Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1831/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 54, art. 107 par. 1, art. 124 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 15 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 1015
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba Sędzia NSA Magdalena Bosakirska Sędzia del. WSA Andrzej Skoczylas (spr.) Protokolant Jerzy Stelmaszuk po rozpoznaniu w dniu 15 października 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 marca 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1873/13 w sprawie ze skargi M. Ś. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca [...] r. nr [...] w przedmiocie zarzutu w postępowaniu egzekucyjnym oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 26 marca 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 1873/13 (dalej wyrok z 26 marca 2014 r.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej WSA albo sąd I instancji) w pkt 1 oddalił skargę M. Ś. (dalej zobowiązany albo skarżący) na postanowienie Komendanta Głównego Policji (dalej KGP albo organ II instancji) z [...] czerwca 2013 r., nr [...] (dalej postanowienie z [...] czerwca 2013 r.) utrzymujące w mocy postanowienie Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji (dalej MKWP, wierzyciel albo organ I instancji) z [...] maja 2013 r., nr [...] (dalej postanowienie z [...] maja 2013 r.) zapadłe w przedmiocie zgłoszonego zarzutu w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. W pkt 2 wyroku WSA zasądził od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adw. K. J., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 zł, w tym tytułem wynagrodzenia kwotę 240 zł i tytułem 23 % podatku od towarów i usług kwotę 55,20 zł.

Wyrok ten zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Upomnieniem z [...] sierpnia 2011 r., nr [...] wierzyciel wezwał zobowiązanego do uregulowania należności w łącznej kwocie 250 zł z tytułu opłaty w związku z zatrzymaniem w jednostce Policji celem wytrzeźwienia. W związku z niedokonaniem przez zobowiązanego zapłaty kwoty wskazanej w upomnieniu, w dniu 19 października 2011 r. wierzyciel wystawił w stosunku do zobowiązanego tytuł wykonawczy nr [...] i przekazał do realizacji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w B. (dalej NUS albo organ egzekucyjny). Organ egzekucyjny doręczył tytuł wykonawczy zobowiązanemu w dniu 7 grudnia 2011 r.

Pismem z 7 grudnia 2011 r., uzupełnionym pismem z 23 grudnia 2012 r. zobowiązany złożył zarzuty podnosząc nieistnienie obowiązku objętego tytułem wykonawczym.

Postanowieniem z [...] stycznia 2012 r., nr [...], wierzyciel nie uwzględnił zgłoszonego zarzutu.

W wyniku złożonego zażalenia, KGP postanowieniem z [...] marca 2012 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie wierzyciela z 16 stycznia 2012 r. Organ odwoławczy wskazał, że obowiązek poniesienia opłaty za pobyt w policyjnej izbie zatrzymań w celu wytrzeźwienia wynika z art. 42 ust. 5 ustawy z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. 2012 r., poz. 1356 ze zm., dalej u.w.t.i.p.a.). Wyjaśnił ponadto, że w aktach sprawy znajduje się protokół doprowadzenia do jednostki policji w celu wytrzeźwienia, z którego wynika, że zobowiązany był w chwili zatrzymania agresywny i stwarzał zagrożenie dla członków rodziny. W związku z powyższym skarżący zobligowany jest do poniesienia żądanej opłaty.

Pismem z [...] kwietnia 2012 r. zobowiązany złożył skargę na postanowienie KGP z 30 marca 2012 r. W uzasadnieniu zarzucił nieprawidłowe działania Policji w stosunku do jego osoby.

Wyrokiem z 28 listopada 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1154/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji.

WSA wskazał, że organy obydwu instancji rozpatrując sprawę nieprawidłowo ustaliły stan fatyczny, co w konsekwencji doprowadziło do wydania wadliwych rozstrzygnięć czym naruszyły treść art. 7 i 77 § 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2013, poz. 267 ze zm., dalej k.p.a.). Pismem z dnia [...] grudnia 2011 r., uzupełnionym pismem z 23 grudnia 2011 r. zobowiązany złożył zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z [...] października 2011 r. Tytuł ten został wystawiony w związku z brakiem uiszczenia opłaty w kwocie 250 zł (upomnienie nr 130/5/2011 z 25 sierpnia 2011 r.) z tytułu pobytu zobowiązanego w dniu 25 sierpnia 2011 r. w jednostce Policji w celu wytrzeźwienia. Tymczasem organy obydwu instancji w uzasadnieniu wskazywały datę 30 lipca 2011 r., jako datę zatrzymania skarżącego i jego pobytu w jednostce Policji w celu wytrzeźwienia. Faktem jest, że zgodnie z pismem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie z 2 maja 2012 r. w dniu 30 lipca 2011 r. miało także miejsce zatrzymanie zobowiązanego i również wystawiono mu w związku z tym upomnienie nr [...] z [...] lipca 2011 r. Dlatego też organy obydwu instancji nieprawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy.

WSA wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę wierzyciel powinien w pierwszej kolejności prawidłowo ustalić stan faktyczny sprawy oraz okoliczności powstania obowiązku, a następnie podjąć stosowne rozstrzygnięcie.

Postanowieniem z dnia [...] maja 2013 r. wierzyciel uznał zarzut zgłoszony przez zobowiązanego a dotyczący nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym za nieuzasadniony.

Organ podniósł, że w dniu [...] sierpnia 2011 r. zobowiązany został po interwencji funkcjonariuszy Policji przeprowadzonej w jego domu doprowadzony do Komendy Powiatowej Policji w B. celem wytrzeźwienia. Interwencja została przeprowadzona w związku z prośbą o jej podjęcie złożoną przez członka rodziny zobowiązanego. W tym czasie prowadzone były dwa postępowania karne przeciwko zobowiązanemu łączące się z przemocą w rodzinie, co dodatkowo przemawiało za koniecznością przeprowadzenia interwencji. Zasadność podjętej interwencji została potwierdzona wyrokiem Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] lipca 2012 r., sygn. akt [...], mocą którego skazano zobowiązanego za psychiczne znęcanie się nad wymienionymi w wyroku członkami rodziny w okresie od dnia [...] maja 2011 r. do [...] września 2011 r. oraz za fizyczne znęcanie się nad żoną i córką Dagmarą, w tym nad tą ostatnią m.in. w dniu [...] sierpnia 2011 r. Za pobyt w jednostce Policji zobowiązany, który został pouczony o przysługujących mu prawach - w tym o prawie złożenia zażalenia - obowiązany był dokonać opłaty w kwocie 250 zł. Na taką kwotę opiewało doręczone zobowiązanemu upomnienie z dnia [...] sierpnia 2011 r.

Powyższe postanowienie zostało utrzymane mocy rozstrzygnięciem organu II instancji z [...] czerwca 2013 r. Komendant ponownie ustalając stan faktyczny sprawy wskazał na zdarzenie z dnia [...] sierpnia 2011 r., którego skutkiem było obciążenie zobowiązanego opłatą, wyjaśnił podstawę prawną, na mocy której jest ona wymierzana oraz wyjaśnił, że zasadność zatrzymania zobowiązanego do wytrzeźwienia była badana przez Sąd Rejonowy w B. po raz pierwszy na skutek złożonego przez niego zażalenia. Podkreślił, że Sąd Rejonowy postanowieniem z [...] października 2011 r. w sprawie sygn. akt [...] uznał zatrzymanie zobowiązanego za legalne. Organ wskazał, że w świetle powyższego wystawienie tytułu wykonawczego w związku z koniecznością wyegzekwowania wspomnianej kwoty było zasadne.

Od w.w. postanowienia zobowiązany złożył pismem z [...] lipca 2013 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. zarzucając, że postanowienie organu II instancji dotknięte jest wadą, albowiem KGP nie rozważył okoliczności, że funkcjonariusze Policji dokonujący interwencji w dniu [...] sierpnia 2011 r. przeprowadzili ją z przekroczeniem swojej jurysdykcji podejmując ją na posesji stanowiącej współwłasność na wezwanie osoby trzeciej nie będącej współwłaścicielem. Skarżący zakwestionował prawidłowość zatrzymania do wytrzeźwienia uznając, że było ono wynikiem działania z przekroczeniem prawa. Stwierdził, że nie było świadków zdarzenia a kwestię tę w sposób prawidłowy ocenił już WSA w Warszawie w sprawie V SA/Wa 1154/12 oceniając te same okoliczności sprawy.

W odpowiedzi na skargę z [...] sierpnia 2013 r., nr [...], organ II instancji wniósł o jej oddalenie.

Uzasadniając przedstawiony na wstępie wyrok, WSA powołując się na art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) uznał, że organy obu instancji prawidłowo wykonały wskazania zawarte w motywach pisemnych wyroku z 28 listopada 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1154/12.

W sposób bezsprzeczny organy wykazały, że w dniu [...] sierpnia 2011 r. skarżący został prawidłowo zatrzymany do wytrzeźwienia, z czym łączy się obowiązek uiszczenia przez niego opłaty w wysokości 250 zł. Doręczono mu upomnienie, którego nie zaakceptował, co wynika z poczynionej przez niego adnotacji. Obowiązek opłaty, która jest należnością publicznoprawną wynika nie z czynności prawnej lecz ze zdarzenia jakim było umieszczenie zobowiązanego w jednostce Policji w celu wytrzeźwienia co powoduje, że obowiązek ten powstaje ex lege. Podstawą obciążenia opłatą była treść art. 42 ust. 5 u.w.t.i.p.a. w brzmieniu obowiązującym w dacie zdarzenia. Brak dobrowolnego uiszczenia opłaty upoważniał wierzyciela do wystawienia tytułu wykonawczego. Na przeszkodzie wystawienia tytułu nie może stać subiektywne przekonanie skarżącego co do tego, że zatrzymanie go miało charakter bezprawnej szykany ze strony funkcjonariuszy Policji.

W tym stanie rzeczy skoro istniała podstawa wystawienia tytułu wykonawczego a okoliczności zdarzenia zostały prawidłowo wyjaśnione i ustalone należało uznać skargę za niezasadną, tym bardziej, że jej argumenty w żaden sposób nie są powiązane z treścią zgłoszonego zarzutu w związku z doręczonym tytułem wykonawczym. Obowiązek objęty tytułem wykonawczym istnieje, zatem zarzut skarżącego oparty na treści art. 33 pkt 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j Dz.U. 2012 r. poz. 1015 ze zm., dalej u.p.e.a.), nie jest trafny, w związku z czym stanowisko organów w odniesieniu do zgłoszonego zarzutu należy uznać za prawidłowe.

W skardze kasacyjnej z [...] czerwca 2014 r. zobowiązany reprezentowany przez adwokata zaskarżył wyrok z [...] marca 2014 r. w części obejmującej jego pkt I, opierając środek odwoławczy na naruszeniu przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1) art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 15 §1 u.p.e.a. , polegającym na nieuchyleniu postanowienia z 28 czerwca 2013 r. w sytuacji gdy organ nie wykonał prawidłowo wskazań WSA zawartych w wyroku z 28 listopada 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 1154/12 i nie ustalił prawidłowo stanu faktycznego sprawy, tj. nie dokonał żadnych ustaleń co do tego czy wydający i podpisujący upomnienie o którym mowa w art. 15 §1 u.p.e.a. Zastępca Komendanta Powiatowego Policji w B. jest wierzycielem uprawnionym do żądania wykonania obowiązku przez zobowiązanego, czy też działał w imieniu Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie, a w takim wypadku, czy dysponował stosownym upoważnieniem do działania w imieniu wierzyciela, co doprowadziło do błędnego uznania, że upomnienie zostało wydane w sposób prawidłowy, co z kolei doprowadziło do uznania przez Sąd, że postanowienie zaskarżone skargą odpowiada prawu,

2) art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 15 §1 u.p.e.a. w zw. z art. 5 §1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z art. 33 pkt 1 i 7 u.p.e.a. i art. 59 §1 pkt 7 u.p.e.a. polegające na nieuchyleniu zaskarżonego skargą postanowienia, pomimo że upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku przez skarżącego zostało podpisane przez Komendanta Powiatowego Policji w B., a tytuł wykonawczy został wydany i podpisany przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie, w sytuacji gdy zgodnie z przepisami u.p.e.a. obie te czynności wykonuje wierzyciel, którym jest Małopolski Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie, a zatem postępowanie egzekucyjne wobec skarżącego podlegało umorzeniu,

3) art. 141 §4 zdanie pierwsze p.p.s.a. polegające na braku jakiegokolwiek wyjaśnienia przyczyn dla których WSA uznał, że upomnienie nr [...] z [...] sierpnia 2011 r., wzywające skarżącego do uregulowania opłaty w związku z zatrzymaniem w jednostce Policji w celu wytrzeźwienia zostało wydane przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie, skoro podpisał je Zastępca Komendanta Powiatowego Policji w B., a w aktach sprawy brak jest informacji by dysponował on odpowiednim upoważnieniem wierzyciela, co w konsekwencji doprowadziło do uznania, że postanowienie zaskarżone skargą odpowiada prawu.

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części oraz przekazanie sprawy w tej części do ponownego rozpoznania WSA oraz o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, gdyż koszty te nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną z [...] sierpnia 2014 r., nr [...], KGP reprezentowany przez radcę prawnego wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz KGP kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego wg podwójnej stawki minimalnej.

Organ II instancji wyjaśnił po pierwsze, że w skardze kasacyjnej dokonano nieuprawnionego poszerzenia zakresu przedmiotowego zarzutów po upływie terminu do ich wniesienia. Po drugie, z decyzji Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z 19 lutego 2010 r., nr [...], obowiązującej w dniu doprowadzenia zobowiązanego do jednostki Policji w B. wynika, że każdej osobie opuszczającej jednostkę Policji, w której przebywała w celu wytrzeźwienia w razie braku środków pieniężnych na zapłatę opłaty za doprowadzenie i pobyt, wręczano upomnienie. Upomnienie to mogło zostać sporządzone i podpisane przez osobę upoważnioną przez Komendanta Miejskiego/Powiatowego Policji bądź jego zastępcę.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Ze wskazanych przepisów wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Wychodząc z tego założenia, należy na wstępie zaznaczyć, że wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania (art. 183 § 2 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny zagadnienia prawidłowości dokonanej przez sąd I instancji wykładni wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów prawa.

Na wstępie rozważań trzeba także zauważyć, że na podstawie art. 1 pkt 1 lit. a ustawy z 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2015, poz. 658) zmianie uległo brzmienie art. 3 §2 pkt 3 p.p.s.a. w ten sposób, że z kontroli sądowej wykluczone zostało postanowienie przedmiotem którego jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. W niniejszej sprawie właśnie takie postanowienie zostało zakwestionowane we wniesionej skardze do sądu I instancji. Zważywszy jednak na brzmienie art. 2 ustawy z 9 kwietnia 2015 r., w niniejszej sprawie znajdowały zastosowanie przepisy p.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym, tzn. w stanie prawnym sprzed nowelizacji.

W złożonej przez M. Ś. skardze kasacyjnej zaskarżony został w części obejmującej jego pkt I wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 26 marca 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 1873/13, zapadły w przedmiocie zgłoszonego zarzutu w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Strona skarżąca kasacyjnie oparła swój środek odwoławczy na naruszeniu przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy.

Podstawowym zagadnieniem prawnym, które znalazło się u podstaw wszystkich sformułowanych zarzutów kasacyjnych, było kwestionowanie prawidłowości wystawienia upomnienia przez Zastępcę Komendanta Powiatowego Policji w B., podczas gdy tytuł wykonawczy został wystawiony przez Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie, będącego wierzycielem.

Odnosząc się do tej kwestii należy podkreślić, że celem upomnienia jest dążenie do dobrowolnego wykonania już istniejącego uprzednio obowiązku poprzez uświadomienie zobowiązanemu następstw jego niespełnienia (wyrok NSA z 3 września 2012 r., sygn. akt II GSK 1025/11, Baza Orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że upomnienie "ma walor czysto informacyjny" (P. Przybysz, Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa 2011, s. 88; zob. też P. Ostojski, W. Piątek, Egzekucja administracyjna świadczeń pieniężnych, Wrocław 2014, s. 71). Jak podkreśla się w orzecznictwie, charakter upomnienia przypomina wezwanie stosowane w postępowaniu administracyjnym. Instytucja wezwania została uregulowana w art. 50-56 k.p.a. Podkreślenia wymaga, że w przypadku upomnienia wierzyciel niejako wzywa zobowiązanego do dobrowolnego wykonania obowiązku, co pozwala uniknąć uciążliwości wynikających z tytułu prowadzenia egzekucji. Elementy formalne wezwania zostały uregulowane w przepisie art. 54 k.p.a. Zgodnie z powyższą regulacją w wezwaniu należy wskazać: nazwę i adres organu wzywającego, imię i nazwisko wzywanego, w jakiej sprawie oraz w jakim charakterze i w jakim celu zostaje wezwany, czy wezwany powinien się stawić osobiście lub przez pełnomocnika, czy też może złożyć wyjaśnienie lub zeznanie na piśmie, termin, do którego żądanie powinno być spełnione, albo dzień, godzinę i miejsce stawienia się wezwanego lub jego pełnomocnika, skutki prawne niezastosowania się do wezwania, a także wezwanie powinno być zaopatrzone podpisem pracownika organu wzywającego, z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego podpisującego. Z powyższej regulacji nie wynika, że wezwanie powinno być podpisane przez pracownika mającego szczególne upoważnienie do działania w imieniu wierzyciela. W tym zakresie należy stwierdzić, że odmienną regulację zawierają przepisy k.p.a. w zakresie elementów formalnych decyzji (art. 107 § 1 k.p.a.), czy postanowienia (art. 124 § 1 k.p.a.), które wprost stanowią, że powyższe akty powinny być opatrzone podpisem z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do ich wydania (wyrok WSA w Bydgoszczy z 15 października 2010 r., sygn. akt I SA/Bd 718/10, Baza Orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl oraz wyrok WSA w Warszawie z 17 maja 2011 r., sygn. akt III SA/Wa 2893/10, Baza Orzeczeń NSA - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że zarzuty skargi kasacyjnej wskazujące na naruszenie przepisu art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z art. 15 §1 u.p.e.a. polegające na nie dokonaniu ustaleń co do tego, czy wydający i podpisujący upomnienie, o którym mowa w art. 15 §1 u.p.e.a. Zastępca Komendanta Powiatowego Policji w B. jest wierzycielem uprawnionym do żądania wykonania obowiązku przez zobowiązanego, czy też działał w imieniu Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Krakowie są bezzasadne.

Dodatkowo należy podkreślić, że zgodnie z treścią art. 33 §1 ust. 7 ustawy egzekucyjnej podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. Natomiast przepis art. 15 § 1 ustawy egzekucyjnej stanowi, że egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Przepis art. 15 § 1 ustawy egzekucyjnej określa wymogi, jakim powinno odpowiadać wymienione w nim upomnienie by, po jego doręczeniu, stanowiło podstawę do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Upomnienie to ma być sporządzone przez wierzyciela w formie pisemnej i zawierać w swej treści wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem wszczęcia postępowania egzekucyjnego po upływie 7 dni od dnia jego doręczenia. Ustawa egzekucyjna nie ustanawia innych warunków formalnych upomnienia niż opisane w art. 15 § 1 u.p.e.a. Natomiast w obowiązującym w dacie sporządzenia upomnienia Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 ze zm.) zamieszczony został wzór upomnienia. Określone w tym rozporządzeniu wzory upomnień (obejmującego jedną należność pieniężną oraz obejmującego nie więcej niż cztery należności pieniężne) przewidują, że osoba podpisująca upomnienie powinna na tym dokumencie umieścić pieczątkę z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego. Natomiast żaden obowiązujący przepis nie przewiduje, obowiązku zamieszczenia na upomnieniu pieczęci lub adnotacji "z upoważnienia" jak podnosi to skarżący w swojej skardze kasacyjnej. Doręczone skarżącemu upomnienie nr [...] z [...] sierpnia 2011 r. spełnia zarówno wymogi określone w art. 15 § 1 ustawy egzekucyjnej jak i odpowiada wzorowi upomnienia określonemu w przepisach Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Przedmiotowe upomnienie zostało podpisane przez Zastępcę Komendanta Powiatowego Policji w B. Na upomnieniu została umieszczona imienna pieczęć tej osoby, zawierająca również jego stanowisko służbowe ("Zastępca Komendanta Powiatowego Policji w B."). Ponadto z dołączonej do akt sprawy wraz z odpowiedzią na skargę kasacyjną decyzji Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z [...] lutego 2010 r., nr [...], obowiązującej w dniu doprowadzenia zobowiązanego do jednostki Policji w B. jednoznacznie wynika, że każdej osobie opuszczającej jednostkę Policji, w której przebywała w celu wytrzeźwienia w razie braku środków pieniężnych na zapłatę opłaty za doprowadzenie i pobyt, wręczano upomnienie. Upomnienie to mogło zostać sporządzone i podpisane przez osobę upoważnioną przez Komendanta Miejskiego/Powiatowego Policji bądź jego zastępcę.

Powyższe powoduje, że niezasadny jest również zarzut art. 145 §1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 15 §1 u.p.e.a. w zw. z art. 5 §1 pkt 2 u.p.e.a. w zw. z art. 33 pkt 1 i 7 u.p.e.a. i art. 59 §1 pkt 7 u.p.e.a. polegający na podpisaniu upomnienia przez niewłaściwy podmiot, co miałoby w konsekwencji skutkować koniecznością umorzenia postępowania.

Niezależnie od powyższego należy podnieść, że przewidziany w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wzór upomnienia nie był wiążący. "Orzekając w sprawie skargi na rozstrzygnięcie w przedmiocie zgłoszonego zarzutu wskazującego na brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy egzekucyjnej Sąd bada czy doręczone zobowiązanemu upomnienie odpowiada warunkom przewidzianym w tym przepisie, a nie wzorowi druku upomnienia z rozporządzenia wykonawczego. Samo opracowanie wzoru druku i zamieszczenie go w załączniku do rozporządzenia wykonawczego bez ustawowego nakazu jego stosowania oznacza brak obowiązku posługiwania się wzorem danego druku dla osiągnięcia zamierzonych skutków prawnych. Skoro wierzyciel nie był zobowiązany a jedynie uprawniony do skorzystania z wzoru druku upomnienia, to tym samym wysyłając przedmiotowe upomnienie, zgodne z treścią art. 15 § 1 ustawy egzekucyjnej, działał w granicach i na podstawie prawa. Opracowanie danego wzoru druku i jego przedstawienie w formie załącznika do rozporządzenia samo w sobie nie rodzi obowiązku jego stosowania, o ile nie wynika to z przepisu prawa" (wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gliwicach z dnia z dnia 27 października 2009 r. – sygn. akt I SA/Gl 391/09, System informacji prawnej LEX nr 541926). Z powyższego wynika także, że niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 141 §4 zdanie pierwsze p.p.s.a. polegający na braku wyjaśnienia przyczyn dla których WSA uznał, że upomnienie, wzywające skarżącego do uregulowania opłaty w związku z zatrzymaniem w jednostce Policji w celu wytrzeźwienia zostało wydane przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w K., skoro podpisał je Zastępca Komendanta Powiatowego Policji w B.

Podsumowując, skarga kasacyjna została oparta na nieusprawiedliwionych podstawach kasacyjnych.

Jednocześnie Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekał o zasądzeniu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego uwzględniając okoliczności i wynik sprawy. Należy bowiem zauważyć, że art. 207 § 2 p.p.s.a. pozwala na odstąpienie od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości lub w części w przypadkach szczególnie uzasadnionych. Naczelny Sąd Administracyjny biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną skarżącego, któremu przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym, uznał, że w tej sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, o którym stanowi przytoczony przepis.

Odnosząc się natomiast do zawartego w skardze kasacyjnej wniosku pełnomocnika skarżącego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że orzekanie w tym przedmiocie należy do właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpatruje wniosku pełnomocnika ustanowionego z urzędu o przyznanie wynagrodzenia z tytułu udzielonej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym, gdyż orzeka o tym w postępowaniu przed sądem I instancji, w drodze odrębnego postanowienia wydanego na posiedzeniu niejawnym, referendarz sądowy (art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a.) albo sąd w składzie jednego sędziego (art. 16 § 2 p.p.s.a). Na postanowienie wydane w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu przysługuje odpowiednio sprzeciw (art. 259 § 1 i 2 p.p.s.a.) lub zażalenie (art. 227 p.p.s.a.). W związku z tym Naczelny Sąd Administracyjny jest uprawniony do orzekania w przedmiocie wynagrodzenia dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu, w sprawach należących do właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych, w ramach zainicjowanej zażaleniem kontroli instancyjnej postanowień rozstrzygających wspomnianą kwestię (zob. postanowienie NSA z 22 maja 2015 r., sygn. akt II GSK 868/15, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z tego powodu nie zawarto w wyroku rozstrzygnięcia dotyczącego wskazanej wyżej kwestii przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.