Postanowienie WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 949/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2018-07-04 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Przywrócenie terminu
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej
Powołane przepisy: article: art.86 par.1
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Kraus po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. A. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 października 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 949/17 w sprawie ze skargi P.A. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 31 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych za 2011 r. postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 30 października 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 949/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpatrzeniu skargi P. A. (dalej jako "Skarżący") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (dalej jako "Dyrektor IAS") z dnia 31 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od dochodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych za 2011 r., uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od Dyrektora IAS na rzecz strony skarżącej kwotę 5617 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Powyższy wyrok wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi Skarżącego w sposób zastępczy w dniu 12 grudnia 2017 r., przy czym przesyłkę wydano adresatowi w dniu 13 grudnia 2017 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru wraz z zarządzeniem o uznaniu przesyłki za doręczoną k. 99 akt sądowych).

Pismem z dnia 11 stycznia 2018 r. (nadanym w dniu 12 stycznia 2018 r. k. 124 akt sądowych) Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Gdańsku z dnia 30 października 2017 r.

W wykonaniu zarządzenia Z-cy Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 lutego 2018 r., tut. Sąd zwrócił się do Poczty Polskiej z reklamacją przesyłki nadanej w dniu 27 listopada 2018 r. zawierającej odpis ww. wyroku wraz z uzasadnieniem, z uwagi na nieprawidłowo opisane przez doręczyciela zwrotne potwierdzenie odbioru, poprzez nadesłanie informacji, czy ww. przesyłkę powtórnie awizowano i jaka była data drugiego awizowania na zasadzie art. 73 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a.") oraz czy i gdzie doręczyciel pozostawił zawiadomienie o złożeniu pisma w placówce pocztowej.

W odpowiedzi na powyższą reklamację Poczta Polska S.A. pismem z dnia 6 marca 2018 r. poinformowała, że ww. przesyłkę awizowano powtórnie w dniu 6 grudnia 2017 r., a w dniu 13 grudnia 2017 r. została odebrana przez osobę upoważnioną do odbioru korespondencji. Jednocześnie poinformowano, że wobec braku na formularzu potwierdzenia odbioru pozycji dotyczącej powtórnej awizacji przesyłki, adnotację umieszczono na jej adresowej stronie. W odniesieniu do informacji o miejscu pozostawienia zawiadomienia wyjaśniono, że w poz. 2 zaznaczono, iż zawiadomienie pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata.

Postanowieniem z dnia 21 marca 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 949/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę kasacyjną Skarżącego, z uwagi na jej złożenie z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Postanowienie to doręczono pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 9 kwietnia 2018 r. (k. 146 akt sądowych).

Pismem z dnia 16 kwietnia 2018 r. (data stempla pocztowego) Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej.

We wniosku podniesiono, że skoro z danych zamieszczonych na stronie Śledzenie Przesyłek wynika, że przesyłka rzekomo została wydana do doręczenia w dniu 28 listopada 2017 r. o godz. 18:25, a zatem już po godzinach pracy listonoszy, to oczywistym jest, że ewentualna próba doręczenia mogła zostać podjęcia następnego dnia roboczego, tj. 29 listopada 2017 r. Wątpliwości budzi również prawidłowość powtórnego awizowania przesyłki i jej wydania odbiorcy po upływie terminu przechowywania przesyłki w placówce pocztowej. Skarżąca wskazała również, że nie można jednoznacznie rozstrzygnąć, czy doręczenia dokonano w trybie p.p.s.a., czy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym. Kolejno, we wniosku podniesiono, że nie jest zgodne z prawdą, że powtórne awizo pozostawiono w skrzynce pocztowej adresata, bowiem na terenie posesji, na której znajduje się siedziba Kancelarii nie ma żadnej skrzynki odbiorczej, zarówno przed jak i wewnątrz budynku. Wskazano również, że została złożona reklamacja na pocztę w związku z okolicznościami doręczenia przedmiotowej przesyłki.

W ocenie pełnomocnika Skarżącego, gdyby zostało jednoznacznie rozstrzygnięte, że nie doszło do nieprawidłowości na etapie doręczenia przesyłki i została ona doręczona w trybie zastępczym w dniu 12 grudnia 2017 r. to skarga Strony, bez jej winy, została złożona z uchybieniem terminu, a tym samym konieczne jest złożenie wniosku o jego przywrócenie. Przesyłka była awizowana najprawdopodobniej w nieprawidłowym trybie, albo też awizowana w trybie prawidłowym, ale w sposób nieprawidłowy ustalono termin powtórnego awizo i końcową datę odbioru pisma. Zdaniem Skarżącego doszło do uchybień Poczty Polskiej na etapie doręczenia przesyłki, których konsekwencjami nie powinna być obarczona strona. W związku z czym uchybienie terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej nie było zawinione.

Do wniosku o przywrócenie terminu załączono reklamację przedmiotowej przesyłki złożoną na Poczcie Polskiej w dniu 12 kwietnia 2018 r., wydruki z systemu Śledzenia przesyłek, kserokopie zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki oraz skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gdańsku z dnia 30 października 2017 r.

W wykonaniu zarządzenia Sędziego z dnia 25 maja 2018 r. pełnomocnik Skarżącego został wezwany do doręczenia w terminie siedmiu dni oryginału lub odpisu pisma zawierającego odpowiedź Poczty Polskiej S.A. w związku z postępowaniem reklamacyjnym strony dotyczącym przesyłki pocztowej z dnia 24 listopada 2018 r. (data nadania 27 listopada 2017 r.) zawierającej odpis wyroku tut. Sądu z dnia 30 października 2017 r. oraz oryginału lub potwierdzonej za zgodność z oryginałem koperty zawierającej wymienioną przesyłkę. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi Skarżącego w dniu 12 czerwca 2018 r.

Pismem z dnia 19 czerwca 2018 r. pełnomocnik Skarżącego przekazał notarialnie poświadczony za zgodność z oryginałem odpis pisma Poczty Polskiej S.A. z dnia 11 maja 2018 r., w której wskazano, że przesyłkę skierowano do doręczenia w dniu 28 listopada 2017 r. i w tym dniu awizowano, w dniu 6 grudnia 2017 r. przekazano do doręczenia zawiadomienie powtórne; przy doręczaniu i awizowaniu przesyłki zastosowano przepisy Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz.U. z 2015 r. poz. 1222 ze zm.), dlatego też ostateczny termin odbioru przesyłki określono na dzień 13 grudnia 2017 r.; zawiadomienia nie podlegają ewidencji, nie ma możliwości ustalenia terminów odbioru wskazanych na zawiadomieniach; listonosz wyjaśnił, że zawiadomienia pozostawia w drzwiach, a w przypadku odmowy przyjęcia w siedzibie kancelarii; z uwagi na brak innej możliwości oznaczenia na nadruku zawiadomienia, listonosz zaznaczył, że zawiadomienie pozostawił w skrzynce oddawczej; informacje ze strony internetowej Poczty Polskiej S.A. w zakładce śledzenie przesyłek mają charakter poglądowy i oznaczają czas zarejestrowania danej czynności w systemie informatycznym, a nie faktyczną godzinę jej dokonania. W załączeniu do ww. pisma przedłożono notarialnie poświadczony za zgodność z oryginałem odpis koperty, w której Poczta Polska S.A. nadała odpowiedź do pełnomocnika Skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Powyższy termin jest terminem ustawowym, którego uchybienie skutkuje bezskutecznością czynności podjętej przez stronę, na podstawie art. 85 p.p.s.a. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.).

W sytuacji zatem, gdy strona uchybiła terminowi do złożenia skargi kasacyjnej skuteczne jej wniesienie i nadanie sprawie dalszego biegu jest uzależnione od złożenia przez nią wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i uwzględnienia tego wniosku przez sąd.

Przepisy art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. stanowią zaś, iż pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są więc:

1) zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty ustania przyczyny uchybienia terminu,

2) uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu,

3) dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono.

Sąd wskazuje, iż w pierwszej kolejności, aby możliwym było merytoryczne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, należy ustalić, czy doszło do uchybienia terminowi do jej wniesienia, a zatem konieczne jest wskazanie, czy i kiedy doszło do doręczenia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 30 października 2017 r. sygn. akt I SA/Gd 949/17 wraz z uzasadnieniem.

Wskazać w tym miejscu należy, że stosownie do art. 73 p.p.s.a w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres 14 dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2 (§ 1). Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4).

Z treści art. 73 § 1 i § 4 p.p.s.a. wynika zatem, że doręczenie w trybie zastępczym uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia czternastodniowego terminu, liczonego od dnia pierwszej nieudanej próby doręczenia, o której adresat dowiaduje się ze stosownego zawiadomienia - awizo. Od tej daty należy liczyć czternastodniowy termin do przyjęcia domniemania doręczenia pisma. Domniemanie to polega na założeniu, że adresat przesyłki zapoznał się z jej treścią ostatniego dnia tego terminu, a zatem z tą datą wiążą się również odpowiednie skutki procesowe, jak chociażby bieg terminu do złożenia środka odwoławczego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II FZ 1055/12, 14 lutego 2013 r. sygn. akt II FZ 36/13, 5 marca 2013 r. sygn. akt II FZ 40/13, wszystkie przywołane orzeczenia dostępne w CBOSA na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się, że odebranie pisma po upływie terminu, z którym wiąże się domniemanie doręczenia, nie zmienia skutków procesowych zaistniałego domniemania (por. postanowienie NSA z dnia 16 listopada 2004 r. sygn. akt GZ 103/04). Również wtedy, gdy adresat odbierze przesyłkę już po 14 dniach, art. 73 p.p.s.a. w dalszym ciągu będzie miał zastosowanie, a wynikające z tego przepisu domniemanie nie przestanie odnosić skutków prawnych (por. postanowienie NSA z dnia 9 czerwca 2010 r. sygn. akt I FZ 188/10). Innymi słowy, późniejsze wydanie pisma stronie na jej żądanie, mimo upływu terminu, o którym mowa w art. 73 § 3 p.p.s.a. (a zatem bezpodstawnie przetrzymywanego przez operatora pocztowego), nie obala doręczenia pisma w trybie art. 73 p.p.s.a. (por. B. Dauter [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz do art. 73, teza 2, LEX 2013).

Dlatego też fakt odebrania pisma z urzędu pocztowego przez stronę już po upływie terminu wskazanego w art. 73 § 1 p.p.s.a., potwierdzony stosownym stemplem pocztowym, nie ma wpływu na skutek określony w art. 73 § 4 p.p.s.a.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy zauważyć, że ze zwrotnego poświadczenia odbioru wynika, że pierwszego awizowania dokonano w dniu 28 listopada 2017 r., zatem od tej daty biegł 14-dniowy termin, o którym mowa w art. 73 § 1 i 3 p.p.s.a., z którego upływem nastąpił skutek prawny w postaci doręczenia zastępczego (tj. 12 grudnia 2017 r.). Nie zasługuje przy tym na uwzględnienie podnoszona we wniosku okoliczność, że pierwszego awiza dokonano prawdopodobnie w dniu 29 listopada 2017 r., bowiem w dniu 28 listopada 2017 r. przesyłka została wydana do doręczenia po godzinach pracy listonosza. Data dokonania pierwszego awiza wskazana na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, a także na wydrukach informacji z systemu Śledzenia przesyłek została określona na dzień 28 listopada 2017 r. Zdaniem Sądu bez znaczenia pozostają wskazane w wydrukach z systemu Śledzenia przesyłek godziny dokonania poszczególnych czynności, bowiem przepisy w tym zakresie w sposób wyraźny odnoszą się do daty dokonania określonej czynności rozumianej jako dzień. Co więcej, jak wskazała Poczta Polska S.A. w odpowiedzi na reklamację Skarżącego, podane na stronie internetowej w zakładce śledzenie przesyłek informacje mają charakter wyłącznie poglądowy i odnoszą się do momentu dokonania rejestracji czynności w systemie informatycznym, a nie jej faktycznego dokonania przez listonosza.

Mając na uwadze, że z przeprowadzonego postępowania reklamacyjnego (a także z wydruków z systemu Śledzenia przesyłek) wynika, że rzeczona przesyłka była ponownie awizowana w dniu 6 grudnia 2017 r., a zawiadomienie o złożeniu pisma zostało pozostawione w skrzynce oddawczej adresata (przy czym strona skarżąca nie zdołała uprawdopodobnić faktu nieistnienia skrzynki odbiorczej na terenie posesji, na której znajduje się kancelaria jej pełnomocnika), Sąd uznał, że doręczenie było prawnie skuteczne. W tej sytuacji należało przyjąć, że faktyczny odbiór przesyłki w dniu 13 grudnia 2017 r. nie wywiera skutku prawnego doręczenia, bowiem jak wskazano powyżej skutek ten nastąpił z mocy prawa w dniu 12 grudnia 2017 r. (w trybie doręczenia zastępczego). Od tej więc daty rozpoczął bieg termin do złożenia skargi kasacyjnej.

Uwzględniając zatem, że odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi strony, w trybie doręczenia zastępczego w dniu 12 grudnia 2017 r., to trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej upłynął z dniem 11 stycznia 2018 r. Tymczasem pełnomocnik nadał skargę kasacyjną w dniu 12 stycznia 2018 r., tj. z przekroczeniem ww. terminu.

W związku ze stwierdzeniem uchybienia przez pełnomocnika Skarżącego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, istniały podstawy do złożenia wniosku o jego przywrócenie.

Oceniając złożony wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w świetle przytoczonych powyżej przesłanek normatywnych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia. W ocenie Sądu, pełnomocnik Skarżącego nie spełnił warunków pozwalających na jego uwzględnienie, bowiem nie uprawdopodobnił wystąpienia okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Odnosząc się do siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, Sąd stwierdza, iż pełnomocnik Skarżącego zachował ww. termin, bowiem przyczyną uchybienia temu terminowi było przekonanie o skutecznym doręczeniu wyroku tut. Sądu wraz z uzasadnieniem w dniu 13 grudnia 2017 r., tj. w dacie jego podjęcia w placówce pocztowej. Przyjmując, że pełnomocnik Skarżącego powziął wiadomość o przekroczeniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z doręczonego w dniu 9 kwietnia 2018 r. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 marca 2018 r. sygn. akt I SA/Gd 949/17 w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej, to stwierdzić należy, że nadanie w dniu 16 kwietnia 2018 r. wniosku o przywrócenie terminu nastąpiło z zachowaniem przedmiotowego siedmiodniowego terminu.

Sąd wskazuje, że pełnomocnik Skarżącego dokonał również czynności, do dokonania której terminowi uchybiono, bowiem załączył do wniosku o przywrócenie terminu skargę kasacyjną od ww. wyroku WSA w Gdańsku z dnia 30 października 2017 r. (wniesioną już wcześniej do tut. Sądu pismem nadanym w dniu 12 stycznia 2018 r.).

Sąd wskazuje, że strona wnosząca o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać (uprawdopodobnić), że w czasie biegu terminu do dokonania tej czynności zaistniała obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca jej dokonanie czynności, a powstanie tej przeszkody nie było spowodowane jej działaniem i było od niej całkowicie niezależne (por. postanowienie NSA z dnia 27 stycznia 2015 r. sygn. akt II GZ 798/14). Jednocześnie podkreślić należy, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy.

Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie przesłanki braku winy, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 27 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 223/14). Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności w zakresie prowadzenia swych spraw, która wymaga, by w warunkach, z jakiegokolwiek powodu, niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych. W judykaturze przyjmuje się, że nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie, jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (por. postanowienie NSA z dnia 11 czerwca 2014 r. sygn. akt I OZ 414/14, LEX nr 1480920). Przywrócenie terminu jest więc dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie (por. postanowienie NSA z dnia 12 lutego 2015 r. sygn. akt I OZ 91/15, LEX nr 1643289).

W świetle powyższego, Sąd stwierdza, że pełnomocnik Skarżącego nie uprawdopodobnił wystąpienia okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

We wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik Skarżącego jako przesłankę braku winy w uchybieniu temu terminowi wskazał awizowanie przedmiotowej przesyłki przez Pocztę Polską S.A. w nieprawidłowym trybie, nieprawidłowy sposób ustalenia terminu powtórnego awiza oraz ustalenia końcowej daty odbioru przesyłki, co skutkowało wydaniem pełnomocnikowi Skarżącego przesyłki w dniu 13 grudnia 2017 r., od której to daty liczył on następnie termin do wniesienia skargi kasacyjnej.

Sąd stwierdza, że powyższe okoliczności nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej, bowiem wspomnianą przesyłkę wysłano do profesjonalnego pełnomocnika strony skarżącej – doradcy podatkowego – od którego można wymagać, aby samodzielnie sprawdzał terminy przewidziane w przepisach dla dokonywania czynności procesowych (por. postanowienie NSA z dnia 20 listopada 2013 r. sygn. akt I GZ 504/13).

Wprawdzie z pisma Poczty Polskiej S.A. wystosowanego wskutek przeprowadzonego postępowania reklamacyjnego przedmiotowej przesyłki wynika, że w toku jej doręczania nieprawidłowo zastosowano przepisy Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz.U. z 2015 r. poz. 1222 ze zm.), co skutkowało niezasadnym określeniem ostatecznego terminu odbioru tejże przesyłki na dzień 13 grudnia 2017 r. i nieuprawnionym wydaniem w tym dniu przez operatora pocztowego przedmiotowej przesyłki już po upływie 14-dniowego terminu jej przechowywania w placówce pocztowej (liczonego od dnia wystawienia pierwszego awizo, czyli 28 listopada 2017 r.), termin ten minął bowiem w dniu 12 grudnia 2017 r. (i po tym dniu winien nastąpić zwrot przesyłki do jej nadawcy).

Jednakże - jak wskazano powyżej - od profesjonalnego pełnomocnika, jakim jest adwokat, radca prawny, czy doradca podatkowy można wymagać, aby samodzielnie sprawdzał terminy przewidziane w przepisach dla dokonywania czynności procesowych, a nie polegał na zapiskach pracowników poczty. Dochowując należytej staranności, profesjonalny pełnomocnik nie powinien bezkrytycznie przyjmować czynności dokonywanych przez pracowników poczty (jak określenie granicznego terminu odebrania pisma lub jego wydanie po upływie tego terminu), lecz winien skonfrontować tę datę (termin odbioru pisma lub dzień jego wydania) z odpowiednim przepisem prawa, którym w rozpoznawanej sprawie jest art. 73 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2013 r. sygn. akt I GZ 556/13).

Z przytoczonego powyżej art. 73 § 2 i 3 p.p.s.a. wynika, że zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się (co do zasady) w oddawczej skrzynce pocztowej, zaś w przypadku niepodjęcia pisma we wspomnianym siedmiodniowym terminie, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Oznacza to, że dla prawidłowego obliczenia terminu do podjęcia przesyłki z urzędu pocztowego istotna jest data pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma.

W niniejszej sprawie jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki, pierwsze awizo zostało złożone w dniu 28 listopada 2017 r. w skrzynce pocztowej kancelarii, w której prowadzi działalność pełnomocnik Skarżącego. W takiej sytuacji profesjonalny pełnomocnik – znając treść art. 73 p.p.s.a. – powinien był wiedzieć, że skuteczne z punktu widzenia procesowego może być tylko odebranie przesyłki z placówki pocztowej najpóźniej w ciągu 14 dni od tej daty, a zatem do dnia 12 grudnia 2017 r. Natomiast zasugerowanie się przez profesjonalnego pełnomocnika inną datą możliwego odbioru przesyłki, na podstawie błędnie wpisanej daty przez pracownika operatora pocztowego na awizie danej przesyłki, lub też datą faktycznego wydania przesyłki przypadającą już po upływie prawidłowo wyliczonego 14-dniowego terminu od pierwszego awizowania, świadczy o niezachowaniu należytej staranności w prowadzeniu sprawy, co musi być zakwalifikowane jako działanie zawinione (tak też NSA w postanowieniach z dnia 20 listopada 2013 r. sygn. akt I GZ 504/13 i z dnia 13 grudnia 2013 r. sygn. akt I GZ 556/13).

Wymaga podkreślenia, że kryteria dochowania należytej staranności są jeszcze surowsze w odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron (por. m.in. wyrok NSA z dnia 11 sierpnia 1999 r. sygn. akt I SA/Gd 745/98, postanowienie NSA z dnia 3 grudnia 2009 r. sygn. akt II FZ 422/09, postanowienie NSA z dnia 13 września 2012 r. sygn. akt I FZ 33/12). Osoby takie zobowiązane są do zachowania podwyższonej staranności, jakiej można wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego. Kryterium należytej staranności jest podwyższone z tej racji, że adwokat, radca prawny, doradca podatkowy posiadają stosowne przygotowanie i znajomość procedur sądowoadministracyjnych zapewniające prawidłowe prowadzenie sprawy.

Należy zaznaczyć, że potwierdzeniem lub zaprzeczeniem dat awizacji przesyłki pocztowej są również adnotacje Poczty Polskiej umieszczone na kopercie zawierającej przesyłkę, jednakże pełnomocnik strony pomimo wezwania Sądu o doręczenie koperty, w której przesłano odpis wyroku tut. Sądu z dnia 30 października 2017 r. przesłał kopertę dotyczącą innej przesyłki.

Na marginesie Sąd wskazuje, że większość przesyłek kierowanych do pełnomocnika Skarżącego w toku przedmiotowego postępowania sądowo- administracyjnego odbieranych było w 14-tym dniu terminu liczonego od dnia pierwszego awizowania (vide wezwanie do uiszczenia wpisu zpo k. 47 akt sądowych, zawiadomienie o terminie rozprawy zpo k. 61b akt sądowych, postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej zpo k. 146 akt sądowych, wezwanie o odpis pisma zpo k. 212 akt sądowych). Zaistniała w niniejszej sprawie sytuacja nie była zatem odosobnionym przypadkiem i profesjonalny pełnomocnik przyjmujący taki sposób odbioru kierowanej na adres jego kancelarii korespondencji, winien dochować szczególnej staranności związanej z zachowaniem terminów do dokonywania czynności procesowych.

Ponadto stanowisko pełnomocnika Skarżącego wywodzące z pisma Poczty Polskiej S.A. stanowiącego odpowiedź na reklamację strony, że zawiadomienie z informacją o możliwości odbioru przesyłki mogło zostać pozostawione w ,,innym miejscu’’, a więc w drzwiach siedziby kancelarii nie przeczy treści art. 73 § 2 p.p.s.a. bowiem przepis ten przewiduje taką możliwość pozostawienia zawiadomienia. Jednocześnie brak jest podstaw w świetle zgromadzonego materiału dowodowego do uznania, że doszło do odmowy przyjęcia przesyłki przez osobę uprawnioną w kancelarii do jej odbioru, a informacja została pozostawiona w siedzibie kancelarii, bowiem takiej okoliczności dotychczas nie wskazywał nawet pełnomocnik strony.

W ocenie Sądu, zaistniałe w sprawie i podnoszone we wniosku okoliczności, które zostały przytoczone powyżej, nie świadczą o uprawdopodobnieniu braku winy pełnomocnika Skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Stwierdzając, że doręczenie przesyłki zawierającej wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 października 2017 r. wraz z uzasadnieniem nastąpiło w sposób zastępczy w dniu 12 grudnia 2017 r., Sąd – niezależnie od nieprawidłowego wydania pełnomocnikowi Skarżącego ww. przesyłki w dniu 13 grudnia 2017 r., tj. po upływie terminu do jej zwrotu – uznaje, że uchybienie przez pełnomocnika Skarżącego terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku nastąpiło z jego winy, w związku z czym wniosek o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności nie zasługuje na uwzględnienie.

Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., postanowił o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.