Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 1969/02
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2004-11-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sąd. Edyta Podrazik (spr.) Protokolant ref.staż. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 listopada 2004r. sprawy ze skargi "A" S.A. w K. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2002r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na wykonanie robót budowlanych; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu G. z dnia [...] maja 2002r. w sprawie [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ E. Podrazik /-/ G.Radzicka /-/ A.Łaskarzewska


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...].05.2002 r. Starosta G. na podstawie art.. 151 § 1 pkt 2 kpa i art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane, uchylił decyzję w sprawie prowadzonych robót budowlanych (remontu) przy dwóch obiektach produkcyjnych (obory) w J., objętych zgłoszeniem "A" SA z dnia 07.12.2001 r. (tzw. milcząca zgoda) i nałożył na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę-kontynuację robót budowlanych-zmianę sposobu użytkowania dwóch budynków obory na chlewnie, nadto wskazał, iż realizacja robót narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy R. i może spowodować pogorszenie stanu środowiska, pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych, zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. W uzasadnieniu organ podał, iż w dniu 17.04.2002 r. Starostwo otrzymało wyjaśnienia stwierdzające, że zapis w planie zagospodarowania przestrzennego gminy R. jest jednoznaczny, przewiduje on przeznaczenie terenu pod fermę bydła, prowadzenie na tym terenie chowu trzody chlewnej jest zmianą przeznaczenia. Następnie w dniu 19.04.2002 r. Starosta na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i art. 149 § 1 kpa wznowił z urzędu postępowanie w sprawie milczącej zgody na wykonywanie robót budowlanych na obiektach produkcyjnych w J. (dwie obory). W dniu 07.05.2002 r. wspólnie z PINB w G. przeprowadzono kontrolę robót i stwierdzono, że zakres prowadzonych robót budowlanych wykracza poza treść zgłoszenia inwestora z dnia 07.12.2001 r. W związku z powyższym na skutek działania inwestora doszło do naruszenia ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a planowana inwestycja może spowodować pogorszenie stanu środowiska, warunków zdrowotno-sanitarnych, zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich.

Wojewoda, po rozpatrzeniu odwołania "A" SA w K., decyzją z dnia [...].07.2002 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty G. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, iż w dniu 10.12.2001 r. inwestor złożył w Starostwie zgłoszenie o zamiarze rozpoczęcia prac remontowych w obiekcie fermy w J., w zgłoszeniu złożono oświadczenie, iż prace remontowe nie zmienią przeznaczenia budynków i nie wpłynął ujemnie na środowisko, a także podano, że ostatnio ferma wykorzystywana była jako izolator bydła białaczkowego. W wyniku kontroli przeprowadzonej przez PINB w G. stwierdzono wykonywanie robót remontowo-budowlanych polegających na zmianie sposobu użytkowania dwóch obór na chlewnie i wydano w dniu [...].05.2002 r. postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych. Przeprowadzone przez Starostę sprawdzenie zgodności zamierzenia inwestora z planem zagospodarowania przestrzennego wykazało, iż w planie miejscowym omawiany obszar przeznaczony jest na fermę bydła na 800 sztuk, a nie ogólnie na produkcję zwierzęcą. W trakcie prowadzonych robót budowlanych doszło więc do zmiany okoliczności faktycznych w odniesieniu do stanu istniejącego w dacie orzekania, inwestor zamierza zmienić sposób użytkowania dwóch budynków obór. Zmiana przeznaczenia obiektu budowlanego może nastąpić poprzez uzyskanie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania (art. 71 prawa budowlanego). Warunki użytkowania budynków z przeznaczeniem na chlewnie są odmienne od użytkowania ich jako obory. Orzeczenie w sprawie zmiany sposobu użytkowania może nastąpić po dokonaniu szczegółowej oceny czy zamierzony nowy sposób użytkowania obiektu pozostaje w zgodzie z obowiązującym prawem, w jakim stopniu nowa produkcja wpłynie na środowisko, czy i na ile zostaną naruszone interesy osób trzecich.

Od powyższej decyzji skargę złożyła spółka "A" SA, domagając się stwierdzenia nieważności bądź uchylenia decyzji Wojewody i zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, oraz zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 1 i 3, art. 151 § 1 pkt 2, art. 156 § 1 pkt 1 i 2 kpa, i prawa materialnego, w szczególności art. 30 ust. 1a, 2 i 3, art. 71 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo Budowlane. W uzasadnieniu podniesiono, że podstawą wznowienia postępowania była nowa interpretacja zapisu planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego, taka okoliczność nie jest nową okolicznością faktyczną ani nowym dowodem w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Naruszono art. 107 kpa nie wskazując w uzasadnieniu decyzji obu instancji, które elementy prowadzonych robót mogłyby spowodować pogorszenie stanu środowiska, warunków zdrowotno-sanitarnych, zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Decyzja Starosty G. wydana została przez niewłaściwy organ, a mianowicie o wznowieniu postępowania winien orzekać Wojewoda, który uchylał decyzję Starosty z dnia [...].02.2002 r. obejmującą sprzeciw. Brak sprzeciwu jest równoznaczny ze zgodą organu administracji architektoniczno-budowlanej na prowadzenie robót budowlanych objętych zgłoszeniem, zgoda ta nie jest jednak tożsama z wydaniem decyzji administracyjnej, a wobec braku decyzji Starosta nie mógł jej uchylić. Zdaniem skarżącego zmiana profilu działalności rolniczej nie jest sprzeczna z planem zagospodarowania przestrzennego i nie powoduje konsekwencji z art. 71 prawa budowlanego, ponadto w przedmiotowych budynkach nie jest prowadzona żadna produkcja zwierzęca, a więc brak przesłanki podjęcia lub zaniechania działalności z art. 71 prawa budowlanego.

Wojewoda w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga okazała się zasadna.

Z akt niniejszej sprawy wynika, iż w dniu 10.12.2001 r. skarżący "A" SA zgłosił w Starostwie G. zamiar rozpoczęcia prac remontowych w obiekcie farmy J. z dniem 10.01.2002 r. Zakres zgłoszonych prac obejmował remont: istniejącej instalacji elektrycznej i wodnej, systemu wentylacyjnego, przegród, remont i częściową wymianę systemu paszowego, częściową wymianę wełny mineralnej. Inwestor oświadczył, iż prace będą wykonywane wewnątrz budynków bez naruszenia ich konstrukcji i zmian wyglądu zewnętrznego, modernizacja obiektów nie zmieni ich przeznaczenia oraz nie wpłynie w ujemny sposób na środowisko. Nadto w zgłoszeniu podano, że przez ostatnie 2,5 roku obiekty były wykorzystywane jako izolator bydła białaczkowego i w przyszłości będą służyć jak dotychczas produkcji zwierzęcej. Starostwo G. w terminie 30 dni nie złożyło sprzeciwu. Przedmiotowe budynki farmy w J. w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy R., przyjętym przez Radę Miasta i Gminy R. uchwałą nr X/48/91 z dnia 03.04.1991 r., położone są na obszarze oznaczonym symbolem 3RPO i przeznaczone są na adaptowaną fermę bydła na 800 sztuk. W dniach 31.01.2002 r. i 07.05.2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. przeprowadził na farmie w J. kontrole, w wyniku których stwierdził, iż część wykonywanych przez inwestora prac nie została objęta zgłoszeniem z dnia 10.12.2001 r., oraz że celem robót budowlanych jest przystosowanie obiektów do hodowli trzody chlewnej. W dniu 17.04.2002 r. Starosta uzyskał z Urzędu Wojewódzkiego w P. pismo wyjaśniające, iż zapis miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy R. odnośnie obszaru 3RPO jest jednoznaczny i zmiana rodzaju hodowli z bydła na trzodę chlewną byłaby sprzeczna z tym planem. Postanowieniem z dnia [...].04.2002 r. Starosta G. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa wznowił postępowanie administracyjne w sprawie milczącej zgody na wykonywanie robót budowlanych na obiektach produkcyjnych (obory) w J., objętych zgłoszeniem "A" SA w K. z dnia [...].12.2001 r., powołując się na nową interpretację planu zagospodarowania przestrzennego gminy R.

Przechodząc do meritum stwierdzić należy, iż z przedstawionego wyżej stanu faktycznego jednoznacznie wynika, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 kpa do wznowienia postępowania. Zgodnie z brzmieniem wskazanego przepisu postępowanie wznawia się jeżeli po wydaniu decyzji ostatecznej wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który wydał decyzję. Wymagań tego przepisu nie spełnia okoliczność uzyskania przez organ po rozstrzygnięciu sprawy nowej interpretacji obowiązujących przepisów prawa, w tym również przepisów prawa miejscowego, jakimi są zapisy planu zagospodarowania przestrzennego. Słusznie podnosi skarżący, powołując się na poglądy doktryny i judykatury, iż do nowych okoliczności lub nowych dowodów w rozumieniu wymienionego przepisu nie należą ani nowa ocena materiału dowodowego, ani błędna ocena stanu faktycznego pod względem prawnym, ani odmienna wykładnia przepisów prawa. Nową okolicznością, czy nowym dowodem z art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie jest także protokół kontroli nadzoru budowlanego z dnia 31.01.2002 r. Stwierdza on prowadzenie robót budowlanych niezgodnie ze zgłoszeniem (z przekroczeniem zakresu zgłoszenia) w celu przystosowania obiektów do hodowli trzody chlewnej, a więc fakty powstałe w późniejszym czasie, już po zakończeniu postępowania zainicjowanego zgłoszeniem robót budowlanych z dnia 10.12.2001 r. Brak więc było w przedmiotowej sprawie podstaw do zastosowania art. 151 § 1 pkt 2 kpa.

Ponadto decyzje organów obu instancji wydane zostały z naruszeniem art. 30 ust. 3 ustawy z dnia 07.07.1994 r. prawo budowlane. W myśl tego przepisu organ może nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych, objętych obowiązkiem zgłoszenia. Treść tego przepisu nie daje organowi kompetencji do nałożenia na inwestora w tym postępowaniu obowiązku uzyskania pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi stwierdzić należy, iż w przedmiotowej sprawie nie został naruszony przepis art. 150 § 1 kpa. Wznowienie postępowania nastąpiło w sprawie wszczętej na skutek zgłoszenia o zamiarze prowadzenia robót budowlanych z dnia 10.12.2001 r. i zakończonej upływem 30-dniowego terminu do złożenia sprzeciwu, a nie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Wojewody z dnia [...].03.2002 r. w przedmiocie zgłoszonego sprzeciwu. Organem właściwym do wznowienia postępowania i wydania decyzji z art. 151 kpa był więc Starosta G. Nie można się zgodzić z twierdzeniem skarżącego, że zmiana profilu działalności rolniczej w tej konkretnej sprawie nie jest sprzeczna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Jak wskazano już wyżej plan miejscowy przewiduje, dla obszaru na którym położone są budynki farmy w J., nie ogólnie przeznaczenie pod produkcję rolną lub zwierzęcą, ale jednoznacznie konkretyzuje rodzaj dopuszczonej działalności rolniczej, a mianowicie fermę bydła na maksymalnie 800 sztuk. Wbrew twierdzeniu skarżącego prowadzenie w obiekcie budowlanym hodowli trzody chlewnej na dużą skalę w miejsce dotychczasowej hodowli bydła nosi znamiona zmiany sposobu użytkowania w rozumieniu art. 71 prawa budowlanego. Zauważyć należy ponadto, iż gdy zmiana sposobu użytkowania obiektu wiąże się z koniecznością przeprowadzenia robót budowlanych, już w tym momencie powstaje konieczność uzyskania pozwolenia z art. 71 prawa budowlanego.

Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja, oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty G. z dnia [...].05.2002 r., wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj, art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 kpa i art. 30 ust. 3 ustawy Prawo budowlane, co skutkować musi uchyleniem obu decyzji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rozstrzygający ją organ ponownie oceni i rozważy wszystkie okoliczności faktyczne i zastosuje właściwe przepisy prawa.

Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) oraz art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty G. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.), przy czym koszty zastępstwa adwokackiego ustalono zgodnie z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 z 2002 r.). Rozstrzygnięcie o wykonalności zaskarżonej decyzji oparto o art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

/-/ E. Podrazik /-/ G.Radzicka /-/ A.Łaskarzewska

MarK