Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 608/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-03-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6365 Inne zezwolenia, zgody i nakazy z zakresu ochrony zabytków
Hasła tematyczne: Zabytki
Skarżony organ: Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 36 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 162 poz 1568
law: Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant Ref. staż. Marcin Sieradzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2016 r. sprawy ze skarg M. S. i [...] sp. z.o.o. w [...] na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] stycznia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na rzecz skarżących M. S. kwotę 200 zł (dwieście złotych) i [...] sp. z.o.o. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r.

znak: [...] działając na podstawie art. 7 pkt 1, art. 36 ust. 1 pkt 1, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz. U. z 2014, poz. 1446, ze zm. - dalej jako "u.o.z.") oraz art. 17 pkt 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm. – dalej jako "k.p.a."), po rozpatrzeniu odwołania [...] sp. z o. o., z siedzibą w [...], a także odwołania M. S. od decyzji [...] Konserwatora Zabytków, działającego z upoważnienia Prezydenta [...], Nr [...], z dnia [...] września 2014 r., odmawiającej [...] sp. z o. o., z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działkach ew. nr [...] i nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...], zgodnie z "Wyciągiem z P.B. dla służb ochrony konserwatorskiej – budowa budynku wielorodzinnego ul. [...], działka nr ew. [...], [...], obr. [...] Dz. [...]", [...], arch. W. B., [...], [...] maj 2014 r. - utrzymał w mocy decyzję [...] Konserwatora Zabytków.

Decyzja wydana została w następujących okolicznościach sprawy:

Wnioskiem z dnia 27 maja 2014 r. [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] zwróciła się do [...] Konserwatora Zabytków o wydanie pozwolenia na budowę budynku wielorodzinnego na działkach o nr [...] i [...] przy ul. [...] w [...].

Po rozpatrzeniu powyższego wniosku Prezydent [...] – [...] Konserwator Zabytków, decyzją z dnia [...] września 2014 r., nr [...] odmówił wnioskodawcy pozwolenia na prowadzenie ww. robót budowlanych.

[...] Konserwator Zabytków wskazał, że działki objęte planowanym zamierzeniem znajdują się na terenie strefy ochrony konserwatorskiej "[...]". Strefa ta objęta jest wpisem do rejestru zabytków pod nr [...], na podstawie decyzji z dnia [...] kwietnia 1979 r. Zabytkiem jest układ urbanistyczny [...].

Organ I instancji wskazał ponadto, że teren przedmiotowej inwestycji jest także objęty ochroną konserwatorską na podstawie zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...], przyjętego uchwałą nr [...] Rady [...] z dnia [...] października 2006 r. Działki o nr [...] i [...] z obrębu [...] znajdują się na terenie oznaczonym na rysunku planu symbolem [...] tj. w strefie ochrony prawnej Służb Ochrony Zabytków w zakresie układu przestrzennego oraz kwartału oznaczonego symbolem 9-KZ1-M/UZ, dla którego obowiązują ustalenia szczegółowe zawarte w § 56 planu.

[...] Konserwator Zabytków w uzasadnieniu rozpatrywanej decyzji przyznał, że zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] nie wykluczają zabudowy na działce ew. nr [...]i [...]z obrębu [...]przy ul. [...] w [...]. Organ ten wskazał jednak, że ww. plan miejscowy był sporządzany na podstawie przepisów poprzedniej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, a w ustawie tej nie było ustanowionych tak szczegółowych wymagań odnośnie do ustaleń wynikających z ochrony zabytków, jakie obowiązują w obecnym porządku prawnym. Nadto Zarząd gminy nie był obowiązany do uwzględnienia w uchwalanym planie warunków konserwatorskich. Organ pierwszej instancji uznał zatem, że ustalenia dotyczące ochrony zabytków, zawarte w tak uchwalonym planie, nie wykluczają kontroli przedmiotowej inwestycji przez [...] Konserwatora Zabytków, z punktu widzenia prawnej formy ochrony konserwatorskiej, jaką jest wpis do rejestru zabytków.

Organ pierwszej instancji uznał jednocześnie, że planowana inwestycja jest sprzeczna z zasadami kompozycyjnymi i przestrzennymi zabytkowego układu urbanistycznego [...], chronionego na podstawie decyzji o wpisie zabytku do rejestru zabytków. W ocenie [...] Konserwatora Zabytków, w kwartale ograniczonym ulicami: [...],[...],[...]i [...], nie przewidziano wprowadzenia zabudowy wewnątrz kwartału, ograniczając zabudowę mieszkalną do zabudowy obrzeżnej, sytuowanej wzdłuż wyznaczonej linii zabudowy przyulicznej. Podkreślono, że dla układu urbanistycznego [...] charakterystyczne jest pozostawienie znacznych obszarów powierzchni biologicznie czynnej w stosunku do zabudowy, w omawianym kwartale budynki nie tworzą zwartych pierzei ulicznych, bowiem pomiędzy nimi zaplanowano szerokie otwarcia widokowe na zielone wnętrze kwartału. Budowa wnioskowanego budynku jest zatem sprzeczna z pierwotnymi zasadami kształtowania zabudowy w obrębie kwartału, prowadzić będzie do wzrostu intensywności zabudowy tej części [...] oraz naruszy istniejące relacje przestrzenne i właściwe proporcje pomiędzy zabudową zielenią.

W związku z powyższym [...] Konserwator Zabytków nie pozwolił na budowę budynku na działkach nr [...]i [...]przy ul. [...] w [...] uznając, że realizacja tego zamierzenia spowoduje uszczerbek dla wartości zabytkowych strefy ochrony konserwatorskiej "[...]", której zachowanie w obecnym kształcie leży w interesie społecznym, jakim jest ochrona zabytków.

Odwołanie od powyższej decyzji złożyła [...] Sp. z o.o. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i jej zmianę poprzez udzielenie pozwolenia na prace polegające na budowie budynku przy ul. [...] w [...]. W opinii odwołującego [...] Konserwator Zabytków narusza przepisy obowiązują ego prawa, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru [...], zasadę praworządności i pogłębiania zaufania do władzy publicznej, a także popełnia inne ważne uchybienia natury merytorycznej.

Odwołanie zostało również złożonego przez M. S., który wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i udzielnie pozwolenia [...] Sp. z o.o. na prowadzenie prac budowlanych. Odwołujący wskazał, że jest to już kolejne postępowanie dotyczące pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych spółce [...] Sp. z o.o. polegających na budowie budynku mieszkalnego w [...], przy ul. [...]. Odwołujący wskazał, że sprawa toczy się już od 2010 r. i pomimo prawomocnych wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i Naczelnego Sądu Administracyjnego.

M. S. podał, że po rozpatrzeniu pierwszego wniosku [...] Konserwator Zabytków decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] odmówił udzielenia pozwolenia na prowadzenie robót budowlanych, a po rozpatrzeniu odwołań Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] października 2011 r. nr [...] utrzymał w ją w mocy. Na skutek złożonych skarg Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 lipca 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 2447/11 uchylił obie decyzje organów administracji i wskazał, że organy naruszył art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z. w zw. z art. 19 ust. 3 u.o.z. i art. 15 ust. 2 pkt 4 u.p.z.p. poprzez zastosowanie zakazów nie wynikających z planu miejscowego. Skargi kasacyjne od powyższego wyroku zostały przez Naczelny Sąd Administracyjny oddalone.

Ponownie rozpoznając sprawę [...] Konserwator Zabytków decyzją z dnia [...] maja 2014 nr [...] ponownie nie pozwolił na budowę budynku na działkach nr [...] i [...] przy ul. [...] w [...]. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] lipca 2014 r. Również na tą decyzję została złożona skarga do sądu administracyjnego.

Odwołujący wskazał ponadto, że [...] Sp. z o.o. aby uniknąć dalszych wątpliwości, że planowana inwestycja jest zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego wystąpił z nowym wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę budynku na działkach ew. nr [...] i [...] przy ul. [...] rezygnując w przedłożonym do wniosku projekcie z zakwestionowanej przez organ piątek kondygnacji technicznej. Pomimo powyższego [...] Konserwator Zabytków ponownie nie pozwolił na budowę wnioskowanego budynku.

Po rozpatrzeniu odwołań Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego decyzją z dnia [...] stycznia 2015 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy stwierdził, że poza sporem pozostaje konstatacja, iż z ustaleń obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, nie można wywieść bezwzględnego zakazu zabudowy wewnątrz kwartału pomiędzy ulicami [...],[...],[...]i [...]. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru [...] był procedowany w trybie planistycznym poprzedniej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, w związku z przepisem przejściowym zawartym w art. 85 ust. 2 obecnie obowiązującej ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wynika to wprost z treści uchwały Nr [...] Rady [...] z dnia [...]października 2006 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]). Stosownie zatem do art. 18 ust. 2 pkt 4 lit. ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym Zarząd gminy (...) uzgadnia projekt planu, stosownie do jego zakresu, z organami właściwymi do uzgadniania miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, na podstawie przepisów szczególnych, a zatem z właściwym wojewódzkim konserwatorem zabytków w oparciu o art. 11 ust. 2 poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury, przedmiotowy plan miejscowy został uzgodniony z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w [...] w 2000 r. - "bez uwag".

Organ odwoławczy wskazał, że powyższa kwestia ma znaczenie, bowiem w tzw. "starej ustawie" o zagospodarowaniu przestrzennym, nie było ustanowionych aż tak daleko idących jak obecnie rygorów dotyczących szczegółowości ustaleń, wynikających z ochrony zabytków, a Zarząd gminy nie był obowiązany do uwzględnienia w uchwalanym planie warunków konserwatorskich. Dopiero obecnie obowiązująca ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wraz z wydanym na jej podstawie rozporządzeniem (art. 15 ustawy oraz rozporządzenie z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1587), jednoznacznie i szczegółowo określają wymagany zakres projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym wymóg ustaleń dotyczących zasad ochrony dziedzictwa kulturowego i zabytków oraz dóbr kultury współczesnej, które powinny zawierać określenie obiektów i terenów chronionych ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym określenie nakazów, zakazów, dopuszczeń i ograniczeń w zagospodarowaniu terenów.

Zdaniem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego ustalone w miejscowym planie - uchwalonym na podstawie starego porządku planistycznego - zasady i warunki ochrony zabytków nie wykluczają kontroli organu ochrony zabytków planowanego przedsięwzięcia budowlanego, z punktu widzenia podstawowej formy i ochrony, jaką jest wpis do rejestru zabytków, zwłaszcza w sytuacji, gdy zamierzenie budowlane narusza istotne wartości zabytku, będące podstawą jego objęcia ochroną konserwatorską na podstawie decyzji wpisującej do rejestru zabytków, a zatem gdy w wyniku realizacji inwestycji nastąpiłoby poważne naruszenie chronionego prawem interesu społecznego.

W ocenie organu odwoławczego, w niniejszej sprawie odmowa pozwolenia na wnioskowaną inwestycję jest zasadna, ponieważ założenia projektowe nie uwzględniają istotnych zasad kompozycyjnych i przestrzennych, wynikających z zabytkowego charakteru tego obszaru, chronionego nie tylko na podstawie ustaleń planu, lecz przede wszystkim na podstawie decyzji wpisującej układ urbanistyczny i zespół budowlany [...] do rejestru zabytków. Wnioskowana koncepcja projektowa stoi w sprzeczności z nadrzędną ideą ochrony konserwatorskiej obszaru osiedla [...], wynikającą z wpisu obszaru do rejestru zabytków, którą jest utrzymanie zachowanych do chwili obecnej wartości kompozycyjnych i relacji przestrzennych zabytkowego układu urbanistycznego oraz zespołu architektonicznego przed niekorzystnymi zmianami, polegającymi na dogęszczaniu zabudowy kosztem zieleni oraz wprowadzaniu nowej zabudowy tam, gdzie nie była ona wcześniej przewidywana, tj. m.in. do wnętrz poszczególnych kwartałów. A to właśnie tereny zielone znajdujące się wewnątrz kwartału wraz z otwarciami widokowymi, kształtują właściwe proporcje pomiędzy zabudową a wolną przestrzenią, współdecydujące o niezaprzeczalnych walorach zabytkowego obszaru omawianego osiedla. Tym samym inwestycja naruszyłaby chroniony prawem interes publiczny, rozumiany jako ochrona dziedzictwa kulturowego wynikająca z wpisu zabytku do rejestru.

Skargi na powyższą decyzję złożyli [...] Sp. z o.o. oraz M. S.

Spółka [...] Sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Skarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

a/ przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.

- rażące naruszenie art. 6 i 8 k.p.a. w zw. z art. 170 p.p.s.a. poprzez wydanie decyzji sprzecznej z wiążącym organ prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego – wyrokiem NSA z dnia 26 czerwca 2013 r. sygn. akt II OSK 2736/12 rozstrzygającym problematykę prawną tożsamą z problematyką występującą w niniejszej sprawie

- rażące naruszenie art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. polegające na nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego i zaniechaniu podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, w szczególności pominięcie dowodów z opinii urbanistycznej

b/ naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, w szczególności:

- naruszenie art. 36 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 i art. 18 ust. 1 i art. 7 pkt 4 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (dalej u.o.z.) oraz w zw. z art. 6 ust. 1 i 2 oraz art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz w zw. z § 2 uchwały nr [...] Rady miasta [...] z dnia [...] października 2006 r. poprzez niezastosowanie przy rozstrzyganiu na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z. postanowień planu zagospodarowania przestrzennego

- naruszenie art. 36 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 7 pkt 1 u.o.z. poprzez wydanie decyzji odmawiającej zabudowy działki nr ew. [...] i [...] z powołaniem się na wpis do rejestru zabytków, podczas gdy plan miejscowy zabudowę nieruchomości dopuszcza.

W uzasadnieniu skargi spółka podniosła, że wszystkie zagadnienia prawne będące przedmiotem sporu w niniejszej sprawy zostały już rozstrzygnięte na korzyść skarżącej prawomocnym wyrokiem NSA w sprawie II OSK 2736/12. Ponadto niezależnie od powyższego, organy nie mają prawa wydawać decyzji odmawiających pozwolenia na budowę w sposób sprzeczny z ustaleniami planu zagospodarowania przestrzennego, który taką zabudowę dopuszcza.

M. S. w złożonej skardze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania.

Skarżący zarzucił naruszenie:

- przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 1 i art. 15 ust. 2 pkt 4 powyższej ustawy oraz art. 19 ust. 3 u.o.z. i art. 7 pkt 4 u.o.z. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie

- przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 7 pkt 1 oraz art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z.. poprzez ich błędną wykładnię, dokonaną w oderwaniu od wyżej wskazanych, niezastosowanie przepisów prawa materialnego

- naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 6, 7 i 8 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi M. S. wskazał, że pomimo zmiany projektu budynku i pomimo zgodnego stanowiska organów I i II instancji, że "plan zagospodarowania przestrzennego nie wyklucza planowanej zabudowy" wnioskodawca nadal otrzymał decyzje odmowne.

W odpowiedziach na skargi organ wnosił o ich oddalenie i podtrzymał wcześniej prezentowaną argumentację.

Postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu 23 marca 2016 r. Sąd zarządził połączenie sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 752/15 ze skargi [...] Sp. z o.o. oraz sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 608/15 ze skargi M. S. do wspólnego rozpoznania oraz rozstrzygnięcia i prowadzić postępowanie w sprawie pod sygn. akt VII SA/Wa 608/15.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 póz. 1269 z póż.zm.) Sąd sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem kontroli jest zbadanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 póz. 1270 z późn.zm., zwana w skrócie p.p.s.a ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest decyzja Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...] stycznia 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Konserwatora Zabytków, działającego z upoważnienia Prezydenta [...], Nr [...], z dnia [...] września 2014 r., odmawiającą [...] sp. z o. o., z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działkach ew. nr [...] i nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w [...].

Kwestią zasadniczą dla rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej jest fakt, iż w tożsamym stanie prawnym dotyczącym ochrony konserwatorskiej i jej zakresu w odniesieniu do działek [...] i [...] położonych w [...] przy ul. [...] wypowiedział się już Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt II OSK 2736/12 utrzymującym w mocy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lipca 2012 r., sygn. akt I SA/Wa 2447/11.

Stwierdzenie to jest o tyle istotne, że zgodnie z art. 170 ppsa "orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby". Wskazany przepis dotyczy prawomocności materialnej orzeczenia, która polega na związaniu tym orzeczeniem określonych podmiotów. Podmiotami tymi są przede wszystkim strony postępowania oraz sąd, który wydał orzeczenie, a także inne sądy i inne organy państwowe. Ratio legis art. 170 ppsa polega na tym, że gwarantuje zachowanie spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy (wyrok NSA z dnia 19 maja 1999 r., IV SA 2543/98, niepubl.). Moc wiążąca orzeczenie określona w art. 170 ppsa w odniesieniu do organów administracyjnych, a także sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Dlatego też w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być już ona ponownie badana (por. J. Kunicki, glosa do postanowienia SN z dnia 21 października 1999 r. I CKN 169/98 OSP 2001 z. 4, poz. 63). Związanie to dotyczy także składu orzekającego w niniejszej sprawie, a to oznacza, że kwestii tej, Sąd nie może rozstrzygnąć inaczej czy w odmienny sposób niż wynika to z prawomocnego orzeczenia.

Związanie sądu oceną prawną oznacza, że orzeczenie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Ocena prawna wynika nie tylko z sentencji orzeczenia, ale również z jego uzasadnienia (wyrok NSA z dnia 27 sierpnia 2004 r. FSK 349/2004).

Niewątpliwie, organy w ramach ponownego rozpoznania tej sprawy zobligowane były do uwzględnienia ocen prawnych, wyrażonych w uprzednio zapadłym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo iż zapadł on w minimalnie różniącym się stanie faktycznym w zakresie projektu budowlanego. Jednak kwestia prawna rozstrzygana przez organy jest tożsama z tą której oceny dokonał Naczelny Sąd Administracyjny.

W tym stanie rzeczy podjęta przez organ II instancji próba zwalczania poglądu zawartego w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2013 r., co do braku sprzeczności przedmiotowego zamiaru inwestycyjnego z ustaleniami planu miejscowego, była niedopuszczalna.

Minister Kultury nie zgadzał się już wcześniej ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku uchylającym decyzje odmawiające zgody na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego na działkach ew. nr [...] i nr [...] przy ul. [...] w [...] i wykorzystał przysługujący wówczas środek prawny, jakim była skarga kasacyjna, jednak skarga ta została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 czerwca 2013 r..

W wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 lipca 2012 r. oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 czerwca 2013 r., sądy dokonały oceny prawnej z której wynikał sposób dalszego postępowania organu, a pomimo to organ II instancji wydał decyzję sprzeczną z ta oceną, w istocie ustalając, że Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok na błędnej podstawie faktycznej.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że ustalenia planu miejscowego stanowią podstawę władczych rozstrzygnięć z zakresu nadzoru konserwatorskiego, gdyż plan, jako prawo miejscowe, a zarazem jedna z form ochrony zabytków (art. 7 pkt 4 u.o.z.), przesądza o sposobie ochrony zabytku. Konserwator zabytków swoje stanowisko, co do możliwości proponowanego zagospodarowania terenu powinien oprzeć na treści planu, który wcześniej uzgodnił. Ocena możliwości realizacji planowanej inwestycji na działkach nr [...] i [...], w kontekście ochrony układu urbanistycznego zespołu zabudowy [...] powinna uwzględniać zaakceptowane wcześniej ustalenia obowiązującego dla tego terenu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i być spójna z wyrażoną wolą organu ochrony zabytków na etapie uzgadniania prawa miejscowego.

Sąd ówcześnie stwierdził wyraźnie, że stanowisko organu II instancji, odnośnie wykluczenia przez miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego obszaru [...], uchwalony przez Radę [...] uchwałą nr [...] z dnia [...] października 2006 r możliwości zabudowy wewnątrz przedmiotowego kwartału (na działkach nr [...] i [...]., nie ma potwierdzenia w treści planu.

Nadto wskazał, że plan szczegółowy (ust. 1 pkt 2), nie wyklucza w omawianym kwartale, zabudowy wewnątrz na działkach nr [...] i [...]. Opisując sposób zagospodarowania (ust. 2 pkt 2) plan ustala ukształtowanie linii nowoprojektowanej zabudowy, ale jedynie od strony ulic, co jednak nie wykluczało zabudowy wewnątrz kwartału. Uznanie przez organ II instancji, iż § 56 ust. 2 pkt 2 planu dopuszcza nową zabudowę jedynie "w nawiązaniu do pierzei istniejącej zabudowy" nie uwzględniało, że chodzi tylko o zabudowę od strony ulicy. Tymczasem planowany budynek miał być oddalony od pierzei ulicy w głąb kwartału. Także § 13 ust. 2 i 3 planu miejscowego nie odnoszą się do zabudowy wewnętrznej kwartału ograniczonego ulicami: [...],[...],[...]i [...]oznaczonego symbolem [...], gdyż oba te ustępy § 13 odwołują się do pojęcia ciągu ulicy [...] wraz z przylegającą do niego zabudową.

Planowana zabudowa wewnętrzna kwartału na działkach nr [...] i [...] nie dotyczyła "ciągu ulicy [...] wraz z przylegającą zabudową", miała mieć miejsce "w drugiej linii", patrząc od strony ulicy i nie będzie do niej przylegać.

Dokonując takiej oceny Sąd przesądził, że plan dopuszcza realizację nowoprojektowanych obiektów na działkach dotychczas nie zabudowanych m. in. w strefie [...], podając warunki takiej zabudowy. Podkreślił, że warunek "zachowania istniejącego – pierwotnego charakteru pierzei linii zabudowy od strony ulicy" (do którego odwoływał się organ odmawiając pozwolenia) dotyczy tylko zabudowy od strony ulicy.

Skoro plan miejscowy nie wyklucza zabudowy na działkach nr [...] i [...], to należało uznać, że organy ochrony konserwatorskiej nie mogły takiej zabudowy zakazać, powołując się na wpis do rejestru zabytków, gdyż w takiej sytuacji to plan miejscowy uzgodniony z konserwatorem, jako prawo miejscowe, określa ograniczenia, zakazy i nakazy związane ze sposobem ochrony zabytku nieruchomego (art. 19 ust. 3 u.o.z.).

Zatem kwestia możliwość zabudowy w głębi przedmiotowych działek inwestycyjnych została przesądzona i kształtuje się tak, jak stwierdzono to w prawomocnym orzeczeniu tutejszego Sądu w sprawie I SA/Wa 2447/11 i zaakceptowana przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku w sprawie II OSK 2736/12.

Wydając aktualnie zaskarżoną decyzję, Minister Kultury nie zastosował się do tej oceny prawnej, nie wykazał jednocześnie, by po wydaniu orzeczenia przez Sąd, nastąpiła zasadnicza zmiana stanu faktycznego lub zmiana stanu prawnego, przy czym organ nie mógł się na nie powoływać i zignorować indywidualną ocenę sprawy dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, skoro w tej sprawie Sąd Naczelny potwierdził trafność wyroku sądu wojewódzkiego uchylającego odmowę udzielenia pozwolenia konserwatorskiego.

Tym samym bez znaczenia prawnego były ustalone przez organ II instancji okoliczności związane z podstawą prawną wydania uchwały Rady m[...] z dnia [...] października 2006 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru. Naczelny Sąd Administracyjny w omawianym powyżej wyroku wskazał bowiem , iż "wobec ujęcia w planie szczegółowych przepisów regulujących zakres i sposoby ochrony zabytku, jak w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania, zakres możliwej ingerencji konserwatora zabytków w odniesieniu do możliwości wydania pozwolenia na podjęcie robót budowlanych przy zabytku zawężony zostaje do minimum. Nie oznacza to jednak, że w decyzji wydawanej na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z. wojewódzki konserwator zabytków nie może odnieść się do sposobu i zakresu wykonania zamierzenia inwestycyjnego, ze względu na potrzeby i wymagania związane z wpisaniem przyszłej zabudowy w chronione wartości zabytkowego otoczenia zabudowy, o czym mowa w ust 3 i 4 ww. przepisu, zgodnie jednak z zasadami, które zaakceptowano w procesie uzgodnieniowym. Organ nie może jednak zanegować zabudowy na obszarze chronionym, skoro miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zakazu takiego wprost nie zawiera".

Sąd uznał zatem, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca naruszyły art. 170 p.p.s.a w związku art. 36 ust. 1 pkt 1 u.o.z. w zw. z art. 19 ust. 3 u.o.z. i art. 15 ust. 2 pkt 4 u.p.z.p. poprzez zastosowanie zakazów nie wynikających z planu miejscowego, a także niewłaściwe zastosowanie zasad ochrony zabytków wynikających z planu miejscowego, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia art. 6 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. i nieproporcjonalnego ograniczenia prawa własności (art. 64 ust. 3 w zw. zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji) .

Wszystkie te naruszenia miały wpływ na wynik sprawy, co organ uwzględni przy ponownym jej rozpatrywaniu, stosując wymienione wyżej przepisy.

Mając to wszystko na uwadze, w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. sąd orzekł jak w pkt I wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 przywołanej ustawy.