Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 1039/07
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2008-06-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 153, art. 170, art. 183 § 1, art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 156
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 99
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 51
journal: Dz.U. 1995 nr 74 poz 368
law: Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie Jolanta Rajewska NSA Zygmunt Zgierski (spr.) Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 131/07 w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej opuszczenie osobnej kwatery stałej oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. R. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej opuszczenie osobnej kwatery stałej.

W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne:

Decyzją z dnia [...] Minister Obrony Narodowej utrzymał w mocy decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...], odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G. z dnia [...] nakazującej A. R. oraz osobom wspólnie zamieszkującym opuszczenie osobnej kwatery stałej w miejscowości R. przy ul. [...].

Jak wynika z uzasadnienia decyzji A. R. otrzymał w dniu 5 lipca 1990 r. przydział osobnej kwatery stałej w miejscowości R.. Następnie, decyzją z dnia [...] września 1991 r. Szef Wojskowego Rejonowego Zarządu Kwaterunkowo - Budowlanego w G. przyznał skarżącemu pomoc finansową z Funduszu Mieszkaniowego Ministerstwa Obrony Narodowej na budowę domu.

Dnia 13 czerwca 1994 r. A. R. sprzedał prawo użytkowania wieczystego działki wraz z nieukończoną budową domu jednorodzinnego, zaś w dniu 29 grudnia 1995 r. dokonał przelewu na konto Rejonowego Zarządu Kwaterunkowo-Budowlanego w G. kwoty, która stanowiła nominalną wysokość udzielonej pomocy finansowej.

Decyzją z dnia [...] listopada 1998 r. Dyrektor Oddziału Terenowego WAM, na podstawie art. 87, art. 42, art. 41 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, nakazał A. R. wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkującymi osobami opuszczenie dotychczas zajmowanej kwatery stałej. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że A. R. zobowiązany był do przekazania zajmowanej kwatery do dyspozycji wojskowych organów kwaterunkowych po ukończeniu budowy własnego lokalu i otrzymaniu decyzji zezwalającej na jego użytkowanie, po fakcie kupna własnego lokalu lub z chwilą uzyskania przydziału lokalu spółdzielczego. Powołując się zaś na art. 87 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP organ podał, że pomoc finansowa przyznana na budownictwo mieszkaniowe jest ekwiwalentem pieniężnym w zamian za rezygnację z kwatery, a żołnierz, który skorzystał z tego rodzaju pomocy zobowiązany jest bezwarunkowo przekazać do dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej dotychczas zajmowaną kwaterę. Niewywiązanie się z obowiązku spowodowało konieczność wydania w oparciu o art. 42 w/w ustawy, decyzji o zwolnieniu kwatery.

Powyższa decyzja została utrzymana w mocy przez Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G. w dniu [...] stycznia 1999 r., który wskazał, że A. R. zwrócił pomoc finansową w dniu 29 grudnia 1995 r. po odstąpieniu od budowy domu jednorodzinnego poprzez zbycie rozpoczętej budowy aktem notarialnym sporządzonym w dniu 13 czerwca 1994 r. Zbycie domu nastąpiło w czasie obowiązywania rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 stycznia 1994 r. w sprawie zasad przyznawania i wysokości pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez osoby uprawnione do osobnej kwatery stałej, a skarżący nie spełniał przesłanek koniecznych do zwrotu pomocy finansowej, zatem zwrot ten dokonany został bez podstawy prawnej. Jednak dobrowolny zwrot tej pomocy w związku z dobrowolnym zbyciem rozpoczętej budowy nie stanowi przesłanki do pozostawania w zajmowanej kwaterze.

Na powyższą decyzję A. R. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2001 r. o sygn. akt II SA/Gd 333/99 oddalił skargę. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił interpretację przepisów prawa, zastosowaną przez odwoławczy organ administracyjny.

Wnioskiem z dnia 26 lipca 2006 r., skierowanym do Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w Warszawie, A. R. wystąpił o stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G.. We wniosku zarzucił naruszenie art.156 §1 pkt 2 i art.157 §1 i 2 kpa.

Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...], działając na podstawie art.157 § 1 i art. 158 § 1 w związku z art. 156 §1 pkt 2 kpa oraz art.13 ust. 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej odmówił stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, organ administracji nie rozpatruje ponownie merytorycznie sprawy, jak w postępowaniu odwoławczym, lecz dokonuje oceny, czy decyzja zawiera wady określone w art. 156 kpa. Wskazał ponadto, że dokonując oceny, czy zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa organ związany jest oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu administracyjnego, który rozpatrywał skargę na kwestionowaną decyzję. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej powołał się na art.153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w świetle którego organ administracji i sąd ponownie rozpatrując sprawę zobowiązani są do zastosowania się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku, bez względu na poglądy prawne wyrażone w orzeczeniach sądowych w innych sprawach.

W odwołaniu do Ministra Obrony Narodowej A. R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji lub ewentualnie o jej zmianę poprzez stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G. z dnia [...] stycznia 1999 r.

Minister Obrony Narodowej, decyzją z dnia [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Uzasadniając decyzję organ wskazał, że próba stwierdzenia nieważności decyzji kontrolowanej już wcześniej przez sąd oddalający skargę na niezgodność tej decyzji z prawem, stanowi w istocie - w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego - niedopuszczalną ingerencję w prawomocne orzeczenie sądu. Minister Obrony Narodowej wskazał na art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Oddalenie zatem przez NSA skargi na niezgodność decyzji z prawem zamyka organowi administracji drogę do stwierdzenia nieważności decyzji, ze względu na związanie oceną prawną zawartą w wyroku Sądu w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego, a ocena odmienna materiału dowodowego stanowiłaby prawnie niedopuszczalną polemikę z prawomocnym wyrokiem.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie A. R. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie art.156 kpa w związku z art. 153 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uznanie, że związanie organu administracyjnego poglądem prawnym wyrażonym w wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę, uniemożliwia wydanie decyzji w przedmiocie nieważności uprzedniej decyzji administracyjnej, wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

Dodatkowo, w pismach procesowych z dnia 6 grudnia 2006 r. oraz z dnia 2 marca 2007 r. A. R., przywołując naruszenie licznych przepisów Kodeksu karnego, argumentował, że w przedmiotowej sprawie wyczerpane zostały znamiona przestępstw stypizowanych tymi przepisami.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie na rzecz Ministerstwa Obrony Narodowej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił, iż sprawa zwolnienia osobnej kwatery stałej przez A. R. oraz wspólnie zamieszkałe osoby była już przedmiotem rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2001 r. o sygn. akt II SA/Gd 333/99 oddalił skargę na decyzję Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Rejonowy w G. z dnia [...] stycznia 1999 r.

Sąd I instancji podniósł, iż w powyższym wyroku uznano, że skarżący otrzymał pomoc finansową na budowę domu w rozumieniu przepisu art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych R.P., która to ustawa weszła w życie dnia 9 sierpnia 1995 r., z wyjątkiem przepisów zawartych w rozdziałach od 4 do 6 oraz art. 86 do 91, które weszły w życie w dniu 1 stycznia

1996 r. Otrzymanie zaś przez skarżącego pomocy finansowej powodowało powstanie obowiązku przekazania do dyspozycji Agencji dotychczas zajmowanej kwatery stałej. Fakt zaś, że skarżący pomimo uzyskania pomocy finansowej na budowę domu, budowy tej nie skończył, lecz sprzedał prawo wieczystego użytkowania działki z nieukończoną budową oznacza, że dobrowolnie zrezygnował z osiągnięcia celu, na jaki pomoc ta została przyznana. Nie oznaczało to jednak eliminacji obowiązku skarżącego wynikającego z art. 41 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP.

Sąd podkreślił, iż przy rozpoznaniu wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G. z dnia [...] stycznia 1999 r., nakazującej opuszczenie osobnej kwatery stałej, organ administracji związany był oceną prawną wyrażoną w powołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ma to istotne znaczenie w rozpoznawanej sprawie z uwagi na brzmienie art. 99 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z tym przepisem ocena prawna wyrażona w orzeczeniu NSA, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Oddalenie zatem przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi na niezgodność decyzji z prawem zamyka w istocie organowi administracyjnemu drogę do stwierdzenia nieważności decyzji, ze względu na związanie oceną prawną zawartą w wyroku sądu.

W ocenie Sądu, rozstrzygnięcie sądowe wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, w którym zostało wydane zaskarżone rozstrzygnięcie. Zasięgiem jego oddziaływania objęte zostaje przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Związanie wynikające z tego przepisu przestaje obowiązywać jedynie w przypadku zmiany stanu prawnego lub zmiany stanu faktycznego. Okoliczność, że strona skarżąca nie podziela poglądu zawartego w orzeczeniu nie ma znaczenia, jeżeli wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego nie został zakwestionowany w drodze rewizji nadzwyczajnej . W omawianej sprawie wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku nie został uchylony w drodze rewizji nadzwyczajnej, a zatem pogląd w nim zawarty jest nadal wiążący zarówno dla organu jak i dla sądu rozpoznającego sprawę.

W skardze kasacyjnej skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, podniósł zarzut naruszenia przepisów postępowania, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie naruszenia przez organ przepisów art. 156 kpa w związku z art. 153 p.p.s.a. poprzez uznanie, że związanie organu administracyjnego poglądem prawnym wyrażonym w wyroku sądu administracyjnego oddalającym skargę uniemożliwia wydanie decyzji w przedmiocie stwierdzenia nieważności uprzedniej decyzji administracyjnej wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

Jak wynika z uzasadnienia skargi kasacyjnej, jej autor nie podziela poglądu, jakoby oddalenie przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi na niezgodność decyzji z prawem zamykała organowi administracji drogę do stwierdzenia nieważności decyzji ze względu na związanie go oceną prawną wydaną w wyroku sądu. Związanie poglądem prawnym wyrażonym w wyroku nie idzie bowiem tak daleko, by niemożliwym było stwierdzenie nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Postępowanie przewidziane w art. 156 i następnych kpa nie jest zwykłą kontynuacją postępowania zakończonego decyzją ostateczną, ale postępowaniem samodzielnym, mającym na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji nieważnych. Przepis art. 153 p.p.s.a. nie zwalnia organu administracyjnego od merytorycznego rozpatrzenia żądania o stwierdzenie nieważności decyzji, nawet gdy w sprawie istnieje pogląd wyrażony przez sąd administracyjny.

Autor skargi kasacyjnej podniósł, iż decyzja Dyrektora Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] stycznia 1999 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Decyzja ta została oparta o art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, podczas gdy skarżący dokonał zwrotu pomocy finansowej w dniu 29 grudnia 1995 r., a zatem przed dniem wejścia w życie tejże ustawy. W skardze kasacyjnej powołano się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 18 października 1998 r. o sygn. akt III RN 55/98 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2000 r. o sygn. akt I SA 494/99, w których stwierdzono, iż przepis art. 41 ust. 1 pkt 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych nie ma zastosowania do żołnierza, który przed dniem wejścia w życie ustawy zwrócił pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe, uzyskaną na podstawie dotychczasowych przepisów. Cytując obszerne fragmenty uzasadnienia wskazanych orzeczeń, autor skargi kasacyjnej wywodził, iż decyzja Dyrektora WAM z dnia [...] stycznia 1999 r. rażąco narusza prawo.

Powołując takie zarzuty w ramach podstawy kasacyjnej, o której mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a., skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Obrony Narodowej wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Jak wynika z treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej p.p.s.a., istotną cechą postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej jest związanie sądu II instancji granicami tejże skargi, które obejmuje związanie zarówno wnioskami skargi kasacyjnej, jak i jej podstawami. Nawet nieważność postępowania może być wzięta pod uwagę dopiero po stwierdzeniu przez Sąd, iż skarga kasacyjna jest dopuszczalna. Oznacza to, iż Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje prawidłowość zaskarżonego orzeczenia tylko z punktu widzenia przepisów wyraźnie wskazanych w skardze kasacyjnej, poza kontrolą pozostaje natomiast zgodność orzeczenia z innymi przepisami prawa.

W pierwszej kolejności wypada wskazać, iż istota sprawy sprowadza się do rozważenia skutków, jakie dla dalszego postępowania niesie prawomocne orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, oddalające skargę, zapadłe przed dniem 1 stycznia 2004 roku.

Autor skargi kasacyjnej stoi na stanowisku, iż oddalenie przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku, wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2001 roku o sygn. akt II SA/Gd 333/99, skargi na decyzję Dyrektora Oddziału Terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w G. z dnia [...] stycznia 1999 roku nie stoi na przeszkodzie stwierdzeniu nieważności tejże decyzji w przeprowadzonym następnie w trybie nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym.

Wyrażając powyższy pogląd autor skargi kasacyjnej podniósł zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie naruszenia przez organy administracji art. 156 kpa w związku z art. 153 p.p.s.a. Analiza tak sformułowanych zarzutów prowadzi do wniosku, iż nie mogą one spowodować rezultatu w postaci uwzględnienia skargi kasacyjnej.

Odnosząc się do pierwszego z zarzutów, tj. nieuwzględnienia przez Sąd meriti naruszenia przez organy administracyjne przepisów procedury administracyjnej, należy zwrócić uwagę, iż skarga kasacyjna nie wskazuje, jaki przepis zawarty w art. 156 kpa miałby zostać naruszony.

Tymczasem podkreślenia wymaga, iż koniecznym warunkiem uznania, iż strona powołuje się w skardze kasacyjnej na jedną z podstaw kasacyjnych określonych w art. 174 p.p.s.a. jest wskazanie, który przepis, rozumiany jako najmniejsza jednostka redakcyjna oznaczona numerem artykułu (paragrafu, ustępu, punktu) ustawy - został naruszony, a także, w przypadku zarzutu naruszenia przepisów postępowania, na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny, działając jako sąd kasacyjny, nie jest bowiem uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów ani też tym bardziej wywodzenia wpływu domniemanego uchybienia na wynik sprawy, zatem zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia przepisów art. 156 kpa, jako nieprawidłowo skonstruowany musi pozostać poza zakresem rozpoznania Sądu.

Za niewłaściwe postawiony należy również uznać zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a. Warto bowiem zwrócić uwagę skarżącego, iż wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, oddalający skargę A. R. na decyzję z dnia [...] stycznia 1999 roku zapadł w dniu 11 kwietnia 2001 roku, a zatem pod rządami ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U.Nr 74, poz. 368 z późn. zm.). W konsekwencji związanie oceną prawną wyrażoną w powyższym orzeczeniu nie może wynikać i nie wynika z treści art. 153 p.p.s.a., lecz z art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zgodnie z którym ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia.

Dostrzegając wadliwość tak postawionych zarzutów skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednakże za stosowne odnieść się do poglądów wyrażonych w zaskarżonym wyroku.

I tak, zważyć należy, iż zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.

W ślad za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2008 r. o sygn. akt II OSK 422/07 należy stwierdzić, iż wynikająca z powyższego unormowania prawomocność materialna zamyka organom administracji publicznej oraz podmiotom posiadającym legitymację do uruchomienia nadzwyczajnego postępowania przez tymi organami możliwość stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 kpa.

Prawomocność materialna znajduje, w rozpoznawanej sprawie, uzasadnienie w treści art. 51 ab initio powoływanej już wcześniej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, stosownie do którego sąd nie był związany granicami skargi. Powyższe oznacza, iż sąd miał prawo, a nawet obowiązek badania zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wtedy gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Jeżeli zatem sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, obowiązany był z urzędu wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, gdyż nie był związany granicami skargi, należy przyjąć, iż sąd ten dokonał kontroli decyzji również pod kątem istnienia wad kwalifikowanych. A skoro skarga została oddalona uprawnione jest twierdzenie, że zaskarżona decyzja była wolna od wad uzasadniających stwierdzenie jej nieważności w trybie nadzwyczajnego postępowania administracyjnego.

Tym samym Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd wyrażony w zaskarżonym wyroku, iż rozstrzygnięcie sądowe wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, w którym zostało wydane, a zasięgiem jego oddziaływania objęte zostaje również przyszłe postępowanie administracyjne. Skoro wyrok z dnia 11 kwietnia 2001 r. o sygn. akt II SA/Gd 333/99 nie został zakwestionowany, posiada on moc wiążącą zarówno dla organów administracyjnych, jak i sądów administracyjnych, a możliwość stwierdzenia nieważności rozstrzygnięcia na podstawie art. 156 § 1 kpa jest wyłączona.

Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.