Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1327/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-03-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6148 Działalność badawczo-rozwojowa
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 35 pkt 1 art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2 art. 42 ust. 1 art. 44 ust. 1 art. 45 art. 47
journal: Dz.U. 2014 poz 1620
law: Ustawa z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Antoniuk, Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.), Sędzia WSA Danuta Kania, Protokolant specjalista Aleksandra Weiher, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2019 r. sprawy ze skargi Wyższej Szkoły [...] w B. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie przyznania kategorii naukowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego na rzecz Wyższej Szkoły [...] w B. kwotę 200 (słownie: dwieście), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego (dalej także: "Minister" lub "organ") - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 47 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 87 - dalej także: "u.z.f.n.") - po rozpoznaniu wniosku jednostki naukowej Wyższej Szkoły [...] w B. (dalej także: "skarżąca uczelnia", "skarżąca jednostka naukowa" lub "strona skarżąca") z dnia [...] grudnia 2017 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] października 2017 r., nr [...], w przedmiocie przyznania tej jednostce naukowej kategorii naukowej C - utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2017 r.

Zaskarżona decyzja Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego wydana została w następującym stanie faktycznym.

Wyższa Szkoła [...] w B., jako jednostka naukowa, działając na podstawie § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 grudnia 2016 r. w sprawie przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym i uczelniom, w których zgodnie z ich statutami nie wyodrębniono podstawowych jednostek organizacyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2154 - dalej także: "rozporządzenie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie przyznawania kategorii naukowej" lub "rozporządzenie"), wystąpiła do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego o przyznanie kategorii naukowej, przekazując w dniu [...] kwietnia 2017 r. w systemie teleinformatycznym POL-on wypełnioną ankietę (vide: ankieta o ID [...]).

Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych (dalej także: "Komitet"), który - w świetle art. 35 pkt 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki - jest organem opiniodawczo-doradczym Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, działając na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 u.z.f.n., przeprowadził kompleksową ocenę jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej skarżącej jednostki naukowej.

W ramach tych działań, kompleksową ocenę skarżącej uczelni, jako jednostki naukowej, na podstawie informacji przedstawionych przez nią w ankiecie jednostki naukowej, przeprowadził Zespół ewaluacji [...] (zwany dalej "Zespołem"), złożony z ekspertów właściwych dla grupy nauk humanistycznych i społecznych, powołany przez Przewodniczącego Komitetu na podstawie art. 43 ust. 1 u.z.f.n. Ocena skarżącej uczelni została przeprowadzona w grupie wspólnej oceny [...] (zwanej dalej: [...]), do której skarżąca jednostka naukowa została przyporządkowana przez Komitet, zgodnie z § 20 cyt. rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie przyznawania kategorii naukowej.

Zgodnie z § 8 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w sprawie przyznawania kategorii naukowej, przy kompleksowej ocenie skarżącej jednostki naukowej Zespół zastosował następujące kryteria:

1) osiągnięcia naukowe i twórcze,

2) potencjał naukowy,

3) praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej,

4) pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej.

Zespół wyjaśnił, że w celu obliczenia wyników oceny według kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" oraz według kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" ustalone zostały wartości liczb N i N0, gdzie:

N - oznacza średnią arytmetyczną, z okresu objętego ankietą, liczby pracowników zatrudnionych w jednostce w poszczególnych latach przy prowadzeniu badań naukowych lub prac rozwojowych w ramach stosunku pracy, w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy, ustaloną na podstawie oświadczeń, o których mowa w art. 4c ust. 11 u.z.f.n., o wyrażeniu zgody na zaliczenie ich do liczby pracowników zatrudnionych przy realizacji badań lub prac rozwojowych, składanych przez tych pracowników do celów ubiegania się przez jednostkę o przyznanie środków finansowych na działalność statutową, zaś

N0 - oznacza liczbę pracowników, w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy, uwzględnianych przy określeniu liczby N, którzy byli zatrudnieni w jednostce łącznie przez co najmniej 3 lata w okresie objętym ankietą i nie byli autorami lub współautorami osiągnięć naukowych i twórczych, o których mowa w § 10 ust. 1 rozporządzenia, z wyłączeniem: [pic]pracowników inżynieryjno-technicznych; pracowników inżynieryjnych i technicznych; pracowników, którzy w okresie objętym ankietą przebywali na urlopach związanych z rodzicielstwem, udzielonych na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 26 czerwca

1974 r. - Kodeks pracy (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 108 ze zm.), albo pobierali zasiłek chorobowy lub świadczenia rehabilitacyjne w związku z niezdolnością do pracy, w tym spowodowaną chorobą wymagającą rehabilitacji leczniczej łącznie przez okres co najmniej 3 lat.

Na podstawie § 22 ust. 1 cyt. rozporządzenia, Zespół przyznał skarżącej jednostce naukowej odrębną ocenę według każdego z ww. kryteriów kompleksowej oceny.

W ramach kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze", Zespół dokonał oceny osiągnięć, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 1-6 i 11-13 cyt. rozporządzenia, spośród przedstawionych przez skarżąca jednostkę naukową w złożonej ankiecie, uwzględniając ograniczenia wynikające z przepisów § 13 ust. 1 i 7-14 w/w rozporządzenia.

Zespół wskazał, iż nadrzędnym priorytetem uwzględnianym przy kwalifikowaniu osiągnięć do przyznania punktów z zastosowaniem powyższych ograniczeń jest maksymalizacja wyniku punktowego oceny w ramach kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" poprzez kwalifikowanie osiągnięć najwyżej punktowanych spośród zgłoszonych przez skarżącą jednostkę naukową w ankiecie i pozytywnie zaopiniowanych przez Zespół.

Zespół stwierdził, że przy zachowaniu powyższych zasad, liczba osiągnięć skarżącej jednostki naukowej uwzględnionych w ramach oceny według kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" wyniosła 31. Za osiągnięcia te Zespół przyznał skarżącej uczelni łącznie 197,29 punktów, w związku z czym, końcowa ocena według kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" obliczona zgodnie z zależnością określoną w załączniku nr 5 do cyt. rozporządzenia wyniosła QI = 18,35 pkt.

W ramach oceny według kryterium II "Potencjał naukowy" Zespół pozytywnie zaopiniował 7 osiągnięć zgłoszonych przez skarżącą jednostkę naukową w ankiecie jednostki naukowej. Ocena według kryterium II "Potencjał naukowy", obliczona według zależności określonej w załączniku nr 5 do rozporządzenia, z uwzględnieniem ograniczeń punktacji wskazanych tamże oraz zasad oceny zawartych w załączniku nr 4 do rozporządzenia, wyniosła QII =19,00 pkt.

W ramach oceny według kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" Zespół pozytywnie zaopiniował 3 osiągnięcia zgłoszone przez skarżącą jednostkę. Za osiągnięcia te Zespół przyznał skarżącej uczelni łącznie 2,00 punktów, w związku z czym, końcowa ocena według kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" obliczona zgodnie z zależnością określoną w załączniku nr 5 do rozporządzenia, z uwzględnieniem ograniczeń punktacji wskazanych tamże, wyniosła QIII = 0,19 pkt.

W ramach oceny według kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej" Zespół dokonał oceny najważniejszych osiągnięć Jednostki o znaczeniu naukowym, gospodarczym i ogólnospołecznym, zgłoszonych przez nią w ankiecie. Łączna ocena osiągnięć skarżącej jednostki według kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej" wyniosła QIV = 5,00 pkt.

Zgodnie z § 22 ust. 1 cyt. rozporządzenia, wyniki kompleksowej oceny Zespół przedstawił w karcie kompleksowej oceny jednostki naukowej dla grupy nauk humanistycznych i społecznych, sporządzonej zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik nr 5 do rozporządzenia.

Opierając się na powyższej szczegółowej ocenie przeprowadzonej przez Zespół, Komisja do spraw Grupy Nauk humanistycznych i społecznych (zwana dalej: "Komisją"), powołując się na przepis § 22 ust. 6 rozporządzenia, dokonała porównania ocen skarżącej jednostki, przyznanych jej przez Zespół według każdego z czterech ww. kryteriów, z odpowiadającymi im ocenami jednostek referencyjnych dla kategorii naukowych A i B, zatwierdzonymi przez Ministra dla [...] - stosując algorytm określony w załączniku nr 9 do cyt. rozporządzenia.

Całkowity wynik punktowy porównania skarżącej jednostki naukowej z każdą z jednostek referencyjnych Komisja obliczyła z uwzględnieniem wag przypisanych poszczególnym kryteriom kompleksowej oceny w zależności od rodzaju jednostki naukowej oraz grupy dziedzin nauki przez nią reprezentowanej - zgodnie z tabelą nr 2 w załączniku nr 9 do rozporządzenia. W związku z powyższym, Komisja wskazała, że do obliczenia całkowitego wyniku punktowego skarżącej jednostki naukowej wyniki punktowe porównania uzyskanych przez nią ocen według poszczególnych kryteriów z odpowiadającymi im ocenami jednostek referencyjnych dla kategorii A i dla kategorii B zostały wzięte z następującymi wagami:

1) kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" - 65,

2) kryterium II "Potencjał naukowy" - 15,

3) kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" - 5,

4) kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej" - 15.

Przeprowadzone przez Komisję porównanie ocen przyznanych skarżącej jednostce naukowej przez Zespół z ocenami jednostki referencyjnej dla kategorii naukowej A dało wynik - 100,00 pkt, porównanie z ocenami jednostki referencyjnej dla kategorii naukowej B dało wynik - 90,00 pkt, co jak wskazała Komisja, zgodnie z § 22 ust. 7 rozporządzenia, stanowi podstawę do zaliczenia skarżącej jednostki naukowej do kategorii naukowej C.

W związku z powyższym, Komisja podjęła w dniu [...] października 2017 r. uchwałę, w której zaproponowała przydzielenie skarżącej uczelni kategorii naukowej C.

W dniu [...] października 2017 r. Komisja przekazała uchwałę Przewodniczącemu Komitetu, który - działając na podstawie art. 45 u.z.f.n. - wnioskiem z dnia [...] października 2017 r. wystąpił do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego o przyznanie skarżącej jednostce naukowej kategorii naukowej C.

Po zapoznaniu się z wnioskiem Komitetu i dokumentacją kompleksowej oceny skarżącej jednostki naukowej, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego - działając na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki oraz art. 104 k.p.a. - przyznał skarżącej jednostce naukowej - Wyższej Szkole [...] w B. kategorię naukową C na okres do dnia przyznania kategorii naukowej na podstawie kolejnej kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej przeprowadzonej w najbliższym terminie określonym przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego i ogłoszonym w drodze komunikatu opublikowanego na stronie podmiotowej Ministra w Biuletynie Informacji Publicznej.

Jednocześnie, Minister pouczył stronę skarżącą w treści decyzji, iż nieubieganie się jednostki o przyznanie kategorii naukowej w ramach kolejnej kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej w terminie określonym przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego i ogłoszonym w drodze komunikatu opublikowanego na stronie podmiotowej Ministra w Biuletynie Informacji Publicznej skutkuje wygaśnięciem decyzji o przyznaniu kategorii naukowej.

W piśmie z dnia [...] grudnia 2017 r. Wyższa Szkoła [...] w B., reprezentowana przez Rektora, powołując się na art. 47 ust. 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki, wniosła do Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją tego organu z dnia [...] października 2017 r.

Powyższy wniosek został przez skarżącą jednostkę naukową wprowadzony do systemu teleinformatycznego POL-on.

Zastrzeżenia zgłoszone przez skarżącą jednostkę naukową dotyczyły zarówno ustalenia wartości liczb N i N0, jak i nieuwzględnienia w ocenie osiągnięć przedstawionych przez skarżącą uczelnię w ankiecie w ramach kryteriów I-III. Strona skarżąca wprowadziła odpowiednie adnotacje w systemie teleinformatycznym.

W dniu [...] stycznia 2018 r. powyższy wniosek strony skarżącej został przekazany w systemie teleinformatycznym POL-on Komitetowi, celem uzyskania opinii, o której mowa w art. 47 ust. 4 u.z.f.n.

W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 47 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki - decyzją z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia [...] października 2017 r. w przedmiocie przyznania skarżącej jednostce naukowej kategorii naukowej C.

W uzasadnieniu decyzji Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wskazał, iż W wyniku przeprowadzonych prac analitycznych, Komitet przyjął na posiedzeniu plenarnym opinię dotyczącą wniosku skarżącej uczelni o ponowne rozpatrzenie sprawy. Minister zauważył, że w uzasadnieniu opinii Komitet dokonał analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i odniósł się do zarzutów sformułowanych przez skarżącą jednostkę we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz do użytych przez nią argumentów. Minister wskazał, że szczegółowe uzasadnienia poszczególnych elementów opinii Komitetu zostały umieszczone w systemie teleinformatycznym w stosownych polach.

Minister stwierdził, że w związku ze zgłoszeniem zastrzeżeń dotyczących prawidłowości ustalenia zdefiniowanych wartości liczb N i N0 na podstawie danych przekazanych przez skarżąca jednostkę naukową w ust. 1 części B ankiety jednostki naukowej, Komitet dokonał analizy argumentów przedstawionych w tym zakresie we wniosku strony skarżącej i w konsekwencji stwierdził, że wartości te wynoszą odpowiednio N = 9,75 i N0 = 0

Minister wskazał w uzasadnieniu decyzji, że rozpatrując zastrzeżenia skarżącej jednostki naukowej dotyczące wyników oceny w ramach kryteriów I - III (vide: kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze", kryterium II "Potencjał naukowy", kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej"), Komitet dokonał sprawdzenia prawidłowości uwzględnienia w ocenie według tych kryteriów osiągnięć naukowych zgłoszonych przez stronę skarżącą. Minister podniósł, iż w przypadku osiągnięć ocenianych w ramach kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" wzięto pod uwagę, że zgodnie z § 13 ust. 1 rozporządzenia, ważona liczba publikacji naukowych, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 1-5 rozporządzenia oraz liczba pozostałych osiągnięć naukowych i twórczych, uwzględnianych przy kompleksowej ocenie według kryterium I, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 6 i 11-13 rozporządzenia, łącznie nie mogą być większe niż (3N - 2N0)*T/48. Organ wskazał, że definicje liczb N i N0 zawarte w przywołanych przepisach podano w treści decyzji. Organ stwierdził, że ustalenie osiągnięć, które mogą być włączone do oceny według kryterium I, wymagało także uwzględnienia ograniczeń wynikających z przepisów § 13 ust. 1 i 7-14 rozporządzenia. Ponadto, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wskazał, że dodatkowym, nadrzędnym priorytetem uwzględnianym przy zastosowaniu wszystkich powyższych ograniczeń była maksymalizacja wyniku punktowego oceny w ramach kryterium I poprzez kwalifikowanie osiągnięć najwyżej punktowanych spośród zgłoszonych przez skarżącą jednostkę naukową oraz pełne wykorzystanie liczby (3N - 2N0)*T/48.

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego podniósł, iż z uwzględnieniem decyzji podjętych odnośnie każdego z rozpatrywanych osiągnięć, nastąpiło ponowne obliczenie ocen skarżącej jednostki naukowej, według kryteriów I - III w karcie kompleksowej oceny jednostki naukowej dla grupy nauk humanistycznych i społecznych, sporządzonej zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik nr 5 do rozporządzenia.

Minister zauważył, że po uwzględnieniu uznanych w opinii Komitetu za uzasadnione zarzutów, argumentów i informacji, które skarżąca jednostka przekazała we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, wyniki oceny skarżącej jednostki naukowej, według kryteriów, o których mowa w § 8 rozporządzenia, są następujące:

1) kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" - ocena OI = 21,54 pkt,

2) kryterium II "Potencjał naukowy" - ocena OII = 19 pkt,

3) kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" - ocena OIII = 0,21 pkt,

4) kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej" - ocena OIV = 5 pkt.

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wskazał, że powyższe wartości ocen zostały porównane zgodnie z algorytmem określonym w załączniku nr 9 do rozporządzenia z odpowiadającymi im ocenami jednostek referencyjnych dla kategorii naukowych A i B zatwierdzonymi przez Ministra dla [...].

W tym miejscu, organ zauważył, że jednostki referencyjne dla [...] charakteryzują się następującymi wartościami ocen:

1. Jednostka referencyjna dla kategorii A:

1) kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" - ocena OI = 47,8 pkt,

2) kryterium II "Potencjał naukowy" - ocena OII = 230 pkt,

3) kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" - ocena OIII = 0,26 pkt,

4) kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej" - ocena OIV = 70 pkt;

2. Jednostka referencyjna dla kategorii B:

1) kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" - ocena OI = 32,8 pkt,

2) kryterium II "Potencjał naukowy" - ocena OII = 47 pkt,

3) kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" – ocena OIII = 0,13 pkt,

4) kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej" - ocena OIV = 40 pkt.

Minister wskazał jednocześnie, że porównania dokonano z uwzględnieniem wag określonych w tabeli 2 załącznika nr 9 do rozporządzenia dla grupy nauk humanistycznych i społecznych, które są następujące:

1) kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze" - 65,

2) kryterium II "Potencjał naukowy" - 15,

3) kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej" - 5,

4) kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej" - 15.

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że przeprowadzone w powyższy sposób porównanie ocen przyznanych skarżącej jednostce naukowej z ocenami jednostki referencyjnej dla kategorii naukowej A dało wynik - 98,45, a porównanie z ocenami jednostki referencyjnej dla kategorii naukowej B dało wynik - 90, co zgodnie z § 22 ust. 7 rozporządzenia stanowi podstawę do zaliczenia skarżącej jednostki naukowej do kategorii naukowej C.

Minister zauważył, że biorąc pod uwagę wszystkie powyższe wyniki rozpatrzenia wniosku strony skarżącej, Komitet w uchwale podjętej na posiedzeniu plenarnym w dniu [...] kwietnia 2018 r. wyraził opinię, że sporna decyzja Ministra z dnia [...] października 2017 r., nr [...] powinna zostać utrzymana w mocy.

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wskazał, że uzasadnienia opinii Komitetu odnośnie poszczególnych zarzutów zgłoszonych przez skarżącą jednostkę naukową we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zostały umieszczone w systemie teleinformatycznym.

W konsekwencji, Minister stwierdził, że po analizie dokumentacji zgromadzonej w sprawie, w tym zastrzeżeń zgłoszonych przez skarżącą jednostkę naukową we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a także mając na uwadze opinię Komitetu odnośnie tych zastrzeżeń skarżącej uczelni, należy podzielić w pełni opinię Komitetu.

Mając na względzie powyższe, Minister stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że wskazane wyżej wyniki ponownego rozpatrzenia sprawy, w ramach którego wniosek skarżącej jednostki naukowej został zaopiniowany przez Komitet zgodnie z art. 47 ust. 4 u.z.f.n., uzasadniają utrzymanie spornej decyzji w mocy.

W piśmie z dnia [...] czerwca 2018 r. skarżąca Wyższa Szkoła [...] w B., działając za pośrednictwem organu, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r.

Wnosząc w petitum skargi o uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, jak również o zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, skarżąca uczelnia zarzuciła zaskarżonej decyzji rażące naruszenie przepisów prawa, w szczególności:

- art. 47 ust. 1 w związku z art. 47 ust. 3 a także 42 ust. 1, ust. 3 pkt 3-4 i ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki,

- art.80 k.p.a. i § 10 - 18 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 grudnia 2016 r. w sprawie przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym i uczelniom, w których zgodnie z ich statutami nie wyodrębniono podstawowych jednostek organizacyjnych - polegające na dowolności, pełnej arbitralności, bez merytorycznego uzasadnienia dokonanych ocen i przywołanych punktów, całkowitej [pic]dowolności w kwalifikacji poszczególnych osiągnięć skarżącej, jako pozytywnie ocenionej, [pic]bez wskazania uzasadnionej merytorycznie rzekomo negatywnych opinii, a także poprzez [pic]bezkrytyczne i automatyczne oparcie rozstrzygnięcia na wadliwych ocenach i wyliczeniach [pic]Komitetu, a także poprzez przekroczenie granicy swobodnego uznania przy wydawaniu decyzji i nieuznanie, że skarżący spełnia kryteria do przyznania kategorii naukowej B, a jedynie C - czyli, że plasuje się jako jednostka naukowa na poziomie niezadawalającym,

- naruszenie art. 107 § 1 i § 3 oraz art. 11 k.p.a. - polegające na niewłaściwym uzasadnieniu [pic] decyzji, sprowadzającym się w istocie jedynie do przytoczenia wprost przepisów prawa ze źródeł przywołanych powyżej i zastosowaniu wyłącznie wzoru matematycznego, bez rzetelnej subsumcji i uzasadnienia, z arbitralnym podstawieniem jedynie przez organ danych, w szczególności bez merytorycznego uzasadnienia i odniesienia się w decyzji do stanu faktycznego, a także poprzez zaniechanie szczegółowego wyjaśnienia i uzasadnienia faktycznego, w szczególności z pomięciem wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - winno wskazywać również wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, a nie ograniczać się jedynie do szablonowanego przytoczenia przepisów prawa i wzoru matematycznego z podstawianiem ukształtowanych arbitralnie danych,

- naruszenie standardów państwa prawa, takich jak: działanie na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.), pogłębianie zaufania strony do organów (art. 8 k.p.a.), zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.), i w konsekwencji naruszenie zasady praworządności (art. 6 k.p.a. i art. 7 Konstytucji RP), a także naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) w zw. z art. 107 § 1 i § 3 oraz art. 11 k.p.a. - poprzez stworzenie w oparciu o delegację ustawową art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki niekonstytucyjnego systemu ukształtowanego przywołanym rozporządzaniem Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] grudnia 2016 r., skutkującym w istocie eliminacją z obszaru szkolnictwa wyższego jednostek naukowych według dowolnego uznania, bez nawet stosownego merytorycznego i rzetelnego uzasadnienia centralnego organu administracji rządowej, w istocie wyłącznie z powołaniem na propozycje organu opinio-doradczego stosującego pełną dowolność, uznaniowość, swobodną i niczym nieograniczoną ocenność, wręcz inkwizycyjność i swobodność w przyznawaniu punktów bez jakiejkolwiek kontroli merytorycznej, w drodze skomplikowanego, niejasnego, nieczytelnego, nieprzejrzystego systemu teleinformatycznego, wzoru matematycznego, abstrakcyjnych i nieweryfikowalnych dla strony rzekomych jednostek referencyjnych dla kategorii A i dla kategorii B, nota bene całkowicie nieadekwatnych do parametryzowanej jednostki naukowej, który również jak w niniejszej sprawie objętej skargą w ramach stosowania tego niekonstytucyjnego prawa w sposób niedopuszczalny modyfikuje faktycznie zapisy ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego, który stoi na straży praworządności elementarnych praw strony postępowania, a to między innymi zakreślonymi zasadami ogólnymi art. 6-16 k.p.a., a także dalej w zakresie dowodzenia art. 75-88 k.p.a., czy też w przedmiocie niezbędnych składników decyzji zakreślonych przepisem art. 107 k.p.a., czego potwierdzeniem jest objęty niniejszą skargą akt stosowania prawa w postaci decyzji z dnia [...] maja 2018r. Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, a co należy podkreślić dany już jak akt organu II instancji w ramach niedewolutywnego środka zaskarżenia, który co do treści uzasadnienia stanowi w istocie jedynie o pozorze rozpoznania wniosku skarżącej o ponowne rozpoznanie sprawy, a uzupełniająco podnieść należy, iż przepis art. 47 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. zasadach finansowania nauki stanowi tylko i wyłącznie o niestosowaniu art. 10 k.p.a. i art. 81 k.p.a.,

- nierozpoznanie istoty sprawy i naruszenie przepisów art. 136 k.p.a., art. 127 § 3 k.p.a., art. 104 k.p.a., art. 107 k.p.a. w z art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. - wobec po pierwsze braku ponownego rozpoznania sprawy co do istoty, a po drugie także wobec braku rozpoznania i merytorycznego odniesienia się do zarzutów, argumentów i licznych dowodów wskazanych przez skarżącą, a także uzupełniająco bardzo obszernie również we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy i naruszenie przepisu art. 11 k.p.a. przez arbitralne nieuwzględnienie zarzutów strony i ich pominięcie.

W uzasadnieniu skargi strona skarżąca szczegółowo uzasadniła poszczególne zarzuty, wskazując na istotne wady zaskarżonej decyzji i brak należytego uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia.

W odpowiedzi na skargę Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Odpowiadając na zarzuty skargi, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego stwierdził, że skarżąca jednostka naukowa wraz z decyzją o przyznaniu kategorii naukowej otrzymała dostęp do systemu teleinformatycznego w zakresie pozwalającym jej zapoznać się ze wszystkimi dotyczącymi jej rozstrzygnięciami ekspertów umieszczonymi w tym systemie.

Organ zauważył, że w złożonej skardze strona skarżąca nie zawarła ani jednego argumentu odnoszącego się do stanu faktycznego, tj. zawartych w systemie szczegółowych uzasadnień sporządzonych przez ekspertów do odrzuconych osiągnięć.

Zdaniem Ministra, uznać należy, że - wbrew zarzutom skargi - wszystkie podniesione w odwołaniu kwestie zostały rozpatrzone zgodnie zobowiązującymi przepisami. Organ wskazał, że w przypadkach, w których złożone wyjaśnienia lub załączone dokumenty to umożliwiały, np, oświadczenia afiliacyjne niestojące w sprzeczności z afiliacją podaną w publikacji, zostały podjęte decyzje na korzyść skarżącej jednostki naukowej. Ponadto, organ zauważył, że jedyną podstawą akceptacji lub odrzucenia zdarzeń ewaluacyjnych było badanie ich zgodności z kryteriami określonymi w rozporządzeniu, bez względu na narodowość pracowników skarżącej jednostki naukowej. Jednocześnie, organ stwierdził, że przy wszystkich odrzuceniach podano ich uzasadnienie. Z kolei, jak podniósł organ, tam, gdzie rozporządzenie jasno formułuje warunki zaliczania publikacji, monografii, projektów, itd., nie może być uzasadnień innych, niż wynikające wprost z przepisów prawa, bowiem nie ma tu miejsca na subiektywną ocenę ekspercką.

Organ wskazał, że postępowanie w sprawie przyznania kategorii naukowej jednostce (uczelni) jest prowadzone w całości przy zastosowaniu systemu, a ocena wiarygodności i doniosłości wprowadzonych przez jednostkę (uczelnię) do systemu zdarzeń znajduje wyraz w umieszczanych w systemie adnotacjach ekspertów, których całościowym, syntetycznym wyrazem jest karta oceny jednostki (uczelni) (§ 2 pkt 9 rozporządzenia, załącznik nr 5 do rozporządzenia), stąd uzasadnienia ekspertów są umieszczane stosownie do funkcjonalności i konstrukcji systemu, zgodnie z § 30 ust. 1 rozporządzenia. Organ stwierdził, że stosowanie systemu w procesie przyznawania kategorii naukowej jednostkom (uczelniom), istotny udział ekspertów oraz organu doradczego, tj. [...] w ocenie zebranego w oparciu o ten system materiału dowodowego, wynika zatem wprost z przepisów prawa. Zdaniem Ministra, biorąc zatem pod uwagę techniczny aspekt prowadzonego postępowania, w systemie umieszczane są istotne dla skarżącej jednostki naukowej informacje o zapadłych rozstrzygnięciach, zgodnie z wolą prawodawcy.

Jednocześnie, Minister podkreślił, że skarżąca uczelnia złożyła wniosek (ankietę) o wszczęcie postępowania o przyznanie kategorii naukowej, w systemie (art. 391 k.p.a.) i tym samym wyraziła zgodę na określone warunki prowadzenia postępowania w tym systemie, w tym na komunikację następującą za jego pośrednictwem.

Organ zauważył, że postępowanie w sprawie przyznania kategorii naukowej jest postępowaniem całkowicie sformalizowanym, a jego zasady zostały szczegółowo uregulowane w rozporządzeniu, tworząc specyficzną procedurę opartą w dużej mierze na dokumentowaniu wyników kompleksowej oceny w postaci elektronicznej w systemie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Wa 1393/14).

Ponadto, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, analizując opinię Komitetu Ewaluacji Jednostek Naukowych w zakresie wniosku skarżącej jednostki naukowej, nie znalazł podstaw do jej zakwestionowania. W ocenie Ministra, rozpatrzenie wniosku skarżącej jednostki naukowej zostało dokonane według najlepszej wiedzy i zasad wskazanych w obowiązujących przepisach prawa, w tym w cyt. rozporządzeniu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 grudnia 2016 r.

Minister uznał, że - wbrew zarzutom strony skarżącej - dokonano kompleksowej i spójnej oceny całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie oraz wniosków zgłoszonych przez skarżącą jednostkę naukową, w ich wzajemnej łączności. Organ stwierdził również, że konkretnie ustosunkowano się do żądań i twierdzeń skarżącej uczelni oraz sformułowano logiczne wnioski, mające oparcie w obowiązujących przepisach prawa i stanie faktycznym sprawy.

Tym samym, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja z dnia [...] maja 2018 r., jak również utrzymana nią w mocy decyzja z dnia [...] października 2017 r. spełniają wymóg legalizmu, albowiem są one zgodne z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, zaś organ administracji ściśle uwzględnił wytyczne zawarte w upoważnieniu ustawowym.

Mając w konsekwencji na uwadze całokształt stanu prawnego i faktycznego przedmiotowej sprawy, Minister uznał, że zarzuty naruszenia zarówno przepisów k.p.a., jak i przepisów ustawy oraz rozporządzenia, a także Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgłoszone przez skarżącą jednostkę naukową są pozbawione przymiotu zasadności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu lub podjęcia spornej czynności. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej także: "p.p.s.a.").

W ocenie Sądu, analizowana pod tym kątem skarga Wyższej Szkoły [...] w B. zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] października 2017 r., nr [...], w przedmiocie przyznania skarżącej jednostce naukowej kategorii naukowej C - narusza obowiązujące przepisy prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, wydając zaskarżoną decyzję administracyjną, dopuścił się - mogącego mieć zasadniczy wpływ na wynik sprawy - naruszenia przepisów procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., z uwagi na niedostateczne wyjaśnienie w uzasadnieniu przedmiotowej decyzji, dlaczego uznał, że kompleksowa ocena jakości działalności naukowej skarżącej uczelni nie dała podstawy do przyznania jej wyższej kategorii naukowej.

Według Sądu, naruszenie wspomnianych przepisów było konsekwencją przede wszystkim braku podjęcia właściwej próby wykazania przez Ministra w sposób należyty, a więc dający możliwość sądowej weryfikacji, jakie dokładnie przesłanki i dlaczego organ ten wziął pod uwagę, przyjmując, że skarżąca uczelnia powinna otrzymać jedynie kategorię naukową C.

Tym samym, Sąd stwierdził, że Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego, wydając zaskarżoną decyzję administracyjną w przedmiocie przyznania skarżącej jednostce naukowej kategorii naukowej C - dopuścił się w powyższym zakresie istotnego naruszenia zasady praworządności wyrażonej w przepisach art. 6 k.p.a. i art. 7 in principio k.p.a. oraz art. 7 Konstytucji RP.

Zdaniem Sądu, zarówno naruszenie powołanych wyżej przepisów procedury administracyjnej, jak i związana z tym uchybieniem niewłaściwa ocena prawidłowości zastosowania norm prawa materialnego, mogły mieć istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowią dostateczną podstawę prawną do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r.

Przechodząc do oceny spornego rozstrzygnięcia Ministra, na wstępie, warto zauważyć, że zgodnie z art. 35 pkt 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki, obowiązującej do dnia 30 września 2018 r., Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych, jest organem opiniodawczo-doradczym ministra właściwego do spraw nauki. Do jego zadań, w myśl art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2 cyt. ustawy, należy przeprowadzenie, nie rzadziej niż co 4 lata, kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych oraz przedstawienie Ministrowi wniosków w sprawie przyznania poszczególnym jednostkom naukowym kategorii.

Stosownie zaś do treści art. 2 pkt 9 u.z.f.n., określenie "jednostki naukowe" oznacza prowadzące w sposób ciągły badania naukowe lub prace rozwojowe:

a) podstawowe jednostki organizacyjne uczelni w rozumieniu struktur tych uczelni;

b) jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz. U. z 2017 r., poz. 1869 i 2201);

c) instytuty badawcze w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o instytutach badawczych (Dz. U. z 2017 r., poz. 1158, 1452 i 2201);

d) międzynarodowe instytuty naukowe utworzone na podstawie odrębnych przepisów, działające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

e) Polską Akademię Umiejętności;

f) inne jednostki organizacyjne niewymienione w lit. a – e, posiadające siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, będące organizacjami prowadzącymi badania i upowszechniającymi wiedzę w rozumieniu art. 2 pkt 83 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z wynikiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz. WE L 187 z 26.06.2014, str. 1).

Jak stanowi art. 42 ust. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki, kompleksowa ocena jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych, o której mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1, jest przeprowadzona na podstawie wyników oceny poziomu naukowego prowadzonych badań naukowych lub prac rozwojowych oraz ich efektów w odniesieniu do standardów międzynarodowych, a także oceny znaczenia działalności jednostki naukowej dla rozwoju nauki w skali międzynarodowej oraz wzrostu innowacyjności w skali kraju. W wyniku kompleksowej oceny działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych jest przyznanie kategorii:

1) A+ - poziom wiodący;

2) A - poziom bardzo dobry;

3) B - poziom zadowalający, z rekomendacją wznowienia działalności naukowej, badawczo-rozwojowej lub stymulującej innowacyjność gospodarki;

4) C - poziom niezadowalający (art. 42 ust. 3).

Parametry i kryteria oceny jednostek naukowych zależą od ich wielkości, rodzaju i profili naukowych i są dostosowane do specyfiki każdej z czterech grup dziedzin nauki, odrębne dla instytutów naukowych Polskiej Akademii Nauk, Polskiej Akademii Umiejętności, podstawowych jednostek organizacyjnych uczelni, instytutów badawczych i jednostek naukowych, o których mowa w art. 2 pkt 9 lit. f (art. 42 ust. 4 u.z.f.n.).

Podstawowymi kryteriami kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych jest ocena:

1) poziom naukowego prowadzonych badań naukowych lub prac rozwojowych;

2) efektów działalności naukowej w odniesieniu do standardów międzynarodowych – w tym zwłaszcza publikacje autorstwa pracowników jednostki naukowej w renomowanych wydawnictwach oraz monografie naukowe, opracowane nowe technologie, materiały, wyroby, systemy i usługi, wdrożenia, patenty, licencje i prawa ochronne na wzory użytkowe, a także ocena znaczenia działalności jednostki naukowej dla rozwoju nauki w skali międzynarodowej oraz wzrostu innowacyjności w skali kraju a w zakresie twórczości artystycznej aktywny udział w międzynarodowych wystawach, festiwalach, wydarzeniach artystycznych, plastycznych, muzycznych, teatralnych i filmowych (art. 42 ust. 5 u.z.f.n.).

Zgodnie z art. 42 ust. 1 i 2 cyt. ustawy, Przewodniczący Komitet Edukacji Jednostek Naukowych, na wniosek właściwej komisji (wymienionej w art. 39 pkt 2 - 5 u.z.f.n.), powołuje zespoły ewaluacji, w których skład wchodzą eksperci właściwi dla różnych rodzajów jednostek naukowych i dziedzin nauki. Do zadań zespołów ewaluacji należy przeprowadzanie kompleksowej oceny jakości działalności naukowej i badawczo-rozwojowej jednostek naukowych, o której mowa w art. 41 ust. 1 pkt 1.

Z kolei, jak stanowi art. 44 ust. 1 u.z.f.n., Przewodniczący Komitetu przedstawia Ministrowi projekt szczegółowych parametrów i kryteriów oceny jednostek naukowych, o których mowa w art. 42 ust. 4 i 5.

Komisja podejmuje uchwałę w sprawie, o której mowa w art. 41 ust. 1 pkt 2, po przeprowadzeniu kompleksowej oceny jakości działalności naukowej i badawczo-rozwojowej jednostek naukowych, zaś Przewodniczący Komitet Edukacji Jednostek Naukowych występuje do Ministra z wnioskami o przyznanie jednostkom naukowym kategorii naukowej w terminie 14 dni od dnia podjęcia przez Komisję uchwały w tej sprawie (art. 45 ust. 1 i 2 u.z.f.n.).

Tryb przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym i uczelniom, w których nie wyodrębniono podstawowych jednostek organizacyjnych, w tym szczegółowe parametry i kryteria kompleksowej oceny jakości działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej jednostek naukowych, sposób przeprowadzenia i dokumentowania kompleksowej oceny oraz wzory kart oceny dokonywanej przez zespoły do spraw ewaluacji jednostek naukowych określa wydane przez ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego rozporządzenie z dnia 12 grudnia 2016 r. w sprawie przyznawania kategorii naukowej jednostkom naukowym i uczelniom, w których zgodnie z ich statutami nie wyodrębniono podstawowych jednostek organizacyjnych.

Przepis art. 47 ust. 1 zd. 1 ustawy o zasadach finansowania nauki stanowi, że Minister przyznaje kategorię naukową jednostce naukowej lub uczelni, o której mowa w art. 42 ust. 7, w drodze decyzji, na okres do dnia przyznania kategorii naukowej na podstawie kolejnej kompleksowej oceny jakości ich działalności naukowej lub badawczo-rozwojowej.

Natomiast, jak stanowi art. 47 ust. 5 u.z.f.n., do postępowań w sprawach przyznania kategorii naukowej jednostce naukowej lub uczelni, o której mowa w art. 42 ust. 7, nie stosuje się art. 10 i art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego.

W tej sytuacji, uznać należy, że Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego działa w tym zakresie jako organ administracji publicznej i związany jest niewątpliwie przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 10 i art. 81, zaś wydawana przez niego decyzja w przedmiocie przyznania kategorii naukowej jest decyzją administracyjną.

W związku z tym, wskazać należy, że zgodnie z przepisem art. 107 § 1 k.p.a., decyzja powinna zawierać m. in. rozstrzygnięcie oraz uzasadnienie faktyczne i prawne. Natomiast w myśl § 3 ww. przepisu, uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Uzasadnienie jest integralną częścią decyzji, jego funkcją jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia stanowiącego jej część dyspozytywną.

W piśmiennictwie z zakresu teorii prawa wskazuje się, że uzasadnienie decyzji:

1) spełnia prawny obowiązek wykazania, na jakiej podstawie decyzja została podjęta;

2) daje podstawę kontroli poprawności decyzji;

3) może odgrywać rolę perswazyjną w stosunku do adresatów decyzji oraz innych podmiotów, a także wobec organów orzekających, przez którymi sprawa może się toczyć w trybie odwoławczym;

4) pełni inne rozmaite dalsze funkcje (wpływa na kształtowanie praktyki precedensowej i przewidywalności decyzji oraz na kształtowanie się postaw oceniających wśród organów orzekających), może wreszcie stanowić materiał, który uwzględniony przez prawodawcę będzie wpływał na zmiany stanu prawnego;

5) pełni funkcję opisową, gdy ma odpowiadać procesowi podjęcia decyzji przez organ orzekający (zob. J. Wróblewski, Sądowe stosowanie ..., s. 306-307).

Z kolei w orzecznictwie zwraca się uwagę, że: "Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy, w toku załatwienia spraw. Motywy te, powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem – zarówno w odwołaniu jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków sine qua non skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez NSA. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma – zdaniem Sądu – nie tylko znaczenie prawne ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych" (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 grudnia 1995 r., sygn. akt SA/Lu 2479/94, LEX nr 27106).

W ocenie Sądu, uzasadnienie zaskarżonej decyzji Ministra wydanej w niniejszej sprawie nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a.

W swoim wniosku o przyznanie kategorii naukowej, sporządzanym zgodnie z wymogami powołanego rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 12 grudnia 2016 r., Wyższej Szkoły [...] w B. bardzo obszernie przedstawiła materiały wymagane do kompleksowej oceny jednostki naukowej według następujących kryteriów wskazanych w § 8 cyt. rozporządzenia:

1) kryterium I "Osiągnięcia naukowe i twórcze";

2) kryterium II "Potencjał naukowy";

3) kryterium III "Praktyczne efekty działalności naukowej i artystycznej";

5) kryterium IV "Pozostałe efekty działalności naukowej i artystycznej".

Natomiast organ ograniczył się w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do przytoczenia oceny punktowej dokonanej przez Komitet Ewaluacji Jednostek Naukowych. Nie wyjaśnił w żaden sposób, z czego punktacja taka wynika, dlaczego uwzględnił jedne osiągnięcia, a innych nie uwzględnił. Ponadto, w zaskarżonej decyzji bardzo lakonicznie odniósł się do zarzutów wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie daje Sądowi możliwości prześledzenia toku procedowania przez organ, a tym samym zaskarżona decyzja wymyka się spod kontroli sądowej.

Zwrócić należy uwagę na sformułowanie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że "Uzasadnienie opinii Komitetu odnośnie poszczególnych zarzutów zgłoszonych przez Jednostkę zostały umieszczone w systemie". Chodzi zapewne o system POLON, za pomocą którego składa się zarówno wniosek (ankietę) o przyznanie kategorii naukowej, jak też wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.

W tej sytuacji zarzuty naruszenia przepisów postępowania są zasadne.

Na Ministrze Nauki i Szkolnictwa Wyższego ciąży bowiem obowiązek szczególnej dbałości o dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz staranne wyjaśnienie stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy wydaniu rozstrzygnięcia, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu podjętej w sprawie decyzji, a czego w rozpoznawanej sprawie nie uczyniono.

Nie ulega wątpliwości, że uzasadnienie decyzji administracyjnej powinno stwarzać możliwość kontroli przez stronę, bądź sąd administracyjny, prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia, co ma istotne znaczenie dla oceny prawidłowości samej decyzji. Brak prawidłowego uzasadnienia decyzji czyni zawarte w niej rozstrzygnięcie dowolnym, wskazując przez to na jego arbitralny charakter. Właściwe uzasadnienie decyzji ma szczególne znaczenie w przypadku, gdy organ odmawia przyznania stronie określonego prawa.

W tej sytuacji, uznać należy, że Minister, jako organ prowadzący postępowanie w sprawie nadania kategorii naukowej, obowiązany jest w postępowaniu wyjaśniającym podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywatela, w szczególności - stosownie do art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. - zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego oraz oceny na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Dopiero ustalone w takich warunkach fakty mogą być uznane za udowodnione i stanowić materiał dowodowy będący podstawą faktyczną, niezbędną do wydania i uzasadnienia decyzji administracyjnej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ powinien wyjaśnić stronie zasadność przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, oraz wskazać fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł oraz przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także odnieść się do podniesionych w sprawie zarzutów.

Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego zobowiązany jest powody przyznania stosownej kategorii naukowej szczegółowo wskazać i omówić w motywach swojej decyzji.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie rozstrzygającym niniejszą sprawę uznał, że w rozpoznawanej sprawie Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie uczynił zadość obowiązkowi przedstawienia wyczerpującego, realnego, przekonującego uzasadnienia decyzji, godząc tym samym w dyspozycję przepisów art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 11 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a.

Z przepisów tych wynika, że organ administracji, działając na podstawie przepisów prawa i stojąc na straży praworządności, ma obowiązek podjąć wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, uwzględniając przy tym interes społeczny oraz słuszny interes obywateli, a także prowadzić postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (co wyrażać ma się m.in. w ich należytym i wyczerpującym informowaniu o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, oraz w udzielaniu stronom wskazówek w tym zakresie), wyjaśniając stronie postępowania zasadność przesłanek, którymi kieruje się przy załatwieniu sprawy, co w szczególności zobowiązany jest uczynić w wyczerpującym uzasadnieniu faktycznym i prawnym podejmowanej w sprawie decyzji administracyjnej.

W ocenie Sądu, z uzasadnienie zaskarżonej decyzji Ministra nie wynika, dlaczego skarżąca uczelnia otrzymała kategorię naukową C, a więc nie wyjaśniając tej kwestii w decyzji, organ naruszył art. 107 § 3 k.p.a.

Według Sądu, analiza treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazuje, że organ uchybił obowiązkowi sformułowania własnej oceny w kontekście przyznanej punktacji.

Ponadto, zaskarżona decyzja nie zawiera odniesienia się do zarzutów i uwag podniesionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wady te uniemożliwiają Sądowi analizę zastosowania przez organ przepisów materialnoprawnych w sprawie, gdyż dokonana przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego ich subsumpcja nie jest możliwa do prześledzenia na podstawie uzasadnień wydanych w niej decyzji.

Nie ulega wątpliwości, że uzasadnienie decyzji powinno stwarzać możliwość kontroli przez stronę oraz Sąd prawidłowości toku rozumowania organu ją wydającego oraz motywów rozstrzygnięcia, co jest szczególnie istotne przy ocenie decyzji o charakterze uznaniowym. Brak prawidłowego uzasadnienia uniemożliwia ustalenie, czy organ nie przekroczył granic przyznanego mu zakresu uznania administracyjnego.

Mając na względzie powyższe, należy - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - uznać, że wydając zaskarżoną decyzję, Minister dopuścił się jednocześnie naruszenia obowiązującej w prawie administracyjnym, zharmonizowanej z Konstytucją RP, ogólnej zasady, w myśl której wszelkie ograniczenia obywateli w zachowaniach zgodnych z ich wolą mogą wynikać wyłącznie z przepisów prawa. Ta podstawowa zasada działania administracji państwowej w praworządnym państwie oznacza, iż organ wydający decyzję lub inny akt z zakresu administracji publicznej nie może nałożyć na obywatela obowiązku, ani odmówić mu przyznania uprawnienia, jeżeli nie wykaże, że upoważniają go do tego konkretne normy materialnego prawa administracyjnego (tak również A. Wróbel /w:/ M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 135 i powołany tam wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 1983 r., SA/Wr 510/83).

W ocenie Sądu, należy pamiętać o tym, iż przy egzekwowaniu obowiązków określonych w prawie administracyjnym materialnym, za którymi stoi m.in. pozbawienie strony jej uprawnień, bezwzględnie muszą być zachowane i przestrzegane przez organy zasady wyrażone w Konstytucji RP. W niniejszej sprawie, Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego uchybił niestety temu obowiązkowi.

Rozpatrując sprawę ponownie organ winien uwzględnić poczynione przez Sąd uwagi ze szczególnym uwzględnieniem wymogów prawidłowego uzasadnienia wydanego rozstrzygnięcia.

Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji wyroku.

Orzekając o kosztach postępowania, Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 w zw. z art. 209 p.p.s.a.