Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 756/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2020-12-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celnych
Hasła tematyczne: Celne prawo
Celne postępowanie
Skarżony organ: Izba Skarbowa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 180, art. 191
journal: Dz.U. 2019 poz 900
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 324 poz 23 art. 107 ust. 1 lit.a tiret 1, art. 110 ust. 1 i 2
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych (wersja ujednolicona).

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Melezini, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), asesor sądowy WSA Justyna Siemieniako, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi G.-T. J. G. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w B. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia powstania z mocy prawa długu celnego w przywozie oraz określenia kwoty należności celnych przywozowych w odniesieniu do towaru nieunijnego wprowadzonego na obszar celny Unii oddala skargę


UZASADNIENIE

W wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...] lipca 2017 r. na terenie firmy G. J.G., ul.[...], [...] S. stwierdzono proceder polegający na usuwaniu ze zbiorników pojazdów należących do Przedsiębiorcy paliwa przywożonego spoza Unii, zwolnionego z należności przywozowych.

Mechanizm postępowania z paliwem znajdującym się w zbiornikach pojazdów ciężarowych, należących do taboru Przedsiębiorcy, polegał na tym, iż do pojazdów wyjeżdżających w podróż służbową do Rosji bądź na Białoruś bezpośrednio przed wyjazdem tankowana była niewielka ilość paliwa, wystarczająca na pokonanie trasy z bazy firmy do granicy Unii Europejskiej z Białorusią. Na Białorusi kierowca dotankowywał określoną ilość paliwa, która umożliwiała poruszanie się środka transportu po tym kraju. Po wjeździe na obszar Rosji następowało ponowne, zazwyczaj dwu- lub trzykrotne tankowanie paliwa. W drodze powrotnej, przed granicą Białorusi z Unią odbywało się ostatnie tankowanie "do pełna". Po powrocie do Przedsiębiorstwa następowało ponowne tankowanie pojazdu "do pełna" paliwem znajdującym się w bazie. Następnie, w zależności od tego, dokąd miał udać się dany pojazd w kolejną podróż służbową, następowało zlanie paliwa w określonej ilości. Jeżeli następna podróż miała odbyć się na terytorium Polski lub do innego kraju Unii, zlewano taką ilość, aby pozostające w baku paliwo wystarczyło na tę podróż. Natomiast w przypadku następnego kursu do Rosji lub na Białoruś, zlewano większość znajdującego się w baku paliwa, pozostawiając tylko taką ilość, która umożliwi dotarcie pojazdu na obszar Białorusi.

Dowodami potwierdzającymi te fakty była przygotowana infrastruktura znajdująca się w bazie firmy: zbiorniki na paliwo o dużej objętości, zainstalowany dystrybutor wskazujący dokładne ilości zlewanego i tankowanego paliwa, zintegrowany z programem komputerowym umożliwiającym przeniesienie danych dystrybutora do ewidencji elektronicznej, faktury potwierdzające zakup paliwa poza obszarem Unii oraz karty pracy kierowców zatrudnionych u Przedsiębiorcy. Każdy kierowca wyjeżdżający w trasę określonym pojazdem dokumentował na karcie swoje imię i nazwisko, numer rejestracyjny pojazdu, trasę przejazdu wraz z datą rozpoczęcia przejazdu, fakty tankowania oraz zlewania paliwa z baku pojazdu oraz dodatkowe koszty jakie poniósł w podróży.

W związku z ujawnieniem faktu zlewania w latach 2013-2017 oleju napędowego z baków pojazdów należących do Przedsiębiorcy, w dniu [...] lipca

2017 r. P. Urząd Celno- Skarbowy w Białymstoku postanowieniem nr [...]wszczął postępowanie karne skarbowe w sprawie o przestępstwo skarbowe.

W dniu [...] lipca 2018 r. został sporządzony protokół na okoliczność przeprowadzenia szczegółowej analizy w zakresie ustalenia szacunkowej ilości zlanego paliwa i jego pochodzenia w firmie G. z uwzględnieniem miejsc, dat i ilości tankowania przed jego zlaniem. Do protokołu dołączono wykaz ujawnionych przypadków zlewania paliwa pochodzącego z krajów trzecich oraz Unii Europejskiej za lata 2013-2017. Dokonano analizy kart pracy kierowców.

Po zakończeniu postępowania celnego w powyższej sprawie Naczelnik P. Urzędu Celno-Skarbowego w B. decyzją nr [...]z dnia [...] kwietnia 2020 r. stwierdził, że w stosunku do 9.236,13 litrów oleju napędowego powstał z mocy prawa dług celny w przywozie.

W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wyjaśnił, że Przedsiębiorca G., wprowadzając na obszar celny Wspólnoty towar w postaci oleju napędowego w ww. zbiornikach pojazdów i korzystając z warunkowego zwolnienia z należności celnych przywozowych był zobowiązany do przestrzegania warunków zwolnienia z tych należności. Poprzez usunięcie ww. ilości paliwa ze zbiorników pojazdów i przetankowanie do zbiornika znajdującego się w miejscu siedziby firmy naruszył warunek tego zwolnienia.

Od powyższej decyzji zostało złożone odwołanie. Wniesiono w nim o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania w sprawie.

Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. decyzją nr [...]z dnia [...] lipca 2020 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

DIAS wskazał, że w analizowanej sprawie, na podstawie kart pracy kierowców zatrudnionych w firmie G. ustalono, że:

w dniu [...].03.2015 r. A. H. wyruszył pojazdem o nr rej. [...]

z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji

i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 2010 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1330 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 155 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania - 1328,6 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że w dniu [...].04.2015 r., przed zlaniem paliwa, na bazie przedsiębiorcy, zatankowano 71 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 10 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 71,72 l oleju napędowego.

w dniu [...].03.2015 r. I. P. wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji zatankował olej napędowy w ilości łącznej 1683,39 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1114 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 158 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania - 1114,02 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że przed zlaniem paliwa w dniu [...].03.2015 r. oraz w dniu [...].04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano odpowiednio 76,43 oraz 550 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 12 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 76,43 l oraz 550,09 l oleju napędowego.

3. w dniu 27.03.2015 r. Sergey Shlyakhtin wyruszył pojazdem o nr rej. WL 9109E z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 1880 l. Po powrocie, w dniu 08.04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1240 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 208 ewidencji elektronicznej za rok 2015 r potwierdzają fakt zlania 1239,85 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że przed zlaniem paliwa, w dniu 07.04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano 62 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 68 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 62 l oleju napędowego.

4. w dniu [...].03.2015 r. Y. S.wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 2232 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1170 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 188 i 190 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania 1169,1 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że przed zlaniem paliwa, w dniu [...].04.2015 r. oraz w dniu [...].04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano odpowiednio 50 oraz 26 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 43 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 50 l oraz 26,16 l oleju napędowego.

5. w dniu [...].03.2015 r. A. R.wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji zatankował olej napędowy w ilości łącznej 1584 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1095 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 157 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania - 1095 l oleju napędowego.

6. w dniu [...].03.2015 r. A. B. wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 1991,62 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1130 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 154 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania - 1129,99 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że przed zlaniem paliwa, w dniu [...].04.2015 r. oraz w dniu [...].04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano odpowiednio 55 l oraz 573 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 9 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 54,51 l oraz 573,06 l oleju napędowego.

7. w dniu [...].04.2015 r. J.R. wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 2076 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 592 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 149 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania - 592,84 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika,że przed zlaniem paliwa, w dniu [...].04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano 50 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 4 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 50,02 l oleju napędowego.

8. w dniu [...].04.2015 r. A.R.wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 2110 l. Po powrocie, w dniu [..].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1280 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 157 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania - 1339,81 l oleju napędowego.

9. w dniu [...].04.2015 r. A. H. wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 2129 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 457 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 155 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania - 457,69 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że przed zlaniem paliwa, w dniu [...].04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano 60 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 10 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania- 60,94 l oleju napędowego.

10. w dniu [...].04.2015 r. A. D. wyruszył pojazdem o nr rej. [...]naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 1756 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 1310 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 154 ewidencji elektronicznej za rok 2015 r potwierdzają fakt zlania 1309,97 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że przed zlaniem paliwa, w dniu [...].04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano 226 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 9 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 226,58 l oleju napędowego.

11. w dniu [...].04.2015 r. S. S. wyruszył pojazdem o nr rej. [...]z naczepą w podróż służbową do Rosji. W trakcie tego przejazdu na terenie Rosji i Białorusi zatankował olej napędowy w ilości łącznej 1799 l. Po powrocie, w dniu [...].04.2015 r., na bazie Przedsiębiorcy z baku tego pojazdu zlano 331 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 208 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zlania 331,04 l oleju napędowego. Jednakże, z zapisów w karcie kierowcy wynika, że przed zlaniem paliwa, w dniu [...].04.2015 r., na bazie przedsiębiorcy, zatankowano 70 l oleju napędowego. Zapisy na stronie 68 ewidencji elektronicznej za rok 2015 potwierdzają fakt zatankowania - 70,27 l oleju napędowego.

Organ obliczył, że łącznie, w lipcu 2015 r. spuszczono 8.165,48 l oleju napędowego.

W opinii DIAS, ustalony w sprawie stan faktyczny pozwala na stwierdzenie, że w stosunku do ww. towaru - oleju napędowego - powstał dług celny w przywozie w wyniku naruszenia warunków zwolnienia z należności przywozowych paliwa określonych w art. 110 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. U. UE. L. z 2009 r., nr 324 poz. 23, dalej: "rozporządzenie WE"). Mechanizm usuwania oleju napędowego ze zbiorników samochodów, w których został przywieziony ze zwolnieniem od cła był zorganizowany za wiedzą przedsiębiorcy i odbywał się przez kilka lat. Świadczy o tym przygotowana infrastruktura znajdująca się na bazie: zbiorniki na paliwo o dużej objętości, zainstalowany dystrybutor wskazujący dokładne ilości zlewanego i tankowanego paliwa, zintegrowany z programem komputerowym umożliwiającym przeniesienie danych z licznika dystrybutora do ewidencji elektronicznej, a także zatrudnianie pracownika, którego obowiązkiem było między innymi kontrolowanie zgodności ilości paliwa wykazanej w ewidencji elektronicznej z zapisami kierowców w ich kartach pracy. Zdaniem organu, w niniejszej sprawie działanie pracowników skarżącego naruszyło warunek udzielonego zwolnienia z należności przywozowych, bowiem paliwo zostało usunięte ze środka transportu, w którym zostało przywiezione i zmagazynowane w podziemnym zbiorniku.

DIAS nie uwzględnił stanowiska strony skarżącej jakoby w przedmiotowej sprawie nie wystąpił element "przechowywania", a paliwo zostało jedynie przetransportowane przez instalację sprawdzającą ilość zużytego oleju napędowego, po czym z powrotem wróciło do tego samego zbiornika, w którym zostało przywiezione. Jego zdaniem przeczą temu ustalenia poczynione w trakcie postępowania dowodowego - w momencie ujawnienia w podziemnym zbiorniku znajdowało się 22.140 l oleju napędowego nie spełniającego wymagań jakościowych dla paliw ciekłych ze względu na dużą zawartość siarki.

Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem strona wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wnosząc o uchylenie w całości decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzających ją decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 107 ust. 1 lit. a) tiret 1 w zw. z art. 110 ust. 1 rozporządzenia WE, poprzez błędne zaniechanie zastosowania ww. przepisu wobec Skarżącego, który jako przewoźnik paliw w standardowych zbiornikach handlowych pojazdów mechanicznych wjeżdżających na obszar celny Wspólnoty jest zwolniony z należności celnych przywozowych, co doprowadziło do błędnego uznania za prawidłową decyzję organu I instancji,

- art. 110 ust. 2 rozporządzenia WE poprzez błędną wykładnię tego przepisu, która z kolei doprowadziła do nieprawidłowego utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji - w szczególności wykładnię konkretnego fragmentu tego przepisu, tj.: "nie zostały usunięte z tych pojazdów i przechowywane z wyjątkiem okresu niezbędnych napraw tych pojazdów''' oraz użytej w tym zdaniu koniunkcji (o czym szerzej poniżej, a co do której Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w B. wydając zaskarżoną decyzję nie odniósł się w żaden sposób), a konsekwencji błędne zastosowanie ww. przepisu wobec Skarżącego uznając tym samym, że Skarżący naruszył warunki, o których mowa w art. 110 ust. 1 rozporządzenia WE, kiedy w rzeczywistości wszelkie wymogi zostały przez niego spełnione, i tak przywiezione paliwa zwolnione z należności celnych:

• zostały wykorzystane w tych samych pojazdach, w których zostały przywiezione,

• nie zostały usunięte z tych pojazdów i przechowywane z wyjątkiem okresu niezbędnych napraw tych pojazdów,

• nie zostały odpłatnie lub nieodpłatnie odstąpione przez osobę korzystającą ze zwolnienia,

2) przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:

- art. 120, 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 188, art. 191 i art. 124 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r., poz. 900, dalej: "o.p.") poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz brak wnikliwej analizy sprawy, co doprowadziło do błędnego uznania, iż "w niniejszej sprawie działanie pracownika Przedsiębiorcy G. J.G. naruszyło warunek udzielonego zwolnienia z należności przywozowych, bowiem paliwo zostało usunięte ze środka transportu, w którym zostało przywiezione i zmagazynowane w podziemnym zbiorniku" (vide str. 7 skarżonej decyzji), kiedy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, m.in. zeznania świadków: A. S., S. P., D. G., czy funkcjonariusza Służby Celno-Skarbowej uczestniczącego w czynnościach na terenie firmy G., dokumenty, a także wyniki czynności sprawdzających prowadzonych na terenie Przedsiębiorstwa G. Sp. z o.o., m.in.: protokół oględzin, które w pełni korespondują ze sobą, w związku z czym nie ma podstaw do tego by odmówić im waloru wiarygodności - wskazują na to, że przedmiotowe paliwo nie zostało usunięte ze zbiornika pojazdu (na zewnątrz), w szczególności, iż nie wystąpił element "przechowywania", a zostało jedynie przetransportowane przez instalację sprawdzającą ilość zużytego paliwa, po czym z powrotem wróciło do tego samego zbiornika, w którym zostało przywiezione, kolejno zaś zostało wykorzystane przez ten sam środek transportu, w związku z czym nie podlega opodatkowaniu podatkiem celnym.

DIAS wywiódł odpowiedź na skargę, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył , co następuje:

Podstawą skierowania sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym był art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. ustawy antykryzysowej oraz § 1 pkt 1 i 2 oraz § 3 Zarządzenia nr 39 Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w Naczelnym Sądzie Administracyjnym działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym.

Z § 3 Zarządzenia Prezesa NSA nr 39 wynika, że wynikające z § 1 pkt 2 skierowanie do załatwienia na posiedzeniu niejawnym spraw wyznaczonych do rozpatrzenia na rozprawie, znajduje odpowiednie zastosowanie do wojewódzkich sądów administracyjnych, których siedziby znajdują się na terenie objętym obszarem czerwonym, o którym mowa w § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 października 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 1758 ze zmianą wynikającą z Rozporządzenia Rady Ministrów z 16 października 2020 r. – Dz. U. z 2020 r. poz. 1829). Powołanym wyżej rozporządzeniem zmieniającym Rada Ministrów objęła obszarem czerwonym z dniem 17 października 2020 r. również miasto na prawach powiatu Białystok, będące siedzibą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Przy czym, jak stanowi art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Wykładnia powołanego przepisu wskazuje, że sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony, granicą praw i obowiązków sądu, wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami, mianowicie: legalnością działań organu oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia.

Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów, sąd uznał, że skarga podlega oddaleniu.

Przedmiotem kontroli jest decyzja Naczelnika [...]UCS dotycząca stwierdzenia powstania z mocy prawa długu celnego w przywozie oraz określenia kwoty należności celnych przywozowych w odniesieniu do towaru w postaci łącznie 9236,13 l oleju napędowego wprowadzonego na obszar celny Unii w zbiornikach pojazdów szczegółowo wymienionych w decyzji i usuniętego ze zbiorników tych pojazdów. Organ zasadnie wskazuje w zaskarżonej decyzji, że w przypadku importu towarów generalną zasadą ustanowioną w przepisach prawa celnego jest zasada powszechności należności przywozowych, co oznacza, iż od każdego towaru przywożonego z terytorium państwa trzeciego na obszar celny Unii wymagane są należności przywozowe. Zwolnienie z tych należności stanowi wyjątek, który musi wprost wynikać z przepisów prawa.

Aktem prawnym ustanawiającym zwolnienia celne jest rozporządzenie Rady (WE) nr 1186/2009 z dnia 16 listopada 2009 r. ustanawiające wspólnotowy system zwolnień celnych (Dz. Urz. UE L 324 z 10.12.2009 r.). Możliwość skorzystania ze zwolnień celnych w przypadku importu paliwa została uregulowana w art. 41 oraz art. 107-110 powyższego rozporządzenia. Zgodnie z art. 107 ust. 1 lit. a tiret pierwsze rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 ustanawiającym wspólnotowy system zwolnień celnych, paliwa przewożone w standardowych zbiornikach prywatnych i handlowych pojazdów mechanicznych oraz motocykli wjeżdżających na obszar celny Wspólnoty są zwolnione z należności celnych przywozowych. Jednocześnie stosownie do art. 110 ust. 1 ww. rozporządzenia paliwo zwolnione z należności przywozowych na podstawie art. 107, 108 i 109 nie może być wykorzystywane w pojazdach innych niż te, w których zostało przywiezione, ani nie może zostać usunięte z tych pojazdów i przechowywane, z wyjątkiem okresu niezbędnych napraw tych pojazdów, nie może tez zostać odpłatnie lub nieodpłatnie odstąpione przez osobę korzystającą ze zwolnienia. Zgodnie zaś z art. 110 ust. 2 naruszenie przepisów ust. 1 powoduje obowiązek uiszczenia należności celnych przywozowych od wymienionych produktów według stawki obowiązującej w dniu tego naruszenia oraz według rodzaju towarów i wartości celnej ustalonej lub przyjętej w tym dniu przez właściwe organy.

Organ celny stwierdził, że Skarżący wprowadzając na obszar celny Unii towar w postaci oleju napędowego w zbiornikach pojazdów i korzystając z warunkowego zwolnienia z należności celnych przywozowych był zobowiązany do przestrzegania warunków udzielonego zwolnienia. Poprzez usunięcie paliwa ze zbiornika pojazdu, w którym zostało przywiezione i przetankowanie go do zbiornika znajdującego się w miejscu siedziby przedsiębiorcy naruszony został warunek udzielonego zwolnienia z należności celnych przywozowych. Konsekwencją usunięcia tego towaru spod dozoru celnego było stwierdzenie powstania z mocy prawa długu celnego. Trzeba podkreślić, że organ celny, jako ilość paliwa niewspólnotowego przyjął wyłącznie ilość paliwa zlanego ze zbiornika pojazdu.

Organ celny ustalił, że ze zbiorników pojazdów należących do firmy G. J. G. z S. usuwane było paliwo przywiezione spoza Unii Europejskiej, zwolnione wcześniej z należności przywozowych. Bezpośrednimi dowodami potwierdzającymi te fakty były karty pracy kierowców. Każdy kierowca wyjeżdzający w trasę określonym pojazdem dokumentował na karcie swoje imię i nazwisko, numer rejestracyjny pojazdu, trasę przejazdu wraz z datą rozpoczęcia przejazdu, fakty tankowania, zlewania paliwa z baku pojazdu oraz dodatkowe koszty, jakie poniósł podczas podróży. Wszystkie przypadki tankowania i zlewania paliwa na bazie Skarżącego były również rejestrowane w elektronicznej ewidencji prowadzonej na te potrzeby. Fakt zakupu paliwa poza obszarem Unii potwierdzały przedłożone faktury. Czynności procesowe w postępowaniu karnym skarbowym ujawniły szczegóły procederu zlewania paliwa, jaki odbywał się u Skarżącego.

W firmie G.funkcjonował mechanizm postępowania z paliwem znajdującym się w zbiornikach pojazdów ciężarowych, należących do taboru Skarżącego. Do pojazdów wyjeżdżających w podróż służbową do Rosji, bądź na Białoruś bezpośrednio przed wyjazdem tankowana była na bazie niewielka ilość paliwa, wystarczająca na pokonanie trasy z bazy firmy do granicy Unii z Białorusią. Na Białorusi kierowca dotankowywał określoną ilość paliwa, która umożliwiała poruszanie się środka transportu po tym kraju. Po wjeździe na obszar Rosji następowało ponowne, zazwyczaj dwu lub trzykrotne tankowanie paliwa. W drodze powrotnej, przed granicą Białorusi z Unią następowało ostatnie tankowanie "do pełna". Po powrocie do przedsiębiorstwa następowało ponowne tankowanie pojazdu "do pełna" paliwem znajdującym się na bazie. Następnie, w zależności od tego, dokąd miał udać się dany pojazd w kolejną podróż służbową, następowało zlanie paliwa w określonej ilości. Jeżeli następna podróż miała odbyć się na terytorium Polski lub do innego kraju Unii Europejskiej, zlewano taką ilość paliwa, aby pozostające w baku pojazdu paliwo wystarczyło na tę podróż. Natomiast w przypadku następnego kursu do Rosji lub na Białoruś, zlewano większość znajdującego się w baku paliwa, pozostawiając tylko taką ilość, która umożliwi dotarcie pojazdu na obszar Białorusi. Proceder ten był zorganizowany za wiedzą Skarżącego. Jak trafnie wskazał organ, świadczy o tym przygotowana infrastruktura znajdująca się na bazie: zbiorniki na paliwo o dużej objętości, zainstalowany dystrybutor wskazujący dokładne ilości zlewanego i tankowanego paliwa, zintegrowany z programem komputerowym umożliwiającym przeniesienie danych z licznika dystrybutora do ewidencji elektronicznej, a także zatrudnianie pracownika, którego obowiązkiem było między innymi kontrolowanie zgodności ilości paliwa wykazanej w ewidencji elektronicznej z zapisami kierowców w ich kartach pracy.

Zeznania przesłuchanych w charakterze świadka pracowników firmy G. wskazują na ponowne tankowanie paliwa z ogólnego firmowego zbiornika, ale nie dowodzą, że pojazdy były tankowane tym samym paliwem i taką samą ilością z jaką wróciły do bazy. Rozbieżności w datach dotankowywania i zlewania paliwa przeczą twierdzeniu Skarżącego, że nie wystąpił element "przechowywania" paliwa w podziemnym zbiorniku znajdującym się na terenie bazy przedsiębiorstwa. Nie znajduje zatem potwierdzenia argument, że wypompowanie paliwa miało na celu wyłącznie przetransportowanie go przez instalację sprawdzającą i było w tej samej ilości wykorzystane przez środek transportu, w którym zostało przywiezione. O magazynowaniu, przechowywaniu paliwa przywożonego z Rosji i Białorusi w podziemnym zbiorniku świadczy fakt, że w momencie ujawnienia znajdowało się w nim 22.140 litrów oleju napędowego niespełniającego wymagań jakościowych dla paliw ciekłych ze względu na dużą zawartość siarki. Spuszczenie paliwa z baku pojazdu nie było też uzasadnione naprawą środka transportu, lecz działaniem biznesowym dotyczącym prowadzonej przez przedsiębiorcę gospodarki paliwami (używanie tańszego paliwa przywiezionego z Rosji i Białorusi oraz rozliczanie kierowców).

W przedmiotowej sprawie nastąpiło zatem naruszenie warunku udzielonego zwolnienia z należności przywozowych, o którym mowa w art. 110 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1186/2009 ustanawiającego wspólnotowy system zwolnień celnych, bowiem paliwo zwolnione z należności celnych zostało usunięte z pojazdu, w którym zostało przywiezione i przechowywane w podziemnym zbiorniku na terenie Przedsiębiorstwa G. J. G., a następnie było wykorzystywane w pojazdach innych niż ten, w którym je przywieziono.

Sąd nie znajduje również podstaw do kwestionowania prawidłowości przeprowadzonego przez organy celne postępowania dowodowego i trafności oceny przeprowadzonych dowodów. W kontrolowanej sprawie podjęte zostały wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Organy zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 188 o.p., bowiem z akt sprawy nie wynika, aby strona wnioskowała o przeprowadzenie dowodu, zaś organ takiego wniosku nie uwzględnił. Ocenie zebranego materiału dowodowego nie sposób zarzucić dowolności. Z wyrażonej w art. 191 o.p. zasady swobodnej oceny dowodów wynika, że organ podatkowy - przy ocenie stanu faktycznego - nie jest skrępowany żadnymi regułami ustalającymi wartość poszczególnych dowodów.

Organ ten, według swej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania, ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych i wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne. Wyciągnięte w sprawie wnioski są logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione. Zaskarżona decyzja zawiera pełne uzasadnienie faktyczne i prawne. Poszczególne dowody poddano szczegółowej analizie i ocenie, dowody zostały także ocenione we wzajemnej łączności. Organ dokonał również oceny argumentów i dowodów przedstawianych przez stronę. Postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone w sposób budzący zaufanie do tych organów, które udzielały stronie niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa pozostających w związku z przedmiotem tego postępowania. Organy wyjaśniły też stronie zasadność przesłanek, którymi kierowały się przy załatwianiu sprawy. Przeprowadzone postępowanie i podjęte rozstrzygnięcie w pełni odpowiadają przepisom postępowania oraz przepisom prawa materialnego.

W tym stanie rzeczy, uznając za chybione zarzuty skargi i stwierdzając brak innych naruszeń prawa warunkujących uchylenie zaskarżonej decyzji, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.