Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 195/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-10-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1pkt 1 lit. a, art. 151, art. 174, art. 183 § 1,
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2011 nr 25 poz 8 art. 4 ust. 8
law: Rozporządzenie Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr  1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju  obszarów wiejskich.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia del. WSA Marek Sachajko Protokolant Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 26 października 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [A.] w S.. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt III SA/Gl 516/15 w sprawie ze skargi [A.] w S. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 18 sierpnia 2015 r. sygn. akt III SA/Gl 516/15 oddalił skargę [A.] Sp. z o.o. w S. na decyzję Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Częstochowie z [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych.

Sąd rozpoznający skargę wskazał następujący przebieg postępowania:

[A.] sp. z o.o. w S., reprezentowana przez M. P., złożyła [...] maja 2013 roku do Biura Powiatu ARiMR w Będzinie wniosek o przyznanie płatności na rok 2013, w ramach systemów wparcia bezpośredniego, wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) oraz płatności rolnośrodowiskowej, wniosek kontynuacyjny.

Strona wystąpiła z wnioskiem o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji pakietu 3-ekstensywne trwałe użytki zielone, wariant 3.1.2.Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000 na powierzchni 26,83 ha, pakietu 2-rolnictwo ekologiczne wariant 2.3 - trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności na powierzchni 28,83 ha.

Została przeprowadzona kontrola kompletności wniosku, następnie o stwierdzonych nieprawidłowościach poinformowano spółkę.

W Biurze Powiatowym ARiMR w Będzinie, przeprowadzono proces weryfikacji producentów wnioskujących o przyznanie płatności w oparciu o zapisy art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 roku ustanawiające szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U.UE L 25 z 20 stycznia 2011 roku, s. 8 ze zm.) stanowiącego, że nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów w przypadku, gdy zostanie udowodnione, że sztucznie stworzyli oni warunki wymagane do otrzymania płatności - w odniesieniu do płatności ONW oraz płatności rolnośrodowiskowej. Uregulowania art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE) nr 2888/95 z dnia 18 grudnia 1995 roku w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, stanowią, że działania skierowane na uzyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści.

Kierownik Biura Powiatowego AMiMR w Będzinie ustalił, że pełnomocnik spółki M. P. jest udziałowcem w pięciu spółkach to jest: [A.] sp. z o.o., [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o., [...] sp. z o.o. z siedzibami na terenie pięciu województw zarejestrowanych w Ewidencji Producentów.

W wyniku weryfikacji danych z wniosków złożonych przez te podmioty obejmujących rodzaje płatności, powierzchnie, kwoty płatności oraz uregulowania dotyczące modulacji dyscypliny finansowej UE Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Będzinie ustalił, że przy wnioskowaniu o płatności dla jednego podmiotu podlegały demodulacji w zakresie ONW, RPŚ i dyscyplinie finansowej w ramach JPO. O wynikach analizy poinformowano kierowników właściwych biur powiatowych.

W odpowiedzi na wezwanie organu pełnomocnik spółki stwierdził, że nie stworzył sztuczny warunków do uzyskania płatności, a pismo, w którym wezwano o złożenie wyjaśnień jest lakoniczne i nie będzie udzielał na nie informacji. Domagał się niezwłocznego wydania decyzji kończącej postępowanie.

W dniu [...] lutego 2014 r. pełnomocnik spółki zapoznał się z aktami sprawy z wniosku na 2013 rok i odmówił przedłożenia tytułów posiadania użytkowanych przez spółki gruntów, stwierdzając, że prace agrotechniczne prowadzone są przez osoby trzecie.

W piśmie z dnia [...] lutego 2014 r. pełnomocnik spółki wyjaśnił motywy, jakimi kierowali się A. W. , M. P. i P. P. tworząc spółki zajmujące się prowadzeniem działalności rolniczej, odmówił natomiast złożenia dokumentów potwierdzających stan posiadania deklarowanych gruntów w ramach poszczególnych spółek.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Będzinie w oparciu o informacje uzyskane z Agencji Nieruchomości Rolnych we Włocławku i Zielonej Górze, ustalił kto jest użytkownikiem działek deklarowanych w ramach wniosków spółek.

Pełnomocnika spółki zapoznano z ustaleniami, który odmówił udzielania wyjaśnień i zapoznania się z treścią protokołu [...].

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Będzinie decyzją z [...] października 2014 r. odmówił przyznania wnioskowanej płatności rolnośrodowiskowej, gdyż uznał, że skarżąca spółka stworzyła sztuczne warunki gospodarowania.

Skarżąca złożyła odwołanie.

Dyrektor Śląskiego Oddziału Regionalnego w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy wydał [...] lipca 2014 r. decyzję, którą uchylił zaskarżoną decyzje i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji.

Rozpoznając ponownie sprawę, wezwał przedstawiciela spółki do podania sposobu gospodarowania gruntami zgłoszonymi do płatności obszarowych przez spółki, które reprezentuje M. P. .

W odpowiedzi przedstawiciel spółki stwierdził, że występuje w imieniu [A.] sp. z o.o. i nie posiada dokumentów innych spółek, zaś plan rolnośrodowiskowy był sporządzony 4 lata temu, przez co nie jest w stanie przedstawić okoliczności jego sporządzenia. Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "program rolnośrodowiskowy" objętego programem Rozwoju obszarów wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 15.03.2013 r.) § 23 ust. 1 pkt 7 "oświadczenia i zobowiązania rolnika związane z realizacja zobowiązania rolnośrodowiskowego, w tym zobowiązanie do przechowywania planu działalności rolnośrodowiskowej oraz innych dokumentów dotyczących spełnienia warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej lub związanych z tą płatnością przez okres realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego oraz przez okres pięciu lat od dnia zakończenia realizacji tego zobowiązania."

Pełnomocnik wyjaśnił, że plan rolnośrodowiskowy był finansowany przez spółkę, zamówiony był u doradcy prywatnie, nie wystawił on faktury VAT, ani pokwitowania. [A.] sp. z o.o. posiada jednego udziałowca i reprezentanta jest w osobie M. P.. Zgodnie z art. 201 § 1 ksh to zarząd spółki, a nie on prowadzi sprawy spółki. Kryterium wyboru siedziby spółki była obawa o nierzetelne prowadzenie spraw przez Biuro Powiatowe ARiMR we Wrocławiu, przeniesienie jej poza właściwość miejscową Dolnośląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR, a prowadzenie działalności w formie spółek z ograniczona odpowiedzialnością miało na celu zminimalizowanie skutków niezgodnego z prawem działania organów rolnych i ograniczenie windykacji spółki. Nie doszło do podziału gruntów pomiędzy spółki, gdyż nigdy wcześniej nie stanowiły one jednej całości.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Będzinie ustalił, że działki użytkowane przez spółki reprezentowane przez M.P. były deklarowane w 2009 r. przez A.W. , M. P. i P. P. , a działki deklarowane do płatności w ramach wniosków w 2010 r. [A.] sp. z o.o., w 2009 r. deklarowane były przez P. a P. , [...] sp. z o.o. w 2009 r. dwie działki deklarowane były przez M. P. , [A.] PR sp. z o.o. w 2009 r. deklarowane były przez A. W. , będąca żona M. P. . Ustalono nadto, że M. P. jest w posiadaniu dokumentacji innych spółek, co wynika z wniosków przez nie składanych. M. P. zaprzeczył aby był w posiadaniu innych dokumentów niż złożone w sprawie, nie posiada umów dzierżawy, ani aktów notarialnych, a [A.] sp. z o.o. nie jest strona umów z Agencja Nieruchomości Rolnych. Z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, że działki [...] i [...] położone w obrębie Ł. gmina O. są objęte umową dzierżawy z [...] września 2008 r. z A.W. -P. , a działka [...] obręb G. gmina K. G. jest objęta umową dzierżawy z [...] sp. z o.o.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Będzinie decyzją z [...] października 204 r. odmówił spółce płatności na 2013 rok. W uzasadnieniu decyzji powołał się na art. 4 ust 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 i w oparciu o materiał dowodowy sprawy uznał, że spółki będące we władaniu przez M. P. można uznać za jedno przedsiębiorstwo, a zatem można też uznać, że nastąpił jego podział. Zgodnie z definicją gospodarstwa z art. 2 lit. a rozporządzenia parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1166/2008 można przyjąć, że podzielone gospodarstwa są pod względem ekonomicznym i technicznym spójne, mają tożsame kierownictwo.

Dyrektor Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie decyzją z [...] stycznia 2015 r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 roku poz.267, dalej k.p.a.), art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz.U. nr 98 poz.634 ze zm.), art. 10 ust. 1 pkt 1 oraz art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz.U. z 2013 roku poz.373) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W rozpatrywanej sprawie organ przyjął, że celem strony było uniknięcie degresywnego systemu udzielania płatności rolnośrodowiskowej, określonego w § 20 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Jednocześnie zweryfikowano sprawy strony i czterech spółek reprezentowanych przez M. P. w wyniku czego stwierdzono, że można przypisać działania o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji 65/2011, stworzenie sztucznych warunków do przyznania płatności. Spółki te utworzono na terenie pięciu województw (śląskie, małopolskie, wielkopolskie, łódzkie, mazowieckie), natomiast grunty położone są na terenie województwa dolnośląskiego, a dwie działki w województwie lubuskim.

[A.] sp. z o.o. wpisana do KRS w dniu [...] listopada 2010 r., [...] sp. z o.o. wpisana do KRS w dniu [...] stycznia 2014 roku, [...] sp. z o.o. wpisana do KRS w dniu [...] kwietnia 2011 roku. [A.] P.R.[...] sp. z o.o. i G. sp. z o.o. są w organizacji. Osoba wchodzącą w skład organu uprawnionego do reprezentacji jest M. P. , a przedmiotem działalności spółek jest uprawa zbóż, roślin strączkowych i roślin oleistych na nasiona, z wyłączeniem ryżu oraz pozostałe uprawy rolne inne niż wieloletnie. Ustalono, że K. posiada ten sam rachunek bankowy co P., a [A.] P. jest w likwidacji, zaś K. przejmuje jej grunty.

W ocenie organu odwoławczego skargi wnoszone przez spółkę na działanie Biura Powiatowego we Wrocławiu i niezadowolenie z jej funkcjonowania nie są wystarczającą przesłanką do tworzenia spółek celem ominięcia obsługi wniosków przez ten organ. Zgodnie z § 23 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego wniosek o przyznanie płatności można kierować do kierownika biura powiatowego ARiMR właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę rolnika, a działki położone w dwóch województwach można było zadeklarować według siedziby gospodarstwa, więc i w województwie lubuskim. Nadto działka nr [...] jest użytkowana i deklarowana do płatności w częściach przez dwie spółki, a to [A.] i G. Z informacji z Agencji Nieruchomości Rolnych w Zielonej Górze i we Wrocławiu wynika, że deklarowane w ramach wniosków spółek działki ewidencyjne są w części przedmiotem dzierżawy ANR z A.W.-P. , a w części własnością M. P. . W powyższej opisanym postępowaniu organ odwoławczy nie dopatrzył się racjonalnego postępowania gospodarczego.

Organ przyznaje, że deklarowane do płatności wcześniej grunty nie stanowiły całości gospodarczej, jednakże działki użytkowane przez spółkę były deklarowane w roku 2009 przez A.W. , M. P. , P. a P. , a działki deklarowane do płatności w ramach wniosku w 2010 r. [A.] deklarowane były przez P. a P. , zaś w 2009 r. dwie działki użytkowane przez G. deklarowane były przez M.P., a [A.] PR przez A.W. . Natomiast z wyjaśnień M. P., wynika, że nie doszło do sztucznego podziału gospodarstwa ponieważ gospodarstwa spółek były utworzone z tych samych gruntów, które pierwotnie deklarowali A. W. , P. P. i M. P. . W rezultacie poczynionych działań spółki bez trudności uzyskały płatności w latach 2010, 2011, 2012, a przyjęta strategia okazała się skuteczna.

Organ odwoławczy stwierdził, że opłatności w 2013 roku ubiegały się :

- [A.] sp. z o.o. ubiegała się o JPO do powierzchni 43,64 ha, płatność ONW do powierzchni 28,31 ha, płatność RPŚ do 26,83 ha,

- K. sp. z o.o. ubiegała się o płatność JPO i ONW do powierzchni142,73 ha,

- G. ubiegała się o płatność JPO do powierzchni 62,66 ha, płatność UPO do powierzchni 45,69 ha, płatność uzupełniającą do powierzchni roślin na paszę do powierzchni 53,25 ha, płatność ONW do powierzchni 62,66 ha, płatność PRŚ do powierzchni 53,25ha,

-[A.] ubiegała się płatność JPO i ONW do powierzchni 12,99 ha, płatność PRŚ do powierzchni 8,79 ha i 4, 2 ha w zależności od pakietu,

PR G. ubiegała się o płatność JPO do powierzchni 79, 24 ha, płatność ONW do powierzchni 26,81 ha, płatność PRŚ do powierzchni 26,81 ha.

Łączna powierzchnia zadeklarowanych działek to 128,63 ha, kwota płatności PRŚ 42.740 zł, zaś gdyby była zadeklarowana przez jednego producenta to podlegałaby degresji ponad 100 ha, zgodnie z § 20 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 roku, gdzie płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana w wysokości:

-100% stawki za powierzchnię od 0,1 ha do 100 ha,

-50% stawki za powierzchnię powyżej 100 ha do 200 ha,

-10% stawki za powierzchnię powyżej 200 ha.

Organ odwoławczy odniósł się do kosztów certyfikacji zobowiązań rolnośrodowiskowych i stwierdził, że byłyby one niższe w przypadku certyfikacji jednego gospodarstwa, niż certyfikacja czterech gospodarstw, które ubiegały się o te płatność. Oceny kosztów dokonał organ, gdyż strona nie przedstawiła w tym zakresie żadnych dokumentów. Płatności za 2013 rok zostały wypłacone P.G. i [A.] PR, a płatności wstrzymano wobec G.

Odnosząc się do zarzutu nie przeprowadzenia weryfikacji w zakresie sztucznych warunków w latach 2011, 2012 organ stwierdził, że nie wiedział o istnieniu jeszcze innych spółek, więc nie mógł tych danych weryfikować. Organ odwoławczy podzielił pogląd strony, że w sprawie nie ma zastosowania art. 30 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, a organ pierwszej instancji rozstrzygnięcie oparł na art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011.

Odnośnie przyznania przez inne organy płatności na rzecz innych spółek to organ podkreślił, że każda praw rozpoznawana jest indywidualnie, a każdy organ bada okoliczności sprawy.

Skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wyrokiem z [...] sierpnia 2015 r. na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę.

W uzasadnieniu Sąd podał, że w analizowanym przypadku organy uznały, że strona skarżąca w sposób sztuczny stworzyła warunki do przyznania pomocy, a otrzymanie w takiej sytuacji pomocy finansowej oznaczałoby uzyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia i doprowadziłoby do naruszenia celów i istoty działania, wynikających z § 2 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego. Działania organów w tym zakresie uwzględniają wytyczne wynikające z przytoczonego orzeczenia TSUE wyroku z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12.

Organy wyjaśniły dlaczego, pomimo poprawności formalnej wniosku o płatność, stworzone zostały warunki umożliwiające uzyskanie korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia. Zweryfikowały, czy wnioskujący o płatność prowadził na deklarowanych gruntach działalność rolniczą. Wskazując na powiązania między osobami fizycznymi mającymi tytuły prawne do dysponowania poszczególnymi działkami oraz powiązania osobowe i ekonomiczne poszczególnych spółek mających status rolnika w rozumieniu § 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 13 marca 2013 r. organ wykazał wolę uzyskania korzyści sprzecznej z celami wsparcia, poprzez skoordynowane działania zmierzające do uzyskania płatności dla poszczególnych podmiotów. I tak w trakcie postępowania o przyznanie płatności na 2013 rok dla wnioskodawcy [A.] sp. z o.o. w S. ustalono, że M. P. jest również umocowany do reprezentowania innych jednoosobowych spółek z ograniczoną odpowiedzialnością lub w organizacji. Spółki te zostały utworzone na terenie [...] województw, natomiast grunty są zlokalizowane na terenie województwa dolnośląskiego i w przypadku dwóch działek na terenie województwa lubuskiego, a zatem poza siedzibami spółek, zarejestrowanych w województwach wielkopolskim, śląskim, małopolskim, łódzkim, mazowieckim. Dla wszystkich tych spółek jedynym udziałowcem i osobą uprawnioną do ich reprezentowania jest M. P. , a zatem powiązane są personalnie. Wszystkie te spółki posiadają tożsamy przedmiot działalności, a działki zadeklarowane przez nie w 2013 r. są własnością lub pozostają w użytkowaniu A.W. -P. , P. a P. , M. P. . Nadto K. i G. zgodnie z wpisem do ewidencji producentów, wskazały ten sam numer rachunku bankowego.

Powyższe okoliczności nie są w sprawie sporne, przyznał je reprezentujący stronę skarżącą M. P. , a dodatkowo wyjaśnił, że powołanie spółek było motywowane wyłączeniem właściwości miejscowej organu tj. Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we Wrocławiu, a to w związku z nie wydawaniem przez ten organ decyzji.

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich, to na stronie oraz innych osobach uczestniczących w tym postępowaniu ciąży obowiązek przedstawiania dowodów oraz dawania wyjaśnień co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

W ocenie Sądu odwołując się do powyższej regulacji należy stwierdzić, że reprezentujący skarżącą M. P. , mimo wezwania ze strony organu nie wyjaśnił wątpliwości co do gospodarczej celowości powoływania spółek, a wiadomości te posiadał z racji pełnionych w nich funkcji i w granicach dopuszczalnych prawem. Jednocześnie nie był w tym zachowaniu konsekwentny, gdyż w treści skargi odwoływał się do wiedzy jaką posiadał z racji pełnienia funkcji w organach zarządzających tych podmiotów w zakresie uzyskiwanych płatności i powierzchni gruntów przedstawionych do tych płatności oraz w zakresie wiedzy o prowadzeniu gospodarstw przez osoby fizyczne.

Sąd zauważył, że nawet jeśli przyjąć za zasadne wyłączenie przez skarżącą i pozostałe spółki właściwości miejscowej Kierownika Biura Powiatowego ARiMR we Wrocławiu za pomocą powołania spółek prawa handlowego - dla wykonywania działalności rolniczej na gruncie będącym w dyspozycji M. P. , P. a P. i A. W. -P. - to odwołując się do § 23 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, wniosek o przyznanie płatności składa się do kierownika biura powiatowego Agencji właściwego ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę rolnika. Tym samym skoro działki rolne położone są na terenie województwa dolnośląskiego i lubuskiego to możliwym było złożenie wniosku na terenie województwa lubuskiego, z pominięciem właściwości organu dolnośląskiego, a bez konieczności tworzenia na terenie kraju odrębnych bytów prawnych, co w praktyce jest kosztowne, czasochłonne i gospodarczo wątpliwe. Wskazane zaś kwestie skarżąca pozostawiła bez komentarza.

W ocenie Sądu w rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że zgodnie z § 20 ust. 1 rozporządzenia z 13 marca 2013 roku wysokość płatności rolnośrodowiskowych jest ograniczana w zależności od zadeklarowanych powierzchni, a przepis ten miałby w sprawie zastosowanie, gdyby całość gruntów przeznaczonych do płatności rolnośrodowiskowych, a pozostających w dyspozycji wszystkich spółek została zadeklarowana łącznie (128,81 ha).

Zdaniem Sądu wskazane okoliczności wskazują na zamiar producenta w stworzeniu sztucznych warunków.

Sąd zwrócił uwagę, że w treści zaskarżonej decyzji jak i w odpowiedzi na skargę organ wskazał, że we wcześniejszym okresie nie wiedział o istnieniu innych spółek na terenie kraju zarządzających działkami będącymi w dyspozycji M. P. , P.P. i A.W. -P. , a tym samym nie mógł w tym zakresie prowadzić postępowania.

Sąd nie dopatrzył się naruszenia powoływanych w skardze przepisów kodeksu cywilnego (art. 33, art. 35, art. 38) oraz przepisów kodeksu spółek handlowych (art. 151 § 1 i art. 201 § 1). W sprawie nie budzi wątpliwości, że stroną postępowania jest [A.] sp. z o.o. w S., wpisana do Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem [...]

Sąd zaznaczył, że o tym, że Dyrektor Śląskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Częstochowie, miał świadomość statusu prawnego podmiotu świadczy już sam fakt właściwego zaadresowania decyzji, wskazywania na rolę M. P. jako jej reprezentanta. Powołane przez skarżącą definicje gospodarstwa rolnego i rolnika, bez względu na status prawny, zawarte w § 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego mają w pełni zastosowanie w sprawie i do nich również odwołał się organ w zaskarżonej decyzji. W tym zakresie pełne zastosowanie do realiów niniejszej sprawy znajduje powołany już wyrok TSUE w sprawie C-434/12, który odnośnie znaczenia art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011 wskazał, że dokonując oceny sztucznie stworzonych warunków można odwołać się do takich elementów jak więź prawna, ekonomiczna, personalna oraz na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi podmiotami. Kryteriami tymi posługiwał się organ dokonując weryfikacji wniosku o płatność rolnośrodowiskową. Na taka więź wskazuje chociażby zlecenie dokonania certyfikacji jednemu podmiotowi dla spółek zarządzanych przez M. P. .

[A.] Sp. z o.o. z siedzibą w S. złożyła skargę kasacyjną od wyroku wnosząc o jego uchylenie, uchylenie decyzji Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego w Częstochowie oraz nakazanie organowi wydanie decyzji o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej zgodnie ze złożonym wnioskiem, względnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, rozpoznanie skargi kasacyjnej w postępowaniu uproszczonym. Zasądzenie kosztów postępowania.

Spółka zarzuciła:

I. naruszenie prawa materialnego mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1. Dokonanie błędnej subsumbcji stanu faktycznego pod hipotezy norm prawnych zawartych w przepisie art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 i w konsekwencji jego zastosowanie mimo iż nie zostały spełnione przesłanki zawarte w tym przepisie, w szczególności brak było wymaganego prawem elementu obiektywnego czyli korzyści sprzecznej z celami danego systemu wsparcia oraz subiektywnego tj, zamiaru uzyskania korzyści wobec jej braku w znaczeniu tak formalnym jak i faktycznym.

2. § 23 ust. 2 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 13 marca 2013 r. przez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że pojęcie miejsca zamieszkania lub siedziby rolnika jest tożsame z pojęciem położenie geograficzne działek rolnika. W konsekwencji Sąd I instancji błędnie przyjął, że o właściwości miejscowej organów ARiMR decyduje nie miejsce zamieszkania czy siedziba rolnika (w znaczeniu powszechnie przyjętym), a położenie działek do których rolnik ubiega się o płatności.

3. art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. 2007 r. Nr 64 poz. 427 ze zm. dalej: ustawa o wspieraniu obszarów wiejskich) w związku z art. 14, 15, 17 i 18 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 przez niezastosowanie i w konsekwencji niedostrzeżenie, że wbrew twierdzeniu organu przy wydawaniu decyzji przyznających płatności w latach 2010-2012 organ podstawowy miał obowiązek badania kwestii stwarzania "sztucznych warunków" i miał dostęp do pełnej informacji w tym zakresie.

II. naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest:

1. art. 145 § 1 ust. 1 pkt a p.p.s.a. w związku z art. 4 ust. 8 rozporządzenia (WE) 65/2011 przez niedostrzeżenie, że organ zastosował wskazany przepis, mimo iż nie zostały spełnione przesłanki zawarte w tym przepisie, w szczególności brak było wymaganego prawem elementu obiektywnego, tj. uzyskania korzyści finansowej oraz subiektywnego tj. zamiaru uzyskania takiej korzyści z tego samego powodu,

2. art. 145 § 1 ust. 1 pkt c p.p.s.a. w związku z art. 8, 16, 80 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. 2013 r. poz. 267 dalej: kpa), art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich przez niedostrzeżenie, że organ:

- dokonał dowolnych ustaleń w sprawie poprzez nie dokonanie oceny wszystkich dowodów, dokonywanie ustaleń bez materiału dowodowego, ocenę dowodów niezgodnie z ich treścią, ocenę dowodów w sposób sprzeczny z logiką i doświadczeniem życiowym, nie respektowanie ostatecznych decyzji administracyjnych innych organów ARiMR,

- dokonał zmiany poglądów prawnych w czwartym roku realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego i wydał decyzję odmawiającą płatności za rok 2013, mimo iż w identycznym stanie faktycznym i prawnym przyznał stronie płatności rolnośrodowiskowe za lata 2010-2012,

3. art. 141 § 4 w związku z 3 § 1 p.p.s.a. poprzez nie rozpatrzenie istotnych zarzutów skargi i nie dokonanie w tym zakresie żadnych ustaleń faktycznych w szczególności odnoszących się do:

- dokonania przez organ oceny z dowodów z dokumentów w postaci umowy między spółką a wykonawcą usług rolniczych oraz umowę o świadczenie usług z jednostką certyfikującą polegającego na ustalenie wbrew treści tych dokumentów, że ich stroną nie była skarżąca Spółka a osoba pełniąca funkcję zarządu i w konsekwencji uznanie, że Spółka nie prowadziła działalności samodzielnie i na własny rachunek co stanowiło obrazę art. 80 kpa,

- dokonania przez organ ustalenia, że Spółki K. sp, z o.o. (która nota bene w ogóle nie ubiegała się o płatności rolnośrodowiskowe), P. sp. z o.o., [A.] sp. z o.o. wraz ze stroną stwarzały sztuczne warunki celem uzyskania większych płatności rolnośrodowiskowych wbrew ostatecznym decyzjom administracyjnym przyznającym płatności wskazanym spółkom za rok 2013,

- nie respektowania zasady opisanej w art. 8 kpa, poprzez stwierdzenie stworzenia przez stronę "sztucznych warunków" w sytuacji, gdy na rzecz strony i wymienionych spółek wydanych zostało przez organy ARiMR w latach 2010-2013 w sumie 38 decyzji administracyjnych przyznających różne płatności rolne i nie dopatrzono się stwarzania przez te podmioty tworzenia "sztucznych warunków",

- dokonania przez organ dowolnego ustalenia, że organ podstawowy nie posiadał wiedzy o istnieniu innych niż strona spółek z tożsamym udziałowcem i zarządem i nie badał w latach 2010-2012 kwestii stworzenia sztucznych warunków mimo, iż w aktach administracyjnych brak jest jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego tą okoliczność, a organ stosownie do treści przepisu art. 21 ust. 1 pkt 2 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich był zobowiązany tą kwestię badać i miał pełny wgląd w dane dotyczące wszystkich Spółek w oparciu o utworzony zgodnie z przepisami rozdziału 4 art. 14-18 Rozporządzenia (WE) nr 73/2009 zintegrowany system zarządzania i kontroli ARiMR.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie jest zasadna i podlega oddaleniu.

W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art.174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania.

Wobec takich regulacji poza sporem winna pozostawać okoliczność, iż wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a uzasadnione jest odniesienie się do poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych.

Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach kasacyjnych określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 p.p.s.a.

Przechodząc do oceny zasadności zarzutów zgłoszonych w ramach podstawy kasacyjnej opisanej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. należy podkreślić, że zgłaszając zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej nie wskazał, w jaki sposób przepis ten został naruszony skoro, wbrew stanowisku zawartemu w skardze kasacyjnej nie był on podstawą wydania zaskarżonego wyroku.

Sąd I instancji rozstrzygnął bowiem o zarzutach skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., a naruszenia tego przepisu kasator nie zarzuca. Niezależnie od powyższego, wskazując na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. autor skargi kasacyjnej powiązał go z art. 4 ust.8 rozporządzenia (WE) 65/2011, nie powiązano zaś wskazanego przepisu z jakimkolwiek innym przepisem prawa procesowego, którego naruszenie było, w ocenie autora skargi kasacyjnej przyczyną wadliwego zastosowania bądź niezastosowania normy zawartej w wymienionym przepisie. Tym samym tak sformułowane zarzuty naruszenia prawa procesowego nie mogą stanowić samoistnej podstawy skargi kasacyjnej. Natomiast zauważyć należy, że z treści art. 4 ust.8 rozporządzenia Komisji (UE) NR 65/2011 nie da się wyprowadzić wniosku, że jest to przepis procesowy (postępowania), bowiem kształtuje on uprawnienia podmiotu do otrzymania płatności. Tak jak właściwe przepisy dla danej płatności określają warunki jej uzyskania (przesłanki pozytywne), tak art. 4 ust.8 rozporządzenia Komisji (UE) NR 65/2011 kształtuje przesłankę negatywną, a więc reguluje sytuację, w której pomimo spełnienia warunków do otrzymania płatności, taka płatność nie może być wypłacona. Oznacza to, że taka konstrukcja tegoż przepisu wyraźnie wskazuje, iż norma prawa materialnego, a zatem wady w jego stosowaniu można podnosić wyłącznie w ramach podstawy kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. Tym samym tak sformułowane zarzuty naruszenia prawa procesowego nie mogą stanowić samoistnej podstawy skargi kasacyjnej. Strona skarżąca, chcąc powołać się na zarzut ich złamania, zobowiązana jest bezpośrednio powiązać taki zarzut ze wskazaniem naruszenia przepisów postępowania którym - jej zdaniem - uchybił Sąd I instancji w toku rozpatrywania sprawy. Brak takich powiązań oznacza w konsekwencji nieskuteczność zarzutu naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. sformułowanego w podstawie naruszenia przepisów postępowania.

Zarzut kasacyjny wadliwego zastosowania przepisu prawa materialnego ze względu na błędnie ustalony stan faktyczny, bez powiązania go z przepisami służącymi temu ustaleniu, nie pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu - związanemu podstawami skargi kasacyjnej - na jego skontrolowanie (vide wyrok NSA z dnia z dnia 14.06. 2016 r. sygn. akt II GSK 315/15).

Również nieskuteczny pozostaje, w ocenie NSA zarzut naruszenia prawidłowego uzasadnienia wyroku - art. 141 § 4 w związku z 3 § 1 p.p.s.a. poprzez nie rozpatrzenie istotnych zarzutów skargi i nie dokonanie żadnych ustaleń faktycznych wbrew ostatecznym decyzjom administracyjnym przyznającym płatności wskazanym spółkom, jak i nierespektowania zasady opisanej w art. 8 k.p.a., poprzez stwierdzenie stworzenia przez stronę "sztucznych warunków" w sytuacji, gdy jak podnosi kasator na rzecz strony i wymienionych spółek wydanych zostało przez organy ARiMR w latach 2010-2013 łącznie 38 decyzji administracyjnych przyznających różne płatności rolne i nie dopatrzono się stwarzania przez te podmioty "sztucznych warunków".

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi już wątpliwości, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Stanowisko takie zostało przedstawione w uchwale siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09 (ONSAiWSA z 2010 r. Nr 3 (36), poz. 39).

Jak podkreślono w uzasadnieniu powołanej uchwały dokonując kontroli legalności sąd administracyjny nie może bezkrytycznie przyjmować ustaleń poczynionych w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza, jeżeli ustalenia te są kwestionowane przez stronę postępowania. Stanowisko sądu co do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego w przypadku sporu w tym zakresie pomiędzy stronami postępowania sądowoadministracyjnego, powinno zawierać odniesienia do argumentów prezentowanych zarówno przez organ administracji, jak i skarżącego oraz wyjaśniać, dlaczego argumenty jednej ze stron uznaje za prawidłowe, a inne nie. Tak przeprowadzona ocena stanu faktycznego sprawy pozwala stronom postępowania sądowego poznać sposób rozumowania i argumentacji sądu, a w dalszej perspektywie umożliwi dokonanie przez Naczelny Sąd Administracyjny oceny zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej.

Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż wbrew zarzutom skargi kasacyjnej uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji spełnia wskazane wyżej wymogi z art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zarzutu naruszenia tej normy prawnej w istocie sprowadza się do polemiki z ustalonym, a ocenionym i zaakceptowanym przez Sąd I instancji stanem faktycznym sprawy, jak też zakwestionowaniem ustaleń co do stworzenia sztucznych warunków przyznania pomocy, wbrew ostatecznym decyzjom administracyjnym przyznającym płatności wskazanym spółkom w latach ubiegłych, kiedy to nie dopatrzono się stwarzania przez te podmioty sztucznych warunków. Fakt przyznania płatności w latach ubiegłych, pozostaje bez wpływu na dokonane w sprawie niniejszej ustalenia. Niezależnie od powyższego, wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej Sąd I instancji zasadnie uznał za prawidłowe stanowisko organów wyrażone w tej kwestii, zgodnie z którym przyznanie w latach wcześniejszych przez organy Agencji płatności wskazanym podmiotom, nie dopatrując się tworzenia sztucznych warunków nie może mieć znaczenia dla niniejszego postępowania, bowiem każda ze spraw administracyjnych rozpatrywana jest indywidualnie. Również w tym zakresie nie może stanowić o nierespektowaniu zasady opisanej w art. 8 k.p.a.

Przedstawiony w skardze kasacyjnej, powiązany z wskazanym wyżej przepisem art. 141 § 4 p.p.s.a. zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 3 § 1 p.p.s.a. także nie okazał się trafny. Przepis ten ma charakter ustrojowy. Stanowi on, że "Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie."

Sąd I instancji nie naruszył tego przepisu, albowiem skontrolował, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy rozstrzygnął spór, a tym samym orzekł w zakresie wyznaczonym sądom administracyjnym.

Z tych względów nie jest także zasadny zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w związku z art. 8, art. 16, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. i w związku z art. 21 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Uwzględniając konstrukcję zarzutu należy zauważyć, że przepis art. 21 ust.1 ustawy nie zawiera jednostki redakcyjnej w postaci punktu drugiego.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zasługują na uwzględnienie zarzuty naruszenia prawa materialnego wskazane w punkcie 1, 2 i 3 petitum skargi kasacyjnej.

Zgodnie z art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011- zawierającym klauzulę przypadków obchodzenia prawa - nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia.

W sprawie trafnie wskazano, że Trybunał Sprawiedliwości dokonał wykładni art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 w wyroku z dnia 12 września 2013 r., sygn. akt C-434/12 i orzekł, że: 1) przepis ten należy interpretować w ten sposób, że przesłanki stosowania tego przepisu wymagają istnienia elementu obiektywnego i elementu subiektywnego. W ramach pierwszego z tych elementów do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). W ramach drugiego elementu do sądu odsyłającego należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z sytemu wsparcia EFRROW ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie sąd odsyłający może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więź prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w podobne projekty inwestycyjne, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami. 2) Artykuł 4 ust. 8 rozporządzenia nr 65/2011 należy interpretować w ten sposób, iż stoi on na przeszkodzie temu, by wniosek o płatność z systemu wsparcia Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) został oddalony jedynie na tej podstawie, że projekt inwestycyjny, ubiegający się o skorzystanie z pomocy w ramach tego systemu, nie wykazuje niezależności funkcjonalnej lub że istnieje więź prawna między ubiegającymi się o taką pomoc, jednak przy braku uwzględnienia innych elementów obiektywnych rozpatrywanego przypadku.

Z decyzji organów ARiMR obu instancji wynika, że odmówiono stronie skarżącej przyznania płatności w ramach wsparcia bezpośredniego (płatności rolnośrodowiskowej) za rok 2013, również na podstawie art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) Nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz.Urz.UE.L 312 z 23 grudnia 1995 r.)

Zgodnie z tym przepisem działania nakierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego (unijnego) mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stwierdzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. Przepis ten stanowi również generalną klauzulę pozwalającą organom administracji publicznej przeciwdziałać obejściu prawa przez podmioty celem uzyskania przez nich korzyści wbrew intencjom ustawodawcy unijnego.

W tym miejscu, odwołując się do orzecznictwa TSUE należy podkreślić, że obejście prawa dotyczy sytuacji, gdy działanie danej osoby zmierza do innego niż typowe w danych okolicznościach, wynikających z przepisów prawa, ukształtowania stosunków faktycznych lub prawnych po to tylko, by osiągnąć zamierzony przez taką osobę skutek prawny. Podkreślić trzeba także, że obejście prawa (nadużycie prawa) nie może skutkować ochroną prawną podmiotu, który sztucznie kreuje okoliczności uzasadniające stosowanie danej normy przyznającej określoną korzyść finansową i wiąże się to z sankcją wykluczenia możliwości skorzystania z tego prawa przez ten podmiot - wyrok TSUE z dnia 16 marca 2006 r. sygn. C-94/05 Emsland-Stärke GmbH przeciwko LandwirtschaftskammerHannover (pkt 52-53) (patrz: LEXIS.pl nr 405322).

W związku z powyższym podnieść należy, że ramach istnienia elementu obiektywnego do Sądu należy rozważenie obiektywnych okoliczności danego przypadku pozwalających na stwierdzenie, że nie może zostać osiągnięty cel zamierzony przez system wsparcia. Natomiast w ramach drugiego z elementów (subiektywnego) do Sądu należy rozważenie obiektywnych dowodów pozwalających na stwierdzenie, że poprzez sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności z systemu wsparcia ubiegający się o taką płatność zamierzał wyłącznie uzyskać korzyść sprzeczną z celami tego systemu. W tym względzie Sąd może oprzeć się nie tylko na elementach takich jak więź prawna, ekonomiczna lub personalna pomiędzy osobami zaangażowanymi w przedsięwzięcie, lecz także na wskazówkach świadczących o istnieniu zamierzonej koordynacji pomiędzy tymi osobami.

W zakresie dotyczącym ustalenia wskazanych wyżej elementów prawidłowej oceny, obejmującej nie tylko skarżącą ale także również pozostałe spółki założone przez M. P. a i ubiegające się o przyznanie tych samych płatności (ONW i rolnośrodowiskowych), dokonał organ odwoławczy, co zasadnie zaakceptował Sąd I instancji.

Zdaniem NSA, Sąd I instancji prawidłowo uznał, że tworzenie wielu podmiotów prawa krajowego przez tą samą osobę lub grupę osób fizycznych i prawnych i jednoczesne ubieganie się o przyznanie płatności w ramach poszczególnych jednostek zarządzanych przez ten sam podmiot, jest postrzegane jako stworzenie sztucznych warunków w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celem wsparcia.

W szczególności w taki sposób dochodzi do próby ominięcia przepisów modulacyjnych (ograniczenie kwoty płatności w zależności od deklarowanej do płatności powierzchni działek rolnych) wprowadzonych w związku z realizacją celu systemu Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich, jakim jest zrównoważony rozwój tych obszarów, na co zasadnie zwróciły uwagę organy i jak słusznie przyjął Sąd I instancji wskazując na to, że złożony [...] maja 2013 r. wniosek o płatności dotyczył przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w sprawie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) oraz płatności rolnośrodowiskowej (PRŚ), gdzie przesłanki opłacalności podziału jednego dużego gospodarstwa na kilka mniejszych pozwalają ominąć w bardzo widoczny sposób zasadę modulacji płatności.

Trafnie Sąd I instancji wskazał, że organ dokonał prawidłowych ustaleń w zakresie zaistnienia przesłanek warunkujących odmowę przyznania płatności. Sąd I instancji zasadnie podkreślił, zwracając uwagę na fakty zależności funkcjonalnej i więzi prawnej pomiędzy poszczególnymi spółkami jak również inne obiektywne i będące poza sporem okoliczności faktyczne, takie jak brak wyposażenia technicznego, brak odrębnego kierownictwa, będąc zarządzanymi przez tą samą osobę i jak również sposób prowadzenia tej działalności poprzez np. wymianę między spółkami działek deklarowanych do płatności, iż w sprawie działalność rolnicza na gruntach deklarowanych do płatności w ramach wniosków poszczególnych spółek prowadzona była w istocie przez jedną osobę M. P. a.

W związku z powyższym stwierdzić należy, że wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd I instancji wykazał, iż przyznanie Spółce płatności rolnośrodowiskowej byłoby sprzeczne z celami wsparcia.

W zakresie dotyczącym zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 21 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w związku z art. 14,15,17 i art. 18 rozporządzenia Rady (WE) NR 73/2009, to zauważyć należy, że jest to przepis procesowy regulujący kwestie związane z prowadzeniem postępowania w sprawach dotyczących przyznania pomocy. W myśl art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy o wspieraniu rozwoju w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Stosownie natomiast do art. 21 ust. 3 ustawy o wspieranie rozwoju strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne.

Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie podkreślał, że co do zasady w sprawach płatności na podstawie ustawy o wspieraniu rozwoju nie ma zastosowania art. 7 i 77 k.p.a., bowiem art. 21 ust. 2 pkt 3 i ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju regulują kwestie dowodowe samodzielnie, a uregulowania te stanowią lex specialis wobec powołanych uregulowań k.p.a. (vide wyrok NSA z dnia 24.07. 2012 r., sygn. akt II GSK 958/11 niepublikowany). Organ w sprawach o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej jest zobowiązany do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale nie ciąży na nim obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. Obowiązkiem organu jest rozpatrzenie i odniesienie się do dowodów wskazanych we wniosku oraz innych dokumentów dołączonych przez wnioskodawcę. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia tegoż przepisu prawa w sposób opisany w petitum skargi kasacyjnej.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.184 p.p.s.a orzekł, jak w sentencji wyroku.