Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 801/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2020-02-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska
Hasła tematyczne: Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
article: art. 83 ust. 1, art. 83f ust. 3a, ust. 4, art. 88 ust. 1 pkt 2, pkt 6, art. 89 ust. 1, ust. 4
journal: Dz.U. 2018 poz 1614
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jedn.

SENTENCJA

Dnia 7 lutego 2020 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Sędzia WSA Joanna Grzegorczyk-Drozda (spr.), , Protokolant Asystent sędziego Marcelina Niewiadomska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lutego 2020 roku sprawy ze skargi A. V. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez dokonania zgłoszenia - oddala skargę. a.bł.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. po rozpatrzeniu odwołania A.V. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.) dalej jako: k.p.a., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i wymierzyło A.V. administracyjną karę pieniężną w wysokości 3.899,88 zł za usunięcie drzewa, bez zgłoszenia oraz bez zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości.

W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania, z którego wynika, że decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta P., działając m.in. na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 2 i 6, ust. 2, ust. 3, art. 89 ust. 1, ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2018 r., poz. 1614 ze zm.), dalej także jako u.o.p., rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 lipca 2017 r. w sprawie wysokości stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz. U. z 2017 r. poz. 1330), wymierzył A.V. administracyjną karę pieniężną w kwocie 7.799,76 zł za usunięcie, bez dokonania zgłoszenia oraz bez zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości, drzewa gat. lipa drobnolistna o najmniejszej średnicy pnia 46,00 cm rosnącego na nieruchomości oznaczonej nr 3/9 w obrębie [...] m. P.

Uzasadniając rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, iż z materiału sprawy wynika m.in., iż na terenie opisanej nieruchomości usunięto drzewo gatunek lipa drobnolistna. Drzewo to zostało usunięte przez jedną ze współwłaścicielek nieruchomości, tj. A.V., która wskazała, iż o zamiarze usunięcia drzewa wiedział jeden ze współwłaścicieli – M.D. i że wyraził na nie zgodę. Z kolei, współwłaściciele: M.D., T.D. oraz D.W., nie potwierdzili takiej informacji oraz złożyli oświadczenie, iż nie wiedzieli o zamiarze usunięcia drzewa oraz że nie wyrażali na to zgody. W ocenie T. i M.D. oraz z treści złożonego przez mieszkańców osiedla A zawiadomienia wynikało, iż drzewo było w dobrym stanie zdrowotnym, a jego usunięcie nie było celowe. W ocenie D.W. oraz A.V. drzewo było pochylone o około 30 stopni. Usunięte drzewo rosło przy północnej granicy nieruchomości, w znacznej odległości od budynku mieszkalnego. Znajdowało się pomiędzy ogrodzeniem, za którym jest wiata gospodarcza oraz las, a ustawioną łodzią motorowo-żaglową znacznych rozmiarów (ciężar około 2 ton). Umiejscowienie drzewa oraz określony przez strony postępowania, w tym A.V., stopień pochylenia pnia - około 30 stopni, nie potwierdza faktu, iż drzewo zostało usunięte w stanie wyższej konieczności. Organ zwrócił uwagę, iż usunięte drzewo nie posiadało kłody. W oparciu o zapisy art. 89 ust. 4 u.o.p., na podstawie zmierzonej najmniejszej średnicy karpy wynoszącej 46 cm ustalono obwód pnia na wysokości 130 cm, który wynosił 130 cm i obwód pnia na wysokości 5 cm, który wynosił 144,44 cm. Nadto, współwłaściciele nieruchomości są osobami fizycznymi, cel usunięcia drzewa nie był związany z działalnością gospodarczą, obwód pnia drzewa mierzony na wysokości 5 cm przekraczał 50 cm, zaś współwłaścicieli nieruchomości obowiązywało złożenie zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa, czego w tym przypadku nie uczyniono. Uwzględniając powyższe okoliczności w oparciu o ww. przepisy naliczono administracyjną karę pieniężną A.V., która usunęła drzewo gatunek lipa drobnolistna bez dokonania zgłoszenia oraz bez zgody pozostałych posiadaczy nieruchomości.

W odwołaniu od powyższej decyzji A.V. zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie:

1. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnienia kwestii podniesionych w toku postępowania, a dotyczących uszkodzenia drzewa w trakcie wyładunku oraz niewyjaśnienia rozbieżności w wyjaśnieniach złożonych w toku postępowania pomiędzy skonfliktowanymi sąsiadami;

2. art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w szczególności okoliczności stanu wyższej konieczności, jaki miał miejsce w niniejszej sprawie oraz udzielenia zgody współwłaścicieli a także stanu drzewa;

3. u.o.p. poprzez zastosowanie przepisów dotyczących obowiązku zgłoszenia usunięcia drzewa zagrażającego życiu i mieniu.

W uzasadnieniu odwołania skarżąca zarzuciła, iż w uzasadnieniu decyzji nie ma wyjaśnienia dlaczego organ dał wiarę jednym uczestnikom, a dlaczego nie uwzględnił wyjaśnień innych uczestników. W ocenie strony nie wyjaśniono w ogóle kwestii stanu drzewa i okoliczności jego uszkodzenia podczas wyładunku łodzi.

Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i wymierzyło A.V. administracyjną karę pieniężną w wysokości 3.899,88 zł za usunięcie, bez zgłoszenia oraz bez zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości drzewa.

Organ odwoławczy przytoczył przepisy art. 83f ust. 1 pkt 3a, art. 88 ust. 1, art. 89 ust. 1 u.o.p. i podkreślił, iż z akt sprawy, wynika w sposób bezsporny, iż w dniu 8 lutego 2019 r. na zlecenie A.V. (współwłaścicielki nieruchomości) doszło do usunięcia drzewa gat. lipa drobnolistna z terenu nieruchomości oznaczonej nr ewid. działki 3/9 w obrębie miasta P. W dniu dokonywania oględzin 4 marca 2019 r. na nieruchomości brak było kłody drzewa, a pozostała jedynie jego karpa. Po dokonaniu pomiaru ustalono, iż najmniejsza jej średnica wynosi 46 cm. Organ zaznaczył, iż niewątpliwie usunięcie drzewa było uzależnione od wcześniejszego zgłoszenia zamiaru jego usunięcia, czego strona nie uczyniła (art. 83f ust. 1 pkt 3a oraz ust. 4 i następne u.o.p.). Z akt sprawy wynika, iż strona nie dysponowała także zgodą na usunięcie drzewa udzieloną przez pozostałych współwłaścicieli nieruchomości (art. 88 ust. 1 pkt 2 u.o.p.).

Zdaniem organu odwoławczego, w opisanych okolicznościach nie może budzić zastrzeżeń, iż nałożona na A.V. kara administracyjna ma uzasadnione podstawy. Podzielił ocenę organu I instancji, iż strona nie wykazała, aby usunięcie drzewa podyktowane było stanem wyższej konieczności. Kwestia pochylenia drzewa oraz jego uszkodzenie przy wyładunku łodzi nie może usprawiedliwiać usunięcia drzewa bez zachowania procedur z u.o.p. (tym bardziej, że na nieruchomości brak jest kłody usuniętego drzewa aby móc ocenić rozmiary uszkodzeń drzewa). Kolegium zaznaczyło, iż na wymierzenie kary nie mogą mieć też wpływu konflikty pomiędzy współwłaścicielami nieruchomości, gdyż pozostaje to poza sferą rozważań dotyczących niniejszej sprawy.

Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania, organ odwoławczy stwierdził, iż nie zasługują na uwzględnienie. W szczególności organ zebrał i rozpatrzył w sposób zupełny cały materiał dowodowy, a uzasadnienie decyzji spełnia wymogi wskazane w art. 107 § 3 k.p.a.

Kolegium wyjaśniło, iż zaskarżoną decyzję należało jednakże uchylić i dokonać ponownego ustalenia kary, bowiem organ I instancji wymierzył ją z naruszeniem przepisów u.o.p., nieprawidłowo określając wymiar orzeczonej kary pieniężnej w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa (art. 89 ust. 1 u.o.p w zw. z art. 89 ust. 4 u.o.p.). Zdaniem organu, co do zasady art. 89 ust. 1 u.o.p. faktycznie przewiduje konieczność wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej z art. 88 ust. 1, w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu. Jednakże zasada ta nie odnosi się do przypadku, w którym usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty. W takiej sytuacji art. 89 ust. 1 u.o.p. stanowi bowiem, że w przypadku, w którym usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę pieniężną ustala się w wysokości takiej opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było. Powyższe oznacza, że w sytuacji, w której usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę pieniężną należy wymierzyć w wysokości opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było, a nie w wysokości dwukrotności takiej opłaty. Ponieważ usunięcie drzewa, po wcześniejszym zgłoszeniu zamiaru takiego usunięcia, nie skutkuje naliczeniem opłaty za usunięcie drzewa, tym samym w rozpatrywanej sprawie karę pieniężną za usunięcie drzewa bez stosownego zgłoszenia należało wymierzyć w wysokości opłaty za usunięcie drzewa. Stąd też wymiar kary dokonany został na podstawie przepisów art. 89 ust. 1 u.o.p. w zw. z art. 89 ust. 4 u.o.p.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A.V. zarzuciła naruszenie:

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominiecie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnienia kwestii podniesionych w toku postępowania, a dotyczących uszkodzenia drzewa w trakcie wyładunku oraz nie wyjaśnienia rozbieżności w wyjaśnieniach złożonych w toku postępowania pomiędzy skonfliktowanymi stronami;

- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, i nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w szczególności okoliczności sanu wyższej konieczności jaki miał miejsce w sprawie oraz udzielenia zgody współwłaścicieli, a także stanu drzewa.

Strona skarżąca zarzuciła nadto, iż Kolegium nie przekazało sprawy, mimo uchylenia decyzji organu I instancji, do ponownego rozpoznania w sytuacji niewyjaśnienia wszystkich wątpliwości. W związku z powyższym strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. podtrzymało stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 7 lutego 2020 r. pełnomocnik skarżącej poparł skargę, wniosło o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Dodał, iż pomiędzy uszkodzeniem drzewa a jego ścięciem minęło kilka dni. Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

W myśl art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) dalej jako: p.p.s.a., odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a., sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się tego rodzaju uchybień, które musiałyby skutkować wyeliminowaniem z obrotu prawnego kwestionowanej decyzji.

W pierwszej kolejności Sąd, po wnikliwej analizie materiału sprawy i procedur poprzedzających wydanie zaskarżonej decyzji, stwierdził iż organy prowadzące kontrolowane postępowanie wypełniły zawarty w art. 7 k.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, oraz określony w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Ponadto obowiązki wynikające z art. 80 k.p.a. Stwierdzić również trzeba, że uzasadnienie decyzji odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Organy w sposób wystarczający wskazały fakty, które uznały za udowodnione, dowody na których się oparły oraz przyczyny, z powodu których nie uwzględniły stanowiska strony skarżącej. Jednocześnie w sposób wystarczający wyjaśniły podstawę prawną decyzji oraz przytoczyły przepisy prawa, mające zastosowanie w okolicznościach sprawy. W następstwie tak prowadzonych czynności, ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny, przywołany dla potrzeb niniejszego uzasadnienia w formie argumentów organu odwoławczego, stał się zatem stanem faktycznym przyjętym przez Sąd.

Podkreślić należy, iż fakt, że strona skarżąca odmiennie ocenia dowody zgromadzone w sprawie i w konsekwencji wyciąga z nich odmienne wnioski nie oznacza, że wydane w sprawie rozstrzygnięcie jest wadliwe. Wręcz przeciwnie organy podjęły niezbędne czynności do dokładnego wyjaśnienia sprawy i wydały trafne rozstrzygnięcie, prawidłowo dokonując subsumpcji stanu faktycznego do norm prawa materialnego, mających zastosowanie w sprawie.

Przedmiotem kontroli jest decyzja, którą Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] uchyliło w całości decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] i wymierzyło A.V. administracyjną karę pieniężną w wysokości 3.899,88 zł za usunięcie drzewa, bez zgłoszenia oraz bez zgody pozostałych współwłaścicieli nieruchomości.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, z których wynika, iż co do zasady usunięcie drzewa lub krzewu z terenu nieruchomości może nastąpić po uzyskaniu zezwolenia (art. 83 ust. 1 u.o.p.), przy czym zgodnie z art. 83f ust. 1 pkt 3a u.o.p. przepisu tego, tj. art. 83 ust. 1 u.o.p. i wynikającego z niego wymogu uzyskania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów, nie stosuje się do drzew lub krzewów, które rosną na nieruchomościach stanowiących własność osób fizycznych i są usuwane na cele niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

W takim przypadku właściciel nieruchomości jest obowiązany jedynie dokonać zgłoszenia do organu zamiaru usunięcia drzewa, jeżeli obwód pnia drzewa przekracza wielkości wskazane w tym przepisie, tj. w przypadku drzew innych niż topola, wierzba, klon jesionolistny, kolon srebrzysty, kasztanowiec zwyczajny, robinia akacjowa oraz platan klonolistny - 50 cm (art. 83f ust. 4 u.o.p.).

Dalszy tok czynności w tego typu sprawach przedstawia się tak, że w terminie 21 dni od dnia doręczenia zgłoszenia organ dokonuje oględzin w celu ustalenia, odpowiednio:

1) nazwy gatunku drzewa;

2) obwodu pnia ustalonego na wysokości 5 cm, a w przypadku gdy na tej wysokości drzewo:

a) posiada kilka pni - obwodu każdego z tych pni,

b) nie posiada pnia - obwodu pnia poniżej korony drzewa (art. 83f ust. 6 u.o.p.).

Z oględzin sporządza się protokół (art. 83f ust. 7 u.o.p.). Po dokonaniu oględzin organ, o którym mowa w art. 83a ust. 1, w terminie 14 dni od dnia oględzin może, w drodze decyzji administracyjnej, wnieść sprzeciw. Usunięcie drzewa może nastąpić, jeżeli organ nie wniósł sprzeciwu w tym terminie (art. 83f ust. 8 u.o.p.).

Z powyższego wynika, że zgłaszający zamiar usunięcia drzewa nie może usunąć drzewa przed upływem 14 dniowego terminu na wniesienie przez organ sprzeciwu, który to termin liczony jest dopiero od dnia oględzin.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, okolicznością niekwestionowaną jest, iż na zlecenie skarżącej, będącej jednym ze współwłaścicieli nieruchomości, w dniu 8 lutego 2019 r. doszło do usunięcia drzewa gat. lipa drobnolistna. W dniu oględzin, w dniu 4 marca 2019 r., na terenie nieruchomości nie było kłody drzewa, pozostała jedynie karpa. Po dokonaniu pomiaru ustalono, iż najmniejsza jej średnica wynosi 46 cm.

Zdaniem Sądu, wobec powyższego i w świetle zapisu art. 83f ust. 3a, ust. 4 u.o.p. trafnie oceniły organy, iż usunięcie przedmiotowego drzewa było uzależnione od wcześniejszego zgłoszenia zamiaru jego usunięcia, czego strona nie uczyniła. Usunięcie drzewa bez dokonania opisanego zgłoszenia uzasadnia wymierzenie administracyjnej kary pieniężnej, stosownie do art. 88 ust. 1 pkt 6 u.o.p.

Podkreślić nadto należy, iż w okolicznościach sprawy, kiedy mamy kilku współwłaścicieli a usunięcie drzewa było uzależnione od wcześniejszego zgłoszenia, gdy zgłoszenie składa jeden ze współwłaścicieli nieruchomości, na której zlokalizowane jest wnioskowane do usunięcia drzewo, organ weryfikuje je zgodnie z regułami wynikającymi z art 195-221 k.c. Ustala zatem, czy zgłoszenie jest skuteczne z punktu widzenia przepisów o rozporządzaniu rzeczą wspólną. Usunięcie drzewa kwalifikowane jest bowiem jako czynność przekraczająca zwykły zarząd w rozumieniu art 199 k.c., w związku z czym, zgodnie z postanowieniami tego przepisu, na usunięcie drzewa powinni wyrazić zgodę wszyscy współwłaściciele. Jak wynika z akt niniejszej sprawy, wbrew twierdzeniom skarżącej, strona takiej zgody pozostałych właścicieli nie uzyskała.

W dniu 19 marca 2019 r. do organu wpłynęło pismo z wyjaśnieniami, podpisane przez T. i M. D., którzy wyjaśnili, iż przedmiotowe drzewo zostało usunięte w dniu 8 lutego 2019 r. Wiedzę w tym zakresie powzięli w dniu 4 marca 2019r., tj. w trakcie przeprowadzonych oględzin. Oświadczyli, iż nie wiedzieli o zamiarze usunięcia przedmiotowego drzewa, nie uczestniczyli w jego usunięciu, nie wyrażali zgody na usunięcie, a pozostali współwłaściciele nie zwracali się z prośbą o zgodę. Drzewo było w stanie dobrym i nieznane im są przyczyny jego usunięcia.

Z kolei w dniu 28 marca 2019 r. do. organu wpłynęło pismo z wyjaśnieniami podpisane przez D.W., w którym wskazał, iż lipa drobnolistna rosnąca na posesji została usunięta z inicjatywy A.V. Dodał również, iż nie uczestniczył w jego usunięciu. Nie wiedział też o zamiarze usunięcia, w związku z czym nie mógł wyrazić na takie działania zgody. Dodał, że mieszka w B. i w związku z powyższym o sprawach dotyczących przedmiotowej nieruchomości dowiaduje się z opóźnieniem. W jego ocenie drzewo było mocno pochylone w kierunku wiaty z drewnem do ogrzewania domu, co stwarzało duże zagrożenie dla przechodzących tam osób. Oświadczył, iż w jego mniemaniu drzewo powinno zostać ścięte po uprzednim zgłoszeniu, a kilka dni przed ścięciem zostało uderzone podczas rozładowywania łodzi motorowo-żaglowej.

Zdaniem Sądu, z powyższych wyjaśnień współwłaścicieli nieruchomości zasadnie organ wywiódł, iż strona zleciła usunięcie drzewa nie dokonując zgłoszenia zamiaru usunięcia drzewa, poprzedzonego zgodą wszystkich współwłaścicieli. Oceny tej nie zmieniają wyjaśnienia strony, iż M.D. poinformowany o zamiarze usunięcia drzewa nie zgłosił sprzeciwu.

W okolicznościach niniejszej sprawy istotne jest, iż usunięcie przedmiotowego drzewa było uzależnione od wcześniejszego zgłoszenia zamiaru jego usunięcia, czego strona nie uczyniła (art. 83f ust. 3a, ust. 4 u.o.p.). Ustalenie to obligowało organ do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, gdyż strona skarżąca przyznała, iż zleciła usuniecie drzewa a jednocześnie materiał dowodowy sprawy nie uzasadniał oceny, iż usunięcie drzewa było podyktowane stanem wyższej konieczności (art. 89 ust. 7 u.o.p.).

Stan wyższej konieczności, o którym mowa w art. 89 ust. 7 u.o.p., uzasadniający natychmiastowe usunięcie albo zniszczenie drzewa lub krzewu albo uszkodzenie drzewa i zwalniający z obowiązku poniesienia administracyjnej kary pieniężnej, powinien być stanem nagłym i stwarzającym na tyle poważne zagrożenie dla dóbr prawnych o wyższej wartości niż drzewa lub krzewy (np. życie lub zdrowie ludzkie), że nie można oczekiwać na przybycie uprawnionych służb lub na uzyskanie odpowiedniego zezwolenia właściwego organu (vide wyrok NSA z dnia 8 października 2019 r., sygn.akt II OSK 2752/17- dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http:/orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie skarżącej usunięcie przedmiotowego drzewa było uzasadnione właśnie stanem wyższej konieczności. Jak wynika z ustaleń organu, usunięte drzewo rosło przy północnej granicy nieruchomości, w znacznej odległości od budynku mieszkalnego. Znajdowało się pomiędzy ogrodzeniem, za którym jest wiata gospodarcza oraz las, a ustawioną łodzią motorowo-żaglową znacznych rozmiarów. Skarżąca w piśmie z dnia 18 marca 2019 r. wyjaśniła, iż drzewo było pochylone w kierunku wiaty o około 30 stopni. Zagrażało bezpieczeństwu strony, pozostałych właścicieli jak i mieniu – wiata. Strona argumentowała nadto, iż spodziewana zmiana warunków atmosferycznych, strach i realna groźba przed powaleniem drzewa uzasadniała jego usuniecie celem zapobieżenia stratom i niebezpieczeństwu dla mienia i zdrowia ludzkiego. Z kolei Państwo D. oświadczyli, iż według ich wiedzy drzewo było w stanie ogólnym dobrym oraz nieznane są im ewentualne przyczyny usunięcia drzewa. Fakt pochylenia drzewa o około 30 stopni potwierdził w swym piśmie D.W., dodając, iż przedmiotowe drzewo kilka dni przed usunięciem zostało uderzone podczas rozładowywania łodzi motorowo-żaglowej o masie około 2 ton, na wysokości około 3m co wzmocniło przechył. Okoliczność uszkodzenia drzewa w trakcie wyładunku łodzi potwierdziła skarżąca w piśmie z dnia 9 kwietnia 2019 r.

Zdaniem Sądu trafna jest ocena organów, iż usunięcie drzewa nie było uzasadnione stanem wyższej konieczności. Pochylenia drzewa oraz jego uszkodzenia przy wyładunku nie sposób zakwalifikować jako stan nagły i stwarzający na tyle poważne zagrożenie dla dóbr prawnych o wyższej wartości. Warto odnotować, iż drzewo zostało uszkodzone na skutek planowanych manewrów samochodem przy rozładunku łodzi. Jednocześnie usunięte zostało dopiero po kilku dniach, zatem sytuacja nie była nagląca.

W tym miejscu należy odnotować, iż na ocenę sprawy bez wpływu pozostają konflikty pomiędzy współwłaścicielami i przesłanki jakimi się kierowali składając wyjaśnienia. Co za tym nie ma uzasadnienia dla dalszych ustaleń, stan faktyczny sprawy został ustalony wyczerpująco, odzwierciedlony w dokumentach administracyjnych. Okoliczność, iż skarżąca odmiennie odczytuje poszczególne z dowodów nie świadczy o braku ich mocy dowodowej, w szczególności w kontekście wyników analizy całego zgromadzonego materiału dowodowego i obowiązujących przepisów.

Sąd podziela nadto stanowisko organu odwoławczego co do konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji organu I instancji. Tym bardziej, co podkreśliło Kolegium uchylenie tegoż aktu nie było podyktowane ustaleniem, iż materiał dowodowy jest niewystraczający, czy stan faktyczny nie został wyczerpująco ustalony. Organy obu instancji zgodziły się co do ustalenia, iż skarżąca bez wymaganego zgłoszenia zleciła usunięcie drzewa z nieruchomości, a nadto pozostali współwłaściciele nie wyrazili na tę czynność zgody. Jednakże z uwagi na przedmiot zaskarżonej decyzji – nałożenie administracyjnej kary pieniężnej – istotne jest aby kara taka została ustalona w prawidłowej kwocie. A skoro tak, w ocenie Sądu zasadnie organ odwoławczy wskazał, iż w sytuacji, w której usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę pieniężną należy wymierzyć w wysokości opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było, a nie w wysokości dwukrotności takiej opłaty. Wyjątkiem od reguły ustalenia kary pieniężnej w wysokości dwukrotność opłaty jest więc usunięcie drzew zwolnionych z obowiązku ponoszenia opłat, gdyż w takim przypadku wysokość kary ma być równoważna wysokości należnej opłaty, która co do zasady byłaby ponoszona gdyby takiego zwolnienia nie było. Wymiar kary dokonany został na podstawie przepisów art. 89 ust. 1 u.o.p. w zw. z art. 89 ust. 4 u.o.p. należy ocenić jako prawidłowy.

W powyższej kwestii organ trafnie przywołał stanowisko WSA w Lublinie, wyrok z dnia 19 lutego 2019 r., sygn. akt II SA/Lu 791/18, w którego uzasadnieniu czytamy m.in., iż skoro skarżący nie miał obowiązku uzyskiwania zezwolenia na usunięcie drzewa to tym samym był on podmiotem objętym hipotezą art. 86 ust. 1 pkt 1 u.o.p. i korzystał ze zwolnienia z obowiązku uiszczenia opłaty. Okoliczność ta, tj. korzystanie przez skarżącego ze zwolnienia z obowiązku uiszczenia opłaty za usunięcie drzewa ma podstawowe znaczenie dla określenia wysokości wymierzanej kary pieniężnej albowiem przepis art. 89 ust. 1 u.o.p. różnicuje wysokość tej kary w zależności od tego czy podmiot, któremu kara jest wymierzana był zwolniony z obowiązku uiszczenia opłaty, czy też nie. Co do zasady art. 89 ust. 1 u.o.p. faktycznie przewiduje konieczność wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej z art. 88 ust. 1, w wysokości dwukrotnej opłaty za usunięcie drzewa lub krzewu. Jednakże zasada to nie odnosi się do przypadku, w którym usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty. W takiej sytuacji art. 89 ust. 1 u.o.p. stanowi bowiem, że w przypadku, w którym usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę pieniężną ustala się w wysokości takiej opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było. Powyższe oznacza, że w sytuacji, w której usunięcie drzewa lub krzewu jest zwolnione z obowiązku uiszczenia opłaty, administracyjną karę pieniężną należy wymierzyć w wysokości opłaty, która byłaby ponoszona, gdyby takiego zwolnienia nie było, a nie w wysokości dwukrotności takiej opłaty. Wyjątkiem od reguły ustalenia kary pieniężnej w wysokości dwukrotność opłaty jest więc usunięcie drzew zwolnionych z obowiązku ponoszenia opłat, gdyż w takim przypadku wysokość kary ma być równoważna wysokości należnej opłaty, która co do zasady byłaby ponoszona gdyby takiego zwolnienia nie było.

Mając na uwadze przedstawiony stan sprawy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja, została wydana zgodnie z obowiązującymi przepisami, w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania, przez co nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, jak i omówionych przepisów prawa materialnego.

Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

k.ż.