Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 478/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2017-08-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Środki unijne
Skarżony organ: Zarząd Województwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 16 par. 1, art. 145 par. 1 pkt 5, art. 149 par. 2, art. 151 par. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.) Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant Asystent sędziego Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2017 r. sprawy ze skargi Gminy [...] na decyzję Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie zwrotu środków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego po wznowieniu postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Zarząd Województwa [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 184, art. 207 ust. 1 pkt 2 i ust. 12a pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1870 ze zm.), zwanej dalej u.f.p., utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Zarządu Województwa [...] z dnia [...] w przedmiocie zwrotu środków z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w wysokości 201 597,47 zł wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych, przekazanych na realizację projektu pn.: "Budowa społeczeństwa informacyjnego w Gminie [...]" na podstawie umowy o dofinansowanie nr [...] z dnia [...], zmienionej aneksami nr [...] z dnia [...] i nr [...] z dnia [...] w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007-2013.

W uzasadnieniu organ administracji podniósł, że w związku z realizacją przez skarżącą gminę projektu pn.: "Budowa społeczeństwa informacyjnego w Gminie [...]" na podstawie umowy o dofinansowanie z dnia [...], zmienionej aneksami z dnia [...] oraz z dnia [...], decyzją Zarządu Województwa [...] z dnia [...] skarżąca gmina zobowiązana została do zwrotu kwoty w wysokości 201 597,47 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, stanowiącej środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich, które zostały wykorzystane przez beneficjenta z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184 u.f.p. Naruszenia, jakich dopuścił się beneficjent przy realizacji projektu, wskazane w decyzji z dnia [...], wypełniły znamiona "nieprawidłowości" w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 (Dz. Urz. UE L 210 z 31.07.2006 r. str. 25, ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem nr 1083/2006. Naruszenia te wystąpiły w zakresie: realizacji projektu, w tym zakupu i instalacji urządzeń sieci teleinformatycznej Urzędu Gminy [...]; zakupu i instalacji 15 zestawów komputerowych, zakupu i instalacji serwera wraz z systemem pamięci masowej, zakupu i instalacji systemu telefonii VolP dla 25 użytkowników, zakupu i uruchomienia systemu antywirusowego, zakupu i wdrożenia zintegrowanego systemu wspomagania zarządzania gminą (ZSWZG), zakupu i wdrożenia oprogramowania do zarządzania oświatą, zakupu nieprzewidzianej w projekcie klimatyzacji do serwerowni, integracji projektu z projektem pn.: "Budowa Zintegrowanego Systemu e-Usług Publicznych Województwa [...] (Wrota Regionu [...])", realizowanego w ramach RPO WŁ na lata 2007-2013; osiągnięcia wskaźników produktu i rezultatu; postępowań o udzielenie zamówienia publicznego o wartości nieprzekraczającej 14 000 euro, dotyczących opracowania Studium Wykonalności, działań promocyjnych oraz pełnienia usługi inżyniera kontraktu – zarządzania projektem; wykonania działań promocyjnych. Ponadto beneficjent nie osiągnął założonego we wniosku o dofinansowanie celu projektu. Konsekwencją powyższego, a także niezastosowania się beneficjenta do wezwania do zapłaty kwoty nieprawidłowości, było wydanie w dniu [...] decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu w wysokości 201 597,47 zł oraz zobowiązanie skarżącej gminy do jej zwrotu wraz z odsetkami liczonymi jak dla zaległości podatkowych w terminie 14 dni od dnia otrzymania decyzji. W dniu 22 stycznia 2015 r., a więc jeszcze przed wszczęciem postępowania administracyjnego w sprawie zwrotu przez skarżącą gminę środków przeznaczonych na realizację projektu współfinansowanego ze środków europejskich, Marszałek Województwa [...] skierował do Prokuratury Rejonowej w [...] zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia czynu zabronionego przez Z. W. (pełniącego funkcję wójta skarżącej gminy) oraz P. J. (pełniącego od dnia 29 listopada 2013 r. obowiązki wójta skarżącej gminy), polegającego na poświadczeniu nieprawdy w celu uzyskania dofinansowania. Decyzja z dnia [...] została doręczona skarżącej gminie w dniu 26 czerwca 2015 r. Termin na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy upłynął w dniu 10 lipca 2015 r. Z uwagi na fakt, że beneficjent w terminie tym nie złożył wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzja z dnia [...] stała się ostateczna.

Skarżąca gmina w piśmie z dnia 23 lipca 2015 r., złożonym w siedzibie Instytucji Zarządzającej Regionalnym Programem Operacyjnym Województwa [...], zwanej dalej Instytucją Zarządzającą RPO WŁ, IZ RPO WŁ, w dniu 24 lipca 2015 r., wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Zarząd Województwa [...] postanowieniem z dnia [...], odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Na postanowienie to skarżąca gmina wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2016 r. sygn. akt III SA/Łd 1041/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę. Wyrok ten stał się prawomocny w dniu 10 maja 2016 r.

W piśmie z dnia 20 października 2015 r., które wpłynęło do Instytucji Zarządzającej RPO WŁ w dniu 22 października 2015 r., skarżąca gmina na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...].

W uzasadnieniu wniosku skarżąca gmina wskazała, iż w dniu 12 października 2015 r. uzyskała informację, że prowadzone przez Prokuraturę Rejonową w [...] "dochodzenie" w sprawie "rzekomych nieprawidłowości przy realizacji projektu" zostało umorzone. Ustalenia prokuratury nie potwierdziły zarzutów dotyczących projektu. Nie stwierdzono by beneficjent poświadczył nieprawdę, posługiwał się nierzetelnymi dokumentami czy składał nierzetelne oświadczenia dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania wsparcia finansowego. Ustalenia poczynione w postępowaniu o sygn. [...] pozostają w sprzeczności ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Instytucję Zarządzającą, a jednocześnie wywierają bezpośredni wpływ na rozstrzygnięcie zawarte w decyzji ostatecznej.

Postanowieniem z dnia [...] Zarząd Województwa [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną z dnia [...].

Na postanowienie to skarżąca gmina złożyła zażalenie, które Instytucja Zarządzająca RPO WŁ przekazała wraz z aktami sprawy do rozpatrzenia Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...].

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] stwierdziło swoją niewłaściwość w sprawie i przekazało zażalenie skarżącej gminy zgodnie z właściwością Zarządowi Województwa [...].

Zarząd Województwa [...] wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...] a Zarządem Województwa [...].

W dniu 23 czerwca 2016 r. do Instytucji Zarządzającej RPO WŁ wpłynął odpis postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 maja 2016 r. sygn. akt II GW 12/16, w którym wskazano Zarząd Województwa [...] jako organ właściwy do rozpoznania zażalenia na postanowienie o odmowie wznowienia postępowania.

Zarząd Województwa [...] postanowieniem z dnia [...] uchylił zaskarżone postanowienie i wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia [...].

W wyniku wznowienia postępowania i przeanalizowania przyczyn wznowienia, Instytucja Zarządzająca RPO WŁ stwierdziła, że skarżąca gmina nie wskazała żadnych nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, które istniałyby w dacie wydania decyzji z dnia [...]. Dowodem takim nie było bowiem postanowienie prokuratury o umorzeniu postępowania przygotowawczego, na które powołała się skarżąca gmina, gdyż zostało ono wydane po dniu wydania decyzji z dnia [...]. Ponadto, z uzasadnienia postanowienia prokuratury wynikało, że powołany w sprawie biegły z zakresu ekonomii i finansów stwierdził jedynie, iż "nie ma uchybień finansowych w realizacji umowy pomiędzy Gminą [...] a A. Sp. z o.o.". Z uzasadnienia postanowienia prokuratury nie wynikało, aby przedmiotem oceny była rzetelność dokumentów księgowych przedstawionych przez beneficjenta do rozliczenia wniosków o płatność. W decyzji z dnia [...] wskazano na szereg innych uchybień niezwiązanych z dokumentacją finansową, skutkujących zwrotem środków w całości.

W tej sytuacji decyzją z dnia [...] Zarząd Województwa [...] odmówił uchylenia ostatecznej decyzji z dnia [...].

We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca gmina wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie co do istoty sprawy.

W uzasadnieniu skarżąca gmina wskazała, że organ administracji nie odniósł się do znajdujących się w aktach sprawy sygn. [...] dokumentów. Nie zapoznał się z opinią biegłego znajdującą się w aktach, mimo iż powołał się na nią w uzasadnieniu decyzji. Zdaniem skarżącej gminy prokuratura nie stwierdziła, że beneficjent poświadczył nieprawdę, posługiwał się nierzetelnymi dokumentami, czy składał nierzetelne oświadczenia dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania wsparcia finansowego, a materiał dowodowy wskazuje, iż osiągnięto wskaźniki, zrealizowano cel projektu.

Organ administracji podniósł następnie, że rozpoznając ponownie sprawę, wystąpił do Prokuratury Rejonowej w [...] z wnioskiem o udostępnienie opinii biegłego z zakresu ekonomii i finansów dr hab. R. P., wydanej w toku postępowania o sygn. [...]. W dniu 27 stycznia 2017 r. wpłynęła odpowiedź Prokuratury Rejonowej w [...], do której załączona była kserokopia opinii z lipca 2015 r. Z dokumentu tego wynikało, że biegły otrzymał zlecenie zbadania, czy przedstawiciele Urzędu Gminy [...] w celu uzyskania dofinansowania projektu przedłożyli w Urzędzie Marszałkowskim w Łodzi poświadczające nieprawdę dokumenty oraz nierzetelne oświadczenia dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania dofinansowania oraz czy realizacja projektu była zgodna z zasadami prawidłowego i rzetelnego gospodarowania majątkiem Urzędu Gminy. W wyniku analizy dokumentów zawierających, m.in. umowy zawarte ze spółką A. oraz z B. biegły stwierdził, że nie było nieprawidłowości w zakresie finansowym w realizacji umów ze spółką A. Wątpliwości natomiast budzi realizacja umowy zawartej pomiędzy skarżącą gminą a B. Ponadto biegły stwierdził, iż poza zakresem kompetencji biegłego z zakresu finansów jest ocena spełnienia założeń w postaci ilości osób korzystających z efektów projektu oraz to, czy umowa ze spółką A. w rzeczywistości została wykonana, a systemy wdrożone, ocena co do trybu i procedury wyboru firmy B. w zakresie zgodności z prawem zamówień publicznych oraz wewnętrznymi regulaminami dotyczącymi zakupów, ocena co do wykonania umowy, osiągnięcia celów, zgodności z procedurami, a także zasadności zakupów (np. czy 2 systemy telefonii są niezbędne).

Podtrzymując stanowisko zajęte w decyzji z dnia [...], organ administracji stwierdził, że postanowienie Prokuratury Rejonowej w [...] o umorzeniu postępowania przygotowawczego, na które powołuje się skarżąca gmina, nie może zostać uznane za nowy dowód w sprawie, gdyż wydane zostało w dniu [...] (data zatwierdzenia przez Prokuraturę Rejonową postanowienia o umorzeniu śledztwa), a więc po dniu wydania decyzji z dnia [...]. Nieprawidłowości stwierdzone podczas kontroli realizacji projektu, które zostały wskazane w decyzji z dnia [...] dotyczyły, m.in. zakupu i instalacji wskazanych we wniosku o dofinansowanie środków trwałych niezgodnie z założeniami i celem projektu (m.in. od spółki A., która wybrana została do wykonania zamówienia), co w konsekwencji doprowadziło do nieosiągnięcia przez beneficjenta wykazanych we wniosku wskaźników produktu i rezultatu, błędów popełnionych przez beneficjenta w trakcie działań promocyjnych projektu, a także w trakcie przeprowadzania postępowań przetargowych o wartości nieprzekraczającej 14 000 euro. Ocena, co do wykonania umowy, osiągnięcia celów projektu, zgodności z procedurami, a także zasadności zakupów, nie była przedmiotem opinii biegłego. Postępowanie prowadzone przez Prokuraturę Rejonową w [...] toczyło się w sprawie ewentualnego poświadczenia nieprawdy przez wskazanych w zawiadomieniu przedstawicieli skarżącej gminy. Wynik postępowania karnego pozostawał zatem bez związku z prowadzonym wobec skarżącej gminy postępowaniem administracyjnym zakończonym decyzją z dnia [...]. Przedmiotem tej decyzji nie były ewentualne uchybienia finansowe w realizacji umowy zawartej pomiędzy skarżącą gminą a spółką A. oraz pomiędzy skarżącą gminą a B. ani też ewentualne poświadczenie nieprawdy przez przedstawicieli gminy. W ocenie organu administracji okoliczności będące przedmiotem opinii biegłego sporządzonej na potrzeby postępowania prowadzonego przez prokuraturę wobec przedstawicieli skarżącej gminy, jak również dowody zebrane w tym postępowaniu, nie mają zatem istotnego znaczenia dla sprawy będącej przedmiotem decyzji z dnia [...]. W żaden sposób fakt poświadczenia bądź niepoświadczenia nieprawdy przez przedstawicieli skarżącej gminy, czy też istnienia bądź nieistnienia uchybień finansowych w realizacji umowy pomiędzy skarżącą gminą a spółką A. oraz pomiędzy skarżącą gminą a B., nie wpłynąłby na zmianę decyzji z dnia [...]. Prokuratura Rejonowa w [...] nie jest organem właściwym do rozstrzygania kwestii wystąpienia nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia nr 1083/2006.

W skardze na powyższą decyzję Gmina [...] wniosła o jej uchylenie w całości i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji skarżąca gmina zarzuciła naruszenie przepisów prawa, tj. art. 7, art. 8, art. 11, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 2, art. 78 § 1, art. 80, art. 107 § 3 oraz art. 136 k.p.a. poprzez niezebranie całego materiału dowodowego w sprawie i niedostateczne uzasadnienie decyzji wynikające z faktu nieuwzględnienia wniosku dowodowego o załączenie w poczet materiału dowodowego akt sprawy o sygn. [...] toczącej się przed Prokuraturą Rejonową w [...].

W uzasadnieniu skarżąca gmina zarzuciła, że dopiero na etapie ponownego rozpatrywania sprawy w dniu 20 stycznia 2017 r. organ administracji zwrócił się do Prokuratury w [...] z wnioskiem o przesłanie opinii biegłego, ignorując żądanie załączenia akt postępowania [...]. Prawu strony do żądania przeprowadzenia dowodu – przeprowadzenia dowodu z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania o sygn. [...] (art. 78 § 1 k.p.a.) odpowiada obowiązek organu ustosunkowania się do jej żądania, a zatem dokonania oceny, czy przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy oraz – w razie oceny pozytywnej – przeprowadzenie żądanego przez stronę dowodu. Organ, mimo wniosku skarżącej gminu, nie zwrócił się o załączenie akt sprawy o sygn. [...] i nie ustosunkował się do jej żądania.

W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r., poz. 1066, ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądowa polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując tej kontroli sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a.).

Ocena legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona według wskazanych powyżej kryteriów wykazała, że skarga nie jest zasadna.

Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczyło się w trybie wznowieniowym, zainicjowanym wnioskiem skarżącej gminy z dnia 20 października 2015 r., który wpłynął do organu administracji w dniu 22 października 2015 r.

Wznowienie postępowania jest instytucją procesową o charakterze nadzwyczajnym, umożliwiającą ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, w sytuacji gdy postępowanie prowadzące do jej wydania było dotknięte kwalifikowaną wadą procesową. Przesłanki wznowienia postępowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1, art. 145a § 1 i art. 145b § 1 k.p.a. Z uwagi na zasadę trwałości decyzji ostatecznych wynikającą z art. 16 § 1 k.p.a. wykładnia tych przesłanek winna mieć charakter ścisły.

W rozpoznawanej sprawie skarżąca gmina jako podstawę wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Zarządu Województwa [...] z dnia [...] wskazała art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. W orzecznictwie wskazuje się, że określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. podstawa wznowienia postępowania zachodzi wówczas, gdy zostaną spełnione łącznie trzy przesłanki. Pierwszą jest to, że ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy, są nowe. Drugą z nich jest istnienie "nowych okoliczności faktycznych", "nowych dowodów" w dniu wydania decyzji ostatecznej, zaś trzecią przesłanką jest, że "nowe okoliczności faktyczne", "nowe dowody", nie były znane organowi, który wydał decyzję (por. wyroki NSA: z 17 grudnia 1997 r., III SA 77/97; z 1 sierpnia 2013 r., II OSK 758/12; z 17 lutego 2017 r., I OSK 2363/15). Przyjmuje się jednocześnie, że nie ma znaczenia, czy ujawnione okoliczności lub dowody nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie pierwotnie w wyniku zaniedbań, czy z innych powodów. Warunkiem wznowienia postępowania jest w tym przypadku jedynie to, aby nowa okoliczność czy dowód miały istotne znaczenie dla sprawy i istniały w dniu wydania decyzji, przy czym nie były znane organowi, który wydał decyzję (por. Kodeks postępowania administracyjnego, pod red. M. Wierzbowskiego, A. Wiktorowskiej, C.H. Beck, Warszawa 2011, s. 824-826). Wskazać również należy, że pojęcie nowej okoliczności faktycznej nie jest tożsame z pojęciem nowego dowodu. Dowód musi istnieć w dacie wydania decyzji, aby mógł stanowić podstawę do wznowienia postępowania. Za nową okoliczność faktyczną nie może być uznana opinia biegłego lub aneksy do tych opinii sporządzone po wydaniu decyzji, lecz co najwyżej fakty wynikające z tej opinii (por. wyroki NSA: z 27 października 1998 r., III SA 1165/97; z 9 stycznia 2001 r., I SA 1788/99; z 9 stycznia 2001 r., I SA 1788/99; z 20 lipca 2006 r., II OSK 1009/05; z 26 marca 2009 r., I OSK 457/08; wyrok WSA w Krakowie z 17 grudnia 2007 r., II SA/Kr 359/07; wyrok WSA w Warszawie z 21 stycznia 2008 r. VII SA/Wa 1357/07). Nowa okoliczność istotna dla sprawy to z kolei taka okoliczność, która mogła mieć wpływ ma odmienne rozstrzygnięcie sprawy (por. wyroki NSA: z 6 stycznia 1998 r., IV SA 1302/97; z dnia 31 marca 2009 r., II OSK 124/08; z 17 lutego 2017 r., I OSK 2363/15). Do okoliczności takich nie należy dokonana przez organ ocena materiału dowodowego sprawy ani też zastosowanie w danym stanie faktycznym określonych przepisów prawa lub ich interpretacja. Dokonaną oceną organ jest związany i ani zmiana tej oceny, ani odmienna ocena przez stronę dowodów, które istniały w dniu wydania decyzji i były znane organowi wydającemu decyzję, nie uzasadnia wznowienia postępowania (por.: wyroki NSA: z 15 września 1987 r., IV SA 436/87; z 20 stycznia 1998 r., I SA/Lu 26/97). Odmienna ocena stanu faktycznego już znanego organowi, dokonana przez inny organ, również nie może stanowić przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 1 kwietnia 2014 r., I OSK 236/13).

Tymczasem we wniosku o wznowienie postępowania skarżąca gmina wskazała jedynie, że uzyskała informację, iż prowadzone przez Prokuraturę Rejonową w [...] dochodzenie w sprawie sygn. akt [...] zostało umorzone. W ocenie strony stalenia prokuratury nie potwierdziły zarzutów dotyczących projektu. Nie stwierdzono by beneficjent poświadczył nieprawdę, posługiwał się nierzetelnymi dokumentami czy składał nierzetelne oświadczenia dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania wsparcia finansowego. Ustalenia poczynione przez prokuraturę w postępowaniu o sygn. [...], zdaniem strony, pozostają w sprzeczności ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Instytucję Zarządzającą. W zażaleniu na postanowienie z dnia [...] skarżąca gmina powołała się z kolei na swój wniosek o załączenie akt sprawy sygn. akt [...] i przeprowadzenie dowodu ze znajdującego się w tych aktach dokumentu – "postanowienia o umorzeniu". Jednocześnie skarżąca gmina stwierdziła, iż we wniosku tym oświadczyła, że "pozostałe dokumenty zostaną wskazane przez stronę po załączeniu akt". We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca gmina ponownie podniosła, że ustalenia poczynione przez prokuraturę w postępowaniu o sygn. [...] pozostają w sprzeczności ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Instytucję Zarządzającą. Prokuratura nie stwierdziła bowiem, że beneficjent poświadczył nieprawdę, posługiwał się nierzetelnymi dokumentami czy składał nierzetelne oświadczenia dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania wsparcia finansowego. Materiał dowodowy wskazuje, że osiągnięto wskaźniki i zrealizowano cel projektu. Skarżąca gmina wskazała nadto na opinię biegłego z zakresu ekonomii i finansów dr hab. R. P.

Wskazać w tym miejscu należy, że z uzasadnienia decyzji z dnia [...] wynika, iż nieprawidłowości w realizacji projektu, które stanowiły podstawę jej wydania dotyczyły:

1. osiągnięcia głównego celu projektu, jakim miało być wsparcie tworzenia społeczeństwa informacyjnego w Gminie [...] poprzez budowę e-urzędu przyjaznego i wygodnego dla obywateli, oferującego elektroniczne usługi publiczne, realizacji oczekiwanych rezultatów. Stwierdzono, że projekt nie przyczynił się do świadczenia nowych usług związanych z wykorzystaniem Internetu. Nie nastąpiło "odmiejscowienie usług" i zmniejszenie liczby dokumentów papierowych. Wdrożenie projektu nie zoptymalizowało w znaczący sposób procesów zachodzących wewnątrz urzędu. Wdrożony system telefonii internetowej VoIP nie poprawił komunikacji między urzędnikami a mieszkańcami/przedsiębiorcami oraz placówkami oświatowymi. Realizacja projektu w okrojonym zakresie nie przyczyniła się do poprawy jakości i szybkości obsługi spraw przedsiębiorców zainteresowanych lokowaniem inwestycji na obszarze gminy;

2. zakupu środków trwałych:

- stwierdzono, że zakupione sieć teleinformatyczna, sprzęt informatyczny składający się z 15 zestawów komputerowych, drukarek i urządzenia wielofunkcyjnego, serwer wraz z systemem pamięci masowej nie są wykorzystywane zgodnie z założeniami wniosku. Nie można stwierdzić, że założona w Studium Wykonalności liczba pracowników skarżącej gminy i gminnych placówek oświatowych objętych wnioskiem miała możliwość korzystania z zakupionego sprzętu;

- zakup systemu telefonii VoIP dla 25 użytkowników uznano za niecelowy i nieekonomiczny z uwagi na posiadanie przez skarżącą gminę dwóch systemów telefonii i niewykorzystywanie zakupionych telefonów do kontaktu z interesantami;

- wydatek na zakup i uruchomienie systemu antywirusowego uznano za niekwalifikowalny z powodu nieosiągnięcia przez skarżącą gminę celu projektu;

- wydatek na zakup i wdrożenie zintegrowanego systemu wspomagania zarządzania gminą (ZSWZG) uznano za niekwalifikowalny, gdyż w trakcie kontroli ustalono, że zintegrowane ze sobą są w programie WYDRA tylko cztery moduły (Ewidencja umów na odbiór odpadów komunalnych, Ewidencja danych o ochronie środowiska, Ewidencja decyzji usunięcia drzew, Ewidencja zajęcia pasa drogowego). Moduł Ewidencja pozwoleń na sprzedaż alkoholu jest odrębnym programem o nazwie "Koncesje alkoholowe". Beneficjent nie posiadał aktualnych licencji dla programów Ewidencja środków trwałych i Obsługa Zamówień Publicznych. Z zakupionego systemu WYDRA korzystało dwóch pracowników, natomiast z programu "Koncesje alkoholowe" korzystał jeden pracownik, podczas gdy we wniosku beneficjent założył, że na realizacji projektu skorzysta bezpośrednio 56 pracowników Urzędu Gminy [...], 55 pracowników administracyjnych i 5 nauczycieli z placówek oświatowych;

- wydatek na zakup i wdrożenie zintegrowanego systemu wspomagania zarządzania gminą (ZSWZG) uznano za niekwalifikowalny, gdyż system nie został wdrożony w żadnej z placówek, które objęte zostały wnioskiem o dofinansowanie;

- wydatek na zakup klimatyzacji do serwerowni uznano za niekwalifikowalny, gdyż nie został przewidziany w projekcie, nie został uwzględniony w umowie z firmą A. oraz Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia Publicznego na dostawę sprzętu i oprogramowania w ramach projektu. Beneficjent nie przedstawił wyceny potwierdzonej przez jej wykonawcę;

3. osiągnięcia celu projektu polegającego na jego integracji z projektem "Budowa Zintegrowanego Systemu e-Usług Publicznych Województwa [...] (Wrota Regionu [...])" realizowanego w ramach RPO WŁ na lata 2007-2013 – beneficjent nie zbudował spójnego systemu back-office;

4. osiągnięcia wskaźników produktu (liczba utworzonych aplikacji lub udostępnionych usług teleinformatycznych, liczba uruchomionych on-line usług na poziomie 1 – Informacja, liczba uruchomionych on-line usług na poziomie 2 – Interakcja, liczba uruchomionych on-line usług na poziomie 3 – dwustronna interakcja) i rezultatu (liczba osób korzystających z usług on-line, liczba jednostek sektora publicznego korzystających z utworzonych aplikacji lub usług teleinformatycznych);

5. postępowania poniżej 14 000 euro:

- w postępowaniu dotyczącym opracowania Studium Wykonalności przed rozpoczęciem wyboru wykonawcy zamawiający nie ustalił wartości zamówienia (nastąpiło to wykonaniu przedmiotu zamówienia). Stwierdzono także brak możliwości potwierdzenia, że beneficjent zastosował się do § 12 pkt 13 umowy o dofinansowanie projektu w zakresie zachowania warunków jawności (brak upublicznienia ogłoszenia o zamówieniu), przejrzystości (brak jasno sformułowanego zapytania ofertowego z określonym dla wszystkich wykonawców: przedmiotem zamówienia, terminem jego wykonania oraz kryteriami, jakimi będzie się kierował zamawiający przy wyborze oferty) oraz równego traktowania (brak możliwości potwierdzenia, że wszystkim wykonawcom przekazano te same informacje na temat zamówienia);

- w postępowaniu dotyczący działań promocyjnych w ramach projektu notatka sporządzona z przeprowadzenia rozmów telefonicznych i zlecenie przekazane wykonawcy oraz protokół przekazania z dnia 17 grudnia 2012 r. nie zawierały opisu przedmiotu zamówienia w zakresie ilości zamówionych sztuk plakietek informacyjnych, rozmiarów tabliczki informacyjnej i pamiątkowej oraz rodzaju informacji, jaka miałaby zostać opublikowana w prasie. Tabliczka informacyjna, której zamieszczenie w miejscu realizacji projektu ma na celu informowanie społeczeństwa o realizacji projektu, odebrana została przez beneficjenta w dniu 17 grudnia 2012 r., czyli na zakończenie realizacji projektu, a nie na jego rozpoczęcie. Zatem niecelowe było zamówienie tabliczki informacyjnej i tablicy pamiątkowej w tym samym czasie. Stwierdzono także brak możliwości potwierdzenia, że beneficjent zastosował się do zapisu § 12 pkt 13 umowy o dofinansowanie projektu w zakresie zachowania warunków jawności (brak upublicznienia ogłoszenia o zamówieniu), przejrzystości (brak jasno sformułowanego zapytania ofertowego z określonym dla wszystkich wykonawców przedmiotem zamówienia, terminem jego wykonania oraz kryteriami, jakimi będzie kierował się zamawiający przy wyborze oferty) oraz równego traktowania (brak możliwości potwierdzenia, że wszystkim wykonawcom przekazano te same informacje na temat zamówienia). Beneficjent nie przedstawił Zespołowi kontrolnemu materiału promującego projekt, który miał zostać opublikowany w prasie;

- w postępowaniu dotyczącym pełnienia usługi Inżyniera kontraktu – zarządzania projektem zawarcie aneksów wydłużających termin wykonania zamówienia oraz zwiększenie wynagrodzenia z tego tytułu spowodowało ostatecznie, iż zamawiający zapłacił wykonawcy wynagrodzenie w wysokości 25 584,00 zł brutto, czyli więcej niż proponowali pozostali dwaj wykonawcy. Beneficjent we wnioskach o płatność rozliczył wydatki kwalifikowalne w kwocie 7 320,00 zł brutto. Stwierdzono także brak możliwości potwierdzenia, że beneficjent zastosował się do § 12 pkt 13 umowy o dofinansowanie projektu w zakresie zachowania warunków jawności (brak upublicznienia ogłoszenia o zamówieniu), przejrzystości (brak jasno sformułowanego zapytania ofertowego z określonym dla wszystkich wykonawców: przedmiotem zamówienia, terminem jego wykonania oraz kryteriami, jakimi będzie kierował się zamawiający przy wyborze oferty) oraz równego traktowania (brak możliwości potwierdzenia, że wszystkim wykonawcom przekazano te same informacje na temat zamówienia).

6. wykonania działań promocyjnych – ustalono, że beneficjent nie wykonał działań promocyjnych polegających na zamieszczeniu krótkiego artykułu na temat realizowanego projektu oraz ogłoszenia w prasie o zasięgu co najmniej lokalnym po zakończeniu prac wdrożeniowo-realizacyjnych. Zakup tabliczki informacyjnej był niecelowy z uwagi na fakt umieszczenia jej w miejscu realizacji projektu dopiero w dniu 17 grudnia 2012 r., czyli na zakończenie realizacji projektu a nie na jego rozpoczęcie.

Z uzasadnienia znajdującego się w aktach sprawy postanowienia z dnia [...] o umorzeniu śledztwa, zatwierdzonego przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] w dniu [...], natomiast wynika, iż podstawę stwierdzenia braku znamion czynu zabronionego z art.297 § 1 k.k. stanowiła wyłącznie opinia biegłego z zakresu ekonomii i finansów dr hab. R. P. i zawarte w tej opinii stwierdzenie, że nie było uchybień finansowych w realizacji umowy pomiędzy Gminą [...] a spółką A. Jedyną nieprawidłowością było to, że skarżąca gmina dokonywała płatności kilkanaście dni przed terminem zapłaty. W uzasadnieniu tego postanowienia nie wskazano na żadne inne dowody i okoliczności. W opinii z lipca 2015 r. biegły R. P. stwierdził nadto, że z uwagi na brak szczegółowych dokumentów w aktach wątpliwości może budzić realizacja umowy zawartej pomiędzy Gminą [...] a B. Nie jest jasne, na jakiej podstawie były dokonywane płatności w okresie październik – grudzień 2012. Ponadto kwoty na zarządzanie projektem wskazane we wniosku są wyższe niż wynikające z umowy z firmą B. Okoliczności te wymagają dodatkowego badania. Ocena co do wykonania umowy, osiągnięcia celów, zgodności z procedurami, a także zasadności zakupów (np. czy 2 systemy telefonii są niezbędne) wykracza poza kompetencje biegłego z zakresu finansów.

Nie budzi wątpliwości fakt, że zarówno z postanowienia o umorzeniu śledztwa z dnia [...], zatwierdzonego przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] w dniu [...], jak i opinii biegłego z lipca 2015 r. stanowiącej podstawę jego wydania, nie wynikają żadne nowe, istotne okoliczności, które mogłyby mieć wpływ na odmienny wynik sprawy zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...]. Uchybienia w realizacji umów ze spółką A. oraz z B. oraz kwestia przedłożenia przez przedstawicieli Gminy [...] poświadczających nieprawdę dokumentów o istotnym znaczeniu dla uzyskania dotacji na dofinansowanie projektu nie były przedmiotem decyzji z dnia [...]. Okoliczności, o których mowa w postanowieniu o umorzeniu śledztwa i opinii biegłego nie mają wpływu na treść decyzji z dnia [...]. Nie są one istotne w sprawie zwrotu środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich. Nie mają one znaczenia dla stwierdzenia nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia nr 1083/2006, który to przepis za "nieprawidłowość" uznaje jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego.

W sytuacji gdyby Instytucja Zarządzająca dysponowała nawet informacjami, o których mowa w postanowieniu z [...] i w opinii biegłego to i tak nie spowodowałoby to wydania decyzji odmiennej od tej wydanej w dniu [...]. Decyzja Zarządu Województwa [...] określająca kwotę do zwrotu z [...] została wydana z innych przyczyn niż realizacja umów Gminy [...] ze spółką A. i z B. oraz z uwagi na poświadczenie nieprawdy w dokumentach składanych dla uzyskania dotacji. Decyzję z [...] wydano z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości w realizacji projektu w zakresie osiągnięcia założonych wskaźników , w zakresie wykorzystania zakupionych środków trwałych oraz w zakresie zachowania zasad dotyczących udzielania zamówień publicznych. Z tych też przyczyn określono kwotę przypadającą do zwrotu nie zaś z uwagi na okoliczności stwierdzone w postanowieniu z [...] oraz w opinii biegłego R.P. Okoliczności wskazane przez stronę jako podstawa wznowienia nie mają zatem, wpływu na rozstrzygnięcie sprawy zwrotu kwoty dofinansowania.

Wbrew twierdzeniom skarżącej spółki, z postanowienia o umorzeniu śledztwa i opinii biegłego nie wynika, że nie potwierdziły się zarzuty dotyczące projektu, a ustalenia poczynione przez prokuraturę w postępowaniu o sygn. [...] pozostają w sprzeczności ze stanowiskiem zaprezentowanym przez Instytucję Zarządzającą.

Co więcej, zgodnie z powołanym wyżej orzecznictwem opinia biegłego, jak i postanowienie o umorzeniu śledztwa nie mogą stanowić nowych dowodów, gdyż zostały wydane już po wydaniu decyzji z dnia [...]. Nie mogą więc stanowić materiału dowodowego wskazującego, że osiągnięto wskaźniki i zrealizowano cel projektu. Poza tym w opinii tej biegły nie dokonywał oceny osiągnięcia wskaźników i realizacji celów projektu. Jak już wyżej wskazano, w opinii tej biegły w sposób wyraźny wskazał, że ocena co do wykonania umowy, osiągnięcia celów, zgodności z procedurami, a także zasadności zakupów (np. czy 2 systemy telefonii są niezbędne) wykracza poza jego kompetencje. Odmienna ocena stanu faktycznego, mająca według skarżącej gminy wynikać z tej opinii i postanowienia o umorzeniu śledztwa, nie mogą stanowić podstawy wznowienia postępowania administracyjnego. Twierdzenia skarżącej gminy zawarte we wniosku o wznowienie postępowania, a następnie w składanych w toku postępowania pismach, w tym w skardze, nie stanowią więc w istocie powołania się na nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, o jakich mowa w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zasadnie zatem organ administracji, w sytuacji braku rzeczywistego spełnienia się tej przesłanki, podjął na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. decyzję o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...]. Organ administracji po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.), stwierdzając brak podstaw wskazanych w art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b k.p.a., odmawia bowiem uchylenia decyzji dotychczasowej wydanej w postępowaniu zwyczajnym (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.).

Nieuzasadniony jest zarzut skargi niezałączenia całych akt sprawy [...] prowadzonej przez Prokuraturę Rejonową w [...].

Należy zaznaczyć, że strona skarżąca wnosząc o wznowienie postępowania powołała się na dwa dokumenty a mianowicie na postanowienie z [...] o umorzeniu śledztwa i na opinię biegłego z zakresu ekonomii, finansów i rachunkowości. Oba dokumenty zostały załączone do akt niniejszej sprawy. Strona żądając załączenia całych akt sprawy [...] nie wskazała jakie konkretnie dokumenty z tych akt (poza postanowieniem z [...] i opinią biegłego) mają istotne znaczenie i należy je załączyć do niniejszej sprawy. W sytuacji gdy strona nie wskazała konkretnych dokumentów z akt [...], które winny być załączone to Instytucja Zarządzająca słusznie nie załączyła całych akt sprawy karnej [...].

Z przytoczonych wyżej względów, na podstawie art. 151 p.p.s.a., sąd oddalił skargę.

R.T.