Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 113/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2018-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6299 Inne o symbolu podstawowym 629
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 156
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca) Protokolant Referent stażysta Jacek Zięba po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 marca 2018 r. sprawy ze skargi E. L., P. F., E. N., J. K., A. N., K. S. i B. F.-W. na decyzję Wojewody z dnia [...] grudnia 2009 r., znak: [...], w przedmiocie odszkodowanie za grunt przejęty na własność Skarbu Państwa oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] grudnia 2009 r., znak: [...], Wojewoda (dalej także: "Wojewoda"), po rozpatrzeniu odwołania E. L., J. N., E. N., J. K., A. N. i K. S. od decyzji Prezydenta Miasta L. (dalej także: "Prezydent") z [...] września 2009 r., znak: [...], odmawiającej ustalenia odszkodowania za grunt o obszarze 6 ha 659 m2, wywłaszczony na mocy przepisów ustawy z 2 lipca 1947 r. o upamiętnieniu męczeństwa Narodu Polskiego i innych Narodów na Majdanku (Dz. U. nr 52, poz. 266; dalej także: "ustawa z 2 lipca 1947 r.") – uchylił tę decyzję w całości i umorzył postępowanie pierwszej instancji.

W uzasadnieniu powyższej decyzji Wojewoda przedstawił następujący stan sprawy.

Na mocy ustawy z 2 lipca 1947 r., na terenach byłego hitlerowskiego obozu koncentracyjnego na Majdanku utworzono Pomnik Męczeństwa Narodu Polskiego i innych Narodów, a jego granice zostały uregulowania rozporządzeniem Ministra Kultury i Sztuki z 20 września 1949 r. w sprawie określenia granic terenu Pomnika Męczeństwa na Majdanku (Dz. U. Nr 54, poz. 422), które weszło w życie 20 września 1949 r.

Z zapisów w wykazie hipotecznym (księdze wieczystej) "Nieruchomości w mieście L. Nr [...] hip." według stanu na [...] sierpnia 1947 r. (na dzień wejścia w życie ustawy z [...] lipca 1947 r.) właścicielem niewydzielonego obszaru 6 ha 8026 m2, była W. K., będąca posiadaczem gruntów oznaczonych jako działka nr [...] o pow. 6 ha 659 m2. Na mocy umowy sprzedaży zawartej w formie aktu notarialnego Rep A. Nr [...] z [...] kwietnia 1949 r. osoba ta zbyła na rzecz F. N. nieruchomość o powierzchni 2800 m2, pochodzącą ze wskazanego, niewydzielonego obszaru 68 026 m2.

Orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w L. (dalej: "Prezydium WRN") z [...] listopada 1953 r., znak: [...], przyznano odszkodowanie w kwocie [...]zł za grunt o pow. 6 ha 659 m˛, a zatem grunt, którego hipoteczną właścicielką była W. K., na rzecz S. S., córki W. K..

Następnie orzeczeniem Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r., znak: [...], ustalono odszkodowanie za wywłaszczone grunty o pow. 6 ha 659 m2 na rzecz W. K..

Wojewoda decyzją z [...] sierpnia 1995 r., znak: [...], stwierdził nieważność powyższego orzeczenia Prezydium WRN z [...] listopada 1953 r., znak: [...], z uwagi na to, że S. S. nie była właścicielem wywłaszczonego gruntu.

Decyzją z [...] lipca 2003 r., znak: [...], Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast (dalej także: "Prezes UMiRM") stwierdził, że powyższe orzeczenie Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r. zostało wydane z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że orzeczeniem z [...] grudnia 1953 r. rozstrzygnięto sprawę uprzednio rozstrzygniętą już innym orzeczeniem z dnia [...] listopada 1953 r., co stanowi wadę określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. oraz skierowane było do osoby niebędącej stroną postępowania, co stanowi wadę z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ ograniczył się jednak do stwierdzenia że orzeczenie Prezydium WRN z dnia [...] grudnia 1953 r. zostało wydane z naruszeniem prawa, ze względu na upływ czasu ponad 10 lat od jego podjęcia, w myśl art. 156 § 2 w zw. z art. 158 § 2 k.p.a.

Wnioskiem z [...] lutego 2005 r. spadkobiercy F. N.: E. L., J. N., E. N., J. K., A. N. i K. S. zwrócili się do Prezydenta o wydanie decyzji ustalającej odszkodowanie za opisany grunt o pow. 6 ha 659 m2

Prezydent decyzją z [...] września 2009 r., znak: [...], odmówił ustalenia odszkodowania na rzecz stron. Organ stwierdził, że art. 129 ust. 5 ustawy z dnia [...] sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.; dalej także: "u.g.n.") ma zastosowanie do wywłaszczeń dokonanych pod rządami tej ustawy, w okresie od [...] stycznia 1998 r., jeśli na skutek naruszenia prawa decyzja wywłaszczeniowa nie rozstrzygała o odszkodowaniu. W niniejszej sprawie postępowanie wywłaszczeniowe zakończyło się w latach czterdziestych ubiegłego wieku, a zatem w świetle powyższego orzecznictwa nie ma obecnie możliwości ustalenia odszkodowania pod rządami obecnie obowiązującej ustawy o gospodarce nieruchomościami. Niezależnie od tego, zdaniem organu, F. N. w chwili wywłaszczenia nie była właścicielką wspomnianego gruntu.

W odwołaniu od tej decyzji wnioskodawcy zarzucili organowi wadliwe stwierdzenie, że brak było podstaw prawnych do przyznania odszkodowania za wywłaszczenie omawianej nieruchomości.

Rozpoznając to odwołanie Wojewoda stwierdził, że w tej sprawie nie można było rozpoznać merytorycznie wniosku o ustalenie odszkodowania. W obrocie prawnym pozostaje bowiem decyzja ustalająca odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość – orzeczenie PWRN w L. z [...] grudnia 1953 r., które nie zostało wyeliminowane z obiegu prawnego decyzją Prezesa UMiRM z [...] lipca 2003 r. ze wskazanych wyżej przyczyn. Ponowne orzekanie w tym przedmiocie nie jest możliwe, gdyż prowadziłoby do podjęcia decyzji rażąco naruszającej prawo, w myśl art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. (res iudicata). To oznacza, że zaskarżoną decyzję Prezydenta należało, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylić w całości, a postępowanie umorzyć – jako bezprzedmiotowe.

W skardze do Sądu na omawianą decyzję Wojewody E. L., J. N., E. N., J. K., A. N. i K. S. wnieśli o uchylenie tej decyzji w zakresie, w jakim umorzono postępowanie. Skarżący zarzucili tej decyzji naruszenie:

- art. 104 § 2, art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez umorzenie postępowania, pomimo braku ustawowych przesłanek do umorzenia;

- art. 1 pkt 1 i art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., poprzez uznanie, iż postępowania wszczęte z wniosku skarżących zostało już zakończone decyzją ostateczną;

- art. 107 § 1 k.p.a., poprzez niewskazanie pełnej podstawy prawnej decyzji, niewskazanie uzasadnienia prawnego decyzji.

- art. 11 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie przesłanek, którymi kierował się organ administracji wydając decyzję.

- art. 129 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 233 u.g.n. w zw. z art. 5 ustawy z [...] lipca 1947 r., poprzez niewydanie decyzji ustalającej odszkodowanie, choć doszło do wywłaszczenia bez ustalenia odszkodowania, a obowiązujące przepisy przewidują jego ustalenie.

W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że wbrew stanowisku organu drugiej instancji nie można uznać, iż sprawa wszczęta z wniosku Muzeum na Majdanku, zakończona orzeczeniem administracyjnym z dnia [...] grudnia 1953 roku, na mocy którego przyznano odszkodowanie W. K. i sprawa, w której spadkobiercy F. N. zwrócili się o ustalenie odszkodowania, nie stanowią tej samej sprawy, gdyż brak jest tożsamości stron (względnie ich następców prawnych) w obu postępowaniach. Zdaniem skarżących, nie można uznać, iż ustalenie odszkodowania na rzecz W. K., wyczerpuje ustalane w trybie administracyjnym roszczenie o odszkodowanie na rzecz F. N., gdyż ustalenie odszkodowania na rzecz W. K. (będącej w dacie wywłaszczenia właścicielką 2 hektarów gruntów, na podstawie kilku umów sprzedaży zbyła pozostałą część gruntów) nie jest, w sposób oczywisty, równoważne ustaleniu odszkodowania na rzecz W. K..

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Postanowieniem z dnia 30 marca 2010 r., sygn. akt II SA/Lu 84/10, Sąd zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie do czasu rozstrzygnięcia postępowania o stwierdzenie nieważności opisanej wyżej decyzji Prezesa UMiRM z [...] lipca 2003 r., toczącego się przed Ministrem Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej (dalej: "Minister TBiGM").

Postępowanie w tej sprawie zostało podjęte postanowieniem Sądu z 31 stycznia 2018 r., wobec ustalenia, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 5 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 717/15, oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 21 października 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2501/13, w sprawie ze skargi P. K., B. K. i T. K. na decyzję Ministra TBiGM z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...] (wydaną w następstwie stwierdzenia nieważności kwestionowanej decyzji Prezesa UMiRM z [...] lipca 2003 r.), stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa orzeczenia Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r., znak: [...]

Na rozprawie przed Sądem w dniu [...] marca 2018 r. pełnomocnik strony skarżącej poinformował, że [...] sierpnia 2011 r. zmarł skarżący J. N., zaś jego spadkobiercami są żona S. N. oraz córka B. F.-W.. Następnie [...] lutego 2018 r. zmarła S. N., której spadkobiercą jest wnuk P. F..

Mając powyższe na uwadze, Sąd postanowił zawiesić postępowanie w sprawie oraz podjąć je z udziałem B. F.-W. oraz P. F. – spadkobierców zmarłych skarżących.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

Zaskarżoną decyzją Wojewoda uchylił decyzję Prezydenta o odmowie przyznania wnioskodawcom odszkodowania za nieruchomość gruntową o powierzchni 6 ha 659 m2, wywłaszczoną na mocy przepisów ustawy z 2 lipca 1947 r. o upamiętnieniu męczeństwa Narodu Polskiego i innych Narodów na Majdanku oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji. Uzasadniając to stanowisko organ odwoławczy wskazał, że wydanie decyzji w tym przedmiocie było niedopuszczalne, albowiem w obrocie prawnym pozostaje decyzja ustalająca odszkodowanie za tę nieruchomość na rzecz innej osoby – orzeczenie Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r., znak: [...]

W rozpoznawanej sprawie jest poza sporem, że opisanym wyżej orzeczeniem ustalono odszkodowanie za wywłaszczone grunty o powierzchni 6 ha 659 m˛ na rzecz W. K..

Decyzją Prezesa UMiRM z [...] stycznia 1999 r., znak: [...], utrzymano w mocy decyzję Wojewody z [...] grudnia 1996 r., znak: [...], o odmowie stwierdzenia nieważności orzeczenia z [...] grudnia 1953 r.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 8 listopada 2001 r., sygn. akt I SA 1972-1973/00, uchylił powyższe decyzje. Sąd stwierdził, że w sprawie należy ocenić, czy wnioskodawcy H. S. i Z. S. posiadają interes prawny do występowania z tym wnioskiem, a jeżeli tak, to poczynione ustalenia należy uwzględnić przy dokonaniu oceny legalności kwestionowanej decyzji.

NSA stwierdził też, że "skoro przepis art. 5 cyt. ustawy [z 2 lipca 1947 r.] precyzuje, że wywłaszczeniu podlegają tereny wymienione w art. 2, to wymienione tereny powinny być określone przebiegiem ich granic - uczyniło to dopiero cytowane rozporządzenie z dnia 20 września 1949 r." W związku z tym NSA uznał, iż wywłaszczenie przedmiotowej nieruchomości nastąpiło z datą wejścia w życie ww. rozporządzenia z dnia 20 września 1949 r. określającego granice Pomnika Męczeństwa na Majdanku, tj. w dniu 27 października 1949 r.

Ponadto NSA wskazał, że stwierdzenie decyzją Wojewody z [...] sierpnia 1995 r. nieważności orzeczenia Prezydium WRN z [...] listopada 1953 r. przyznającego odszkodowanie za wywłaszczony grunt na rzecz S. S., córki W. K., nie zmienia faktu, iż w dacie wydania orzeczenia Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r. przyznającego odszkodowanie W. K., sprawa odszkodowania za tę nieruchomość była rozstrzygnięta orzeczeniem z [...] listopada 1953 r.

Ponownie rozpatrując tę sprawę Wojewoda decyzją z [...] czerwca 2002 r., znak: [...], umorzył postępowanie, wskazując, że wnioskodawcy nie posiadają interesu prawnego do występowania z wnioskiem o stwierdzenie nieważności orzeczenia z [...] grudnia 1953 r.

Decyzją z [...] stycznia 2003 r., nr [...], Prezes UMiRM uchylił w całości wskazaną decyzję Wojewody i umorzył postępowanie nadzorcze przed tym organem jako niewłaściwym w sprawie.

Prezes UMiRM decyzją z [...] lipca 2003 r., znak: [...], stwierdził, iż orzeczenie z [...] grudnia 1953 r. zostało wydane z naruszeniem prawa. Organ nadzorczy rozstrzygnięcie to uzasadnił faktem, iż kwestionowana decyzja skierowana została do osoby niebędącej stroną w sprawie oraz dotyczyła sprawy rozstrzygniętej już inną decyzją administracyjną. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wynikało zaś ze spełnienia przesłanki określonej w art. 156 § 2 k.p.a.

Pismem z [...] listopada 2011 r. P. K. wniósł o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji z [...] lipca 2003 r.

Decyzją z [...] maja 2012 r., znak: [...], Minister TBiGM stwierdził nieważność decyzji z [...] lipca 2003 r., nr [...], wskazując w uzasadnieniu, iż decyzja ta narusza prawo w sposób rażący w myśl art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż skierowana została do osoby zmarłej – C. K..

W wyniku wyeliminowania z obrotu prawnego ww. decyzji nadzorczej, Minister TBiGM, po rozpoznaniu wniosku Z. S. i H. S. o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r., decyzją z [...] lutego 2013 r., znak: [...], stwierdził wydanie tego orzeczenia z naruszeniem prawa.

W uzasadnieniu tej decyzji Minister wskazał, że pomiędzy wejściem w życie ustawy z 2 lipca 1947 r., a wejściem w życie rozporządzenia z [...] września 1949 r. właścicielka nieruchomości W. K. dokonała trzykrotnego rozporządzenia swoim gruntem sprzedając poszczególne jego części. W konsekwencji w dacie wejścia w życie rozporządzenia z 20 września 1949 r., to jest [...] października 1949 r., przedmiotowy grunt stanowił własność także innych osób, w tym F. N. (poprzedniczki prawnej skarżących). W ocenie organu, brak wskazania w kwestionowanym orzeczeniu o odszkodowaniu pozostałych (poza W. K.) współwłaścicieli nieruchomości nie może stanowić podstawy do wyeliminowania go z obrotu prawnego na podstawie art. 156 k.p.a., albowiem brak udziału wszystkich stron w postępowaniu stanowi przesłankę do wznowienia postępowania. Natomiast przesłanka wznowieniowa nie może stanowić również przesłanki nieważnościowej, gdyż badanie tych przesłanek następuje w konkurencyjnych względem siebie postępowaniach nadzwyczajnych.

Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Minister TBiGM decyzją z [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję własną z [...] lutego 2013 r., podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Dodatkowo Minister wskazał, że z akt sprawy wynika, iż odszkodowanie przyznane m.in. W. K. zostało skutecznie wpłacone do depozytu sądowego, z którego następnie było sukcesywnie wypłacane osobom uprawnionym.

Skargę na wskazaną decyzję Ministra z [...] sierpnia 2013 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. K., B. K. i T. K., domagając się jej uchylenia.

Wyrokiem z 21 października 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2501/13, WSA w Warszawie oddalił tę skargę. Sąd wskazał, że rozpoznając sprawę miał na uwadze treść art. 99 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz. 1271). Zdaniem Sądu, analiza oceny oraz wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku NSA z 8 listopada 2001 r., sygn. akt I SA 1972-1973/00, prowadzi do wniosku, że NSA zawarł w nim wiążącą ocenę prawną, z której wprost wynika, że orzeczenie Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r. przyznające odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość na rzecz W. K., wydane zostało w sytuacji, gdy sprawa wypłaty tego odszkodowania została rozstrzygnięta wcześniejszym orzeczeniem z [...] listopada 1953 r. Res iudicata przesądza zatem o wadliwości omawianego orzeczenia na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.

WSA w Warszawie nie znalazł także podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia przez organ art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 5 ustawy z dnia 2 lipca 1947 r. o upamiętnieniu męczeństwa Narodu Polskiego i innych Narodów na Majdanku, poprzez odmowę stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia 1 grudnia 1953 r., które zdaniem skarżących rażąco narusza prawo z tej przyczyny, że przyznaje W. K. odszkodowanie za grunt, z którego nie została ona faktycznie wywłaszczona. Sąd wskazał, że w toku trwającego wiele lat postępowania zarysował się problem interpretacyjny, czy świetle art. 5 w zw. z art. 2 ustawy z [...] lipca 1947 r. grunt ulegał wywłaszczeniu z dniem wejścia w życie tej ustawy, czy też po ustaleniu granic terenu Pomnika, które nastąpiło po 20 września 1949 r., to jest po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki w sprawie określenia granic terenu Pomnika Męczeństwa na Majdanku. Mając na uwadze prawnie wiążące stanowisko NSA wyrażone w wyroku z 8 listopada 2001 r., sygn. akt I SA 1972-1973/00, WSA w Warszawie stwierdził, że choć Prezydium WRN orzeczeniem z [...] grudnia 1953 r. ustaliło odszkodowanie na rzecz byłej właścicielki całej wywłaszczonej nieruchomości - W. K. z pominięciem jej pozostałych współwłaścicieli, to wadliwość dokonanego rozstrzygnięcia w tym zakresie nie może być interpretowana w kategorii rażącego naruszenia prawa. Niewątpliwie bowiem orzeczenie to zapadło na skutek odmiennej wykładni art. 5 ustawy z 2 lipca 1947 r., niż ta, która ostatecznie została uznana za prawidłową, to jest po dacie ustalenia granic Pomnika Męczeństwa na Majdanku, mocą rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z 20 września 1949 r.

WSA w Warszawie wskazał też, że pominięcie w orzeczeniu z [...] grudnia 1953 r. pełnego kręgu właścicieli wywłaszczonej nieruchomości jest wadą tego orzeczenia, która jednakże stanowi przesłankę warunkującą wszczęcie postępowania wznowieniowego, a nie przesłankę uzasadniającą stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie art. 156 k.p.a.

W ocenie Sądu, kontrolowane orzeczenie nie narusza także rażąco obowiązujących w dacie jego wydania przepisów postępowania, w tym art. 75 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wnieśli P. K., B. K. i T. K., domagając się jego uchylenia.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 5 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 717/15, oddalił powyższą skargę kasacyjną.

Uznając za niezasadne zarzuty tej skargi, NSA stwierdził po pierwsze, że "z treści §1 rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 20 września 1949 r. w sprawie określenia granic terenu Pomnika Męczeństwa na Majdanku w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania kwestionowanej decyzji w dniu [...] grudnia 1953 r. wynika wprawdzie, że ustawodawca określił tereny Pomnika Męczeństwa na Majdanku, jako grunty niehipotekowane (ukazowe) wsi D., jednakże w dalszej części przepisu uszczegółowił to stwierdzenie określając przebieg granic terenu obejmującego Pomnik Męczeństwa na Majdanku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego to właśnie określenie terenu wywłaszczonego przez opis przebiegu linii granicznych ma podstawowe znaczenie w sprawie. Odpowiedź na pytanie, czy przedmiotowa działka wchodziła w skład terenu w tak określonych granicach znajduje się w sporządzonym przez mierniczego przysięgłego W. W. planie gruntów objętych wywłaszczeniem. Według tego planu przedmiotowy teren obejmował grunty o powierzchni 96,4791 (tu zachodzi zgodność co do powierzchni określonej w rozporządzeniu), zaś przedmiotowa działka o pow. 6,0659 ha określona została jako działka nr [...]. Wynika to w sposób nie budzący wątpliwości z planu sytuacyjnego sporządzonego przez mierniczego przysięgłego znajdującego się w aktach sprawy. Dowód ten nie został podważony na żadnym etapie postępowania wielu toczących się spraw (w tym także sprawy z wniosku małżonków S. o odszkodowanie, w wyniku której za część działki nr [...] ich następcy prawni otrzymali odszkodowanie). Zachodzi zgodność łącznej powierzchni gruntów określonych w przywołanym powyżej planie sytuacyjnym i w § 1 rozporządzenia Ministra Kultury i Sztuki z dnia 20 września 1949 r., czyli gruntów o łącznej powierzchni 96 ha 4.971 m2. Skoro teren opisany i szczegółowo określający w §1 rozporządzenia przebieg granic obejmował przedmiotową działkę, to stwierdzenie we wstępnej w treści przepisu, że Pomnik Męczeństwa na Majdanku obejmuje teren, pochodzący z gruntów niehipotekowanych nie oznacza, że przedmiotowa działka nie została wywłaszczona".

Po drugie zdaniem NSA, "w kwestionowanym orzeczeniu z dnia [...] grudnia 1953 r. wskazano, że zostało wydane na podstawie art.1, 2,3,4,5,6 i 7 ustawy z dnia 2 lipca 1947 r. (Dz.U. RP Nr 52, poz. 266) o upamiętnieniu męczeństwa Narodu Polskiego i innych Narodów na Majdanku, rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 listopada 1952 r. w sprawie ustalenia norm szacunkowych w celu realizacji narodowych planów gospodarczych ( Dz.U. Nr 52, poz. 339). Wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej w podstawie prawnej rozstrzygnięcia nie zachodziła potrzeba wskazania jako podstawy prawnej przepisów dekretu z dnia 26 kwietnia 1946 r. o nabywaniu i przekazywaniu nieruchomości niezbędnych dla realizacji narodowych planów gospodarczych (Dz.U. z 1952 r. Nr 4, poz.31), gdyż podstawą wywłaszczenia była wskazana w komparycji kwestionowanego orzeczenia ustawa z dnia 2 lipca 1947 r. (Dz.U. RP Nr 52, poz. 266) o upamiętnieniu męczeństwa Narodu Polskiego i innych Narodów na Majdanku, a ponadto w orzeczeniu wskazano, że ustalenie odszkodowania nastąpiło <>, które zostało uchwalone 28 listopada 1952, opublikowane w dniu 30 grudnia 1952 r. i w tej dacie weszło w życie. Wprowadzone zaś zmiany w dniu 4 lutego 1953 r. dotyczyły tylko określania wartości <>, co w sprawie z uwagi na zajęcie gruntów i ich charakter nie miało zastosowania".

Po trzecie, jak wskazał NSA, nie można "zgodzić się z tezą pełnomocnika skarżących, aby w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności orzeczenia z 1953 r. dokonywać ustaleń, czy W. K. w latach 40 tych płaciła podatek gruntowy i weryfikować wysokość przyznanego odszkodowania w sytuacji, gdy akta administracyjne nie są kompletne i nie zachowały się wszystkie dokumenty postępowania wywłaszczeniowego i odszkodowawczego, zaś kontrola orzeczenia następuje po 64 latach od jego wydania".

Po czwarte, NSA stwierdził, że "organ wydający kwestionowane orzeczenie nie miał obowiązku wskazywania konkretnych przepisów dotyczących biegłego, skoro wskazał przepisy będące podstawą procedowania w sprawie odszkodowania", zaś WSA w Warszawie prawidłowo odniósł się do pozostałych zarzutów skarżących.

Mając powyższe na uwadze, nie budzi wątpliwości Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, że w rozpoznawanej sprawie brak było podstaw prawnych do orzekania w przedmiocie przyznania następcom prawnym F. N. odszkodowania za grunt o obszarze 6 ha 659 m2, wywłaszczony na mocy przepisów ustawy z 2 lipca 1947 r. o upamiętnieniu męczeństwa Narodu Polskiego i innych Narodów na Majdanku. Oczywiste jest bowiem, że w obrocie prawnym pozostaje orzeczenie Prezydium WRN z [...] grudnia 1953 r., znak: [...], którym ustalono odszkodowanie za te same grunty na rzecz innej osoby – W. K.. Bezsprzecznie decyzja Ministra TBiGM z [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], utrzymująca w mocy decyzję tego organu z [...] lutego 2013 r., znak: [...], nie skutkuje wyeliminowaniem z obrotu prawnego powołanego orzeczenia. Z mocy art. 156 § 2 k.p.a. nie stwierdza się nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1, 3, 4 i 7 k.p.a., jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne. W takim przypadku, w myśl art. 158 § 2 k.p.a., organ administracji publicznej ogranicza się jedynie do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie stwierdził nieważności decyzji. Niewątpliwie zatem decyzja, o jakiej mowa w art. 158 § 2 k.p.a., tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, nie usuwa z obrotu prawnego wadliwej decyzji, ale otwiera drogę do weryfikacji tego załatwienia sprawy w toku instancji administracyjnych oraz przez sąd administracyjny, dając podstawę do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym dawniej na zasadzie art. 160 k.p.a., a po uchyleniu art. 160 k.p.a. – na drodze sądowej, w myśl art. 417 § 1 k.c. (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarz do art. 158 [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2017, SIP Legalis, nb. 6).

Prawidłowo więc Wojewoda pouczył stronę skarżącą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że "stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem przepisu art. 156 § 1 k.p.a. służyło roszczenie o odszkodowanie za poniesioną rzeczywista szkodę, na podstawie art. 160 k.p.a. (stan prawny na dzień wydania decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...])".

Bezzasadny jest w związku z tym zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 129 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 233 u.g.n. w zw. z art. 5 ustawy z [...] lipca 1947 r., poprzez niewydanie decyzji ustalającej odszkodowanie, choć doszło do wywłaszczenia bez ustalenia odszkodowania. Nie ulega wątpliwości Sądu, jak wskazano wyżej, że decyzja ustalająca odszkodowanie za wywłaszczenie opisanej nieruchomości została wydana i pozostaje ona w obrocie prawnym.

Zdaniem Sądu, niezasadne były też zarzuty skargi, jakoby organ odwoławczy nie miał podstaw do umorzenia postępowania pierwszej instancji jako bezprzedmiotowego, z uwagi na brak tożsamości podmiotowej sprawy niniejszej oraz sprawy zakończonej orzeczeniem PWRN w L. z [...] grudnia 1953 r., znak: [...] Wskazać trzeba, że nawet gdyby uznać, że właściwszą formą zakończenia postępowania w sprawie niniejszej byłaby decyzja odmawiająca przyznania odszkodowania za nieruchomość gruntową o powierzchni 6 ha 659 m2, wywłaszczoną na podstawie ustawy z 2 lipca 1947 r., to zaskarżona decyzja nie byłaby obarczona wadą stanowiącą naruszenie przepisów postępowania, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."). Skutki prawne wydania decyzji umarzającej postępowanie w przedmiocie przyznanie następcom prawnym F. N. odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oraz decyzji odmawiającej im przyznania tego odszkodowania są bowiem w istocie tożsame.

Nieuzasadnione są również pozostałe zarzuty strony skarżącej. Wskazać należy, że wbrew twierdzeniom skarżących, zaskarżona decyzja zawiera prawidłową podstawę prawną, zaś uzasadnienie tej decyzji, aczkolwiek dość lakoniczne, odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia przez organy administracji w niniejszej sprawie innych przepisów postępowania, w tym zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.) w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.