Postanowienie NSA, sygn. akt I FSK 831/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatek od towarów i usług
Umorzenie postępowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Umorzono postępowanie z art. 161 ustawy p.p.s.a.
Powołane przepisy: article: art. 60, art. 161 par. 1 pkt 1, art. 193
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Artur Mudrecki Sędziowie NSA Maria Dożynkiewicz - sprawozdawca Juliusz Antosik Protokolant Ewa Tokarczyk po rozpoznaniu w dniu 8 maja 2007 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Firmy Handlowo–Usługowej "M." – Robert R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 marca 2006r. sygn. akt III SA/Wa 90/06 w sprawie ze skargi Firmy Handlowo–Usługowej "M." – Robert R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 27 października 2005 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: 1. umorzyć postępowanie kasacyjne, 2. zwrócić Robertowi R. z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie kwotę 148 zł /sto czterdzieści osiem zł/ tytułem połowy uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi kasacyjnej jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 marca 2006 r., III SA/Wa 90/06, mocą którego oddalono skargę Roberta R. prowadzącego działalność gospodarczą w ramach Firmy Handlowo-Usługowa "M." na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z 27 października 2005 r. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w W. z 16 czerwca 2005 r. określającą stronie w podatku od towarów i usług zobowiązanie podatkowe za październik, listopad i grudzień 2003 r. oraz nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc za wrzesień 2003 r.

W uzasadnieniu Sąd ten wskazał, że Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w W. - podważył prawo skarżącego do zwiększenia podatku naliczonego o kwoty wypłaconego rolnikom zryczałtowanego zwrotu podatku wynikającego ze 124 faktur VAT RR, które wystawiono w okresie od 20 września 2003 r. do 27 grudnia 2003 r. W poleceniach przelewów, stanowiących dowód zapłaty za zakupione przez skarżącego produkty rolne /pieczarki/, nie umieszczono bowiem dat wystawienia faktur, za które regulowano należności na rachunki bankowe rolników. Z uwagi na powyższe, powołując się na art. 33b ust. 4 w związku z art. 19 ust. 1, ust. 2 i ust. 2a ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm. - zwanej dalej ustawą o VAT/ organ podatkowy pierwszej instancji uznał, że skarżący zawyżył kwoty podatku naliczonego w rozliczeniu za wrzesień, październik, listopad i grudzień 2003 r. Zgodnie bowiem z art. 33b ust. 4 ustawy o VAT zwiększenie podatku naliczonego następuje dopiero wtedy, gdy nabywca produktów rolnych spełni wszystkie warunki wskazane w tym przepisie.

Stanowisko organu pierwszej instancji podzielił Dyrektor Izby Skarbowej w W., który w związku z odwołaniem strony wskazaną wyżej decyzją utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy podniósł, że informacja o numerze faktury i dacie jej wystawienia w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty jest niezbędna, a sformułowanie art. 33b ust. 4 ustawy o VAT wyklucza uznaniowe potraktowanie spełnienia tego warunku. Dodał, że nie ma podstaw prawnych, by uznać brak wskazanych danych jako brak formalny, gdyż wszystkie wymogi z przywołanego przepisu muszą być bezwzględnie spełnione.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji zarzucając im naruszenie art. 19 ust. 1 i ust. 2 oraz art. 33b ust. 4 ustawy o VAT poprzez ich błędną wykładnię oraz naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 180 par. 1 i art. 181 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. 2005 nr 8 poz. 60 ze zm./ poprzez pominięcie wniosków dowodowych skarżącego, co jego zdaniem miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie strony warunek wskazany w art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o VAT ma charakter techniczno-dokumentacyjny i jest możliwy do uzupełnienia w trakcie postępowania podatkowego. Skarżący dodał, że przedstawił dowody pozwalające przyporządkować poszczególne faktury do dokumentów stwierdzających dokonanie zapłaty za produkty rolne kwot wykazanych w tych fakturach za pośrednictwem rachunku bankowego rolnika ryczałtowego. Podkreślił, że prowadzi numerację faktur w taki sposób, że łatwo można przyporządkować poszczególne przelewy do faktur. Z uwagi na powyższe cel normy wynikającej z art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o VAT został spełniony.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie jest zasadna i oddalił ją w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ - zwana dalej p.p.s.a.

Sąd stwierdził, że stan faktyczny tej sprawy nie jest między stronami sporny, natomiast wątpliwości sprowadzają się do oceny, czy pominięcie daty wystawienia faktury potwierdzającej zakup produktów rolnych w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty należności za te produkty stanowi wystarczającą podstawę do zakwestionowania prawa do odliczenia przez nabywcę produktów rolnych podatku naliczonego o wartość zryczałtowanego zwrotu podatku wynikającego z wystawionej przez niego faktury VAT RR.

Sąd wskazał, że z art. 33b ust. 4 ustawy o VAT wynika, iż zryczałtowany zwrot podatku zwiększa u nabywcy produktów rolnych podatek naliczony, o którym mowa w art. 19 ust. 2 i 2a tej ustawy, w rozliczeniu za miesiąc, w którym dokonano zapłaty, po łącznym spełnieniu enumeratywnie wymienionych w tym przepisie warunków. Jednym z warunków wskazanych przez ustawodawcę /pkt 3/ było podanie numeru i daty wystawienia faktury potwierdzającej zakup produktów rolnych w dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty, o której mowa w pkt 2. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie za dokumenty takie uznać można wyłącznie polecenia przelewu sporządzane przez skarżącego oraz potwierdzające wykonanie zleconej przez niego operacji dokumenty bankowe. W dokumentach tych bezspornie nie zamieszczono dat wystawienia przedmiotowych faktur, a więc nie spełniono warunku z art. 33b ust. 4 ustawy o VAT. Sąd uznał, że przepis ten zawiera jasno sprecyzowane warunki, które nie nasuwają żadnych wątpliwości, a więc brak jest podstaw do stosowania innej wykładni, niż wykładnia językowa.

W dalszej kolejności Sąd stwierdził, że obowiązek prowspólnotowej wykładni przepisów prawa polskiego stosowanego do stanów faktycznych opartych na zdarzeniach zaszłych przed dniem akcesji nie może prowadzić do skutku contra legem w stosunku do obowiązujących w tym czasie przepisów polskich lub niestosowania tych przepisów, nawet gdyby były one niezgodne z treścią i celami aktów wspólnotowych. Stwierdzenie to nie zmienia jednak zasadniczego nakazu stosowania wykładni prowspólnotowej w odniesieniu do przepisów stosowanych do przedmiotowych stanów faktycznych, wskazując granice tej wykładni. Powołując się na orzecznictwo Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości Sąd stwierdził, że państwa członkowskie UE mają prawo do nakładania na podatników podatku od towarów i usług jasno określonych i możliwych do wykonania warunków niezbędnych do skorzystania z prawa pomniejszenia podatku należnego o naliczony, tak by zapobiec nadużyciom. Dlatego też, skoro nie został spełniony jeden z warunków wskazanych w art. 33b ust. 4 ustawy o VAT, skarżący nie uzyskał prawa do zwiększenia podatku naliczonego, o którym mowa w art. 19 ust. 2 i 2a o zryczałtowany zwrot podatku.

Z uwagi na fakt, że nie zachodziła konieczność uzupełnienia materiału dowodowego w celu identyfikacji faktur stanowiących podstawę do dokonania przelewów, w ocenie Sądu nie doszło w tej sprawie do naruszenia przepisów postępowania. Organy podatkowe dołożyły przy tym należytej staranności zbierając materiał dowodowy w sprawie i dokonały prawidłowej jego oceny, zgodnie z art. 191 Ordynacji podatkowej.

W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku pełnomocnik Roberta R. zaskarżając wyrok ten w całości zarzucił:

1. naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 par. 4 i art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. poprzez:

- niepełne przedstawienie stanu faktycznego sprawy w zakresie złożonych w toku postępowania podatkowego oświadczeń /pokwitowań/ dokumentujących otrzymanie zapłaty przez rolników ryczałtowych za konkretne dostawy;

- nie przedstawienie stanowiska skarżącego w przedmiocie oceny prawnej powyższych pokwitowań będących w jego ocenie "dokumentem stwierdzającym dokonanie zapłaty",

- nie wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie wykładni pojęcia "dokumentu stwierdzającego dokonanie zapłaty", a w szczególności zawężenie jego znaczenia do dokumentów bankowych w postaci dyspozycji przelewu, z wyłączeniem pisemnych pokwitowań rolników ryczałtowych dokumentujących otrzymanie zapłaty za produkty rolne na rachunek bankowy.

Powyższe skutkowało w ocenie strony nierozpoznaniem istoty sprawy poprzez niedokonanie oceny prawidłowości ustaleń stanu faktycznego przez organy podatkowe w zakresie posiadania przez skarżącego zawierających niezbędne dane "dokumentów stwierdzających dokonanie zapłaty".

2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 3 par. 1 i art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. oraz art. 122, art. 187 par. 1 i art. 199 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 par. 2 p.p.s.a. oraz naruszenie art. 1 par. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 poz. 1269/ - zwanej dalej P.u.s.a. - polegające na tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonując oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy podatkowe nie uwzględnił błędnego jego ustalenia, a tym samym przyjął błędne ustalenia organów podatkowych dotyczące stanu faktycznego jako swoje, w zakresie tego, że skarżący nie posiadał prawidłowo wystawionych "dokumentów stwierdzających dokonanie zapłaty", podczas gdy skarżący je posiadał i przedłożył organom jako załącznik do odwołania od decyzji.

3. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 134 par. 1 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie okoliczności, że organy podatkowe dokonały błędnych ustaleń stanu faktycznego naruszając zasadę swobodnej oceny dowodów oraz naruszając przez to art. 122, 187 par. 1 i 199 Ordynacji podatkowej, dokonując ustalenia, że skarżący nie posiadał prawidłowo wystawionych "dokumentów stwierdzających dokonanie zapłaty", podczas gdy skarżący je posiadał i przedłożył organom jako załącznik do odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, a Sąd pierwszej instancji nie był związany zarzutami skargi.

4. naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie art. 33b ust. 4 pkt 1-3 ustawy o VAT polegające na uznaniu, że skarżący nie miał prawa do zwiększenia podatku naliczonego o kwotę zryczałtowanego zwrotu podatku, z uwagi na brak niezbędnych danych na dokumencie stwierdzającym dokonanie zapłaty, podczas gdy podatnik posiadał dokumenty stwierdzające dokonanie zapłaty w formie oświadczeń pokwitowań rolników ryczałtowych, które zostały przedłożone w toku postępowania podatkowego.

5. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o VAT polegającą na uznaniu, że dokumentem stwierdzającym dokonanie zapłaty, o którym mowa w tym przepisie, może być wyłącznie dokument potwierdzający złożenie dyspozycji bankowej, podczas gdy takim dokumentem może być również pokwitowanie wystawione przez wierzyciela, tj. rolnika ryczałtowego, które to pokwitowania - oświadczenia zostały włączone do akt sprawy postępowania podatkowego.

6. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 33b ust. 4 pkt 3 ustawy o VAT polegającą na uznaniu, że przelewy bankowe bez wskazanej na nich daty wystawienia faktury VAT RR nie stanowią dokumentów, o których mowa w tym przepisie, uprawniających do zwiększenia podatku naliczonego o zryczałtowany zwrot podatku, podczas gdy brak taki jako wada techniczna mniejszej wagi może być udokumentowany wszelkimi dowodami i jako taki nie wpływa na zakres uprawnień podatnika, gdyż w przeciwnym razie naruszałoby to zasadę neutralności podatku od towarów i usług.

W oparciu o powyższe zarzuty strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie o uchylenie wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy, tj. uchylenie zaskarżonych decyzji oraz na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a. wniosła o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

W piśmie procesowym z 27 kwietnia 2007 r., które wpłynęło do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed rozprawą pełnomocnik skarżącego cofnął skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Wobec cofnięcia skargi kasacyjnej przez pełnomocnika skarżącego należało na podstawie art. 161 par. 1 pkt 1 w związku z art. 60 i w związku art. 193 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ umorzyć postępowanie kasacyjne jako, że cofnięcie skargi kasacyjnej nie zmierza do obejścia prawa, ani też nie spowoduje utrzymanie w mocy aktu lub czynności dotkniętych wadą nieważności.

Na podstawie art. 232 par. 1 pkt 2 wskazanej wyżej ustawy należało zwrócić stronie połowę uiszczonego od skargi kasacyjnej wpisu.