Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 210/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-04-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6133 Informacja o środowisku
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), Sędziowie sędzia WSA Alina Balicka, sędzia WSA Piotr Korzeniowski, Protokolant ref. staż. Marika Bibrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2016 r. sprawy ze skargi Kancelarii Prawnej [...] Sp. k. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji o środowisku 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy G. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz Kancelarii Prawnej [...] Sp. k. z siedzibą w W. kwotę 454 (czterysta pięćdziesiąt cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., dalej zwane "SKO", na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez Kancelarię Prawną [...] Spółka komandytowa z siedzibą we W., dalej zwaną "skarżącą", od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy G. nr [...] z dnia [...] sierpnia 2015 r, znak [...], odmawiającej udostępniania żądanych przez spółkę informacji o środowisku w części dotyczącej sprawozdań kwartalnych przedsiębiorstwa [...] z siedzibą w W., utrzymano ją w mocy.

Stan sprawy przedstawiał się następująco.

Wnioskiem z 18 lutego 2015 r. skarżąca zażądała udostępnienia informacji o środowisku w postaci kopii sprawozdań kwartalnych podmiotów odbierających odpady komunalne od właścicieli nieruchomości na terenie Gminy G. za lata 2013 -2014 z wyłączeniem sprawozdań zerowych.

Wniosek rozpatrzony został pozytywnie za wyjątkiem sprawozdań kwartalnych przedsiębiorstwa [...] z siedzibą w W. W tym zakresie została wydana przez Burmistrza Miasta i Gminy G. decyzja odmowna nr [...]. Przyjęto bowiem, że informacje zawarte w sprawozdaniach kwartalnych naruszają tajemnicę przedsiębiorcy, który pismami z 28 listopada 2013 r. i 8 grudnia 2014 r. wystąpił do organu o nieudzielenie żądanych informacji.

Decyzja ta została następnie uchylona przez SKO decyzją z [...] kwietnia 2015 r. znak [...].

Burmistrz Miasta i Gminy G. wydał kolejną decyzję odmowną nr [...] z [...] sierpnia 2015 r.

Od decyzji tej odwołanie wiosła skarżąca zarzucając organowi błędne przyjęcie, że sprawozdania te zawierają niepodlegające ujawnieniu informacje o wartości handlowej, objęte tajemnicą przedsiębiorstwa, których udostępnienie mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję przedsiębiorcy.

Rozpoznając odwołanie SKO nie znalazło podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu wskazało, że podstawą materialnoprawną do udzielenia informacji jest art. 16 ust. 1 pkt 7 i ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (D.U. t.j.U.2013.1235), dalej "ustawa o ocenach", który zawiera obligatoryjne podstawy do odmowy udzielania informacji jeżeli dotyczą one informacji o wartości handlowej w tym danych technologicznych, dostarczanych przez osoby trzeciej i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, jeżeli udostępnienie tych informacji mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję tych osób i gdy złożyły one uzasadniony wniosek o ich wyłączenie z udostępniania.

Wyjątki te stanowią odstępstwo od reguły nie mogą być interpretowane rozszerzająco.

Warunkiem odmowy jest wykazanie przez podmiot którego informacja dotyczy podstaw do wyłączenia i wykazanie, że informacje te posiadają wartość handlową i muszą być objęte tajemnicą przedsiębiorstwa a ich ujawnienie mogłoby tę pozycję konkurencyjną osoby je przekazującej. Dalej organ stwierdził, że pojęcie wartości handlowej ma z natury rzeczy charakter subiektywny natomiast pojęcie "tajemnicy przedsiębiorstwa" zdefiniowane zostało w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (D.U. 2003, Nr. 154, poz. 1503 ze zm.). jako informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania mające w celu zachowanie ich poufności. Na tajemnicę przedsiębiorstwa składają się takie których ujawnienie lub wykorzystanie lub nabycie od osoby nieuprawnionej zagraża lub narusza interes przedsiębiorcy. Warunkiem respektowana tej tajemnicy jest uprzednie złożenie w odniesieniu do konkretnych informacji zastrzeżenia że nie mogą być ogólnie udostępnione. Przyjmuje się, że informacja ma charakter technologiczny kiedy dotyczy wytwarzania, formuł chemicznych, wzorów i metod działania oraz nie jest znana ogółowi lub osobom które ze względu na prowadzoną działalność są zainteresowane ich posiadaniem. Dane informacje stanowią tajemnicę jeżeli spełnione zostały łącznie trzy przesłanki: informacje mają charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny przedsiębiorstwa lub posiadają wartość gospodarczą: są poufne tzn. nie zostały ujawnione do wiadomości publicznej; przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Niespełnienie chociażby jednej z tych przesłanek dyskwalifikuje tą informacją jako tajemnicę przedsiębiorstwa. Do uznania, że dane informacje powinny być wyłączone z udostępniania konieczne jest udowodnienie że ich ujawnienie mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję przekazującego.

Sprawozdania składane przez przedsiębiorców odbierających odpady są niezbędne do wykazania wywiązywania się przez gminę z obowiązku sprawozdawczego jak i obowiązków wynikających z ustawy w tym obowiązku zorganizowania odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, analizy gospodarki odpadami komunalnymi. Gminy prowadzą rejestr działalności regulowanej w zakresie odbierania odpadów komunalnych oraz ewidencję umów zawartych na odbieranie odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości. W tym celu gminy odbierają sprawozdania od podmiotów odbierających odpady.

Obowiązek sprawozdawczy podmiotów odbierających odpady wynikał z art. 9n ustawy o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach (do 1 lutego 2015 r.) Sprawozdanie, zgodnie z art. 9n ust. 3 tej ustawy zawiera informacje o masie poszczególnych rodzajów odbieranych odpadów i sposobie ich zagospodarowania wraz ze wskazaniem instalacji, do których zostały przekazane odbierane odpady, informacje o masie odpadów komunalnych podlegających biodegradacji przekazanych i nieprzekazanych do składowiska odpadów i sposobie ich zagospodarowania, liczbę właścicieli nieruchomości od których zostały odebrane odpady komunalne i wskazanie właścicieli którzy zbierają odpady komunalne w sposób niezgody z regulaminem.

J.Z. prowadząca działalności [...], pismem z dnia 12 czerwca 2015 r. wyjaśniła powody dla których sprawozdania nie powinny być udostępnione wskazując, że mają one wartość handlową. Na ich podstawie można uzyskać informacje o kosztach zagospodarowania odpadów ponoszonych przez [...], obliczyć efektywność działania rzeczonej instalacji, marżowość i przewidzieć rachunek kosztów. Ponadto struktura rozdziału strumienia odpadów na zagospodarowanie we własnej instalacji oraz na przekazywane do innych instalacji wskazuje na strukturę organizacyjną przedsiębiorstwa. W związku z tym została dowiedziona przesłanka tajemnicy przedsiębiorstwa.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wywiodła Kancelaria Prawna [...] Spółka komandytowa z siedzibą we W.

Zarzuciła naruszenie:

-art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy ocenowej w zw. z art. 11 ust. 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji poprzez ich błędną wykładnię skutkującą przyjęciem, ze sprawozdania zawierają informacje o wartości handlowej w tym dane technologiczne objęte tajemnicą przedsiębiorstwa których udostępnienie mogłoby pogorszyć konkurencyjność firmy a podmiot złożył wniosek o ich utajnienie;

-art. 7 i 77 K.p.a. poprzez zaniechanie ustalenia przez organ czy wniosek [...] o wyłączenie informacji jest uzasadniony nie tylko w aspekcie formalnym ale i merytorycznym;

-art. 7, 8, 107 § 3 K.p.a. poprzez brak prawidłowego sformułowania uzasadnienia decyzji.

Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przypisanych.

W uzasadnieniu skarżąc wskazując na art. 16 ust. 1 ustawy ocenowej i poglądy doktryny stwierdziła, że odmowa udostępnienia informacji jest wyjątkiem od zasady udostępniania informacji publicznej a ramy odmowy udostępniania informacji muszą być rozumiane ściśle. Organ dokonał oceny wniosku o nieudostępnianiu wyłącznie w aspekcie formalnym z góry zakładając, że taki wniosek stanowi podstawę do wyłączenia. Tajemnicę przedsiębiorstwa na którą powołuje się firma [...] i organ miałoby stanowić informacje co do nazwy instalacji do których skierowano odpady oraz ich masa która pozwala na określenie kosztów zagospodarowania odpadów jakie ponosi przedsiębiorca. Jednakże nie znając ceny jednostkowej za zagospodarowanie 1 Mg odpadów nie sposób ustalić kosztów zagospodarowania ponoszonych przez danego przedsiębiorcę. Sama informacja o nazwie instalacji nie jest wystarczająca do ustalenia jaka cena została wynegocjowana.

W przypadku odpadów komunalnych zebranych w sposób selektywny wybór podmiotu, który będzie zagospodarowywał te odpady odbywa się na zasadzie wolnego rynku. Rynek tych podmiotów jest duży co świadczy o tym, że między tymi podmiotami istnieje konkurencja a to z kolei daje możliwość negocjowania ceny. Przepis art. 9e ust. 1 ustawy o utrzymaniu w czystości wprowadza dalej idące ograniczenia jedynie względem zmieszanych odpadów oraz odpadów zielonych które [...] może skierować wyłącznie do przetworzenia w regionalnych instalacjach do przetwarzania odpadów komunalnych regionu [...]. Na terenie województwa [...] w regionie [...] funkcjonowało 4 a obecnie 6 takich instalacji przy czym moce przerobowe tych instalacji są większe niż zapotrzebowanie regionu, co z kolei wymusza konkurencję pomiędzy tymi instalacjami. Informacja o tym , że [...] korzysta z innej niż własna instalacji sama w sobie nie pozwala więc na ustalenie jaką cenę jednostkową podmiot ten uiszcza na rzecz podmiotu zarządzającego instalacją [...]. Cena ta jest przedmiotem indywidualnej negocjacji stron. Poza tym skarżąca wywodziła, że na podstawie osiągniętych poziomów recyklingu i redukcji odpadów ulegających biodegradacji nie jest możliwe ustalenie procesów i technologii stosowanych w instalacjach [...] ani marżowość, efektywność i rachunek kosztów lub ich kalkulacje. Rodzaj procesów prowadzonych przez [...] wynika wprost z obowiązujących przepisów prawa tj. uchwały nr [...] w sprawie uchwalenia Wojewódzkiego Planu Gospodarki Odpadami dla M. na lata 2012-2017 z uwzględnieniem lat 2018-2023 oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych w zw. z przepisami ustawy o odpadach. Pierwszy z nich zawiera informację co do prowadzenia przez [...] instalacji MBP składającej się z sortowni odpadów komunalnych zmieszanych oraz odpadów komunalnych zebranych selektywnie o mocy przerobowej 210 000 Mg/rok i części biologicznej do przetwarzania frakcji organicznej wydzielonej ze zmieszanych odpadów komunalnych o mocach przerobowych 25 500 Mg/rok zlokalizowanych w gm. W. Drugi ze wskazanych aktów przesądza w jaki sposób ma być przeprowadzany proces przetwarzania odpadów komunalnych w tego typu instalacji. Z powyższego wynika, że informacja o osiągniętych poziomach recyklingu i redukcji odpadów ulegających biodegradacji nie jest niezbędna skarżącej by ustalić rodzaj przeprowadzonego przez [...]. Z rodzaju prowadzonego w instalacji procesu przetwarzania odpadów nie wynika jakie koszty ponosi dany przedsiębiorca w związku z prowadzeniem procesu przetwarzania odpadów. Na koszty te składa się wiele czynników w tym koszty ogólnozakładowe przedsiębiorcy, koszty wynagrodzenia pracowników, koszty zakupu materiałów (energii, paliw), ceny za zagospodarowanie odpadów powstałych w procesie przetwarzania. Sama informacja o rodzaju procesu nie jest nośnikiem tych danych. Na podstawie tych informacji nie można wywieść także informacji o stosowanych technologiach w instalacji. Ponadto z przepisu art. 9m ustawy o utrzymaniu czystości wynika, że prowadzący regionalną instalację do przetwarzania odpadów komunalnych jest obowiązany na wniosek gminy lub podmiotu odbierającego odpady komunalne do przedstawienia kalkulacji kosztów zagospodarowania zmieszanych odpadów komunalnych, odpadów zielonych oraz pozostałości z sortowania odpadów komunalnych przeznaczonych do składowania, pod rygorem ukarania karą pieniężną. "Marżowość" i kalkulacja kosztów" instalacji nie stanowi zatem tajemnicy przedsiębiorstwa z mocy założenia samego ustawodawcy. Informacja o strukturze rozdziału strumienia odpadów jednej gminy nie jest informacją o charakterze organizacyjnym i na jej podstawie trudno ustalić stały sposób funkcjonowania przedsiębiorstwa. Nie sposób także przyjąć, by udostępnienie żądanych informacji mogło pogorszyć pozycję konkurencyjną tego przedsiębiorcy, ponieważ przesłanka dotycząca pogorszenia konkurencyjności przedsiębiorstwa jest odrębną od przesłanki dotyczącej tajemnicy przedsiębiorstwa są to dwie niezależne od siebie przesłanki do odmowy udzielenia informacji, co świadczy o tym, że nie każde ujawnienie tajemnicy przedsiębiorstwa będzie pogarszało jego konkurencyjność. Nawet przyjęcie, że informacje te stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa nie uprawniało organu do zaniechania ustalenia czy ujawnienie tych informacji jest wyłączone w szczególności czy ich ujawnienie wiąże się z pogorszeniem konkurencyjności tego przedsiębiorstwa. Ustaleń tych organ nie poczynił.

Nie ulega wątpliwości, że żądane informacje stanowią informacje o środowisku w rozumieniu przepisów ustawy ocenowej, co wynika z art. 9 ust. 1 pkt 2 tej ustawy w zw. z art. 3 pkt 4 ustawy Prawo ochrony środowiska. Odpady są bowiem jednym z rodzajów emisji.

Poza tym uzasadnienie decyzji nie spełnia wymogów art. 107 § 3 K.p.a., nie odnosi się do okoliczności istotnych sprawy a w szczególności do tego czy udostępnienie żądanych informacji mogło pogorszyć pozycję konkurencyjną przedsiębiorcy.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ocenie podlega konkretna sprawa, rozpoznawana wcześniej przez organ administracji publicznej, pod kątem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafności rozstrzygnięcia.

Kompetencje sądu administracyjnego nakładają na niego obowiązek oceny przebiegu postępowania administracyjnego i to zarówno czynności podejmowanych w toku tego postępowania jak i treści i podstaw wydanej decyzji administracyjnej. Działanie sądu ma bowiem na celu ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji czy postanowienia, które w jakikolwiek sposób naruszałyby obowiązujące prawo. (por. wyrok NSA Warszawa z 20 stycznia 2010 r. I GSK 982/08 LEX nr 594803). Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy ocenowej. Zgodnie z nim organ administracji nie udostępnia informacji o środowisku jeżeli informacje dotyczą "informacji o wartości handlowej, w tym danych technologicznych, dostarczonych przez osoby trzecie i objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, jeżeli udostępnienie tych informacji mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję tych osób i złożyły one uzasadniony wniosek o wyłączenie tych informacji z udostępniania". Wskazać należy również, że artykuł 74 ust. 3 Konstytucji RP gwarantuje każdemu prawo do informacji o stanie środowiska i jego ochronie, a więc o podejmowanych w tej mierze działaniach. Prawo to powinno być jednak rozwijane na szczeblu ustawowym, co najpierw zostało częściowo dokonane nowelizacją ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska, dokonaną w sierpniu 1997 r. Konstrukcja wskazanego przepisu Konstytucji RP jest w pełni zgodna z wymaganiami prawa międzynarodowego i wspólnotowego, przejmują ją i rozwijają obecnie postanowienia ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Punktem wyjścia jest założenie, że wspomniane prawo dostępu przysługuje każdemu, a więc bez jakichkolwiek ograniczeń podmiotowych (ze względu na obywatelstwo, miejsce zamieszkania, wykształcenie czy jakiekolwiek inne kryteria). Ustawa ocenowa podkreśla także bardzo wyraźnie, że od osoby ubiegającej się o dostęp do informacji nie wolno żądać wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 13 ustawy ocenowej),

Przepisy art. 16 ust. 1 stanowią implementację dyrektywy 2003/4/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie publicznego dostępu do informacji dotyczących środowiska i uchylającej dyrektywę Rady 90/313/EWG (Dz.Urz. UE15/t. 7 str. 375). Zgodnie z art. 4 ust. 2 lit d dyrektywy dopuszcza się odmowę udzielenia informacji z uwagi na poufność informacji handlowych lub przemysłowych, o ile jest ona przewidziana prawem krajowym lub wspólnotowym w celu ochrony prawnie uzasadnionych interesów. Podkreśla się jednak, że zasadą jest prawo do udzielania informacji o środowisku a odmowa musi być interpretowana ściśle, biorąc pod uwagę nadrzędność interesów publicznych i związane z tym prawo do otrzymania informacji. Inaczej mówiąc z samego faktu, że informacja ma wartość handlową dla przedsiębiorstwa i objęta jest tajemnicą przedsiębiorstwa nie stanowi wystarczającej podstawy do odmowy udzielenia informacji. Konieczne jest wykazanie, że udzielenie tej informacji mogłaby pogorszyć konkurencyjną pozycję podmiotu od którego ta informacja pochodzi (i go dotyczy). Oczywiście musi ona złożyć stosowny wniosek o nieudostępnienie tych informacji. Ocena czy rzeczywiście informacja mogłaby pogorszyć konkurencyjność podmiotu musi być obiektywnie uprawdopodobniona. Nie wystarczy zatem subiektywne przekonanie podmiotu iż taki skutek hipotetycznie może nastąpić.

Nie powinno budzić wątpliwości, że udzielenie informacji na temat odpadów komunalnych i podmiotów odbierających je na terenie Gminy G. stanowi informacje o środowisku i jego ochronie, w rozumieniu art. 16 ust. 1 ustawy ocenowej w związku z art. 3 ust. 39 ustawy Prawo ochrony środowiska. Pod pojęciem środowiska mieści się "ogół elementów przyrodniczych w tym także przekształconych w wyniku działania człowieka w szczególności powierzchnię ziemi, kopaliny, krajobraz, powietrze, klimat oraz pozostałe elementy różnorodności biologicznej oraz wzajemne oddziaływanie pomiędzy tymi elementami". Ochrona środowiska oznacza podjęcie lub zaniechanie działań, umożliwiające zachowanie lub przywracanie równowagi przyrodniczej; ochrona ta polega w szczególności na: a) racjonalnym kształtowaniu środowiska i gospodarowaniu zasobami środowiska zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju, b) przeciwdziałaniu zanieczyszczeniom, c) przywracaniu elementów przyrodniczych do stanu właściwego (art. 3 pkt 13 ustawy Prawo ochrony środowiska). Tym samym odpady w rozumieniu ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U.2013.21 ze zm.), jako wytwory działalności człowieka mogą być źródłem zanieczyszczenia środowiska. Środowisko musi być chronione przed odpadami. Odbieranie odpadów komunalnych od wytwórców realizuje cele i zadania ochrony środowiska. Charakter "informacji o środowisku" mają również informacje dotyczące środków takich jak środki administracyjne, polityki, przepisy prawne dotyczące środowiska i gospodarki wodnej, plany, programy oraz porozumienia w sprawie ochrony środowiska, a także działań wpływających lub mogących wpłynąć na elementy środowiska oraz na emisje i zanieczyszczenia, jak również środków i działań, które mają na celu ochronę tych elementów, tudzież dotyczące analiz kosztów i korzyści oraz innych analiz gospodarczych i założeń wykorzystanych w ramach wspomnianych środków i działań. Pojęcie informacji oznacza we wskazanych przypadkach pewien zespół danych czy wiedzy dotyczących określonego zagadnienia, oznacza więc pewną treść intelektualną. Od strony formy materialnej, jaką informacja może przybrać, możemy mówić np. o informacji pisemnej, ustnej, o jej zawarciu w określonym dokumencie. Przepisy ustawy ocenowej, nie ograniczają formy, w jakiej informacja może być udostępniona, mówią ogólnie o jej udostępnieniu w formie ustnej, pisemnej, wizualnej, dźwiękowej, elektronicznej lub jakiejkolwiek innej (art. 9 ust. 2 ustawy ocenowej).

Ustawa nie zawiera w swej treści definicji tajemnicy przedsiębiorstwa. Definicja ta znajduje się natomiast w art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.(t.j. Dz.U.2003.153.1503 ), dalej zwaną "ustawą o z.n.k". Przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się "nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności". Odmowa udostępnienia informacji o środowisku i jego ochronie jest możliwa tylko wówczas, jeżeli ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko wyraźnie na to pozwala, czyli zachodzi jedna z okoliczności tą ustawą wskazanych, zobowiązujących bądź pozwalających na odmowę (odmowa o charakterze obligatoryjnym bądź fakultatywnym – przepisy zawarte w art. 16–20 ustawy). Odmowa udzielenia informacji ma charakter wyjątkowy. Jest wyjątkiem uzasadniającym niezrealizowanie prawa gwarantowanego konstytucyjnie, wobec czego przyczyny ją uzasadniające nie powinny być interpretowane w sposób rozszerzający. Dodatkowo należy wskazać, iż określone przyczyny obligatoryjnej odmowy udostępnienia informacji nie mają zastosowania w odniesieniu do kategorii informacji wskazanych w art. 18 ustawy ocenowej. Przepis zakłada bowiem, że postanowień art. 16 ust. 1 pkt 1 i 4–8 ustawy ocenowej nie stosuje się, jeżeli informacja dotyczy: 1) ilości i rodzajów pyłów lub gazów wprowadzanych do powietrza oraz miejsca ich wprowadzania; 2) stanu, składu i ilości ścieków wprowadzanych do wód lub do ziemi oraz miejsca ich wprowadzania; 3) rodzaju i ilości wytwarzanych odpadów oraz miejsca ich wytwarzania; 4) poziomu emitowanego hałasu; 5) poziomu emitowanych pól elektromagnetycznych.

Sprawozdania, zgodnie z art. 9n ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (stan prawny przed dniem 1 lutego 2015 r.) zawierały informacje o masie poszczególnych rodzajach odbieranych odpadów komunalnych, sposobie ich zagospodarowania, wskazaniem instalacji do której są przekazywane, nie przekazanych do składowania na składowisku odpadów i sposobie ich zagospodarowania, liczbę właścicieli od których zostały odebrane oraz wskazanie właścicieli nieruchomości, którzy zbierają odpady komunalne w sposób niezgody z regulaminem.

Organ II instancji powołał sią na pismo J.Z. z 12 czerwca 2015r. i wskazywaną przez nią okoliczność, że "na podstawie danych sprawozdania można uzyskać informacje o kosztach zagospodarowania odpadów jakie ponosi w danej instalacji [...], można też obliczyć efektywność działania rzeczonej instalacji, marżowość i przewidzieć rachunek kosztów. Ponadto struktura rozdziału strumienia odpadów na zagospodarowanie we własnej instalacji oraz przekazywane do innych instalacji, wskazuje na strukturą organizacyjną przedsiębiorstwa".

Oceniając przyczyny wskazane przez organ jako uzasadniające odmowę udzielenia informacji o środowisku Sąd jest zdania, że w istocie informacje ujęte w sprawozdaniu obiektywnie nie spełniają kryterium tajemnicy przedsiębiorstwa, której ujawnienie mogłoby pogorszyć konkurencyjną pozycję tych osób (art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy ocenowej).

O ile rzeczywiście wskazanie do jakiej instalacji skierowane zostały odpady może stanowić informację o klientach, a więc stanowić informację handlową to jednak w sprawozdaniach brak jest informacji o cenie za jaką odpady są przez ten podmiot przyjmowane. Bez tej danej nie sposób ustalić kosztu zagospodarowania odpadu, nie mówiąc już o tym, że na koszt funkcjonowania przedsiębiorstwa nie składa się tylko cena ale i ogólne koszty przedsiębiorstwa ponoszone w związku z jego funkcjonowaniem (osobowe, rzeczowe) i to w aspekcie działalności całego przedsiębiorstwa a nie jego części (sprawozdania dotyczą informacji z jednej gminy). Także na podstawie struktury rozdziału strumienia odpadów do zagospodarowania nie można tych parametrów ustalić ponieważ dane na ten temat są cząstkowe, dotyczą tylko jednej gminy.

Sąd w pełni podziela zarzuty skargi w zakresie niemożliwości stwierdzenia na podstawie danych ze sprawozdania na temat poziomu recyklingu i redukcji odpadów jakie procesy i technologie stosowane w instalacji [...], efektywności instalacji, marżowości i rachunku kosztów lub jej kalkulacji.

Jak trafnie wskazuje skarga (str. 8) rodzaj procesów prowadzonych przez [...] wynika z uchwały nr [...] w sprawie uchwalenia Wojewódzkiego Planu Gospodarki Odpadami dla M. na lata 2012 – 2017 oraz uchwały nr [...] w sprawie wykonania Wojewódzkiego Planu Gospodarki Odpadami dla M. na lata 2012 – 2017 z załącznikami oraz rozporządzenia Ministra Środowiska z 11 września 2012 r. w sprawie mechaniczno-biologicznego przetwarzania zmieszanych odpadów komunalnych w zw. z ustawą o odpadach. Pierwsza uchwała określa m.in. moc przerobową sortowni odpadów zmieszanych, druga określa proces przetwarzania odpadów komunalnych w tego typu instalacji. Są to akty prawa powszechnie obowiązującego a więc i dostępnego. Na podstawie tych danych można ustalić nie tylko rodzaj prowadzonej działalności ale i jej zakres przerobowy, bez uwzględniania danych pochodzących ze sprawozdań.

Nie da się także na podstawie informacji ze sprawozdań ustalić jakiego rodzaju procesy technologiczne są w danym przedsiębiorstwie stosowane. Wnioskująca o nieudostępnienie danych nie wykazała nawet o jakie procesy technologiczne chodzi i jakiego rodzaju tajemnice handlowe w tym zakresie mogą zostać naruszone.

Nie każdy z procesów recyklingu jest taki sam. Zależy od rodzaju odpadu i jego charakteru (papier, szkło czy metal) czy sposobu zbierania (czy selektywny czy bezpośredni). Na podstawie tych danych wylicza się poziomy recyklingu i odzysku – o czym stanowi rozporządzenie Ministra Środowiska z 29 maja 2012 r. w sprawie poziomu recyklingu, przygotowania do ponownego użycia i odzysku innymi metodami niektórych frakcji odpadów komunalnych (D.U. z 2012 r., poz. 646).

Nie zasługuje na aprobatę pogląd organu I instancji a zaaprobowany przez organ II instancji, że z faktu iż sprawozdania nie są publikowane na stronach urzędowych Gminy wynika, że nie mają one charakteru publicznego.

Jak zresztą sam powołuje organ I instancji, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 9 lit c ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach na stronie internetowej urzędu podaje się informacje na temat podmiotów odbierających odpady, adresach podmiotów odbierającego odpady, miejsca zagospodarowania przez podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli nieruchomości zmieszanych, zielonych oraz pozostałości odpadów komunalnych przeznaczonych do składowania, wymagane poziomy recyklingu w danym roku. Dane te są niczym innym niż danymi o podmiotach powiązanych handlowo z takim przedsiębiorstwem jak [...]. W związku z tym skoro ustawodawca nakazał ujawnienie tych danych w formie informacji publicznej na stronach urzędu, brak jest podstaw do odmowy ich ujawnienia na podstawie sprawozdań tylko z tego powodu, że pochodzą z dokumentu skierowanego do określonego podmiotu (Gminy).

W ocenie Sądu nie została także wykazana przesłanka dotycząca wykazania, że udostępnienie żądanych informacji mogłoby pogorszyć pozycję konkurencyjną przedsiębiorcy, który dostarczył informacji. Organ w ogóle tej przesłanki nie uzasadnił ani nie przedstawił toku rozumowania na podstawie którego doszedł do takiego wniosku. Powołał się natomiast na uzasadnienie organu I instancji, które żadnej przekonującej argumentacji na ten temat nie zawiera. Stanowi to o naruszeniu przez organ art. 7, 77 § 1, i 107 § 3 K.p.a. w zakresie oceny dowodów i prawidłowego uzasadnienia decyzji.

W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wnioskująca o odmowę udostępnienia informacji, nie uzasadniła w sposób przekonujący, że sprawozdania kwartalne zawierają informacje o wartości handlowej stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa, których udostępnienie mogłoby pogorszyć konkurencyjność pozycji tej firmy.

Powoływane w piśmie z 12 czerwca 2015 r. argumenty o możliwości pogorszenia konkurencyjności firmy na skutek podania informacji na temat struktury rozdziału strumienia odpadów oraz na przekazywanie do innych instalacji jako stanowiącej informacją na temat struktury organizacyjnej podmiotu przekazującego nie uzasadnia twierdzenia o możliwości przygotowania przez konkurencję praktyk rynkowych które mogłyby negatywnie oddziaływać na przedsiębiorstwo choćby z tego powodu, że sprawozdanie nie zawiera informacji o cenie przekazania odpadu. Rozważania na temat możliwości zaoferowania niższej ceny przez podmiot konkurujący jest elementem rynku bez względu na to czy podmiot konkurujący zna czy nie zna ceny zaproponowanej przez inny podmiot gospodarczy. W tym wypadku jednak taka obawa nie zachodzi ponieważ sprawozdanie nie zawiera informacji na temat cen za poszczególne etapy utylizacji odpadów a informacje na temat podmiotów odbierających odpady jest ogólnodostępna.

Z tych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a P.p.s.a. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję wraz z decyzją poprzedzającą jako nie znajdującą podstawy prawnej w art. 16 ust. 1 pkt 7 ustawy ocenowej. O kosztach sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni wniosek skarżącej, ewentualnie przy zastosowaniu również art. 16 ust. 1 pkt 4 tej ustawy a więc rozważy czy sprawozdania nie zawierają danych osobowych chronionych ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (D.U. 2015, poz. 2135 i 2281).