Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1212/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 1a pkt 2 i 12a, art. 7 par. 1, art. 33, art. 54 par. 1, 4, 5, 65a i 6, art. 80 par. 1
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Kaute, Sędziowie sędzia WSA Maciej Kurasz (sprawozdawca), asesor WSA Agnieszka Sułkowska, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 listopada 2021 r. sprawy ze skargi J.T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2021 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynności egzekucyjne oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Postanowieniem z [...] marca 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. – po rozpatrzeniu zażalenia J.T. (dalej: "Skarżący", "Strona", "Zobowiązany") na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] grudnia 2020 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z [...] listopada 2020 r. – utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

2. Z akt sprawy wynika, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. wszczął postępowanie egzekucyjne wobec Skarżącego na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z [...] listopada 2020 r. wystawionego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. obejmującego należność z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. w kwocie należności głównej 268.292,00 zł wraz z należnymi odsetkami.

W toku podjętych czynności egzekucyjnych zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. dokonał zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Niniejsze zawiadomienie zostało doręczone dłużnikowi zajętej wierzytelności 18 listopada 2020 r., z kolei Zobowiązanemu wraz z odpisem tytułu wykonawczego [...] grudnia 2020r. w trybie art. 44 k.p.a. W odpowiedzi, pismem 24 listopada 2020r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych poinformował, że brak jest możliwości przystąpienia do realizacji potrącenia za świadczeń.

W ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego zawiadomieniem z [...] listopada 2020r. dokonał zajęcia wierzytelność z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A. Niniejsze zawiadomienie zostało doręczone Zobowiązanemu 20 listopada 2020r., z kolei dłużnikowi zajętej wierzytelności [...] listopada 2020r. W odpowiedzi, pismem z 26 listopada 2020r., Bank poinformował, że 25 listopada 2020 r., tytułem częściowej realizacji zajęcia, przekazał na rachunek Urząd Skarbowy w S., środki w kwocie 979,04 PLN. Niezwłocznie po wystąpieniu na rachunkach wierzytelności podlegającej egzekucji, Bank przystąpi do dalszej realizacji zajęcia.

3. Pismem z 26 listopada 2020 r. Zobowiązany w ustawowym terminie złożył skargę dotyczącą zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego wnosząc jednocześnie o zawieszenie czynności egzekucyjnych do czasu rozpoznania przez Sądy Administracyjne skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W.. W uzasadnieniu Strona wskazała, iż zajęcie jest przedwczesne i nieuzasadnione. Ponadto pobranie pieniędzy z konta pozbawia Stronę środków na utrzymanie, co jest rażącym nadużyciem prawa i drastycznym zbędnym środkiem egzekucyjnym w sytuacji, gdy realne jest zajęcie innego majątku. Strona wniosła o zastosowanie mniej uciążliwego środka przez zajęcie udziału 1/3 części w trzech lokalach mieszkalnych przy ul. K. [...] w W. o wartości 575.000,00 zł.

4. Postanowieniem z [...] grudnia 2020 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. po rozpatrzeniu wniosku Strony, oddalił skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego z [...] listopada 2020 r.

W uzasadnieniu Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wskazał, że zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm., dalej: "u.p.e.a."), Zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. W ramach skargi na czynności egzekucyjne można jedynie podnosić zarzuty formalnoprawne, odnoszące się do prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego bądź egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonywania czynności egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wskazał, że egzekucja z rachunków bankowych jest jednym ze środków egzekucyjnych, o których mowa w art. 1a pkt. 12 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Sposób dokonania czynności zajęcia, a równocześnie prawidłowość jej przeprowadzenia należy rozpatrywać na podstawie regulacji zawartych w przepisie art. 80 u.p.e.a. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że w ramach zastosowanego środka egzekucyjnego zostały wykonane wszystkie czynności przewidziane w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Odnosząc się z kolei do zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. wyjaśnił, że egzekucja administracyjna jest szczególnym rodzajem postępowania, które z uwagi na swój przymusowy charakter wpływa negatywnie na sytuację materialną zobowiązanego i z reguły jest dla niego uciążliwa. Celem każdego postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie przy użyciu środków egzekucyjnych do wykonania obowiązku ciążącego na zobowiązanym. Zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą do wykonania obowiązku, a spośród tych środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Organ egzekucyjny podniósł, iż zastosował środek egzekucyjny w postaci zajęcia rachunku bankowego, który jest środkiem najmniej uciążliwym dla Zobowiązanego. W związku z dokonanym zajęciem do dyspozycji Strony pozostaje kwota wolna, która jest odnawialna w każdym miesiącu. Zatem nie można się zgodzić ze stwierdzeniem Zobowiązanego, że zajęcie konta odcina go od bieżących środków utrzymania. Zastosowanie jakiegokolwiek środka egzekucyjnego jawić się będzie dla Zobowiązanego jako dokuczliwe ponieważ celem egzekucji prowadzonej w niniejszej sprawie jest doprowadzenie do wykonania obowiązku zapłaty podatku w kwocie należności głównej 268.292,00zł. Ponadto wskazana przez Zobowiązanego w skardze prośba o zastosowanie mniej uciążliwego środka w postaci zajęcia udziałów w lokalach mieszkalnym, w ocenie organu egzekucyjnego jest stosunkowo długotrwałym i skomplikowanym sposobem dochodzenia należności. Czynność zajęcia nieruchomości doprowadzi do wygenerowania dodatkowych kosztów egzekucyjnych, które, co do zasady, obciążają zobowiązanego. Zdaniem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. zaskarżona czynność egzekucyjna została w niniejszej sprawie dokonana zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami i tym samym nie znalazł podstaw do jej uchylenia.

5. Pismem z 15 stycznia 2021 r. Skarżący wniósł, z zachowaniem przewidzianego prawem terminu, zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] grudnia 2020r. zaskarżając postanowienie w całości. Ponadto Strona zarzuciła naruszenie art. 54 § 1 u.p.e.a. i wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez obniżenie do 800zł miesięcznie egzekwowanej kwoty. W uzasadnieniu Skarżący wskazał, że nie kwestionuje w tym postępowaniu zabezpieczającym proceduralnie tytułu wykonawczego ale tylko zbytnią uciążliwość czynności egzekucyjnej. Zdaniem Skarżącego choć egzekucja z rachunku bankowego jest zaliczona do stopnia podstawowej uciążliwości, to winna być stosowana bez uciążliwości nadmiernej.

6. W uzasadnieniu wymienionego na wstępie, zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. powołał się na art. 54 u.p.e.a. i stwierdził, że organ egzekucyjny zastosował m.in. środek egzekucyjny polegający na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A., uregulowany w art. 80 u.p.e.a., tym samym spośród przewidzianych w art. 1a pkt 12a u.p.e.a. środków, wybrał ten środek, który był najwłaściwszy w realiach niniejszej sprawy, i który miał za zadanie najlepiej i najprościej realizować zakładany cel, tj. zaspokojenie zobowiązań wierzyciela. Sam fakt konieczności spełnienia celu postępowania egzekucyjnego jakim jest dążenie organu egzekucyjnego do przymusowego wykonania obowiązku, nie świadczy automatycznie o stosowaniu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

Organ odwoławczy zauważył, że celem egzekucji prowadzonej w niniejszej sprawie jest doprowadzenie do wykonania obowiązku zapłaty podatku w kwocie należności głównej 268.292,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. W ramach realizacji zawiadomienia o zajęciu z [...] listopada 2020r. Bank przekazał na konto organu egzekucyjnego środki w wysokości 979,04 PLN, co stanowi nieznaczną część ciążących na Zobowiązanym zaległości, biorąc pod uwagę, że kwota należności głównej wynosi 268.292,00 zł. Z akt sprawy wynika nadto, że w przedmiotowej sprawie z zastosowanych środków egzekucyjnych uzyskano kwotę w wysokości 2.338,55 zł, która częściowo pokryła należne organowi egzekucyjnemu koszty egzekucyjne.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że zastosowany środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A. nie może być kwalifikowany jako zbyt uciążliwy Strona w skardze wniosła o zastosowanie mniej uciążliwego środka w postaci zajęcia udziału w 1/3 części w lokalach mieszkalnych przy ul. K. [...] w W.. Natomiast wskazany przez Zobowiązanego środek egzekucyjny w postaci zajęcia udziałów w lokalach mieszkalnym, jest stosunkowo długotrwałym i skomplikowanym sposobem dochodzenia należności. Ponadto czynność zajęcia nieruchomości doprowadzi do wygenerowania dodatkowych kosztów egzekucyjnych, które, co do zasady, obciążają zobowiązanego. Podnoszony zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego należy uznać za nieuzasadniony. Chybione jest również twierdzenie Zobowiązanego, że stosowanie środków egzekucyjnych, zwłaszcza w przypadku zajęcia rachunku bankowego, odcina go od bieżących środków utrzymania, z uwagi na fakt, że przy tego typu zajęciach na rachunkach bankowych pozostawia się kwoty do dyspozycji Zobowiązanego w ramach kwoty wolnej od zajęcia egzekucyjnego, by przytaczanych przez Zobowiązanego sytuacji można było uniknąć.

7. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie postanowień organów obu instancji. Zaskarżonemu postanowieniu Skarżący zarzucił rażącą sprzeczność przestawionej argumentacji jakoby Urząd zastosował najmniej dolegliwy dla dłużnika sposób egzekucji, podczas gdy egzekucja ta jest w całości zbędna, bo dłużnik deklarował i faktycznie płaci po 900 zł raty, a zatem egzekucja jest wybitnie szkodliwa dla dłużnika, bo pieniądze zamiast na podatek pobierane są na koszty tej zbędnej egzekucji. Poza tym dłużnik jest wypłacalny, bo wskazał posiadany udział w nieruchomości przy ul. K. [...] w W..

8. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga jest bezzasadna.

9. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U z 2019 r. poz. 2325 ze zm. dalej-P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.

W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd, podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).

Sąd wydał wyrok na podstawie akt sprawy na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym (art. 133 § 1 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 P.p.s.a). Zgodnie z art. 119 pkt 3 oraz art. 120 P.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

10. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny, czy Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. prawidłowo utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W., uznające skargę Skarżącego na czynność egzekucyjną dokonaną zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2020 r. i z [...] listopada 2020 r. za nieuzasadnioną, a w szczególności czy organy te dochowały zasad przewidzianych zarówno w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, jak i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście zarzucanych przez Skarżącego naruszeń tj. zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego

11. W przepisie art. 1a pkt 2 u.p.e.a. zdefiniowano czynności egzekucyjne jako wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Zatem na te właśnie działania przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego. Przy czym chodzi tu nie tylko o działania jako czynności faktyczne, wykonawcze organu egzekucyjnego i egzekutora, ale i czynności egzekucyjne, które mają charakter aktów prawnych i od których nie przysługuje inny środek ochrony niż zażalenie, czy zarzuty.

Skargę na czynność egzekucyjną normuje art. 54 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z tym przepisem zobowiązanemu przysługuje skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego lub egzekutora oraz skarga na przewlekłość postępowania egzekucyjnego. Skargę na czynności egzekucyjne, o której mowa w § 1, wnosi się w terminie 14 dni od dnia zawiadomienia zobowiązanego o czynności egzekucyjnej, o ile przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej (art. 54 § 4 u.p.e.a.). W myśl art. 54 § 5 u.p.e.a. w sprawie skarg, o których mowa w § 1 i § 2, postanowienie wydaje organ egzekucyjny. Na postanowienie o oddaleniu skargi przysługuje zażalenie. W przypadku uwzględnienia skargi na czynności egzekucyjne organ egzekucyjny uchyla zakwestionowaną czynność egzekucyjną lub usuwa stwierdzone wady czynności (art. 54 § 5a u.p.e.a.). Wniesienie skargi, o której mowa w § 1, nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny lub organ nadzoru może jednak, w drodze postanowienia, wstrzymać w uzasadnionych przypadkach prowadzenie postępowania egzekucyjnego (art. 54 § 6 u.p.e.a.).

Określony w art. 54 § 1 u.p.e.a. środek ochrony prawnej zobowiązanego, jakim jest skarga na czynności egzekucyjne, stanowi samoistną instytucję postępowania egzekucyjnego. Ma charakter subsydiarny, komplementarny wobec innych środków prawnych i nie może mieć zastosowania do tych przypadków, w których przewidziano inne środki zaskarżenia, jak zarzuty, zażalenie, żądanie wyłączenia rzeczy lub prawa spod egzekucji, czy skargę do sądu powszechnego. Skarga w tym trybie przysługuje na dokonanie przez organ egzekucyjny czynności natury wykonawczej, czy czynności faktyczne podejmowane już w toku prowadzonej egzekucji przez organ egzekucyjny lub przez egzekutora, a także na wydawane w toku egzekucji akty (postanowienia i zarządzenia), na które nie przysługuje inny środek zaskarżenia, jak np. zażalenie, czy zarzuty. Kontroli w tym trybie mogą bowiem podlegać wyłącznie czynności egzekucyjne, którymi są zgodnie z definicją legalną z art. 1a pkt 2 u.p.e.a. wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Pojęcie czynności egzekucyjnych obejmuje zarówno czynności o charakterze prawnym, podejmowane wyłącznie przez organ egzekucyjny lub organ rekwizycyjny, jak i czynności o charakterze faktycznym, dokonywane przez egzekutora lub poborcę skarbowego. Służy kontroli prawidłowości stosowania przez organy egzekucyjne środków egzekucyjnych, zmierzających do bezpośredniego wyegzekwowania należności. W postępowaniu skargowym z art. 54 § 1 u.p.e.a. dopuszcza się zatem badanie jedynie tych czynności, które przynależą organowi egzekucyjnemu, a nie są objęte zakresem innego środka prawnego, w tym zarzutów na prowadzenie egzekucji administracyjnej, zaś sam proces badania obejmuje wyłącznie zgodność z prawem i prawidłowość dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych.

W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtował się pogląd, zgodnie z którym w ramach postępowania prowadzonego na podstawie art. 54 u.p.e.a., kognicja organów jest ograniczona, zgodnie ze wskazanym przepisem, wyłącznie do dokonanych przez organ egzekucyjny czynności egzekucyjnych (por. wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2015 r., II FSK 778/13; wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2015 r., II FSK 1688/13; wyrok WSA w Warszawie z dnia 23 października 2015 r., III SA/Wa 3396/14).

Podkreślenia wymaga również, że w ramach skargi na czynności egzekucyjne można podnosić kwestie formalnoprawne, które odnoszą się jedynie do prawidłowego przebiegu postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora w oparciu o przepisy regulujące sposób i formę dokonania tych czynności. Nie jest natomiast możliwe podnoszenie zarzutów, które są podstawą do wniesienia innego środka zaskarżenia służącego ochronie praw zobowiązanego, w tym zarzutów na podstawie art. 33 u.p.e.a. (por. Przybysz P.M., Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Wolters Kluwer 2015r., wyd. VII, komentarz do art. 54).

12. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji mając na celu doprowadzenie do wykonania przez Skarżącego obowiązku o charakterze pieniężnym, zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2020 r. dokonał zajęcia świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych. Natomiast zawiadomieniem z dnia [...] listopada 2020 r. dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A.

Sposób dokonania czynności zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, a równocześnie prawidłowość jej przeprowadzenia, należy rozpatrywać na podstawie regulacji zawartych w przepisie art. 80 u.p.e.a. W przedmiotowej sprawie zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego dokonano zgodnie z art. 80 § 1 ww. ustawy poprzez doręczenie do banku zawiadomienia o zajęciu wierzytelności pieniężnej Zobowiązanego z rachunku bankowego do wysokości egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia w terminie płatności dochodzonych zaległości oraz kosztami egzekucyjnymi.

W niniejszej sprawie, zbadaniu podlega zarzut Skarżącego dotyczący zastosowania w toku postępowania egzekucyjnego zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego prowadzonego przez [...] S.A.

Sąd wyjaśnia, że sama egzekucja będąca przymusowym wykonaniem zobowiązania jest dla zobowiązanego niedogodnością. Każde zatem działanie organu mogłoby spotkać się z tym zarzutem. Zgodnie z treścią art. 7 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne przewidziane w ustawie. Natomiast § 2 tego przepisu stanowi, że organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków - środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego. Z treści powyższej normy wynika przede wszystkim, że wybór środka należy do organu egzekucyjnego i uwarunkowany jest możliwie najszybszym i najpełniejszym zaspokojeniem roszczeń wierzyciela, przy czym przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym nie określają liczby możliwych do zastosowania środków egzekucyjnych. Zasada celowości działania organu prowadzącego postępowanie jest nadrzędną w odniesieniu do zasady proporcjonalności przejawiającej się w tym, że spośród środków prowadzących do wykonania obowiązku należy zastosować środek najmniej uciążliwy dla zobowiązanego. W wyroku z dnia 8 lipca 2010 r. sygn. akt VII S.A./Wa 858/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że dokonując wyboru środka egzekucyjnego organ winien mieć na uwadze przedmiot, zakres oraz charakter nałożonego obowiązku. Powinien uwzględniać rodzaj środków, jakie ma do dyspozycji przy egzekucji konkretnego obowiązku oraz inne okoliczności faktyczne, w których orzeka i podejmuje czynności celem wyegzekwowania obowiązku. Kierując się okolicznościami konkretnej sprawy winien w konsekwencji wybrać najwłaściwszy środek egzekucyjny, tj. najwłaściwszy w realiach konkretnego przypadku. Ponadto w orzecznictwie prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych zobowiązanego stanowi jeden z mniej uciążliwych środków egzekucyjnych. W przypadku prowadzenia takiej egzekucji zobowiązany zostaje ograniczony w prawie udzielania zleceń rozliczeń pieniężnych i to jedynie do wysokości należności, która podlega egzekucji. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2021 r., sygn. akt III FSK 245/21).

W przedmiotowej sprawie organ egzekucyjny zastosował m.in. środek egzekucyjny polegający na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w Banku [...] S.A., uregulowany w art. 80 u.p.e.a., tym samym spośród przewidzianych w art. 1a pkt 12a u.p.e.a. środków, wybrał ten środek, który był najwłaściwszy w realiach niniejszej sprawy, i który miał za zadanie najlepiej i najprościej realizować zakładany cel, tj. zaspokojenie zobowiązań wierzyciela. Podkreślić również należy, że sam fakt konieczności spełnienia celu postępowania egzekucyjnego jakim jest dążenie organu egzekucyjnego do przymusowego wykonania obowiązku, nie świadczy automatycznie o stosowaniu zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

Należy zauważyć, że celem egzekucji prowadzonej w niniejszej sprawie jest doprowadzenie do wykonania obowiązku zapłaty podatku w kwocie należności głównej 268.292,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę. W ramach realizacji zawiadomienia o zajęciu z dnia [...] listopada 2020r. nr [...]. zł, co stanowi nieznaczną część ciążących na Zobowiązanym zaległości, biorąc pod uwagę, że kwota należności głównej wynosi 268.292,00 zł.

Ponadto z akt sprawy wynika, że w przedmiotowej sprawie z zastosowanych środków egzekucyjnych uzyskano kwotę w wysokości 2.338,55zł, która częściowo pokryła należne organowi egzekucyjnemu koszty egzekucyjne.

Wobec tego Sąd zgadza się z Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej w W., że zastosowany środek egzekucyjny w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego w [...] S.A. nie może być kwalifikowany jako zbyt uciążliwy.

13. Odnosząc się do kwestii zastosowania mniej uciążliwego środka w postaci zajęcia udziału w 1/3 części w lokalach mieszkalnych przy ul. K. [...] w W., Sąd zgadza się Dyrektorem Izby Administracji Skarbowej, że wskazany środek egzekucyjny w postaci zajęcia udziałów w lokalach mieszkalnym, jest stosunkowo długotrwałym i skomplikowanym sposobem dochodzenia należności. Ponadto czynność zajęcia nieruchomości doprowadzi do wygenerowania dodatkowych kosztów egzekucyjnych, które, co do zasady, obciążają zobowiązanego.

W ocenie Sądu podnoszony w skardze zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego należy uznać za nieuzasadniony. Chybione jest również twierdzenie Skarżącego, że stosowanie środków egzekucyjnych, zwłaszcza w przypadku zajęcia rachunku bankowego, odcina go od bieżących środków utrzymania, z uwagi na fakt, że przy tego typu zajęciach na rachunkach bankowych pozostawia się kwoty do dyspozycji Zobowiązanego w ramach kwoty wolnej od zajęcia egzekucyjnego.

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, przedmiotowe czynności egzekucyjne, zdaniem Sądu są zgodnie z prawem, a jednocześnie zastosowana czynność egzekucyjna nie stanowi zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.

14. Reasumując przedstawione ustalenia i rozważania oraz stanowisko organu wyrażone w zaskarżonym postanowieniu jest prawidłowe, a tym samym Sąd nie podziela zarzutów skargi. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w W. wyjaśnił wszelkie przesłanki będące podstawą rozstrzygnięcia. Dyrektor przedstawił również uzasadnienie faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia. Ponadto organ podatkowy dokonał pełnej analizy sprawy w oparciu o zebrany w trakcie postępowania materiał dowodowy. Jednocześnie Sąd, mając na uwadze dyspozycję art. 134 § 1 P.p.s.a., nie stwierdził naruszeń prawa, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego.

15. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 119 pkt 3 i art. 120 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.