach mogących mieć wpływ na sposób kształtowania zasad i cech dopuszczalnego na danym terenie zagospodarowania.

Wskazując na powyższe skarżąca podniosła, iż w odniesieniu do obszaru nieruchomości stanowiących jej własność i obszarów do nich przyległych,

w Studium w sposób nieuzasadniony zróżnicowano użytkowanie terenów leżących w tym samym obszarze uwarunkowań planistycznych.

W ocenie skarżącej, postanowienia Studium w zakresie przeznaczenia działek nr [...] oraz [...] pod funkcję ZP.1, w sposób nieuzasadniony naruszają interes prawny skarżącej. Nieproporcjonalne i nadmierne ograniczenie prawa własności, pozwala na stwierdzenie, iż gmina naruszyła art. 140 Kodeksu cywilnego oraz normy o randze konstytucyjnej, tj. m. in. art. 64 ust. 3 Konstytucji RP. Ponadto ustalenie dla ww. terenu funkcji ZP.1 nie uzasadnia wywłaszczenia nieruchomości za odszkodowaniem, przy jednoczesnej konieczności ponoszenia wydatków na utrzymanie nieruchomości, gdyż wywłaszczenie może zostać dokonane wyłącznie na cele publiczne, zaś zamknięty katalog celów publicznych został wskazany przez Ustawodawcę w art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 roku, Nr 261, póz. 2603 ze zm.).

Rada W. w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie. Organ wskazał, że obszar na którym znajdują się działki o nr ew. [...] i [...]z obrębu [...] zaliczony został do sfery ochrony konserwatorskiej KZ-E tj. sfera ochrony otoczenia

i ekspozycji zabytku "[...]" i stanowi obszar ochronny dla terenu "[...]" strefa ochrony wszystkich parametrów historycznego układu urbanistycznego. Nadto teren ten zaliczony został do strefy ochrony konserwatorskiej KZ-K - strefa ochrony krajobrazu kulturowego, którą to strefą objęty jest obszar [...]w granicach miasta.

Wyrokiem z dnia 11 marca 2011r. sygn. akt IV SA/Wa 2329/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż skarga [...] Sp. z o.o. Sp. k. z siedzibą w W. zasługuje na uwzględnienie, uznając iż gmina projektując przeznaczenie terenu działek należących do skarżącej pod funkcję ZP1 tereny zieleni urządzonej, wpłynęła niewątpliwie na zakres uprawnień skarżącej do korzystania z przedmiotowej nieruchomości w sposób wykraczający poza zakres uprawnień przyznanych przez prawo. Stąd też w ocenie Sądu skarżąca uprawniona była do kwestionowania zaskarżonej uchwały w tym zakresie. W ocenie Sądu, słusznie strona skarżąca podniosła, że przeznaczenie terenu jej działek [...] i [...]

w studium pod funkcję ZP1 – tereny zieleni urządzonej nastąpiło z naruszeniem jej interesu prawnego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Rada W. zaskarżonemu wyrokowi zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 9 ust. 4, art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3

i ust. 2 pkt 1-3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu u zagospodarowaniu przestrzennym i art. 78 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 12 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 140 k.c. i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, skutkującą błędnym uznaniem naruszenia zasady ingerencji planistycznej w prawa własności. Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2011 r. i orzeczenie reformacyjne

w trybie art. 188 p.p.s.a., względnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokiem z dnia 26 października 2011r. sygn. akt. akt II OSK 1799/11 Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił skargę kasacyjną organu uchylając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i przekazując mu sprawę do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd wskazał, iż skarga kasacyjna okazała się zasadna, albowiem w istocie Sąd pierwszej instancji naruszył wskazane w zarzutach skargi kasacyjnej przepisy prawa materialnego, albowiem nie wykazał, aby przepisy określające ład przestrzenny, a ściślej wydana na ich podstawie uchwała

w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W., naruszyły konstytucyjne prawo własności.

W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2012 r. skarżąca spółka podtrzymała w pełnym zakresie swoje dotychczasowe twierdzenia, argumentację oraz zarzuty

i wniosła o stwierdzenie, że uchwała Rady W. z dnia [...] października 2006 r. w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W. w części dotyczącej przeznaczenia działek ewidencyjnych nr [...] i nr [...] z obrębu [...] wydana została z naruszeniem prawa i nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Skarżąca wskazała, iż ustalenia Studium naruszają jej interes prawny, bowiem w Studium określone są prawnie wiążące kryteria dopuszczalnych ustaleń planów miejscowych, co z kolei pośrednio, jednak w sposób wiążący wpływa na sposób wykonywania prawa własności, w sytuacji gdy zasady zagospodarowania przestrzennego przyjęte w Studium zostaną odwzorowane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca zarzuciła, że dla działek o nr [...] i [...] z obrębu [...] oznaczonych symbolem ZP.1 Studium przewiduje minimum 90% powierzchni biologicznie czynnej, co uniemożliwia jakiekolwiek wykorzystanie omawianych nieruchomości i w sposób nieuzasadniony narusza interes prawny Skarżącej. Zdaniem skarżącej należące do niej działki "nie tworzą ciągłości przestrzennej z przyrodniczą strukturą miasta. Teren o symbolu ZP.1, w obszarze którego znajdują się działki skarżącej, jest całkowicie odcięty od pobliskich terenów, tworzących zwarte tereny zielone".

Z kolei w piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2012 r. Rada Miasta W., podtrzymała dotychczasowe stanowisko organu, podkreślając iż studium nie tworzy żadnych konkretnych zarówno uprawnień, jak i ograniczeń dla podmiotów, których nieruchomości znajdują się w obrębie prac studialnych. Jego funkcją jest jedynie koordynacja ustaleń miejscowych gminy tzn. zawiera wytyczne do planowania miejscowego dostosowanego do potrzeb danej gminy. Dopiero w sferze praw właścicielskich, a zatem kreujących interes prawny, znaczenie ma decyzja lokalizacyjna lub ustalająca warunki zabudowy, a także miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Aktualne ustalenia Studium dla działek Skarżącej przewidują 70% powierzchni biologicznie czynnej i możliwość realizacji urządzeń sportowo - rekreacyjnych a także realizację nowej zabudowy związanej z funkcją terenu o charakterze architektury ogrodowej.

Wobec powyższego pisma, które zostało doręczone stronie skarżącej dopiero na rozprawie, spółka wniosła o odroczenie rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu [...] marca 2012 r. zarzucając naruszenie przepisów postępowania cywilnego i wskazując na konieczność odniesienia się do treści pisma. Sąd wniosku nie uwzględnił mając na uwadze, iż w piśmie organ podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w skardze kasacyjnej , nie podnosząc nowych okoliczności w sprawie.

Dodatkowo skarżąca przedstawiła swoje stanowisko w załącznik do protokołu z rozprawy z dnia [...] marca 2012 r., podnosząc iż to właśnie w studium określone są prawnie wiążące kryteria dopuszczalnych ustaleń planów miejscowych, co z kolei pośrednio, jednak w sposób wiążący wpływa na sposób wykonywania prawa własności, w sytuacji gdy zasady zagospodarowania przestrzennego przyjęte

w studium zostaną odwzorowane w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Tym samym oczywistym jest, iż ustalenia studium w bezpośredni sposób oddziałują na prawo własności nieruchomości. Zdaniem skarżącej fakt położenia określonego obszaru w zasięgu Systemu Przyrodniczego W,

w tym również nieruchomości skarżącej, nie wyklucza możliwości przeznaczenia tego terenu pod zabudowę mieszkaniową. Egzemplifikując, teren o funkcji ZP-1 (działki skarżącej) bezpośrednio graniczący z obszarem zabudowy mieszkaniowej (M2.12), który również znajduje się w zasięgu Systemu Przyrodniczego W., a jednak nie został uznany przez autorów Studium za wymagający ochrony: krajobrazu, historycznego założenia rezydencjalnego[...], powodziowej o znaczeniu lokalnym ([...]) czy też ponadlokalnym ([...]), pomimo, że tereny sąsiednie również są terenami zabudowanymi z gruntów nienośnych.

W ocenie skarżącej ustalona w Studium funkcja ZP-1 dla przedmiotowych działek została wprowadzona bez szczegółowej analizy terenu, w tym zwłaszcza obszaru działek skarżącej nr [...] i [...]. Otóż tereny praktycznie ze sobą graniczące określone są jako mieszkaniowe M2.12 i Ml .20 (teren pomiędzy [...] a ulicą [...] z [...]), gdzie Studium dopuszcza możliwość zabudowy mieszkaniowej wielorodzinnej o wysokości do 20 metrów i wskaźniku intensywności zabudowy 1,5, a w przypadku działek skarżącej zieleń urządzoną (ZP.1) bez prawa zabudowy.

Skarżąca wskazała również na ogólnikowość uchwalanych poprzednio aktów planistycznych dla tych obszarów.

W dniu [...]marca 2012r. złożony został również załącznik protokołu przez Radę W. w którym podtrzymała swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga nie podlega uwzględnieniu.

Na wstępie podkreślić należy, iż stosownie do treści art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd, któremu sprawa została przekazana w wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. A zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznający ponownie sprawę zobowiązany był uwzględnić ocenę prawną zawartą w wydanym w sprawie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2009r.

Orzekający w niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 października 2011r. sygn. akt. akt II OSK 1799/11 uwzględnił skargę kasacyjną organu uchylając wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie

i przekazując mu sprawę do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd wskazał, iż skarga kasacyjna okazała się zasadna, albowiem w istocie Sąd pierwszej instancji naruszył wskazane w zarzutach skargi kasacyjnej przepisy prawa materialnego, albowiem nie wykazał, aby przepisy określające ład przestrzenny, a ściślej wydana na ich podstawie uchwała w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy, naruszyły konstytucyjne prawo własności.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż Sąd pierwszej instancji w sposób arbitralny przyjął, że skarżąca spółka posiadała legitymację skargową w niniejszej sprawie, nie uzasadniając tego stanowiska w sposób należyty. Zdolność skargową

w niniejszej sprawie, należało ocenić należało w oparciu o przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Jak stanowi ten przepis: każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Bezspornym w sprawie pozostaje to, że przedmiotem skargi objęta została uchwała podjęta przez organ gminy, a sprawa mieściła się w zakresie administracji publicznej. Niekwestionowanym pozostaje również to, że wniesienie skargi zostało poprzedzone bezskutecznym wezwaniem do usunięcia naruszenia. Dla uznania zatem, że skarżąca spółka posiadała zdolność skargową pozostawało ustalenie czy przez wskazaną uchwałę naruszony został jej interes prawny, a tego Sąd pierwszej instancji nie uczynił.

Naczelny Sąd Administracji zwrócił uwagę, iż w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy, podkreślenia wymaga fakt, że skarżąca spółka nabyła nieruchomość będącą przedmiotem niniejszego postępowania w dniu [...] października 2008 r. (odpis zwykły księgi wieczystej - k.30 akt sądowych), a więc po podjęciu przez Radę W. uchwały z dnia [...] października 2006 r.

nr [...] w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W. Nawet w sytuacji gdyby uznać, iż nabycie nieruchomości po wydaniu uchwały w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy nie uniemożliwia Sądowi uznania, że uchwała ta narusza interes prawny skarżącej jako właściciela nieruchomości objętej uchwałą, to w oceni NSA pozostaje do wyjaśnienia kwestia przeznaczenia spornego terenu sprzed daty wydania kwestionowanej uchwały i po jej wydaniu.

Tymczasem jak wynika z akt sprawy, w tym z opinii dotyczącej możliwości, warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla przyszłych inwestycji na działkach o numerach ewidencyjnych [...] i [...] w obrębie [...] położonych przy ulicy [...]w W. (k.59 akt sądowych), działki te stanowią według ewidencji gruntów tereny, które nie uzyskały zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze przy sporządzaniu miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta W. zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miasta W. z dnia [...].09.1992 r. Co więcej poprzednik prawny skarżącego nabył przedmiotową nieruchomość poprzez zasiedzenie, przy czym nieruchomość ta także wówczas miała status terenów zielonych. Tym samym badając zdolność skargową strony Sąd winien zbadać, czy kwestionowanym aktem ograniczono w jakikolwiek sposób uprawnienia właścicielskie skarżącej, a także ewentualnie jej poprzednika prawnego.

Jak wskazuje się w orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego prawo własności wynika ze stosunku własności, jaki istnieje między właścicielem a wszystkimi innymi podmiotami. W systemie prawa polskiego najpełniejszą definicję prawa własności zawiera art. 140 kc. Według tego przepisu wyznacznikami granic własności są ustawy i zasady współżycia społecznego, a wyznacznikiem sposobu korzystania przez właściciela z przysługującego mu prawa jest społeczno - gospodarcze przeznaczenie tego prawa. (wyrok TK z 25 maja 1999 r., sygn. SK 9/98).

W doktrynie prawa cywilnego podkreśla się przy tym, że przepis art. 140 k.c. ujmuje definicję prawa własności w dwóch aspektach: pozytywnym i negatywnym. Przez stronę pozytywną rozumie się uprawnienia, jakie składają się na prawo własności jako prawo podmiotowe, natomiast strona negatywna własności oznacza możność wyłączenia przez właściciela ingerencji innych osób w sferę jego prawa. Definicja prawa własności, polegająca na wyczerpującym wyliczeniu uprawnień właściciela, nie jest możliwa. Kodeks cywilny jako uprawnienia podstawowe wymienia uprawnienie do korzystania z rzeczy i do rozporządzania rzeczą. Do atrybutu korzystania z rzeczy tradycyjnie zaliczamy uprawnienia do posiadania rzeczy, do używania rzeczy, do pobierania pożytków i innych przychodów z rzeczy, do dyspozycji faktycznych. Rozporządzanie rzeczą oznacza natomiast możność wyzbycia się własności oraz uprawnienie do obciążenia rzeczy. Atrybuty korzystania z rzeczy i rozporządzania rzeczą stanowią tylko zasadniczy trzon prawa własności, nie wyczerpują jego zakresu. Nawet przeto, jeżeli właściciel byłby w konkretnym wypadku ich pozbawiony, jeszcze pewien zakres uprawnień by mu pozostał (J. Ignatowicz, Prawo rzeczowe, Wydawnictwa Prawnicze PWN, Warszawa 1997, s. 76).

W orzeczeniu z dnia 12 stycznia 1999 r., sygn. P 2/98 Trybunał Konstytucyjny wyraził jednocześnie pogląd, że wskazanie istoty prawa lub wolności powinno uwzględniać przy tym kontekst sytuacji, w której dochodzi do ograniczenia danego uprawnienia. Gdy chodzi o prawa majątkowe objęte zakresem art. 64 konstytucji, naruszenie istoty prawa nastąpiłoby w razie, gdyby wprowadzone ograniczenia dotyczyły podstawowych uprawnień składających się na treść danego prawa

i uniemożliwiałyby realizowanie przez to prawo funkcji, jaką ma ono spełniać

w porządku prawnym opartym na założeniach wskazanych w art. 20 konstytucji.

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż Sąd pierwszej instancji ponownie rozpoznający sprawę winien ocenić, czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącej, a zatem czy ograniczone zostały podstawowe uprawnienia składające się na prawo własności z uwzględnieniem konieczności przeprowadzenia oceny czy przeznaczenie gruntu uległo zmianie na skutek wydania zaskarżonego aktu. Zdaniem NSA - skoro w dniu nabycia nieruchomości podjęta już była kwestionowana uchwała, to nieuprawnione jest twierdzenie, że uchwała ta narusza konstytucyjne prawo własności skarżącej spółki. Prawo własności naruszone mogłoby być bowiem tylko wówczas, gdyby proces planistyczny ograniczył prawa właścicielskie spółki co do swej istoty. Tego natomiast Sąd pierwszej instancji

w niniejszej sprawie skutecznie nie wykazał. Uznać jednocześnie należy, że przeznaczenie gruntów na tereny zielone nie powoduje wyzbycia właściciela z istoty prawa własności, albowiem właściciel nadal ma możliwość korzystania z niej, a także rozporządzania tym prawem. Kwestia natomiast zmiany przeznaczenia gruntu oceniana być powinna jak wskazano powyżej z uwzględnieniem faktu nabycia nieruchomości po wydaniu zaskarżonego aktu. W każdym bądź razie

w okolicznościach tej sprawy argumenty i wywód Sądu co do naruszenia istoty prawa własności zaskarżoną uchwałą są chybione.

Ponownie orzekający w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny

w Warszawie uwzględniając ocenę prawną i wytyczne zawarte w powołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w pierwszej kolejności zobowiązany był ocenić czy w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenie interesu prawnego skarżącej, które polegać by musiało na naruszeniu jej praw właścicielskich. Koniecznym zatem byłoby wykazanie, że zaskarżone Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy ograniczyło prawa skarżącej, przy czym konieczne byłoby wykazanie "pogorszenia jej praw" na skutek podjęcia uchwały.

Jak wynika z akt sprawy skarżąca spółka jest właścicielem nieruchomości

o łącznej powierzchni [...] m², stanowiącej działki o numerach [...] oraz [...]

w obrębie [...], położone przy ulicy [...] i zlokalizowane w granicach administracyjnych [...] W., których obszar znalazł się na terenie objętym ustaleniami studium. Nieruchomości te nabyte zostały przez skarżącą już po dacie uchwalenia zaskarżonego studium. W ocenie Sądu pozostaje to jednak bez wpływu na możliwość zaskarżenia powołanej uchwały.

Należące do skarżącej działki nr [...] i [...], położone przy ul. [...],

w przedmiotowym studium zostały oznaczone symbolem ZP1. Dla terenów ZP1 – tereny zieleni urządzonej studium ustala:

- ochronę i utrzymanie funkcji,

- zakaz zmniejszania powierzchni terenu,

- zachowanie min. 90% powierzchni terenu biologicznie czynnej,

- dla parków zabytkowych obowiązek rewaloryzacji według wymogów

wynikających z ochrony wartości zabytkowych i kulturowych.

Jednocześnie na terenach ZP1 – tereny zieleni urządzonej studium dopuszcza:

- modernizację istniejącej i realizację nowej zabudowy związanej z funkcją terenu charakterze architekturyogrodowej, przeznaczonej m.in. na funkcję usługową (kawiarnie, cukiernie), gospodarczą (oranżerie, cieplarnie), dekoracyjną (altany, pergole, groty) oraz komunikacyjną (schody, ścieżki, mostki), urządzenia wodne (fontanny, studnie, stawy),

- urządzenia związane z placami zabaw dla dzieci, urządzenia sportowe

i rekreacyjne (boiska), a także obiekty pamiątkowe i ogrodzenia,

- przekształcenie ogrodów działkowych w tereny zieleni urządzonej o charakterze publicznym.

Aktualne ustalenia Studium dla działek Skarżącej przewidują 70% powierzchni biologicznie czynnej i możliwość realizacji urządzeń sportowo - rekreacyjnych a także realizację nowej zabudowy związanej z funkcją terenu o charakterze architektury ogrodowej.

Jak wynika z wyjaśnień organu o powyższym przeznaczeniu działek skarżącej spółki zadecydował fakt, iż znajdują się one w ciągnącym się od południowej granicy [...] podskarpowym paśmie terenów oznaczonych jako korytarz wymiany powietrza, tzw. "korytarz podskarpowy", wyróżniony jako jeden z obszarów podstawowych Systemu Przyrodniczego W. Według ustaleń Studium na obszary SPW składają się tereny o najwyższych walorach przyrodniczych

i krajobrazowych, wchodzące w skład ponadregionalnych powiązań przyrodniczych, jak tarasy zalewowe [...] wraz z charakterystycznymi zbiorowiskami roślinnymi, którymi są cenne zbiorowiska łąk i muraw związane z przebiegiem południowego odcinka [...]. Cały obszar [...] oraz tereny podskarpowe na odcinku od ul. [...] do południowej granicy [...] poddany został ochronie w ramach [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu. W obszarze tym zlokalizowane są trzy rezerwaty przyrody (rezerwat [...],[...] i [...]).

Jednocześnie ustalenia Studium pozostają w zgodzie z wytycznymi Planu Zagospodarowania Przestrzennego Województwa [...] (przyjętego

w 2004 r. przez Sejmik Samorządu Województwa [...]), zgodnie z którym jednym z głównych celów polityki samorządu województwa jest stworzenie spójnego systemu obszarów chronionych poprzez:

- wzmocnienie ochrony unikatowych dolin rzecznych i ich otoczenia,

- zapewnienie ciągłości powiązań przyrodniczych (korytarze ekologiczne regionalne

i ponadregionalne),

- objęcie ochroną obszarów wodno - błotnych, stanowiących siedliska ważne dla zachowania różnorodności biologicznej.

Zgodnie z tym planem tereny podskarpowe w W. zaliczone zostały do regionalnych korytarzy ekologicznych w ramach [...] Obszaru Chronionego Krajobrazu.

W kontekście niniejszej sprawy podkreślenia wymaga jednak, iż przeznaczenie działek skarżącej spółki stanowi kontynuację polityki planistycznej

w odniesieniu do tego obszaru. Z przedstawionych w sprawie dokumentów planistycznych obejmujących kilkadziesiąt lat (od 1982 r.) wynika, że zachowana została ciągłość ustaleń planistycznych omawianego rejonu, gdyż wszystkie te dokumenty przewidywały otwarty charakter tych terenów i nie dopuszczały tam zabudowy mieszkaniowej. W załączniku do protokołu rozprawy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym sygn. akt II OSK 1799/11 organ złożył dokumenty planistyczne potwierdzające powyższą okoliczność: plan ogólny z 1982 r. oraz plan ogólny z 1992 r. ( na wniosek pełnomocnika organu kopie tych dokumentów włączone zostały do akt niniejszej sprawy).

Organ wyjaśnił, iż taki charakter obszaru wynika z jego predyspozycji

i uwarunkowań ekofizjograficznych związanych z występowaniem gruntów nienośnych - namułów i torfów, których miąższość miejscami dochodzi do 2 m. Ponadto woda gruntowa występuje tu na głębokości 0,5 - 2,0 m ppt. Grunty te nie nadają się do posadowienia budynków. Występujący na tym terenie torf ma zdolność zatrzymywania wody w stosunku do własnej masy 500 - 1000%. Cecha ta powoduje, że z punktu widzenia gospodarki wodnej torfowiska są naturalnymi zbiornikami retencyjnymi, co ma szczególne znaczenie na obszarach narażonych na częste zalewanie, gdyż istotnym zagrożeniem jest położenie nieruchomości w obszarze narażonym na zalewanie i podtopienia związane z sąsiedztwem [...]. Z tego względu tereny te powinny pełnić funkcje rekreacyjno - wypoczynkowe, gdyż takie przeznaczenie nie koliduje z pełnioną przez nie rolą

w systemie gospodarki wodami opadowymi.

Zachowanie ciągłości planistycznej na obszarze W. zapewnił "Plan zagospodarowania W. z ustaleniami wiążącymi gminy [...] przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego" (uchwała Nr [...] z dnia [...] lipca 2001 r.), który z mocy ustawy z dnia [...] r. [...] (Dz.U. [...].) pełnił funkcję studium uwarunkowań do czasu uchwalenia nowego studium w 2006 r. Wskazuje na to również treść uchwały Nr [...] Rady W. z dnia [...] października 2006 r. w sprawie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego W. , w której w par. 2 pkt 1 wskazano, iż "Traci moc uchwała Nr [...] Rady W. z dnia [...].07.2001 r. w sprawie przyjęcia planu zagospodarowania W. i zatwierdzenia ustaleń wiążących gminy [...] przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego". Zgodnie z rysunkiem i tekstem ustaleń wiążących omawiane nieruchomości położone są w obszarze oznaczonym symbolem 0-2.1 - tereny rekreacyjno - wypoczynkowe, gdzie dopuszczono realizację wyłącznie obiektów i urządzeń związanych z funkcją rekreacyjno - wypoczynkową przy zachowaniu min. 80% powierzchni biologicznie czynnej.

Wobec powyższego zdaniem Sądu stwierdzić należy, iż nie można zgodzić się z argumentacją skarżącej, że ustalenia i postanowienia Studium w zakresie należącej do niej nieruchomości w sposób nieuzasadniony, nieproporcjonalny i nadmierny ograniczyły prawo własności, co pozostaje w sprzeczności z art. 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 140 k.c.

Mając na uwadze wytyczne NSA nie można zatem powiedzieć, aby na skutek uchwalenia zaskarżonego studium doszło do naruszeniu jej praw właścicielskich poprzez pogorszenie jej praw. W świetle dokumentacji planistycznej nie ulega bowiem wątpliwości, że omawiane nieruchomości nigdy nie były przewidziane do zabudowy. Żaden z dokumentów planistycznych obowiązujących w ostatnich kilkudziesięciu latach nie przewidywał możliwości zabudowania terenów, na których leżą omawiane działki.

W ocenie Sąd zgodzić należy się z organem, iż prawo własności nie jest prawem bezwzględnym, a posiadania nieruchomości nie można bezwzględnie łączyć z prawem do jej zabudowy. Skarżąca w 2008r. nabyła przedmiotowe nieruchomości jako mające charakter łąkowy. Wg informacji z rejestru gruntów obie działki zostały opisane jako "łąki trwałe". Ustalenia zaskarżonego studium nie mogły zatem naruszyć uprawnień właścicielskich skarżącej do w/w nieruchomości.

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie nie doszło więc do naruszenia interesu prawnego skarżącej spółki, a zatem w świetle art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie miała legitymacji do wniesienia skargi. Dlatego też Sąd działając na postawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.