Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 367/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-07-27 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 1  pkt. 2, art. 258 par. 1 i par. 2 pkt 7
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku U. K. "[...]" Sklep Motoryzacyjny o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi U. K. "[...]" Sklep Motoryzacyjny na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia kwoty należności wynikającej z długu celnego postanawia : - odmówić przyznania prawa pomocy-


UZASADNIENIE

W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości [...] zł U. K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Do pisma załączyła urzędowy formularz wniosku PPF.

W uzasadnieniu wniosku podała, że aktualnie nie jest w stanie uiścić wpisu sądowego, bowiem wspólnie z nigdzie nie pracującym mężem utrzymuje się z dochodu z działalności gospodarczej (sklep motoryzacyjny), który kształtuje się na poziomie [...] zł brutto i ulega znacznym wahaniom w ciągu roku. Oświadczyła, że ponosi koszty utrzymania domu stanowiącego własność syna, w którym ma prawo dożywotniego zamieszkiwania.

Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:

W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej ppsa.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.

Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 – 3 ppsa). Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej (art. 245 § 4 ppsa).

Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Wniosek U. K. dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania obejmują wpis od skargi wynoszący [...] zł. Przystępując do rozpoznania wniosku w tak określonym zakresie, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 ppsa). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 ppsa). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.

Mając powyższe na uwadze stwierdzono, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim podkreślić należy, że sytuacja materialna i rodzinna skarżącej jest znana Sądowi z urzędu (sprawy o sygn. akt VIII SA/Wa 882/08, VIII SA/Wa 197/09, VIII SA/Wa 237/09, VIII SA/Wa 275/10). W sprawie o sygn. akt VIII SA/Wa 120/10 skarżąca złożyła zeznanie podatkowe za 2009 r., z którego wynika, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w 2009 r. osiągnęła przychód w wysokości [...] zł (koszty uzyskania przychodu [...] zł), wyjaśniła również, że koszty bieżącego utrzymania (ogrzewanie, energia, woda telefon stacj. i kom. wyżywienie) wynoszą [...] zł.

Z pozostałych akt wymienionych spraw wynika, że skarżąca wspólnie z mężem w latach 2007 – 2008 dokonała szeregu czynności polegających na przeniesieniu własności składników majątkowych. Poza darowiznami nieruchomości położonych w R. i W. na rzecz dzieci dokonała między innymi w sierpniu 2007 r. na rzecz syna darowizny środków pieniężnych w kwocie [...] zł, a następnie w kwietniu 2008 r. kwoty [...] zł. Powyższe potwierdza również oświadczenie skarżącej zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, że zamieszkuje ona w domu stanowiącym własność syna.

Niezależnie od powyższego skarżąca nie wykazała, że aktualnie znajduje się sytuacji, która uzasadniałaby "przerzucenie" kosztów związanych z jej udziałem w postępowaniu sądowym na Skarb Państwa tj. na innych podatników. Przede wszystkim skarżąca prowadząc działalność gospodarczą należy do przedsiębiorców, a w ich przypadku miarodajną dla oceny zdolności płatniczych nie jest kategoria "dochodu" (rozumianego jako nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania), lecz "przychodu". Istnieją bowiem legalne instrumenty podatkowe pozwalające na równoważenie kosztów i przychodów tak, by w końcowym rozliczeniu obciążenia podatkowe zminimalizować, czy też w ogóle wyeliminować. Do instrumentów takich należą choćby zwolnienia podatkowe, dokonywanie zakupów w odpowiednim okresie, obniżenie dochodu przez przesunięcie kosztów w czasie. Istotniejsze jest zatem to, że skarżąca uzyskuje przychody z działalności i kształtują się one na znacznym poziomie.

Ocena sytuacji materialnej skarżącej pozostaje więc nie zmieniona. Nie jest ona osoba ubogą, wymagająca wsparcia ze strony Państwa w ponoszeniu kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi. Skarżąca nie wykazała w żaden sposób, że uiszczenie wpisu od skargi w wysokości [...] zł przekracza jej możliwości finansowe.

Z tych też względów, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.