Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 596/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2015-09-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.107 par 1 i 3, art. 8 i art. 11
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 200 i art. 205
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Sędziowie Sędzia WSA Bolesław Stachura (spr.),, Sędzia WSA (del.) Patrycja Joanna Suwaj, Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 września 2015 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 10 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie płatności rolnośrodowiskowej na 2013 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 12 grudnia 2014 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego A. M. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 22 kwietnia 2013 roku do Biura [...] Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Sz. wpłynął wniosek Pana A. M. o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2013 rok. W treści wniosku strona zwróciła się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji pakietu 3 - Ekstensywne trwałe użytki zielone, w wariancie 3.1.2 - Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach NATURA 2000, o powierzchni [...] ha oraz pakietu Rolnictwa ekologicznego w wariancie 2.3 - Trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...] ha.

W dniu [...] roku organ pierwszej instancji wydał decyzję nr [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości na 2013 rok, którą przyznał płatność w wysokości [...] zł, w ramach wariantu 3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach NATURA 2000 oraz odmówił przyznania płatności w ramach wariantu 2.3 Trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania).

W dniu 4 grudnia 2013 roku do Dyrektora Zachodniopomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Sz. ( dalej: "Dyrektor ARiMR") za pośrednictwem Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Sz. ( dalej "Kierownik ARiMR") wpłynęło odwołanie Pana A. M. od powyższej decyzji.

Dyrektor ARiMR uchylił zaskarżoną decyzję decyzją [...] z dnia [...] roku z powodu wątpliwości co do ustalonej na działce rolnej B powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności.

Kolejną decyzją nr [...] z dnia [...] roku Kierownik ARiMR odmówił przyznania płatności rolnośrodowiskowej z sankcjami wieloletnimi.

W dniu 22 lipca 2014 roku do Biura Powiatowego ARiMR w Sz. wpłynęło, nadane przesyłką pocztową w dniu 21 lipca 2014 roku, odwołanie od powyższej decyzji. Odwołanie zawierało braki formalne w postaci braku podpisu na złożonym odwołaniu. Przed wystosowaniem przez Dyrektora ARiMR wezwania do usunięcia powyższych braków formalnych, w dniu 29 lipca 2014 roku wpłynęło nadane przesyłką - data stempla pocztowego 28 lipca 2014 roku ponownie odwołanie od decyzji nr [...], które zostało podpisane przez umocowanego pełnomocnika - Pana F. R.

Dyrektor ARiMR uchylił powyższą decyzję stwierdzając, iż w poszczególnych składnikach zaskarżonej decyzji zostały ujęte sprzeczne informacje. W tytule decyzji zostało wskazane, iż zaskarżona decyzja jest decyzją o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej z sankcjami wieloletnimi, w rozstrzygnięciu decyzji organ pierwszej instancji nie wskazał, iż nakłada jakiekolwiek sankcje na rok 2013, natomiast w uzasadnieniu decyzji poinformował o wymierzonych sankcjach za zadeklarowany we wniosku wariant 3.1 pakietu 3 -Ekstensywne trwale użytki zielone.

Następnie Kierownik ARiMR decyzją z dnia [...] roku nr [...] odmówił A. M. płatności rolnośrodowiskowej i nałożył sankcję wieloletnią w kwocie [...] zł, która będzie potrącona z płatności do których producent będzie uprawniony na podstawie składanych wniosków w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym w którym dokonano tego ustalenia. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż na odmowę przyznania płatności miał wpływ stopień ustalonych w kontroli administracyjnej nieprawidłowości, polegający na tym, iż zatwierdzony obszar działki rolnej A jest znacznie mniejszy ([...]ha) niż zadeklarowany we wniosku ([...] ha). Decyzja została doręczona w dniu 19 grudnia 2014 roku.

Strona w dniu 31 grudnia 2014 roku złożyła do Dyrektora ARiMR za pośrednictwem Kierownika ARiMR odwołanie od powyższej decyzji. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (dalej "k.p.a.") oraz naruszenia art. 17 rozporządzenia Komisji (WE) nr 73/2009 z dnia 19.01.2009 r., ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) 247/2006, (WE) 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 poprzez oparcie rozstrzygnięcia na systemie identyfikacji działek rolnych, zawierającym nieaktualne dane, w tym w szczególności ustanowionym na podstawie nieaktualnych zdjęć obszarów zajmowanych przez działki rolne.

Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor ARMIR utrzymał zaskarżoną decyzje w mocy.

Na powyższą decyzję skargę złożyła strona zarzucając:

naruszenie przepisów postępowania mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. poprzez:

brak przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie umożliwiającym zbadanie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności poprzez brak przeprowadzenia kontroli na miejscu, celem ustalenia rzeczywistej powierzchni przedmiotowych działek, pomimo, iż treść wniosku pozostaje niezgodna z danymi systemu informacji geograficznej,

dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny materiału dowodowego w sprawie, co sprowadza się do przyjęcia, iż na podstawie ortofotomapy z roku 2010 organ administracji jest w stanie stwierdzić stan faktyczny działki w roku 2013 r.

pominięcie dowodu z protokołu oględzin działki referencyjnej w zakresie weryfikacji powierzchni PEG z dnia 02 marca 2015 r. - stanowiącego konsekwencję wieloletnich wręcz żądań Skarżącego o weryfikację powierzchni PEG poprzez przeprowadzenie kontroli na miejscu, z którego wynika, iż powierzchnia PEG wynosi [...] ha, tj. więcej niż deklarowana przez Skarżącego.

naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.

art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzania Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina - poprzez jego nie zastosowanie mimo, iż Skarżący złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym, co znajduje potwierdzenie w protokole oględzin działki referencyjnej w zakresie weryfikacji powierzchni PEG z dnia 02 marca 2015 r.

§ 5 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy", objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 — poprzez jego niewłaściwą interpretację i przyjęcie, iż w niniejszej sprawie decydujące znaczenia dla jej rozstrzygnięcia mają dane zawarte w systemie informacji geograficznej, a nie faktyczna powierzchnia podlegająca płatności,

art. 17 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 - poprzez jego niewłaściwą interpretację i przyjęcie, iż decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy ma powierzchnia ustalona w oparciu o tzw. ortofotomapy niezależnie od ich zgodności ze stanem faktycznym.

Strona wniosła w związku z powyższym o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, celem przeprowadzenia postępowania dowodowego oraz o zasądzenie od organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o oddalenie skargi w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Skarga jest zasadna jednakże z przyczyn innych niż wskazane w zarzutach.

Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji. Oznacza to, że sądowa kontrola ostatecznej decyzji administracyjnej polega na badaniu jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego.

Sąd rozstrzyga jednak w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Otóż w zaskarżonej decyzji jak i decyzji ją poprzedzającej, organy nałożyły na stronę dolegliwość, którą określono jako "sankcje wieloletnie". Tymczasem Sąd analizując zarówno decyzję zaskarżoną jak i decyzję organu pierwszej instancji nie odnalazł w ich treści jakiegokolwiek prawnego uzasadnienia dla naliczonych sankcji. Organ odwoławczy jak i organ pierwszej instancji w żadnym miejscu uzasadnienia decyzji nie wskazały, na jakiej podstawie prawnej tzn. na bazie jakiego przepisu, jakiego aktu i w jaki sposób obliczyły wysokość "sankcji wieloletnich" które nałożyły na stronę. Taka sytuacja skutkuje wadliwością zaskarżonej decyzji, niedopuszczalne bowiem jest nakładanie decyzją administracyjną na stronę sankcji finansowych, bez jakiegokolwiek prawnego uzasadnienia tego faktu.

Zgodnie bowiem z art. 107 § 1 k.p.a. decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Z kolei w myśl art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Brak uzasadnienia prawnego dla nałożonych sankcji narusza nie tylko powyższy przepis art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., ale także narusza prawa strony wynikające z zasad ogólnych postępowania administracyjnego, tj. wyrażonej wart. 8 k.p.a. zasady budzenia zaufania jak i zasady wyjaśniania wyrażonej w art. 11.

Tym samym, w ocenie Sądu, w szczególności poprzez pozbawienie strony możliwości zapoznania się z podstawami prawnymi nałożonych sankcji, a przez to także z zasadnością ich naliczenia jak i prawidłowością obliczenia ich kwoty, organy dopuściły się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy, wobec stwierdzenia przez Sąd, że decyzje organów obu instancji naruszają przepisy postępowania, zaistniała podstawa do ich wyeliminowania z obrotu prawnego, co skutkowało, że przedwczesne było merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy w świetle zarzutów skargi.

Ponownie rozpoznając sprawę organy winny uzasadnić decyzję w sposób zgodny z art. 107 k.p.a. poprzez sporządzenie prawidłowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, z uwzględnieniem uwag wyżej wskazanych przez Sąd.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.