Wyrok NSA oz. w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 986/01
NSA oz. w Łodzi
Data orzeczenia: 2001-05-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 2, art. 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz. 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.
Teza: Zaniechanie wykonania przez inwestora przewidzianych w art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 74 poz. 229 ze zm./ obowiązków, nałożonych na niego w celu dokonania legalizacji popełnionej przez niego samowoli budowlanej, może doprowadzić do zastosowania przez uprawniony organ sankcji rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 2 tej ustawy.

TEZY

Zaniechanie wykonania przez inwestora przewidzianych w art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 74 poz. 229 ze zm./ obowiązków, nałożonych na niego w celu dokonania legalizacji popełnionej przez niego samowoli budowlanej, może doprowadzić do zastosowania przez uprawniony organ sankcji rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 2 tej ustawy.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Ł. J. W. Płóciennika na rozprawie sprawy ze skargi Zdzisławy M., Zdzisława M., Andrzeja M. i Grzegorza M. na decyzję Wojewody P. z dnia 5 lutego 1998 r. (...) w przedmiocie uchylenia do ponownego rozpatrzenia decyzji organu I instancji w udzielającej pozwolenia na użytkowanie budynków - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 28 stycznia 1997 r. Wojewoda P. uchylił decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z dnia 21 października 1996 r. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie budynków położonych na działce należącej do Władysława M. i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że brak jest stosownych stanowisk: inspekcji sanitarnej, ochrony środowiska, inspekcji pracy i ochrony p/ pożarowej. Ponadto w decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie uzasadniono udzielenia na użytkowanie w związku z wcześniej wydaną ostateczną decyzją o odmowie nakazania rozbiórki budynków na przedmiotowej nieruchomości. Brakuje również stanowiska, czy budynki, na które udzielono pozwolenia na użytkowanie, nie kolidują z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Decyzja z dnia 3 listopada 1997 r. Wojewoda P. uchylił decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego w O. z dnia 9 września 1997 r. udzielającą pozwolenia na użytkowanie budynków usytuowanych na działce należącej do Władysława M. przy ul. 17-go S. 10 w O. i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, że autor odwołania od decyzji organu I instancji Stanisław K., ponownie twierdzi, że przeszkadza mu zbyt głośna praca urządzeń agregatów za ścianą budynku. Zasadne jest przeto dokonanie odpowiednich pomiarów w pomieszczeniu ww. w celu zbadania ewentualnego istnienia uciążliwości, a jest to o tyle istotne, że jeden z budynków przeznaczony jest na hurtownię wędlin i może on być wyposażony w agregaty chłodnicze.

Decyzją z dnia 9 stycznia 1998 r., wydaną na podstawie art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ w zw. z art. 42 pkt 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./, Kierownik Urzędu Rejonowego w O. udzielił pozwolenia na użytkowanie czterech budynków /budynek handlowo-usługowy, tj. sklep mięsno-wędliniarski, dwa budynki gospodarcze i budynek hurtowni wędlin/ usytuowanych na działce należącej do Władysława M. przy ul. 17-go S. 10 w O.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że decyzja została wydana na podstawie przedłożonej inwentaryzacji wraz z orzeczeniem o stanie technicznym budynków, z których to dokumentów wynika, że budynki zostały wykonane zgodnie ze sztuką budowlaną, nie stanowią zagrożenia w użytkowaniu, a pomiary uciążliwości wskazują, że uciążliwości te są poniżej normy. Jednocześnie przedmiotowe obiekty nie kolidują z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, położone są w jednostce urbanistycznej oznaczonej nr A10 MU, tj. Teren strefy mieszkaniowo-usługowej z elementami strefy produkcyjno-usługowej.

W odwołaniach od powyższej decyzji Stanisław K. i Maria K. zarzucili, że budynki wybudowane zostały bez pozwolenia na budowę. W masarni, za ścianami jego budynków, pracują 3 agregaty o dużej mocy. W czasie dokonywania pomiarów głośności agregaty chowane są u sąsiadów. W porze nocnej agregaty pracują pełną mocą powodując wibracje murów domów.

Decyzją z dnia 5 lutego 1998 r., wydaną na podstawie art. 138 par. 2 Kpa, Wojewoda P. uchylił zaskarżoną decyzję i sprawę przekazał organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W ocenie organu odwoławczego dokumenty uzupełniające, tj. opinia Państwowej Inspekcji Ochrony Środowiska w P.-T. oraz opinia Usługowego Zakłady Techniki Sanitarnej ZUTIS wydają się być niekompletne, m.in. brak jest szkicu rozmieszczenia budynków i urządzeń w nich zainstalowanych, na który powołano się w protokole. Zarzut dotyczący głośnej pracy agregatów chłodniczych nie został również jednoznacznie wyjaśniony, gdyż pomiarów ich pracy nie dokonano z uwagi na niską temperaturę /protokół z dnia 2 grudnia 1997 r./. Celem wyjaśnienia wnoszonych zarzutów badanie powinno być przeprowadzone przy pełnej pracy urządzeń. Skarżącym należy zapewnić dostęp w celu uczestniczenia w czynności przeprowadzania pomiarów. Zasadny jest również zarzut dotyczący zbyt pobieżnego opracowania inwentaryzacji, w oparciu o którą wydano pozwolenie na użytkowanie, brak jest bowiem rozmieszczenia na rysunku pomieszczeń w części przylegającej do budynku Marii K. i Stanisława K. Na rysunku podano numery budynków, a nie poszczególnych pomieszczeń z podaniem sposobu ich użytkowania. Z rysunku nie wynika również, czy budynki na przyległej działce posiadają własną ścianę i jaka jest jej grubość.

W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Władysław M. podał, że dokonywana była kontrola głośności pracy agregatu chłodniczego i w pomieszczeniach wskazanych przez Marię K. oraz Stanisława K. nie było słychać szumu agregatu. Inspektorzy Inspekcji Sanitarnej w protokole z przeprowadzonej kontroli opisali również wzajemne położenie pomieszczeń znajdujących się na sąsiadujących działkach.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda P. wniósł o jej oddalenie. Na uzasadnienie stanowiska przywołano argumenty podniesione w motywach decyzji ostatecznej.

Z uwagi na zgon skarżącego w dniu 21 lipca 1997 r. postępowanie sądowoadministracyjne toczyło się z udziałem jego następców prawnych, tj. Zdzisławy M., Zdzisława M., Grzegorza M., Andrzeja M.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Naczelny Sąd Administracyjny powołany jest do kontroli decyzji administracyjnych tylko w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Sąd nie może oprzeć tej kontroli o kryterium słuszności, czy sprawiedliwości społecznej.

Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy /art. 22 ust. 2 i 3 ustawy o NSA/.

Takie wady i uchybienia nie wystąpiły w rozpatrywanej sprawie. Skarga zatem nie mogła być uwzględniona.

Zgodnie z treścią art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r.- Prawo budowlane, podstawą do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest stwierdzenie zdatności do użytku wykonanego obiektu. Ocena owej zdatności powinna obejmować spełnienie m.in. wymagań przewidzianych treścią art. 5 omawianego Prawa, a w szczególności wpływu obiektu na bezpieczeństwo ludzi i mienia, na warunki użytkowe, a także odnosić się do kwestii ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich.

Ocena zdatności do użytku budynku powinna obejmować także spełnienie wymagań ochrony środowiska, z uwzględnieniem położenia tego budynku względem budynków na działkach sąsiednich, jego przeznaczenia i przyszłych uciążliwości związanych z funkcjonowaniem urządzeń zainstalowanych w tym właśnie obiekcie. Odmowa uzyskania pozwolenia na użytkowanie może być bowiem m.in. uzasadniona względami ochrony środowiska.

W rozpoznawanej sprawie pozostaje zatem do rozważenia kwestia, czy zgromadzony w aktach postępowania administracyjnego materiał dowodowy może być oceniony za wystarczający do uznania, iż sporne budynki zostały zrealizowane i są użytkowane zgodnie z wymogami Prawa budowlanego, w tym określonymi w art. 5 i art. 13 art. 17 tego Prawa, czy wykazane zostało, że nie ma miejsca pogorszenie warunków użytkowych na sąsiednich nieruchomościach.

Rozważając tę kwestię, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że postępowanie zmierzające do wyjaśnienia okoliczności, bez których niemożliwe jest podjęcie merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, powinno być przeprowadzone zgodnie z zasadami określonymi w kodeksie postępowania administracyjnego. Należy do nich przede wszystkim zasada prawdy materialnej, wyrażona w art. 7 Kpa. W przepisie tym ustawodawca nałożył na organy administracji publicznej m.in. obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Ponadto, z mocy art. 77 par. 1 Kpa, wymienione organy są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodami są dokumenty, zeznania świadków, wyjaśnienia stron, opinie biegłych i oględziny.

Analizując zebrany materiał dowodowy z punktu widzenia powyższych wymogów stwierdzić należy, że rację ma Wojewoda P. akcentując w motywach zaskarżonej decyzji liczne braki postępowania dowodowego, sprowadzające się m.in. do zaniechania przedstawienia wyników pomiarów głośności agregatów chłodniczych przeprowadzonych w czasie pracy tych urządzeń. Pomiarów takich nie zawiera również protokół z kontroli przeprowadzonej w dniu 27 stycznia 1998 r., na który powołano się w skardze. Ponadto akta sprawy nie zawierają dokumentu w postaci inwentaryzacji, w oparciu o którą organ I instancji udzielił pozwolenia na użytkowanie.

Dodatkowo tylko stwierdzić należy, co następuje:

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w tym składzie okoliczność, iż toczy się postępowanie zmierzające do dokonania legalizacji popełnionej samowoli budowlanej nie oznacza, że absolutnie wyłączona jest możliwość zastosowania w sprawie sankcji rozbiórki spornych obiektów; może mieć to miejsce w sytuacji, gdy inwestor nie zastosuje się do nałożonych na niego na podstawie art. 40 Prawa budowlanego z 1974 r. nakazów. Zaniechanie wykonania przez inwestora, przewidzianych w art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r.- Prawo budowlane /Dz.U. nr 74 poz. 229 ze zm./ obowiązków, nałożonych na niego w celu dokonania legalizacji popełnionej przez niego samowoli budowlanej, może doprowadzić do zastosowania przez uprawniony organ sankcji rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 2 ustawy. Jednocześnie fakt podjęcia w dniu 7 czerwca 1995 r. przez Wojewodę P. decyzji o odmowie wydania nakazu rozbiórki spornych obiektów nie stałby tu na przeszkodzie, jako że rozstrzygnięcie to podjęto zostało po uprzednim wyeliminowaniu przesłanek wymienionych w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego z 1974 r.

W tej sytuacji nie można stwierdzić ani naruszenia przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania administracyjnego przez organ administracyjny, który prawidłowo przeprowadził postępowanie w sprawie.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Taka ocena jest wynikiem obowiązujących regulacji prawnych i wypływającego z nich wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Z powyższych względów, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, orzeczono jak w sentencji.