Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 533/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2022-05-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6149 Inne o symbolu podstawowym 614
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: *Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 91 ust. 2 pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 85
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce - t.j,

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom (sprawozdawca) Sędziowie: Asesor WSA Marta Pająkiewicz - Kremis Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski Protokolant: Specjalista Magdalena Dworszczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2022 r. w Wydziale IV sprawy ze skargi: A. N. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Medycznego im. [...]we W. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji dotyczącej stypendium socjalnego, odmowy przyznania tego stypendium i zobowiązania do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Medycznego we W. z dnia [...]nr[...]; II. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Medycznego im. [...]we W. na rzecz A. N. kwotę 497 zł (czterysta dziewięćdziesiąta siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją Odwoławcza Komisja Stypendialna Uniwersytetu Medycznego we W. im. [...]utrzymała w mocy orzeczenie Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Medycznego we W. z dnia[...]. uchylające, w trybie wznowienia postępowania, decyzję tegoż organu z dnia [...]r. przyznającą A. N. (obecnie N. – P.) kierunek lekarski, studia niestacjonarne, stypendium socjalne w zwiększonej wysokości w okresie od 1 października 2019 r. do 30 czerwca 2020 r., orzekające o odmowie przyznania tego stypendium oraz zobowiązujące do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie [...]zł.

Jak wynikało z akt sprawy Skarżąca w dniu [...]r. złożyła wniosek o przyznanie zwiększonego stypendium socjalnego w roku akademickim 2019/2020. Decyzją z dnia[...]. Komisja Stypendialna Uniwersytetu Medycznego we W. (dalej K. S.) przyznała Skarżącej wnioskowane świadczenie.

Po otrzymaniu raportu z systemu POL-on Zintegrowanej Sieci Informacji o Nauce i Szkolnictwie Wyższym dotyczącego osób, które przekroczyły sześcioletni okres studiowania, a którym w roku akademickim 2019/2020 zostały przyznane świadczenia, postanowieniem z dnia [...]Komisja Stypendialna wznowiła postępowanie zakończone decyzją z dnia 31 października 2019 r. w sprawie przyznania Skarżącej stypendium.

W efekcie decyzją z dnia [...]Komisja Stypendialna orzekła o uchyleniu w trybie wznowienia postępowania decyzji przyznającej wskazane świadczenie, odmowie jego przyznania i zobowiązaniu do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w kwocie [...]zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że podstawą odmowy przyznania świadczenia i obowiązku jego zwrotu jest przekroczenie przez Stronę w dniu 30 września 2019 r. (zatem jeszcze przed złożeniem wniosku o stypendium) sześcioletniego okresu nauki. W podstawie prawnej wskazano m.in. art. 93 ust. 1 – ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2020 r., poz. 85 ze zm., dalej u.s.w.n.).

Rozpoznając sprawę w trybie odwoławczym Odwoławcza Komisja Stypendialna wskazała na nowe okoliczności faktyczne istniejące w dacie wydania decyzji z dnia 31 października 2019 r., nieznane w tej dacie organowi, a dotyczące przekroczenia sześcioletniego okresu nauki. Podstawą ich ujawnienia był raport ze Zintegrowanego Systemu Informacji o Szkolnictwie Wyższym i Nauce POL-on, wskazujący osoby, które w roku akademickim 2019/2020 pobierały świadczenie, a jedocześnie przekroczyły sześcioletni okres studiowania. Organ odwoławczy szczegółowo opisując kierunki i daty studiowania Skarżącej wskazał, że rozpoczęła ona studia w dniu 1 października 2012 r., zatem łączny okres studiowania wyniósł 78 miesięcy licząc na dzień 30 września 2019 r., przekraczając sześcioletni okres wskazany w art. 93 u.s.w.n.

Odnosząc się do zarzutów zgłoszonych przez Stronę w odwołaniu organ wskazał, że nie podziela przedstawionej tam argumentacji wspierającej się na orzecznictwie sądów administracyjnych, wywodzącej, że wskazany w przepisach ustawy o szkolnictwie wyższym i nauce okres przysługiwania świadczeń odnosi się do okresu ich pobierania. Odwołał się do poglądu wyrażonego w "Przewodniku po systemie szkolnictwa wyższego i nauki" opracowanym przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego prezentującym wykładnię przepisów w sposób zbieżny z wyrażaną przez organy w tej sprawie. Tożsame stanowisko przedstawia Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego na oficjalnych stronach internetowych organu.

Mając na uwadze przedstawione źródła organ stwierdził, że sześć lat przysługiwania świadczenia należy liczyć w latach z uwzględnieniem wszystkich okresów, w których student posiadał prawo do świadczeń, o których mowa w art. 86 u.s.w.n., a więc w okresie, w którym posiadał status studenta. Przywołując przepisy art. 93 ust. 2 pkt 1, art. 92 ust. 2 i art. 66 u.s.w.n. odnoszące się do sposobu obliczania sześcioletniego okresu studiowania organ wskazał, że Skarżąca przez 72 miesiące posiadała status studenta (wliczając w to okres wakacji), a zatem wyłącznie w tym czasie przysługiwało jej prawo do pobierania świadczeń dla studentów.

Skarżącej znane były warunki uzyskania prawa do świadczenia oraz skutki ich naruszenia, w tym obowiązek zwrotu nienależnie pobranych świadczeń, co uchyla zarzuty odwołania podnoszące uchybienie przepisom prawa materialnego i procesowego. Powołując się na § 33 ust. 1 pkt 1 Regulaminu przyznawania świadczeń dla studentów Uniwersytetu Medycznego we W. od roku akademickiego 2019/2020, stanowiącego załącznik do zarządzenia nr 111/XVR/2019 Rektora Uniwersytetu Medycznego we W. z dnia 31 lica 2019 r., dalej Regulamin, organ wskazał, że z chwilą upływu sześcioletniego okresu nauki wygasła decyzja przyznająca Stronie prawo do stypendium, co uzasadnia zwrot nienależnie pobranych kwot.

W skardze Strona zarzucała rażące naruszenie art. 86 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 87 ust. 1 i ust. 3 u.s.w.n. w zw. z § 16 Regulaminu, poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że przesłanką uzyskania stypendium socjalnego jest wyłącznie posiadanie statusu studenta, podczas gdy konieczne jest również wykazanie trudnej sytuacji materialnej ubiegającego się o stypendium; rażące naruszenie art. 93 ust. 1 i ust. 2 u.s.w.n. oraz § 6 ust. 1 pkt 1 Regulaminu, poprzez błędną wykładnię polegającą na nieuprawnionym uznaniu jakoby norma ta stanowiła o sześcioletnim okresie przysługiwania uprawnienia do ubiegania się o świadczenie z funduszu pomocy materialnej – podczas gdy z literalnego jej brzmienia wprost wynika, że reguluje ona uprawnienie do otrzymywania/pobierania świadczenia nie dłużej niż przez okres 6 lat w całym okresie studiowania; rażące naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm., dalej k.p.a.), poprzez brak należytego uzasadnienia zaskarżonej decyzji, w szczególności brak odniesienia się okresu w którym Skarżąca pobierała stypendium socjalne, a także nienależyte zbadanie stanu faktycznego sprawy, pominięcie wyjaśnienia kluczowych kwestii, w tym nierzetelne wyjaśnienie wszystkich zagadnień powstałych w toku postępowania; rażące naruszenie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz.U. z 2021 r., poz. 289 ze zm., dalej ustawa o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny), poprzez jego zastosowanie mimo braku ku temu przesłanek.

Wnioskowała o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją aktu oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:

Na wstępie trzeba wskazać, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2021 r. poz. 137 ze zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 poz. 329 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.

Z przywołanych przepisów wynika że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

Dokonując kontroli zaskarżonego aktu w tak nakreślonych granicach trzeba stwierdzić, że zaskarżony akt narusza tak przepisy prawa procesowego jak i materialnego w stopniu uzasadniającym uchylenie zarówno orzeczenia II jak i I instancji.

Problematyka stanowiąca oś sporu w rozpoznawanie sprawie była już przedmiotem szerokiej analizy judykatury na tle niemalże identycznego stanu faktycznego wypowiadał się Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. w wyroku z dnia 10 lutego 2022 r. o sygn. akt [...]Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela zawarte tam rozważania prawne.

Podobnie jak w powołanym orzeczeniu tak i na tle niniejszej sprawy zaskarżona decyzja została wydana w trybie nadzwyczajnym, w wyniku wznowienia postępowania. W podstawie prawnej organ wskazał na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zgodnie z którym, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję.

Mając na uwadze zasadę trwałości decyzji ostatecznych wyrażoną w art. 16 § 1 k.p.a. wykładnia przepisów uzasadniających wznowienie postępowania musi być ścisła, w sposób literalny odczytywać wskazane przesłanki umożliwiające uchylenie orzeczenia mającego walor ostateczności.

W rozpoznawanej sprawie jako okoliczności uzasadniające wznowienie postępowania organy wskazały wspomniany art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zaś w podstawie faktycznej wskazano, że na posiedzeniu w dniu 10 listopada 2020 r. przewodnicząca Komisji Stypendialnej poinformowała pozostałych członków Komisji o otrzymaniu raportu ze Zintegrowanego Systemu Informacji o Szkolnictwie Wyższym i Nauce POL-on, dotyczącego osób, które przekroczyły sześcioletni okres studiowania i otrzymały świadczenia w roku akademickim 2019/2020. Z raportu tego wynikało, że Skarżąca studiowała: w okresie od 1 października 2012 r. do 21 marca 2013 r. na kierunku Ratownictwo Medyczne, Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego w Ł.; od 1 października 2013 r. do 30 września 2015 r. na kierunku Ratownictwo Medyczne, Wydział Nauk Medycznych w Z. Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w K.; od 1 października 2016 r. do 6 marca 2017r. Ratownictwo Medyczne, Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego im. P.; od 1 października 2014 do chwili obecnej na kierunku lekarskim Wydział Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego im. [...].

Na dzień 30 września 2019 r łączny okres studiowania wynosił 78 miesięcy. Według organów, jest to nowa okoliczność faktyczna, nieznana organowi w dniu wydania decyzji, skutkująca wznowieniem postępowania w sprawie przyznania stypendium socjalnego. Okoliczność ta została potwierdzona wydrukiem z systemu POL-on.

W orzecznictwie sądowym na tle regulacji z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. podkreśla się, że nie można przyjąć, iż dana okoliczność była nieznana organowi, który wydał decyzję, jeżeli wynikała ona z materiałów będących już w dyspozycji tego organu (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 lutego 1999 r., sygn. III SA 5019/98, ONSA 2000/2/62; wyrok z dnia 23 lipca 2003 r., sygn. III SA 2001/01,dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej CBOSA). Powyższe rozumienie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. prowadzi zatem do wniosku, że z nowymi okolicznościami faktycznymi i nowymi dowodami mamy do czynienia, gdy organ nie miał możliwości zapoznania się z nimi przed wydaniem decyzji ostatecznej. Ważne jest wobec tego, jakie okoliczności faktyczne organ znał, bądź też z łatwością mógł poznać, prowadząc postępowanie zakończone wydaniem decyzji ostatecznej.

W niniejszej sprawie organy wskazały, że dopiero z raportu ze Zintegrowanego Systemu Informacji o Szkolnictwie Wyższym i Nauce POL-on uzyskały informację o przekroczeniu sześcioletniego okresu studiowania przez studenta pobierającego świadczenia. Twierdzenie to jest jednak gołosłowne i nie wyjaśnia, z jakich względów dopiero po wydaniu decyzji przyznającej stypendium organ miałby możliwość sprawdzenia okoliczności istotnej z jego punktu widzenia dla przyznania lub odmowy przyznania stypendium. Należy też zauważyć, że dopiero po roku od wydania decyzji, po pobraniu w całości stypendium przez studentkę, organ sprawdził całkowity okres studiowania Skarżącej. Wątpliwości budzi więc kwestia, od kiedy istniała możliwość korzystania przez uczelnię ze Zintegrowanego Systemu Informacji o Szkolnictwie Wyższym i Nauce POL-on, kiedy w trybie zwykłych czynności związanych z badaniem sprawy organ mógł powziąć wiedzę o danych dostępnych w tym systemie oraz ewentualnie jakie były przyczyny, które uniemożliwiły organowi wcześniejsze skorzystanie z danych dostępnych w tym systemie.

W tej sytuacji trudno uznać bez żadnych wątpliwości, że dopiero w dniu 10 listopada 2020 r. wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, nieznane organowi, a istniejące w dniu wydania decyzji. Jak dowodzą akta sprawy organy dysponują szerokimi uprawnieniami i środkami, w szczególności wewnętrznym systemem informatycznym, umożliwiającym precyzyjną weryfikację danych podawanych we wnioskach.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażany jest pogląd, że organ wyposażony w odpowiednie narzędzia weryfikacji prawidłowości wniosków, nie może w razie oczywiście zawinionego braku wykorzystania ich w postępowaniu administracyjnym (tj. po prostu braku jakiegokolwiek sprawdzenia, co się w rzeczonej bazie teleinformatycznej znajduje) zawsze korzystać z prawa do wznowienia postępowania, bowiem w jego ocenie wyszły na jaw nowe okoliczności, nieznane mu w chwili wydawania decyzji, zaś nieistotne są powody braku wiedzy w tym zakresie. Takie wnioskowanie zakłócałoby stabilność decyzji administracyjnych i w sposób nieuprawniony modyfikowało ciężar dowodowy spoczywający na organach. Jeszcze raz podkreślić należy, że skoro organ dysponuje narzędziem informatycznym, to ma nie tylko prawo, ale przede wszystkim obowiązek z niego korzystać.

W orzecznictwie sądowym zwraca się też uwagę, że systemy teleinformatyczne, przydatne do kontroli wniosków są w pewnym sensie podobne (w sferze wykorzystania zamieszczonych tam danych) do innych rejestrów państwowych, np. KRS, księgi wieczyste. Trudno więc przyjąć, że nieskorzystanie z tego rejestru w sprawie i nie pozyskanie konkretnych zasobów w nim zgromadzonych, może w późniejszym terminie stanowić podstawę do wznowienia postępowania z motywacją, że organ nie wiedział jak dana okoliczność rzeczywiście się kształtuje, bo nie sprawdził tego w stosownej bazie danych.

Istotne zatem w niniejszej sprawie jest, czy organ w dacie wydawania decyzji w postępowaniu zwykłym miał możliwość skorzystania z systemu informacji POL-on lub otrzymania od pracowników uczelni danych ze wskazanego wyżej systemu informacji Od wyniku ustaleń w tym zakresie zależy bowiem dopuszczalność wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. W tej sytuacji, w okolicznościach niniejszej sprawy, organy winny były w sposób szczegółowy i przekonywujący wyjaśnić, od kiedy miały możliwość korzystania lub otrzymania danych z systemu informacji POL-on oraz dlaczego nie zostały one wykorzystane do zweryfikowania wniosku skarżącej o przyznanie stypendium.

Nie jest też uzasadniony pogląd Odwoławczej Komisji Stypendialnej, że decyzja dotycząca przyznania stypendium socjalnego wygasła w związku z przekroczeniem przez studentkę sześcioletniego okresu, podczas którego studentowi przysługiwało prawo pobierania stypendium. Stosownie do art. 94 ust. 2 u.s.w.n. decyzja o przyznaniu świadczenia wygasa z ostatnim dniem miesiąca, w którym student utracił prawo do świadczenia z powodu m. in. upływu okresu, o którym mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 (6 lat przysługiwania świadczenia). Decyzja o przyznaniu stypendium wygasa więc z ostatnim dniem miesiąca, w którym upłynął sześcioletni okres przysługiwania świadczenia. Jak wskazał organ pierwszej instancji, Skarżąca na dzień 30 września 2019 r. studiowała łącznie 78 miesięcy, a więc ponad 6 lat. Natomiast decyzja o przyznaniu stypendium skarżącej została wydana w dniu 31 października 2019 r., tj. po przekroczeniu sześcioletniego okresu studiowania.

Komisja Stypendialna bezpodstawnie zobowiązała również Skarżąca do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w wysokości 10.800 zł. Należy zauważyć bowiem, że art.145 § 1 k.p.a. ogranicza przedmiot wznowienia postępowania tylko do sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Granica wznowionego postępowania jest zatem wyznaczona ostateczną decyzją i nie można wyjść poza tę granicę. W sytuacji zatem, gdy przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie wznowionej było przyznanie skarżącej stypendium socjalnego, to przedmiotem takiego postępowania może być jedynie ta kwestia. Zgodnie bowiem z art. 151 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie wznowienia wydaje decyzję, w której: 1. odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo 2. uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Zatem to decyzja dotychczasowa jest przedmiotem badania i organ może jedynie bądź odmówić jej uchylenia bądź uchylić decyzję dotychczasową i wydać nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Niedopuszczalne jest natomiast rozszerzenie takiego postępowania o jeszcze inne kwestie, jak uczynił to organ pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie, zobowiązując Skarżącą do zwrotu pobranego stypendium. Stanowiło to zatem naruszenie art. 151 § 1 ust. 2 k.p.a. z uwagi na to, że przepis ten nie daje organowi możliwości orzekania w innej sprawie, która nie była rozpoznawana decyzją dotychczasową.

Nadto w orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że obowiązek zwrotu świadczenia może zostać orzeczony dopiero, gdy określone świadczenie uznane zostało na podstawie decyzji administracyjnej za nienależnie pobrane. Zatem dopiero wejście do obrotu prawnego decyzji uznającej dane świadczenie za nienależnie pobrane, daje podstawę do procedowania w przedmiocie zwrotu tego świadczenia. Zauważyć też należy, że w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce brak jest podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia. Zwrot świadczeń o charakterze publicznoprawnym musi znajdować umocowanie w ustawie i wydawanych na podstawie ustawy w celu jej wykonania przepisach wykonawczych. Inaczej mówiąc o obowiązkach obywateli mogą decydować wyłącznie przepisy ustawowe, tj. przepisy zawarte w aktach o randze ustawy lub w aktach wydanych na podstawie i w granicach upoważnienia ustawowego. Za takie nie można przyjąć powołanych w decyzji przepisów załączonego do akt administracyjnych sprawy Regulaminu. Ustawodawca w art. 95 ust. 1 wskazał, jakie kwestie podlegają uregulowaniu w Regulaminie świadczeń dla studentów, tj. wysokość świadczeń lub sposób jej ustalania, szczegółowe kryteria i tryb przyznawania świadczeń oraz sposób wypłacania świadczeń, sposób dokumentowania sytuacji materialnej studenta, tryb powoływania oraz skład komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej. Ustawodawca nie upoważnił natomiast do określenia w Regulaminie świadczeń dla studentów kwestii zwrotu nienależnie pobranych świadczeń.

Sąd nie podziela także wykładni art. 93 ust. 2 pkt 1 u.s.w.n., przedstawionej w decyzjach organów obu instancji, a zrównujących okres przyznawania świadczeń z sześcioletnim okresem studiowania. Organy błędnie bowiem przyjęły, że pojęcie "przysługiwania świadczenia" jest tożsame z określeniem "posiadania statusu studenta". Tymczasem takie rozumienie tego pojęcia nie wynika z treści cytowanego przepisu. Wobec braku ustawowej definicji pojęcia "świadczenie przysługuje", jakie zostało użyte w art. 93 ust. 2 pkt 1 u.s.w.n., należało je odczytywać zgodnie ze znaczeniem jakie nadaje mu języku potoczny ("przysługiwać" to "należeć się komuś z mocy ustawy, prawa, przywileju" - Słownik języka polskiego PWN pod red. W. Doroszewskiego) i odnosić do świadczenia, które zostało przyznane studentowi po spełnieniu wszystkich kryteriów. W związku z tym dla biegu okresu, o którym mowa w omawianym przepisie, ma znaczenie to czy student występował o świadczenie i czy zostało mu ono przyznane, tj. czy pobierał świadczenie. Zwrócić należy uwagę, że zgodnie z art. 86 ust. 1 u.s.w.n. student może jedynie ubiegać się o przyznanie wskazanego w nim świadczenia, ponieważ sam status studenta nie powoduje powstania uprawnienia do uzyskania danego świadczenia. I tak, art. 87 u.s.w.n. wskazuje przesłanki ubiegania się o stypendium socjalne, art. 89 u.s.w.n. warunki uzyskania stypendium dla osób niepełnosprawnych, art. 90 u.s.w.n. warunki przyznania zapomogi, art. 91 u.s.w.n warunki stypendium rektora, a art. 359 u.s.w.n. warunki uzyskania stypendium ministra. Oznacza to, że aby świadczenie z katalogu pomocy materialnej dla studentów przysługiwało, wnioskodawca musi mieć status studenta, złożyć stosowny wniosek oraz spełnić dodatkowe warunki przewidziane dla danej kategorii pomocy finansowej.

Zatem sześcioletni okres, o którym mowa w art. 93 ust. 2 pkt 1 u.s.w.n. należy odnosić do okresu, w którym student spełnia przesłanki otrzymywania pomocy finansowej określonej w ustawie i jednocześnie jest beneficjentem takiej pomocy. Przedstawione powyżej rozumienie przepisów wynika z uzasadnienia projektu ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, które odnosi się do pobierania stypendiów czy zapomóg, czyli do stypendiów (zapomóg) przyznanych. Jak wskazał projektodawca, "w projekcie ustawy zawarto regulacje pozwalające na pobieranie stypendiów i zapomóg (...) nie dłużej niż przez 6 lat".

Mając na uwadze powyższe rozważania nie sposób zrównać znaczenia pojęcia "przysługiwania świadczenia", o którym mowa w Prawie o szkolnictwie wyższym i nauce z pojęciem "przysługiwania możliwości ubiegania się o świadczenie" w związku z posiadaniem statusu studenta. Analogiczny pogląd zaprezentowany został m.in. w wyrokach: Wojewódzkich Sądów Administracyjnych w Szczecinie z dnia 10 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Sz 222/20; w Gdańsku z dnia 26 sierpnia 2020 r., sygn. akt III SA/Gd 461/20; w Warszawie z dnia 10 marca 2021 r., sygn. akt II SA/Wa 2166/20, w Krakowie z dnia 15 listopada 2021 r., sygn. akt 688/21 oraz w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2021 r. sygn. akt III OSK 4082/21 i z dnia 1 października 2021 r. sygn. akt III OSK 3967/21, wszystkie orzeczenia dostępne w CBOSA).

Konkludując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja i poprzedzające ją orzeczenie organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, gdyż nie przeprowadzono wystarczającego postępowania wyjaśniającego, czy w niniejszej sprawie rzeczywiście wystąpiła wskazana przyczyna wznowienia (art. 149 § 2 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Sąd stwierdził również, że organy naruszyły art. 151 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. przez przekroczenie granic wznowionego postępowania. Ponadto zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 93 ust. 2 pkt 1 u.s.w.n.

Rozpatrując sprawę ponownie organ uwzględni powyższą ocenę prawną.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.