Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 3177/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6271 Ochrona cudzoziemca, w tym nadawanie statusu uchodźcy, azyl, zezwolenie na pobyt tolerowany i ochrona czasowa
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2003 nr 128 poz 1176
law: Ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Anna Sękowska, Sędziowie sędzia WSA Kaja Angerman, sędzia WSA Alina Balicka (spr.), Protokolant ref. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2016 r. sprawy ze skargi O. Z. na decyzję Rady do Spraw Uchodźców z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania statusu uchodźcy oddala skargę


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi jest decyzja Rady do Spraw Uchodźców z [...] sierpnia 2015 r. nr [...], wydana na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2012 r., poz. 680 ze zm.; dalej zwanej "u.u.c.o.") oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej zwanej "k.p.a."), utrzymująca w mocy decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z [...] maja 2015 r., nr [...], odmawiającą O. Z. nadania statusu uchodźcy oraz udzielenia ochrony uzupełniającej.

Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie sprawy.

O. Z. (dalej zwana "skarżącą") obywatelka [...], deklarująca narodowość [...], wnioskiem z 19 lutego 2015 r. wystąpiła o nadanie jej statusu uchodźcy w Rzeczypospolitej Polskiej. Oświadczyła, iż powodem wyjazdu była sytuacja powstała w kraju pochodzenia po aneksji [...]. Skarżąca wyjaśniła, iż po odmowie przyjęcia obywatelstwa [...] była nękana telefonami, jak również nachodzono ją w domu. W konsekwencji przeniosła się wraz z rodziną do [...], gdzie została zarejestrowana jako wewnętrzny przesiedleniec. Zdaniem skarżącej otrzymana pomoc była niewystarczająca, a warunki życia bardzo trudne. Nadto skarżąca wskazała, iż opiekuje się młodszym bratem chorującym na [...]. We [...] pozostali rodzice cudzoziemki, którzy obecnie mieszkają u znajomych, bowiem otrzymany przez nich dom nie nadawał się do zamieszkania.

Ponadto we wniosku skarżąca stwierdziła, iż zdarzenia, których doświadczyła po aneksji [...], wskazują o prześladowaniu w kraju pochodzenia i poddawaniu przemocy psychicznej, w tym biorąc pod uwagę stosunek władz [...] do przesiedleńców. Cudzoziemka nie brała czynnego udziału w działaniach wojennych, jak również nie należała do żadnej partii politycznej ani innej organizacji. Oświadczyła także, iż nigdy nie była zatrzymana ani aresztowana. Kraj pochodzenia opuściła bez problemów 2 grudnia 2014 r., wraz z bratem i mężem, na podstawie paszportu wewnętrznego wydanego przez władze [...].

Powyższy wniosek jest drugim wnioskiem skarżącej o udzielenie statusu uchodźcy. Pierwszy wniosek złożył mąż skarżącej 2 grudnia 2014 r., jednakże w wyniku cofnięcia zgody na złożenie wniosku, Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców umorzył postępowanie w sprawie nadania statusu uchodźcy w części dotyczącej skarżącej.

W trakcie przesłuchania statusowego przeprowadzonego 6 marca 2015 r. skarżąca wskazała, że urodziła się L., następnie mieszkała w E., a później w S. Po ukończeniu studiów ekonomicznych pracowała w salonie urody, jako kosmetyczka. Uzasadniając bezpośrednie przesłanki emigracji skarżąca oświadczyła, że po aneksji [...] wraz z bliskimi zrezygnowała z przyjęcia obywatelstwa [...], bowiem wraz z całą rodziną była przeciwna przyłączeniu [...] do [...]. W konsekwencji wraz z Armią Zbawienia pomagała ludziom opuszczającym [...] wożąc ich rzeczy swoim samochodem do obwodu [...] oraz dostarczała żywność żołnierzom [...] zablokowanym na [...]. Wówczas zaczęto grozić skarżącej i jej rodzinie przez telefon, jak również kontrolować jej samochód, a rodziców wezwano do prokuratury. Z tego powodu na początku maja 2014 r. wraz z bratem opuściła [...] i pojechała do [...] - do poznanych przez internet wolontariuszy. Tam znaleźli bezpłatne zakwaterowanie w hotelu. We wrześniu 2014 r. do [...] przyjechali rodzice cudzoziemki, którzy zmuszeni byli zamieszkać ze znajomymi z powodu trudnych warunków bytowych w przydzielonym mieszkaniu. Skarżąca oświadczyła, że po przesiedleniu nie otrzymała żadnej pomocy materialnej. Natomiast po opuszczeniu bezpłatnego hotelu nie mogła wynająć mieszkania we [...] i znaleźć zatrudnienia. Zdaniem skarżącej, pomimo wprowadzonych przepisów regulujących status osób przesiedlonych, władze [...] nie wypłacają rekompensat za pozostawione na [...] mienie nieruchome, a proponowane warunki bytowe są nie do przyjęcia.

Wśród obaw związanych z repatriacją na [...] cudzoziemka wymieniła przekazywanie przez władze [...] informacji o emigrantach z [...] stronie [...]. Ponadto wskazała, że sprawuje opiekę nad bratem, który jest diabetykiem. Odnosząc się do poddawania przemocy fizycznej oświadczyła, że doświadczyła jej ze strony męża.

Do zgromadzonego materiału dowodowego dołączono m.in. poświadczenie o woli zachowania obywatelstwa [...] wydane przez służbę [...], zaświadczenie o zarejestrowaniu jako przesiedleńca wewnętrznego, zaświadczenie z administracji województwa [...] o zarejestrowaniu w bazie informatycznej osób czasowo przemieszczonych, dyplom ukończenia studiów, materiały zamieszczone na przekazanym pendrive oraz informacje na temat aktualnej sytuacji polityczno-społecznej i militarnej na [...] (opracowania Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UdSC).

Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z [...] maja 2015 r., nr [...] odmówił skarżącej nadania statusu uchodźcy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wskazując na brak spełnienia przesłanek Konwencji o statusie uchodźców, sporządzonej w Genewie dnia 28 lipca 1951 r. (Dz. U. z 1991 r. Nr 119, poz. 515 ze zm.; dalej zwanej "Konwencją Genewską") oraz Protokołu dotyczącego statusu uchodźców sporządzonego w Nowym Jorku dnia 31 stycznia 1967 r. (Dz. U. z 1991 r., Nr 119, poz. 517; dalej zwanego "Protokołem Nowojorskim"), jak również udzielenia ochrony uzupełniającej z uwagi na nie istniejące rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy, gdyż cudzoziemka ma możliwość wewnętrznej relokacji i zamieszkania w obwodach [...], gdzie nie występuje zagrożenie doznania poważnej krzywdy określone w art. 15 u.u.c.o.

W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o jego uchylenie w całości zarzucając naruszenie:

- art. 13 i art. u.u.c.o. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,

- art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego i pominięcie słusznego interesu skarżącej;

- art. 80 k.p.a. przez dowolną ocenę materiału dowodowego.

W uzasadnieniu cudzoziemka podtrzymała swoje wcześniejsze obawy dotyczące istniejących zagrożeń w kraju pochodzenia, przy czym wskazała, że władze [...] nie są w stanie zabezpieczyć miejsca pobytu dla wszystkich osób wewnętrznie przemieszonych z terenu [...] oraz obwodu [...] i [...], co nie zostało uwzględnione przez organ. Ponadto skarżąca wskazała, iż jej brat chorujący na [...] wymaga stałej opieki, którą obecnie tylko skarżąca jest w stanie mu zapewnić. Do odwołania dołączyła adresy stron internetowych zawierających informacje o sytuacji osób wewnętrznie przemieszczonych na [...] oraz zaświadczenia lekarskie dotyczące jej brata potwierdzające rozpoznanie choroby i konieczność opieki przez osoby trzecie oraz jej samej o odbytej konsultacji psychologicznej.

Wskazaną na wstępie decyzją Rada do Spraw Uchodźców (dalej zwana również "Radą") utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.

Rozważając ogólną sytuację w kraju pochodzenia Rada stwierdziła, że w centralnej, zachodniej, południowej i znacznej części wschodniej [...] całkowitą kontrolę sprawują władze [...]. Sytuacja bezpieczeństwa jest tam stabilna i nie różni się znacząco w zależności od obwodu. Obecnie nie toczą się tam walki zbrojne, nie dochodzi również do poważniejszych incydentów o takim charakterze, choć zdarzają się różnego rodzaju prowokacje. Sytuacja pod względem praw człowieka na tym obszarze nie zmieniła się znacząco od sytuacji poprzedzającej wystąpienie konfliktu [...]-[...]. Organ odwoławczy zwrócił przy tym uwagę na pojawiające się problemy w zakresie udzielanej pomocy, które wynikają z rosnącej liczy osób przemieszczonych.

Organ odwoławczy odwołując się do brzmienia art. 13 ust. 1 u.u.c.o. stwierdził, że kwestią kluczową jest obawa przed prześladowaniem, która jednak musi mieć charakter uzasadniony. Natomiast zebrany materiał dowodowy wskazuje, że skarżąca nie wykazała żadnych istotnych faktów lub okoliczności, które można byłoby zakwalifikować jako indywidualne prześladowanie z powodu rasy, religii, narodowości, przynależności do określonej grupy społecznej, czy z powodu przekonań politycznych, lub mogłoby uzasadniać obawę przed takim prześladowaniem w przyszłości. W związku z tym Rada uznała, że skarżąca nie była prześladowana przez struktury państwa na obszarze [...] z powodów konwencyjnych i nie wyczerpała przesłanki art. 1A Konwencji Genewskiej i Protokołu Nowojorskiego oraz art. 13 ust. 1 u.u.c.o.

W ocenie Rady okoliczności wskazane przez skarżącą nie dowodzą istnienia faktycznych prześladowań, natomiast opinie wyrażone przez skarżącą są skrajnie subiektywne. Oświadczenia składane przez cudzoziemkę odnoszące się do kwestii braku możliwości zaspokojenia swych potrzeb na terytorium kraju pochodzenia organ uznał za wątpliwe. W tym zakresie Rada zwróciła uwagę, że władze [...] w miarę swoich możliwości i przy współpracy z organizacjami pozarządowymi udzielają pomocy wewnętrznym przesiedleńcom z terenów objętych konfliktem. Na terenie kraju pochodzenia działa również służba zdrowia umożliwiająca zapewnienie opieki zdrowotnej bratu skarżącej. Zdaniem Rady również zaświadczenie o konsultacji psychologicznej skarżącej nie stanowi przesłanki do uznania wystąpienia prześladowań w kraju pochodzenia, bowiem stan ten nie uniemożliwia przemieszczenia się na [...].

Odnosząc się natomiast do konieczności sprawowania opieki nad bratem skarżącej, z uwagi na jego chorobę, Rada zwróciła uwagę, że nie oznacza to wyłącznie jej obecności, w sytuacji gdy w kraju pochodzenia pozostali rodzice i babcia cudzoziemca, którzy w przypadku zaistnienia takiej potrzeby mogą udzielić mu pomocy. W opinii Rady przy tak przewlekłej chorobie, trwającej od 8-ego roku życia, cudzoziemiec powinien wiedzieć, w jaki sposób zatroszczyć się o swoje bezpieczeństwo (np. informowanie innych osób o chorobie, posiadanie karteczki z informacją o podaniu leków w przypadku zasłabnięcia etc.).

Rada oceniając materiały przekazane przez skarżącą na etapie postępowania odwoławczego stwierdziła, że mają one ogólnikowy charakter i nie dotyczą jej bezpośrednio.

Organ odwoławczy odnosząc się do sytuacji skarżącej zwrócił uwagę, że miała ona możliwość uzyskania wsparcia i pomocy we własnym kraju. Skarżąca została zarejestrowana, otrzymała pomoc materialną, natomiast nie doznawała prześladowań. Oczywiście udzielana pomoc mogła nie spełniać jej oczekiwań, jednakże uwarunkowania wewnętrzne pozwalają na jej udzielnie.

Rada podzieliła tym samym stanowisko organu I instancji, że w przypadku cudzoziemki nie wystąpiły żadne okoliczności dające podstawę do objęcia jej formą ochrony międzynarodowej w postaci nadania statusu uchodźcy. Zdaniem organu opuszczenie terytorium [...] przez skarżącą należy traktować w kontekście ekonomicznym oraz jako możliwość poszukiwania lepszych warunków do życia

Organ odwoławczy badając przesłanki udzielenia skarżącej ochrony uzupełniającej zwrócił uwagę, iż ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że w przypadku reemigracji do kraju pochodzenia nie byłaby ona narażona na prześladowanie ani innego rodzaju represje. W przypadku powrotu skarżącej na [...] brak jest podstaw do przyjęcia, że mogłoby jej grozić orzeczenie kary śmierci, tortury lub nieludzkie traktowanie czy karanie, poważne i zindywidualizowane zagrożenia dla życia i zdrowia. Cudzoziemka nie jest poszukiwana przez władze swego kraju. Ponadto w żaden sposób nie uzasadniła niemożności życia w innym miejscu/regionie kraju pochodzenia, a oświadczenia dotyczące braku odpowiednich warunków do życia – zdaniem organu – nie są przekonywujące, zatem zgodnie z obowiązującymi tam przepisami jest traktowana na równi z innymi obywatelami [...].

Z uwagi na powyższe w ocenie Rady potwierdzony został brak związku przyczynowego między prześladowaniami a wyjazdem z kraju pochodzenia skarżącej. Nie istnieje zatem rzeczywiste ryzyko doznania przez skarżącą poważnej i realnej krzywdy w przypadku powrotu do kraju pochodzenia.

Z tych względów Rada stwierdziła, że skarżąca nie spełnia przesłanek do objęcia jej ochroną uzupełniającą na terytorium RP i zgodnie z art. 20 ust. 1 u.u.c.o. odmówił jej udzielenia. W ocenie Rady nie ma żadnych rzeczywistych powodów, oprócz zamiaru osiedlenia się na obszarze Unii Europejskiej, powstrzymujących skarżącą przed reemigracją do kraju pochodzenia.

O. Z. zaskarżyła powyższą decyzję Rady do Spraw Uchodźców do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej naruszenie:

1) art. 13 ust. 1 i art. 15 u.u.c.o. poprzez stwierdzenie, że w przedmiotowej sprawie nie zostały spełnione przesłanki do ich zastosowania;

2) art. 7, art 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i § 2, art. 80 oraz art. 136 k.p.a. poprzez:

- nie zapoznanie się z aktualnymi informacjami dotyczącymi sytuacji w kraju pochodzenia, w tym stanu bezpieczeństwa ludności cywilnej na terytorium zachodniej i centralnej [...] oraz zakresu zapewnienia przestrzegania podstawowych praw człowieka i godnych warunków życia w stosunku do osób wewnętrznie przesiedlonych;

- niewstrzymanie się z wydaniem zaskarżonej decyzji do dnia wydania decyzji w sprawie brata skarżącej – O. Z., co skutkowało zebraniem niepełnego materiału dowodowego,

3) art. 11 oraz art. 107 §1 i § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie przyczyn odmowy udzielenia ochrony uzupełniającej oraz brak odniesienia się do regulacji zawartej w art. 18 ust. 2 w zw. ust. 1 tego przepisu u.u.c.o.

W oparciu o powyższe wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, jako rażąco naruszającej prawo i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Rada do Spraw Uchodźców w odpowiedzi na skargę wniosła o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 15 marca 2016 r. skarżąca wyjaśniła, że sprawa jej brata zakończyła się decyzjami negatywnymi, które zaskarżono do Sądu. Ponadto wskazała, że jest po rozwodzie z mężem, na dowód czego przedstawiła wyrok rozwodowy Sądu [...], oraz dodała, iż mąż otrzymał ochronę uzupełniającą w Polsce.

W odpowiedzi na wezwanie Sądu organ uzupełnił akta administracyjne o akta byłego męża skarżącej – D. L. dotyczące postępowania o nadanie mu statusu uchodźcy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) - dalej zwanej "P.p.s.a.", sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.

Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Rady do Spraw Uchodźców oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mającym lub mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W ocenie Sądu organy administracji w sposób wyczerpujący i rzetelny zebrały materiał dowodowy, a następnie dokonały prawidłowej jego oceny pod względem zastosowania norm prawa materialnego i przepisów postępowania. Wbrew zarzutom skargi, organy administracji obu instancji prawidłowo orzekły, że brak jest podstaw prawnych do przyznania skarżącej ochrony międzynarodowej - statusu uchodźcy i ochrony uzupełniającej.

Stosownie do art. 13 ust. 1 u.u.c.o., stanowiącego powtórzenie regulacji art. 1A pkt 2 Konwencji Genewskiej, cudzoziemcowi nadaje się status uchodźcy, jeżeli na skutek uzasadnionej obawy przed prześladowaniem w kraju pochodzenia z powodu rasy, religii, narodowości, przekonań politycznych lub przynależności do określonej grupy społecznej nie może lub nie chce korzystać z ochrony tego kraju. Akty prześladowania zarówno w rozumieniu art. 1A Konwencji Genewskiej, jak i art. 13 ust. 1 u.u.c.o. muszą: 1) ze względu na swoją istotę lub powtarzalność stanowić poważne naruszenie praw człowieka, w szczególności praw, których uchylenie jest niedopuszczalne zgodnie z art. 15 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonej w Rzymie dnia 4 listopada 1950 r. (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 i 285, z późn. zm.), lub 2) być kumulacją różnych działań lub zaniechań, w tym stanowiących naruszenie praw człowieka, których oddziaływanie jest równie dotkliwe jak prześladowania, o których mowa w pkt 1 (art. 9 ust. 1 lit. a i b Dyrektywy Rady 2011/95/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie norm dotyczących kwalifikowania obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako beneficjentów ochrony międzynarodowej, jednolitego statusu uchodźców lub osób kwalifikujących się do otrzymania ochrony uzupełniającej oraz zakresu udzielanej ochrony, Dz. U. UE L 337/9 z 2011 r.). Podkreślenia wymaga, że nadanie statusu uchodźcy nie następuje ze względu na warunki życia, sytuację osobistą cudzoziemca, ani stan przestrzegania praw człowieka w kraju pochodzenia, lecz z uwagi na istniejącą, uzasadnioną obawę prześladowania osoby ubiegającej się o status uchodźcy. Jedynym podłożem prześladowań może być: rasa, religia, narodowość, przynależność do określonej grupy społecznej czy też posiadane przekonania polityczne osoby wnioskującej o przyznanie ochrony.

Wskazać należy, że nadanie statusu uchodźcy warunkowane jest wykazaniem przez cudzoziemca relewantnej okoliczności, że żywi on "uzasadnioną obawę" przed prześladowaniem z określonych w ww. Konwencji i ustawie powodów. W konsekwencji oznacza to, że osoba ubiegająca się o status uchodźcy powinna w sposób niebudzący wątpliwości zasadność tej obawy wykazać. Przy czym nie wystarcza jedynie jej subiektywne przekonanie, lecz obawa musi być w pewien sposób zobiektywizowana poprzez odniesienie jej do realiów występujących w kraju pochodzenia osoby ubiegającej się o nadanie jej statusu uchodźcy. Dopiero na tym tle można dokonać właściwej oceny, czy dana osoba ubiegająca się o status uchodźcy rzeczywiście może obawiać się prześladowań ze strony własnego państwa. Ocena, czy obawa cudzoziemca przed prześladowaniem jest uzasadniona, powinna być dokonana w odniesieniu do indywidualnego przypadku na tle ogólnej sytuacji społeczno-prawnej i polityczno-ekonomicznej kraju pochodzenia cudzoziemca ubiegającego się o status uchodźcy.

Skarżąca jako zasadnicze powody ubiegania się o ochronę międzynarodową wskazała obawy o swoje bezpieczeństwo związane z aneksją [...], który był jej miejscem zamieszkania oraz trudne warunki bytowe, których doświadczyła jako wewnętrzny przesiedleniec przebywając we [...]. Ponadto skarżąca wyjaśniła, iż sprawuje opiekę nad młodszym bratem, który ze względu na swoją chorobę ([...]) wymaga stałego dozoru osób trzecich.

Biorąc pod uwagę obecne stosunki [...]-[...], należy uznać, że dalsze przebywanie skarżącej na [...] czyniły jej obawę przed prześladowaniami za uzasadnioną lub przynajmniej uprawdopodobnioną. Jednakże dokonując oceny kwestii podnoszonych we wniosku o udzielenie ochrony należy stwierdzić, że w żaden sposób nie odnoszą się one do indywidualnego zagrożenia uzasadniającego obawy przed prześladowaniem w rozumieniu Konwencji Genewskiej na terytorium [...]. Żywiona przez nią obawa przed prześladowaniem ze strony władz [...] na całym terytorium [...] nie znajduje potwierdzenia w danych zgromadzonych przez organy, jak również informacjach przedstawionych przez skarżącą. Faktem jest, iż obszar [...] oraz obwodów [...] i [...] [...] są kontrolowane przez grupy separatystów o poglądach [...], jednakże nie stwierdzono aby mogły one zagrozić bezpieczeństwu każdego obywatela na pozostałym terytorium [...]. Skarżąca wraz z bratem, jak również jej pozostała rodzina, bez żadnych problemów poruszała się po terytorium [...], a następnie opuściła kraj pochodzenia posługując się paszportem wewnętrznym. W konsekwencji, słusznie organy uznały, iż brak było podstaw do stwierdzenia istnienia zagrożenia prześladowaniem lub poważnym zagrożeniem dla zdrowia i życia cudzoziemki na terytorium kraju pochodzenia. Trudno również uznać za prześladowanie subiektywne odczucie skarżącej o braku wystarczającej pomocy ze strony władzy [...] dla osób wewnętrznie przesiedlonych.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 18 u.u.c.o. organ zobowiązany jest również rozpatrzyć możliwość tzw. wewnętrznej relokacji. W toku postępowania organy zbadały i szeroko udokumentowały dane na temat możliwości uzyskania pomocy ze strony władz kraju pochodzenia przez osoby wewnętrznie przesiedlone, w tym z [...]. Z opracowania UdSC dołączonego do akt sprawy wynika, że władze [...] na poziomie centralnym jak i obwodowym, stale rozwijają ofertę pomocy skierowaną do przesiedleńców z [...] i wschodniej [...]. Wprowadzone zostały specjalne przepisy regulujące wsparcie ze strony państwa dla osób wewnętrznie przemieszczonych. Ponadto duży wysiłek w pomoc przesiedleńcom podejmuje również społeczeństwo [...]. Z oświadczeń skarżącej wynika, że wraz rodziną otrzymała pomoc do władz kraju pochodzenia skierowaną do osób wewnętrznie przesiedlonych. Natomiast zdaniem skarżącej była to pomoc niewystarczająca ze względu na zaproponowane warunki bytowe, które nie zapewniały godnych warunków życia (brak toalety, prysznica).

W świetle kryteriów przyznania statusu uchodźcy, względy ekonomiczne i odnoszące się do starań o znalezienie bardziej dogodnego miejsca do życia, czy atrakcyjnego zatrudnienia nie mogą zostać uznane za relewantne dla udzielenia ochrony międzynarodowej. Sąd podziela zatem stanowisko organu, iż w przypadku skarżącej nie istnieje żadne ograniczenie formalne, organizacyjne, ani też osobiste, które eliminowałoby ją z grona osób mogących skutecznie korzystać z pomocy swojego państwa, ukierunkowanej na wewnętrznych przesiedleńców, co potwierdziły władze [...] rejestrując ją jako osobę przesiedloną. Biorąc także pod uwagę osobiste uwarunkowania cudzoziemki (wiek, wykształcenie, doświadczenie zawodowe) całokształt sprawy daje jej de facto pełną swobodę w wyborze miejsca stałego lub czasowego zamieszkania na centralnym i zachodnim terenie kraju. Wobec formułowanej krytycznej oceny w zakresie wymiaru pomocy na jaką przesiedleńcy mogą liczyć, należy podkreślić, iż ofiarowana pomoc jest z zasady jedynie doraźnym mechanizmem nie zwalniającym dorosłych i pełnosprawnych osób z odpowiedzialności za własne życie i podejmowane kroki. Nie można zanegować stwierdzenia o dużej dynamice zdarzeń na [...], wynika to ze wszystkich dostępnych źródeł, natomiast władze [...] podejmują kolejne inicjatywy w zakresie pełniejszego wsparcia dla osób przemieszczonych.

Na aprobatę zasługuje również twierdzenie Rady, że brat skarżącej może liczyć na bezpłatną pomoc medyczną na [...] obejmującą leczenie [...]. Natomiast w kwestii konieczności sprawowania opieki przez skarżącą nad młodszym bratem należy zwrócić uwagę, że w kraju pochodzenia pozostali rodzice i babcia brata skarżącej, którzy mogą przejąć sprawowanie nad nim tej opieki.

Odnosząc się natomiast do zasadności uwzględnienia przesłanek jakimi kierował się organ udzielając zgody na pobyt tolerowany byłemu mężowi skarżącej należy wskazać, że w tym przypadku Rada uznała, że ze względów zdrowotnych możliwość skierowania D. L. do obycia służby wojskowej w strefie ATO spowodowałoby narażenie go na trwały i ciężki uszczerbek na zdrowiu, co stanowi przykład nieludzkiego lub poniżającego traktowania. Organ stwierdził zatem, że wobec byłego męża skarżącej istnieje rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy w kraju pochodzenia, które jednakże nie występuje w przypadku skarżącej.

Biorąc powyższe pod uwagę zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że powody, na które powoływała się skarżąca w toku postepowania, nie stanowią wystarczającej przesłanki do nadania statusu uchodźcy, gdyż nie można im przypisać indywidualnego charakteru prześladowań ze strony władz, ani prześladowań, przed którymi władze nie byłby w stanie zapewnić obywatelowi należytej ochrony.

Z tych względów Sąd podzielił argumentację organów administracji, że skarżąca nie spełnia przesłanek do nadania statusu uchodźcy, co w oparciu o treść art. 19 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy skutkuje odmową nadania tego statusu. Za nietrafny tym samym należało uznać zarzut naruszenia art. 13 u.u.c.o.

W ocenie Sądu, za prawidłowe uznać należy również orzeczenie o odmowie udzielenia ochrony uzupełniającej. Zgodnie z art. 15 u.u.c.o. cudzoziemcowi, który nie spełnia warunków do nadania statusu uchodźcy, udziela się ochrony uzupełniającej, w przypadku gdy powrót do kraju pochodzenia może narazić go na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez:

1) orzeczenie kary śmierci lub wykonanie egzekucji,

2) tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie,

3) poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego

- i ze względu na to ryzyko nie może lub nie chce korzystać z ochrony kraju pochodzenia.

Organy zasadnie przyjęły, że w stosunku do skarżącej nie mają zastosowania przesłanki wymienione w powyższym przepisie. W szczególności brak jest podstaw do przyjęcia, że skarżąca ze względu na swoją zindywidualizowaną sytuację może być narażona na rzeczywiste ryzyko doznania poważnej krzywdy przez tortury, nieludzkie lub poniżające traktowanie albo karanie ze strony władz lub innych podmiotów w przypadku powrotu do kraju pochodzenia. Żadne bowiem z doniesień na temat sytuacji na [...] nie potwierdza, by przesiedleńcy na terenie kontrolowanym przez władze [...] byli pozbawiani wolności, torturowani i sprawdzani w więzieniach pod względem lojalności wobec rządu w [...]. Zdaniem Sądu skarżąca ma możliwość przemieszczenia się z Polski do "bezpiecznej" części [...]. Taka relokacja nie będzie się wiązać z powrotem na tereny objęte konfliktem zbrojnym, tylko na obszary centralne lub zachodnie, gdzie skarżąca jako obywatelka [...] będzie przebywała legalnie. Nie można wykluczyć, że w związku z trwającym konfliktem w przypadku powrotu na teren [...] skarżąca byłby narażona na poważne zagrożenie dla życia lub zdrowia wynikające z powszechnego stosowania przemocy wobec ludności cywilnej w sytuacji międzynarodowego lub wewnętrznego konfliktu zbrojnego.

W okolicznościach niniejszej sprawy podkreślenia jednak wymaga, że trwający na terytorium [...] konflikt zbrojny jest ograniczony wyłącznie do wschodniej jego części i obszaru [...], a sytuacja na pozostałym obszarze była i jest stabilna. W indywidualnej sytuacji, w której znajduje się skarżąca, ma ona możliwość skorzystania z ochrony wewnętrznej w obrębie państwa pochodzenia.

W związku z powyższym, organy administracji słusznie uznały, że cudzoziemka nie spełnia przesłanek uzasadniających udzielenie jej ochrony uzupełniającej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, określonych w art. 15 u.u.c.o. Zwrócić należy uwagę, że dokonując powyższej oceny organy uwzględniły kryterium racjonalności wskazane w wytycznych UNHCR, które znajduje zastosowanie przy badaniu możliwości wewnętrznej relokacji. Tym samym za nieuzasadniony należało uznać zarzut naruszenia przepisu art. 15 u.u.c.o. Przesłanki, które zdecydowały o udzieleniu ochrony uzupełniającej D. L. mają charakter ściśle związany z jego osobą i pozostają bez wpływu na sytuację skarżącej, jako byłej żony D. L.

W odniesieniu do objęcia skarżącego ochroną uzupełniającą należało również rozważyć przesłanki ochrony subsydiarnej wynikającej z art. 15c Dyrektywy Parlamenty Europejskiego i Rady 2011/95/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie norm dotyczących kwalifikowania obywateli państw trzecich lub bezpaństwowców jako beneficjentów ochrony międzynarodowej, jednolitego statusu uchodźców lub osób kwalifikujących się do otrzymania ochrony uzupełniającej oraz zakresu udzielanej ochrony (Dz. Urz. UE L 337/9 z 2011 r.; dalej zwanej "dyrektywą 2011/95"), według którego doznanie poważnej krzywdy obejmuje poważne indywidualne zagrożenie życia lub fizycznej integralności osoby cywilnej wynikające z masowej przemocy w sytuacjach międzynarodowych lub wewnętrznych konfliktów zbrojnych.

Zgodnie z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (zob. sprawa C-285/12) istnienie zbrojnego konfliktu nie jest warunkiem wystarczającym do zastosowania art. 15c powyższej dyrektywy. Ochrona uzupełniająca powinna zostać przyznana w przypadku gdy starcia stwarzają poważne i zindywidualizowane zagrożenie dla życia lub nietykalności cielesnej wnioskującego. Im bardzie jest on w stanie wykazać, że dana sytuacja go dotyczy, tym niższy będzie poziom przemocy wymagany w celu skorzystania z ochrony uzupełniającej. W tym kontekście w trakcie rozpatrywania wniosku o udzielenie ochrony uzupełniającej nie jest konieczne przeprowadzenie konkretnej oceny natężenia starć w celu ustalenia, bez względu na ocenę wynikającego stąd poziomu przemocy, czy została spełniona przesłanka dotycząca istnienia konfliktu zbrojnego.

Organy zbadały ogólną sytuację w kraju pochodzenia skarżącej na podstawie opracowań Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Skład orzekający podziela stanowisko organów, że obecnie w kraju pochodzenia cudzoziemki toczy się konflikt zbrojny obejmujący [...] oraz wschodnią cześć [...], jednocześnie aktualny poziom bezpieczeństwa na pozostałym terenie kraju jest stabilny. Należało zatem rozważyć czy - zgodnie z art. 8 ww. dyrektywy - skarżący może uniknąć poważnej krzywdy przez osiedlenie się w innym rejonie kraju pochodzenia niż zamieszkiwany wcześniej obwód [...]. Możliwość relokacji wewnętrznej, co wyżej zostało stwierdzone w przypadku skarżącej, powoduje, że nie przysługuje jej ochrona subsydiarna. Skoro skarżąca ma możliwość relokacji do centralnej lub zachodniej części [...], gdzie może podróżować bezpiecznie i osiedlić się w wyniku zorganizowanej pomocy państwa to należy uznać, że tym samym nie mogła zostać objęta ochroną subsydiarną.

Wbrew stanowisku skarżącej, orzekające w niniejszej sprawie organy dołożyły wszelkich starań w celu zebrania wyczerpującego materiału dowodowego oraz przeanalizowały wnikliwie sprawę we wszelkich jej aspektach. Oceniając wniosek zebrano i przeanalizowała aktualne informacje dotyczące m.in. osób wewnętrznie przesiedlonych (ostanie opracowanie Wydziału Informacji o Krajach Pochodzenia UDSC pochodziło z 31 marca 2015 r.). Podkreślić w tym miejscu należy, że rolą Rady jest zapoznawanie się z urzędu z aktualną dokumentacją dotyczącą krajów pochodzenia uchodźców. Tym samym uczyniły zadość wymogom wynikającym z art. 7, art. 77 § 1 oraz 80 k.p.a., opierając swoją ocenę na przekonujących podstawach, przedstawiając obszerną argumentację w swoich rozstrzygnięciach. Nie można również podzielić stanowiska skarżącej co do naruszenia art. 107 § 3 k.p.a., zaskarżona decyzja wydana bowiem została z zachowaniem zasady dwuinstancyjności postępowania i w oparciu o całokształt materiału dowodowego, co zostało odzwierciedlone w uzasadnieniu decyzji, sporządzonego zgodnie z wymogami ww. przepisu. Sąd nie dopatrzył się zatem naruszenia przepisów k.p.a.

Reasumując, Sąd stwierdza, że materiał dowodowy w niniejszej sprawie został prawidłowo zebrany i oceniony przez organy administracji, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji.

Z uwagi na powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę.