Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 1174/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2015-01-30 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 29 par.1, art. 59 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art.121
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134 par. 1, art. 135, art.145 par.1 pkt 1 lit.c, art. 152, art. 200, art. 205 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 30 stycznia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Protokolant asystent sędziego Nina Krzemieniewska-Oleszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 stycznia 2015 roku przy udziale --- sprawy ze skargi A. W. i J. W. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązków 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...]; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżących A. W. i J. W. solidarnie kwotę 560 (pięćset sześćdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. LS


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...], znak [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. po rozpatrzeniu zażalenia J. W. oraz A. W., utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w zakresie dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia na A. W. (pkt 1) oraz uchylił zaskarżone postanowienie w zakresie dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia na J. W. i umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie wystawionego w dniu 21 sierpnia 2012 r. tytułu wykonawczego Nr [...], celem wyegzekwowania postanowień zawartej w dniu 28 kwietnia 2009 r. ugody administracyjnej, zatwierdzonej postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...] (pkt 2).

Jak wynika z załączonych akt administracyjnych w dniu 28 kwietnia 2009 r. w siedzibie organu I instancji przeprowadzono rozprawę administracyjną w sprawie prawidłowości wykonania przewodów kominowych we wspólnej ścianie pomiędzy budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi w zabudowie szeregowej, zlokalizowanymi na nieruchomościach przy ul. A 16 i 18 w Ł., na okoliczność której sporządzono protokół. Z treści protokołu wynika, iż uczestnicy rzeczonej rozprawy administracyjnej w osobach: A. W. - współwłaściciel nieruchomości przy ul. A 18 w Ł., Z. C. - współwłaściciel nieruchomości przy ul. A 16 w Ł., B. C. - współwłaściciel nieruchomości przy ul. A 16 w Ł., J. B. - autor projektu budowlanego zamiennego do decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...], przy udziale pracowników Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Ł., zawarli ugodę administracyjną, w myśl której w pierwszej kolejności autor projektu budowlanego zamiennego z 2008 r. zobowiązał się do wykonania inwentaryzacji istniejącego zespołu przewodów kominowych (5 szt.), usytuowanego od strony południowej budynku, we wspólnej ścianie pomiędzy budynkami mieszkalnymi przy ul. A 16 i 18 w Ł., z uwzględnieniem istniejących trzech podłączeń z budynku przy ul. A 16. Następnie zobowiązał się do wyznaczenia przewodu wentylacyjnego dla łazienki w poziomie parteru i przewodu spalinowego dla kominka w pokoju w poziomie I piętra budynku przy ul. A 18 i naniesienia tych zmian na zatwierdzony projekt budowlany zamienny. Ustalono, że w celu prawidłowego zabezpieczenia przewodu, którym będą odprowadzane spaliny z kominka, należy w tym przewodzie wykonać uszczelnienie poprzez wprowadzenie do niego wkładu z blachy kwasoodpornej i zlikwidować włączenie do przewodu wentylacyjnego od strony ul. A 18, który już wcześniej jest użytkowany przez właścicieli budynku przy ul. A 16.

Protokół został podpisany przez wszystkich uczestników rozprawy administracyjnej.

W dniu 18 maja 2009 r. J. B. - autor projektu budowlanego zamiennego przedstawił rozwiązanie problemu podłączenia przewodu wentylacyjnego dla łazienki w poziomie parteru i przewodu spalinowego dla kominka w pokoju w poziomie I piętra budynku przy ul. A 18.

Następnie Z. C. pismem z dnia 9 lutego 2010 r. zwrócił się do PINB w Ł. o zatwierdzenie powyższej ugody. W dniu [...] organ I instancji wydał postanowienie nr [...], którym zatwierdził wspomnianą wyżej ugodę zawartą w dniu 28 kwietnia 2009 r., pomiędzy A. W. - współwłaścicielką nieruchomości przy ul. A 18 w Ł., a Z. C. i B. C. - współwłaścicielami nieruchomości przy ul. A 16 w Ł..

Pismem z dnia 8 października 2010 r. adwokat Z. W. - pełnomocnik Z. C. i B. C. wystąpił do PINB o wystawienie tytułu wykonawczego na podstawie ugody z dnia 28 kwietnia 2009 r. zatwierdzonej postanowieniem z dnia [...] oraz wszczęcie egzekucji administracyjnej przeciwko A. W. i J. B. w zakresie obowiązków w nich wskazanych.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. odmówił wszczęcia postępowania egzekucyjnego w administracji i wystawienia tytułu wykonawczego. Powyższe postanowienie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy. Wyrokiem z dnia 13 marca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi sygn. akt II SA/Łd 46/12 oddalił skargę B. C., Z. C., J. C. na postanowienie WINB z dnia [...].

W dniu 6 czerwca 2012 r. PINB w Ł. skierował do A. W. oraz J. W. upomnienie przypominające o wykonaniu obowiązków wynikających z zawartej w dniu 28 kwietnia 2009 r. ugody, zatwierdzonej postanowieniem PINB z dnia [...] nr [...].

W dniu 22 czerwca 2012 r. zobowiązani poinformowali organ I instancji, że wkład kominowy został usunięty z przewodów kominowych.

Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 20 czerwca 2012 r. na przedmiotowej nieruchomości przedstawiciele PINB ustalili, że wkład stalowy z komina został usunięty latem 2010 r., ponieważ podczas montażu został uszkodzony, pogięty i nie nadawał się do użytkowania. Komin wysokości czterech kondygnacji ma przewody nie w jednej linii (są przesunięte), co uniemożliwia wsunięcie przewodów z blachy.

W dniu 21 sierpnia 2012 r. organ I instancji wystawił tytuł wykonawczy Nr [...] i Nr [...] oraz wydał postanowienie nr [...] znak [...] o nałożeniu na A. W. i J. W. grzywny w celu przymuszenia w wysokości 9.000 zł z powodu uchylania się przez zobowiązanych od wykonania obowiązków wynikających z zawartej ugody, zatwierdzonej postanowieniem PINB [...].

W zażaleniu na powyższe postanowienie J. W. i A. W. zarzucili, że tytuł wykonawczy, jak i postanowienie dotknięte są wadliwością. W tytule i postanowieniu organ egzekucyjny wymienił wszystkie obowiązki, pomimo, że zostały one wykonane, poza obowiązkiem zainstalowania wkładu do przewodu kominowego. Powyższy błąd – ich zdaniem - rzutuje na zakres zobowiązania, jak również wysokość nałożonej grzywny. Podkreślili nadto, że wobec braku możliwości wykonania uszczelnienia przewodu kominowego we wskazany sposób zrezygnowali z korzystania z komina jako miejsca odprowadzenia dymu z kominka, zaś kominek obecnie stanowi jedynie element dekoracyjny i nie korzystają z niego zgodnie z jego funkcją.

Wskazanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 K.p.a. w zw. z art. 121 § 2 i § 4 i art. 122 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012r., poz. 1015 ze zm.), dalej powoływanej jako "u.p.e.a.", utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w zakresie dotyczącym A. W., zaś w stosunku do J. W. uchylił postanowienie organu I instancji i umorzył postępowanie egzekucyjne.

Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie WINB przywołał brzmienie art. 29 § 1, art. 15 § 1, art. 122 § 2, art. 121 § 2 i 4, art. 7 § 2 i 3 u.p.e.a., wywodząc, że wierzyciel - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., wobec nieskuteczności doręczonego A. W. oraz J. W. w dniu 14 czerwca 2012 r. upomnienia, wszczął postępowanie egzekucyjne wystawiając w dniu 21 sierpnia 2012 r. tytuł wykonawczy Nr [...] i Nr [...] sporządzony zgodnie z dyspozycją art. 27 u.p.e.a., zaopatrzony w klauzulę o skierowaniu tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej, którego odpis został doręczony A. W. w dniu 23 sierpnia 2012 r., z kolei J. W. w dniu 24 sierpnia 2012 r.

W ocenie WINB postanowienie organu I instancji zawiera wszystkie elementy określone w art. 122 § 2 u.p.e.a., w szczególności wezwanie do uiszczenia nałożonej grzywny w oznaczonym terminie z pouczeniem, że w przypadku nieuiszczenia grzywny w terminie zostanie ona ściągnięta w trybie egzekucji administracyjnej, a także wezwanie do wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym w terminie wskazanym w postanowieniu, z zagrożeniem, że w razie niewykonania obowiązku w terminie będzie orzeczone wykonanie zastępcze.

Środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia nie jest karą, lecz formą nacisku mającą na celu skłonienie zobowiązanego poprzez dolegliwość finansową do określonego zachowania się. WINB zauważył, że organ egzekucyjny stosując środek egzekucyjny, jakim jest grzywna w celu przymuszenia, winien ustalić ją w takiej wysokości, która zdyscyplinuje zobowiązanych do wykonania określonego obowiązku niepieniężnego, a więc do zakończenia postępowania egzekucyjnego bez konieczności stosowania kolejnych środków egzekucyjnych. Ustawodawca wprowadził tylko górne granice grzywien w celu przymuszenia, pozostawiając organowi egzekucyjnemu swobodę ustalania ich wysokości w konkretnym przypadku. Nie jest to uznanie dowolne, ponieważ organ ustalając wysokość grzywny w celu przymuszenia nie może przekroczyć granic wyznaczonych przez zasady ogólne postępowania egzekucyjnego w administracji, a w szczególności zasady racjonalnego działania (art. 7 § 2 u.p.e.a.) i zasady niezbędności (art. 7 § 3 u.p.e.a.). Wynika z nich obowiązek organu zastosowania wobec zobowiązanego takiej dolegliwości, która jest niezbędna do realizacji ciążącego nań obowiązku i zaprzestania stosowania tej dolegliwości w momencie, gdy obowiązek ten zostanie spełniony.

W rozpatrywanej sprawie, organ egzekucyjny uznał, iż kwota 9 000,00 złotych winna skutecznie przymusić zobowiązanych do wykonania obowiązków wynikających z zatwierdzonej postanowieniem z dnia [...], nr [...], znak: [...], ugody.

Zatwierdzona ugoda wywiera skutki tożsame z decyzją wydaną w toku postępowania administracyjnego, a więc zastępuje ona to rozstrzygnięcie w konkretnej sprawie (art. 121 K.p.a.). Wykonanie ugody oznacza zarówno wykonanie dobrowolne, jak i przymusowe na drodze postępowania egzekucyjnego w administracji. A zatem, uchylanie się przez stronę zobowiązaną od wykonania postanowień zatwierdzonej przez organ administracji publicznej ugody, jak również niezrealizowanie wszystkich jej postanowień, może stanowić podstawę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji.

Jakkolwiek tutejszy organ aprobuje zasadność wszczęcia przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. postępowania egzekucyjnego, z uwagi na niewykonanie wszystkich obowiązków wynikających z zatwierdzonej ugody, to jednak zauważyć należy, iż organ egzekucyjny w sposób nieprawidłowy określił podmiot zobowiązany do uiszczenia grzywny w celu przymuszenia. J. W. - małżonek A. W., który jest jednocześnie współwłaścicielem nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 18 - nie brał udziału w przeprowadzonej w dniu 28 kwietnia 2009 r. rozprawie administracyjnej, w toku której zawarto przedmiotową ugodę, a więc tym samym nie może być podmiotem zobowiązanym do wykonania obowiązków z niej wynikających. Ponieważ Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. prowadzi postępowanie egzekucyjne wobec podmiotu niebędącego zobowiązanym, zdaniem WINB postępowanie w tym przedmiocie należało uznać za bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. Uwzględniając powyższe [...]WINB skorzystał z kompetencji merytoryczno-kasatoryjnych przewidzianych w art. 138 § 1 pkt 2 i orzekł jak w sentencji niniejszego rozstrzygnięcia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. W. i J. W. reprezentowani przez pełnomocnika w osobie adwokata zakwestionowali postanowienie WINB w zakresie dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia na A. W., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

a) art. 33 § 1 pkt 1 i 5 u.p.e.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 138 § 1 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia PINB w Ł. w sytuacji, w której organ odwoławczy powinien zmienić lub uchylić zaskarżone zażaleniem postanowienie w sprawie, a to ze względu na nieuwzględnienie przez organ I instancji, iż obowiązek, którego dotyczy prowadzona egzekucja został w przeważającej części wykonany, zaś w części niewykonanej okazał się być niewykonalny;

b) art. 7 § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 138 § 1 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia PINB w sytuacji, w której organ odwoławczy powinien zmienić lub uchylić zaskarżone postanowienie w sprawie, a to ze względu na nieuwzględnienie przez organ I instancji, iż obowiązek, którego dotyczy prowadzona egzekucja stał się bezprzedmiotowy;

c) art. 121 § 2 w zw. z art. 7 § 2 i 3 u.p.e.a., poprzez nałożenie na skarżących grzywny w celu przymuszenia w wysokości rażąco wygórowanej.

Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia [...]WINB w części utrzymującej w mocy postanowienie PINB w Ł. z dnia [...] oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.

Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013 r. pełnomocnik skarżących wniósł o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego do czasu rozstrzygnięcia skargi przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego w Ł. z dnia [...] zatwierdzającego ugodę zawartą dnia 28 kwietnia 2009 r.

Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne do czasu rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 2129/13 toczącej się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie ze skargi na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...].

Dnia 4 czerwca 2014 r. podjęto zawieszone postępowanie.

Na rozprawie w dniu 22 lipca 2014 r. pełnomocnik skarżących wniósł o ponowne zawieszenie postepowania sądowoadministracyjnego z uwagi na uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie decyzji Głównego Inspektora Budowlanego i toczące się postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia zatwierdzającego ugodę zawartą w dniu 28 kwietnia 2009 r.

Postanowieniem z dnia 22 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi ponownie zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne.

Przy piśmie z dnia 3 grudnia 2014 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego przesłał do akt sprawy odpis postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...], którym stwierdzono nieważność postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] zatwierdzającego ugodę dotyczącą prawidłowości wykonania przewodów kominowych we wspólnej ścianie pomiędzy budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi w zabudowie szeregowej, zlokalizowanymi na nieruchomościach przy ulicy A 16 i 18 w Ł.. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował, że rozstrzygnięcie uzyskało przymiot ostateczności z dniem 30 października 2014 r.

Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi podjął zawieszone postępowanie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Zgodnie z art. 134 P.p.s.a Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...], znak [...] utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w zakresie dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia na A. W. (pkt 1) oraz uchylające zaskarżone postanowienie w zakresie dotyczącym nałożenia grzywny w celu przymuszenia na J. W. i umarzające postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie wystawionego w dniu 21 sierpnia 2012 r. tytułu wykonawczego Nr [...] w stosunku do J. W.. Postanowienia organu nadzoru budowlanego I i II instancji w przedmiocie zastosowania środka egzekucyjnego w postaci nałożenia grzywny wydane zostały w celu wyegzekwowania postanowień ugody administracyjnej zawartej w dniu 28 kwietnia 2009 r. pomiędzy A. W., Z. C. oraz B. C. dotyczącej zapewnienia prawidłowości wykonania przewodów kominowych we wspólnej ścianie pomiędzy budynkami mieszkalnymi zlokalizowanymi na nieruchomościach przy ulicy A 16 i 18 w Ł.

Przypomnieć należy, że ugoda administracyjna oznacza zawarte przed organem administracji porozumienie stron, regulujące ich wzajemne prawa i obowiązki w indywidulanej sprawie będącej przedmiotem postępowania administracyjnego. Ugoda wywołuje skutki prawne po jej zatwierdzeniu przez organ administracji publicznej przed którym została zawarta. Dopiero ostateczne postanowienie o zatwierdzeniu ugody rodzi skutki prawne związane z zawarciem ugody, a tym samym sprawia, że ugoda wchodzi do porządku prawnego i zyskuje przymiot wykonalności. Tylko ugoda zatwierdzona przez organ administracji może być podstawą prawną postępowania egzekucyjnego.

A contrario, jeśli w obrocie prawnym nie funkcjonuje postanowienie o zatwierdzeniu ugody oznacza to, że na podstawie samego aktu ugody nie jest możliwe egzekwowanie obowiązków z niej wynikających.

W niniejszej sprawie przedmiotowa ugoda została zatwierdzona postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...]. Jednakże na wniosek skarżących A. W. i J. W. wszczęte zostało postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności w/w postanowienia zatwierdzającego ugodę. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...], uwzględniając wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 lutego 2014 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2129/13. Tym samym postanowienie zatwierdzające ugodę zostało wyeliminowane z obrotu prawnego.

W tym miejscu znaczyć trzeba, że zgodnie z art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny z urzędu bada dopuszczalność egzekucji administracyjnej. Innymi słowy organ egzekucyjny jest zobligowany do skontrolowania z urzędu, czy egzekucja danego obowiązku jest dopuszczalna, czy jest on właściwy do prowadzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie wykonania danego obowiązku, czy tytuł wykonawczy spełnia wymagania określone w przepisach prawa, czy doręczone zostało upomnienie, o którym mowa w art. 15 u.p.e.a. Organ egzekucyjny nie jest natomiast właściwy do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, bowiem kontrola w tym zakresie w istocie zmierzałaby do merytorycznego rozpoznawania sprawy.

Podstawą prowadzenia postępowania egzekucyjnego jest wystawiony przez wierzyciela tytuł wykonawczy, stwierdzający istnienie i wymagalność obowiązku Postępowanie egzekucyjne toczy się na podstawie konkretnego tytułu wykonawczego i służy wykonaniu obowiązku wskazanego w tym tytule, wobec czego może być prowadzone tylko tak długo jak długo tytuł tenże zachowują swą aktualność, a zatem dopóty egzekwowane na jego podstawie obowiązki znajdują swe źródło (podstawę) w orzeczeniu wskazanym w tym tytule. Akt administracyjny korzysta z domniemania prawidłowości dopóki nie zostanie wyeliminowany z obrotu prawnego w przewidzianym przez prawo trybie. Jeśli akt przestaje istnieć w obrocie prawnym, wówczas egzekucja obowiązków z niego wynikających staje się niedopuszczalna. Tytuł wykonawczy staje się wówczas nieadekwatny do powstałej sytuacji prawnej i nie będzie mógł być realizowany (por. wyroki WSA: w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2013 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2488/12, z dnia 18 grudnia 2012 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 1780/12; z dnia 18 stycznia 2013 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 2532/12, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).

Wskazać należy, że wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku stanowi jedną z podstaw zarzutów, jakie służą zobowiązanemu w obronie przed prowadzoną egzekucją administracyjną (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.). Niezależnie od zarzutów podniesionych przez strony organ egzekucyjny winien uwzględniać w toku prowadzonego postępowania treść art. 59 § 1 u.p.e.a., który określa przesłanki negatywne prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z powołanym przepisem postępowanie egzekucyjne umarza się, m.innymi w sytuacji gdy obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał. Sytuację wyeliminowania z obrotu prawnego podstawy postępowania egzekucyjnego należy ocenić mając na względzie powołany wyżej przepis. Stosownie do art. 59 § 3 u.p.e.a, w przypadkach, o których mowa w § 1 i 2, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 § 4, co oznacza że pierwszeństwo zastosowania trybu z art. 34 § 4 (umorzenie na skutek zgłoszonych zarzutów), o ile został on zainicjowany przez zobowiązanego w danej sprawie.

W okolicznościach niniejszej sprawy należy stwierdzić, że w momencie wydania tytułu wykonawczego istniała podstawa do jego wystawienia i egzekucja obowiązków wynikających z tejże ugody była dopuszczalna. Dopiero stwierdzenie nieważności postanowienia zatwierdzającego ugodę spowodowało, że ugoda przestała wywoływać skutki materialnoprawne a postępowanie egzekucyjne prowadzone na jej podstawie nie może być dalej kontynuowane.

Ponownie rozpoznając sprawę organ winien przeanalizować zasadność prowadzenia dalszej egzekucji administracyjnej w niniejszej sprawie w oparciu o posiadany tytuł wykonawczy, biorąc pod uwagę wyżej przedstawione rozważania Sądu.

Mając na względzie powyższe, Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 P.p.s.a. oraz z art. 134 § 1 P.p.s.a. W oparciu o art. 152 P.p.s.a sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 oraz art. 205 § 2 P.p.s.a.

LS