Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 814/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-10-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6200 Choroby zawodowe
Hasła tematyczne: Ochrona zdrowia
Skarżony organ: Inspektor Sanitarny
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 235.1
journal: Dz.U. 1998 nr 21 poz 94
law: Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity
article: art. 3 § 1, art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 106 § 3 i § 5
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Stahl (spr.) Sędzia del. WSA Mirosław Wincenciak Protokolant starszy inspektor sądowy Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 14 października 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. w T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 października 2012 r. sygn. akt IV SA/Gl 86/12 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w T. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 9 października 2012 r. oddalił skargę [...] Sp. z o.o. w T. na decyzję Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach z dnia [...] grudnia 2011 r. w przedmiocie choroby zawodowej.

W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Tychach stwierdził u W. P. chorobę zawodową w postaci przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy: zespół cieśni w obrębie nadgarstka, wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 105, poz. 869). Organ powołał się na treść orzeczenia lekarskiego Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w Katowicach -Poradni Chorób Zawodowych w Sosnowcu z dnia [...] kwietnia 2011 r. oraz protokół przesłuchania W. P., z których wynika, że praca przez nią wykonywana cechowała się monotypią w zakresie stawów nadgarstkowych, co sugeruje zawodową etiologię rozpoznanego schorzenia.

Odwołanie od tej decyzji wniosła [...] Spółka z o.o. z siedzibą w T. zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż okres narażenia zawodowego datuje się od 2000 roku do nadal, mimo, iż z akt osobowych pracownicy oraz karty narażenia zawodowego wynika jednoznacznie, że od [...] marca 1984 r. do [...] września 1984 r. wykonywała pracę na stanowisku chałupnika maszynowego, gdzie występowało przeciążenie kończyn górnych w stawach nadgarstkowych. Podniesiono, że decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 77 § 1 i art. 7 k.p.a. poprzez niedopełnienie obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, pozwalającego na obiektywną ocenę stanu zdrowia W. P. oraz przyczyn wystąpienia u niej ewentualnego schorzenia i chwili jego powstania. W tym zakresie w ocenie odwołującej się zaniechano zwrócenia się do jednostki medycznej o dodatkowe uzasadnienie orzeczenia z dnia [...] kwietnia 2011 r., gdyż lekarze nie wykluczyli ewentualnych pozazawodowych przyczyn powstania choroby. Ponadto wskazano, iż organ pierwszej instancji dopuścił się naruszenia art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, bowiem w ocenie pełnomocnika pracodawcy opinia lekarska nie zawierała właściwego uzasadnienia oraz wykazania związku przyczynowego pomiędzy schorzeniem a warunkami pracy. Powołano się również na naruszenie § 6 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia poprzez wydanie decyzji w oparciu o orzeczenie lekarskie podjęte na podstawie niepełnego materiału dowodowego i bez odniesienia się do pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby oraz na naruszenie § 8 ust. 2 tegoż rozporządzenia poprzez niepodjęcie niezbędnych czynności zmierzających do uzupełnienia materiału dowodowego. W motywach odwołania rozwinięto zarzuty sformułowane we wstępie i w szerokim zakresie powołano się na orzecznictwo sądów administracyjnych.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Śląski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 235¹ Kodeksu pracy oraz § 8 i § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości. Dokonując analizy narażenia zawodowego organ wskazał, że W. P. w latach 1970-1991 nie wykonywała prac obciążających kończyny górne w stawach nadgarstkowych, a w latach 1991-2000 w ogóle nie pracowała. Pracując w [...] Sp. z o.o. od 2000 r. jako krojczy i szwaczka wykonywała prace monotypowe, obciążające kończyny górne w stawach nadgarstkowych, co stwarzało możliwość powstania choroby zawodowej. Podkreślono, że W. P. była badana w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Katowicach Poradnia Chorób Zawodowych w Sosnowcu, którego lekarze specjaliści w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] kwietnia 2011 r. orzekli o rozpoznaniu u w/wym. choroby zawodowej - zespół cieśni w obrębie nadgarstka wywołany sposobem wykonywania pracy wym. w poz. 20/1 wykazu chorób zawodowych przywołanego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009r. Następnie pracownica była badana w Szpitalu Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu w dniach od [...] sierpnia 2011 r. do [...] sierpnia 2011 r. oraz [...] października 2011 r., gdzie na podstawie przepisów ww. rozporządzenia wydano orzeczenie lekarskie z dnia [...] listopada 2011 r. o rozpoznaniu tej choroby zawodowej. Lekarze specjaliści biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzonych badań, uwzględniających diagnostykę różnicową i konsultacje specjalistyczne, dane zwarte w dokumentacji medycznej, utrzymywanie się klinicznych objawów zespołu cieśni nadgarstka oraz sposób wykonywania pracy uznali, że istnieją podstawy do rozpoznania z przeważającym prawdopodobieństwem choroby zawodowej. Organ podkreślił, że ustawodawca zezwolił w art. 235¹ k.p.a. na ustalenie nie tylko bezspornego, ale także "z wysokim prawdopodobieństwem" związku przyczynowego pomiędzy występującymi w środowisku pracy szkodliwymi czynnikami, a chorobą ujętą w wykazie chorób zawodowych.

Odpowiadając na zarzuty odwołania stwierdzono, że rozpoznana u W. P. choroba jest wymieniona w wykazie chorób zawodowych, a jednocześnie ocena warunków pracy pozwala przyjąć z wysokim prawdopodobieństwem, że praca przez nią wykonywana mogła spowodować powstanie choroby zawodowej w obrębie cieśni nadgarstka. Organ zaakcentował, że dla uznania danej choroby za chorobę zawodową wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym wypadku warunki takie ją spowodowały.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach [...] Sp. z o.o. w T. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o wydanie orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a to art. 77 § 1 k.p.a. i art. 7 k.p.a. polegające na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego i art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał skargę za nieuzasadnioną, wobec czego oddalił ją działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.). W ocenie Sądu, organy sanitarne dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych oraz właściwych rozważań prawnych, które legły u podstaw wydania zaskarżonej decyzji.

Przywołując treść art. 235¹ Kodeksu pracy, Sąd podkreślił, że o stwierdzeniu choroby zawodowej decyduje zachowanie dwóch przesłanek. Pierwsza to zamieszczenie danego schorzenia w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, druga to ustalenie, że zostało ono spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy lub w związku ze sposobem wykonywania pracy. Wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 237 § 1 Kodeksu pracy rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w § 8 ust. 1 stanowi, że decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Pod poz. 20.1 tego rozporządzenia jako chorobę zawodową ujęto przewlekłą chorobę układu nerwowego wywołaną sposobem wykonywania pracy – zespół cieśni w obrębie nadgarstka. W niniejszym postępowaniu dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że W. P. pracowała jako krojczy i szwaczka obciążając kończyny górne w obrębie stawów nadgarstkowych czynnościami monotypowymi w latach od 2001 do nadal w [...] Sp. z o.o. w T.. Wykonywała bowiem czynności związane z obciążeniem, powtarzalnością motoryczną ruchów i monotypią w zakresie stawów nadgarstkowych obu kończyn górnych. W ocenie Sądu materiał dowodowy potwierdza, że zainteresowana w wyżej wskazanym okresie zatrudnienia wykonywała czynności powtarzalne i połączone z przeciążeniem kończyn górnych w stawach nadgarstkowych, w wymuszonej pozycji ciała, które stwarzały ryzyko powstania tej choroby zawodowej. Ponadto W.P. w toku postępowania była badana w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w Katowicach Poradni Chorób Zawodowych w Sosnowcu, którego lekarze w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] kwietnia 2011 r. orzekli o rozpoznaniu u w/wym. choroby zawodowej. Następnie W. P. była badana w Szpitalu Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu w dniach [...] sierpnia 2011 r. oraz [...] października 2011 r. W wyniku przeprowadzonych badań wydano orzeczenie lekarskie z dnia [...] listopada 2011 r. o rozpoznaniu choroby zawodowej obustronnego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka wymienionej w poz. 20.1 wykazu chorób zawodowych rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych. Lekarze specjaliści Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzonych badań i konsultacji specjalistycznych, uwzględniając narażenie zawodowe oraz fakt utrzymywania się zmian neurograficznych w zakresie obu nerwów po środkowych - uznali, że można z wysokim prawdopodobieństwem rozpoznać u W. P. przewlekłą chorobę obwodowego układu nerwowego wywołaną sposobem wykonywania pracy pod postacią obustronnego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka. Orzeczenie to jest zbieżne z orzeczeniem placówki pierwszego stopnia.

Sąd w tym miejscu nadmienił, że zostało orzeczenie to wydane zostało sprzecznie z § 7. 1 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych, gdyż placówka drugiego stopnia może się wypowiedzieć tylko na skutek odwołania pracownika, którego w tej sprawie nie złożono, lecz – zdaniem Sądu - nie stanowi to uchybienia mającego wpływ na wynik sprawy, zwłaszcza w powyższych okolicznościach sprawy.

Sąd podkreślił, że organ sanitarny w zasadzie związany był ustaleniami dokonanymi w orzeczeniach lekarskich, odpowiadających wymogom stawianym opinii w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a. Zatem brak jest podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia W. P. jest inny, niż wynikający z ustaleń poczynionych w niniejszym postępowaniu. Orzeczenia te zawierają dostatecznie przekonujące uzasadnienia, toteż organ miał podstawy do uznania ich za wiarygodne, stąd ocena ich wiarygodności nie narusza zasad uregulowanych w art. 80 k.p.a. W konsekwencji czego zasadnie przyjął, że schorzenie stwierdzone u pracownika nosi znamiona przedmiotowej choroby.

Sąd podkreślił również, że zgodnie z regulacją § 6 ust. 5 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych to lekarze specjaliści uprawnieni są do występowania o uzupełnienie materiału dowodowego w sprawie, jeżeli zakres informacji zawartych w dokumentacji medycznej, badaniach lekarskich, przebiegu zatrudnienia oraz karty oceny narażenia zawodowego jest w ich ocenie niewystarczający. Jak podkreślił Sąd, zdaniem lekarzy orzeczników w niniejszym postępowaniu nie było konieczności sięgania po dodatkową dokumentację, uznali więc, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest wystarczający do wydania prawidłowego orzeczenia. Sąd to stanowisko podzielił. Nadto zaznaczył, że w orzecznictwie niekwestionowanym jest, iż istnieje domniemanie związku przyczynowego pomiędzy warunkami pracy a chorobą zawodową. W sprawie wykazano pracę w warunkach szkodliwych i istnienie choroby, zaś zakład pracy nie obalił wspomnianego domniemania.

Sąd zaznaczył, że w niniejszej sprawie orzecznicy wskazali, "z przeważającym prawdopodobieństwem" (art. 235¹ k.p.a.) na zawodową etiologię schorzenia oraz ustalili, że strona bez wątpienia pracowała w warunkach stwarzających ryzyko wystąpienia u niej cieśni nadgarstka. W ocenie Sądu organ odwoławczy wszechstronnie zbadał okoliczności narażenia W. P. na monotypię ruchów i przeciążenia stawów nadgarstkowych w okresie jej zatrudnienia, w związku z zajmowanymi stanowiskami pracy. Orzeczenia te w sposób jednoznaczny wskazują na zawodową etiologię rozpoznanego u strony schorzenia. Sąd zaznaczył, że w decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej nie ustala się pracodawcy, u którego warunki pracy ją spowodowały, gdyż nie taka jest jej rola. Nie ustala się też odpowiedzialności pracodawcy za ewentualne skutki szkodliwych warunków pracy.

Zatem dokonane przez organ ustalenia faktyczne i rozważanie prawne Sąd uznał za trafne. W konsekwencji uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, bo zasadnie przyjęła istnienie podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u W. P., nie naruszając przy tym reguł prowadzenia postępowania dowodowego określonych w art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. W ocenie Sądu, organ prawidłowo ustalił istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne, uznając, że wyprowadzone z nich wnioski nie wykraczają poza swobodną ocenę dowodów.

W konsekwencji czego właściwie zastosował i wyłożył odpowiednie przepisy prawa materialnego.

W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku [...] Sp. z o.o. w T., reprezentowana przez radcę prawnego, podniosła następujące zarzuty:

1. naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię:

a) § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych, poprzez wydanie decyzji w oparciu o orzeczenie lekarskie wydane z naruszeniem przepisów tego paragrafu, tj. w oparciu o niepełny materiał dowodowy oraz bez odniesienia się do pozazawodowych czynników mogących mieć wpływ na powstanie choroby,

b) art. 2351 k.p. poprzez uznanie za prawidłowe ustaleń organu II instancji, iż dla uznania danej choroby za zawodową wystarczy samo stwierdzenie istnienia warunków narażających na powstanie choroby, nie jest natomiast konieczne udowodnienie, że w danym przypadku warunki takie ją spowodowały.

2. naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

a) art. 62 pkt 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie skompletowania dokumentów niezbędnych do rozpoznania sprawy, tj. kompletnej dokumentacji medycznej oraz właściwie sporządzonych ocen narażenia zawodowego w pozostałych zakładach pracy;

b) art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 i art. 231 k.p.c. przez ich niezastosowanie i dokonanie oceny złożonych w sprawie dowodów z dokumentów w sposób przekraczający granice swobodnej oceny dowodów;

c) art. 3 § 1 i art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz w zw. z art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 k.p.a. poprzez sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, będącą wynikiem braku skontrolowania, czy stan faktyczny został ustalony przez organ administracji zgodnie ze stanem rzeczywistym;

d) art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi mimo naruszenia przez Śląskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Katowicach § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (...) oraz art. 7, art. 10, art. 75 § 1 i art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 k.p.a.;

e) art. 135 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie tj. niezastosowanie przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga.

Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, względnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Wniesiono również o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej Spółki kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów poniesionych przed Sądem I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Nie stwierdziwszy przesłanek zaistnienia nieważności niniejszego postępowania Naczelny Sąd Administracyjny związany powołanymi w skardze kasacyjnej zarzutami, rozpoznał sprawę w granicach tej skargi.

Skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw, a tym samym nie mogła być uwzględniona.

Przede wszystkim zaznaczyć należy, że w świetle art. 2351 oraz art. 2352 Kodeksu pracy, za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, albo w związku ze sposobem wykonywania pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Rozpoznanie zaś choroby zawodowej u pracownika lub byłego pracownika może nastąpić w okresie jego zatrudnienia w narażeniu zawodowym albo po zakończeniu pracy w takim narażeniu, pod warunkiem wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych w okresie ustalonym w wykazie chorób zawodowych.

Postępowanie w sprawie choroby zawodowej składa się z kilku etapów: w pierwszej kolejności podejrzenie choroby zawodowej zgłasza się właściwemu państwowemu powiatowemu inspektorowi sanitarnemu i okręgowemu inspektorowi pracy. Inspektor sanitarny po otrzymaniu zawiadomienia wszczyna postępowanie i kieruje pracownika lub byłego pracownika na badanie w celu wydania orzeczenia o rozpoznaniu choroby zawodowej. Następnie wydawane jest przez lekarza posiadającego odpowiednie kwalifikacje zatrudnionego w określonych jednostkach orzeczniczych, orzeczenie lekarskie dotyczące choroby zawodowej. Jak stanowi § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (t.jedn. Dz.U. z 2013 r., poz. 1367) orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej albo o braku podstaw do jej rozpoznania wydaje się na podstawie wyników przeprowadzonych badań lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika lub byłego pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny narażenia zawodowego. W ust. 2 wymienione zostały czynniki, które lekarz orzecznik winien uwzględnić przy dokonywaniu oceny narażenia zawodowego. Dopiero po otrzymaniu ostatecznego orzeczenia lekarskiego właściwy organ, tj. w I instancji właściwy Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, a w II - Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, wydaje na podstawie zebranego materiału dowodowego, a w szczególności na podstawie danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia. Zgodnie bowiem z § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. Podkreślić przy tym wypada, że organ nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Orzeczenie lekarskie ma bowiem walor opinii w rozumieniu art. 84 § 1 k.p.a., której wiarygodność organ ocenia na podstawie art. 80 k.p.a. Związanie to wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, iż rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich (por. wyrok NSA z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06 i powołane w nim orzecznictwo).

W niniejszej sprawie pełnomocnik Spółki, poza ogólnymi twierdzeniami o niewystarczająco zebranym materiale dowodowym, nie dostarcza konkretnych dokumentów, czy też innych dowodów pozwalających na podważenie orzeczeń lekarskich o rozpoznaniu choroby zawodowej. Podnosząc zaś zarzut naruszenia § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie chorób zawodowych oraz zarzut naruszenia

art. 2351 Kodeksu pracy, zdaje się nie zauważać specyfiki postępowania administracyjnego prowadzonego w sprawie ustalenia choroby zawodowej. Podkreślenia wymaga, że postępowanie to jest w dużej mierze sformalizowane, zwłaszcza w zakresie wyboru środków dowodowych służących bezpośrednio ustaleniu związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy warunkami pracy a schorzeniem pracowniczym. Choroba zawodowa jest bowiem pojęciem prawnym oznaczającym zachorowanie, które pozostaje w związku przyczynowym z wykonywana pracą. Przyczyną ją wywołującą jest tylko i wyłącznie sama praca, jej rodzaj, charakter i warunki jej wykonywania. Z tego powodu choroby zawodowe są przewidywalne, a owe przewidywalne uszkodzenia zdrowia zostały ujęte w wykazie chorób zawodowych.

Odnosząc się natomiast do zarzutów procesowych, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 62 pkt 1 p.p.s.a. W świetle tego przepisu przewodniczący wydziału lub wyznaczony sędzia zarządza skompletowanie akt niezbędnych do rozpoznania sprawy, a w razie potrzeby także innych dowodów. Zarzut ten nie został w uzasadnieniu skargi kasacyjnej odrębnie wyjaśniony, niemniej jednak należy wnosić, że skarżący kasacyjnie wskazuje na braki w przedłożonej dokumentacji diagnostycznej stanowiącej podstawę wydanych orzeczeń lekarskich, na których oparły się organy inspekcji sanitarnej wydając kwestionowane decyzje. Wskazać zatem należy, że choć powołany przepis procesowy reguluje kwestię kompletowania akt niezbędnych do rozpoznania sprawy, niemniej jednak skierowany jest do przewodniczącego wydziału lub wyznaczonego sędziego stanowiąc o jego obowiązkach w zakresie czynności wstępnych podejmowanych po wpłynięciu skargi do sądu. Analiza akt sądowych pozwala na stwierdzenie, że w niniejszej sprawie Sąd orzekał na podstawie nadesłanych przez organ akt administracyjnych obrazujących podejmowane w toku postępowania czynności. Nie sposób zatem przyjąć, by na etapie kompletowania akt przed wyznaczeniem rozprawy doszło do naruszenia art. 62 pkt 1 p.p.s.a.

Nie sposób również podzielić przedstawionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 106 § 3 i 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 i art. 231 k.p.c. Przede wszystkim stwierdzić należy, że podstawą wydanego orzeczenia są zawsze akta sprawy. Niemniej jednak sąd może, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a., przeprowadzić z urzędu, jak i na wniosek dowód z dokumentów, jednakże postępowanie to ma charakter uzupełniający i ograniczony do sytuacji w tym przepisie wymienionych. Wymaga też podkreślenia, że zwrot "może" użyty w przywołanym przepisie wskazuje na uprawnienie, a nie obowiązek sądu do przeprowadzenia takiego dowodu. Jak wskazuje się w doktrynie, niedopuszczalnym jest kwestionowanie za pomocą tego przepisu poczynionych ustaleń faktycznych w sprawie (por. B. Dauter (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009). W związku z powyższym pozbawione zasadności pozostają twierdzenia Spółki o przekroczeniu przez Sąd I instancji swobodnej oceny dowodów, do której zresztą wskazane w zarzucie przepisy się nie odnoszą.

W tej sytuacji nie są również zasadne zarzuty naruszenia art. 3 § 1, art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz w związku z art. 7 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 84 k.p.a. oraz zarzuty naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Stwierdzić należy, że Sąd I instancji oddalając skargę w pełni prawidłowo ocenił ustalenie stanu faktycznego w oparciu o wiążące orzeczenia jednostek medycznych. W tej mierze Sąd dokonał w pełni prawidłowej oceny, uwzględniając zgromadzony materiał dowodowy, a w szczególności orzeczenie lekarskie Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w Sosnowcu, w którym stwierdzono, że biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzanych badań i konsultacji specjalistycznych, uwzględniając narażenie zawodowe oraz utrzymywanie się objawów chorobowych, można z wysokim prawdopodobieństwem rozpoznać u W. P. przewlekłą chorobę obwodowego układu nerwowego wywołaną sposobem wykonywania pracy pod postacią obustronnego zespołu cieśni w obrębie nadgarstka.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną.