Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1423/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6194 Funkcjonariusze Służby Więziennej
Hasła tematyczne: Służba więzienna
Skarżony organ: Dyrektor Zakładu Karnego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 96  ust. 1
journal: Dz.U. 1996 nr 61 poz 283
law: Ustawa z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Dąbrowska, Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk (spr.), WSA Andrzej Góraj, Protokolant Monika Michnik-Misterek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Dyrektora Generalnego Służby Więziennej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia uposażenia zasadniczego i wypłaty wyrównania przysługującego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Komendanta [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.


UZASADNIENIE

Dyrektor Generalny Służby Więziennej decyzją z dnia [...] czerwca 2009 nr [...] utrzymał w mocy decyzję personalną Komendanta [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] ustalającą K. S. uposażenie zasadnicze za okres od dnia 1 stycznia 2009 r. do dnia 31 stycznia 2009 r. w wysokości 2.856,00 zł i orzekającą o wypłacie wyrównania przysługującego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym w łącznej wysokości 338,00 zł.

W uzasadnieniu powyższej decyzji Dyrektor Generalny Służby Więziennej podniósł, iż K. S. w okresie od 1 października 1992 r. do 31 stycznia 2009 r. była funkcjonariuszem Służby Więziennej (dalej SW). Z dniem 31 stycznia 2009 r. Dyrektor Generalny SW decyzją personalną nr [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. zwolnił mjr K. S. ze służby w związku z nabyciem prawa do emerytury z tytułu osiągnięcia 30 lat wysługi emerytalnej. W związku ze zwolnieniem ze Służby Więziennej, zaspokajając prawo funkcjonariusza wynikające z art. 100 § 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz. 1761 ze zm.), mjr K. S. otrzymała, przyznane odrębnymi decyzjami personalnymi, należne świadczenia pieniężne. Od decyzji personalnych Komendanta [...] (dalej C.) przyznających te świadczenia pieniężne K. S. złożyła odwołania do organu II instancji, a następnie skargi do sądu administracyjnego.

Decyzją personalną z dnia [....] kwietnia 2009 r., wydaną na podstawie art. 104 k.p.a., art. 31 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 w zw. z art. 96 ust. 1 powołanej ustawy oraz § 1 i § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 57, poz. 474) Komendant C. ustalił K. S. za okres od 1 stycznia 2009 r. do 31 stycznia 2009 r. uposażenie zasadnicze w wysokości 2.856,00 zł i postanowił wypłacić wyrównanie przysługującego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym w łącznej wysokości 338,00 zł. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności na podstawie art. 108 § 1 k.p.a. Wydanie zaskarżonej decyzji było spowodowane wejściem w życie z dniem 8 kwietnia 2009 r. ww. rozporządzenia, na podstawie którego zostały ustalone nowe stawki uposażenia zasadniczego, przysługujące funkcjonariuszom Służby Więziennej od dnia 1 stycznia 2009 r.

Od powyższej decyzji K. S. wniosła odwołanie zarzucając organowi, iż nie może się odnieść w pełni do zasadności postanowień kwestionowanego dokumentu, z uwagi na to, że skutkuje on w przedmiocie należnych świadczeń nie tylko do przodu od daty sporządzenia tego dokumentu, ale i wstecz poczynając od 1 stycznia 2009 r. i wkracza w materię uregulowań prawnych, aż 10-ciu wcześniejszych decyzji personalnych komendanta i pięciu oświadczeń przygotowanych do podpisania przez komendanta. Ponadto kwestionowana decyzja skutkuje w sprawie wypłaconych uprzednio przez komendanta około 10-ciu różnych wyrównań i dopłat wypłacanych kilkakrotnie i w różnym czasie z rozlicznymi, a w przynajmniej w połowie przypadków "niekomunikatywnymi" wyjaśnieniami, na podstawie której decyzji personalnej i za jaki okres wypłacona była należność zasadnicza i dopłaty do niej. Z podanych powodów odwołująca się wniosła o wydanie przez Komendanta C. nowych decyzji, w których w każdej oddzielnie określi ostateczną kwotę netto świadczeń przysługujących stronie z tytułu pełnienia służby.

Dyrektor Generalny SW nie znalazł podstaw do uwzględnienia odwołania i rozstrzygnięciem z dnia [...] czerwca 2009 r., wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 31 ust. 4 powołanej ustawy, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Organ odwoławczy wskazał, iż w dniu 8 kwietnia 2009 r. w Dzienniku Ustaw Nr 57 pod pozycją 474 ukazało się rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej. Rozporządzenie wprowadziło nowe stawki uposażenia zasadniczego, przysługujące funkcjonariuszom Służby Więziennej od dnia 1 stycznia 2009 r. Wobec powyższego, należało ponownie przeliczyć wszystkim funkcjonariuszom, którzy na dzień 1 stycznia 2009 r. pozostawali w służbie, stawki uposażenia zasadniczego i wysokość dodatku za wysługę lat, który to dodatek ustalany jest w relacji procentowej od uposażenia zasadniczego.

Uposażenie odwołującej się na dzień 1 stycznia 2009 r., po uwzględnieniu stawek ww. rozporządzenia, składało się z: 1) uposażenia zasadniczego w wysokości 2.856 zł, 2) dodatku za wysługę lat w wysokości 714 zł, dodatku za stopień w wysokości 1.214 zł, dodatku służbowego w wysokości 1.520 zł i wyniosło 6.304 zł. Tak więc Komendant C. w zaskarżonej decyzji dokonał prawidłowego określenia kwoty przysługującego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym do uposażenia. Ponadto komendant jako organ administracji publicznej, będąc w zgodzie z przepisami ww. rozporządzenia, nie mógł nie ustalić skarżącej, od dnia 1 stycznia 2009 r., nowej stawki uposażenia zasadniczego. Dlatego też rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji jest słuszne, a wyliczenie wysokości należnego uposażenia skarżącej, dokonane prawidłowo.

Odnosząc się do zarzutu odwołania, dotyczącego wydania decyzji, które określałyby kwoty "netto" uposażenia zasadniczego oraz dodatków o charakterze stałym do uposażenia, organ II instancji stwierdził, iż jest ono nieuzasadnione i nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach. Zgodnie bowiem z art. 96 ust. 1 ustawy o SW, z tytułu służby funkcjonariusz otrzymuje uposażenie. Uposażenie funkcjonariusza składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia (art. 97 ustawy). Wykonując upoważnienie zawarte w art. 98 ustawy Minister Sprawiedliwości określa w drodze rozporządzenia uposażenie zasadnicze funkcjonariuszy SW. W aktualnym stanie prawnym jest to rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 57, poz. 474). Takie uposażenie, ustalone na podstawie ww. rozporządzenia, zostało określone K. S. w zaskarżonej decyzji. Z tych też względów zarówno komendant, jak i organ odwoławczy nie może określić skarżącej jej uposażenia "netto". Zgodnie bowiem z obowiązującymi przepisami komendant, jako płatnik, jest obowiązany do: 1) naliczania, potrącania i odprowadzania zaliczki na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych, zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 14 z 2000 r., poz. 176, ze zm.), 2) naliczania, potrącania i odprowadzania składki na ubezpieczenie zdrowotne, zgodnie z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 164 z 2008 r., poz. 1027, ze zm.), od wypłacanych funkcjonariuszom uposażeń zasadniczych wraz z dodatkami o charakterze stałym.

Wyjaśniając K. S. różnicę pomiędzy kwotą określoną w decyzji personalnej, a kwotą faktycznie otrzymywaną przez skarżącą mjr W. G. główny księgowy C. w imieniu komendanta tego ośrodka, pismami z dnia 2 czerwca 2009 r. udzielił zainteresowanej szczegółowych wyjaśnień w przedmiocie wysokości kwot otrzymanych świadczeń pieniężnych przysługujących w związku ze zwolnieniem ze służby. W pismach tych wskazana została zarówno podstawa prawna dokonanych potrąceń jak i pokazana wysokość i sposób naliczania tych potrąceń.

Decyzję Dyrektora Generalnego SW z dnia [...] czerwca 2009 r. K. S. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wymieniona wniosła o wypłacenie jej kwoty 5.623,54 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia 1 lutego 2009 r. do dnia zaspokojenia całości jej roszczeń ze stosunku służbowego oraz zasądzenie od Dyrektora Generalnego SW na rzecz skarżącej kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi strona przedstawiła szczegółowe wyliczenie, jej zdaniem, kwot należnych do dnia rozwiązania stosunku służbowego oraz wniosła o poddanie kontroli sądowej prawidłowości naliczenia uposażenia i stałych dodatków do uposażenia przysługujących od dnia 1 stycznia 2009 r.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Generalny SW wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie - wobec zawartego w skardze żądania dokonania wypłaty skarżącej wskazanej kwoty pieniężnej - wyjaśnić trzeba, że sąd administracyjny nie jest władny do wydawania wyroków reformatoryjnych, bowiem nie posiada kompetencji do merytorycznego orzekania co do istoty sprawy w zastępstwie właściwych do tego organów administracji publicznej. Innymi słowy, sąd, jak wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sprawuje kontrolę administracji publicznej poprzez badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, co prowadzić może do jej uchylenia w przypadku zasadności skargi, a więc w razie stwierdzenia, że decyzja narusza - w sposób określony przepisami art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - prawo materialne lub proceduralne. Natomiast sąd nie przyznaje uprawnień, jak też ich nie pozbawia.

Rozpatrywana pod tym względem skarga zasługuje na uwzględnienie.

Podstawę materialnoprawną decyzji przyznającej skarżącej od dnia 1 stycznia 2009 r. uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami do uposażenia oraz wyrównanie uposażenia za miesiąc styczeń 2009 r. stanowi art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej oraz przepisy wydanego na podstawie art. 98 tej ustawy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej.

Zgodnie z art. 96 ust. 1 powołanej ustawy, z tytułu służby funkcjonariusz otrzymuje uposażenie i inne świadczenia pieniężne określone w ustawie. Uposażenie funkcjonariusza składa się z uposażenia zasadniczego i z dodatków do uposażenia – art. 97 tej ustawy. W świetle postanowień art. 100 ust. 1 ww. ustawy, funkcjonariusze otrzymują następujące dodatki o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego: 1) dodatek za wysługę lat (a) 5% uposażenia zasadniczego - po 2 latach służby, b) 10% uposażenia zasadniczego - po 5 latach służby, c) 15% uposażenia zasadniczego - po 10 latach służby, d) 20% uposażenia zasadniczego - po 15 latach służby, e) 25% uposażenia zasadniczego - po 20 latach służby), 2) dodatek za stopień, 3) dodatek służbowy.

W dniu 8 kwietnia 2009 r. weszło w życie powyżej powołane rozporządzenie, które w § 1 ustaliło nowe wartości uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy SW określone w tabelach stanowiących załącznik do rozporządzenia. Przepis § 2 rozporządzenia stwierdza, iż uposażenie zasadnicze funkcjonariuszy Służby Więziennej w wysokości określonej w załączniku do rozporządzenia, o którym mowa w § 1, przysługuje od dnia 1 stycznia 2009 r.

Mając na względzie powyższe unormowania organ SW zasadnie stwierdził, iż należało skarżącej, z którą rozwiązano stosunek służbowy z dniem 31 stycznia 2009 r., na nowo ustalić uposażenie za miesiąc styczeń tego roku z uwzględnieniem stawek określonych w powołanym rozporządzeniu. Mjr K. S. przed zwolnieniem ze służby zajmowała stanowisko starszego wykładowcy. Zatem uposażenie skarżącej zostało określone w załączniku do rozporządzenia w Tabeli 4 "Ośrodki szkolenia i ośrodki doskonalenia kadr Służby Więziennej", Lp. 6 – grupa stanowisk: radca prawny, starszy wykładowca, zastępca głównego księgowego ośrodka doskonalenia kadr – 2.856 zł. Zasadnie także organ stwierdził, iż ponownemu określeniu podlega wysokość dodatku za wysługę lat, który to dodatek ustalany jest w relacji procentowej od uposażenia zasadniczego – w analizowanym przypadku 714 zł. Organ zasadnie pozostawił dodatek za stopień w niezmienionej wysokości 1.214 zł, albowiem dodatek za stopień majora stanowi 115 % najniższego uposażenia młodszego referenta 1.055 zł (§ 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej /Dz. U. Nr 14 poz. 137/ w zw. z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej).

Natomiast bezpodstawnie organ SW pozostawił skarżącej dodatek służbowy przyznany decyzją Komendanta C. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w niezmienionej wysokości 1.520 zł. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej, funkcjonariuszowi przysługuje dodatek służbowy w wysokości do 50% otrzymywanego uposażenia zasadniczego i dodatku za stopień. Wprawdzie przedmiotowy dodatek został skarżącej określony w decyzji kwotowo, to niemniej jednak stanowił on wówczas 40,01 % uposażenia zasadniczego wraz z dodatkiem za stopień. Skoro podstawę naliczenia dodatku służbowego stanowi "otrzymywane" uposażenie zasadnicze wraz z dodatkiem za stopień, a w miesiącu styczniu 2009 r. uposażenie zasadnicze przysługiwało skarżącej już w wyższej wysokości, to dodatek służbowy powinien zostać ustalony w oparciu o nową stawkę uposażenia zasadniczego. Powinien zatem wynieść 1.628,41 zł, albowiem 40,01% przyznanego faktycznie dodatku służbowego należało pomnożyć przez 4.070 zł (2.856 zł uposażenia zasadniczego + 1.214 dodatku za stopień).

Dokonując skarżącej wyrównania przysługującego w styczniu 2009 r. uposażenia o kwotę 338 zł dokonano zaniżenia tego wyrównania, na skutek zaniechania przeliczenia przysługującej funkcjonariuszowi wysokości dodatku służbowego w oparciu o nową stawkę uposażenia zasadniczego, co stanowi naruszenie art. 97 ustawy o SW oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej w zw. z § 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej.

Mając powyższe na uwadze, właściwy organ SW będzie obowiązany ponownie ustalić skarżącej wysokość przysługującego w miesiącu styczniu 2009 r. uposażenia zasadniczego oraz dodatków o charakterze stałym i wypłacić zaniżoną kwotę wyrównania.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono w oparciu o art. 152 powołanej ustawy. W przedmiocie zwrotu kosztów Sąd nie orzekał, albowiem strona nie wykazała, iż takowe w niniejszym postępowaniu poniosła.