Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1672/01
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2004-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

SENTENCJA

Dnia 7 kwietnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski (spr.), Sędziowie : Sędzia NSA Ewa Markiewicz, Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Protokolant referendarz sądowy Leszek Foryś, po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi W. B. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...], Nr [...]; 2. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz W. B. kwotę 10 (dziesięć) zł tytułem zwrotu wpisu sądowego od skargi; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do daty uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

II SA/Łd 1672/01

U z a s a d n i e n i e

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] , wydaną na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c) ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.), pozbawił W. B. uprawnień kombatanckich.

W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, iż w toku postępowania weryfikacyjnego, na podstawie akt b. ZBoWiD, ustalono, że W. B. w latach 1947-1951 pełnił służbę w Milicji Obywatelskiej, a więc w aparacie bezpieczeństwa poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa Publicznego. Podczas pełnienia tej służby wykonywał zadania operacyjne związane ze zwalczaniem organizacji i osób walczących o niepodległość Polski. Zgodnie zaś z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c) ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r., osobom takim uprawnienia kombatanckie nie przysługują z żadnych tytułów.

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy W. B. podniósł, że pracując w Milicji Obywatelskiej nie brał czynnego udziału w działaniach operacyjnych związanych ze zwalczaniem zbrojnego podziemia. Pracował w biurze, zajmował się bieżącą obsługą interesantów oraz napływającą korespondencją. Jego wcześniejsze oświadczenia o udziale w walkach z podziemiem były nieprawdziwe i podyktowane tylko chęcią wstąpienia do organizacji kombatanckiej ZBoWiD.

Decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] o pozbawieniu W. B. uprawnień kombatanckich.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniesiono, że strona uzyskała uprawnienia w ZBoWiD z tytułu utrwalania władzy ludowej od marca 1946 r. do lipca 1947 r. i od 15 grudnia 1947 r. do 31 grudnia 1947 r., na podstawie zaświadczenia WKU w P. z dnia [...] o pełnieniu służby wojskowej od kwietnia 1945 r. do lipca 1947 r. w jednostce, która prowadziła walki z podziemiem oraz na podstawie zaświadczenia KWMO w Ł. z dnia [...] o udziale w walkach z bandami podczas służby w KWMO w Ł. Również w życiorysie znajdującym się w aktach ZBoWiD W. B. podał, że podczas służby w organach MO na terenie województwa [...] brał udział w likwidacji bandy Danielaka. Grupa ta zaliczana była do Konspiracyjnego Wojska Polskiego i znajdowała się pod dowództwem L. D. "B.".

Wobec powyższego organ administracji stwierdził, iż na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a) w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c) ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego W. B. należało pozbawić uprawnień kombatanckich. W tej sytuacji okoliczności podnoszone przez stronę, dotyczące przebiegu służby w MO, nie miały wpływu na zapadłe rozstrzygnięcie.

Na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł W. B. ponownie podnosząc okoliczności, na które powołał się we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. –Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 wyżej powołanego aktu).

Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego oraz z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy.

Po myśli art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 142 z 1997 r., poz. 950 ze zm.) pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienione w art. 1 ust. 2, w art. 2 oraz w art. 4. Uprawnienia te zachowują jednak osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936 - 1939 lub które uprawnienia te uzyskały z tytułów określonych w ustawie, oraz żołnierze z poboru, którzy pełnili służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie od 10 maja 1945 r. do 30 czerwca 1947 r.

Skarżącemu uprawnienia kombatanckie przyznane zostały co prawda z tytułu "walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej od 29 marca 1946 r. do 3 lipca 1947 r. i od 15 grudnia 1947 r. do 31 grudnia 1947 r.", jednakże, jak to wynika z dowodów zgromadzonych w aktach postępowania administracyjnego, W. B. w okresie od 27 kwietnia 1945 r. do 3 lipca 1947 r. pełnił służbę wojskową w Ludowym Wojsku Polskim.

Pominięcie tej okoliczności, w świetle art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy, nie może być uznane za usprawiedliwione.

Co prawda z akt administracyjnych wynika również, że skarżący podczas służby w organach MO brał udział w walkach z niepodległościowym podziemiem, jednakże zarówno treścią wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, jak też treścią skargi W. B. zaprzeczył tej okoliczności. Stwierdził, że podał powyższy fakt w życiorysie oraz w deklaracji członkowskiej aby zapewnić sobie przyjęcie go do ZBoWiD.

Powyższe twierdzenie winno być poddane weryfikacji przez organ orzekający choćby poprzez dopuszczenie dowodu z przesłuchania skarżącego. Odrzucenie a limine prezentowanej przez skarżącego wersji co do przebiegu jego służby w MO pozostaje w sprzeczności z wymogami wynikającymi z treści art. 77 § 1 k.p.a. Postępowanie administracyjne przeprowadzone przed wydaniem przez organ administracji publicznej decyzji powinno zapewnić dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ten wynika w szczególności z treści przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego i często uniemożliwia prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego. W razie zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji, którą wydano bez pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego, sąd ten nie ma możliwości oceny, czy zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji zostało przeprowadzone z naruszeniem obowiązku wyczerpującego zebrania, a następnie rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Z powyższych względów, z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz c), art. 135, art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w pkt 1 i 3 sentencji.

O kosztach sądowych orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) w związku z art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) – pkt 2 wyroku.

-