Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt I SA/Wr 726/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2019-01-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1 pkt 6, art. 1a ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2014 poz 849
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska, Sędziowie Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar (sprawozdawca), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Terlecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za miesiące od stycznia do grudnia 2016 r. oraz odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. na rzecz A kwotę 10.126 zł (dziesięć tysięcy sto dwadzieścia sześć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

1. Postępowanie przed organami.

1.1. Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. (dalej również jako: organ odwoławczy, organ II instancji) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta W. (dalej również jako: organ I instancji) z dnia [...] nr [...] określającą A (dalej jako: skarżący, strona, spółka, podatnik) wysokość zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości za miesiące od stycznia do grudnia 2016 r. w kwocie 520.797,00 zł oraz odmawiającą stwierdzenia nadpłaty.

W uzasadnieniu decyzji wydanej po ponownym rozpoznaniu sprawy (na skutek uchylenia wcześniejszej decyzji z dnia [...]), organ I instancji wskazał, że spółka jest podatnikiem podatku od nieruchomości jako właściciel gruntów i budynków na terenie Gminy W. W dniu 29.01.2016 r. spółka złożyła deklarację, dotyczącą podatku od nieruchomości za 2016 r. Spółka jest właścicielem nieruchomości przy [...]., zabudowanej byłym kompleksem szpitalnym Wojewódzkiego Szpitala [...] we W. Zdaniem organu, zakupiona nieruchomość została błędnie opodatkowana i z tego powodu wezwano spółkę do złożenia korekty deklaracji, gdyż powyższą nieruchomość należało zakwalifikować do budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Nie podzielając stanowiska organu strona wskazała, że zły stan techniczny w/w budynków powoduje, że nie mogą być wykorzystane do prowadzenia działalności gospodarczej. Dodatkowo, w dniu 16.05.2016 r. strona złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości za rok 2016 r. wraz z korektą deklaracji wskazując, że dawny kompleks budynków położonych przy [...] został wpisany indywidualnie do rejestru zabytków i jest konserwowany zgodnie z ustawą o ochronie zabytków, co uprawnia ją do zastosowania zwolnienia od opodatkowania.

W decyzji wskazano, że w ramach prowadzonej kontroli podatkowej, organ dokonał oględzin nieruchomości. Ustalono, że budynki posadowione na nieruchomości są w trakcie remontu, którego celem jest doprowadzenie ich do stanu użyteczności a następnie sprzedaży. Nie stwierdzono jednak, aby stan techniczny budynków uniemożliwiał ich wykorzystanie do prowadzenia działalności gospodarczej ani też okoliczności by zagrażał życiu, bezpieczeństwu mienia lub bezpieczeństwu użytkowania. Ewentualne trudności w użytkowaniu nieruchomości mają charakter przejściowy, co zdaniem organu nie uprawnia do stosowania stawki preferencyjnej. Organ podatkowy I instancji wskazał, że w stanie prawnym obowiązującym od dnia 01.01.2016 r., do budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm., dalej jako "p.b."), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania (art. 1a ust. 2a pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, Dz. U. z 2014 r., poz. 849 tj. ze zm.; dalej jako: "u.p.o.l."). Skoro spółka takich decyzji nie posiada, to nie może korzystać z opodatkowania budynków lub ich części jako budynki pozostałe. W tym zakresie organ podatkowy zwrócił się do podatnika o przedstawienie stosownych decyzji. Podatnik na wezwanie organu tego rodzaju decyzji jednak nie przedstawił. Jednocześnie ustalono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wyłączył z użytkowania obiektów budowlanych przy [...]. W braku powyższych decyzji organ stwierdził, że nie ma podstaw do zastosowania stawki preferencyjnej w podatku od nieruchomości za 2016 r. Organ stwierdził również, że w odniesieniu do budynków [...] i [...], które są utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, zachodzi podstawa do zwolnienia na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6, ponieważ zgłoszono konserwatorowi prowadzenie prac na tych budynkach. Co do pozostałych budynków, nie mogą one korzystać z powyższego zwolnienia, gdyż nie były utrzymywane i konserwowane zgodnie z tymi przepisami (prac takich nie zgłoszono).

1.2. Strona zakwestionowała decyzję organu I instancji, zarzucając w złożonym odwołaniu naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. a także art. 75 § 1, § 3 i § 4a, art. 120, 121, 124 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz.U. z 2017 r. poz. 201 ze zm., dalej jako: "O.p."). W ocenie spółki stan faktyczny sprawy ustalono w sposób niepełny, bazując na dowodach wybiórczo uznanych za prawidłowe. Podstawą rozstrzygnięcia w sprawie był ten zakres materiału dowodowego, który uzasadnił przyjętą przez organ profiskalną wykładnię prawa podatkowego. Co do dowodów przedkładanych przez spółkę, organ poprzestał na prostej konkluzji, że nie mają wpływu na stan faktyczny, przy czym organ nie wyjaśnia przyczyn dla których odmówił tym dowodom wiarygodności. Spółka zakwestionowała ustalenia organu dotyczące budynków wpisanych indywidualnie do rejestru zabytków podkreślając m.in., że nie były zajęte na prowadzoną przez spółkę działalność gospodarczą. Budynki zabytkowe powinny podlegać zwolnieniu na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., gdyż były utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. Dalej podkreślono, że podatnik miał prawo zastosować preferencyjną stawkę podatku z uwagi na wystąpienie w odniesieniu do spornych budynków tzw. "względów technicznych". Organ nie zbadał czy istniały podstawy do wydania decyzji z art. 67 ust. przez organ nadzoru budowlanego. Nie można było zatem wykluczyć, że zastosowanie stawki "pozostałe" byłoby zasadne w odniesieniu do budynków znajdujących się w złym stanie technicznym. Organ mógł wystąpić do organu nadzoru budowlanego z wnioskiem o zbadanie zasadności wydania decyzji wskazanej w art. 67 ust. 1 p.b.

1.3. Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, wskazując, że nie narusza ona przepisów prawa oraz odzwierciedla stan faktyczny. Organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy wynika, że w stosunku do żadnego ze spornych budynków nie została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego (art. 67 ust. 1 p.b.) ani decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek lub jego części z użytkowania, dlatego brak jest podstaw dla zastosowania wobec budynków stawki preferencyjnej podatku od nieruchomości. Dodatkowo organ odwoławczy podkreślił, że organy podatkowe nie mają obowiązku weryfikacji, czy w sprawie zachodzi podstawa do wydania w/w decyzji wskazanych w ustawie – Prawo budowlane. W interesie strony leżało ewentualne podjęcie działań w celu uzyskania stosownych decyzji. Organ uznał również za prawidłowe stanowisko organu I instancji dotyczące budynków wpisanych indywidualnie do rejestru zabytków (warunek utrzymywania i konserwowania zabytków), wskazując, że ocena taka została wyrażona przez organ konserwatorski w pismach z dnia 19.06.2015 r. i z dnia 14.10.2016 r oraz znajduje potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym.

2. Postępowanie przed sądem I instancji.

2.1. Od powyższej decyzji organu odwoławczego spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. a także art. 75 § 1, § 3 i § 4a, art. 120, art. 121 i art. 124 O. p. i wniosła o uchylenie decyzji organów obydwu instancji. W uzasadnieniu skargi podniesiono tożsamą argumentację jak ta, którą spółka prezentowała przed organami podatkowymi. Wskazano między innymi,

że w sprawie materiał dowodowy nie został zebrany w sposób kompletny, a ponadto odmówiono przeprowadzenia dowodów, o które spółka wnioskowała. W ocenie strony skarżącej, organ II instancji dokonał ograniczonej weryfikacji stanu faktycznego i prawnego.

2.2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o oddalenie skargi.

2.3. Postanowieniem z dnia 9 października 2018 r. sygn. akt I SA/Wr 726/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wstrzymał wykonanie zaskarżonej

w sprawie decyzji.

3. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

3.1. Zaskarżoną w sprawie decyzję należało uchylić z uwagi na stwierdzenie przez Sąd naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

3.2. Zgodnie z dyspozycją art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., od podatku od nieruchomości zwalnia się grunty i budynki wpisane indywidualnie do rejestru zabytków, pod warunkiem ich utrzymania i konserwacji, zgodnie z przepisami o ochronie zabytków, z wyjątkiem części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Z powyższego przepisu wynika, że z omawianego zwolnienia korzysta wyłącznie taka nieruchomość, która spełnia wszystkie kryteria w nim wskazane. Spełnienie przesłanek indywidualnego wpisu do rejestru zabytków oraz braku zajęcia nieruchomości na prowadzenie działalności gospodarczej, było w sprawie bezsporne. Zasadniczą wątpliwość budziła jednak przesłanka utrzymania i konserwacji zabytków. Jak podkreślono w treści zaskarżonej decyzji, choć przepisy u.p.o.l. nie wymagają aby w tym przedmiocie, stanowisko w sprawie przed wydaniem decyzji zajął inny organ (konserwator zabytków), to w orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że pozyskanie takiego stanowiska jest zasadne. Zdaniem organu, stanowisko Miejskiego Konserwatora Zabytków (jako organu uprawnionego do oceny stanu zabytków) przedstawione w pismach z dnia 19.06.2015 r. i 14.10.2016 r. było miarodajne dla rozstrzygnięcia sprawy w kontekście prawidłowości zastosowania zwolnienia wynikającego z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l.

3.3. W ocenie Sądu, samo pozyskanie stanowiska organu odpowiedniego dla oceny zachowania warunków utrzymania i konserwacji zabytków w stosunku do poszczególnych nieruchomości jest jak najbardziej zasadne. Mieści się ponadto w zakresie reguł postępowania dowodowego i niewątpliwie służy ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Niemniej jednak, takie stanowisko zawsze powinno podlegać stosownej ocenie organu podatkowego.

Wskazać przy tym należy, że w niniejszej sprawie przy ocenie stanowiska organu konserwatorskiego nie sposób pominąć (na co zwrócił uwagę skarżący), że biuro Miejskiego Konserwatora Zabytków jest komórką organizacyjną Urzędu Miejskiego W. (obsługującego Prezydenta W. tj. organ podatkowy I instancji). Nie podważając w tym miejscu waloru wydawanych przez te podmioty stanowisk i opinii, należy jednak zwrócić uwagę, że organy podatkowe orzekające w sprawie, dostrzegając specyfikę struktury w której funkcjonują, powinny mieć na względzie zachowanie transparentności podejmowanych przez siebie działań. W tym kontekście powinny oceniać walor poszczególnych dowodów zgromadzonych w sprawie i ewentualnie zadbać o zgromadzenie stanowisk podmiotów lub osób niezależnych tj. pozostających poza ich własną strukturą. Powyższe nabiera szczególnego znaczenia w sytuacji, gdy podatnik kwestionuje znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy określonego dowodu (tj. jak w tym przypadku stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków), który miał decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia w przedmiocie zastosowania zwolnienia, o którym mowa powyżej. Wobec powyższego, organ powinien tym bardziej poddać szczególnie wnikliwej analizie kwestię spełnienia lub nie spełnienia przez spółkę wymogu utrzymania i konserwacji zabytków zgodnie z ustawą o ochronie zabytków, ocenioną przez organ konserwatorski.

3.4. Zdaniem Sądu ocena wyrażona w tej mierze przez organ podatkowy tych kryteriów nie spełnia. Po pierwsze, należy zauważyć, że Miejski Konserwator Zabytków pismem z dnia 02.10.2015 r. uzupełnił swoje pismo z dnia 19.06.2015 r. wskazując, że ocena tam wyrażona dotyczy okresu od dnia 01.06.2014 r. do dnia 30.04.2015 r., a więc nie dotyczy ona 2016 r., badanego w niniejszej sprawie. Biorąc pod uwagę dość szeroki zakres czynności podejmowanych w ramach utrzymania i konserwacji zabytków, nie można uznać, że – ewentualne – niewypełnianie tej przesłanki w latach poprzednich miałoby przekładać się na taką samą ocenę w roku badanym. Stąd też treść tego pisma zasadniczo nie powinna mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy i organ niezasadnie powołuje się na ocenę w nim wyrażoną. Na marginesie, pismo to nie znajduje się w aktach administracyjnych niniejszej sprawy (a do tego organ na wezwanie Sądu pisma tego nie złożył), a zatem nie może ono stanowić podstawy rozstrzygnięcia. Inną kwestią jest trudna do zaakceptowania lakoniczność tego pisma, która jednak w niniejszej sprawie powoływana jest przez Sąd jedynie sygnalizacyjnie. Po drugie, co się tyczy kolejnego z wyżej wymienionych pism organu konserwatorskiego (z dnia 14.10.2016 r.), to wynikało z niego, że warunki niezbędne dla zastosowania zwolnienia w ocenie tego organu zostały przez spółkę w 2016 r. spełnione wyłącznie w odniesieniu do dwóch budynków ([...] i [...]), zaś w odniesieniu do pozostałych stwierdzono, że sporządzono dla nich dokumentację projektową i wydano pozwolenia konserwatorskie, lecz pomimo wydania pozwoleń nie stwierdzono rozpoczęcia prac, zatem nie może być poświadczone zachowanie warunku utrzymania zabytków. W ocenie Sądu powyższe stwierdzenia są zanadto lakoniczne i powinny wzbudzić wątpliwości organu podatkowego, gdyż nie wynikają z nich dokładne przyczyny, dla których uznano brak zachowania przesłanki zawartej w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. W szczególności należy wskazać, że przesłanka ta dotyczy "utrzymania i konserwacji zabytków zgodnie z ustawą o ochronie zabytków", a zatem jej zakres jest znacznie szerszy niż wskazuje na to organ konserwatorski i w żaden sposób nie ogranicza się wyłącznie do prowadzenia prac przy zabytku. Również z treści art. 5 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. 2003 Nr 162 poz. 1568, dalej jako: "u.o.z.o.z."), zawierający definicję opieki nad zabytkiem, wynika, że katalog działań w tym zakresie jest szeroki, a przy tym ma charakter otwarty. Wskazać należy, że prowadzenie prac konserwatorskich, budowalnych i restauratorskich (pkt 2) jest tylko jednym z pięciu wymienionych w tym katalogu pożądanych działań właściciela zabytku. Zauważyć przy tym należy, że, jak sam wskazał organ konserwatorski, w przypadku jednego z budynków ([...]), co do którego stwierdzono fakt należytego utrzymania i konserwacji zabytków, od wydania pozwolenia konserwatorskiego (01.06.2015 r.) do zgłoszenia prac przez spółkę (04.11.2015 r) upłynęło 5 miesięcy, co świadczy o tym, że proces prowadzenia prac przy przedmiotowych zabytkach jest skomplikowany i wymaga podjęcia wielu czynności, co w przypadku tego budynku zostało niejako zaakceptowane przez organ konserwatorski. Budzi zatem wątpliwości, czy w stosunku do pozostałych obiektów zabytkowych, organ konserwatorski wziął pod uwagę ich ewentualne specyficzne uwarunkowania, mogące mieć wpływ na to, że na dzień wydawania pisma przez ten organ, prace nie zostały jeszcze rozpoczęte. Trzeba wziąć pod uwagę, że poszczególne obiekty pochodziły z różnych okresów i ze względu na swoje walory zabytkowe mogły wymagać podjęcia różniących się od siebie czynności oraz z uwagi na sposób ich użytkowania w czasie funkcjonowania szpitala, mogły posiadać mniejszy lub większy stopień degradacji. W szczególności dotyczy to konieczności podjęcia badań archeologicznych, które - jak wynika z akt administracyjnych - również były przez spółkę prowadzone, a których podejmowanie niewątpliwie również mieści się w zakresie należytego utrzymania zabytków. Trzeba też wziąć pod uwagę powoływany przez stronę zły stan sanitarny obiektów poszpitalnych i podjęte w tej mierze działania. Ponadto w ramach analizy występowania przesłanki z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. należy uwzględnić czynności spółki związane z utrzymaniem i konserwacją danego obiektu sensu stricto (w tym jego zabezpieczeniem przed dalszą degradacją). Wszystkie te okoliczności powinny zostać należycie ocenione przez organ konserwatorski, jak również powinny zostać wzięte pod uwagę przez organ podatkowy przy wydawaniu rozstrzygnięcia.

Ponadto, zdaniem Sądu, brak szerszego uzasadnienia stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków wyrażonego w piśmie z dnia 14.10.2016 r. może wywoływać wrażenie, że powyższy podmiot ocenił sprawę niejako "zza biurka". Z akt sprawy nie wynika bowiem, czy celem oceny spełnienia przesłanek utrzymania i konserwacji zabytkowych budynków Miejski Konserwator Zabytków podjął jakiekolwiek czynności, w tym np. oględziny obiektów. Skupienie się przez organ konserwatorski wyłącznie na okoliczności nie podjęcia przez skarżącego prac przy zabytkach świadczy raczej o tym, że ocena została przez ten organ wyrażona wyłącznie na podstawie dokumentów (pozwoleń konserwatorskich i zgłoszeń prac). Jak już wyżej wskazano, ocena taka jest niepełna, nie odnosi się bowiem do innych możliwych działań przy zabytku, wypełniających omawianą przesłankę z art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l. Na tę kwestię powinien był zwrócić uwagę organ podatkowy i podjąć czynności celem wyjaśnienia stanu faktycznego w tym zakresie, w szczególności poprzez zwrócenie się do organu konserwatorskiego o uzupełnienie dokonanej oceny. Nie sposób również nie zauważyć, że stanowisko wyrażone przez organ konserwatorski w piśmie z dnia 14.10.2016 r. dotyczyć mogło wyłącznie miesięcy od stycznia do października 2016 r. (tj. do miesiąca wystawienia tego pisma), natomiast brak jest stanowiska tego organu odnośnie miesięcy listopada i grudnia 2016 r., podczas gdy sprawa niniejsza dotyczy całego roku 2016.

3.5. Należy następnie zauważyć, że organ odwoławczy nie uczynił powyższego pisma Konserwatora jedyną podstawą wydanego rozstrzygnięcia, lecz celem jego uzasadnienia przytoczył argumentację, zgodnie z którą jego zdaniem również z pozostałych dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy wynika, iż sporne obiekty (z wyjątkiem budynków [...] i [...]) nie są utrzymywane i konserwowane zgodnie z przepisami o ochronie zabytków. W tym zakresie organ ten powołał się m.in. na wnioski pięciu opinii biegłego A.D. z września 2016 r. i zgromadzoną w sprawie dokumentację fotograficzną, wskazując, że zastrzeżenia strony do tych opinii wyrażone w piśmie z dnia 16.12.2016 r. nie zmieniają oceny organu oraz, że strona nie wykazała żadnym konkretnym dokumentem, że wniosek wynikający ze stanowiska Miejskiego Konserwatora Zabytków miałby być niezasadny, przy czym jednocześnie organ uznał za niewiarygodne przedłożone przez stronę oświadczenie R.Sz.(kierownika badań archeologicznych).

Sąd stoi na stanowisku, że ocena powyższych okoliczności wyrażona przez organ budzi uzasadnione wątpliwości, a ponadto pomija inne istotne aspekty sprawy. Przede wszystkim organ, oceniając stan faktyczny dotyczący roku 2016 r., nie wziął pod uwagę okoliczności, że podatnik nabył nieruchomość w stanie zdegradowanym i to od podmiotu publicznego, który przez wiele lat nie podejmował czynności zmierzających do polepszenia tego stanu, a ponadto, że od momentu nabycia nieruchomości (maj 2014 r.) do chwili wpisania poszczególnych nieruchomości do rejestru zabytków (grudzień 2014 r.) podatnik nie mógł podejmować żadnych czynności na nieruchomościach. Powyższe potwierdza zawiadomienie D. Konserwatora Zabytków we W. z dnia 26.05.2014 r., w którym konserwator wprost wskazał, że w związku ze wszczętym z urzędu postępowaniem w sprawie wpisania do rejestru zabytków nieruchomych budynków w zespole dawnego Szpitala Wszystkich Świętych, naruszenie stanu zabytku pociągnie za sobą skutki prawne określone w ustawie z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Okoliczności te, mimo, iż dotyczą lat wcześniejszych, nie mogą zdaniem Sądu pozostawać bez znaczenia dla kwestii oceny, czy nieruchomości zabytkowe były przez skarżącą utrzymywane i konserwowane zgodnie z ustawą o ochronie zabytków, dają bowiem obraz całokształtu sytuacji spółki, stanu nieruchomości i działań, które spółka realnie mogła podjąć. Ponadto trzeba ponownie zwrócić uwagę, że w aktach administracyjnych sprawy znajdują się pozwolenia konserwatorskie wydane dla spółki i korespondencja z organem konserwatorskim, jak również pozwolenia na prowadzenie badań archeologicznych, co potwierdza, że skarżący w stosunku do nieruchomości zabytkowych działał w oparciu o wskazania odpowiednich podmiotów. W sprawie nie może pozostawać bez znaczenia, że podatnik chcąc podjąć jakiekolwiek prace musiał kierować się szczegółowymi wskazaniami odpowiednich organów, m.in. konserwatora zabytków. Nie można ponadto pominąć (czego nie bierze pod uwagę organ), że proces dokonywania prac w odniesieniu do budynków posiadających status zabytku jest specyficzny i długotrwały, a ponadto zależny nie tylko od woli i nakładów właściciela nieruchomości ale również – w znacznym stopniu - od czynności właściwych organów. Ponadto, poza okolicznością trwającego postępowania w sprawie wpisu do rejestru zabytków oraz procesu pozyskiwania przez podatnika stosownych pozwoleń konserwatorskich, trzeba podnieść, że na terenie kompleksu prowadzone były również badania, w trakcie których spółka zobowiązana była stosować się do wytycznych w zakresie zachowania zabytków w stanie niepogorszonym. W tym zakresie wątpliwości budzi sposób odniesienia się organu do oświadczenia R.Sz. (kierownika prowadzącego badania archeologiczne, wskazującego na realizowanie przez spółkę wszystkich jego wskazówek, dbałość spółki o zachowanie zabytków w stanie niepogorszonym oraz stopniowe doprowadzanie ich do stanu pożądanego), wyrażające się w stwierdzeniu przez organ, że oświadczenie to nie miałoby znajdować potwierdzenia w materiale dowodowym. Wskazać trzeba, że w aktach sprawy znajdują się powołane już wyżej inne dowody, tj. decyzje D. Konserwatora Zabytków we W. (m.in. z dnia 14.04.2016 r. i 27.04.2016 r., a więc wydane w badanym roku podatkowym) udzielające pozwolenia na prowadzenie wyprzedzających ratowniczych badań archeologicznych i wyprzedzających ratowniczych badań architektonicznych w kompleksie poszpitalnym oraz korespondencja konserwatora zabytków z występującym w imieniu spółki arch. A. Ch., które potwierdzają podejmowanie czynności wobec nieruchomości zabytkowych (w ramach obowiązujących przepisów i pod nadzorem odpowiednich podmiotów).

Z kolei skwitowanie przez organ złożonych przez stronę zastrzeżeń do pięciu opinii biegłego A.D. wyrażonych w piśmie z dnia 16.12.2016 r. stwierdzeniem, że "nie zmieniają one oceny organu", zdaniem Sądu nie może zostać zaakceptowane. Trzeba zauważyć, że biegły w powyższych opiniach wypowiadał się na temat stanu technicznego obiektów zabytkowych, nie zaś na temat tego, czy spółka podejmuje działania mieszczące się w ramach należytego utrzymania i konserwacji tychże obiektów. Podane przez niego w opiniach okoliczności podlegały zatem pełnej i nieskrępowanej ocenie organu podatkowego, z koniecznym uwzględnieniem również stanowiska strony. Biegły w opiniach powoływał się m.in. na to, iż obiekty są od wielu lat (od 2008 r.) nieużytkowane i ulegają degradacji. W tym zakresie m.in. akcentował, iż sprzyjają temu otwarte okna i drzwi wejściowe w poszczególnych budynkach oraz brak zabezpieczenia przed dostępem osób trzecich. Przy ocenie tych okoliczności należy wziąć pod uwagę (o czym była już mowa wcześniej), że spółka, która nabyła budynki w 2014 r., nie może odpowiadać za brak podjęcia działań przez poprzedniego właściciela (podmiot publiczny), który de facto doprowadził te budynki do takiego stanu. Z kolei kwestię akcentowanego przez biegłego dostępu do nieruchomości przez osoby trzecie spowodowany otwarciem okien (a w niektórych obiektach również drzwi) wyjaśniała spółka w piśmie z dnia 16.12.2016 r., wskazując m.in., że opinie były sporządzane w okresie letnim, w którym budynki były wietrzone, a ponadto, że dokonała zabezpieczenia nieruchomości podając sposób tego zabezpieczenia. Jak już wyżej nadmieniono, organ w żaden sposób nie odniósł się jednak do stanowiska spółki w tej kwestii, ani też nie przekazał wyrażonych przez nią zastrzeżeń biegłemu celem ustosunkowania się. Podkreślić należy, że takie postępowanie organu narusza nie tylko zasadę przekonywania określoną w art. 124 O.p., ale sprzeczne jest również z zasadą wzbudzania zaufania do organów podatkowych wyrażoną w art. 121 § 1 O.p. Stanowisko strony dotyczące okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia wymaga bowiem rozpatrzenia, przeanalizowania i stosownej oceny organu, nie może być natomiast kwitowane właściwie jednym zdaniem, iż "nie zmienia ono oceny organu". Sąd zwraca przy tym uwagę, że, uwzględniając okoliczność złego stanu sanitarnego budynków, działania polegające na ich wietrzeniu w okresie letnim, na pierwszy rzut oka jawią się jako racjonalne, a nie jako przemawiające przeciwko uznaniu, że obiekt zabytkowy był przez spółkę należycie utrzymywany.

3.6. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, ocena wyrażona przez organ nie może zostać uznana za prawidłową, a wskazane wyżej kwestie wymagają uwzględnienia bądź wyjaśnienia. Wobec powyższego, Sąd stwierdził, że w sprawie doszło do naruszenia przez organ przepisów art. 121 § 1, 122, 124, 187 § 1 oraz 191 O.p., w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonanie dalszych niezbędnych ustaleń pozwoli bowiem na wyrażenie kompleksowej, właściwej oceny tak zgromadzonego materiału, która może być odmienna od przedstawionej w decyzjach organów podatkowych. Tym bardziej zaś wskazane przez Sąd naruszenia organu w zakresie oceny już zgromadzonych w sprawie dowodów, mogą przełożyć się na inny wynik sprawy niż ujęty w zaskarżonej decyzji.

3.7. O ile zasadnymi były zarzuty podatnika odnoszące się do oceny sprawy w kontekście możliwości zastosowania zwolnienia o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 6 u.p.o.l., o tyle za niezasadny uznać należało zarzut dotyczący zaistnienia tzw. "względów technicznych", umożliwiających zastosowanie preferencyjnej stawki podatku. W tym zakresie należy zgodzić się z argumentacją organów podatkowych, iż z dniem 01.01.2016 r. (tj. w wyniku nowelizacji u.p.o.l. dokonanej ustawą z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw Dz. U. z 2015 r., poz. 1045) zmianie uległa treść przepisu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Na gruncie nowego brzmienia tego przepisu, przez "względy techniczne" rozumie się wyłącznie sytuacje, w których wydano ostateczną decyzję organu nadzoru budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego (art. 67 ust. 1 p.b.) lub decyzję ostateczną organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że tego rodzaju decyzje nie zostały wydane. Istotnym jest, że w tym zakresie powyższą okoliczność badano, tj. wezwano spółkę do przedstawienia stosownych dokumentów oraz zwrócono się do organu nadzoru budowlanego. Nie sposób podzielić również argumentacji spółki, że organ miałby mieć obowiązek podjęcia czynności celem badania, czy w związku ze złym stanem technicznym budynków istniały przesłanki do wydania decyzji o nakazie rozbiórki lub wyłączających nieruchomości z użytkowania. Powyższe przesłanki może bowiem badać wyłącznie organ kompetentny do wydania takiej decyzji. Ponadto aktualnie obowiązujące przepisy u.p.o.l., wyraźnie wskazują na konieczność istnienia ostatecznych decyzji o wyłączeniu z użytkowania dla stwierdzenia "względów technicznych", nie zaś samych przesłanek do ich ewentualnego wydania.

3.8. Mając na uwadze stwierdzone uchybienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.

3.9. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy będzie zobowiązany zastosować się do oceny prawnej wyrażonej w niniejszym wyroku. W sprawie należy wyjaśnić wskazane okoliczności, a następnie dokonana winna być ponowna, kompleksowa analiza okoliczności faktycznych w kontekście możliwości zastosowania przez spółkę zwolnienia w podatku od nieruchomości, uwzględniająca wszelkie aspekty poruszone w niniejszym wyroku.