Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 7/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2022-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 145, art. 134, art. 61a, art. 170, art. 151
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 216
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 16
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Asesor sądowy WSA Brygida Myszyńska – Guziur (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 13 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi W. M., E. B., K. P., K. P., C. K. na postanowienie Wojewody z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

W. M., E. B., K. P., K. P. i C. K. (dalej jako "skarżące", "strona"), wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na postanowienie Wojewody z dnia 15 listopada 2021 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania.

Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 26 sierpnia 2021 r. W. M. działająca w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik K. P., K. P. i C. K. wystąpiła o ustalenie i wypłatę odszkodowania z tytułu przeznaczenia na inny cel nieruchomości oznaczonej uprzednio jako działki [...] i nr [...] stanowiącej byłą własność J. i A. M., wywłaszczonej decyzją Prezydenta Miasta L. z dnia 5 grudnia 1977 r, znak: [...] oraz o ustalenie i wypłatę odszkodowania z uwagi na brak powiadomienia byłego właściciela bądź jego spadkobierców o prawie pierwokupu przejętej nieruchomości oraz z uwagi na brak powiadomienia o zmianie celu wywłaszczenia wskazanej nieruchomości. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że powierzchnia objęta wnioskiem wynosi [...] ha, ponieważ w stosunku do powierzchni [...] ha orzeczono zwrot. Wnioskodawczynie dodatkowo wniosły o powołanie biegłego rzeczoznawcy majątkowego, do określenia wartości wywłaszczonej nieruchomości.

Postanowieniem z dnia 1 października 2021 r. Prezydent Miasta L. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania z tytułu przeznaczenia nieruchomości na inny cel niż wskazany w decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia 5 grudnia 1977 r, znak: [...] o wywłaszczeniu za odszkodowaniem ww. nieruchomości oraz z uwagi na powiadomienia byłego właściciela bądź jego spadkobierców o prawie pierwokupu przejętej nieruchomości.

W uzasadnieniu postanowienia organ pierwszej instancji przedstawił okoliczności faktyczne, z których wynika, że na mocy decyzji z dnia 5 grudnia 1977 r, znak: [...] Prezydent Miasta L. orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Państwa nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...] o łącznej pow. [...] ha, stanowiącej własność J. i A. małż. M. . Odjęcie prawa własności nastąpiło w celu budowy spółdzielczego osiedla domów jednorodzinnych. Tą samą decyzją na ich rzecz przyznano odszkodowanie w wysokości 813 173 zł. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł J. M.. Postanowieniem Sądu Rejonowego w L. z dnia 20 stycznia 1978 r, sygn. akt: III Ns 51/78 spadek po A. M., zmarłej [...] grudnia 1973 r. nabyli: J. M. w udziale [...] części, E. T. B., K. J. P., K. P., W. M. i C. K. w udziałach po [...] każda z nich. Natomiast wchodzące w skład spadku gospodarstwo rolne odziedziczył z mocy ustawy mąż spadkodawczyni J. M.. Wskutek rozpatrzenia odwołania, Wojewoda decyzją z dnia 18 sierpnia 1978 r., znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia 5 grudnia 1977 r. znak: [...]. Następnie wnioskiem z dnia [...] stycznia 1991 r. J. M. wystąpił do Urzędu Rejonowego w L. o zwrot części wywłaszczonej nieruchomości. W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że faktycznie część gruntów została zagospodarowana zgodnie z decyzją, lecz działka o pow. ok.2000 m2 do chwili obecnej nie jest zagospodarowana przez Spółdzielnię. Ww. grunty są obecnie w użytkowaniu mieszkańców jako ogródki działkowe. W toku przedmiotowego postępowania, w dniu [...] lutego 1993 r., zmarł J. M., po którym spadek nabyły: E. B., K. P., K. P., W. M. i C. K. po [...] części. Decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia 12 stycznia 1994 r, znak: [...] orzeczono na rzecz ww. spadkobierczyń zwrot części wywłaszczonej nieruchomości o łącznej pow. [...] ha, oznaczonej jako działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody z dnia 16 lutego 1994 r., znak: [...]. Następnie po rozpatrzeniu skargi Zarządu Miasta L. na decyzję organu odwoławczego Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 25 stycznia 1995 r., sygn. akt SA/Lu 778/94 skargę tę oddalił.

Ponadto organ pierwszej instancji wskazał, że sprawa o ustalenie i wypłacenie odszkodowania była przedmiotem postanowienia Prezydenta Miasta L. z dnia 30 października 2017 r, znak: [...], który odmówił wszczęcia postępowania. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Wojewodę, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 września 2018 r, sygn. akt: II SA/Lu 359/18 oddalił skargę wnioskodawczyń w tym przedmiocie.

Zdaniem Prezydenta roszczenia związane z ustaleniem i wypłatą odszkodowania z powodu przeznaczenia nieruchomości na inny cel niż wskazany w decyzji wywłaszczeniowej oraz z brakiem powiadomienia o prawie pierwokupu przejętej nieruchomości, nie znajdują podstawy prawnej do ich rozstrzygnięcia w trybie administracyjnym i nie mogą skutkować wszczęciem postępowania administracyjnego. Zdaniem organu pierwszej instancji w ustawie o gospodarce nieruchomościami brak jest przepisu prawa materialnego normującego możliwość rozpatrzenia ww. żądań.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem wnioskodawczynie wniosły zażalenie w wyniku którego Wojewoda postanowieniem z dnia 15 listopada 2021 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Uzasadniając swoje stanowisko w sprawie Wojewoda powołując treść art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r, poz. 1899), dalej jako "k.p.a" wskazał, że w myśl powyższego przepisu odmowa wszczęcia postępowania następuje z przyczyn o charakterze procesowym, które czynią stosowny wniosek niedopuszczalnym. Zatem organ na tym etapie postępowania bada jedynie kwestie formalnoprawne, analizując czy istnieją podstawy do wszczęcia postępowania w przedmiocie zgłoszonego wniosku. Organ nie zajmuje się natomiast analizą zasadności wniosku i nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Zdaniem Wojewody właśnie taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, bowiem zarówno roszczenie wnioskodawczyń o ustalenie i wypłatę odszkodowania z tytułu przeznaczenia na inny cel nieruchomości oznaczonej uprzednio jako działki nr [...] i [...], stanowiącej byłą własność poprzedników prawnych żalących się, wywłaszczonej decyzją Prezydenta Miasta L. z dnia 5 grudnia 1977 r, znak: [...], bez powiadomienia byłego właściciela bądź jego spadkobierców o prawie pierwokupu przejętej nieruchomości oraz roszczenie o ustalenie i wypłatę odszkodowania z tytułu przeznaczenia na inny cel niż wskazany w decyzji wywłaszczeniowej znacznej części nieruchomości, oznaczonej uprzednio nr [...] i nr [...], nie mogą skutkować wszczęciem postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy podkreślił, że przeszkodą jest brak podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Ustawa o gospodarce nieruchomościami, która w dziale III, rozdziale 4 określa tryb ustalania i wypłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, nie przewiduje możliwości ustalania i wypłaty odszkodowania z powyższych tytułów.

W powołanej na wstępie skardze do tut. Sądu, strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie co do istoty sprawy dotyczącej wypłaty odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość o pow. [...] m2 wg. orzeczenia NSA sygn. akt SA/Lu 778/94 oraz o wycenę nieruchomości przez sporządzenie operatu szacunkowego. Ponadto strona wniosła o zasadzenie kosztów postępowania wg. norm przepisanych. Przedkładając załączniki do skargi, m.in. decyzję wywłaszczeniową, postanowienie Sądu o nabyciu spadku po J. M., wyroki NSA, protokół z wizji wnioskodawczyni wskazała, że wywłaszczenie nieruchomości okazało się zbędne na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej. Ponadto o zmianie przeznaczenia skarżące nie zostały powiadomione, przez co straciły prawo pierwokupu. Skarżąca podniosła również, że nieruchomość została przejęta i podzielona na działki, które jej zdaniem zostały następnie sprzedane za znaczną wartość. Zdaniem skarżących NSA w wyroku z dnia 25 stycznia1995 r. przyznał im prawo do zwrotu i odszkodowanie za utracone mienie. Podkreślono, że prawna ocena wyrażona w tym wyroku wiąże organ i Sądy. Sprawa była przekazywana przez lata różnym organom z uwagi na brak właściwości do rozpoznania. Wnioskodawczyni wskazała, że żąda zwrotu, a jeśli to niemożliwe - odszkodowania.

W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym akcie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi przepisami prawa, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w wypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa materialnego, bądź procesowego, jeżeli naruszenie to miało lub mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Na wstępie należy zauważyć, że podstawą prawną zaskarżonego postanowienia jest art. 61a § 1 k.p.a., który został wprowadzony w dniu 11 kwietnia 2011 r., na mocy ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. nr 6, poz. 18 z późn. zm.). Stanowi on, iż organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od osoby niebędącej stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Nowelizacja ta pozwala na wyraźniejsze niż dotychczas, rozróżnienie wstępnego etapu postępowania administracyjnego - jego wszczęcia - od etapu merytorycznego rozpoznania, oraz rozstrzygnięcia żądania strony co do istoty. Powołany przepis przewiduje dwie sytuacje uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania. Pierwsza z nich ma miejsce, gdy żądanie wszczęcia postępowania pochodzi od osoby niebędącej stroną tego postępowania. Druga natomiast występuje, gdy postępowanie administracyjne nie może zostać wszczęte przez organ z innych uzasadnionych przyczyn. Do takich przyczyn należą sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy przepisy prawa materialnego nie dają podstaw prawnych do wszczęcia postępowania w sprawie, bądź postępowanie administracyjne już się toczy albo w tej samej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie, bądź doszło do upływu terminu określonego w ustawie i brak jest podstaw do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym (por. np. B. Adamiak, Komentarz do art. 61a k.p.a. (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2019, s. 421 oraz R. Stankiewicz, w: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2015, s. 384).

Organ może odmówić wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. wówczas, gdy ziści się choćby jeden z wyżej przedstawionych warunków.

Użyte przez ustawodawcę kategoryczne sformułowanie "nie może być wszczęte" wskazuje, że określone w art. 61a § 1 k.p.a. przyczyny muszą być znane organowi w chwili złożenia wniosku, czyli być oczywiste, np. brak podstawy prawnej do wydania decyzji załatwiającej wniesione żądanie, czy też występują okoliczności, które doprowadziłyby do wszczęcia postępowania wymagającego po jego zakończeniu wznowienia tego postępowania lub stwierdzenia nieważności wydanej w nim decyzji (por. wyroki NSA: z 30 listopada 2011 r. sygn. akt I OSK 1385/11; z 5 lutego 2015 r. sygn. akt II OSK 1609/13; z 17 sierpnia 2016 r. sygn. akt I OSK 553/15; postanowienie NSA z 22 lipca 2014 r. sygn. akt I OSK 1635/14). Na tym etapie postępowania organ bada jedynie kwestie formalnoprawne, analizując, czy istnieją podstawy do wszczęcia postępowania w przedmiocie zgłoszonego wniosku. Skoro jednak na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, iż w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania (por. wyrok NSA: z dnia 23 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 1987/12; z 17 listopada 2017 r. sygn. akt I OSK 1053/17; z 6 lipca 2020 r. sygn. akt II OSK 876/20). Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym.

Sąd zwraca uwagę, że art. 61a § 1 k.p.a. stanowił przedmiot rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 20 lutego 2018 r. sygn. akt II OSK 1047/16 zaakcentował, że przy ocenie istnienia przesłanek z art. 61a § 1 k.p.a. organ nie bada merytorycznie wniosku, a tym samym nie gromadzi dowodów, na podstawie których ustala się stan faktyczny, ponieważ wydając rozstrzygnięcie ogranicza się do stwierdzenia przesłanek formalnych uniemożliwiających merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 lutego 2019 r. sygn. akt II OSK 615/17 (publ. CBOSA) wskazał, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. "z innych uzasadnionych przyczyn" może mieć miejsce w sytuacjach oczywistych, tj. gdy "na pierwszy rzut oka" można stwierdzić, że brak jest podstaw do prowadzenia postępowania.

W rozpoznawanej sprawie powodem odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego, w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a. było stwierdzenie, że brak jest przepisu prawa materialnego, na podstawie którego organ administracji mógłby rozpatrzyć żądanie strony w przedmiocie ustalenia i wypłaty odszkodowania z tytułu przeznaczenia na inny cel nieruchomości oznaczonej uprzednio jako działki nr [...] i [...], stanowiącej byłą własność poprzedników prawnych żalących się, wywłaszczonej decyzją Prezydenta Miasta L. z dnia 5 grudnia 1977 r, znak: [...], bez powiadomienia byłego właściciela bądź jego spadkobierców o prawie pierwokupu przejętej nieruchomości oraz roszczenia o ustalenie i wypłatę odszkodowania z tytułu przeznaczenia na inny cel niż wskazany w decyzji wywłaszczeniowej znacznej części nieruchomości, oznaczonej uprzednio nr [...] i nr [...] (por. pismo wnioskodawczyń z dnia 26 sierpnia 2021 r.).

W tym miejscu należy przypomnieć, że podstawą prawną dla dochodzenia na drodze postępowania administracyjnego odszkodowania za wywłaszczone przez Skarb Państwa nieruchomości są przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 65 z późn. zm.; dalej: "u.g.n.").

Pod pojęciem "nieruchomość wywłaszczona", należy rozumieć wyłącznie takie nieruchomości, w stosunku do których Skarb Państwa lub określona jednostka samorządu terytorialnego nabyła prawo rzeczowe w drodze instytucji wywłaszczenia rozumianej sensu stricto, a więc na podstawie indywidualnej (w znaczeniu podmiotowym) i konkretnej (w sensie przedmiotowym) decyzji administracyjnej, wydanej w postępowaniu administracyjnym, na podstawie obowiązujących wówczas przepisów ustaw, regulujących ogólne zasady i tryb przymusowego odjęcia lub ograniczenia własności lub innych praw rzeczowych na nieruchomości za odszkodowaniem. Inaczej mówiąc, nieruchomością wywłaszczoną będzie każda nieruchomość, względem której wydano akt wywłaszczeniowy, niezależnie od tego kiedy to nastąpiło, czy na podstawie obowiązującej ustawy o gospodarce nieruchomościami, czy aktów prawnych ją poprzedzających. Wyjątek od powyższej zasady znajduje się w art. 216 u.g.n., który wylicza akty prawne, na podstawie których dokonano przejęcia lub nabycia nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa albo gminy, i które również uważa się za wywłaszczenie, tj:

- art. 6 lub art. 47 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości;

- ustawy z dnia 22 maja 1958 r. o terenach dla budownictwa domów jednorodzinnych w miastach i osiedlach;

- ustawy z dnia 31 stycznia 1961 r. o terenach budowlanych na obszarach wsi;

- art. 22 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach;

- ustawy z dnia 6 lipca 1972 r. o terenach budownictwa jednorodzinnego i zagrodowego oraz o podziale nieruchomości w miastach i osiedlach;

- art. 5 i art. 13 ustawy z dnia 25 czerwca 1948 r. o podziale nieruchomości na obszarach miast i niektórych osiedli;

- art. 9 dekretu z dnia 26 kwietnia 1949 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych;

- ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Zdaniem Sądu, status wskazywanej przez skarżących nieruchomości jako "nieruchomości wywłaszczonej" w rozumieniu przywołanych powyżej przepisów, jest elementem stanu faktycznego, a powtórne orzekanie w tej samej sprawie stanowiłoby naruszenie zasady trwałości decyzji administracyjnych, wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a.

Należy zaznaczyć, że ostateczną decyzją z dnia 5 grudnia 1977 r, znak: [...] Prezydent Miasta L. orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Państwa nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i [...] o łącznej pow. [...] ha, stanowiącej własność J. i A. małż. M. . Odjęcie prawa własności nastąpiło w celu budowy spółdzielczego osiedla domów jednorodzinnych. Tą samą decyzją na ich rzecz przyznano odszkodowanie w wysokości 813 173 zł. Tym samym nastąpiło wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości i ustalono wysokość odszkodowania. Ponadto decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w L. z dnia 12 stycznia 1994 r, znak: [...] orzeczono na rzecz ww. spadkobierczyń zwrot części wywłaszczonej nieruchomości o łącznej pow. 0,2769 ha, oznaczonej jako działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewody z dnia [...] lutego 1994 r., znak: [...] Następnie po rozpatrzeniu skargi Zarządu Miasta L. na decyzję organu odwoławczego Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 25 stycznia 1995 r., sygn. akt SA/Lu 778/94 skargę tę oddalił. W związku z tym dokonano zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości o łącznej pow. 0,2769 ha.

W tym miejscu należy wyjaśnić, że nie ulega wątpliwości, iż o tożsamości sprawy można mówić wówczas, gdy dostrzegalna jest identyczność czterech elementów identyfikujących stosunek administracyjnoprawny: podmiotów, przedmiotu, determinanty faktycznej oraz determinanty prawnej. Decyzja administracyjna, która stała się decyzją ostateczną, zgodnie z zasadą trwałości może być wzruszona tylko w nadzwyczajnym trybie kontroli, ponadto tworzy stan powagi rzeczy osądzonej. Sytuację taką należy rozumieć jako skuteczne, jednostronne, trwałe skonkretyzowanie stosunku administracyjnoprawnego między stroną postępowania a organem administracji publicznej, który dokonał takiej konkretyzacji. Od tej pory wzajemne relacje stron stosunku kształtuje decyzja administracyjna, usuwając w cień abstrakcyjną normę prawa administracyjnego materialnego, stanowiącą podstawę postępowania zwieńczonego wydaniem decyzji. Zasada res iudicata stanowi przeszkodę wobec ponownej konkretyzacji tego samego stosunku administracyjnoprawnego, a więc w oparciu o niezmieniony stan faktyczny i prawny sprawy, kształtowany przez przepisy prawa materialnego (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 17 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Kr 249/13). W związku z tym organ ponownie nie może wszczynać postępowania i orzekać co do istoty sprawy w sprawie będącej już przedmiotem ostatecznego rozstrzygnięcia w formie wcześniejszej decyzji administracyjnej Prezydenta Miasta L. z dnia 5 grudnia 1977 r., którą przyznano odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość.

Sąd zwraca również uwagę, że postanowieniem z dnia 30 października 2017 r, znak: [...] Prezydent Miasta L. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania nieruchomości oznaczonej uprzednio jako działki [...] i nr [...] stanowiącej byłą własność J. i A. M., oraz o ustalenia i wypłaty odszkodowania z tytułu przeznaczeni na inny cel niż wskazany w decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia 5 grudnia 1977 r, znak: [...], wyłączając powierzchnię w stosunku do której orzeczono zwrot. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy przez Wojewodę postanowieniem z dnia 27 lutego 2018 r. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 września 2018 r, sygn. akt: II SA/Lu 359/18 oddalił skargę wnioskodawczyń w tym przedmiocie. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W związku z powyższym zarówno organ jak też tut. Sąd związany był orzeczeniem, które przed nim zapadło (wyrok z dnia 11 września 2018 r, sygn. akt: II SA/Lu 359/18).

Ponownie wskazać należy, że "inną uzasadnioną przyczynę" w rozumieniu art. 61a § 1 k.p.a., uniemożliwiającą wszczęcie postępowania, stanowi przypadek, gdy brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia wniosku strony, czyli nie ma przepisu prawnego, na podstawie którego można wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie żądania strony (zob. wyrok WSA w Białymstoku z 12 maja 2020 r., II SAB/Bk 43/20, wyrok WSA w Poznaniu z 16 stycznia 2020 r., IV SA/Po 620/19). Jak słusznie wskazały organy administracji obu instancji w niniejszej sprawie, ustawa o gospodarce nieruchomościami, która w dziale III, rozdziale 4 określa tryb ustalania i wypłaty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości, nie przewiduje możliwości ustalania i wypłaty odszkodowania z tytułów żądanych przez wnioskodawczynię.

W tym stanie rzeczy, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa zarówno materialnego, jak i procesowego, pozwalającego na wzruszenie wydanych w niniejszej sprawie postanowień.

Biorąc powyższe pod uwagę należy przyjąć, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie i z tej przyczyny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., podlega oddaleniu.

Końcowo wskazać należy, że przedmiotowa skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 ust.3 p.p.s.a.