Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1216/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2019-02-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, ust. 2, art. 4 ust. 1, art. 1a ust 1 pkt 3, art. 6 ust 6
journal: Dz.U. 2017 poz 1785
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Inga Gołowska Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lutego 2019 r. sprawy ze skargi J. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2018 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2018r. - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 5 września 2018r., nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] i Gminy W. z dnia 1 lutego 2018r., nr [...], ustalającej J. T. wysokość podatku od nieruchomości za 2018r. w kwocie [...]zł.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych; Ww. podatnik jest właścicielem gruntów o pow. 0,4418 ha, położonych w W. przy ulicy [...], związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zabudowanych budynkami niemieszkalnymi o łącznej pow. 444 m2 oraz budowli o wartości [...] zł. Prowadzi on działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo [...] J. T., a jednym z dodatkowych adresów wykonywania tej działalności jest adres przy ul. [...] nr [...] w W..

Zaskarżoną decyzją organ I instancji ustalił J. T. wymiar podatku od nieruchomości za 2018r. w kwocie [...]zł. Określono także terminy płatności i wysokość poszczególnych rat podatku. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż wysokość zobowiązania podatkowego, ustalono na podstawie deklaracji składanych przez podatnika oraz danych z ewidencji gruntów i budynków. Organ I instancji opodatkował przedmiotowe powierzchnie budynków niemieszkalnych zgodnie z Informacją o nieruchomościach i obiektach budowlanych, złożoną przez podatnika w dniu 11 kwietnia 2017r., w której deklarował do opodatkowania, jako budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - powierzchnię 444m2. Po doręczeniu ww. decyzji podatnikowi, złożył on w dniu 7 marca 2018r. Informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych, w której część ww. budynków niemieszkalnych tj. 150m2 zadeklarował, jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, natomiast 294m2 powierzchni ww. budynków, jako budynki pozostałe.

W odwołaniu od powyższej decyzji podatnik podniósł, że wykorzystuje na potrzeby związane z prowadzeniem działalności gospodarczej tylko część wynoszącą 150m2 budynku o łącznej pow. 444m2, a zatem zastosowanie do całej powierzchni budynku stawki podatku właściwej dla budynków związanych z działalnością gospodarczą jest nieprawidłowe.

Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, organ II instancji w uzasadnieniu decyzji powołał się m.in. na treść art. 2 ust. 1, ust. 2, art. 4 ust. 1, art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. 2016r. poz. 1785 e zm., dalej: "u.p.o.l.") i uznał, że z uwagi na okoliczność, iż przedmiotowe budynki mają charakter niemieszkalny, położone są pod adresem dodatkowym wykonywania przez podatnika działalności gospodarczej, nie ma podstaw prawnych, aby przyjąć, iż część powierzchni przedmiotowych budynków może zostać opodatkowana stawką przewidzianą dla budynków pozostałych. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., co do zasady sam fakt posiadania gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych w przedmiotowym zakresie, organ odwoławczy stwierdził, że z powyższego przepisu wynika właściwie jeden tylko warunek, jaki muszą spełniać przedmioty opodatkowania do uznania ich za związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, a mianowicie, warunek ich posiadania przez przedsiębiorcę (względnie inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą). Wywiedziono też, że o tym, czy nieruchomość podlega opodatkowaniu stawkami podatkowymi w podwyższonej wysokości, decyduje sam fakt posiadania jej przez podmiot, posiadający status przedsiębiorcy, a nie sposób, w jaki faktycznie jest ona wykorzystywana. W ostatniej części decyzji, organ II instancji podał, że wysokość zobowiązania podatkowego, ustalono przy zastosowaniu stawek określonych w uchwale Rady Miejskiej w Wieliczce Nr LIII/497/2017 z dnia 14 listopada 2017r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego póz. 7624).

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący ww. decyzji zarzucił naruszenie:

- art. 2 do art. 6 u.p.o.l. przez przyjęcie, że podstawą opodatkowania wyższą stawką podatku od nieruchomości jest samo posiadanie nieruchomości przez przedsiębiorcę, będącego osobą fizyczną prowadząca działalność gospodarczą i bez znaczenia są powody nieużytkowania pozostałej części nieruchomości,

- art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. przez bezpodstawne przyjęcie, że istnieją podstawy do przyjęcia, że na potrzeby związane z działalnością gospodarczą skarżący wykorzystuje część budynku o pow. 444mkw.,podczas, gdy w rzeczywistości na te cele wykorzystuje tylko ich część o pow. 150 mkw. i to pomimo złożonego przez skarżącego wniosku o dokonanie oględzin.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że wbrew stanowisku organu, trudno jest przyjąć, by podwyższoną stawką miały być opodatkowane wszystkie nieruchomości posiadane przez przedsiębiorców niezależnie od tego, czy są, czy też nie są przez nich wykorzystywane na cele związane z tą działalnością. Po pierwsze - z samej ustawy wynika, że jeżeli część nieruchomości nie jest wykorzystywana na cele związane z działalnością gospodarczą ze względów technicznych, to wówczas nie stosuje się podwyższonej stawki podatku. Po drugie - jak przyjął to NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 10 maja 2017r. (sygn. II FSK 934/15) osoba fizyczna mająca status przedsiębiorcy może posiadać także majątek osobisty, który nie powinien być traktowany, jako związany z działalnością gospodarczą. W realiach niniejszej sprawy organy, pomimo złożonego wniosku o dokonanie oględzin nie usiłowały nawet ustalić, czy i jaka jest aktualna powierzchnia użytkowanych na potrzeby działalności budynków oraz jakie są przyczyny nieużytkowania przez skarżącego pozostałej części budynków. Skarżący utrzymuje, że jedynie część budynków posadowionych na działce jest wykorzystywana na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jak wynika z dokonanej przez skarżącego korekty deklaracji w podatku od nieruchomości, wykorzystuje on na te cele jedynie powierzchnię 150 mkw, nie zaś powierzchnię 444 mkw., jak przyjął to organ. Tym samym, ustalenia zawarte w zaskarżonej decyzji są rażąco błędne i oderwane od deklaracji złożonej przez skarżącego.

W oparciu o powyższe zarzuty i argumenty skargi, wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji, podtrzymał w całości dotychczasowe stanowisko w sprawie. W zakresie zarzutów skargi, uznał je za bezpodstawne i powołał się na treść zaskarżonej decyzji. Dodał, że wydając zaskarżoną decyzję organ nie naruszył przepisów prawa procesowego, ani prawa materialnego, jak też wskazywanych przez skarżącego przepisów k.p.a., które w sprawach związanych z wymiarem podatków lokalnych nie mają zastosowania. Kolegium zapoznało się z całością zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i dokonało jego wszechstronnego rozpatrzenia, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanej decyzji. Fakt, iż organ podatkowy nie podzielił stanowiska skarżącego nie może być utożsamiany z naruszeniem przepisów prawa. W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W myśl zaś art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302), zwanej dalej: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Sąd bada zaskarżone orzeczenie pod kątem jego zgodności z obowiązującym prawem, zarówno materialnym, jak i procesowym, nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpatrując sprawę w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga J. T. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa a w szczególności, w stopniu nakazującym wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.

Przedmiot rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowi dokonanie oceny, czy organy prawidłowo ustaliły skarżącemu J. T. przedmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2018r. i przypisały ustalonym przedmiotom właściwą stawkę opodatkowania. W szczególności spór dotyczył opodatkowania posadowionych na gruncie podatnika budynków niemieszkalnych i ich związania z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W toku postępowania ustalono, iż podatnik jest właścicielem gruntów o pow. 0,4418 ha, położonych w W. przy ulicy [...], związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, zabudowanych budynkami niemieszkalnymi o łącznej pow. 444 m2 oraz budowli o wartości [...] zł. Ustalenie powyższego nastąpiło na podstawie deklaracji, którą sam podatnik złożył w dniu 11 kwietnia 2017r., w której deklarował do opodatkowania, jako budynki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - powierzchnię 444m2. Po doręczeniu podatnikowi decyzji organu I instancji dotyczącej wymiaru podatku za 2018r., złożył on w dniu 7 marca 2018r. "Informację o nieruchomościach i obiektach budowlanych", w której część ww. budynków niemieszkalnych tj. 150m2 zadeklarował, jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, natomiast 294m2 powierzchni ww. budynków, jako budynki pozostałe.

W konsekwencji powyższego wywodził, że wykorzystuje na potrzeby związane z prowadzeniem działalności gospodarczej tylko część wynoszącą 150m2 budynku o łącznej pow. 444m2, a zatem zastosowanie do całej powierzchni stawki podatku właściwej dla budynków związanych z działalnością gospodarczą jest nieprawidłowe.

Organ II instancji w uzasadnieniu decyzji powołał się m.in. na treść art. 2 ust. 1, ust. 2, art. 4 ust. 1, art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. 2016r. poz. 1785 e zm., dalej: "u.p.o.l.") i uznał, że z uwagi na okoliczność, iż przedmiotowe budynki mają charakter niemieszkalny, położone są pod adresem dodatkowym wykonywania przez podatnika działalności gospodarczej, nie ma podstaw prawnych, aby przyjąć, iż część powierzchni przedmiotowych budynków może zostać opodatkowana stawką przewidzianą dla budynków pozostałych. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., co do zasady sam fakt posiadania gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że są one związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku.

Oceniając prawidłowość powyższych konstatacji i odnosząc je do treści obowiązujących w 2018r. a mających zastosowanie do ustalonego prawidłowo stanu faktycznego, przepisów – zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przy czym podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowi dla gruntów powierzchnia, a dla budynków lub ich części powierzchnia użytkowa - art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l.

Odnosząc się natomiast do samej istoty sporu, w pierwszej kolejności niezbędnym jest zwrócenie uwagi na stan prawny mający zastosowanie w sprawie. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2016r. "Użyte w ustawie określenia oznaczają: grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a". Zgodnie zaś z brzmieniem ustępu 2a "Do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się: 1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami; 2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d; 3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 i 1529), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania".

Z literalnego brzmienia przywołanego przepisu jasno i wyraźnie wynika, że już sam fakt posiadania gruntów, budynków czy budowli przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą jest podstawowym i wystarczającym warunkiem prawnym do zaliczenia tych nieruchomości w poczet kategorii przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Przepis łączy bowiem "związek z działalnością gospodarczą" z samym faktem posiadania nieruchomości przez przedsiębiorcę, a nie z ich "wykorzystywaniem do prowadzenia działalności gospodarczej" lub "zajęciem na prowadzenie działalności gospodarczej", jak ma to miejsce w przypadku zawartej w tej samej ustawie regulacji art. 7 ust. 1 pkt 5 i 6 u.p.o.l.

Również w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się zgodnie, że do uznania danego obiektu za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej nie jest konieczne wykorzystywanie nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, bowiem wystarczy sam fakt jej posiadania przez przedsiębiorcę. Pojęcie budynków "związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej" jest szersze od pojęcia "zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej" i obejmuje także pośrednie związanie budynku lub jego części z działalnością gospodarczą" (wyrok NSA z 27 lutego 2014 r., sygn. akt II FSK 854/12; podobnie wyroki z 27 lutego 2014 r., sygn. akt II FSK 855/12 i sygn. akt II FSK 857/12 oraz wyroki WSA: z dnia 25 lutego 2008 r., sygn. akt I SA/Wr 1575/07, z dnia 23 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 2010/08, z dnia 26 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Gd 903/08, z dnia 22 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Ol 85/09, z dnia 10 września 2009 r., sygn. akt I SA/Ol 474/09, z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Ol 722/09, z dnia 3 czerwca 2009 r., sygn. akt III SA/Po 107/09, z dnia 28 lipca 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 223/09).

W orzecznictwie podkreśla się również, że konstrukcja podatku od nieruchomości ma charakter majątkowy (rzeczowy), a nie przychodowy, bowiem nie nawiązuje do wpływów z nieruchomości. Także sposób określenia podstawy opodatkowania w oparciu o pewne fizyczne parametry cechujące poszczególne rodzaje nieruchomości w ustawie tej wymienione, jak powierzchnia użytkowa budynków, powierzchnia gruntów, wartość początkowa budowli, wskazuje wyraźnie na majątkowy, a nie przychodowy charakter tego podatku. Podatek ten (jego konstrukcja) skupia się zatem na samej własności lub posiadaniu gruntów, budynków i budowli, użytkowaniu wieczystym gruntów.

W kontekście powyższego, zaskarżonemu rozstrzygnięciu Samorządowego Kolegium Odwoławczego, nie można zarzucić merytorycznej wadliwości. Ta postulowana wadliwość nie została nawet w skardze sprecyzowana. Pełnomocnik skarżącego wskazywał jedynie ogólnie na naruszenie art. 2 do art. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jako "naruszenie prawa".

Wysokość zobowiązania podatkowego, ustalono przy zastosowaniu stawek określonych w uchwale Rady Miejskiej w Wieliczce Nr LIII/497/2017 z dnia 14 listopada 2017r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego póz. 7624).

Nie doszło także – co Sąd ocenił z urzędu – do naruszenia zasad postępowania dowodowego wyrażonych w art. 122, 180, 187 § 1 i art. 191 o.p. W tej mierze Sąd akcentuje, że zakres postępowania dowodowego jest determinowany normą prawa materialnego, która ma być zastosowana w sprawie. Postępowanie dowodowe powinno bowiem doprowadzić do zrekonstruowania konkretnego stanu faktycznego, czyli obejmować te fakty i dowody, które mają prawne znacznie dla rozstrzygnięcia sprawy podatkowej (por. A. Hanusz, Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego, Kraków 2004, s. 80-81; wyrok NSA z 6 marca 2008 r., I FSK 747/07; wyrok NSA z 17 grudnia 2010 r., II FSK 1489/09). Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w tej sprawie (w spornym zakresie) stanowił art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., ewentualnie w związku z art. 1a ust. 2a u.p.o.l., w brzmieniu obowiązującym w 2018r.

Skoro więc związek budynku niemieszkalnego o łącznej pow. 444 m2 z działalnością gospodarczą podatnika wynikał niezbicie z faktu, iż podatnik jest właścicielem gruntów o pow. 0,4418 ha, położonych w W. przy ulicy [...], (gdzie wskazano dodatkowy adres prowadzonej przez niego działalności gospodarczej), na której budynek ten jest posadowiony a – jak wykazano wyżej – co do zasady sam fakt posiadania gruntu, budynku lub budowli przez przedsiębiorcę skutkuje tym, że jest on związany z prowadzeniem działalności gospodarczej i decyduje o zastosowaniu wyższej stawki podatku - to przeprowadzanie dodatkowych dowodów mających świadczyć o części budynku faktycznie wykorzystywanej do działalności gospodarczej nie miało znaczenia dla sprawy.

Strona skarżąca bezpodstawnie utożsamia pojęcie "związku z działalnością gospodarczą" (zawarte w art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.) z pojęciem "zajęcia na prowadzenie działalności gospodarczej", które w tej regulacji nie występuje. Tym samym przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości, na okoliczność z jakiej części budynku w 2018r. faktycznie korzystano na potrzeby działalności gospodarczej nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy.

Nie mogły natomiast zostać uwzględnione sformułowane w skardze przez profesjonalnego pełnomocnika skarżącego, zarzuty naruszenia przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego gdyż akt ten – jak słusznie zauważył w odpowiedzi na skargę pełnomocnik SKO w K. – nie znajduje zastosowania w sprawach związanych z wymiarem podatków lokalnych. Takie zastosowanie mają bowiem przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2018 poz. 800)

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami, Sąd oddalił skargę jako niezasadną.