Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 3066/11
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art.174, art.184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art.24 ust.11
journal: Dz.U. 2000 nr 14 poz 176
law: Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Beata Cieloch, Sędzia NSA Stefan Babiarz, Sędzia WSA (del.) Teresa Randak (sprawozdawca), Protokolant Marta Wyszkowska, po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2013 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 czerwca 2011 r. sygn. akt III SA/Wa 3186/10 w sprawie ze skargi T. M. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia 14 września 2010 r. nr IPPB2/415-560/10-2/AS w przedmiocie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie działającego z upoważnienia Ministra Finansów na rzecz T. M. kwotę 120 (słownie: sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt I SA/Wa 3186/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił interpretację Ministra Finansów z dnia 14 września 2010 r., nr IPPB2/415 – 560/10 – 2/AS w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych, stwierdził, że uchylona interpretacja nie może być wykonana w całości oraz zasądził od Ministra Finansów na rzecz T. M. (dalej zamiennie określany "skarżący" lub "wnioskodawca") kwotę 457,00 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

2. W/w wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym.

2.1. Skarżący złożył w dniu 22 czerwca 2010 r. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, przedstawiając stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe. Wskazał, że jako osoba związana ze spółkami z grupy H. (dalej również jako: "Grupa"), uczestniczy w długoterminowym Programie dla wybranych osób związanych ze spółkami z Grupy. Organizatorem Programu jest macierzysta spółka Grupy – H. Inc. (spółka akcyjna z siedzibą w Stanach Zjednoczonych, dalej również jako: "H." lub "Spółka"), z którą nie łączy skarżącego żadna formalna relacja. Jedynymi umowami jakie skarżący zawarł ze spółkami z Grupy, są umowy o pracę z H. Poland Sp. z o.o. (dalej również jako: "Spółka polska") oraz H. Russia (dalej również jako: "Spółka rosyjska"). Program został przyjęty w drodze głosowania podczas walnego zgromadzenia akcjonariuszy większością głosów. Kompetencje w zakresie zarządzania i nadzorowania Programu zostały przyznane Komitetowi ds. Wynagradzania i Opcji akcyjnych, złożonemu co najmniej z dwóch dyrektorów Spółki. Zadania realizowane przez Komitet mają co do zasady, charakter administracyjny i zarządczy.

Zgodnie z uchwałą uczestnikami Programu mogą być pracownicy oraz dyrektorzy spółek z Grupy i ich oddziałów mogący znacząco wpływać na kondycję ekonomiczną i wizerunek podmiotów z Grupy, którzy w przypadku osiągnięcia określonych celów/wskaźników ekonomicznych mogą uzyskać akcje Spółki. Prawa do objęcia akcji oferowanych w ramach Programu są otrzymywane ściśle na warunkach i zasadach określonych w uchwale akcjonariuszy H. dotyczącej zorganizowania Programu, podjętej na walnym zgromadzeniu.

Skarżący jako uczestnik z chwilą przystąpienia do Programu uzyskuje możliwość nieodpłatnego uzyskania akcji H. w ilości określonej zgodnie z postanowieniami uchwały. Akcje przyznawane są w z góry przewidzianych etapach i są obwarowane określonymi ograniczeniami. Przez okres 3 lat od momentu przystąpienia do Programu skarżący nie posiada praw do dysponowania akcjami (dalej jako: "Okres restrykcji"). W szczególności, w trakcie trwania Okresu restrykcji nie ma możliwości swobodnego rozporządzania akcjami (m.in. nie może przenieść objętych akcji na rzecz osób trzecich, nie może sprzedać objętych akcji, nie otrzymuje dywidendy), jak również nie może tych akcji w jakikolwiek sposób obciążyć. Nie przysługuje mu także prawo głosu z przyznanych mu akcji. Ponadto, przed udostępnieniem skarżącemu danego pakietu akcji jego część może być zatrzymana przez H. na pokrycie ewentualnych zobowiązań podatkowych. Zatem, do momentu zakończenia Okresu restrykcji nie może stwierdzić kiedy oraz jaką ilość akcji obejmie. Po upływie Okresu restrykcji, objęte przez niego akcje mogą być przez niego sprzedane w terminie do 3 lat od dnia zakończenia Okresu restrykcji. Akcje objęte przez skarżącego, są akcjami nowo emitowanymi. Wartość objętych akcji Spółki po upływie Okresu restrykcji nie może być niższa niż wartość rynkowa akcji określona przez Komitet w dniu ich przyznania. Koszty związane z przyznaniem skarżącemu akcji Spółki w ramach Programu nie są w żaden sposób ponoszone przez pracodawców, czyli Spółkę polską i Spółkę rosyjską.

2.2. W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy ewentualne dochody wynikające z uczestnictwa w Programie powinny być traktowane jako dochody z kapitałów pieniężnych i o ile zapisy umów o unikaniu podwójnego opodatkowania nie stanowią inaczej, powinny być opodatkowane w momencie zbycia akcji zgodnie z art. 24 ust. 11 i art. 30b ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) – dalej jako: "u.p.d.o.f."?

2.3. Zdaniem skarżącego ewentualne dochody uzyskiwane przez niego z tytułu uczestnictwa w Programie powinny być traktowane jako dochody z kapitałów pieniężnych i o ile zapisy umów o unikaniu podwójnego opodatkowania nie stanowią inaczej, powinny być opodatkowane w momencie zbycia akcji zgodnie z art. 24 ust. 11 i art. 30b u.p.d.o.f. W opisanej sytuacji ewentualny przychód powstanie zatem dopiero w momencie faktycznego otrzymania (objęcia) akcji H., tj. po upływie Okresu restrykcji.

Na zasadność zastosowania art. 24 ust 11 u.p.d.o.f., według Strony, wskazuje ustawodawca w uzasadnieniu do projektu ustawy z dnia 18 maja 2000 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 1955). W uzasadnieniu (pkt 8.4 na stronie 7) wyraźnie wskazano bowiem, iż intencją ustawodawcy było wprowadzenie do u.p.d.o.f. art. 24 ust. 11 w celu wyeliminowania efektu podwójnego opodatkowania tych samych dochodów. W opinii skarżącego powyższy przepis należy interpretować w ten sposób, iż jedynym możliwym momentem rozpoznania przychodu w związku przysporzeniem w postaci objęcia nowo emitowanych akcji jest moment sprzedaży tych akcji. Aby zaś przywołany powyżej przepis, umożliwiający przesunięcie momentu podatkowego, znalazł zastosowanie w przedmiotowej sprawie, konieczne jest łączne spełnienie dwóch warunków, a mianowicie: akcje powinny zostać objęte przez osobę uprawnioną oraz dana osoba powinna być uprawniona do objęcia akcji na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki, której akcje są emitowane. Jego zdaniem bez znaczenia pozostaje okoliczność, że organizatorem Programu i jednocześnie emitentem akcji obejmowanych przez jego uczestników jest podmiot mający siedzibę poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

3. Minister Finansów w dniu 14 września 2010 r. wydał indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego uznającą stanowisko skarżącego za nieprawidłowe.

3.1. W uzasadnieniu organ stwierdził, iż żaden z przepisów u.p.d.o.f. nie zwalnia z opodatkowania przychodów uzyskanych z tytułu uczestnictwa w programach polegających na otrzymaniu uprawnienia do nieodpłatnego nabycia bądź nabycia na preferencyjnych warunkach akcji spółki akcyjnej z siedzibą w Stanach Zjednoczonych.

Minister Finansów przywołał przepisy art. 17 ust. 1 pkt 6, 17 ust. 1 pkt 10 oraz 11 ust. 1 u.p.d.o.f. oraz stwierdził, iż za przychody należy uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe stwierdził, że w niniejszej sprawie nie będzie miał zastosowania przepis art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. Sens tego przepisu w ocenie Ministra jest taki, iż przy spełnieniu określonych warunków nadwyżka w postaci różnicy pomiędzy wartością rynkową a wydatkami na objęcie akcji nie podlega opodatkowaniu w momencie objęcia akcji (moment opodatkowania tej nadwyżki następuje dopiero przy zbyciu akcji, o czym z kolei traktuje przepis ust. 12 tego artykułu). Przepis ten znajduje jednak zastosowanie tylko do objęcia akcji emitowanych przez polskie spółki kapitałowe. Z treści przepisu wynika bowiem, że jego regulacje dotyczą dochodu osób uprawnionych na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki a więc odwołuje się on do pojęcia walnego zgromadzenia wspólników, czyli pojęcia występującego w polskim Kodeksie spółek handlowych. Z pewnością zaś u.p.d.o.f. nie zawiera przepisów, które umożliwiałyby stosowanie tej ustawy do spółek utworzonych według prawa innych państw. Tym samym po stronie skarżącego w sytuacji otrzymania nieodpłatnie akcji od spółki zagranicznej niewątpliwie będzie miało miejsce przysporzenie majątkowe stanowiące kwotę ustaloną pomiędzy wartością rynkową nabywanych akcji, przemnożoną przez liczbę akcji. Operacja ta wywołuje skutek podatkowy w postaci uzyskania przez uczestnika Programu przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 u.p.d.o.f.

Z uwagi na fakt, że polski pracodawca (czyli Spółka polska i Spółka rosyjska) nie ponosi żadnych kosztów związanych z uczestnictwem Skarżącego w Programie a przedmiotowe akcje przekazane zostaną bezpośrednio przez amerykańską spółkę, należy jego zdaniem zastosować odpowiednie przepisy umowy o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu.

Według organu z analizy przepisów umowy z dnia 8 października 1974 r. między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki o uniknięciu podwójnego opodatkowania i zapobieżeniu uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu (Dz. U. z 1976 r. Nr 31, poz. 178) wynika, iż przychody z kapitałów pieniężnych otrzymane przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce, podlegają opodatkowaniu tylko w Polsce (art. 5 ust. 1 umowy).

Wskazując, że żaden pracodawca – ani Spółka polska ani Spółka rosyjska nie ponosi kosztów związanych z uczestnictwem skarżącego w Programie nabycia akcji a koszty powyższego nabycia ponosił będzie podmiot amerykański, to w tej sytuacji powstanie przychód zaliczany do "innych źródeł", o których mowa w art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f. Natomiast przychód ze zbycia akcji, które mają być nabyte w ramach opisanego we wniosku planu należy zakwalifikować, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) u.p.d.o.f. jako przychody z kapitałów pieniężnych.

W konsekwencji, zdaniem organu podatkowego przy zbyciu akcji nabytych nieodpłatnie koszty uzyskania przychodu należy ustalić w oparciu o przepisy art. 23 ust. 1 pkt 38 w zw. z art. 22 ust. 1d u.p.d.o.f.

Podsumowując organ stwierdził, iż w przedstawionym stanie faktycznym skarżący uzyska raz przysporzenie majątkowe w momencie nabycia akcji amerykańskiej spółki akcyjnej, a drugi raz w momencie odpłatnego ich zbycia. Nabycie nieodpłatne przez skarżącego akcji w ramach Programu skutkuje powstaniem przychodu z innych źródeł w rozumieniu art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f., opodatkowanym na zasadach ogólnych według skali podatkowej. Natomiast zbycie przedmiotowych akcji skutkuje powstaniem przychodu z kapitałów pieniężnych, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 u.p.d.o.f.

4. Skarżący pismem z dnia 4 października 2010 r. wezwał organ podatkowy do usunięcia naruszenia prawa.

5. W dniu 27 października 2010 r., Minister Finansów udzielił odpowiedzi na ww. wezwanie, w którym stwierdził brak podstaw do zmiany ww. indywidualnej interpretacji.

6. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnioskodawca zarzucił organowi interpretacyjnemu naruszenie:

- art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że przepis ten znajduje zastosowanie jedynie do objęcia akcji emitowanych przez polskie spółki kapitałowe.

6. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylając zaskarżoną interpretację wywiódł, że w stanie prawnym obowiązującym w czasie wydawania zaskarżonej interpretacji indywidualnej, nie sposób przyjąć, iż przepis art. 24 ust. 1 updof odnosił się jedynie do "spółek polskich", a więc spółek z siedzibą na terytorium Polski, do których zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, poz. 1037, z późn. zm. powoływanej dalej jako " K.s.h."). Sąd zauważył, że art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., odracza moment opodatkowania dochodu wynikającego z różnicy między wartością rynkową akcji, a wydatkami poniesionymi na ich objęcie, gdy spełnione są wskazane w nim warunki tj : (1) musi nastąpić objęcie akcji, zatem chodzi o akcje nowej emisji; (2) osoby obejmujące te akcje muszą być uprawnione do takiego nabycia na podstawie uchwały walnego zgromadzenia. Nie znajduje oparcia ani w treści tego przepisu, ani w żadnej innej normie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pogląd, że osoba fizyczna na której ciąży nieograniczony obowiązek podatkowy, nie może korzystać ze wskazanego w nim odroczenia opodatkowania, z uwagi na siedzibę spółki (emitenta akcji). Sąd I instancji wskazał na stanowisko, które zostało zawarte przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 kwietnia 2011 r. stwierdzające, że "...objęcie i nabycie akcji, o którym mowa w art. 24 ust. 11 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. D. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.), dotyczy także akcji zagranicznych (niekrajowych) spółek kapitałowych, z tym że od 1 stycznia 2011 r. tylko akcji spółek, których siedziba znajduje się na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego." W ocenie Sądu I instancji takie stanowisko wynika zarówno z wykładni językowej, celowościowej jak i systemowej. W przepisie tym nie ma odwołania do jakichkolwiek regulacji polskiego prawa polskiego, na przykład poprzez przywołanie Kodeksu spółek handlowych. Z wykładni językowej art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. nie wynika wniosek, że przepis ten nie dotyczy akcji spółek zagranicznych (niekrajowych). Celem regulacji prawnej art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., możliwym do uzasadnionego odczytania z jego treści, jest zapobieżenie podwójnego opodatkowania – z tytułu objęcia i następnego zbycia akcji. Zdaniem Sądu obowiązujący od dnia 1 stycznia 2011 r. przepis art. 24 ust. 12 a u.p.d.o.f. nie wprowadza ustawowego novum poprzez objęcie działaniem art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. akcji spółek niekrajowych. Stanowi tylko ograniczenie możliwości stosowania art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. wyłącznie do akcji tych spółek zagranicznych, których siedziba znajduje się na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Mając z kolei na względzie zasady wykładni systemowej Sąd podkreślił, że przepis art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. nie stanowi definitywnego zwolnienia podatkowego; przesuwa tylko w czasie datę powstania obowiązku podatkowego z tytułu objęcia akcji, tak krajowych, jak i niekrajowych. Interes podatkobiorcy uwzględniony i zabezpieczony natomiast zostanie systemowo poprzez opodatkowanie zbycia tych akcji albowiem, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit a u.p.d.o.f., stanowi ono podstawę powstania opodatkowanego przychodu z kapitałów pieniężnych. Przesunięcie, na podstawie art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., daty opodatkowania do czasu zbycia objętych akcji, ma na celu uniknięcie podwójnego opodatkowania i opodatkowanie ostatecznego przysporzenia, które zrealizuje się w czasie sprzedaży objętych akcji. Samo objęcie akcji poniżej ich wartości rynkowej oznacza jedynie, że wartość obejmowanych akcji jest poniżej ich wartości rynkowej w dniu ich objęcia. Wartość akcji z dnia objęcia, jest jednak tylko wyceną wartości akcji, która się zmienia wraz ze zmianą kursu akcji.

7. W skardze kasacyjnej Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie reprezentowany przez pełnomocnika będącego radcą prawnym powołując się na podstawę skargi kasacyjnej określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a.,zarzucił Sądowi I instancji naruszenie art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. poprzez przyjęcie, że przepis ten miał zastosowanie w sprawie.

7.1. Pełnomocnik wniósł o:

- uchylenie zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy ewentualnie"

- uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

7.2. Uzasadniając skargę kasacyjną pełnomocnik – po przedstawieniu przebiegu postępowania w sprawie – powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu interpretacji, akcentując, że wnioskodawca uzyska przysporzenie majątkowe w momencie nabycia akcji amerykańskiej spółki akcyjnej oraz w momencie zbycia przedmiotowych akcji. Nieodpłatne nabycie akcji skutkuje bowiem powstaniem przychodu z innych źródeł w rozumieniu art. 20 ust. 1 u.p.d.o.f., opodatkowanych na zasadach ogólnych. Zbycie natomiast przedmiotowych akcji skutkować będzie powstaniem przychodu z kapitałów pieniężnych, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy.

8. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

8.1. Skarga kasacyjna nie znajduje uzasadnionych podstaw, zatem nie było możliwe jej uwzględnienie.

8.2. Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) albo naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

8.3. W niniejszej sprawie spór dotyczy wykładni art. 24 ust. 11 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2010 r., Nr 51, poz. 307 z poźn. zm.) – dalej określanej zamiennie "ustawą podatkową" lub skrótem "u.p.d.o.f.".

8.4. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia w/w przepisu poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, że opisane przez skarżącego we wniosku okoliczności nabycia akcji Spółki z siedzibą w Stanach Zjednoczonych nie odpowiadają hipotezie i dyspozycji normy zawartej w tym przepisie, a tym samym, że podlega opodatkowaniu nieodpłatne ich nabycie. Należy zauważyć, że powołany przepis art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., jak zasadnie wywodzi WSA, odracza moment opodatkowania dochodu wynikającego z różnicy między wartością rynkową akcji, a wydatkami poniesionymi na ich objęcie, gdy spełnione są wskazane w nim warunki tj.: (1) musi nastąpić objęcie akcji, zatem chodzi o akcje nowej emisji; (2) osoby obejmujące te akcje muszą być uprawnione do takiego nabycia na podstawie uchwały walnego zgromadzenia. Słusznie również podkreśla WSA, że "nie znajduje oparcia ani w treści tego przepisu, ani w żadnej innej normie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pogląd, ze osoba fizyczna na której ciąży nieograniczony obowiązek podatkowy, nie może korzystać ze wskazanego w nim odroczenia opodatkowania, z uwagi na siedzibę spółki (emitenta akcji)".

Przyjdzie wskazać, że stanowisko w sprawie interpretacji art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. w odniesieniu do nabycia akcji spółek posiadających siedzibę poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej było wielokrotnie już wyrażane zarówno przez wojewódzkie sądy administracyjne, jak i Naczelny Sąd Administracyjny. Linia orzecznicza, która ukształtowała się na jego kanwie jest jednolita i ugruntowana, a skład orzekający w sprawie nie znalazł podstaw do odejścia od niej, podzielając w pełnym zakresie pogląd w niej zawarty. Wypada wskazać, że w wyroku z dnia 21 lutego 2013 r., sygn. akt II FSK 1268/11 (publik. orzeczenia.nsa.gov.pl., LEX nr 1286298) Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, że:

"1. Nabycie akcji, nawet nieodpłatnie, bądź po cenie preferencyjnej, nie generuje dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

2. Przepis art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. nie stanowi definitywnego zwolnienia podatkowego, a jedynie przesuwa w czasie datę powstania obowiązku podatkowego z tytułu objęcia akcji. Natomiast w myśl art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f. z chwilą zbycia tych akcji powstaje obowiązek opodatkowania przychodu z kapitałów pieniężnych, co w konsekwencji spowoduje opodatkowanie ostatecznego przysporzenia. Jest rzeczą oczywistą, że wartość akcji z dnia objęcia jest jedynie wyceną ich wartości, która się zmienia wraz ze zmianą kursu akcji.

3. Akcje są papierami wartościowymi, które inkorporują zarówno prawa, jak i obowiązki akcjonariusza w stosunku do spółki będącej emitentem akcji. Cechą papierów wartościowych, jakimi są akcje jest to, że generują dochód w przyszłości w postaci dywidendy, czy też w przypadku ich odpłatnego zbycia - w postaci różnicy pomiędzy przychodem ze sprzedaży a kosztami poniesionymi na ich nabycie. Oznacza to, że w momencie otrzymania akcji przysporzenie jest potencjalne".

Podobny pogląd został wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2012 r., sygn. akt II FSK 925/11 (publik. orzeczenia.nsa.gov.pl, LEX nr 1367120). W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że:

"1. Objęcie i nabycie akcji, o którym mowa w art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., dotyczy także akcji zagranicznych (niekrajowych) spółek kapitałowych, z tym że od

1 stycznia 2011 r. tylko akcji spółek, których siedziba znajduje się na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

2. Przesunięcie, na podstawie art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., daty opodatkowania do czasu zbycia objętych akcji, ma na celu uniknięcie podwójnego opodatkowania i opodatkowanie ostatecznego przysporzenia, które zrealizuje się w czasie sprzedaży objętych akcji. Samo objęcie akcji poniżej ich wartości rynkowej oznacza jedynie, że wartość obejmowanych akcji jest poniżej ich wartości rynkowej w dniu ich objęcia. Wartość akcji z dnia objęcia, jest jednak tylko wyceną wartości akcji, która się zmienia wraz ze zmianą kursu akcji".

Z kolei, WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I SA/Po 714/12 (publik. orzeczenia.nsa.gov.pl, LEX nr 1239799) przyjął, że:

"1.Objęcie i nabycie akcji, o którym mowa w art. 24 ust. 11 u.d.p.o.f. dotyczy także akcji zagranicznych (niekrajowych) spółek kapitałowych. Taka ocena prawna wynika z językowej, celowościowej i systemowej wykładni unormowania wynikającego z cytowanego przepisu. Stanowiący treść art. 24 ust. 11 u.d.p.o.f. ustawodawca nie wypowiada się w niej o "spółkach polskich, spółkach krajowych, spółkach zagranicznych, czy też niekrajowych". Z wykładni językowej przepisu art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. nie wynika więc pewny i jednoznaczny wniosek, że przepis ten nie dotyczy spółek zagranicznych (niekrajowych).

2.Celem regulacji prawnej art. 24 ust. 1 u.p.d.o.f. jest zapobieżenie podwójnego opodatkowania - z tytułu objęcia i następnego zbycia akcji. Z wykładni systemowej cytowanego przepisu wynika, iż nie stanowi on definitywnego zwolnienia podatkowego, a tylko przerzuca w czasie daty powstania obowiązku podatkowego z tytułu objęcia akcji, tak krajowych, jak i niekrajowych".

Wskazana linia orzecznicza znajduje potwierdzenie ponadto w wyrokach: WSA w Gdańsku z dnia 24 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 237/12 (publik. orzeczenia.nsa.gov.pl, LEX nr 1161020), NSA z dnia 26 maja 2011 r., sygn. akt II FSK 150/10 (publik. orzeczenia.nsa.gov.pl, LEX nr 1081262).

8.4. Dodatkowo przyjdzie podnieść, że zasady wykładni językowej przemawiają za tym, iż stanowiąc treść art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. ustawodawca nie wypowiedział się w niej o "spółkach polskich, spółkach krajowych, spółkach zagranicznych, czy też niekrajowych", chociaż sformułowań i określeń tego rodzaju mógłby użyć i wynikające z nich rozróżnienia normatywnie wykorzystać. Podnieść bowiem należy, że w omawianym zapisie prawnym nie ma odwołania do jakichkolwiek regulacji polskiego prawa polskiego, na przykład poprzez przywołanie Kodeksu spółek handlowych (k.s.h.). Z wykładni językowej art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. nie wynika więc wniosek, stanowiący podstawę wydania interpretacji, że przepis ten nie dotyczy akcji spółek zagranicznych (niekrajowych). Celem regulacji prawnej art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., możliwym do uzasadnionego odczytania z jego treści, jest zapobieżenie podwójnego opodatkowania - z tytułu objęcia i następnego zbycia akcji. Jak przedstawiono w prawodawczym uzasadnieniu wprowadzenia do obowiązywania przepisu art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. (Sejm RP III kadencji, druk sejmowy nr 1955; http://www.sejm.gov.pl oraz http://www.senat.gov.pl): "w przypadku powstania dodatniej różnicy pomiędzy wartością rynkową akcji objętych przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia akcjonariuszy spółki, a wydatkami poniesionymi na ich objęcie - różnica ta nie będzie podlegać opodatkowaniu w momencie objęcia tych akcji. Tym samym zostanie wyeliminowany efekt podwójnego opodatkowania tych samych dochodów". Mając na względzie zasady wykładni systemowej należy podkreślić, że przepis art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. nie stanowi definitywnego zwolnienia podatkowego; przesuwa tylko w czasie datę powstania obowiązku podatkowego z tytułu objęcia akcji, tak krajowych, jak i niekrajowych. Interes podatkobiorcy uwzględniony i zabezpieczony natomiast zostanie systemowo poprzez opodatkowanie zbycia tych akcji, albowiem, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d..o.f., stanowi ono podstawę powstania opodatkowanego przychodu z kapitałów pieniężnych. Należy zwrócić uwagę, że przesunięcie, na podstawie art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., daty opodatkowania do czasu zbycia objętych akcji, ma na celu uniknięcie podwójnego opodatkowania i opodatkowanie ostatecznego przysporzenia, które zrealizuje się w czasie sprzedaży objętych akcji. Samo objęcie akcji czy to bezpłatnie, czy poniżej ich wartości rynkowej oznacza jedynie, że wartość obejmowanych akcji jest poniżej ich wartości rynkowej w dniu ich objęcia. Wartość akcji z dnia objęcia, jest jednak tylko wyceną wartości akcji, która się zmienia wraz ze zmianą kursu akcji.

8.6. Z tych powodów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej, na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny skargę oddalił. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 31, poz. 153).