Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1977/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Ubezpieczenia
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.102 ust.5 pkt24, art.109 ust.5 i 6, art.66
journal: Dz.U. 2019 poz 1373
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - t.j.
article: art.750,627,734,65m
journal: Dz.U. 2019 poz 1145
law: Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - tj
article: 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 listopada 2020 r. sprawy ze skargi "M." Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu oddala skargę


UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w [...] wnioskiem z dnia 20 grudnia 2016r. wystąpił do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia o rozpatrzenie sprawy dotyczącej objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym E. N., zwana dalej "Zainteresowaną", z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów cywilnoprawnych zawartych

z płatnikiem składek: M.Sp. z o.o. z siedzibą w [...].

Z ustaleń Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wynika, że Zainteresowana zawarła z Płatnikiem umowy, które zostały nazwane umowami o dzieło. Treść zawartych umów szczegółowo opisano w uzasadnieniu decyzji. Przykładowo przedmiotem umowy z dnia 1 grudnia 2011 r. było w okresie od dnia 1 grudnia 2011r. do dnia 31 marca 2012r. wykonywanie następujących prac:

- składanie wood mini karteczka i instrukcja, w ilości 1520 szt.;

- przypinanie celulozy w ilości 55933 szt.;

- składanie nakrętki wood w ilości 21875 szt.;

- oklejanie insertów w ilości 5448 szt.;

- składanie kompletu supremę w ilości 23611 szt.;

- składanie kompletu intenso w ilości 9302 szt.;

- składanie kompletu intenso + woreczek w ilości 20966 szt.;

- składanie kompletu CD w ilości 2205 szt.;

- składanie kompletu autoland w ilości 1669 szt.;

- czyszczenie i mycie wood w ilości 4429 szt.;

- składanie wood mini blisterek w ilości 13866 szt.,

- składanie wood mini karteczka w ilości 19590 szt.;

Ponadto ZUS Oddział w [...] przedłożył kopie m.in. następujących dokumentów:

- protokół kontroli ZUS z dnia [...] września 2016 r., znak: pisma [...];

- protokół przesłuchania pana T. R. w charakterze płatnika składek,

- zastrzeżenia do protokołu kontroli z dnia [...] października 2016 r.;

- informacja o sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń do protokołu kontroli z dnia [...] października 2016 r.;

- zawarta przez strony umowa nazwana "umowa o dzieło".

ZUS w protokole kontroli z dnia [...] września 2016r. wskazał, że przedstawione przez płatnika składek umowy o dzieło nie noszą cech umów rezultatu, nie są więc to umowy o dzieło, tylko umowy starannego działania, do których należy stosować przepisy dotyczące umów zlecenia. Celem każdej z analizowanych umów było staranne wykonanie określonych czynności. Wykonywanie tych czynności nie może być potraktowane jako "dzieło". Istota takich czynności sprowadza się do wykonywania czynności. Bez wymiernego, z góry ustalonego efektu. Tego rodzaju czynności są charakterystyczne dla umowy o świadczenie usług, którą definiuje obowiązek starannego działania - starannego i cyklicznego wykonywania umówionych czynności. Z powyższego wynika, iż nawet zamiar zawarcia umowy

o dzieło, a także świadome podpisanie takiej umowy nie mogą nadać cywilnoprawnego charakteru zatrudnieniu zainicjowanemu taką umową, jeśli wykazuje ono w przeważającym stopniu cechy innego typu stosunku prawnego, np. umowy o świadczenie usług. Czynności związane z realizacją umów były powtarzalne, regularne, pozbawione twórczego charakteru.

Do protokołu kontroli Zakładu Ubezpieczeń Społecznych T. R. (Prezes Zarządu) zeznał że:

- głównym przedmiotem działalności płatnika jest projektowanie, tworzenie oraz sprzedaż odświeżaczy powietrza w kabinach samochodów osobowych oraz pojazdów użytkowych. Spółka w szczególności opracowuje niestandardowe produkty odświeżające, znacząco odróżniające się od produktów konkurencyjnych,

- praca dotycząca czyszczenia i mycia wood mini polegała na zmyciu naklejki

z buteleczki wood mini. Wzorcem była buteleczka wyglądająca jak nowa;

- praca dotycząca składania wood mini karteczka i instrukcja polegała na złożeniu

w jedną całość uchwytu bukowego ze sznurowadłem, karteczką, instrukcją i kulką. Wzorcem był prawidłowo złożony detal;

- praca dotycząca składania nakrętki bio fresh polegała na złożeniu uchwytu bukowego ze sznurowadłem i kulką. Wzorcem był prawidłowo złożony detal;

- praca dotycząca przypinania celuzozy polegała na przypięciu celulozy za pomocą zszywki i zszywacza do blisterka w odpowiedniej pozycji. Wzorcem była prawidłowo przypięta celuloza;

- praca dotycząca składania nakrętki wood polegała na złożeniu uchwytu bukowego ze sznurowadłem i kulką w jedną całość. Wzorcem był prawidłowo złożony detal,

- praca dotycząca oklejania insertów polegała na naklejeniu w odpowiedniej pozycji na insert naklejki z innym tłumaczeniem niż to, które jest na blisterku. Wzorcem był prawidłowo oklejony insert;

- praca dotycząca kompletowania tulejki + filtr polegała na złożeniu detalu składającego się z dwóch części: filtra i tulejki. Filtr musiał być włożony do tulejki

w odpowiedniej pozycji. Wzorcem był złożony detal;

- praca dotycząca składania kompletu supreme polegała na złożeniu pięciu elementów korpusu supremę w jedną całość. Wzorcem był prawidłowo złożony komplet,

- praca dotycząca składania wood mini karteczka polegała na złożeniu w jedną całość uchwytu bukowego ze sznurowadłem, karteczką i kulką. Wzorcem był prawidłowo złożony detal;

- praca dotycząca składania CD polegała na składaniu korpusu CD z czterech elementów w jedną całość. Wzorcem był prawidłowo złożony detal;

- praca dotycząca przycinania pompek polegała na skróceniu pompek do odpowiedniej długości. Wzorcem była pompka o odpowiedniej długości;

- Płatnika nie interesował sposób, w jaki wykonawcy wykonają dzieło. Decydowało

o tym zróżnicowanie zleconych dzieł, różne predyspozycje i wyobraźnia wykonawców. Dzieło można było wykonać w różny sposób,

- materiał do zrealizowania prac nazwanych "dziełem" wykonawcy pobierali

z magazynu. Ilość pobieranego materiału kwitowana była na dowodach wydania

z magazynu;

- wykonywanie dzieł nie było nadzorowane;

- działania Płatnika ograniczały się jedynie do interwencji u danego wykonawcy

w przypadku niedotrzymania terminu wykonania dzieła;

- odbioru ilościowego i jakościowego dokonywał magazynier i pracownik z kontroli jakości. Magazynier wystawiał dowód przyjęcia;

- odpowiedzialność wykonawcy wynikała z postanowień umowy oraz przepisów zawartych w Kodeksie Cywilnym;

- w przypadku wadliwie wykonanej umowy wykonawca zobowiązany był do usunięcia wad. Płatnik dokonywał płatności tylko za dzieło wykonane zgodnie z wzorcem;

- prace wykonywane w ramach umowy o dzieło nie były produktami finalnymi, a były częścią składową do dalszego wykorzystania w działalności firmy.

[...] Oddział Wojewódzki NFZ pismami z dnia 23 stycznia 2017r. wezwał płatnika i Zainteresowaną do wskazania m. in. czy wyjaśnienia złożone przez T. R. miały zastosowanie do wykonywanej przez stronę pracy, czy Zainteresowana wykonała zawartą z płatnikiem umowę (jeśli tak, to w jakim okresie). Ponadto w ww. piśmie skierowano do odwołującego zapytania, czy podtrzymuje wyjaśnienia złożone przez pana T. R. pod groźbą odpowiedzialności karnej oraz czy podtrzymuje stanowisko o stosowaniu przepisów kodeksu cywilnego o umowie o dzieło do każdej zakwestionowanej przez ZUS umowy.

Decyzją nr [...] z dnia [...] czerwca 2017r. dyrektor [...] OW NFZ, stwierdził, że Zainteresowana podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, jako osoba wykonująca w okresach:

- od dnia 1 grudnia 2011r. do dnia 31 marca 2012r.;

- od dnia 2 kwietnia 2012r. do dnia 30 czerwca 2012r.;

- od dnia 2 lipca 2012r. do dnia 30 września 2012r.;

- od dnia 1 października 2012r. do dnia 31 grudnia 2012r.;

- od dnia 1 stycznia 2013r. do dnia 30 marca 2013r.;

- od dnia 2 kwietnia 2013r. do dnia 29 czerwca 2013r.;

- od dnia 1 lipca 2013r. do dnia 31 października 2013r.;

- od dnia 3 listopada 2013r. do dnia 31 grudnia 2013r.;

umowy o świadczenie usług w rozumieniu art. 750 k.c. zawarte z płatnikiem składek: M.Sp. z o.o. z siedzibą w [...].

Płatnik składek, wniósł w dniu 4 lipca 2017r. odwołanie od powyższej decyzji. W odwołaniu pełnomocnik płatnika składek podniósł m.in., że uczestnik otrzymywał wynagrodzenie uzależnione od ilości wykonanych sztuk. Wskazano, że wykonywane przez Uczestnika dzieła były weryfikowane pod względem ich prawidłowości, gdyż odpowiedzialność wykonawcy dzieła za wady dzieła należy do istotnych warunków umowy o dzieło. Dlatego też w zaskarżonej decyzji błędne i nietrafne jest stwierdzenie, iż praca Uczestnika charakteryzowała się systematycznością

i ciągłością. Na skutek zleconego przez spółkę dzieła powstały z góry określone, samoistne, odrębne, indywidualne zestawy zapachowe, o zróżnicowanym wyglądzie zewnętrznym, charakterystycznym i niepowtarzalnym dla danego niezależne od dalszego działania Uczestnika. Zamawiający kładł główny nacisk na jakościowe,

a nie ilościowe wykonanie dzieła, tak aby spełnić oczekiwania klienta docelowego. Granica pomiędzy usługami a dziełem jest płynna, a dla ich właściwej kwalifikacji niezbędne jest posługiwanie się dodatkowymi kryteriami.

Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia działając na podstawie art. 102 ust. 5 pkt 24 w związku z art. 109 ust. 5 i 6 oraz na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r.

o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2019 r. poz, 1373, ze zm.), zwanej dalej "ustawą o świadczeniach" oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), po rozpatrzeniu odwołania M.Sp. z o.o. z siedzibą w [...], od decyzji nr [...] wydanej przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] czerwca 2017r., ustalającej, że E. N. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, jako osoba wykonująca umowy o świadczenie usług w rozumieniu art. 750 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145, ze zm.), zwanej dalej k.c., zawartą z płatnikiem składek: M.Sp. z o.o.

z siedzibą w [...] w okresach od dnia 1 grudnia 2011r. do dnia 31 marca 2012r.; od dnia 2 kwietnia 2012r. do dnia 30 czerwca 2012r.; od dnia 2 lipca 2012r. do dnia 30 września 2012r.; od dnia 1 października 2012r. do dnia 31 grudnia 2012r.; od dnia 1 stycznia 2013r. do dnia 30 marca 2013r.; od dnia 2 kwietnia 2013r. do dnia 29 czerwca 2013r.; od dnia 1 lipca 2013r. do dnia 31 października 2013r.; od dnia 3 listopada 2013r. do dnia 31 grudnia 2013r., orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu Prezes NFZ poza przytoczeniem obowiązujących przepisów stwierdził, że z treści przedmiotowych umów oraz zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby wykonawca miał w efekcie stworzyć trwałe i posiadające cechy oryginalności dzieło oraz aby efekt, związany z jego działaniami miał być niepowtarzalny. Wykonywane czynności nie mogą być potraktowane jako przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze. Rezultat twórczego działania winien być: stworzony samodzielnie, niepowtarzalny, swoisty, posiadać cechę oryginalności, nowości - odróżniać się od innych rezultatów takiego samego działania. W wykonywanych przez Zainteresowanego czynnościach wykluczona jest również kreatywność wykonawcy dzieła.

Zdaniem organu czynności, które objęte były umowami wiązały się

z podejmowaniem przez wykonawcę szeregu jednorodzajowych, powtarzających się działań, wymagających starannego działania z wykorzystaniem własnych umiejętności, wiedzy i doświadczenia. Od wykonawcy wymagano starannego wykonania powtarzalnych czynności, co oznacza, że w spornej umowie jej efekt nie mógł być uznany za dzieło stanowiące konkretny, indywidualnie oznaczony rezultat, który zamawiający chce osiągnąć.

Prezes NFZ podkreślił, że to płatnik składek ponosi odpowiedzialność za ewentualne błędy (wady) a nie Zainteresowana. Wobec czego brak jest odpowiedzialności essentialia negotii umowy o dzieło.

Prezesa NFZ, wskazał, że stosownie do treści art. 627 k.c., przez umowę

o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia. Przedmiotem umowy jest zatem zobowiązanie do wykonania określonego dzieła poprzez stworzenie czegoś lub przetworzenie do postaci w jakiej dotychczas nie istniało. Dzieło może mieć charakter materialny jak i niematerialny, zaś sama umowa o dzieło jest umową rezultatu. Dzieło powinno mieć byt samoistny niezależny od działania wykonawcy i możliwość uzyskania samodzielnej wartości w obrocie. Dzieło musi również istnieć w postaci postrzegalnej, pozwalającej nie tylko odróżnić je od innych przedmiotów, ale

i uchwycić istotę osiągniętego rezultatu. Z kolei wykonywanie określonej czynności, czy też szeregu powtarzających się czynności bez względu na to jaki rezultat czynność ta przyniesie jest właściwe dla umów, co do których mają zastosowanie przepisy k.c. o umowie zlecenia.

Zgodnie natomiast z treścią art. 734 § 1 k.c. przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie, przy czym do umowy o świadczenie usług stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu. Przedmiotem tych umów jest dokonanie określonej czynności faktycznej bądź zespołu czynności faktycznych, które nie muszą prowadzić do osiągnięcia indywidualnie oznaczonego rezultatu. Umowa

o świadczenie usług jak i zlecenia jest przykładem umowy starannego działania, podczas gdy umowa o dzieło jest umową rezultatu. Stąd też odpowiedzialność osoby wykonującej umowę o dzieło jest oparta na zasadzie ryzyka, a umowę o świadczenie usług/zlecenia na zasadzie winy (wykonywanie przez Zainteresowaną umowy było ciągiem określonych czynności starannego działania, zmierzającego do osiągnięcia skutku naczyń - innymi słowy zawarta umowa była umową o świadczenie usług).

Zdaniem Prezesa NFZ wykonywane przez Zainteresowaną czynności stanowiły fragment procesu produkcyjnego, powtarzalnego. Ponadto nie można wskazać indywidualnego charakteru takiego rzekomego dzieła. W świetle dokonanej analizy, organ stwierdził, że przedmiotowa umowa jest typową umową o świadczenie usług (art. 750 k.c.).

W ocenie Prezesa NFZ rzeczywistą wolą stron było zawarcie umowy

o świadczenie usług, bowiem zamawiający wiązał oczekiwany rezultat z wykonaniem czynności faktycznych w czasie oznaczonym w celu uzyskania określonego efektu.

Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie nie było konieczności przeprowadzenia dowodu z przesłuchania zarówno Zainteresowanej jak i płatnika składek bowiem dowód z przesłuchania stron może być przeprowadzony posiłkowo jedynie wówczas, gdy po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy. Skoro zatem nie przeprowadzono dowodu z przesłuchania stron oznacza to, iż w niniejszej sprawie organ posiadał wystarczające środki dowodowe dla uznania, iż przedmiotową umowę należy uznać za umowę zlecenia.

W ocenie Prezesa NFZ zostały podjęte odpowiednie czynności zmierzające do zebrania pełnego materiału dowodowego. Rozstrzygnięcie w przedmiotowej sprawie zostało wydane na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, ze szczególnym uwzględnieniem protokołu kontroli ZUS, zastrzeżeń do protokołu kontroli wniesionych przez płatnika składek, informacji ZUS o rozpatrzeniu zastrzeżeń do protokołu kontroli, zawartej przez strony umowy oraz analizy czynności wykonywanych przez Zainteresowaną, w oparciu o mające w sprawie zastosowanie przepisy prawa materialnego i procesowego.

Organ zauważył, że płatnik składek dokonał w dniu 4 kwietnia 2019r. zgłoszenia Zainteresowanej do ubezpieczenia zdrowotnego w okresie na który została zawarta umowa z Zainteresowaną. Powyższe ustalono na podstawie danych zgromadzonych w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych. Organ stwierdził, że decyzja wydana przez dyrektora [...] OW NFZ w dniu [...] czerwca 2017r. ustala jedynie, że Zainteresowana podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, jako osoba wykonująca umowy o świadczenie usług w rozumieniu art. 750 k.c., zawarte z płatnikiem składek: M. Sp. z o.o. Zgodnie z art. 109 ust. 2 ustawy o świadczeniach, sprawy z zakresu wymierzania i pobierania składek na ubezpieczenie zdrowotne należą do właściwości organów ubezpieczeń społecznych. Oznacza to, iż organem zobowiązanym do prawidłowego ustalenia wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne Zainteresowanego jest ZUS.

Pismem z dnia 24 sierpnia 2020r. na powyższą decyzję M. sp. z o.o. z siedzibą w [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego

w Warszawie skargę zarzucając naruszenie:

1. przepisu prawa materialnego, tj.:

a. art. 750 k.c. poprzez zastosowanie tego przepisu w stanie faktycznym sprawy

i uznanie, że sporna umowa to umowa o świadczenie usług mimo, że zgodnie z jej treścią oraz zgromadzonym materiałem dowodowym strony zawarły umowę o dzieło na podstawie art. 627 k.c.;

b. art. 65 ust. 1 i ust. 2 k.c. poprzez błędną wykładnię oświadczenia woli skarżącej

i Zainteresowanej zawartego w spornej umowie, polegającą na pominięciu zgodnego zamiaru stron i jej celu;

2. art. 65, art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e, art. 69 ust 1, art. 107 ust. 5 pkt 16 w zw. z art. 109 ustawy o świadczeniach poprzez ich zastosowanie na skutek bezpodstawnego uznania przez organy, że sporna umowa to umowa o świadczenie usług

w rozumieniu art 750 k.c., a nie umowa o dzieło w rozumieniu art. 627 k.c.,

a w konsekwencji uznanie, że Zainteresowana podlegała z tytułu jej wykonania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, podczas gdy w rzeczywistości zawarto umowę o dzieło oraz ich zastosowanie polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji, podczas gdy brak jest przesłanek do jej wydania;

3. art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie obowiązku podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, zaniechanie obowiązku dokładnego ustalenia stanu faktycznego, zebrania i rozpatrzenia własnego materiału dowodowego, mającego na celu dokonanie wnikliwej analizy umowy oraz rodzaju wszelkich czynności podejmowanych przez Zainteresowaną,

w celu wykonania umowy o dzieło;

4. art. 80 k.p.a. polegające na podjęciu rozstrzygnięcia w oparciu o błędnie ustalony stan faktyczny w sprawie, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego

w niepełnym zakresie, z pominięciem równie istotnych okoliczności, których uwzględnienie musiałoby prowadzić do odmiennego, niż przyjęte przez Dyrektora OW NFZ ustalenia, zaakceptowane przez Prezesa NFZ oraz uznanie,

że sporządzony przez ZUS protokół pokontrolny jest wystarczający do podjęcia decyzji, że zawiązana przez Skarżącą z Zainteresowaną umowa o dzieło stanowi

w rzeczywistości umowę zlecenia oraz ustalenie, że taki materiał dowodowy jest wystarczający do wydania decyzji o objęciu ubezpieczeniem zdrowotnym;

5. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej wywodów, które nie uzasadniają racji i zasadności utrzymanej

w mocy przez Prezesa NFZ decyzji Dyrektora OW NFZ, gdyż znaczna część decyzji stanowi argumentację dotyczącą cech charakterystycznych dla umowy zlecenia oraz umowy o dzieło, natomiast brak w niej uzasadnienia podstaw faktycznych prowadzących do podjęcia takich, a nie innych ustaleń, które opierałyby się na analizie nie tylko treści umowy, ale przede wszystkim na charakterze wykonywanych przez Zainteresowaną czynności, prowadzących do wykonania dzieła/spełnia umówionego rezultatu.

Strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości

i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skargi rozwinęła podniesione zarzuty.

W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o oddalenie skargi jako niezasadnej, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325), dalej "p.p.s.a.", sprawowana jest na zasadzie kryterium zgodności z prawem.

Mając powyższe na względzie, w ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja, jak również utrzymana nią w mocy decyzja Dyrektora OW NFZ nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.

W działaniu obu organów Narodowego Funduszu Zdrowia, sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak

i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, że poczynione przez organy ustalenia faktyczne znajdują uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. Materiał dowodowy został w toku postępowania przed organami zgromadzony, rozpatrzony i oceniony w sposób wyczerpujący. Ponadto ten materiał dowodowy był znany stronom postępowania. Należy w tym miejscu podkreślić, że Sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą administracyjną. Sąd ten bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzje zostały zaskarżone, odpowiadają prawu.

Kwestią sporną w niniejszej sprawie jest charakter prawny umowy zawartej przez skarżącą z Zainteresowaną w okresie od dnia 1 stycznia 2013r. do dnia 30 marca 2013r., która to umowa - w ocenie skarżącej, stanowi umowę o dzieło (taka była wola stron ją zawierających), a w ocenie organów - umowę o świadczenie usług.

Zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 1 lit. e ustawy o świadczeniach obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi lub ubezpieczeniem społecznym rolników, które są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące zlecenia lub osoby z nimi współpracujące.

Uznanie, że sporne umowy nie stanowiły umów o dzieło uregulowanej

w art. 627 i nast. k.c., lecz umowy o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o zleceniu (art. 750 k.c.) oznacza, że skarżąca, jako płatnik składek - na podstawie art. 85 ust. 4 ustawy o świadczeniach, była obowiązana do obliczenia i pobrania składki z dochodu Zainteresowanej jako ubezpieczonej.

Sąd w niniejszej sprawie nie podziela stanowiska skarżącej, że sporne umowy stanowią umowy o dzieło. Istotą umowy o dzieło jest osiągnięcie określonego rezultatu, co odróżnia umowę o dzieło, od umowy zlecenia (art. 734 i następne k.c.) oraz od umowy o świadczenie usług (art. 750 k.c.). Z kolei, umowa o świadczenie usług jest umową starannego działania, a zatem jej celem jest wykonywanie określonych czynności, które nie muszą zmierzać do osiągnięcia rezultatu.

Przedmiot umowy o dzieło może być określony w różny sposób i różny może być stopień dokładności tego określenia, pod warunkiem, że nie budzi wątpliwości,

o jakie dzieło chodzi. Nie można jednak uznać za dzieło czegoś, co nie odróżnia się

w żaden sposób od innych, występujących na danym rynku rezultatów pracy – materialnych, bądź niematerialnych, gdyż wówczas zatraciłby się indywidualny charakter dzieła. Dzieło nie musi wprawdzie być czymś nowatorskim

i niewystępującym jeszcze na rynku, jednak powinno posiadać charakterystyczne, wynikające z umowy cechy, umożliwiające zbadanie, czy dzieło zostało wykonane prawidłowo i zgodnie z indywidualnymi wymaganiami, bądź upodobaniami zamawiającego. Dzieło jest wytworem, który w momencie zawierania umowy nie istnieje, jednak jest w niej z góry przewidziany i określony w sposób wskazujący na jego indywidualne cechy (por. wyroki SN z 5 marca 2004 r., I CK 329/03 i z 14 listopada 2013 r., II UK 115/13).

Istotnym jest, że kryterium odróżnienia umowy o dzieło od umowy

o świadczenie usług stanowi także możliwość poddania umówionego rezultatu (dzieła) sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych (por. wyroki SN z 3 listopada 2000 r., IV CKN 152/00, OSNC 2001, Nr 4, poz. 63 i z 14 listopada 2013 r., II UK 115/13).

Zgodnie z art. 627 k.c. warunkiem uznania danego świadczenia za dzieło jest osiągnięcie indywidualnie oznaczonego rezultatu, a nie tylko wskazanie czynności faktycznych do wykonania przez daną osobę jako przyjmującego zamówienie. Stosownie do art. 353 § 1 k.c. zobowiązanie polega na tym, że wierzyciel może żądać od dłużnika świadczenia, a dłużnik powinien świadczenie spełnić.

Niewątpliwie przedmiot badanych umów obejmował obowiązek wykonywania przez Zainteresowaną na rzecz Skarżącej określonych czynności faktycznych opisanych w umowie. W myśl wyroku Sądu Najwyższego z 2 czerwca 2017 r. sygn. III UK 147/16 nawet ułomna konstrukcja przedmiotu umowy nie rodzi domniemania (ani faktycznego, ani prawnego), że chodzi o uzyskanie konkretnego rezultatu.

Po przeanalizowaniu treści umów, zdaniem sądu za prawidłowe uznać należy stanowisko organów, że od Zainteresowanej wymagano wykonania szeregu powtarzalnych czynności, potrzebnych w procesie produkcyjnym. Czynnością tym nie można przypisać konstytutywnych cech umowy o dzieło. Oczywiście dzieło nie musi mieć cech indywidualności w takiej mierze jak utwór, nie zawsze musi być tworem niepowtarzalnym, chronionym prawem autorskim i wymagającym od jego autora posiadania specjalnych umiejętności. Tym niemniej, zawsze musi być jednorazowym efektem, zindywidualizowanym już na etapie zawierania umowy i możliwym do jednoznacznego zweryfikowania po wykonaniu. Nie można za dzieło uznać czegoś, co nie odróżnia się w żaden sposób od innych występujących na danym rynku rezultatów pracy, gdyż wówczas zatraciłby się indywidualny charakter dzieła. (por. wyrok Sądu Najwyższego z 26 marca 2013 r., II UK 201/12, Lex nr 1341964).

Zdaniem Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie wykazał, aby umowy zmierzały do osiągnięcia indywidualnego rezultatu. Już samo określenie przedmiotu umów eksponuje wyraźnie, że znaczenie miało samo staranne wykonanie określonych elementów, według udostępnionego wzorca. Zauważyć należy, że w stosunku do każdej z wyodrębnionych w umowach czynności, ich ilość sięgała od kilku tysięcy do kilkudziesięciu tysięcy. W ocenie sądu strony umówiły się zatem na wykonanie szeregu powtarzających się czynności, zaś takie czynności nie posiadały cech oryginalności. Dlatego też wykonywanie takich czynności powtarzalnych nie może być rozumiane jako jednostkowy rezultat charakterystyczny dla stworzenia dzieła.

Nie są zasadne zarzuty skargi, w których skarżąca stara się wykazać, że na podstawie zapisów umów Zainteresowana była odpowiedzialna za wady wykonanego przez nią dzieła. Nie sposób z treści badanych umów wywieść ciążącej na niej odpowiedzialności z tytułu rękojmi za wady działa. Postanowienia umów nie odpowiadają uregulowaniu dotyczącemu odpowiedzialności z tytułu rękojmi na podstawie art. 638 w zw. z art. 5561 k.c. Nie jest wiadomym, jakie parametry winny charakteryzować efekt pracy Zainteresowanej tak, aby zarówno skarżąca jako zamawiający, jak i Zainteresowana jako wykonawca, mogli określić właściwości, które dzieło tego rodzaju powinno mieć.

W ocenie sądu, w niniejszej sprawie organy obu instancji organy wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego, zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), zaś podjęte w tym zakresie rozstrzygnięcie zostało w sposób należyty uzasadnione. Sąd nie podzielił sformułowanych w skardze zastrzeżeń dotyczących sposobu prowadzenia postępowania dowodowego oraz jego wyników. Fakt zaś, że materiał dowodowy zebrany w sprawie został oceniony przez organy odmiennie niż to czyni strona skarżąca, nie świadczy o naruszeniu zasad postępowania zawartych w k.p.a.

W konsekwencji w sprawie nie doszło do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa cywilnego, odnoszących się do umowy o dzieło, zlecenia, ani też przepisów regulujących umowę o świadczenie usług, czy przepisów o oświadczeniach woli a także przepisów ustawy o świadczeniach. Jednocześnie Sąd nie dopatrzył się także żadnych innych, istotnych dla wyniku postępowania naruszeń prawa materialnego.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.