Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 391/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2005-12-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie WSA Włodzimierz Kubik, WSA Stanisław Nitecki (spr.), Protokolant sekr. sąd. Elwira Massel, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi M.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, 2) orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. na rzecz skarżącej kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta B.-B. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 1-5, ust. 2 i 7 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) oraz art. 104 i art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił M.M. ustalenia warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w B.-B. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że na tym terenie z dniem [...]r. moc prawną utracił plan zagospodarowania przestrzennego miasta B.-B., a w przypadku projektowanej inwestycji wymagane jest łączne spełnienie wszystkich warunków zamieszczonych w art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Z decyzją tą nie zgodziła się M.M., która wniosła odwołanie. W odwołaniu tym wskazała, że nieruchomość jej znajdowała się na terenie zarezerwowanym pod "[...]", czyli obwodnicę B.-B. Jednocześnie wskazała, że w przypadku niemożności uzyskania pozytywnego rozstrzygnięcia wniosła o zamianę przedmiotowej nieruchomości na taką, na której będzie można zrealizować wskazaną inwestycję.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 59 ust. 1 i art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy zarzucił organowi pierwszej instancji lakoniczność uzasadnienia i oparcie się na nieobowiązującym planie zagospodarowania przestrzennego.

Prezydent Miasta B.-B. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 56 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) oraz art. 104 i art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił M.M. ustalenia warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego przy ul. [...] w B.-B. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że sąsiednie parcele dostępne z tej samej drogi publicznej są niezabudowane i z tego powodu nie ma możliwości określenia wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuowania funkcji, parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu. Wskazano na brak uzbrojenia na terenie działki jak również w jej sąsiedztwie. Z uwagi na niespełnienie wymogów wynikających z postanowień art. 61 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym odmówiono ustalenia warunków zabudowy dla projektowanej inwestycji, nadto organ ten wskazał, że w ramach odrębnego postępowania rozważony zostanie wniosek o zmianę gruntów.

Odwołanie od tej decyzji wniosła M.M., która podniosła, że z uwagi na usytuowanie przedmiotowej nieruchomości w jej sąsiedztwie nie ma zabudowań, które pozwoliłyby na spełnienie warunków wskazanych w przepisach, a ona nie powinna z tego powodu ponosić negatywnych konsekwencji. Podniosła, że nieruchomość jej posiada dostęp do mediów, gdyż przez jej teren przebiega kanalizacja, a w jej sąsiedztwie jest energia elektryczna oraz działka posiada własne źródło wody.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B. decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 59 ust. 1 i art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ ten wskazał, że wnioskowane zamierzenie inwestycyjne zlokalizowane jest na terenie, na którym z dniem [...]r. utracił moc obowiązującą plan zagospodarowania przestrzennego, z tego powodu zamierzenie takie musi spełniać wymogi wynikające z treści art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zdaniem organów projektowana inwestycja nie spełnia wymogu wynikającego z treści pkt 1 art. 61 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy, gdyż na sąsiednich nieruchomościach brak jest jakiejkolwiek zabudowy, przy czym organy administracji pojęcie nieruchomości sąsiedniej ograniczyły tylko do nieruchomości graniczących z działką wnioskodawczyni.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniosła M.M., która zwróciła się o pozytywny wyrok w sprawie i o możliwość sprawiedliwego dysponowania własną nieruchomością.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B.-B. wniosło o jej oddalenie i odwołało się do argumentacji jaką zaprezentowało w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa. Stosownie do postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Organ administracji publicznej prowadząc postępowanie administracyjne obowiązany jest stosownie do treści art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego działać na podstawie przepisów prawa, zatem obowiązany jest przestrzegać regulacji wynikających z przepisów prawa materialnego jak i prawa procesowego. W rozpatrywanej sprawie organy administracji prowadząc postępowanie dopuściły się naruszenia postanowień przepisów prawa materialnego i procesowego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a tym samym wyczerpane zostały przesłanki sformułowane w art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadniające uwzględnienie skargi.

W pierwszej kolejności przyjdzie zauważyć, że w przypadku braku planu zagospodarowania przestrzennego ustalanie wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu odbywa się w oparciu o regulacje zamieszczone w art. 61 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz postanowienia rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. Nr 164, poz. 1588). Zgodnie z treścią art. 61 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia następujących warunków:

1. co najmniej jedna działka sąsiednia, dostępna z tej samej drogi publicznej, jest zabudowana w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących nowej zabudowy w zakresie kontynuacji funkcji, parametrów, cech i wskaźników zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w tym gabarytów i formy architektonicznej obiektów budowlanych, linii zabudowy oraz intensywności wykorzystania terenu;

2. teren ma dostęp do drogi publicznej;

3. istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego;

4. teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc;

5. decyzja jest zgodna z przepisami odrębnymi.

Stosownie natomiast do regulacji zamieszczonych w przywołanym powyżej rozporządzeniu, po myśli § 3 właściwy organ wyznacza wokół działki budowlanej, której dotyczy wniosek o ustalenie warunków zabudowy, obszar analizowany i przeprowadza na nim analizę funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu w zakresie warunków, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1-5 wyżej wymienionej ustawy. Granice tego obszaru wyznacza się na kopii mapy katastralnej, przy uwzględnieniu reguł określonych w § 3 ust. 2 rozporządzenia. Stosownie do regulacji zamieszczonych w § 9 wskazanego rozporządzenia warunki i wymagania dotyczące nowej zabudowy i zagospodarowania terenu ustala się w decyzji o warunkach zabudowy. Decyzja taka zawiera część tekstową i graficzną. Wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu obszaru analizowanego, zawierające część tekstową i graficzną stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy.

W rozpatrywanej sprawie organy administracji przedłożyły tutejszemu Sądowi akta administracyjne, które uniemożliwiają przeprowadzenie pełnej kontroli wydanych decyzji administracyjnych. W szczególności należy zwrócić uwagę na fakt, że w aktach tych brak jest mapy, na której wyznaczony byłby obszar analizowany, z zaznaczeniem granic tego obszaru. Mapa zawierająca oznaczenie granic przedmiotowej działki oraz prawdopodobnie usytuowanie obiektów budowlanych na okolicznych działkach została dołączona przez M.M. do odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, natomiast w decyzji tegoż organu wskazuje się, że integralną częścią decyzji jest mapa zawierająca linie rozgraniczające teren inwestycji, jednakże akta administracyjne takiej mapy nie zawierają. Okoliczność ta uniemożliwia Sądowi ustalenie, czy granice obszaru analizowanego wyznaczone zostały zgodnie z brzmieniem § 3 ust. 2 rozporządzenia, czyli trzykrotność szerokości frontu działki objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, nie mniej niż 50 m. Z przedstawionych akt administracyjnych nie można ustalić jaka jest szerokość frontu działki, ponieważ nie zawierają one takiej informacji. Nadto należy zauważyć, że organy administracji obu instancji, przyjęły że pojęcie działki sąsiedniej odnosi się tylko do działek graniczących z działką, na której ma być realizowane przedsięwzięcie. Takie zawężenie pojęcia działki sąsiedniej nie znajduje umocowania w postanowieniach przywoływanej ustawy i rozporządzenia. W szczególności należy zwrócić tu uwagę na regulacje dotyczące wyznaczenia linii zabudowy, ponieważ w sposób jednoznaczny z nich wynika, że nie mogą to być tylko działki graniczące, ale wszystkie, które znajdują się w obszarze analizowanym. Analogicznie sytuacja przedstawia się ze wskaźnikiem wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki, jak również szerokości i wysokości elewacji frontowej. Wskazane uchybienia wyczerpują znamiona naruszenia postanowień art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz § 3 rozporządzenia wykonawczego do ustawy, a tym samym stanowią naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Po myśli § 9 ust. 1 decyzja o warunkach zabudowy zawiera część tekstową i graficzną, przy czym wyniki analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu obszaru analizowanego, zawierają część tekstową i graficzną stanowią załącznik do decyzji o warunkach zabudowy. W aktach sprawy znajduje się dokument z dnia [...]r., a zatem z okresu przed wydaniem decyzji przez organ pierwszej instancji, zatytułowany "Analiza urbanistyczna". Główne dane zamieszczone w tej analizie zostały wykorzystane w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji. Zgodnie jednak z treścią przywołanego § 9 cytowanego rozporządzenia, wyniki analizy stanowią załącznik do decyzji. Organ pierwszej instancji takiego załącznika do decyzji nie dołączył, a tym samym dopuścił się naruszenia postanowień § 9 ust. 2 wyżej wymienionego rozporządzenia, czyli decyzja ta narusza postanowienia art. 107 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, który to stanowi, że decyzja może zawierać inne składniki, jeżeli stanowią tak przepisy szczególne. Uchybienie to stanowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a tym samym wyczerpana została przesłanka uwzględnienia skargi przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W następstwie niniejszego wyroku sprawa trafia ponownie do organu pierwszej instancji, który winien przeprowadzić stosowne postępowanie administracyjne kierując się naprowadzeniami zamieszczonymi w wyroku, zwłaszcza, gdy idzie o wyznaczenie obszaru analizowanego jak również elementów składowych decyzji o warunkach zabudowy. Wskazania zamieszczone w wyroku są wiążące jedynie w przypadku braku planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru, na którym zlokalizowana jest przedmiotowa działka.

Sąd po myśli art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określił, że uchylona decyzja nie może być wykonywana.

O kosztach postępowania Sąd orzekł stosownie do postanowień art. 200 w związku z art. 209 wyżej wymienionej ustawy.

Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" wskazanej powyżej ustawy uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

SW