Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 586/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2010-02-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art 77, 80 i 85
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art 31 ust 3,4,6
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2004 nr 141 poz 18 art 23 a
law: Rozporządzenie Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji  oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającego wspólne zasady dla  systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Pietrasz (spr.), Sędziowie sędzia WSA Jacek Pruszyński, sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Beata Borkowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 lutego 2010 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności do gruntów rolnych w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2008 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. z dnia [...].08.2009 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone decyzje nie mogą być wykonane w całości, 3. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. na rzecz skarżącego M. P. kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu 15 maja 2008 r. Pan M.T.P. (dalej jako skarżący), złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej jako ARiMR) w B. wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych i o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2008 w którym ubiegał się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO)

do wszystkich deklarowanych działek rolnych o łącznej powierzchni 108,56 ha oraz uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) do działek rolnych o łącznej powierzchni 81,64 ha.

W gospodarstwie rolnym skarżącego, w dniach 8 – 22 lipca 2008 r. została przeprowadzona kontrola na miejscu. W dniu zakończenia kontroli skarżący otrzymał raport z kontroli. Następnie, pod jego zatwierdzeniu i dokonaniu korekty, raport został wysłany do skarżącego w dniu 8 sierpnia 2008 r. Podczas kontroli administracyjnej wniosku stwierdzono nieprawidłowości dotyczące działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Z protokołu wynika, iż na zadeklarowanych działkach stwierdzono szereg nieprawidłowości, w szczególności dotyczących zbyt małej liczby sadzonek orzecha włoskiego i jarzębu pospolitego w przeliczeniu na hektar powierzchni.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B. wystosował

do skarżącego wezwanie w celu złożenia wyjaśnień w zakresie nieścisłości stwierdzonych podczas kontroli. W odpowiedzi na wezwanie, skarżący złożył korektę wniosku oraz oświadczenie, w którym zarzucił nieprzestrzeganie przepisów proceduralnych przez Biuro Kontroli na Miejscu ARiMR w Ł. Ponadto,

do protokołu z kontroli skarżący zgłosił szereg zastrzeżeń, wskazując na liczne nieprawidłowości, błędy, brak podpisów odpowiednich osób, niezgodne z prawem nanoszenie poprawek oraz niezgodność treści protokołu ze stanem rzeczywistym działek.

Organ I instancji w związku z wątpliwościami dotyczącymi kontroli wystąpił

do Dyrektora P. [...] Oddziału ARMiR w Ł. o przeprowadzenie powtórnej kontroli na miejscu w gospodarstwie skarżącego, jednakże ten nie wyraził zgody, argumentując, że kontrola dotyczy stanu upraw na chwilę bieżącą, zaś postępowanie dotyczy stanu upraw w 2008 r.

Skarżący wniósł również o przesłuchanie w charakterze świadków swoich krewnych i pracowników zatrudnionych w jego gospodarstwie, na okoliczność rzeczywistego stanu upraw w jego gospodarstwie. Organ przeprowadził dowody

z zeznań świadków w dniach 15 -16 kwietnia 2009 r.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w B., w dniu

[...] kwietnia 2009 r. wydał decyzję Nr [...] w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, na mocy której przyznał skarżącemu płatności do owoców miękkich zgodnie z żądaniem strony, płatności JPO w pomniejszonej wysokości oraz odmówił przyznania płatności UPO. Za podstawę ustaleń faktycznych organ przyjął informacje zawarte w protokole z kontroli na miejscu a z tych wynikało, iż na szeregu działkach rolnych obsada orzecha włoskiego była poniżej 50 sztuk na jeden hektar powierzchni, co skutkowało odmową przyznania płatności do tych działek. Ponadto organ wskazał, iż co prawda z przeprowadzonych dowodów z zeznań świadków wynika, że na działkach rolnych skarżącego były posadzone sadzonki orzecha włoskiego i były one pielęgnowane, jednakże świadkowie nie potrafili wskazać dokładnej liczby sadzonek jak i położenia działek, na których były one posadzone.

Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołania do Dyrektora P.[...] Oddziału ARMiR w Ł., w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na rażące naruszenie zarówno przepisów prawa procesowego jak i materialnego.

Dyrektor P. [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł., decyzją

nr [...] z dnia [...] lipca 2009 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Przyczyną uchylenia decyzji był brak podpisów pięciu inspektorów terenowych na protokole kontroli, w której uczestniczyli.

Rozpatrując ponownie sprawę, Kierownik Biura Powiatowego w B., włączył do materiału dowodowego, oświadczenia inspektorów terenowych przeprowadzających kontrolę na miejscu w gospodarstwie skarżącego. Uwzględniając powyższe, decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. Nr [...] przyznał skarżącemu, jednolitą płatność obszarową i przejściową płatność z tytułu owoców miękkich oraz odmówił przyznania płatności UPO, nakładając przy tym sankcję trzyletnią.

Od powyższej decyzji skarżący ponownie złożył odwołania do Dyrektora P. [...] Oddziału ARMiR w Ł., w którym wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie szeregu przepisów procesowych i materialnych.

Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor P. [...] Oddziału ARMiR w Ł., decyzją z dnia [...] października 2009 r. Nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ II instancji wskazał, iż podstawą utrzymania w mocy decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w B. były wyniki z kontroli na miejscu przeprowadzonej w lipcu 2008 r., w wyniku których stwierdzono, że wnioskodawca zawyżył powierzchnie deklarowane uprawniające do przyznania płatności – w odniesieniu do JPO powierzchnia zadeklarowana wynosiła 108,56 ha, zaś stwierdzona w wyniku kontroli – 103,87 ha, zaś w odniesieniu do UPO zadeklarowana wyniosła 81,64 ha, zaś stwierdzona – 33,66 ha.

Za nieprzydatne do ustalenia stanu faktycznego w sprawie organ uznał dowody z zeznań świadków oraz wykazu z Jednostki Certyfikującej, albowiem były one odmienne z ustaleniami dokonanymi w trakcie kontroli na miejscu. Zdaniem organu brak jest podstaw do podważania opinii i ocen wyrażonych przez pracowników będących pracownikami Biura Kontroli na Miejscu P. Oddziału Regionalnego a zawartych w protokole z kontroli na miejscu. Kontrola przeprowadzona została rzetelnie i była bezstronna i obiektywna. Organ podkreślił, że korekty danych zawartych w raporcie z kontroli nie dyskwalifikuje raportu jako dokumentu, na którym organ I instancji oprał swoje rozstrzygnięcie. Naniesione poprawki są czytelne i parafowane, opis działek dokładny, zaś załączone fotografie obrazują zastany stan faktyczny. Naniesione poprawki nie wpływają na samą wiarygodność protokołu i możliwość ustalenia na jego podstawie stanu faktycznego.

Odnośnie zarzutu naruszenia art. 15 rozporządzenia Komisji (WE)

nr 263/2006 poprzez nieliczenie przez inspektorów sadzonek orzecha włoskiego, organ uznał go za niezasadny. W ocenie organu kontrolerzy liczyli sadzonki

i uznawali powierzchnię stwierdzoną działek rolnych, gdzie liczba sadzonek wynosiła min. 50 sztuk, pomimo znacznego zachwaszczenia uprawy.

Na powyższą decyzję skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnosząc o jej uchylenie i wydanie przez Dyrektora P. [...] Oddziału ARMiR decyzji przyznającej płatność. Skarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

– art. 7 Kpa w związku z art. 75 Kpa oraz art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w zakresie niedopuszczenia dowodów składanych przez skarżącego a dopuszczenia dowodu w postaci protokołu kontroli, który zawiera w wielu miejscach błędy i który był korygowany.

– art. 12 Kpa w związku z art. 35 Kpa w zakresie bezczynności, opieszałości

i naruszenia terminów do załatwienia sprawy

– art. 15 Kpa w związku z art. 17 Kpa w zakresie naruszenia zasady dwuinstancyjności poprzez wydanie decyzji przez organ administracji publicznej pierwszego stopnia opierającej się na interpretacjach BKM ARiMR, które

w polskim prawie konstytucyjnym nie są źródłem prawa powszechnie obowiązującego.

– art. 15 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 263/2006 z 15 lutego 2006 roku zmieniającego rozporządzenie (WE) nr 796/2004 i (WE) nr 1973/2004

w odniesieniu do orzechów (Dz. Urz. UE L, z 2006, Nr 46, poz. 24) w zakresie kwalifikowania działek do płatności poprzez brak liczenia sadzonek na działkach podczas gdy płatność zależna jest od ich ilości.

– przepisów § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 roku w sprawie minimalnych norm poprzez fakt, iż działki były uprawiane zgodnie z tymi przepisami, a pomimo to uznano naruszenie dobrej praktyki rolniczej.

Skarżący w uzasadnieniu skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko

w sprawie, wskazał na nierzetelność protokołu z przeprowadzonej na miejscu kontroli, gdzie znalazły się niezgodne z przepisami postępowania poprawki

i skreślenia, brak było wymaganych podpisów zaś zawarte w protokole dane nie odzwierciedlały stanu rzeczywistego. Organy błędnie oceniły złożone przez członków rodziny i pracowników skarżącego zeznania, albowiem wynika z nich jednoznacznie, iż skarżący właściwie prowadził gospodarstwo rolne w dobrej praktyce rolniczej. Skarżący zarzucił również, że dokumentacja fotograficzna stanowiąca załącznik do protokołu jest nierzetelna, albowiem nie obrazuje stanu faktycznego w 2008 r. a zdjęcia zostały zrobione z innych miejsc niż wskazane

na szkicu z pomiarów.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor P. [...] Oddziału ARMiR w Ł., podtrzymując dotychczasowe ustalenia wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie. Jednakże nie wszystkie zarzuty w niej podniesione są zasadne.

Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut Skarżącego jakoby nie został

on prawidłowo zawiadomiony o wszczęciu kontroli na miejscu. Otóż z zgonie z art. 31 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. Nr 170, poz. 1051 ze zm.) przed przystąpieniem

do czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich wykonywania jest obowiązana okazać imienne upoważnienie rolnikowi, jeżeli jest on obecny podczas kontroli. Czynności kontrolne mogą być wykonywane podczas nieobecności rolnika także wówczas, gdy rolnik został zawiadomiony o kontroli zgodnie z art. 23a ust. 1 rozporządzenia nr 796/2004. W myśl zaś postanowień art. 23a Rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniach Rady (WE) nr 1782/2003

i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażania zasady współzależności przewidzianej

w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 ( Dz.U.UE.L.04.141.18) kontrole

na miejscu mogą być zapowiadane, jeżeli nie zagraża to celowi kontroli. Zawiadomienie o kontroli następuje z wyprzedzeniem ściśle ograniczonym

do koniecznego minimum, nieprzekraczającym 14 dni. Z powyższych regulacji wynika, iż to od kontrolujących zależy to, czy uprzedzą rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli w jego gospodarstwie.

W dalszej kolejności nie można zgodzić się z zarzutem, iż w związku z tym,

że kontrolę przeprowadzały trzy zespoły kontrolujących w różnych miejscach,

z kontroli winy być sporządzone także trzy raporty. Otóż przedmiotem kontroli było jedno gospodarstwo rolne. Z godnie z art. 31 ust. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z kontroli sporządza się raport, a nie raporty. Jeden raport sporządza się także jeżeli przedmiotem kontroli jest kilka nieruchomości leżących w pewnej odległości od siebie.

Zasadnie wskazał organ administracyjnym, iż fakt przeprowadzania kontroli

w jednym czasie nie naruszał uprawnień kontrolowanego. Należy zwrócić uwagę

na to, że postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek Skarżącego, który w jego następstwie oczekuje przyznania określonych świadczeń. Rzeczą organu administracyjnego jest natomiast ustalenie stanu faktycznego w sprawie

i stwierdzenie, czy Skarżący spełnia przesłanki określone w przepisach prawa do przyznania tego typu świadczeń. Ekonomika i szybkość postępowania oraz brak zastrzeżeń normatywnych - dają organom administracyjnym możliwości przeprowadzania w jednym czasie kontroli na kilku działkach kontrolowanego rolnika.

Sąd w przedmiotowej sprawie nie mógł dokonać pełnej weryfikacji działań organów administracyjnych podjętych w toku postępowania, w którym wydano zaskarżoną decyzję.

W pierwszej kolejności należy wskazać, że w aktach sprawy nie ma upoważnień do kontroli. Zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego czynności kontrolne w ramach kontroli na miejscu określonej w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1, przeprowadzanej przez Agencję, są wykonywane przez osoby posiadające imienne upoważnienie wydane przez Prezesa Agencji. Zgodnie z ust. 2 wskazanego przepisu upoważnienie, o którym mowa w ust. 1, zawiera wskazanie osoby upoważnionej

do wykonywania czynności kontrolnych, miejsce i zakres oraz podstawę prawną

do ich wykonywania. Zgodnie zaś z ust. 3 tego przepisu przed przystąpieniem

do czynności kontrolnych osoba upoważniona do ich wykonywania jest obowiązana okazać imienne upoważnienie rolnikowi, jeżeli jest on obecny podczas kontroli. Okoliczność, iż wskazane upoważnienie okazuje się, a nie doręcza kontrolowanemu nie oznacza, że dokument taki nie powinien znaleźć się w aktach sprawy. Upoważnienie, oprócz wskazania osoby upoważnionej do wykonywania czynności kontrolnych, określa ich miejsce, zakres oraz podstawę prawną ich wykonywania. Upoważnienie ma zatem charakter indywidualny i skonkretyzowany. Stanowi

o zakresie konkretnej kontroli. Wykonywanie czynności kontrolnych, które wykraczają poza zakres przedmiotowy upoważnienia jest niedopuszczalne. Osoba upoważniona jest związana zakresem kontroli określonym w upoważnieniu. Brak w aktach takiego upoważnienia uniemożliwił Sądowi kontrolę, w szczególności, składu zespołu kontrolującego oraz zakresu kontroli.

W dalszej kolejności należy wskazać, iż z decyzji organu pierwszej instancji wynika, że z kontroli został sporządzony materiał fotograficzny (str. 2 decyzji z dnia 03.08.2009 r.). Nadto w treści uzasadnienia decyzji organ często odwołuje się

do fotografii (np. str. 10 - 13 decyzji organu pierwszej instancji). W aktach administracyjnych sprawy brak jest natomiast fotografii, na które powołują się organy administracyjne. Ta okoliczność również uniemożliwiła Sądowi zweryfikowanie działań organów administracyjnych a także podjętej w toku postępowania decyzji administracyjnej.

W tym miejscu podkreślenia wymaga okoliczność, iż postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało wszczęte wraz z wpłynięciem

do organu administracyjnego wniosku Skarżącego. Kontrola gospodarstwa Skarżącego odbyła się zatem w toku postępowania administracyjnego i była jego etapem. W tym zakresie obowiązują standardy przewidziane w k.p.a., chyba

że z przepisów szczególnych wynika co innego. Dokumentacja powstała w toku kontroli i po jej przeprowadzeniu, w tym również fotografie, do których odwołuje się organ w decyzji administracyjnej, powinny zatem stanowić integralną część akt sprawy.

Zauważyć należy, że zgodnie z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwana dalej p.p.s.a., organ, którego działanie lub bezczynność

są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy

i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Organ ma zatem ustawowy obowiązek przekazania kompletnych akt, a nie tylko tych fragmentów, które uzna za stosowne.

Zatem to nie Sąd ani też nie Skarżący zabiegają o przekazanie przez organ całości akt do Sądu. To bowiem rzeczą tego organu jest przekazanie w ustawowym terminie z urzędu akt sprawy do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Już tylko na marginesie zaznaczyć należy, że w razie niezastosowania się do obowiązków,

o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 55 § 1 p.p.s.a.).

Organ administracyjny odwołując się do określonych dowodów winien zadbać

o to ażeby dowody te były w aktach sprawy. W przeciwnym wypadku ograniczona jest możliwość weryfikacji decyzji, a w szczególności poprawności ustalenia stanu faktycznego w sprawie.

Podstawowa przyczyna uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji wiązała się jednak z głównym problemem jaki wystąpił w tej sprawie. Otóż zasadniczy spór pomiędzy organami administracyjnymi, a Skarżącym dotyczył kwestii związanych z niestwierdzeniem przez kontrolujących zadeklarowanych upraw lub też stwierdzeniem użytkowania w sposób, który nie kwalifikuje się do płatności. W szczególności w szeregu przypadkach organy stwierdziły, że zadeklarowane przez Skarżącego uprawy orzecha włoskiego oraz jarzębu pospolitego były ugorem lub łąką; w kilku przypadkach uprawy

te zakwalifikowano nawet jako uprawę owsa.

Skarżący kwestionował wskazane wyżej ustalenia organów administracyjnych

i szeroko uzasadniał w toku postępowania utrzymanie upraw w sposób, który kwalifikuje je do otrzymania dopłat. Skarżący wskazał jednocześnie, iż w rolnictwie ekologicznym dozwolone są tzw. uprawy współrzędne. Podniósł, że dokładne pielenie przy sadach ekologicznych nie jest wskazane. Orzech włoski jest natomiast drzewem ciepłolubnym i jest wskazane jego zacienienie i ochrona przed wiatrem.

W opinii Skarżącego wymogi Unii Europejskiej zalecają utrzymanie gleby nawet

w okresie zimowym w okrywie zielonej. Ziemia nie powinna być wypłukiwana,

co jednocześnie podnosi kulturę gleby oraz jej użyźnienie.

Odnosząc się do poczynionych ustaleń we wskazanym zakresie, zdaniem Sądu niemożliwym jest zweryfikowanie czy prawidłowe i oparte na wiedzy w zakresie sadownictwa są twierdzenia organów, że stan upraw orzecha włoskiego oraz innych roślin, który stwierdzono w toku kontroli w dniach od 08.07 do 22.07.2008 r. dowodzi, iż w rzeczywistości brak było upraw deklarowanych przez Skarżącego do płatności.

Zgodnie z art. 77 §1 kpa organ administracji publicznej jest obowiązany

w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zgodnie natomiast z art. 80 kpa. organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

W efekcie organ powinien zebrać w sposób możliwie wszechstronny wszelkie możliwe w sprawie dowody, tak aby w sposób nie budzący wątpliwości ustalić stan faktyczny.

W ocenie Sądu w tej sprawie ustalenie, czy uprawy były sadem orzecha włoskiego czy też jażąbu pospolitego, czy też był to ugór lub łąka, ewentualnie inna uprawa niekwalifikująca się do płatności, wymaga posiadania wiadomości specjalnych w rozumieniu art. 84 kpa. Ocena w tym zakresie wymaga przede wszystkim znajomości procesu wegetacyjnego orzecha włoskiego oraz jarzębu pospolitego, informacji na temat gleby konkretnej działki i warunków uprawy sadu

w gospodarstwie oraz informacji o warunkach pogodowych sezonów wegetacyjnych okresie istnienia kwestionowanych upraw. Należy podkreślić, że chodzi tu o uprawy, które nie zostały zakwestionowane z uwagi na niespełnienie wymogu minimalnej ilości drzew (sadzonek) na 1 hektar powierzchni (w odniesieniu do orzecha włoskiego), ale o te uprawy, które w raporcie kontroli zostały opisane jako niekwalifikujące się do pomocy i określono je np. jako łąka trwała. W tym miejscu warto jednak zaznaczyć to, że organ administracyjny kwestionując przyznanie płatności z uwagi na zbyt małą ilość sadzonek na jednostkę powierzchni gruntu powinien dokonać ich liczenia i wykazać dokładną ilość stwierdzonych roślin

z dokładnością co do jednej sztuki sadzonki. Nie są w opinii Sądu miarodajne zapisy w raporcie stwierdzające szacunkowo lub też w przybliżeniu ilość stwierdzonych sadzonek.

Organy odstępując od powołania biegłego w sposób niewyczerpujący zebrały materiał dowodowy czym naruszyły art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 kpa w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Dopiero bowiem ustalenie stanu faktycznego

w sposób prawidłowy, zgodny z przepisami proceduralnymi, może być podstawą prawidłowego zastosowania przepisu prawa materialnego.

W postępowaniu sądowoadministracyjnym kontroli sądu administracyjnego (rozpatrującego skargę na wydaną w sprawie decyzję) podlega jedynie sposób przeprowadzenia postępowania oraz zastosowana przez organy wykładnia przepisów prawa materialnego. Zgodnie bowiem z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy

nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sądy stosują środki przewidziane

w art. 145-150 p.p.s.a. Sąd nie mógł więc samodzielnie powołać biegłego w zakresie sadownictwa celem zweryfikowania prawidłowości dokonanych ustaleń faktycznych. Zgodnie bowiem z art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić jedynie dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Dowodem takim nie jest natomiast opinia biegłego. Celem postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., nie jest przy tym ponowne ustalenie stanu faktycznego w sprawie administracyjnej, lecz wyłącznie ocena, czy organy administracji ustaliły ten stan zgodnie z regułami procedury administracyjnej, a następnie, czy dokonały prawidłowej subsumcji ustalonego stanu faktycznego do dyspozycji określonych przepisów prawa materialnego. Sąd administracyjny nie jest zatem uprawniony do dokonywania ustaleń, które miałyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy załatwionej zaskarżoną decyzją. Może on dokonywać jedynie takich ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem tejże decyzji (por. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2009r. sygn. OSK1869/07).

Zgodnie przy tym z art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w razie stwierdzenia przez Sąd, że naruszenie prawa procesowego mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, sąd uchyla zaskarżoną decyzję. Powołany przepis wskazuje jedynie

na możliwość wystąpienia wpływu (chociaż "istotnego") stwierdzonego naruszenia prawa na ostateczne rozstrzygnięcie. W rozpatrywanej sprawie stwierdzone naruszenie ww. art. 77 §1, art. 80 i art. 84 kpa dotyczyło istoty sporu, było więc, zdaniem Sądu "istotne".

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ administracji powinien w oparciu

o przeprowadzone dodatkowe dowody w sprawie, w tym opinię biegłego, ustalić ponownie stan faktyczny, zapewniając stronie czynny udział w postępowaniu, respektować terminy załatwienia sprawy oraz uwzględnić wskazanie i dokonaną przez Sąd ocenę prawną. Organ załączy do akt sprawy upoważnienie do kontroli oraz materiał dowodowy, który nie został przedstawiony dotychczas Sądowi.

Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono w trybie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a.