Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 841/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-03-17 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 651  Sprawy funduszy emerytalnych
Skarżony organ: Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Łukasz Poprawski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 marca 2005 r. sprawy ze skargi [...] Powszechnego Towarzystwa Emerytalnego S.A. z siedzibą w W. na decyzję Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] marca 2004 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2004 r., nr [...], Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych (dalej także: "KNUiFE" lub "Komisja") – działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 204a ust. 6 zd. 2 i art. 202 ust. 1 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz.U. z 1997 r. Nr 139, poz. 934 ze zm., zwanej dalej "ustawą") – po rozpatrzeniu wniosku [...] Powszechnego Towarzystwa Emerytalnego S.A. z siedzibą w W. (zwanego dalej: "[...] PTE S.A." lub "Towarzystwo") o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji KNUiFE z dnia [...] listopada 2003 r. w sprawie nałożenia na skarżące Towarzystwo kary pieniężnej w wysokości 200.000,- zł (dwieście tysięcy złotych), utrzymała w mocy swoją decyzję z dnia [...] listopada 2003 r.

Z akt sprawy wynika, iż w dniach od [...] do [...] października 2001 r. pracownicy byłego Urzędu Nadzoru nad Funduszami Emerytalnymi przeprowadzili kontrolę w zakresie bieżącej działalności [...] Powszechnego Towarzystwa Emerytalnego S.A. z siedzibą w W. (obecnie [...] PTE S.A.) oraz [...] Otwartego Funduszu Emerytalnego (obecnie [...] OFE; zwanego dalej "Funduszem"). Zgodnie z ustaleniami kontrolnymi stwierdzono, że w przypadku wypłaty transferowej do innego otwartego funduszu emerytalnego w związku ze zmianą otwartego funduszu emerytalnego dokonanej po upływie 24 miesięcy od dnia wpływu pierwszej składki lub wypłaty transferowej do Funduszu, Fundusz pobiera opłatę, o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych. Ponadto stwierdzono w toku ustaleń kontrolnych, iż w przypadku wypłaty transferowej z innych tytułów, niż zmiana otwartego funduszu emerytalnego (śmierć, rozwód, zmiana stosunków majątkowych) Fundusz również pobiera opłatę w wysokości 4% kwoty najniższego wynagrodzenia ustalonej przez ministra właściwego ds. pracy na podstawie art. 77 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (tekst jednolity Dz. U. Nr 21 poz.98 z 1994 r. ze zm.), o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy.

W dniu [...] października 2002 r. Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych skierowała do Towarzystwa powiadomienie pokontrolne (nr [...]), w którym w pkt I ppkt 1 poinformowała Towarzystwo o stwierdzonej w toku kontroli nieprawidłowości polegającej na naruszeniu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, wyznaczając jednocześnie termin do jej usunięcia przypadający na termin najbliższej wypłaty transferowej (czyli ostatni dzień roboczy listopada 2002 r.).

W dniu [...] stycznia 2003 r. Towarzystwo na wezwanie organu nadzoru z dnia [...] grudnia 2002 r. (nr [...]) udzieliło informacji dotyczących usunięcia nieprawidłowości wskazanych w powiadomieniu. W przedmiotowym piśmie [...] PTE S.A. stwierdziło, że organ nadzoru dokonał niewłaściwej interpretacji art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, tym samym Towarzystwo uznało, że pobierając opłatę w wysokości 4% od najniższego wynagrodzenia także w przypadkach, gdy nie ma prawa do pobierania opłaty z art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy - nie narusza przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy. Jednocześnie Towarzystwo wnioskowało o zmianę przez organ nadzoru stanowiska wyrażonego w powiadomieniu pokontrolnym. W dniu [...] lutego 2003 r. organ nadzoru pismem nr [...] podtrzymał zarzut naruszenia przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy.

W dniu [...] lutego 2003 r. Towarzystwo, podtrzymując swój pogląd co do interpretacji przepisów art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, zwróciło się z wnioskiem do organu nadzoru o ponowne poddanie analizie swojego stanowiska z uwzględnieniem przytoczonych w piśmie argumentów Towarzystwa. Towarzystwo tym samym poinformowało organ nadzoru o nieusunięciu nieprawidłowości.

W odpowiedzi na stanowisko Towarzystwa w dniu [...] marca 2003 r. organ nadzoru pismem nr [...] wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 204 ust. 7 ustawy, w związku z nieusunięciem nieprawidłowości wskazanej w powiadomieniu.

Pismem z dnia [...] czerwca 2003 r. Towarzystwo poinformowało, iż podtrzymuje wszelkie oświadczenia złożone w toku prowadzonego postępowania administracyjnego oraz przedstawiło dodatkowy dokument w sprawie, w postaci treści stenogramu z posiedzenia Komisji Nadzwyczajnej Sejmu do rozpatrzenia projektów ustaw dotyczących ubezpieczeń społecznych (nr 35) z dnia 29 października 1998 r. Zdaniem Towarzystwa wskazany stenogram jest istotny w sprawie, bowiem w jego treści uwidoczniona jest intencja ustawodawcy wprowadzającego zmianę art. 134 ust. 1 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych. Według skarżącego Towarzystwa można nawet stwierdzić, iż stanowi on niejako wykładnię autentyczną przepisów prawa, dokonaną przez podmiot wydający dany przepis prawa.

W związku z powyższym Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych – działając na podstawie art. 204 ust. 8 w zw. z art. 204a ust. 6 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych – wydała w dniu [...] listopada 2003 r. decyzję Nr [...] o nałożeniu na [...] PTE S.A. kary pieniężnej w wysokości 200.000,- złotych z tytułu nieusunięcia nieprawidłowości polegającej na naruszeniu przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, wykazanej w powiadomieniu pokontrolnym z dnia [...] października 2002 r.

W dniu [...] grudnia 2003 r. skarżąca spółka [...] PTE S.A. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją KNUiFE, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego, tj. art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy - poprzez jego błędną wykładnię, oraz naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6 i art. 7 k.p.a. - poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego, polegającego na nałożeniu na Towarzystwo obowiązku bez wskazania wyraźnej podstawy prawnej, oraz naruszenie art. 80 kpa - poprzez swobodną ocenę dowodów, wskutek czego błędnie przyjęto, że Fundusz pobierając opłatę, o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, niezależnie od innych opłat pobieranych przez Fundusz, w tym również opłaty o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy, narusza przepis art. 134 ust. 1 pkt 3.

W wyniku rozpatrzenia wniosku [...] PTE S.A. o ponowne rozpatrzenie sprawy Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych decyzją z dnia [...] marca 2004 r., nr [...] – działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. w zw. z art. 204a ust. 6 zd. 2 i art. 202 ust. 1 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych – utrzymała w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] listopada 2003 r. w sprawie nałożenia na skarżące Towarzystwo kary pieniężnej w wysokości 200.000,- zł (dwieście tysięcy złotych) z tytułu nieusunięcia nieprawidłowości polegającej na naruszeniu przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy, wykazanej w powiadomieniu pokontrolnym z dnia [...] października 2002 r. W uzasadnieniu decyzji Komisja przede wszystkim zwróciła uwagę na przedmiot i tryb podjęcia w/w decyzji z dnia [...] listopada 2003 r., podnosząc, że przedmiotem zaskarżonej decyzji jest stwierdzenie faktu nieusunięcia nieprawidłowości wykazanej w powiadomieniu pokontrolnym po terminie w tym powiadomieniu wskazanym. KNUiFE podkreśliła, iż działając w trybie art. 204 ust. 8 ustawy jedyną podstawą do nałożenia kary pieniężnej jest stwierdzenie faktu nieusunięcia nieprawidłowości. Zdaniem Komisji w zaskarżonej decyzji organ nadzoru nie nałożył na Towarzystwo żadnego obowiązku, tym bardziej nie nałożył go bez wskazania wyraźnej podstawy prawnej. Przedmiotem w/w decyzji jest niewykonanie powiadomienia pokontrolnego, tj. ustalenie stanu faktycznego, polegającego na stwierdzeniu w działalności Towarzystwa nieprawidłowości, o których organ nadzoru powiadamiał Towarzystwo. Organ nadzoru podtrzymał w całości swoją argumentację przytoczoną w uzasadnieniu do powiadomienia pokontrolnego z dnia [...] października 2002 r., pismach kierowanych do Towarzystwa przed wszczęciem postępowania oraz po jego wszczęciu, jak i w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] listopada 2003 r. nakładającej karę pieniężną. Zdaniem KNUiFE jedyną kwotą, niezależnie od której opłata z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy może być pobierana jest opłata przewidziana w art. 134 ust. 1 pkt 2 (określona w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy jako opłata transferowa). Konstrukcja tej niezależności, nie uchybia wnioskowi, że momentem poboru opłaty z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy jest moment potrącenia opłaty transferowej. Należy bowiem wskazać, że opłata z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy ma być pobierana niezależnie od kwoty opłaty a nie niezależnie od samej opłaty. W efekcie analizy w/w przepisów ustawy Komisja podtrzymała stanowisko, co do braku możliwości pobierania opłaty, o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy w przypadku wypłaty transferowej do innego otwartego funduszu emerytalnego w związku ze zmianą otwartego funduszu emerytalnego dokonanej po upływie 24 miesięcy od dnia wpływu pierwszej składki lub wypłaty transferowej do Funduszu oraz w przypadku wypłaty transferowej z innych tytułów, niż zmiana otwartego funduszu emerytalnego (śmierć, rozwód, zmiana stosunków majątkowych). W ocenie KNUiFE - w świetle treści art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy - podstawowym problemem interpretacyjnym jest ustalenie desygnatu "opłata transferowa", które ma zasadnicze znaczenie dla wykładni tego przepisu, gdyż dokonywanie opłaty transferowej stanowi jedyną podstawę obciążenia członka funduszu opłatą z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy. W ocenie organu nadzoru opłata transferowa to opłata, której cechą jest okoliczność, iż pozostaje w związku z transferem. Na gruncie ustawy prowadzi to do wniosku, że jedyną opłatą, o której może być mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, to opłata określona w art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy. Tylko ona (nazwana wprost opłatą, choć nie transferową) - spośród wszystkich opłat przewidzianych w ustawie - pozostaje w związku z wypłatą transferową. Zatem – zdaniem organu - momentem potrącenia opłaty z art. 134 ust.1 pkt 3 ustawy definiowanej jako "dokonywanie opłaty transferowej" jest moment pobrania opłaty przewidzianej w art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy. Obie opłaty są więc pobierane jednocześnie, z tym, że opłata z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy może obciążyć członka funduszu tylko wtedy, gdy zostaje potrącona opłata z art. 134 ust. l pkt 2 ustawy (czyli, gdy istnieje podstawa do jej pobrania). Zdaniem KNUiFE powyższej interpretacji nie stoi na przeszkodzie brzmienie art. 134 ust. 1 pkt 3 in fine ustawy, wskazujące, że przedmiotowa opłata pobierana jest niezależnie od kwoty, o której mowa w ust. 2. Wydaje się, że w tym przypadku zasadny jest wniosek o błędnym odesłaniu, zważywszy w szczególności na to, że literalne jego odczytanie prowadziłoby do wniosków nielogicznych i wewnętrznie sprzecznych. Zgodnie bowiem z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy opłata wynikająca z tego przepisu ma być pobierana niezależnie - ale w tym samym momencie - od kwoty, o której mowa w ust. 2 a przywoływany ust. 2 mówi o kwocie jako równowartości opłat wskazanych w ust. 1 art. 134 ustawy. Komisja stwierdziła, iż traktowanie opłaty, o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, jako opłaty manipulacyjnej pobieranej w każdym przypadku zmiany otwartego funduszu emerytalnego nie znajduje podstaw w świetle obowiązujących przepisów prawa. W ocenie organu opłaty określone w art. 134 ust 1 pkt 2 i 3 ustawy pozostają w tego rodzaju związku, że opłatą z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy można obciążyć członka funduszu tylko wtedy, gdy istnieją podstawy do pobrania opłaty przewidzianej w art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy, tj. gdy od dnia wpływu pierwszej składki lub wypłaty transferowej w tym funduszu do dnia dokonania wypłaty transferowej do innego otwartego funduszu emerytalnego upłynęło mniej niż 24 miesiące. Organ nadzoru podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, iż niedopuszczalna jest interpretacja normy prawnej w oderwaniu od kontekstu ustawy, jak i całego systemu prawa oraz, że interpretacja prawa musi uwzględniać zarówno tekst prawa jak i społeczny sens jego wydania. Przez społeczny sens jego wydania należy rozumieć cel, dla którego bezpośredniego osiągnięcia wydany został interpretowany przepis, przekroczenie zaś tego sensu stanowi nadużycie prawa. Dlatego posiłkując się opinią doktryny prawa administracyjnego Komisja uznała, iż trudno przyjąć, że celem, dla którego bezpośredniego osiągnięcia wydany został interpretowany przepis było obciążenie opłatą transferową wszystkich przypadków dokonania wypłaty transferowej zewnętrznej. W ocenie KNUiFE przedstawiony przez Towarzystwo argument w postaci stenogramu z posiedzenia Komisji Nadzwyczajnej do rozpatrzenia projektów ustaw dotyczących ubezpieczeń społecznych z dnia 29 października 2003 r. nie może w żadnym wypadku stanowić wykładni obowiązujących przepisów prawa. Organ nadzoru podkreśla, że stenogram ten zawiera jedynie dyskusję uczestników posiedzenia komisji sejmowej na temat tej opłaty, a nie jej interpretację. Ponadto KNUiFE uznała, że zasadność przyjętej przez organ nadzoru interpretacji art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, potwierdza jej nowelizacja przeprowadzona ustawą z dnia 27 sierpnia 2003 r. o zmianie ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2003 r. Nr 170, poz. 1651). Komisja wskazała, że przedmiotowa ustawa uchyla przepis zarówno art. 134 ust. pkt 1 jak i pkt 2 ustawy. Nowelizacja dokonała jednocześnie podstawowej zmiany art. 123 ustawy, w ten sposób iż w przeciwieństwie do dotychczas obowiązującej zasady, iż to fundusz z którego jest dokonywana wypłata transferowa uiszcza opłaty na rzecz Z. z tytułu refundacji kosztów za wykonanie czynności związanych z przystąpieniem członka do innego otwartego funduszu oraz na rzecz K. z tytułu refundacji kosztów za wykonywanie czynności związanych z rozliczaniem wypłat transferowych, wprowadza zasadę, iż powszechne towarzystwo, będące organem otwartego funduszu, do którego dokonano wypłaty transferowej, uiszcza opłaty na rzecz Z. z tytułu refundacji kosztów za wykonanie czynności związanych z przystąpieniem członka do tego otwartego funduszu oraz na rzecz K. z tytułu refundacji kosztów za wykonywanie czynności związanych z rozliczaniem wypłat transferowych. Nowela wprowadza jednocześnie wyraźne upoważnienie ustawowe, iż przedmiotowe opłaty są pobierane w przypadku Z. od każdej zarejestrowanej umowy o członkostwo osoby przystępującej do nowego funduszu, w przypadku K. S.A. od każdej rozliczonej wypłaty transferowej. Organ nadzoru stwierdził w konsekwencji, iż nakładając na Towarzystwo karę pieniężną w związku z nieusunięciem nieprawidłowości wykazanej w powiadomieniu pokontrolnym, nie naruszył zarówno przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, jak i art. 6 i 7 kpa. Komisja nie zgodziła się również z zarzutem naruszenia art. 7 kpa oraz art. 80 kpa. Zgodnie bowiem z obowiązująca doktryną art. 7 kpa, statuuje zasadę prawdy obiektywnej i uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. W przedmiotowym postępowaniu ustalenie stanu faktycznego sprowadza się do stwierdzenia w działalności Towarzystwa istnienia nieprawidłowości wykazanej w powiadomieniu pokontrolnym po terminie wskazanym w tym powiadomieniu. Organ nadzoru stwierdził, iż takie ustalenie miało miejsce (oświadczenia Towarzystwa w pismach z dnia [...] stycznia i [...] lutego 2003 r.), a co więcej - Towarzystwo nie kwestionowało tego faktu. Jednocześnie organ nadzoru stwierdził, że przy ocenie stanu faktycznego związanego z przedmiotową decyzją brano pod uwagę wszystkie dowody przedstawione przez Towarzystwo jak i te, które były mu znane z urzędu. Tym samym nie można twierdzić, iż decyzja nakładająca karę pieniężną została wydana z naruszeniem art. 7 kpa - w zakresie ustalenia stanu faktycznego i art. 80 kpa - w zakresie przeprowadzenia postępowania dowodowego. Organ nadzoru stwierdził również, iż zaskarżona decyzja nie narusza zasady uwzględniania z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywatela. Komisja wskazała, że w przypadku przekroczenia ustawowych granic przez nadzorowane podmioty organ nadzoru zobowiązany jest do podjęcia przewidzianych prawem działań mających na celu przede wszystkim zgodnie z art. 200 ustawy, ochronę interesów członków funduszy. Organ nadzoru po stwierdzeniu ww. nieprawidłowości za pomocą powiadomienia pokontrolnego powiadomił Towarzystwo o stwierdzonych nieprawidłowościach. Towarzystwo nie podjęło jednak działań, które doprowadziłyby działalność Funduszu do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami prawa. KNUiFE podniosła, iż [...] PTE S.A. pismem z dnia [...] sierpnia 2003 r. poinformowało, iż w roku 2003 pobrało opłatę, o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, od 6.480 osób na łączną kwotę 195.173,05 zł, dla umów ze stażem członkowskim 24 miesięcznym i dłuższym. Informacja ta jest dowodem potwierdzającym, iż nie zostały usunięte nieprawidłowości wymienione w powiadomieniu pokontrolnym. Wobec czego działalność Funduszu prowadzona jest – zdaniem organu - nadal z naruszeniem prawa oraz interesu członków Funduszu. Komisja wskazała, iż wymierzając karę pieniężną w wysokości 200.000,- zł, zastosowała się do nakazu wyrażonego przez ustawodawcę w przepisie art. 202 ust. 4 ustawy, aby przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej nakładanej na podstawie przepisów ustawy uwzględnić rodzaj i wagę stwierdzonych nieprawidłowości. Kara została wymierzona w trybie art. 204 ust. 7 zd. 1 ustawy, zgodnie z którym to przepisem w razie nieusunięcia nieprawidłowości w wyznaczonym terminie, organ nadzoru może nałożyć na kontrolowany podmiot karę pieniężną w wysokości do 500.000 zł. Zdaniem KNUiFE poprzez pobieranie opłat w przypadkach, o których mowa powyżej Fundusz naruszył obowiązujące przepisy prawa. Działanie OFE [...] – w ocenie Komisji - naraziło członków na nieuzasadnione straty finansowe, bowiem środki członków Funduszu przekazywane podczas wypłat transferowych zostały bezprawnie pomniejszone opłatą w wysokości 4% najniższego wynagrodzenia. Mając na względzie fakt niewykonania powiadomienia pokontrolnego w terminie oraz fakt, iż Towarzystwo pobrało w okresie od początku istnienia do czasu realizacji wypłaty transferowej - luty 2004 r. łączną kwotę 1.054.919,20 zł od 34.981 osób, organ nadzoru stwierdził, iż kara pieniężna w wysokości 200.000,- zł będzie karą adekwatną do rodzaju i wagi stwierdzonych nieprawidłowości, jak również możliwości finansowych Towarzystwa. Organ nadzoru stwierdził ponadto, iż nałożona w wysokości 200.000,- zł kara pieniężna pełni nie tylko funkcję represyjną, lecz również ma za zadanie powstrzymać podmiot kontrolowany przed dopuszczeniem się w przyszłości podobnych naruszeń prawa.

W dniu 21 kwietnia 2004 r. [...] PTE S.A. zaskarżyło w/w decyzję KNUiFE do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Komisji z dnia [...] listopada 2003 r., jako wydanych z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy - poprzez jego błędną interpretację, naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 6 i art. 7 k.p.a. - poprzez przekroczenie granic uznania administracyjnego i uznanie istnienia po stronie Towarzystwa obowiązku bez wyraźnej podstawy prawnej, a także naruszenie art. 80 kpa - poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów. W uzasadnieniu [...] PTE S.A. stwierdziło, że w myśl przepisów będących podstawą wydania decyzji o nałożeniu kary, kara taka może być wymierzona wyłącznie w sytuacji, gdy nieprawidłowość w działaniu powszechnego towarzystwa emerytalnego jest rzeczywista. Zdaniem Towarzystwa nie ulega zaś wątpliwości, że ustawa o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych nie zakazywała powszechnym towarzystwom emerytalnym pobierania opłaty wynikającej z przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 w przypadkach, gdy niedopuszczalne było pobranie opłaty ustalonej w przepisie art. 134 ust. 1 pkt 2. Zdaniem strony skarżącej różnica stanowisk pomiędzy Komisją a Towarzystwem w istocie rzeczy sprowadza się do odmiennych interpretacji przepisów art. 134 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy. Zdaniem [...] PTE S.A. przy redagowaniu przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy doszło do oczywistej omyłki ustawodawcy - słów "opłaty transferowej" użyto zamiast słów "wypłaty transferowej". W ocenie strony skarżącej nie ma wątpliwości, że zamiarem ustawodawcy było wyposażenie powszechnych towarzystw emerytalnych w możliwość pobierania opłaty manipulacyjnej związanej z niebudzącą wątpliwości instytucją wypłaty transferowej, a nie niezdefiniowaną i niejasną opłatą transferową. Przepis art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy – zdaniem Towarzystwa – rozumieć należy zatem, jako zgodę na pobranie stosownej opłaty w każdym przypadku dokonywania wypłaty transferowej (a więc także w przypadkach, gdy nie jest dopuszczalne pobranie opłaty, o której mowa w przepisie art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy). Towarzystwo stwierdziło, iż przyznanie słuszności jego poglądowi wymaga odebrania pierwszeństwa podstawowej regule wykładni - wykładni gramatycznej. Podkreślić jednak należy, że zabieg taki nie jest z zasady niedopuszczalnym. Przeciwnie, w pewnych sytuacjach jest to zabieg wymagany, bez którego nie sposób ustalić właściwego sensu przepisów. Wykładni gramatycznej nie sposób otóż uznać za właściwą, gdy zastosowanie tejże prowadzi do oczywiście niedorzecznych rezultatów lub naruszenia normatywnej bądź aksjologicznej spójności systemu prawnego. Powołując się na wykładnię celowościową [...] PTE S.A. podniosło, iż funkcją przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy było zapewnienie powszechnym towarzystwom emerytalnym możliwości uzyskania kosztów związanych z dokonywaniem wypłat transferowych, w tym opłat ponoszonych przez nie na rzecz Z. i K. tytułem refundacji kosztów rozliczania wypłat transferowych. Zamiarem tym objęte były – zdaniem strony skarżącej - koszty ponoszone przy wszystkich wypłatach transferowych, nie tylko wypłatach dokonywanych w okolicznościach, o których mowa w przepisie art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy. Bezspornie wynika to ze stenogramu z posiedzenia Komisji Nadzwyczajnej do rozpatrzenia projektów ustaw dotyczących ubezpieczeń społecznych. Ponadto również wykładnia systemowa daje – zdaniem strony – podstawę do stwierdzenia, że cel przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy został przyjęty przez Towarzystwo prawidłowo. Według strony skarżącej podobnie przepis art. 134 ust. 1 pkt 3 rozumieją powszechnie uznawane autorytety w dziedzinie prawa ubezpieczeń społecznych, czego dowodem ma być - powołany przez [...] PTE S.A. – przykład publikacji Pani [...] I. J. W ocenie skarżącego Towarzystwa gdyby nawet pojęcia "opłata transferowa" ustawodawca użył w treści art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy świadomie, bynajmniej nie oznaczałoby to, że opłata opisana w tym przepisie mogłaby być pobierana tylko w przypadkach, o których mowa w przepisie art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy. Nie jest bowiem tak, że "opłata transferowa" to właśnie opłata opisana w przepisie art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy. Wziąwszy pod uwagę fakt, że "opłatę transferową" przepis art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy traktuje, jak opłatę, którą powszechne towarzystwo emerytalne "dokonuje" (innymi słowy: wnosi, uiszcza), a nie "pobiera", należałoby uważać, że opłatą tą jest opłata wnoszona przez Towarzystwo na rzecz Z. i K. Tym samym opłata opisywana w przepisie art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy mogła być pobierana w przypadku każdej wypłaty transferowej, z którą wiązał się obowiązek uiszczenia opłaty przez powszechne towarzystwo emerytalne. Ograniczanie zastosowania opłaty, o której mowa w przepisie art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, do sytuacji limitowanych przez art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy także w takim ujęciu nie miałoby zatem – zdaniem strony skarżącej - żadnych podstaw. W konsekwencji [...] PTE S.A. uznało, że prezentowane przez Towarzystwo poglądy w sposób logiczny i zborny wykazują, że pojęcie "opłata transferowa" jest zwykłą omyłką, a co najmniej, że odnosi się to pojęcie do opłaty, o której mowa w art. 123 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.. Zdaniem Towarzystwa zastosowana przez Komisję wykładnia przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy jest oczywiście błędna, gdyż nadaje oczywistym i jednoznacznym pojęciom dowolnych znaczeń oraz czyni założenia niezgodne z rzeczywistością. Skarżący podtrzymał również swoje zarzuty dotyczące naruszenia przepisów k.p.a.

W odpowiedzi na skargę KNUiFE wniosła o jej oddalenie. Komisja podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zdaniem KNUiFE opinia organu nadzoru znajduje swe pełne potwierdzenie w ekspertyzie prawnej przygotowanej przez Panią [...] I. J., która również w ocenie strony skarżącej jest powszechnie uznawanym autorytetem w dziedzinie prawa ubezpieczeń społecznych.

W piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2004 r. pełnomocnik strony skarżącej stwierdził m.in., iż Komisja nie ustosunkowała się do podniesionego przez Towarzystwo zarzutu wydania decyzji o wymierzeniu kary na podstawie jednostronnej interpretacji przepisu o spornej treści.

Z kolei Komisja - ustosunkowując się w piśmie procesowym z dnia [...] marca 2005 r. do stanowiska strony skarżącej – stwierdziła m.in., że na członku otwartego funduszu emerytalnego spoczywa obowiązek ponoszenia tylko tego rodzaju opłat, w takiej wysokości i w takich sytuacjach, które zostały opisane w przepisach prawa i statucie funduszu. W opinii organu nadzoru wątpliwości interpretacyjne należy rozstrzygać na korzyść podmiotu, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie ważny oraz istotny interes publiczny. W analizowanej sprawie tego rodzaju ważnym i znaczącym interesem publicznym jest interes członków otwartych funduszy emerytalnych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Jak stanowi przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

W świetle powyższego należy stwierdzić, iż analizowana pod tym kątem skarga spółki [...] Powszechne Towarzystwo Emerytalne S.A. z siedzibą w W. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych z dnia [...] marca 2004r., nr [...], jak również poprzedzająca ją decyzja KNUiFE z dnia [...] listopada 2003 r., nie narusza prawa.

Zdaniem Sądu wydając przedmiotową decyzję nr [...], jak również poprzedzająca ją decyzję Nr [...], organ administracji nie dopuścił się zarówno naruszenia przepisów prawa materialnego wskazanych w ustawie z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, w tym w szczególności przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 oraz art. 202 ust. 1 i art. 204 ust. 8 w zw. z art. 204a ust. 6 tej ustawy, jak również przepisów postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., jak również art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych wymierzając [...] PTE S.A. karę pieniężną w wysokości 200.000,- złotych działała w oparciu o przepis art. 204 ust. 8 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, który stanowi, iż w razie nieusunięcia nieprawidłowości w wyznaczonym terminie, organ nadzoru może nałożyć na towarzystwo karę pieniężną w wysokości do 500.000,- zł. Ustalając z kolei wysokość nałożonej kary pieniężnej organ nadzoru – w świetle dyspozycji przepisu art. 202 ust. 4 cyt. ustawy – zobowiązany był uwzględnić rodzaj i wagę stwierdzonych nieprawidłowości.

Zadaniem Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych, jako organu nadzoru, jest ochrona interesów członków funduszy emerytalnych. Powyższe zadanie organ ten realizuje poprzez sprawowanie nadzoru nad działalnością funduszy (art. 200 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 w/w ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r.).

W ramach swych ustawowych kompetencji nadzorczych KNUiFE ma zawsze obowiązek podjęcia działań ukierunkowanych na wyeliminowanie nieprawidłowości stwierdzonych w działalności otwartego funduszu emerytalnego zarządzanego przez powszechne towarzystwo emerytalne, niezależnie od tego, czy owe nieprawidłowości mają charakter rażących, czy też nie. Przez wspomniane nieprawidłowości, stanowiące przesłankę ukarania powszechnego towarzystwa emerytalnego karą pieniężną, należy rozumieć przede wszystkim wszelkie przejawy naruszenia prawa albo statutu otwartego funduszu emerytalnego. Działania KNUiFE, podejmowane w celu wyeliminowania stwierdzonych nieprawidłowości w działalności powszechnego towarzystwa emerytalnego, mogą być połączone z nałożeniem na towarzystwo emerytalne kary pieniężnej, o której mowa w art. 204 ust. 8 ustawy. W zależności od charakteru tych nieprawidłowości kara pieniężna może być nałożona po bezskutecznym upływie okresu wyznaczonego do ich usunięcia (art. 204 ust. 8) albo niezależnie od wyznaczenia takiego terminu – bezpośrednio po ujawnieniu nieprawidłowości (art. 204 ust. 9). Możliwość wyznaczenia powszechnemu towarzystwu emerytalnemu terminu do usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych w jego działalności, z zagrożeniem nałożenia kary pieniężnej na wypadek niezastosowania się do tego wezwania, została ograniczona do usunięcia nieprawidłowości, które nie mają charakteru rażących.

Wobec powyższego podstawowym – w ocenie Sądu - zagadnieniem podlegającym rozstrzygnięciu w niniejszej sprawie było ustalenie, czy organ nadzoru prawidłowo zakwalifikował stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości w działaniu skarżącego Towarzystwa, jako działanie sprzeczne z przepisem art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.

Na wstępie należy zauważyć, iż ustawa z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych przewiduje dwa rodzaje kosztów finansowanych ze składek ubezpieczonych w części przekazywanej przez Z. otwartym funduszom emerytalnym. Są to - koszty obciążające aktywa funduszu oraz koszty obciążające członków funduszu. Pierwsza to grupa kosztów pokrywana z aktywów funduszu, czyli masy majątkowej funduszu będącej zbiorem składek wszystkich członków funduszu (i nabytych za nie praw i pożytków z tych praw - art. 6 ust. 1 ustawy). Chodzi tu o koszty ściśle związane z przedmiotem działalności funduszu - przewidziane w art. 136 ust. 1 koszty związane z realizacją transakcji nabywania lub zbywania aktywów funduszu, stanowiące równowartość opłat ponoszonych na rzecz osób trzecich, z pośrednictwa których fundusz ma obowiązek korzystać i koszty związane z przechowywaniem aktywów funduszu stanowiące równowartość wynagrodzenia depozytariusza oraz o koszty zarządzania funduszem przez towarzystwo. Druga grupa kosztów bezpośrednio obciąża członka funduszu i ma źródło finansowania bądź w składce przekazywanej do funduszu, przed przeliczeniem jej na jednostki rozrachunkowe (opłata przewidziana w art. 134 ust. 1 pkt 1 ustawy), bądź w środkach zgromadzonych na rachunku członka (opłaty określone w art. 134 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy).

Zgodnie z art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy fundusz może pobrać opłatę w formie potrącenia, w momencie dokonywania wypłaty transferowej, ze środków na rachunku członka funduszu, z zastrzeżeniem, że może to mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy od dnia wpływu pierwszej składki na rachunek członka w tym funduszu do dnia dokonania wypłaty transferowej do innego funduszu upłynęło mniej niż 24 miesiące.

Natomiast - stosownie do treści art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy - fundusz może obciążyć członka funduszu, w formie potrącenia, w momencie dokonywania opłaty transferowej, kwotą stanowiącą równowartość 4% kwoty najniższego wynagrodzenia.

Przepis art. 134 ust. 1 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, przewidując trzy różne opłaty obciążające członka funduszu, zastrzega expressis verbis, że są to jedyne opłaty, jakie fundusz może potrącić ze składki (rachunku w funduszu) członka. Enumeratywne wyliczenie kosztów pokrywanych bezpośrednio przez członka funduszu jest oczywiste w świetle ustawowej formuły - "fundusz może pobierać opłaty wyłącznie w następujący sposób". Jeśli przypomnieć, że dodatkową przesłanką upoważniającą fundusz do pobierania od członków opłat jest zamieszczenie w statucie funduszu regulacji dotyczącej rodzaju, wysokości, sposobu kalkulacji i pokrywania kosztów obciążających członków funduszu (która choćby była powtórzeniem zapisów ustawy i rozporządzenia, warunkuje możliwość poboru opłat), widoczne jest, że katalog obciążeń członków funduszu jest precyzyjnie limitowany, co wyklucza jakiekolwiek poszukiwania (choćby w drodze analogii) innych obciążeń, niż wyraźnie wskazane w ustawie. Zdaniem Sądu przywołana za art. 134 ust. 1 ustawy formuła wydaje się mieć też to znaczenie, że ogranicza nie tylko rodzaje kosztów, którymi fundusz może obciążyć członka funduszu, ale również w zakresie dopuszczalnych obciążeń wyłączona jest swoboda wyboru sposobu ich poboru. Oznacza to, że podobnie jak w przypadku katalogu kosztów, ustawodawca przywołaną formułą nie pozostawia luzu interpretacyjnego wykraczającego poza wyraźnie określone ustawowe podstawy stosowania przez fundusz wobec swych członków dolegliwości finansowych związanych z ich członkostwem.

Zdaniem Sądu użyty w art. 134 ust. 1 ustawy przywołany zwrot jest cenną wskazówką interpretacyjną, zgodnie z którą nie można po pierwsze — domniemywać innych opłat obciążających członków funduszu, niż wymienione w ustawie, a po drugie - nieuprawnione jest podejmowanie prób takiego tłumaczenia podstaw stosowania obciążeń członka funduszu, które w świetle ustawy nie są oczywiste.

Jeśli chodzi o kwestię obciążania członka funduszu opłatą określoną w art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy, to należy – w ocenie Sądu – stwierdzić, że pewne kontrowersje może wywoływać ustalenie desygnatu pojęcia "wypłata transferowa".

Większe jednak kontrowersje pomiędzy stronami budziła w toku postępowania kwestia przesłanek obciążenia członka funduszu opłatą, o której mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy. Jeśli chodzi o różnice pomiędzy opłatami z art. 134 ust. 1 pkt 2 i opłatami z art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, należy zauważyć, iż w przypadku opłaty określonej w art. 134 ust. 1 pkt 2 zdarzeniem upoważniającym fundusz do poboru opłaty (a jednocześnie terminem jej poboru) jest moment dokonywania wypłaty transferowej, a w przypadku opłaty wskazanej w art. 134 ust. 1 pkt 3 moment dokonywania opłaty transferowej.

Zdaniem Sądu – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – Komisja słusznie uznała, że należy wykluczyć omyłkę w procesie legislacyjnym. Należy w konsekwencji przyjąć, że ustawodawca w sposób zamierzony uregulował w taki sposób podstawę poboru opłaty określonej w art. 134 ust. 1 pkt 3, świadomie definiując moment poboru opłaty jako dokonywanie opłaty.

W świetle treści art. 134 ust. 1 pkt 3 ustawy, podstawowym problemem interpretacyjnym jest ustalenie desygnatu pojęcia "opłata transferowa". Ma to zasadnicze znaczenie dla wyłożenia tego przepisu, gdyż dokonywanie opłaty transferowej stanowi jedyną podstawę obciążenia członka funduszu analizowaną dolegliwością finansową. Należy zgodzić się z Komisją i uznać, iż "opłata transferowa" to opłata, której cechą jest okoliczność, iż pozostaje w związku z transferem. Na gruncie języka ustawy prowadzi to do wniosku że jedyną opłatą, o której może być mowa w art. 134 ust. 1 pkt 3, to opłata określona w art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy. Tylko ona bowiem (nazwana wprost opłatą) — spośród wszystkich opłat przewidzianych w ustawie - pozostaje w związku z wypłatą transferową. Wydaje się zatem, że momentem potrącenia opłaty z art. 134 ust. 1 pkt 3 definiowanej jako "dokonywanie opłaty transferowej" jest moment pobrania opłaty przewidzianej art. 134 ust. 1 pkt 2. Obie opłaty są więc pobierane jednocześnie, z tym że opłata z art. 134 ust. 1 pkt 3 może obciążyć członka funduszu tylko wtedy, gdy zostaje potrącana opłata z art. 134 ust. 1 pkt 2 (czyli, gdy istnieją podstawy do jej pobrania).

Wprawdzie strona skarżąca wskazywała w swych wywodach, iż powyższym wynikom wykładni stoi na przeszkodzie m.in. brzmienie art. 134 ust. 1 pkt 3 in fine, wskazujące, że przedmiotowa opłata pobierana jest niezależnie od kwoty, o której mowa w ust. 2, niemniej – zdaniem Sądu – należy przyjąć, iż odesłanie powyższe jest błędne. W ocenie Sądu celem dyspozycji przepisu art. 134 ust. 1 pkt 3 in fine jest zastrzeżenie, że opłata przewidziana w art. 134 ust. 1 pkt 3 może być pobierana w warunkach zmieniającej się kwoty opłaty transferowej (vide: rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 czerwca 1998 r. w sprawie zasad obliczania oraz maksymalnej wysokości opłat pobieranych przez otwarty fundusz emerytalny z tytułu wypłat transferowych – Dz.U. z 1998 r. Nr 77, poz. 507).

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie należy w konsekwencji uznać, iż opłaty określone w art. 134 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych pozostają w tego rodzaju związku, że opłatą z art. 134 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy można obciążyć członka funduszu tylko wtedy, gdy istnieją podstawy do pobrania opłaty przewidzianej w art. 134 ust. 1 pkt 2, tj. gdy od dnia wpływu pierwszej składki na rachunek członka w tym funduszu do dnia dokonania wypłaty transferowej do innego otwartego funduszu emerytalnego upłynęło mniej niż 24 miesiące. Opłaty te mogą być pobierane wyłącznie w razie dokonywania wypłaty transferowej w sytuacji zmiany funduszu, na skutek umowy zawartej z innym otwartym funduszem emerytalnym, we wskazanym okresie.

Stanowisko Komisji znajduje również potwierdzenie w nowelizacji przeprowadzonej ustawą z dnia 27 sierpnia 2003 r. o zmianie ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych oraz niektórych innych ustaw. Sposób unormowania powyższej kwestii w ustawie zdaje się bezspornie przesądzać, że obciążenie członka funduszu opłatą jest możliwe tylko w razie wypłaty transferowej determinowanej zmianą otwartego funduszu emerytalnego.

Mając powyższe na uwadze - w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie - należy uznać, iż KNUiFE zasadnie przyjęła, że stwierdzone w toku kontroli nieprawidłości w funkcjonowaniu [...] PTE S.A. miały charakter naruszeń prawa uprawniających do zastosowania art. 204 ust. 7 w/w ustawy. W wyniku działań skarżącego Towarzystwa doszło do naruszenia normy o charakterze podstawowym dla członków [...] OFE, bo dotyczącej finansowych obciążeń, w tym dokonywanych w związku z realizacją podstawowego prawa do zmiany otwartego funduszu emerytalnego.

W ocenie Sądu stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości w działalności [...] OFE prawidłowo nie zostały zakwalifikowane za rażące naruszenie prawa. Z tej przyczyny należy uznać, iż Komisja w pełni zasadnie skorzystała z trybu, o którym mowa w przepisie art. 204a ust. 6 ustawy i wezwała do usunięcia nieprawidłowości, a następnie – z uwagi na ich nieusunięcie przez skarżące Towarzystwo – sięgnęła po środek represji w postaci nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 204 ust. 8 ustawy.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wymierzając skarżącej spółce karę pieniężną na podstawie przepisu art. 204 ust. 8 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych prawidłowo uwzględniła rodzaj i wagę stwierdzonych nieprawidłowości. W ocenie Sądu waga i funkcja przepisów prawnych ustanowionych dla prawidłowego funkcjonowania kapitałowego systemu emerytalnego, które zostały naruszone w wyniku działań [...] PTE S.A., czas trwania bezprawności, oraz ich skala i rozmiar, a także nieusunięcie nieprawidłowości, mimo wezwania ze strony organu - uzasadniają nałożenie przez Komisję kary administracyjnej w wysokości 200.000,- złotych.

Zdaniem Sądu nieprawidłowości wykazane w działalności kontrolowanego podmiotu godziły w dobro szczególnie chronione, jakim jest bezpieczeństwo środków zgromadzonych w [...] OFE, zaś w następstwie niewłaściwych działań strony skarżącej doszło do bezprawnego uszczuplenia tych środków.

Komisja, mając na uwadze wysoce restrykcyjny i niewątpliwie dotkliwy finansowo charakter nałożonej kary administracyjnej, przed zastosowaniem przedmiotowej sankcji dokładnie i precyzyjnie ustaliła zakres naruszeń, a następnie szczegółowo uzasadniła swą decyzję o wymierzeniu kary pieniężnej tak, aby ukaranie nosiło znamiona czynności legalnej i praworządnej, opartej na dyspozycji przepisu art. 204 ust. 8 w zw. z art. 204a ust. 6 zd. 2 i art. 202 ust. 4 w/w ustawy.

Wbrew twierdzeniom strony skarżącej należy uznać, iż brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia zasadności tezy, z której wynika, że Komisja nie może nałożyć sankcji administracyjnej w przypadku, gdy dany przepis wymusza na adresacie normy oraz organie nadzoru poddawanie go zabiegom interpretacyjnym. Stanowisko strony skarżącej jest tym bardziej nieuzasadnione, iż w prostej drodze prowadzi do absurdalnego wniosku, że z jednej strony wykładnia spornych przepisów prawa uniemożliwia organowi nadzoru wymierzenie wobec towarzystwa emerytalnego kary administracyjnej, w sytuacji, gdy jednocześnie ten sam przepis prawa (rzekomo wątpliwy) – pozwala otwartemu funduszowi emerytalnemu na pobieranie opłat od członków, także wówczas, gdy odpada podstawa prawna do potrącenia opłaty wskazanej w art. 134 ust. 1 pkt 2 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.

W ocenie Sądu należy stwierdzić, iż Komisja Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych, wydając zaskarżoną decyzję utrzymującą w mocy wcześniejszą decyzję z dnia [...] listopada 2003 r., nie naruszyła przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego, albowiem podjęła wszelkie możliwe i niezbędne zarazem czynności celem pełnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w oparciu o zebrany w sposób wyczerpujący materiał dowodowy. Organ nie dopuścił się tym samym obrazy przepisów kodeksu postępowania administracyjnego wskazanych w art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a, oraz art. 80 k.p.a. Ponadto poprzez pełne – zdaniem Sądu - uzasadnienie faktyczne i prawne obu zaskarżonych decyzji organ nie naruszył normy postępowania administracyjnego wskazanej w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu, który miałby istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.