Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2693/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-04-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 113 par. 2
journal: Dz.U. 2021 poz 735
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tomasz Janeczko (spr.), Sędziowie sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, sędzia WSA Andrzej Siwek, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na postanowienie Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości dotyczących treści decyzji oddala skargę


UZASADNIENIE

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Olsztynie (dalej: "organ I instancji") postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2021 r. nr 13/2021 działając na podstawie art. 113 § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, dalej: "k.p.a."), w związku z art. 123 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2021r., poz.423), po rozpoznaniu wniosku płatnika składek T. Sp. z o.o. z 19 lipca 2021 r. w przedmiocie wyjaśnienia wątpliwości, co do treści decyzji w sprawie o znaku: 230000/70/2021/5/UBS/DKB/525, postanowił odmówić wyjaśnienia wątpliwości w decyzji.

W uzasadnieniu postanowienia, organ I instancji wskazał, że w dniu 7 maja 2021 r., wydana została decyzja nr 396/2021, w której Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Olsztynie stwierdził, że A. A. jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek T. Sp. z o.o., nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu rentowemu, wypadkowemu oraz dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 1 października 2020 r.

Od wskazanej decyzji, strony złożyły odwołanie do sądu powszechnego.

W dniu 19 lipca 2021 r. płatnik składek T. Sp. z o.o. ( dalej: "skarżący"), na podstawie art. 113 § 2 k.p.a., zwrócił się do ZUS z wnioskiem o wyjaśnienie wątpliwości, co do treści decyzji, poprzez sprecyzowanie daty końcowej niepodlegania wskazanym w decyzji ubezpieczeniom przez A. A..

W uzasadnieniu wniosku podano, że ZUS wyłączył A. A. z ubezpieczeń społecznych od 1 października 2020 r., ale pole na datę końcową pozostawił puste. W ocenie wnioskodawcy powoduje to oczywiste wątpliwości, co do treści decyzji, zwłaszcza, że z uzasadnienia decyzji ciężko wywnioskować, co dokładnie ZUS miał na myśli.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Olsztynie, zajmując stanowisko wobec wniosku, stwierdził, że nie istnieje potrzeba wyjaśnienia wątpliwości, co do treści decyzji. Treść decyzji nie zawiera niejasnych wyrażeń i sformułowań. Zakład dokonał analizy dowodów i oceny materiału dowodowego na dzień wydania decyzji rozstrzygającej sprawę i postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2021 r. postanowił odmówić wyjaśnienia wątpliwości w decyzji.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o wyjaśnienie wątpliwości w treści decyzji, poprzez sprecyzowanie daty końcowej niepodlegania ubezpieczeniu. W uzasadnieniu zażalenia, wskazano, że treść decyzji jest niejasna, gdyż określa wyłącznie datę, od kiedy zleceniobiorca został wyłączony z ubezpieczeń, a nie precyzuje daty końcowej tego okresu, co powoduje oczywiste wątpliwości, co do treści decyzji.

Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: "Prezes ZUS", " organ odwoławczy"), skarżonym postanowieniem z dnia 4 listopada 2021 r. nr 1P/2021, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 113 § 2 k.p.a. w związku z art. 123 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, po rozpatrzeniu ww. zażalenia na postanowienie Oddziału ZUS w Olsztynie nr 13/2021 z 18 sierpnia 2021 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

W uzasadnieniu organ wskazał, że nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia i w pełni podziela motywy wskazane w zaskarżonym postanowieniu w przedmiocie odmowy wyjaśnienia wątpliwości w decyzji.

Spółka T. Sp. z o.o. z O. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Warszawie skargę na ww. postanowienie 1P/2021 z dnia 4 listopada 2021r.

Wniesiono o nakazanie Prezesowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji 230000/70/2021/5/UBS/DKB/525.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydał decyzję o niepodleganiu A.A. do ubezpieczeń od 1 października 2020 r., jednak nie wskazał daty końcowej okresu niepodlegania do ubezpieczeń. Okienko na wpisanie tej daty pozostało puste. To powoduje wątpliwości co do treści decyzji.

Podniesiono, że wyjaśnienie treści decyzji w formie pisemnej, poprzez wskazanie konkretnej daty końcowej okresu niepodlegania do ubezpieczeń, usunęłoby wątpliwości co do okresu niepodlegania ubezpieczeniom. Zasadne jest aby Zakład wyjaśnił te wątpliwości w drodze postanowienia.

Wszelkie informacje przekazywane "przy okazji" odmowy wyjaśnienia treści decyzji nie spełniają funkcji wyjaśnienia wątpliwości odnośnie daty końcowej okresu niepodlegania do ubezpieczeń.

Pismem z dnia 25 stycznia 2022 r. skarżący sprecyzował skargę wskazując, że celem skargi nie była ponowna ocena stanu faktycznego lub prawnego. Celem skargi nie było też uzyskanie nowego merytorycznego rozstrzygnięcia, ani tym celem nie było uzupełnienie rozstrzygnięcia.

Celem skargi było i jest uzyskanie informacji, co konkretnie ZUS miał na myśli pozostawiając puste okienko w polu "do". Jeżeli celem ZUS było wydanie decyzji bez ustalenia daty końcowej okresu niepodlegania do ubezpieczeń, to spółka także chciałaby, aby ZUS sprecyzował, że decyzja nie określa daty końcowej okresu wyłączenia z ubezpieczeń.

W ocenie skarżącej pozostawienie pustego okienka powoduje obiektywne wątpliwości interpretacyjne co do treści decyzji i ZUS powinien te wątpliwości wyjaśnić, tak aby spółka ich nie miała. Spółka nie oczekuje, aby Sąd rozstrzygnął merytorycznie, jaka jest data końcowa okresu niepodlegania do ubezpieczeń. Spółka chce tylko i wyłącznie, aby ZUS zechciał wyjaśnić, jaka dokładnie była treść decyzji. Spółka uważa, że art. 113 § 2 kpa umożliwia uzyskanie takich wyjaśnień i odmowa wyjaśnienia wątpliwości była niezrozumiała.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przedmiotem kontroli jest badanie, czy organy administracji w toku rozpoznania sprawy, nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).

Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia, przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł, doprowadziła do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ postanowienie to, nie narusza prawa.

Kontroli Sądu poddane zostało postanowienie Prezesa ZUS z dnia 4 listopada 2021 r., utrzymujące w mocy postanowienie Oddziału ZUS w Olsztynie z dnia 18 sierpnia 2021 r. odmawiające wyjaśnienia wątpliwości co do treści decyzji ZUS Oddziału w Olsztynie z dnia 7 maja 2021 r. w sprawie o znaku: 230000/70/2021/5/UBS/DKB/525.

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięć organów w niniejszej sprawie, stanowił art. 113 § 2 k.p.a., zgodnie z którym, organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji.

Przedmiotem postanowienia wydanego w trybie art. 113 § 2 k.p.a. jest wyłącznie wyjaśnienie stronom tego, jak organ rozumiał własne rozstrzygnięcie. Wyznaczone przepisem art. 113 § 2 k.p.a. pole działania organu jest więc ograniczone wyłącznie do wyjaśnienia stronie zgłoszonych wątpliwości co do użytych w decyzji wyrażeń, niejasnych sformułowań, wyjaśnień bądź zastosowanych skrótów utrudniających ustalenie sensu rozstrzygnięcia. W postępowaniu prowadzonym w trybie art. 113 § 2 k.p.a. organ nie prowadzi postępowania wyjaśniającego, zmierzającego do ustalenia stanu faktycznego i prawnego w takim zakresie, jak w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji o charakterze merytorycznym.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, że w postępowaniu o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji nie można zmieniać decyzji ani jej uzupełniać o nowe elementy, co skutkowałoby koniecznością zmodyfikowania dotychczasowej oceny stanu faktycznego lub prawnego. Nie jest również dopuszczalne, aby w tym trybie dokonywać interpretacji przepisów prawa, gdyż wówczas mielibyśmy do czynienia z wykładnią prawa, a nie z wyjaśnieniem treści decyzji. Określony przepisem art. 113 § 2 k.p.a. zakres działania organu jest więc ograniczony wyłącznie do wyjaśniania wątpliwości co do znaczenia zawiłych lub niejednoznacznych sformułowań zawartych w osnowie decyzji i po części w jej uzasadnieniu, ale tylko wówczas gdy jest to konieczne do odkodowania treści jej sentencji (vide: wyrok NSA z dnia 20 lutego 2002 r., sygn. akt II SA/Kr 2114/98, Lex nr 655566; wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2003 r., sygn. akt I SA 1283/01, Lex nr 156394; wyrok NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt II FSK 594/07, Lex nr 475581 czy wyrok NSA z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt II GSK 211/08, Lex nr 493163).

Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że organy obu instancji prawidłowo orzekły w niniejszej sprawie o odmowie wyjaśnienia wątpliwości zgodnie z żądaniem zawartym we wniosku skarżącego. Trafne bowiem jest stanowisko organu odwoławczego, że treść decyzji nie zawiera niejasnych wyrażeń i sformułowań, zaś postanowienia decyzji są jednoznaczne.

Zdaniem Sądu żądanie wniosku wykracza poza granice kompetencji organów administracyjnych, wynikające z treści art. 113 § 2 k.p.a.

W niniejszej sprawie skarżący domagał się wyjaśnienia treści decyzji z 7 maja 2021 r. nr 396/2021, mocą której Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Olsztynie stwierdził, że A. A. jako osoba wykonująca pracę na podstawie umowy zlecenia u płatnika składek spółki T. Sp. z o.o., nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom: emerytalnemu rentowym, wypadkowemu oraz dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu od 1 października 2020 r. Skarżący domagał się by organ wskazał datę końcową niepodlegania wyżej wspomnianym ubezpieczeniom przez A.A..

Z treści żądania skarżącego wynika więc, że w istocie domagał się on uzupełnienia treści decyzji o merytoryczne dane, jakich jego zdaniem decyzja nie zawierała tj. o wskazanie daty końcowej okresu wyłączenia z ubezpieczeń.

Żądanie takie wykracza poza ramy postępowania o wyjaśnienie wątpliwości co do treści decyzji, bowiem dotyczy merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że organy obu instancji prawidłowo orzekły w niniejszej sprawie o odmowie wyjaśnienia wątpliwości zgodnie z żądaniem skarżącej Spółki. Zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji odpowiadają prawu, a w toku postępowania ww. organy nie uchybiły przepisom postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, wobec czego skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.