Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 659/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-09-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Burmistrz Miasta
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń (spr.) Sędziowie : WSA Mirosław Bator WSA Jacek Bursa Protokolant : Katarzyna Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 września 2018 r. sprawy ze skargi K. W., P. W. i G. M. na uchwałę nr VII/90/2011 Rady Miasta Zakopane z dnia 31 marca 2011 r. w sprawie "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ŚRÓDMIEŚCIE ZACHÓD" skargę oddala.


UZASADNIENIE

G. M., K. W. i P. W. – po uprzednim wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa – wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na uchwałę Rady Miasta Z. z dnia 31 marca 2011 roku, nr [...] w sprawie "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] - [...]", zmienioną uchwałą Rady Miasta Z. z dnia 24 listopada 2016 roku, nr [...] Zaskarżonej uchwale zarzucili naruszenie:

1) art. 9 ust. 4 i art. 20 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 roku (dalej "u.p.z.p.") w związku z art. 28 ust. 1 i art. 1 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. poprzez nieuwzględnienie ich treści przy podejmowaniu ww. uchwały, a wskutek tego uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] - [...] który jest niezgodny z postanowieniami Studium kierunków i uwarunkowań zagospodarowania przestrzennego Miasta Z. przyjętego uchwałą Nr [...] Rady Miasta Z. z dnia 15 grudnia 1999 roku;

2) art. 15 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. i § 4 pkt 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (dalej "rozporządzenie") oraz art. 72 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 roku w związku z § 4 pkt 3 ww. rozporządzenia poprzez pominięcie obligatoryjnych elementów planu, tj. nie ujawnienie w ww. uchwale położenia terenu górniczego "Z." oraz jego granic, a nadto nie wskazanie granic złóż kopalin występujących na obszarze planu, tj. złoża "Z." oraz złoża "[...]";

3) art. 6 ust. 1 i 2 u.p.z.p. w związku z art. 21 Konstytucji RP poprzez nadużycie władztwa planistycznego przez Gminę Z. polegające na wprowadzeniu między innymi zapisów § 3 ust. 20 w związku z § 5 zaskarżonej uchwały, czego skutkiem jest ograniczenie prawa własności skarżących G. M., P. W. oraz K. W.;

4) art. 35 u.p.z.p. poprzez nieuwzględnienie jego treści przy podejmowaniu zaskarżonej uchwały;

5) art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, art. 4 ust. 1 i art. 15 ust. 2 i 3 u.p.z.p. oraz § 4 f pkt 3 lit. a rozporządzenia poprzez nadużycie przysługującego Gminie Z. władztwa planistycznego polegającego na wprowadzeniu zakazu sytuowania urządzeń budowlanych w części działki nr [...] w obszarze [...]

Na podstawie tych zarzutów skarżący wnieśli o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości, ewentualnie o stwierdzenie nieważności części uchwały Rady Miasta Z. z dnia 31 marca 2011 roku, nr [...], w sprawie "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] - [...]" w części odnoszącej się do działki nr [...], obr. [...] w Z. w obszarze [...], bezpośrednio przylegającej do działki nr [...], obr. [...] w Z., która stanowi współwłasność skarżących. Ponadto wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego dla radcy prawnego według norm prawem przypisanych.

W uzasadnieniu skargi podano, że skarżący - G. M., P. W. oraz K. W. są współwłaścicielami działki nr [...], obr. [...] przy ul. [...] w Z., która to działka graniczy bezpośrednio z działką nr [...], obr. [...] w Z., której właścicielem jest Gmina Z..

Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego [...] - [...] działka nr [...], obr. [...] w Z. położona jest w terenach zabudowy usługowej oznaczonych symbolem [...], natomiast działka nr [...], obr. [...] w Z. położona jest częściowo w terenach ciągów pieszo -jezdnych oznaczonych symbolem [...]

Stosownie do postanowień Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Z. stanowiąca współwłasność skarżących działka nr [...], obr [...] w Z. leży w granicach terenu górniczego. Tymczasem postanowienia MPZP [...] - [...] nie wskazują, iż sporna nieruchomość położona jest w granicach terenu górniczego, a jedynie w § 4 ust. 1 pkt 2 MPZP [...] - [...] wskazano, iż "Na obszarze objętym ustaleniami planu obowiązują zasady i ograniczenia uwzględnione w ustaleniach niniejszej uchwały, wynikające z położenia terenów w Obszarze górniczym "Z." dla złoża wód termalnych - cały obszar opracowania". Wobec różnego zakresu pojęć "obszar górniczy" i "teren górniczy" - istnieje sprzeczność pomiędzy postanowieniami Studium a postanowieniami zaskarżonej uchwały.

Odrębnym istotnym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 28 ust. 1 u.p.z.p. jest również naruszenie polegające na braku zamieszczenia w MPZP [...] - [...] granic terenu górniczego "Z.". Tym samym w sposób istotny naruszona została procedura sporządzania MPZP [...] - [...], obowiązujący bowiem przepis art. 15 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. stanowi wprost, że w planie miejscowym określa się obowiązkowo granice terenów górniczych.

Uzasadniając zarzut braku zamieszczenia w MPZP [...] - [...] granic złóż kopalin "Z." oraz "[...]" wskazano, że obowiązek uwzględniania obszarów występowania złóż kopalin wynika z art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska w związku z postanowieniami § 4 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 roku w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Skarżący podkreślili, że naruszenie procedury przy sporządzaniu MPZP [...] - [...] ma istotny wpływ zarówno na interes prawny, jak i faktyczny skarżących, Bowiem nie są oni w stanie przewidzieć jakie skutki prawne i faktyczne będą wiązać się z tym, iż stanowiąca ich współwłasność działka znajduje się w granicach terenu górniczego oraz na obszarze występowania złóż kopalin. W przypadku chęci zagospodarowania przez skarżących nieruchomości stanowiącej ich współwłasność może okazać się, iż zagospodarowanie to nie będzie możliwe w planowany sposób, bowiem na przeszkodzie takiemu zagospodarowaniu stanie fakt istnienia terenu górniczego czy też złóż kopalin, o czym MPZP [...] - [...] w ogóle nie wspomina.

W dalszej części skargi wskazano należy, iż w [...] nie uwzględniono faktu, że od kilkudziesięciu już lat część działki nr [...] w obszarze 2.KX jest wykorzystywana nie tylko jako ciąg pieszo - jezdny, ale również i przede wszystkim służy jako dojście do budynków znajdujących się przy tym ciągu (ul. [...]). W wielu przypadkach dostęp do poszczególnych budynków znajdujących się przy ul. [...] jest możliwy wyłącznie dzięki urządzeniom budowlanym takim jak schody, dla osób niepełnosprawnych zaś wyłącznie dzięki specjalnym platformom. Część działki nr [...], która znajduje się w obszarze 2.KX może spełnić swoją rolę wyłącznie przy uwzględnieniu przeznaczenia obiektów budowlanych, które znajdują się po obu stronach ciągu pieszo - jezdnego ul. [...]. Jeśli zatem budynki te pełnią funkcję usługową, czy też funkcję mieszkaniową - tak jak budynek będący współwłasnością skarżących, to niezbędnym jest również umożliwienie montowania/ budowania/ przebudowywania urządzeń budowlanych takich jak schody, czy też platformy dla niepełnosprawnych prowadzących bezpośrednio do budynków położonych wzdłuż ul. [...].

Tymczasem MPZP [...] - [...] takiej możliwości nie przewiduje, a to dlatego, iż jego postanowienia zawarte w § 3 pkt 20 w związku z § 5 w sposób nieuprawniony i bezpodstawny, a nadto wbrew legalnej definicji urządzeń budowlanych zawartej w ustawie Prawo budowlane, zawężają urządzenia infrastruktury technicznej wyłącznie do urządzeń służących zaopatrzeniu w gaz, energię elektryczną, wodę, ciepło oraz służących do odprowadzania ścieków sanitarnych i deszczowych, zapewnienia dostępu do usług teleinformatycznych oraz zapewnienia oświetlenia ulicznego, wyłączając jednocześnie z tego katalogu urządzenia takie jak schody, czy tez platformy dla niepełnosprawnych. Takie tymczasem uregulowanie powyższej kwestii wyklucza montowanie, wznoszenie, czy też przebudowę innych urządzeń kwalifikowanych jako urządzenia budowlane.

Przywołane powyżej zapisy MPZP [...] - [...] stanowią wyraz nadużycia władztwa planistycznego poprzez nieuzasadnione i wprowadzone wbrew wymogom zasady proporcjonalności, ograniczenie korzystania z obiektu przez skarżących.

Dodatkowo podniesiono, iż w części działki [...] objętej obszarem 2.KX znajdowały się od niepamiętnych czasów urządzenia budowlane takie jak schody do budynku przy ul. [...] (działka nr [...], obr. [...], będąca współwłasnością skarżących). Brak uwzględnia funkcji jaką ten obszar pełnił przez ostatnie dziesięciolecia wraz z urządzeniami, które tam się znajdowały (umożliwiającymi korzystanie z sąsiednich budynków) oraz jakie przeznaczenie i funkcję mają budynki w najbliższym sąsiedztwie oznacza, że działania w tym zakresie były działaniami arbitralnymi.

Jednocześnie w § 4 ust. 5 pkt 66 MPZP [...] - [...] wskazano, iż "Dopuszcza się przebudowę konserwatorską lub odbudowę konserwatorską, obiektów o cechach zabytkowych, wymienionych poniżej i pokazanych na rysunku planu, na zasadach określonych w ustaleniach szczegółowych planu: dom mieszkalny drewniany, 1 ćw. XX w., ul. [...]". Skoro postanowienia MPZP [...] - [...] dopuściły możliwość przebudowy lub odbudowy istniejącego zabytkowego budynku przy ul. [...] w Z., a jednocześnie schody wejściowe do tego istniejącego już budynku znajdowały się na działce nr [...] w obszarze 2.KX, to aktualnie uznanie, iż ww. działka może spełniać wyłącznie funkcję ciągu pieszo - komunikacyjnego, bez możliwości usytuowania na niej ww. schodów czyni zapisy dotyczące możliwości przebudowy lub odbudowy budynku przy ul. [...] w Z. zapisami iluzorycznymi, to jest takimi, które skarżącym nie dają żadnych praw, a wręcz przeciwnie przysługujące im prawo własności w sposób nieuprawniony i bezpodstawny ograniczają.

Oceniając powyższe w kontekście naruszenia interesu prawnego skarżących zwrócili oni uwagę, że poczynili zasadnicze nakłady związane z rozbudową obiektu oraz towarzyszącej mu infrastruktury na działce nr [...] obr. [...] w Z., która to działka graniczy bezpośrednio z działką nr [...] obr [...], będącą własnością Gminy Z.. Skoro na określonym terenie dopuszcza się istnienie obiektów budowlanych o przeznaczeniu usługowym i mieszkaniowym, to również należy dopuścić istnienie urządzeń budowlanych, takich jak schody czy platformy dla niepełnosprawnych, które w wielu przypadkach pozwalają na korzystanie z budynku zgodnie z jego przeznaczeniem, a dla niepełnosprawnych w ogóle umożliwiają korzystanie z budynku. Poprzez tymczasem aktualnie istniejące zapisy w MPZP [...] - [...] działalność prowadzona przez skarżących spotyka się z niedopuszczalnymi ograniczeniami. Jest to dodatkowo o tyle istotne, iż z drugiej strony dopuszcza się w MPZP [...] -[...] przebudowę oraz odbudowę nieruchomości położonej przy ul. [...], a do nieruchomości tej, istniejącej już od ponad 100 lat, prowadziły schody znajdujące się właśnie w pasie ul. [...] na terenie działki, na której aktualnie żadne schody nie mogą się znajdować.

W odpowiedzi na skargę Burmistrz Z. wniósł o odrzucenie skargi albo o jej oddalenie w całości. Przypomniano, że zaskarżona uchwała była już wcześniej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie zakończonej wyrokiem z dnia 19 grudnia 2014 r. zbadał merytorycznie sprawę i ocenił, że organ planistyczny nie dopuścił się ani naruszenia zasad sporządzania planu ani istotnego naruszenia trybu postępowania planistycznego oraz że ustalenia planu są zgodne ze studium.

Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi wskazano, że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. W tym przypadku jest nim art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym. Skarżący są właścicielami działki nr [...], objętej zaskarżonym planem. Nie mieli, więc interesu prawnego do zaskarżenia uchwały w całości, ani nawet w części dotyczącej działki [...], stanowiącej własność nie ich, lecz Gminy Miasta Z. i zabudowanej drogą publiczną miejską - ul. [...] w Z., a więc skarga powinna zostać odrzucona.

Ponadto z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wynika, że chociaż na zasadzie art. 101 ust. 2 cyt. ustawy o samorządzie gminnym nie została wykluczona możliwości skargi kolejnego podmiotu na uchwałę rady gminy w przedmiocie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, to jednak sąd orzekając później ze skargi innego podmiotu, jest związany dokonanymi wcześniej ocenami w zakresie, który wcześniej był już przedmiotem badania, a kolejną skargę może rozpoznać w granicach, w jakich nie była rozpoznawana wcześniej, tj. naruszenia indywidualnego interesu później skarżącego.

Zatem, w węższym zakresie odniesionym do nieruchomości skarżącego, plan może zostać skontrolowany wyłącznie pod kątem nadużycia władztwa planistycznego przez gminę, ponieważ już wcześniej zostały przesądzone przez sąd administracyjny kwestie jego zgodności ze studium i zgodności z prawem zasad i trybu jego sporządzenia.

W pierwszej kolejności wskazano, że ustalenia MPZP są zgodne z ustaleniami Studium. Wskazanie na rysunku Studium dużej części obszaru miasta Z., jako terenu górniczego nie stanowi ustaleń Studium (zgodnie z legendą rysunku Studium), zatem nie może być mowy o sprzeczności ustaleń MPZP z ustaleniami Studium.

Wskazanie całego obszaru objętego MPZP, jako obszaru górniczego Z. występuje zarówno w uchwale w sprawie MPZP (§ 4 ust. 1 pkt 2) jak i na Rysunku Planu. Określenie granic obszaru górniczego zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p., jest zatem konkretne i nie budzące wątpliwości.

Informacja o położeniu obszaru objętego MPZP w całości w obszarze górniczym jest tożsama z informacją o położeniu obszaru objętego MPZP w całości w terenie górniczym, gdyż wynika to wprost z przepisów odrębnych i zasad tworzenia obszarów i terenów górniczych.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy Prawo geologiczne i górnicze nie jest możliwa sytuacja, w której obszar górniczy nie zawierałby się w terenie górniczym, a ograniczenia w zagospodarowaniu związane z położeniem w terenie górniczym byłyby nadrzędne i większe, niż wynikające z położenia w obszarze górniczym. W związku z tym uwzględnienie w zapisach MPZP ograniczeń wynikających z położenia całego obszaru objętego MPZP w obszarze górniczym Z. spełnia warunki, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p.

Wskazanie położenia obszaru objętego MPZP w terenie górniczym byłoby wyłącznie uzupełnieniem MPZP o informację, która nie ma wpływu na sposób zagospodarowania terenów, ani też chroniony prawem interes przedsiębiorcy uprawnionego do wydobywania kopaliny w określonym w koncesji obszarze górniczym.

Sposoby zagospodarowania obszaru górniczego, obejmującego swoim zasięgiem cały obszar objęty MPZP, zostały ustalone w treści uchwały w sprawie MPZP - w ustaleniach podstawowych, ustaleniach dla wszystkich terenów objętych planem, oraz w ustaleniach szczegółowych dla poszczególnych terenów. Przy czym, zgodnie z § 4 pkt 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zawierają nakazy, zakazy, dopuszczenia i ograniczenia w zagospodarowaniu terenów.

Normy art. 15 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p., normy § 4 pkt 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz normy art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska, zostały zachowane przy sporządzeniu przedmiotowego MPZP.

Zgodnie z przepisami ustawy Prawo geologiczne i górnicze z 1994 r., obowiązującej w okresie sporządzenia MPZP, obszarem górniczym jest przestrzeń w granicach której przedsiębiorca jest uprawniony do wydobywania kopaliny oraz robót górniczych związanych z wykonywaniem koncesji, natomiast teren górniczy jest przestrzenią objętą przewidywanym szkodliwym wpływem robót górniczych wykonywanych w obszarze górniczym. Wyznacza się go w wypadku, gdy w wyniku prowadzonej w obszarze górniczym eksploatacji kopaliny mogą wystąpić na terenach sąsiednich szkody górnicze. Obszar górniczy tworzy się dla udokumentowanego złoża lub jego części w wypadku, gdy nie zagraża to prawidłowemu wykorzystaniu kopaliny. Z powyższych reguł prawnych wynika, że w przypadku MPZP, który w całości znajduje się w granicach obszaru górniczego Z., zamieszczanie w planie dodatkowych informacji o położeniu całego obszaru w terenie górniczym oraz udokumentowanych złożach jest zbędne, gdyż wynika to wprost z przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Nie jest bowiem możliwe, żeby powierzchnia terenu górniczego była mniejsza niż obszaru górniczego, a obszar górniczy nie znajdował się w całości w terenie górniczym i udokumentowanym złożu kopaliny. Umieszczanie w planie miejscowym informacji, że cały obszar objęty planem znajduje się w terenie górniczym oraz udokumentowanym złożu, nie powoduje większych ograniczeń w zagospodarowaniu niż te, które powoduje jego położenie w całości w obszarze górniczym. Następnie wrócono uwagę na fakt, że - jak wynikało z przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze z 1994 r. oraz wynika z przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze z 2011 r. -to położenie w obszarze (a nie w terenie) górniczym powoduje znacznie większe ograniczenia w zagospodarowaniu terenów, gdyż to na obszarze górniczym prowadzona jest eksploatacja, a interesy koncesjonariusza są chronione prawem. Dlatego brak informacji o tym, że cały obszar objęty MPZP znajduje się nie tylko w całości w obszarze górniczym, ale również w terenie górniczym, nie stanowi istotnego naruszenia zasad sporządzania planu miejscowego.

W przypadku obszaru górniczego Z., granice obszaru górniczego pokrywają się z granicami terenu górniczego, co wynika ze specyfiki złoża - złoże wód termalnych położone na głębokości minimum 3 000 m pod powierzchnią terenu. Dlatego też, zgodnie z art. 53 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, Rada Miasta Z. w 2003 r. podjęła uchwałę o odstąpieniu od sporządzenia planu miejscowego dla terenów górniczych, ponieważ pokrywające się ze sobą obszar i teren górniczy nie powodują szkodliwego oddziaływania na środowisko.

Przepisy prawa obowiązujące w okresie sporządzenia przedmiotowego MPZP (w tym u.p.z.p., Prawo ochrony środowiska, czy Prawo geologiczne i Górnicze) nie nakładały obowiązku ujawniania granic złóż kopalin w planach miejscowych. Wobec braku podstaw prawnych do ujawniania granic złóż kopalin w planach miejscowych w okresie sporządzenia przedmiotowego MPZP, brak ujawnienia granic złóż kopalin w przedmiotowym MPZP nie może, zatem stanowić naruszenia zasad sporządzenia tego MPZP.

Najistotniejsze jest, że zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska, w przedmiotowym MPZP zapewniono warunki utrzymania równowagi przyrodniczej i racjonalną gospodarkę zasobami środowiska, m.in. przez uwzględnienie obszarów występowania złóż kopalin oraz obecnych i przyszłych potrzeb eksploatacji tych złóż, na etapie sporządzenia projektu MPZP. Zgodnie z § 4 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ustalenia dotyczące zasad ochrony środowiska, przyrody i krajobrazu kulturowego zawierają nakazy, zakazy, dopuszczenia i ograniczenia w zagospodarowaniu terenów, wynikające m.in. z ww. uwzględnienia.

Równie istotne, że zagospodarowanie terenu nie będzie miało wpływu na możliwość wykonywania koncesji przez przedsiębiorcę górniczego, zatem fakt istnienia terenu górniczego, obszaru górniczego, czy też złóż kopalin, nie ma wpływu na sposób zagospodarowania terenu.

Zdaniem organu, wywody strony skarżącej odnośnie obiektów infrastruktury technicznej, mylące i mieszające pojęcia: obiektów budowlanych, obiektów infrastruktury technicznej, urządzeń budowlanych i urządzeń infrastruktury technicznej - są daleko idącą nadinterpretacją i pomieszaniem nie tylko zapisów MPZP, ale przede wszystkim obowiązujących przepisów odrębnych w tym zakresie.

Przede wszystkim, definicji infrastruktury technicznej zapisanej w § 3 ust. 1 pkt 20 uchwały w sprawie MPZP, nie można mylić z definicją urządzeń budowlanych zapisaną w art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane. To dwa różne pojęcia, a definicja infrastruktury technicznej zapisana w MPZP nie jest sprzeczna z definicją urządzeń budowlanych zapisaną w Prawie budowlanym.

W świetle art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. Umieszczenie w pasie drogowym schodów nie jest również dopuszczalne w świetle z § 140 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2.03.1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. z 2016, poz. 1247). Schody zewnętrzne nie stanowią takich urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanej z drogą, które mogłyby być zlokalizowane w pasie drogowym.

Niezależnie od tego, czy stanowią one obiekt budowlany, czy urządzenie infrastruktury technicznej budynku nie są one zgodne z MPZP.

Ponadto, zgodnie z art. 143 ust. 2 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych.

Nie ma zatem mowy o "zawężaniu w sposób nieuprawniony wbrew legalnej definicji (...)" przez zapisy MPZP. Tym bardziej nie ma mowy o definicji "(...) zawartej w ustawie Prawo budowlane", ponieważ taka definicja nie istnieje.

Ulica [...] stanowi jeden z podstawowych elementów tożsamości kulturowej Z. i jako taki powinien być w sposób szczególny chroniony zapisami MPZP. Pomysł umożliwienia budowy schodów w liniach rozgraniczających tej ulicy, stanowiącej odrębną działkę o odrębnej własności, jest irracjonalny - nie różni się od zamysłu budowy schodów na każdej innej ulicy lub. np. działce sąsiada. Trudno nawet wyobrazić sobie dopuszczenie wykraczania elementami budynków w pas drogowy ulic, czy też działek sąsiednich. MPZP w zakresie kształtowaniu elewacji budynków w ciągu pierzei ulicy [...] zakazuje nie tylko schodów, ale np. nadwieszania części budynków poza linią zabudowy wyznaczoną pierzeją, za wyjątkiem nadwieszenia wykuszy o szerokości nie większej niż 6 metrów i głębokości nie większej niż 1,5 metra.

Kwestie remontów nie są regulowane w planach miejscowych - remont schodów nie jest zabroniony zapisami MPZP. Organem właściwym w kwestii remontów jest starosta powiatowy.

Natomiast w § 4 ust. 6 uchwały w sprawie MPZP wskazano wyraźnie, że zakazy rozbudowy budynków, zawarte w ustaleniach szczegółowych planu, nie dotyczą rozbudowy związanej z dostosowaniem budynku do potrzeb osób niepełnosprawnych, termoizolacji lub uwzględnieniem wymogów wynikających z przepisów dotyczących bezpieczeństwa publicznego oraz przepisów sanitarnych (...). Oczywiście przy równoczesnej zgodności z przepisami odrębnymi, jak np. przepis art. 4 Prawa budowlanego.

W ocenie organu normy art. 35 u.p.z.p. zostały zachowane przy sporządzeniu przedmiotowego MPZP. Zgodnie z § 4 ust. 12 uchwały w sprawie MPZP utrzymuje się jako tymczasowe - dotychczasowe użytkowanie terenów i obiektów, do czasu ich zagospodarowania zgodnie z przeznaczeniem ustalonym w niniejszym planie. Zgodnie z art. 35 u.p.z.p., jak również z § 4 ust. 12 uchwały w sprawie MPZP, tereny, których przeznaczenie MPZP zmienia, mogą być wykorzystywane w sposób dotychczasowy do czasu ich zagospodarowania zgodnie z planem.

Zwrócono uwagę na fakt, że budynek, który został zastąpiony przez nowy budynek na działce skarżących, posiadał wejście bezpośrednio z poziomu ulicy, a z projektu budowlanego tego nowego budynku wynikało, że wejście do budynku odbywać się będzie bezpośrednio z ulicy bez potrzeby budowy w pasie drogowym ul. [...] schodów i ramp. Przeznaczenie działki nr [...], jak i działki nr [...] nie uległo zmianie po uchwaleniu zaskarżonej uchwały.

Wreszcie skarżący nie uzyskali od Gminy Miasta Z. prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Te okoliczności potwierdzają także argumenty o braku interesu prawnego skarżących do zaskarżenia uchwały, a jednocześnie wyraźnie wskazują, że granice tzw. władztwa planistycznego nie zostały przekroczone.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) – określanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 3 § 2 pkt. 5 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Skarżący - wobec zaskarżenia uchwały z dnia 31 marca 2011 r. – nadal byli obowiązani do złożenia wezwania do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia przed złożeniem skargi. Zgodnie bowiem z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw. (Dz. U. poz. 935), przepisy art. 52 i art. 53 p.p.s.a., w brzmieniu nadanym tą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2 (u.s.g.), w brzmieniu nadanym tą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie tej ustawy. Obowiązku tego dopełnili, a skarga została wniesiona w terminie.

Stosownie do art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.

Skarga złożona została w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1875 z późn. zm.), zwaną dalej u.s.g. Stosownie do tego przepisu, każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Zgodnie natomiast z art. 101 ust. 2 tej ustawy, przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli w sprawie orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił.

Zaskarżona uchwała była już przedmiotem kontroli sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem w sprawie sygn. II SA/Kr [...] stwierdził nieważność całej uchwały, jednakże Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem sygn. II OSK [...] uchylił ten wyrok, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia sądowi I instancji. Wskutek ponownej kontroli WSA w Krakowie wyrokiem z 21 grudnia 2014 r., sygn. II SA/Kr [...] stwierdził nieważność części planu miejscowego, jednakże prawomocnie sprawa zakończyła się wyrokiem NSA z dnia 19 grudnia 2014 r. Sąd II instancji uchylił w całości w/w wyrok i oddalił skargę.

Zgodnie z jednolitym stanowiskiem sądów administracyjnych, "nie można wykluczyć skargi z art. 101 u.s.g. na akt prawa miejscowego, w związku z dokonaną już wcześniej oceną legalności tego aktu ze skargi innego podmiotu. Zróżnicowany charakter prawny treści niektórych kategorii aktów prawa miejscowego, w tym zwłaszcza miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, powoduje, że powaga rzeczy osądzonej, o której stanowi art. 101 ust. 2 tej ustawy, dotyczy sprawy, w której sąd administracyjny rzeczywiście orzekał i skargę oddalił, z wyłączeniem oceny naruszeń indywidualnych praw poszczególnych podmiotów, a zwłaszcza ewentualnego nadużycia wobec nich władztwa planistycznego gminy. Konsekwencją tego jest związanie sądu orzekającego o legalności aktu prawa miejscowego, po jego wcześniejszej kontroli sądowej ze skargi innego podmiotu, tymi ocenami wyroku oddalającego skargę na ten akt, które odnoszą się do ustaleń dotyczących praw i obowiązków ogółu jego adresatów oraz obowiązek sądu rozpoznania tych zarzutów, które mając charakter indywidualny nie mogły być przedmiotem rozpoznania sądu wcześniej orzekającego o legalności aktu, o którym mowa. To oznacza, że jeżeli o legalności określonego aktu prawa miejscowego orzekał już sąd administracyjny i skargę oddalił, to sąd ten orzekając później, ze skargi innego podmiotu, jest związany dokonanymi wcześniej ocenami w zakresie, o którym mowa, a kolejną skargę może rozpoznać w granicach, w jakich nie była rozpoznawana wcześniej, tj. naruszenia indywidualnego interesu skarżącego. W konsekwencji ewentualne stwierdzenie nieważności takiego aktu może nastąpić tylko w części dotyczącej interesów prawnych skarżącego." (tak NSA w wyroku z dnia 4 czerwca 2008 r., sygn. II OSK 1883/07 ).

Oznacza to, że skarga w niniejszej sprawie jest dopuszczalna, a Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę rozpoznaje ją wyłącznie w granicach naruszenia indywidualnego interesu skarżących. Wbrew wnioskowi skargi nie jest możliwe stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości.

Sąd zbadał, czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżących, co daje legitymację do wniesienia skargi. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia musi mieć miejsce, musi być realne i wynikać z aktu, na który w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wnoszona jest skarga (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 marca 2005 r., sygn. akt OSK 1437/04, Lex nr 151236; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 476/04, ONSA/2005/1/2).

W orzecznictwie przyjmuje się powszechnie, iż każdy właściciel nieruchomości znajdującej się w obszarze planu ma legitymację do jego skarżenia, przy czym, na uwzględnienie zasługuje jedynie taka skarga w której skarżący wykaże, że uchwała wpływa na przysługujące mu prawo własności w aspekcie naruszenia interesu prawnego a nie faktycznego.

Skarżący są właścicielami nieruchomości położnych w obrębie zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, tj. działki nr [...] obr. [...], a zatem posiadają legitymację skargową w niniejszej sprawie.

W tym miejscu należy odnieść się do zawartego w odpowiedzi na skargę wniosku o odrzucenie skargi z uwagi na fakt, iż skarżący domagają się stwierdzenia nieważności uchwały nie w zakresie, w jakim odnosi się ona do ich działki, lecz w zakresie działki nr [...] obr. [...] w Z., stanowiącej własność Gminy Z.. Nie można a priori wykluczyć, że naruszenie interesu prawnego właściciela nieruchomości leżącej na terenie objętym planem będzie wynikało z uregulowań dotyczących nie jego nieruchomości, lecz działek sąsiednich. Niektóre przepisy planu miejscowego mogą bowiem w sposób pośredni wpływać na sytuację prawną innych osób, ograniczając sposób użytkowania działek sąsiednich. Nie można więc na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. odrzucić skargi wniesionej w niniejszej sprawie tylko dlatego, że główne jej zarzuty dotyczą regulacji dotyczących innej nieruchomości, bowiem nie musi to pociągać za sobą stwierdzenia, że brak jest naruszenia interesu prawnego skarżących.

Przechodząc do analizy zarzutów podniesionych w skardze należy stwierdzić, że nieuzasadniony jest zarzut dotyczący naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p. i § 4 pkt 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także art. 72 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo ochrony środowiska z dnia 27 kwietnia 2001 roku w związku z § 4 pkt 3 ww. rozporządzenia - poprzez pominięcie obligatoryjnych elementów planu, tj. nie ujawnienie w ww. uchwale położenia terenu górniczego "Z." oraz jego granic, a nadto nie wskazanie granic złóż kopalin występujących na obszarze planu, tj. złoża "Z." oraz złoża "[...]".

Stosownie do art. 48 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r., Nr 228, poz. 1947, ze zm.) – obowiązującej w toku procedury planistycznej - udokumentowane złoża kopalin oraz udokumentowane wody podziemne, w granicach projektowanych stref ochronnych ujęć oraz obszarów ochronnych zbiorników wód podziemnych, uwzględnia się w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Przepis ten koresponduje z art. 15 ust. 2 pkt 7 u.p.z.p., nakazującym obowiązkowo określić w planie granice i sposoby zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie, ustalonych na podstawie odrębnych przepisów, w tym terenów górniczych.

Terenem górniczym jest przestrzeń objęta przewidywanymi szkodliwymi wpływami robót górniczych zakładu górniczego – art. 6 pkt 9 Prawa geologicznego i górniczego z 1994 r. (stan prawny na dzień uchwalania zaskarżonej uchwały). Obszar górniczy to przestrzeń, w granicach której przedsiębiorca jest uprawniony do wydobywania kopaliny oraz prowadzenia robót górniczych związanych z wykonywaniem koncesji (art. 6 pkt 8 Prawa geologicznego i górniczego z 1994 r.).

Trzeba zwrócić uwagę, że projekt planu został uzgodniony z Dyrektorem Okręgowego Urzędu Górniczego (z 19 kwietnia 2010 r.), z Zakładem Górniczym Wód Termalnych (z 9 kwietnia 2010 r.). Pierwsze z powołanych uzgodnień nastąpiło pod warunkiem uzupełnienia projektu planu miejscowego o informację o istniejącym terenie górniczym wód termalnych "Z.". W drugim uzgodnieniu poinformowano, że obszar objęty projektem leży wewnątrz terenu i obszaru górniczego wód termalnych "Z." stwierdzając jednocześnie, że "zagospodarowanie terenu nie będzie miało wpływu na możliwość wykonywania koncesji przez przedsiębiorcę górniczego".

Cały teren planu został w § 4 ust. 1 pkt 2 planu określony, jako teren górniczy.

Należy zgodzić się ze stanowiskiem zaprezentowanym w odpowiedzi na skargę, iż z przytoczonych wyżej definicji wynika, że obszar górniczy w sposób oczywisty musi zawierać się w granicach terenu górniczego. Tak więc pomimo faktu, że pojęcia te nie są tożsame, to w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy cały teren planu znajduje się nie tylko na terenie górniczym, ale również na obszarze górniczym – co również wynika z powołanego wyżej uzgodnienia z Zakładem Górniczym Wód Termalnych. W tej sytuacji, zwłaszcza wobec uzgodnienia projektu planu z Dyrektorem Okręgowego Urzędu Górniczego, nie można uznać, że pominięcie wyznaczenia obszaru górniczego stanowi istotne naruszenie trybu sporządzania planu miejscowego (por. wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2016 r., sygn. II OSK 731/15, dostępny w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: "Gdyby faktycznie tereny górnicze i obszary górnicze w tych przypadkach pokrywały się, to wątpliwości mogłoby budzić uznanie przez Sąd pierwszej instancji, że doszło w tym zakresie do istotnego naruszenia trybu sporządzania planu miejscowego"). Nie można również w tej sytuacji uznać, że plan jest niezgodny ze studium. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, iż w okolicznościach niniejszej sprawy wskazanie, iż cały obszar objęty zaskarżoną uchwałą leży na obszarze górniczym czy też ujawnienie granic złóż kopalin stanowiłoby wyłącznie uzupełnienie tekstu uchwały o informację, która w żaden sposób nie wpływa na sposób zagospodarowania terenu. Nie można zasadnie przyjąć, że określenie w planie jedynie obszaru górniczego i pominięcie wskazania terenu górniczego oraz granic złóż kopali będzie miało jakikolwiek wpływ na sposób wykonywania prawa własności przez skarżącego, czy też że sytuacja ta narusza jego interes prawny.

W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że wyrok WSA w Krakowie, na który powołują się skarżący - wyrok z dnia 4 lutego 2016 roku, sygn. akt II SA/Kr 27/16 – został uchylony przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 14 marca 2018 r., sygn. II OSK 1981/16 (również dostępnym w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych), w którym Naczelny Sąd Administracyjny jednocześnie oddalił skargę na miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu tego wyroku NSA wskazał między innymi: ""Uwzględnić obszar i teren górniczy" w planowaniu przestrzennym oznacza - wyprowadzić z faktu ich istnienia określone konsekwencje prawne - w oparciu o wyraźną podstawę ustawową - np. wprowadzić nakazy i ograniczenia, wynikające z uzgodnienia projektu planu z organem administracji górniczej - o ile w sprawie zachodzą podstawy do dokonania takiego uzgodnienia. Informowanie o istnieniu obszaru i terenu górniczego potencjalnych inwestorów należy jednak uznać za bezprzedmiotowe, jeśliby z tej informacji nie miało dla inwestorów wynikać nic konkretnego (żadne konkretne uprawnienie lub obowiązek). Należy jeszcze raz podkreślić, że organ uzgadniający nie ma "swobody" w dokonaniu uzgodnienia, gdyż jest związany treścią przepisów prawa, kształtujących zakres jego kompetencji w tej mierze. Jeśli więc organ administracji górniczej uznał, że działalność koncesjonariusza zasadniczo nie może - w świetle jej charakteru i zakresu - kolidować z działalnością inwestycyjną podejmowaną na podstawie planu, to nie tylko nie było podstaw do dokonywania uzgodnienia projektu planu z tym organem. Nie było również racjonalnego uzasadnienia do dodatkowego informowania inwestorów o istnieniu ww. obszaru i terenu, bowiem są to kwestie dla nich nieistotne, niewywołujące dla nich żadnych konsekwencji prawnych.".

Z powyższych względów pierwsza grupa zarzutów nie mogła odnieść skutku.

Druga grupa zarzutów dotyczy określonego w planie przeznaczenia działki nr [...] i w konsekwencji ograniczenia sposobu zagospodarowania należącej do skarżących działki nr [...] poprzez wykluczenie możliwości budowy schodów czy platformy dla niepełnosprawnych.

Skarżący adresują swoje zarzuty względem § 3 pkt 20 w zw. z § 5 zaskarżonej uchwały.

Pierwszy z powołanych przepisów zawiera definicję pojęcia "infrastruktury technicznej" - należy przez to rozumieć obiekty budowlane infrastruktury technicznej, związane z:

a) zaopatrzeniem w energię elektryczną;

b) zaopatrzeniem w gaz;

c) zaopatrzeniem w wodę;

d) odprowadzeniem ścieków sanitarnych i deszczowych;

e) zapewnieniem dostępu do usług teleinformatycznych;

f) zaopatrzeniem w ciepło;

g) oświetleniem ulicznym.

Z kolei § 5 zaskarżonej uchwały zawiera "USTALENIA W ZAKRESIE INFRASTRUKTURY TECHNICZNEJ I KOMUNIKACJI". Ponieważ skarżący nie wskazali którą konkretnie jednostkę redakcyjną § 5 planu miejscowego kwestionują, zasadne jest przytoczenie tego przepisu w całości:

"1. Dopuszcza się przebudowę i rozbudowę obiektów budowlanych infrastruktury technicznej oraz realizację nowych. Przy rozbudowie, przebudowie i realizacji ww. obiektów, obowiązek zachowania ciągłości istniejących wód śródlądowych płynących (pokazanych i niepokazanych na rysunku planu), w tym okresowych;

2. Dopuszcza się lokalizację obiektów budowlanych infrastruktury technicznej, niezbędnych dla obsługi terenów przeznaczonych pod zainwestowanie, w tym terenów zainwestowanych i przeznaczonych do zainwestowania położonych poza obszarem objętym planem, w liniach rozgraniczających dróg oraz w terenach zainwestowanych, w tym zieleni, chyba, że ustaleniami planu dla tych terenów wprowadzono zakaz ich lokalizacji;

3. W zakresie zaopatrzenia terenów w wodę:

1) Zaopatrzenie w wodę z miejskiej sieci wodociągowej, zlokalizowanej głównie w liniach rozgraniczających ulic;

2) Przy rozbudowie istniejącej sieci oraz budowie nowych sieci obowiązuje realizacja hydrantów przeciw pożarowych.

4. W zakresie odprowadzenia ścieków sanitarnych:

1) Obowiązuje odprowadzenie ścieków sanitarnych z całego obszaru objętego planem, który znajduje się w obszarze tworzącym aglomerację (miasto Z. i wschodnia część obszaru wsi K., w gminie K.) na komunalną oczyszczalnię ścieków w Z., siecią kanalizacji sanitarnej, połączoną z istniejącą siecią kanalizacji sanitarnej zlokalizowanej głównie w liniach rozgraniczających ulic;

2) Obowiązuje realizacja i rozbudowa sieci kanalizacji sanitarnej we wszystkich terenach przeznaczonych pod zainwestowanie w obszarze aglomeracji;

3) Obowiązuje realizacja rozdzielczych sieci kanalizacji sanitarnej i opadowej.

5. W zakresie odprowadzenia wód opadowych:

1) Dopuszcza się przebudowę kanalizacji deszczowej oraz rowów odwadniających;

2) Dopuszcza się odprowadzenie wód opadowych poprzez realizację nowych sieci połączonych z istniejącą siecią lub poprzez rowy odwadniające do cieków wodnych oraz do gruntu.

6. W zakresie składowania odpadów:

1) W zakresie gospodarki odpadami komunalnymi obowiązują zasady utrzymania czystości i porządku na terenie Miasta Z. ustalone w stosownej uchwale Rady Miasta;

2) Obowiązuje zakaz składowania odpadów w miejscach do tego nie wyznaczonych i nie urządzonych.

7. W zakresie zaopatrzenia terenów w gaz:

1) Dostawa gazu poprzez sieci gazowe średnio i niskoprężne;

2) Dopuszcza się korzystanie z alternatywnych źródeł gazu, w tym zbiorników na gaz płynny.

8. W zakresie zaopatrzenia terenów w ciepło:

1) Zaopatrzenie w ciepło odbywać się będzie na bazie sieci ciepłowniczej lub rozwiązań indywidualnych;

2) Obowiązuje zakaz stosowania paliw o wysokiej emisji zanieczyszczeń;

9. W zakresie zaopatrzenia terenów w energię elektryczną:

1) Dostawa energii elektrycznej siecią niskich napięć poprzez stacje transformatorowe;

2) Dopuszcza się realizację stacji transformatorowych w zależności od potrzeb, na terenach wyznaczonych pod zainwestowanie;

3) Dopuszcza się przebudowę i rozbudowę istniejących sieci energetycznych (kable ziemne średniego i niskiego napięcia oraz napowietrzne linie niskiego napięcia), w tym kablowanie istniejących sieci napowietrznych, na zasadach określonych przez zarządzającego siecią;

4) Realizacja nowych sieci niskiego i średniego napięcia we wszystkich terenach objętych planem preferowana w wykonaniu kablowym ziemnym. W uzasadnionych przypadkach (głównie w terenach na których występują linie napowietrzne) dopuszcza się budowę linii i stacji napowietrznych;

10. W zakresie zaopatrzenia terenów w sieci teletechniczne:

1) Obowiązuje realizacja sieci telekomunikacyjnych za pomocą kanalizacji teletechnicznej, przyłączy kablowych ziemnych i innych dostępnych rozwiązań;

11. W zakresie komunikacji:

1) Dopuszcza się rozbudowę i przebudowę w zależności od potrzeb, istniejących dróg publicznych i dróg wewnętrznych oraz dojazdów wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi;

2) Dopuszcza się lokalizację obiektów budowlanych infrastruktury technicznej, w liniach rozgraniczających dróg, na warunkach stosownego zarządcy drogi;

3) Dopuszcza się przy przebudowie i rozbudowie dróg oraz realizacji nowych, realizację ścieżek rowerowych w liniach rozgraniczających dróg;

4) Przy rozbudowie, przebudowie i realizacji nowych dróg, obowiązek zachowania ciągłości istniejących wód śródlądowych płynących (pokazanych i niepokazanych na rysunku planu), w tym okresowych;

5) Dopuszcza się realizację ciągów spacerowych o szerokości nie większej niż 3 m oraz ciągów komunikacyjnych, w tym ciągów pieszo - jezdnych o szerokości nie mniejszej niż 4,5 m, niewyznaczonych i pokazanych orientacyjnie na rysunku planu"."

Skarżący wywodzą, że schody powinny zostać zakwalifikowane jako infrastruktura techniczna, dopuszczalna na terenie działki nr [...].

Odnosząc się do tej grupy zarzutów trzeba wyjaśnić, że opierają się one na pomieszaniu pojęć "urządzeń budowlanych" i "urządzeń infrastruktury technicznej". Dotknięte błędem logicznym jest zamieszczone w skardze zdanie: "wbrew legalnej definicji urządzeń budowlanych zawartej w ustawie Prawo budowlane, zawężają urządzenia infrastruktury technicznej wyłącznie do urządzeń służących zaopatrzeniu w gaz, energię elektryczną, wodę, ciepło (...), wyłączając jednocześnie z tego katalogu urządzenia takie jak schody, czy tez platformy dla niepełnosprawnych". Prawdą jest, że art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane zawiera definicję pojęcia "urządzeń budowlanych" na potrzeby tejże ustawy, jednak brak jest jakiegokolwiek związku tego pojęcia z pojęciem urządzeń infrastruktury technicznej. W tekście ustawy Prawo budowlane określenie "infrastruktura techniczna" pojawia się tylko raz - w art. 41 ust. 2, gdzie mowa jest o przyłączach do sieci infrastruktury technicznej na potrzeby budowy. Legalna definicja "urządzeń budowlanych" nie ma, więc żadnego związku z użytymi w miejscowym planie określeniami "infrastruktura" i "obiekty budowlane infrastruktury technicznej".

Z kolei pojęcie "urządzeń infrastruktury technicznej" pojawia się w § 140 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. z 2016 r. poz. 124):

"1. Umieszczenie w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanej z drogą, zwanej dalej "infrastrukturą", nie może naruszać elementów technicznych drogi oraz nie może przyczyniać się do czasowego lub trwałego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu albo zmniejszenia wartości użytkowej drogi, a także nie może wpływać negatywnie na system korzeniowy drzew rosnących w pasie drogowym.

2. Infrastrukturę, o której mowa w ust. 1, stanowią w szczególności:

1) linie elektroenergetyczne wysokiego i niskiego napięcia oraz linie telekomunikacyjne;

2) przewody kanalizacyjne niesłużące do odwodnienia drogi, gazowe, ciepłownicze i wodociągowe;

3) urządzenia wodnych melioracji;

4) urządzenia podziemne specjalnego przeznaczenia;

5) ciągi transportowe".

Prawidłowo też w odpowiedzi na skargę przywołano art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy o drogach publicznych, zgodnie z którym zabrania się dokonywania w pasie drogowym czynności, które mogłyby powodować niszczenie lub uszkodzenie drogi i jej urządzeń albo zmniejszenie jej trwałości oraz zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego. W szczególności zabrania się lokalizacji obiektów budowlanych, umieszczania urządzeń, przedmiotów i materiałów niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego. Wyjątek od tej zasady został przewidziany w ust. 3 art. 39, który stanowi, że "W szczególnie uzasadnionych przypadkach lokalizowanie w pasie drogowym obiektów budowlanych lub urządzeń niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi, wydawanym w drodze decyzji administracyjnej (...)", pod warunkami ściśle określonymi w dalszej części przepisu.

Powołane wyżej przepisy mają moc powszechnie obowiązującą i muszą być uwzględniane również przy tworzeniu przepisów prawa miejscowego, do których należy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego.

Zgodnie z § 66 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1422 z późn. zm.) w celu zapewnienia dostępu do pomieszczeń położonych na różnych poziomach należy stosować schody stałe, a w zależności od przeznaczenia budynku - również pochylnie odpowiadające warunkom określonym w rozporządzeniu. W kolejnych przepisach rozporządzenia wskazano parametry, jakie winny spełniać schody i pochylnie. Schody niewątpliwie stanowią ważny element obiektu budowlanego, umożliwiający jego normalne użytkowanie.

Niezależnie jednak od tego, czy schody bądź pochylnie zostaną zakwalifikowane jako część obiektu budowlanego, czy też jako urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 ustawy Prawo budowlane – w świetle przytoczonych wyżej przepisów ustawy o drogach publicznych oraz rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie nie jest dopuszczalne lokalizowanie ich na terenie pasa drogowego. Nie mogą również w żadnym wypadku zostać zakwalifikowane jako "infrastruktura" dopuszczalna na terenie pasa drogowego. Przepisy zaskarżonej uchwały nie tylko nie naruszają obowiązującego prawa, ale właśnie realizują w zakresie lokalnym zakazy ustawionego na poziomie ustawy, jako aktu powszechnie obowiązującego na terenie całego państwa.

Bez znaczenia są przy tym argumenty dotyczące zachowania dotychczasowego przeznaczenia nieruchomości czy też dopuszczenia remontu istniejących obiektów budowlanych.

Nie jest rzeczą Sądu, by w obecnym postępowaniu oceniać legalność schodów prowadzących do budynku należącego do skarżących, czy też legalność przebudowy ul. [...] w latach 1995 – 1997 (na co zwracają uwagę skarżący w piśmie procesowym z dnia 2 lipca 2018 r.), podczas której miała nastąpić samowolna likwidacja schodów prowadzących do budynku przy ul. [...]. Sama data likwidacji schodów oraz okoliczności tej likwidacji - pozostają poza zakresem rozpatrywanej sprawy, której przedmiotem jest kontrola aktu prawa miejscowego – miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Niemniej jednak skarżący nie mogą powoływać się na znaczne nakłady poczynione w związku z rozbudową obiektu położonego przy ul. [...], jeżeli – na co wskazują dokumenty dołączone do odpowiedzi na skargę – w zatwierdzonym projekcie budowlanym schody nie istniały, wejście do budynku odbywało się z poziomu ulicy, a dodatkowo nie uzyskali prawa do dysponowania nieruchomością w celu usytuowania tam schodów.

Na rozprawie bezpośrednio poprzedzającej wydanie wyroku skarżący podtrzymując argumenty skargi dodatkowo zarzucili, iż określenie "ciąg pieszo – jezdny" (którym nazwana została ul. [...]) jest terminem nieznanym ustawie o drogach publicznych i nigdzie nie zdefiniowanym. Mimo to Gmina Z. traktuje ul. [...], jako drogę publiczną, co wywołuje u skarżących wątpliwości, czy mają do czynienia z drogą publiczną, czy też nie.

Odnosząc się do tego zarzutu należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 ustawy o drogach publicznych "drogą publiczną jest droga zaliczona na podstawie niniejszej ustawy do jednej z kategorii dróg, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem, z ograniczeniami i wyjątkami określonymi w tej ustawie lub innych przepisach szczególnych". Z przepisów ustawy o drogach publicznych wyraźnie wynika, że to nie przepisy obowiązujących miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego rozstrzygają, czy dana droga ma status drogi publicznej, lecz przepisy uchwały właściwego organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego zaliczającej daną drogę do kategorii dróg gminnych (art. 7 ust. 2), powiatowych (art. 6a ust. 2) albo wojewódzkich (art. 6 ust. 2), czy też w przypadku dróg krajowych – rozporządzenia ministra właściwego do spraw transportu (art. 5 ust. 2).

Prawdą jest, że pojęcie "ciąg pieszo – jezdny nie jest zdefiniowane w żadnej ustawie, jednakże zostało ono użyte w § 14 ust. 2 powołanego już wcześniej rozporządzenia w sprawie warunków jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z tym przepisem "Dopuszcza się zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów". Użycie tego określenia w stosunku do ul. [...] w Z. w żaden sposób nie wpływa na wykonywanie przez skarżących ich praw i obowiązków ani nie ogranicza ich uprawnień.

Kolejny zarzut skarżących dotyczył nieaktualnej ich zdaniem już w dacie uchwalania zaskarżonej uchwały treści § 4 pkt 5 ppkt 66 planu. Zgodnie z tym przepisem "Dopuszcza się przebudowę konserwatorską lub odbudowę konserwatorską, obiektów o cechach zabytkowych, wymienionych poniżej i pokazanych na rysunku planu, na zasadach określonych w ustaleniach szczegółowych planu domu mieszkalnego drewnianego z 1 ćw. XX w., ul. [...]". Skarżący podnoszą, że budynek ten nie istnieje i nie istniał w dacie uchwalania planu. Nie może to jednak zostać uznane za istotne naruszenie zasad sporządzania planu miejscowego ani za istotne naruszenie trybu sporządzania planu w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p. Skoro wymieniony w planie budynek jak twierdzą skarżący nie istnieje, to przepis planu miejscowego w tym zakresie jest przepisem pustym (bez określonej treści normatywnej). Nie uzasadnia to jednak stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w jakiejkolwiek części.

Mając na uwadze powyższe, Sąd uznał, że zaskarżona uchwała nie narusza prawa, a w szczególności nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności. Skarga podlegała zatem oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a., o czym Sąd orzekł w sentencji wyroku.