Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 325/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-11-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: Art. 3 par. 1, par. 2 pkt 1, art. 134 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, lit. c
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: Art. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
article: Art. 15, art. 16 par. 1, art. 138
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: Art. 3, art. 7 ust. 2c
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity
article: Par. 16b
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 326
law: Rozporządzenie MInistra Rolnictwa i Rozwoju Wsi  z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz  szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 316 poz 65 Art. 65 ust. 1
law: Rozporządzenie Komisji (WE) NR 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady  (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów  wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007  w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina

SENTENCJA

Sygn. akt III SA/Kr 325/12 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 listopada 2012r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Kasprzycki, Sędziowie WSA Dorota Dąbek (spr.), WSA Maria Zawadzka, , Protokolant Urszula Bukowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2012r., sprawy ze skargi H. D., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji, i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 4 stycznia 2012r. nr [...], w przedmiocie przyznania płatności uchyla zaskarżoną decyzję


UZASADNIENIE

wyroku WSA w Krakowie z dnia 6 listopada 2012r.

Decyzją z dnia [...] 2011r. Nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał H. D. płatności na rok 2011 w wysokości 7978,23 zł w tym:

1. jednolita płatność obszarowa, kod pomocy [...], krajowa pozycja budżetowa [...], w wysokości 5869,31 zł, w tym środki unijne 5869,31 zł, środki krajowe 0,00 zł;

2. uzupełniająca płatność obszarowa do powierzchni grupy upraw podstawowych, kod pomocy [...], krajowa pozycja budżetowa [...], w wysokości 1809,92 zł, w tym środki unijne 0,00 zł, środki krajowe 1809,92 zł;

3. uzupełniająca płatność obszarowa do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, kod pomocy [...], krajowa pozycja budżetowa [...], w wysokości 178,26 zł, w tym środki unijne 0,00 zł, środki krajowe 178,26 zł;

4. płatność do upraw roślin strączkowych i motylkowych drobnonasiennych, kod pomocy [...], krajowa pozycja budżetowa [...], w wysokości 120,74 zł, w tym środki unijne 120,74 zł, środki krajowe 0,00 zł.

Równocześnie Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa odmówił przyznania H. D. płatności do krów.

W uzasadnieniu swojej decyzji, w części dotyczącej przyznania jednolitej płatności obszarowej, organ I instancji wyjaśnił, iż powierzchnia działek rolnych zadeklarowana przez H. D. we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 8,26 ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych kwalifikowana do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 8,26 ha. Natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej wynosiła 8,23 ha. Powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31.01.2009r., str. 16, ze zm.). Organ I instancji wskazał, iż zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009r., str. 1, ze zm.), określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Organ I instancji stwierdził, iż przy ustalaniu tej powierzchni, zgodnie z art. 26 ust. 1 i art. 34 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, uwzględniono również wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu. Organ I instancji podniósł, iż zgodnie z art. 57 ust. 3 akapit 2 i 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 w przypadku, gdy różnica między całkowitą powierzchnią zadeklarowaną kwalifikowaną a całkowitą powierzchnią stwierdzoną nie przekracza 0,1 ha i nie jest większa niż 20% całkowitej powierzchni zadeklarowanej kwalifikowanej wówczas powierzchnię stwierdzoną uznaje się za równą powierzchni deklarowanej kwalifikowanej. Mając powyższe na uwadze organ I instancji przyznał płatność do powierzchni deklarowanej kwalifikowanej 8,26 ha. Organ I instancji wyjaśnił, iż stawka jednolitej płatności obszarowej do 1 ha uprawy w 2011r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2011r. (Dz. U. nr 238, poz. 1421) i wynosi 710,57 zł, a zatem należna kwota płatności wyniosła 5869,31 zł.

Odnośnie pkt 2 decyzji Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podał, iż powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 do uzupełniającej płatności podstawowej wynosiła 6,60 ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych kwalifikowana do uzupełniającej płatności podstawowej wynosiła 6,60 ha. Natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej wynosiła 6,60 ha. Organ I instancji wyjaśnił, iż zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego działki rolne deklarowane do płatności uzupełniających muszą być położone na działkach rolnych, do których przyznano jednolitą płatność obszarową. Z tego też względu powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r. Organ I instancji ponownie powołał się na treść art. 7 ust. 1a ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Przy ustalaniu powierzchni działek uwzględniono również wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu. Do powierzchni tej została naliczona uzupełniająca płatność podstawowa. Organ I instancji wskazał, iż stawka uzupełniającej płatności podstawowej do 1 ha uprawy w 2011r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011r. i wynosi 274,23 zł, a zatem należna kwota płatności wyniosła 1809,92 zł.

Uzasadniając przyznanie uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) organ I instancji wyjaśnił, iż we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 została zadeklarowana powierzchnia 0,48 ha trwałych użytków zielonych (grupa upraw JPO, TUZ). Organ I instancji wskazał, iż zgodnie z rozporządzeniem w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą do powierzchni tej przysługuje płatność zwierzęca, o ile są spełnione warunki określone w tym rozporządzeniu. Organ I instancji podniósł, iż po przeprowadzonej kontroli administracyjnej/kontroli na miejscu powierzchnia stwierdzona trwałych użytków zielonych wynosiła 0,45 ha. Z kolei na podstawie informacji zawartych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych wyliczono na podstawie § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą liczbę zwierząt w przeliczeniu na duże jednostki przeliczeniowe, która wyniosła 3,00 DJP, a powierzchnia maksymalna została ustalona na podstawie § 6 ust. 2 tego rozporządzenia i wyniosła 0,48 ha. Organ I instancji zaznaczył przy tym jednak, iż zgodnie z w/w § 6 ust. 2 płatność zwierzęca przysługuje do powierzchni trwałych użytków zielonych zadeklarowanych we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 nie większej jednak niż wyznaczona powierzchnia maksymalna. Mając powyższe na uwadze powierzchnia, co do której została naliczona płatność wyniosła 0,45 ha. Organ I instancji podał, iż stawka płatności zwierzęcej do 1 ha uprawy w 2011r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011 r. i wyniosła 396,14 zł. Należna kwota płatności wyniosła zatem 178,26 zł.

Następnie organ I instancji wyjaśnił, iż powierzchnia działek rolnych zadeklarowana we wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 do specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych wynosiła 0,55 ha. Powierzchnia deklarowana działek rolnych kwalifikowana do tej płatności wynosiła 0,55 ha. Natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona w kontroli administracyjnej wynosiła 0,55 ha. Powierzchnia ta została ustalona w oparciu o system informacji geograficznej, o którym mowa w art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009r. Organ I instancji powołał się na treść art. 7 ust. 2b pkt 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zgodnie z którym specjalna płatność obszarowa do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych przysługuje do powierzchni, do których została przyznana jednolita płatność obszarowa, a zgodnie z art. 7 ust. 1a tej ustawy jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Organ I instancji stwierdził, iż przy ustalaniu tej powierzchni, zgodnie z art. 26 ust. 1 i art. 34 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, uwzględniono również wyniki przeprowadzonej kontroli na miejscu. Do powierzchni tej została naliczona płatność. Organ I instancji wskazał, iż stawka specjalnej płatności obszarowej do powierzchni upraw roślin strączkowych i motylkowatych drobnonasiennych do 1 ha uprawy w 2011r. została określona w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i i Rozwoju Wsi z dnia 4 listopada 2011r. i wyniosła 219,53 zł. Należna kwota płatności wyniosła zatem 120,74 zł.

Uzasadniając z kolei odmowę przyznania płatności do krów Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wyjaśnił, iż zostało to spowodowane stwierdzoną różnicę między liczbą zwierząt deklarowanych kwalifikowanych a liczbą zwierząt zatwierdzonych, kwalifikujących się do wsparcia specjalnego do samic z gatunku bydło domowe. We wniosku o przyznanie płatności do krów i owiec zostały bowiem zadeklarowane 2 samice z gatunku bydło domowe. Deklarowana kwalifikowana liczba samic z gatunku bydło domowe wynosi 2. Organ I instancji stwierdził, iż zgodnie z art. 7 ust. 2c ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego płatność do krów i owiec przysługuje do samic z gatunku bydło domowe mających co najmniej 36 miesięcy życia znajdujących się w dniu 31 maja danego roku w siedzibie stada położonej w rejonie wrażliwym pod względem gospodarczym lub środowiskowym. Z kolei zgodnie z § 16b rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą wsparcie specjalne do samic z gatunku bydło domowe przysługuje do zwierząt, które zostały wpisane do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych, o którym mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, na podstawie zgłoszenia dokonanego do dnia 7 czerwca roku, w którym złożony został wniosek o przyznanie tej płatności. Rejony wrażliwe zostały natomiast określone w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010r. w sprawie rejonów wrażliwych pod wzglądem gospodarczym lub środowiskowym (Dz. U. nr 39, poz. 212) i dla samic z gatunku bydło domowe są to województwa: lubelskie, małopolskie, podkarpackie, śląskie i świętokrzyskie. Organ I instancji wyjaśnił, iż zgodnie z art. 63 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 pomoc oblicza się na podstawie liczby zatwierdzonych zwierząt. Natomiast podczas kontroli administracyjnej została zatwierdzona 1 samica z gatunku bydło domowe. Organ I instancji stwierdził, iż na podstawie informacji zawartych w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych wynika, że zadeklarowana przez H. D. we wniosku o przyznanie płatności do krów sztuka bydła o numerze [...] została ubita 25 listopada 2006r., a zatem przedmiotowa sztuka bydła została wykluczona z płatności do krów. Organ I instancji wskazał, iż zgodnie z art. 65 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 w przypadku, gdy stwierdza się różnicę pomiędzy zadeklarowaną kwalifikowaną liczbą zwierząt a liczbą zatwierdzoną, całkowitą kwotę płatności do samic z gatunku bydło domowe, do której rolnik jest uprawniony, obniża się o ustalany procent, o ile stwierdzone nieprawidłowości dotyczą nie więcej niż trzech zwierząt. W celu ustalenia procentu obniżki, bydło objęte wnioskiem, w odniesieniu do którego stwierdzono nieprawidłowości, jest dzielone przez łączną liczbę sztuk bydła zatwierdzonego. Wyliczony procent obniżki wynosi 100%. Mając zatem na uwadze wyliczony procent obniżki organ I instancji odmówił przyznania wsparcia specjalnego w formie płatności do samic z gatunku bydło domowe.

W odwołaniu od powyższej decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa H. D. stwierdził, iż odmowa przyznania mu dopłaty do krów jest dla niego krzywdząca. Wyjaśnił, iż nadal posiada dwie krowy, a wątpliwości organu I instancji w tym zakresie wynikły z pomyłki urzędnika, który wypełniał jego wniosek o dopłaty i źle wpisał numer kolczyka – zamiast numeru obecnej sztuki wpisał numer matki tej sztuki, która została ubita i nie była jego własnością.

Decyzją z dnia 4 stycznia 2012r. Nr [...], wydaną na podstawie na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) w związku z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008r. nr 98, poz. 634 z późn. zm.) oraz upoważnienia z dnia 24 czerwca 2008r. znak: [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] 2011r. Nr [...]. Organ II instancji wyjaśnił, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, jak również ustalenia dokonane przez organ l instancji odnośnie do płatności JPO, UPO, RST, PZ oraz PK za 2011r. zostały uznane za prawidłowe, a ponieważ strona kwestionowała wyłącznie rozstrzygnięcie dotyczące płatności PK, organ ograniczył swoje rozstrzygnięcie głównie do tego fragmentu sprawy.

Organ II instancji wskazał, iż weryfikując prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia stwierdził, że ilość zwierząt uprawnionych za 2011r. do płatności PK była mniejsza niż ilość, którą strona zadeklarowała we wniosku o przyznanie tych płatności. Jak ustalono, strona zgłosiła do w/w płatności 2 sztuki bydła domowego o nr [...] i [...]. Wynika to z załączonego do wniosku odrębnego oświadczenia. Natomiast analiza danych dotyczących tego zwierzęcia dostępnych w prowadzonym przez ARiMR rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych wskazuje, że jedna z zadeklarowanych krów o nr [...] nigdy nie była zarejestrowana w siedzibie stada strony, a ponadto została ubita w rzeźni 26 listopada 2006r. Zdaniem organu II instancji, w/w okoliczności oznaczały brak możliwości przyznania stronie płatności PK za 2011r. w żądanej wysokości. Wynika to bowiem w szczególności z art. 7 ust. 2b i 2c ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008r. nr 170, poz. 1051 z późn. zm.). Organ odwoławczy stwierdził, iż efekty czynności wyjaśniających przeprowadzonych w niniejszej sprawie i sposób ich udokumentowania, nie pozwalały na uznanie, że strona mogłaby uzyskać płatność PK za 2011r. do w/w sztuki bydła. Brzmienie w/w przepisów (a zwłaszcza ust. 2b pkt a) nie pozostawia, zdaniem organu, wątpliwości, że płatność PK przysługuje do krów zgłoszonych do tych płatności, posiadanych przez stronę na dzień 31 maja 2010r. i zarejestrowanych w bazie IRZ. Natomiast w niniejszej sprawie ustalono, że zgłoszona sztuka bydła nie była w posiadaniu strony w dniu 31 maja 2010r., gdyż została ubita w roku 2006.

Organ II instancji podniósł, iż w odwołaniu strona przyznała, że w oświadczeniu o numerach identyfikacyjnych krów uprawnionych do płatności PK za rok 2011 wprowadzono nieprawidłowe informacje dotyczące jednej z krów, lecz odpowiedzialny za ten błąd jest doradca wypełniający wniosek, który wpisał numer identyfikacyjny matki spornej sztuki bydła. Równocześnie rolnik przyznał, iż nigdy nie był właścicielem sztuki o nr [...]. Zdaniem organu II instancji, strona była zobowiązana do podania w złożonym przez siebie wniosku informacji umożliwiających bezproblemowe ustalenie rodzaju i wymiaru wsparcia, o jakie wnioskowała. Deklarowane we wniosku dane powinny być zatem zgodne ze stanem rzeczywistym w interesie samego rolnika. W/w obowiązek wynika m.in. z art. 12 i 16 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r. (Dz. U. WE L 316 z 2.12.2009r., str. 65 z późn. zm.). Warunkiem uniknięcia sytuacji, w związku z którą złożono odwołanie, było więc odpowiednio wczesne pisemne poinformowanie ARiMR o braku aktualnych danych zawartych we wniosku. Organ odwoławczy wskazał, iż podstawowym sposobem poinformowania ARiMR o nieprawidłowościach lub zmianach w stanie opisanym we wniosku, jest zgłoszenie w odpowiednim terminie zmiany do uprzednio złożonego wniosku. Natomiast w przedmiotowej sprawie strona nie wniosła w odpowiednim terminie do Agencji żadnych dokumentów, które można byłoby uznać za zmianę do uprzednio złożonego wniosku lub wycofanie jego wątpliwych części.

Organ II instancji stwierdził, iż wprawdzie nieprawidłowości, jakie stwierdzono w przedmiotowej sprawie mogły być wynikiem omyłki, niedopatrzenia, nieznajomości prawa, czy też niesamodzielnego wypełniania wniosku, ale bez względu na ich przyczynę, brak odpowiedniej reakcji w tej kwestii obciąża producenta. Zgodnie bowiem z obowiązującymi przepisami organ l instancji nie mógł zignorować stanu stwierdzonego w wyniku czynności kontrolnych. Rozstrzygając sprawy wniosków o płatności ARiMR musi on respektować wymogi związane z udzielaniem wsparcia danego rodzaju. Organ odwoławczy wyjaśnił, iż przy ocenie uchybień przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Zdaniem organu II instancji, w przypadku osoby prowadzącej gospodarstwo uprawnione jest domniemanie, że znane jej są podstawy mechanizmów związanych z płatnościami, z których chce ona skorzystać. W związku z tym to sam producent powinien postarać się o to, by podać te dane zgodnie ze stanem faktycznym na dzień składania wniosku oraz odpowiednio wcześnie powiadomić o zmianach w tym zakresie.

Organ odwoławczy stwierdził, iż konsekwencje okoliczności stwierdzonych w niniejszej sprawie odnośnie płatności PK reguluje art. 65 ust. 1 i 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009r., zgodnie z którym w przypadku, gdy w odniesieniu do wniosku o przyznanie pomocy w ramach systemów pomocy z tytułu bydła stwierdza się różnicę pomiędzy zadeklarowaną liczbą zwierząt a liczbą zwierząt uprawnioną do płatności i liczba zwierząt, których dotyczą nieprawidłowości nie wynosi więcej niż 3 sztuki, stosuje się zmniejszenia płatności. Wielkość obniżki ustala się poprzez podzielenie liczby sztuk bydła, których dotyczą nieprawidłowości przez łączną liczbę sztuk bydła zatwierdzonego dla danego okresu premiowego (uprawnionego do płatności).

Organ II instancji wskazał, iż w wyniku czynności kontrolnych stwierdzono, że liczba zwierząt uprawniona do płatności PK wynosiła w przedmiotowej sprawie 1. Wielkość obniżki wynosi zatem zgodnie z zapisem art. 65 ust. 1 i 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 100%, co w niniejszej sprawie oznacza odmowę przyznania płatności PK. Poza tym organ II instancji zaznaczył, iż do momentu wydania niniejszej decyzji strona nie przedłożyła żadnych materiałów mogących podważyć ustalenia poczynione przez organ l instancji. Mając powyższe na względzie organ II instancji uznał, iż decyzja organu l instancji jest prawidłowa. Nie stwierdzono bowiem w niniejszej sprawie niedostatecznego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego bądź innych naruszeń Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych aktów prawnych regulujących analizowany przypadek.

Z powyższą decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie zgodził się H. D. i pismem z dnia 6 lutego 2012r. wniósł na nią skargę. Zdaniem skarżącego, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji są dla niego krzywdzące. Skarżący wyjaśnił, iż nadal posiada dwie sztuki bydła, a błąd w tym zakresie powstał na skutek jego błędnego wpisu do książki stada bydła. Następnie błędny wpis został przepisany przez urzędnika przy wypełnianiu wniosku. Skarżący oświadczył, iż o błędzie dowiedział się dopiero z decyzji organów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. 2012, poz. 270, zwana dalej ppsa), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Na podstawie powyższych kryteriów należy stwierdzić, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do konieczności rozstrzygnięcia, czy błędne wpisanie przez skarżącego we wniosku o przyznanie płatności PK numeru posiadanej sztuki bydła, o czym skarżący dowiedział się z treści decyzji organu I instancji i który to błąd poprawił w odwołaniu, a więc przez wydaniem zaskarżonej decyzji, mógł skutkować wydaniem przez organ II instancji decyzji o odmowie przyznania płatności.

Zdaniem Sądu, organ naruszył w zaskarżonej decyzji art. 7 ust. 2c ustawy z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2008r., Nr 170, poz. 1051 ze zm.) oraz § 16b rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 9 marca 2009r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. Nr 40, poz. 326 ze zm.) poprzez ich nieprawidłową wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Zgodnie z tymi przepisami, płatność do krów i owiec przysługuje do samic z gatunku bydło domowe mających co najmniej 36 miesięcy życia znajdujących się w dniu 31 maja danego roku w siedzibie stada położonej w rejonie wrażliwym pod względem gospodarczym lub środowiskowym (art. 7 ust. 2c ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego), wpisanych do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych, o którym mowa w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, na podstawie zgłoszenia dokonanego do dnia 7 czerwca roku, w którym złożony został wniosek o przyznanie tej płatności (§ 16b rozporządzenia w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą). Rejonami wrażliwymi dla samic z gatunku bydło domowe są województwa: lubelskie, małopolskie, podkarpackie, śląskie i świętokrzyskie (rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010r. w sprawie rejonów wrażliwych pod względem gospodarczym lub środowiskowym (Dz. U. nr 39, poz. 212). Prawodawca ustala zatem 2 warunki uprawniające do płatności zwierzęcych:

1) posiadanie określone rodzaju zwierząt w określonym okresie,

2) wpisanie do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych IRZ

W niniejszej sprawie skarżący twierdzi, że obydwa te warunki zostały przez niego spełnione. Wprawdzie w pierwotnym wniosku omyłkowo wpisał niewłaściwy numer krowy, ale omyłkę tę wyjaśnił w toczącym się postępowaniu odwoławczym. Nieprawidłowo zatem organ II instancji rozpoznając odwołanie od organu I instancji, zastosował art. 65 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009. Przepis ten w ogóle nie miał w niniejszej sprawie zastosowania, albowiem zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 kodeksu postępowania administracyjnego), organ II instancji winien rozpoznać sprawę administracyjną ponownie, a nie może jedynie ograniczyć się do samej kontroli decyzji organu I instancji. W niniejszej sprawie organ II instancji winien był orzekać na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili wydawania decyzji, a zatem winien był wziąć pod uwagę wyjaśnienia skarżącego i ustalić prawidłowo stan faktyczny istniejący w chwili wydawania zaskarżonej decyzji. Wbrew twierdzeniom organu, dokonanie przez skarżącego w toku postępowania odwoławczego korekty wniosku poprzez wskazanie właściwego numeru posiadanej przez niego krowy, stanowiło "odpowiednio wczesne pisemne poinformowanie Agencji o braku aktualnych danych zawartych we wniosku" i powinno być przez organ odwoławczy uwzględnione jako zmiana do złożonego wniosku. Ograniczenie się przez organ odwoławczy wyłącznie do skontrolowania decyzji organu I instancji, naruszające wspomniany art. 15 oraz art. 138 kpa, doprowadziło do wadliwego zastosowania w niniejszej sprawie procedury przewidzianej w art. 65 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, która może być stosowana dopiero w przypadkach, gdy po ostatecznym orzeczeniu w sprawie płatności okazuje się w toku kontroli, że istnieje różnica pomiędzy zadeklarowaną liczbą zwierząt a liczbą zatwierdzoną. Tymczasem w niniejszej sprawie nie zapadło jeszcze ostateczne rozstrzygnięcie w sprawie płatności, skoro organ odwoławczy rozpoznawał odwołanie od decyzji organu I instancji.

W postępowaniu w sprawach przyznawania płatności ustawodawca przewidział wprawdzie wyjątki od ogólnych zasad postępowania administracyjnego (art. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego), jednakże nie dotyczą one fundamentalnej dla procedury administracyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania. Należy uznać, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem tej zasady i z tego powodu musiała zostać uchylona.

Należy też zauważyć, że w zaskarżonej decyzji organ orzekał ponad zakres odwołania. Z treści złożonego przez skarżącego odwołania wynikało wyraźnie, że kwestionuje on jedynie tę część decyzji, która odmawiała mu przyznania płatności PK. Dostrzegł to wprawdzie organ odwoławczy pisząc w zaskarżonej decyzji, że odwołujący kwestionował wyłącznie rozstrzygnięcie dotyczące płatności PK i dlatego organ ograniczył swoje rozstrzygnięcie "głównie" do tego fragmentu sprawy, jednakże jak wynika z treści zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy orzekał także o pozostałej części decyzji organu I instancji, która – wobec braku odwołania od tej części - była ostateczna. Zaskarżona decyzja wydana zatem została z naruszeniem art. 16 §1 zdanie 2 kpa statuującego zasadę trwałości ostatecznych aktów administracyjnych.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję organu II instancji, na podstawie art. 145 §1 ust. 1 pkt 1 lit. a i c cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który to przepis stanowi, że sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ponownym postępowaniu organ odwoławczy powinien prawidłowo zastosować przytoczone powyżej przepisy dotyczące zasad orzekania w dwuinstancyjnym postępowaniu administracyjnym i po prawidłowo przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym dotyczącym stanu faktycznego i prawnego, winien wydać rozstrzygnięcie na podstawie art. 138 kpa.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.