Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 23/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2016-09-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 35
journal: Dz.U. 2016 poz 290
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant sekr. sąd. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2016 r. sprawy ze skarg G.w K.i M. S. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2015 r. znak: [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej skargi oddala.


UZASADNIENIE

UZASADIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2015 r. Minister Infrastruktury i Rozwoju działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), zwanej dalej "Kpa" oraz art. 11 g ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 687, z późn. zm.), zwanej dalej "specustawą drogową", po rozpatrzeniu odwołań Pana P. M., Pana A. P., Pani Z. P., Pani M. S., Pana M. M., Pana R. K. oraz G. w K., od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2014 r., o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla zadania pn.: "[...]", sprostowanej postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r.,

I. Uchylił

- rysunki nr 1.1, 1.3, 1.17 i 1.18 mapy określającej linie rozgraniczające teren przedmiotowej inwestycji, stanowiącej załącznik nr 1 do zaskarżonej decyzji,

- w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący się na stronie 15, zapis stanowiący dotychczasową treść pkt. II dotyczącego linii rozgraniczających teren

i orzekł w tym zakresie poprzez:

- zatwierdzenie rysunków zamiennych nr 1.1, 1.3, 1.17 i 1.18 mapy określającej linie rozgraniczające teren przedmiotowej inwestycji, stanowiących załączniki nr 1.1 - 1.4 do niniejszej decyzji,

- ustalenie w rozstrzygnięciu decyzji, w miejsce uchylenia, nowego zapisu:

"II. Linie rozgraniczające teren

Linie rozgraniczające teren inwestycji - linia przerywana koloru różowego - określające powierzchnię terenu niezbędnego dla realizacji planowanej inwestycji zostały uwidocznione na mapie przedstawiającej proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu w skali 1:2000, stanowiącej integralną część decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej"

II. Uchylił w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, znajdujący się w pkt VII dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego, w ppkt 1, na stronie 65, w wierszu 13 licząc od dołu strony, zapis:

"Niniejszą decyzją zatwierdza się",

- i orzekł w tym zakresie poprzez: ustalenie w rozstrzygnięciu decyzji, w miejsce uchylenia, na stronie 65, zapisu: "Decyzją o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej zatwierdza się",

- ustalenie w rozstrzygnięciu decyzji, poprzez dodanie, na stronie 68, po zapisie znajdującym się w wierszu 8 licząc od góry strony, nowego zapisu:

"[...]"

- zatwierdzenie, Tomu C Projektu budowlanego - Geologia, która stanowi integralną część niniejszej decyzji jako załącznik nr 2,

III. W pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przedstawił ustalony stan faktyczny wskazując, że wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2012 r., Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił do Wojewody [...] o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pod nazwą: "[...]". Inwestor wniósł także o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Po przeprowadzeniu postępowania w sprawie ww. wniosku, działając na podstawie art. 11 a ust. 1 specustawy drogowej i art. 104 Kpa, Wojewoda [...] wydał w dniu [...] sierpnia 2014 r. decyzję nr [...], znak: [...] , o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla zadania pn.: "[...]", zwaną dalej "decyzją Wojewody [...]", nadając jej jednocześnie rygor natychmiastowej wykonalności.

Od decyzji Wojewody [...] odwołania do Ministra Infrastruktury i Rozwoju, zwanego dalej "Ministrem", za pośrednictwem organu pierwszej instancji, wnieśli: Pan P. M., Pan A. P., Pani Z. P., Pani M. S., Pan M. M., Pan R. K., oraz G.w K..

Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że pismo Pana A. R. z dnia 26 stycznia 2015 r., uzupełnione pismem z dnia 10 marca 2015 r., w zakresie w jakim stanowiło skargę zostało złożone po upływie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...], nie mogło zostać rozpatrzone jako odwołanie, niemiej organ odwoławczy - mając na uwadze treść art. 234 Kpa - badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji wziął pod uwagę zarzuty zawarte w ww. pismach Pana A. R. i odniósł się do nich w uzasadnieniu niniejszej decyzji.

W dalszej części organ odwoławczy przedstawił główne zarzuty odwołań. Wskazał, że w odwołaniu z dnia 6 września 2014 r. Pan P. M. nie zgodził się na budowę węzła [...] [...], gdyż interesuje go wyłącznie wykup całego gruntu graniczącego z planowaną do budowy [...] przez inwestora.

W piśmie z dnia 8 sierpnia 2015 r., stanowiącym uzupełnianie ww. odwołania, Pan P. M. podniósł kwestie dotyczące wypłaty odszkodowania za przejęte grunty pod realizację przedmiotowej inwestycji drogowej i związane z tym powiększenie wysokość odszkodowania o kwotę 5% wartości nieruchomości. Jednocześnie skarżący poinformował, iż ziemia w Częstochowie jest o wiele bardziej wartościowa niż grunty w innych rejonach kraju.

W odwołaniu z dnia 12 września 2014 r. Państwo A. i Z. P. sprzeciwili się realizacji przedmiotowej inwestycji drogowej z uwagi na niedopełnienie względem nich ważnych czynności poprzedzających wydanie decyzji zezwalającej na realizację ww. inwestycji drogowej. Według skarżących na tym etapie sprawy decyzja Wojewody [...] jest przedwczesna i sprzeczna z ich prawami konstytucyjnymi. W opinii skarżących brak konkretnych informacji zarówno pisemnych jak i ustnych, o które zwracali się do właściwych instytucji uniemożliwia zapoznanie się z ich sytuacją oraz zajęcie właściwego stanowiska. Zdaniem skarżących wymagane jest w szczególności wcześniejsze rozstrzygnięcie sprawy związanej z przejęciem części ich nieruchomości pod budowę planowanej Autostrady oraz znajdującej się poza liniami rozgraniczającymi pas drogowy, polegającej na ograniczeniu w korzystaniu dla realizacji inwestycji. Skarżący wskazali, iż w obecnej sytuacji nie znają stanu faktycznego, w którym ich działka znajduje w układzie planowanej drogi. W tych okolicznościach, według skarżących, pozbawia się ich możliwości świadomego analizowania, decydowania oraz oceny pod względem prawnym i normatywnym planowanej inwestycji. Ponadto skarżący wskazali, iż w poprzedniej "akcji wywłaszczeniowej" na rzecz przejęcia gruntów niezbędnych dla lokalizacji autostrady nie było żadnych problemów. Natomiast teraz - w ich ocenie - brak jest właściwej komunikacji. W niniejszych okolicznościach, według skarżących 5% dodatek za niezwłoczne wydanie nieruchomości, o którym mowa w pouczeniu zawartym w zawiadomieniu o wydaniu decyzji Wojewody [...] spełnia rolę "wabika" dla niezorientowanych.

W odwołaniu z dnia 17 września 2014 r. Pani M. S. zaskarżyła decyzję Wojewody [...] w części dotyczącej przeznaczenia jej działek nr [...] i [...], położonych w [...], pod realizację przedmiotowej inwestycji drogowej, jak również w zakresie ograniczenia jej praw własności bez odszkodowania oraz bez wywłaszczenia, czy zawarcia umowy kupna, skutkujące powstaniem po jej stronie niepowetowanej szkody majątkowej.

Decyzji Wojewody [...] skarżąca zarzuciła niezasadne obciążenie działek nr: [...] i [...] (pkt. [...] i [...] decyzji Wojewody [...]), położonych w [...], obowiązkiem przebudowy sieci elektroenergetycznej, technicznej PERN i rurociągu paliwowego, przebudowy sieci teletechnicznej i przebudowy zbieracza drenarskiego dla celów odwodnienia istniejącej drogi powiatowej oraz poprzez wydzielenie działki nr [...] bez dostępu do drogi publicznej oraz poprzez brak wywłaszczenia po uprzednim podziale geodezyjnym pozostałych działek za odszkodowaniem, mimo że w wyniku podziału działki te dla skarżącej straciły znaczenie gospodarcze (rolnicze, zabudowa mieszkaniowa), a inwestor bez zapłaty odszkodowania przeznaczył je pod realizację planowanej inwestycji. Poza tym zarzuciła naruszenie art. 7 i art. 8 Kpa, poprzez niedokładne wyjaśnienie w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu skarżącej, a także poprzez nieprowadzenie przez organy administracji publicznej postępowania w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli.

Wobec powyższego skarżąca wniosła o:

zmianę decyzji Wojewody [...] i uwzględnienie jej wniosku w zakresie zawarcia umowy kupna od niej działek nr: [...] i [...], lub wydania decyzji o wywłaszczeniu za odszkodowaniem, ewentualnie, uchylenie decyzji Wojewody [...] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji w zaskarżonej przez nią części, wstrzymanie wykonania decyzji Wojewody [...] do czasu wydania decyzji w postępowaniu odwoławczym z uwagi na grożące jej niepowetowane szkody i trudne do odwrócenia skutki.

Uzasadniając powyższe skarżąca wskazała, iż jej zdaniem w świetle Konstytucji RP nie jest możliwa tak daleka ingerencja Skarbu Państwa we własność obywatela. Skarżąca podniosła, iż doszło do podziału jej działek nr: [...] i [...], położonych w miejscowości [...]. Z tym, że inwestor zakupił od niej wyłącznie działki nr: [...] i [...], a pozostałe nowo wydzielone działki miały być w późniejszym terminie odkupione bądź wywłaszczone za odszkodowaniem. Skarżąca wskazała, iż kierując się ważnym interesem społecznym nie odwoływała się od decyzji dotyczącej podziału ww. działek. Tymczasem, jak podniosła skarżąca, inwestor nie zaoferował jej odkupienia "skrawków" jej działek powstałych po podziale, które gospodarczo są po tym podziale bezwartościowe, a skarżąca i tak nie będzie z nich korzystać, gdyż inwestor zamierza przeznaczyć te grunty do "obsługi" pasa autostrady, poprzez przeniesienie na ich teren instalacji opisanych w pkt. 206 i 207 decyzji Wojewody [...]. Biorąc pod uwagę aktualnie kształtujące się ceny w obrocie gruntami, skarżąca wniosła o oszacowanie wartości jej działek oraz ich odkupienie przez inwestora według aktualnie kształtującej się ceny w obrocie gruntami. W piśmie z dnia 13 listopada 2014 r., stanowiącym uzupełnienie złożonego odwołania, Pani M. S. poinformowała, iż pomimo jej odwołania Wojewoda [...] wszczął postępowanie odszkodowawcze tylko w zakresie wydzielonej działki nr [...], o powierzchni 0,0003 ha. Powyższe według skarżącej oznacza, że została pozbawiona własności w sposób wyrządzający .jej szkodę, gdyż zostanie z własnością okrojonych działek, odcięta od drogi publicznej, z nieruchomością, która utraciła znaczenie gospodarcze i ekonomiczne, której nikt nie zechce kupić od niej i otrzyma w ramach odszkodowania kwotę wartości 3 m2 za działkę wydzieloną z działki nr [...]. W pismach z dnia 16 grudnia 2014 r., 7 stycznia i 6 lutego 2015 r., stanowiących kolejne uzupełnienia złożonego odwołania, Pani M. S. nie wyraziła zgody, aby pozostawioną przy niej działkę po podziale nr [...] dodatkowo obciążyć "czasowym" zajęciem na potrzeby przebudowy przebiegającego po działce rurociągu paliwowego PERN wraz z siecią teletechniczną, przebudowę linii SN i nN oraz sieci TP. Według skarżącej, tego rodzaju czasowe zajęcie oraz przebudowa doprowadzi do tego, że jako właściciel będzie miała ograniczoną możliwość korzystania i użytkowania jej własności, niemożność przeprowadzenia jakiejkolwiek inwestycji np. budowa budynku mieszkalnego, oraz szkodę majątkową polegającą na obniżeniu wartości rynkowej nieruchomości oraz wartości użytkowej. Według skarżącej ta sama sytuacja dotyczy działki nr 869/2, gdyż będzie ona obciążona zajęciem na potrzeby przebudowy zbieracza drenarskiego. Zdaniem skarżącej oznacza to, że i ta działka będzie de facto przydatna nie jej właścicielowi, a użytkownikom autostrady. Skarżąca wskazała, iż już w 2003 r., na podstawie decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., znak: [...], ustalającej lokalizację odcinak [...] od węzła "[...]" do węzła "[...]", podzielono ww. działki w taki sposób, iż pozostawiono przy skarżącej niewielkie fragmenty o ograniczonym dostępie do drogi i z trudnościami, aby je użytkować. Ponadto skarżąca podniosła, iż w sposób niewłaściwy była informowana przez odpowiednie organy o przedmiotowej inwestycji i tak naprawdę do dziś nie wie, w jakim stopniu planowana inwestycja wpłynie na jej grunty. Skarżąca wskazała, iż de facto dopiero z decyzji Wojewody [...] dowiedziała się o tym, w jaki sposób będzie "pogwałcone" jej prawo własności. Powyższe, w ocenie skarżącej, oznacza, że nie informowano jej w należyty sposób o przedmiotowej inwestycji, a inwestor w trakcie procedury "zmieniał zdanie" i zakres inwestycji ulegał modyfikacjom z niekorzyścią dla niej i wielu właścicieli.

Wobec powyższego, skarżąca wniosła o odkupienie przez inwestora pozostałej przy niej działki nr [...] (powstałej z podziału działki nr [...]) i działki nr [...], bowiem utraciły one dla niej jakiekolwiek znaczenie gospodarcze i ekonomiczne.

W piśmie z dnia 21 kwietnia 2015 r., stanowiącym kolejne uzupełnienie złożonego odwołania, Pani M. S. podtrzymała swoje dotychczasowe zarzuty podnosząc dodatkowo, iż prawo zapewnia ochronę uzasadnionego interesu osób trzecich, co należy rozumieć jako zapewnienie dostępu do drogi publicznej, możliwość korzystania z urządzeń infrastruktury technicznej oraz ochronę przed nadmiernym hałasem. Tymczasem, jak wskazała skarżąca, organ administracji dąży do zajęcia (nie podając czasokresu) jej działek, celem korzystania z nich przez użytkowników drogi, a nie przez nią. Według skarżącej, poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich, poza zapewnianiem dostępu do drogi publicznej, wiąże się także z poszanowaniem prawa do korzystania z sąsiedniej nieruchomości, według zasad wynikających z przepisów o treści wykonywania prawa własności nieruchomości.

Ponadto, skarżąca podniosła, iż zgodnie z 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, podział nieruchomości nie jest dopuszczalny, jeżeli projektowane do wydzielenia działki gruntu nie mają dostępu do drogi publicznej. Natomiast w niniejszej sprawie, w opinii skarżącej, w skutek wadliwego podziału jej działka nr [...] utraciła dostęp do drogi publicznej. Do ww. pisma z dnia 6 sierpnia 2015 r. Pani M. S. załączyła dokumentację fotograficzną na poparcie ww. zarzutów.

Pan M. M. w odwołaniu z dnia 18 września 2014 r. podniósł, iż w związku z planowaną inwestycją drogową podziałowi ulegają działki, których jest właścicielem, tj. działki nr: [...] i [...] z obrębu [...], gmina [...]. Skarżący wskazał, iż z działek o łącznej powierzchni 0.1496 ha została wyodrębniona jedynie część wielkości ok. 0,0200 ha, która podlegać będzie wykupowi. Według skarżącego "resztówki" które pozostaną jego własnością, nie będą nadawały się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, czyli pod uprawę.

Według skarżącego uprawa na pozostałościach po działkach nr [...] i [...] nie będzie już ekonomicznie uzasadniona, gdyż uprawy były realizowane na łącznej powierzchni 1.1764 ha, z czego 1,0268 ha zostało już wykupione w 2007 r. pod lokalizację przedmiotowej Autostrady. Ponadto, według skarżącego, uprawa nie będzie możliwa ze względu na planowany wiadukt który spowoduje ograniczenie dostępu do tych działek. W tym miejscu planowany jest zjazd z wiaduktu i znaczne obniżenie terenu, co - w opinii skarżącego - uniemożliwi dostęp maszyn rolniczych. Wobec powyższego, skarżący wniósł o wykupu całości ww. działek nr [...] i [...].

Pan R. K. w odwołaniu z dnia 24 września 2014 r. nie zgodził się na przebudowę sieci NN i WN przebiegających przez jego działkę nr [...], położoną w A..

G.w K., zwane dalej "Stowarzyszeniem", w odwołaniu z dnia 22 września 2014 r. wskazało, iż z uwagi na oczekiwanie na wyniki niezależnych badań chiropterologicznych i herpetologicznych odwołanie zostanie uzasadnione w ciągu 14 dni.

W piśmie z dnia 24 listopada 2014 r., stanowiącym uzupełnienie ww. odwołania, Stowarzyszenie przekazało wyniki badań chiropterologicznych wykonanych z wykorzystaniem metody nasłuchów detektorowych, zrealizowanych przez Pana G. G., w rejonie planowanej .. Stowarzyszenie wskazało, iż przeprowadzone badania świadczą o tym, iż planowana droga przetnie istotne szlaki migracyjne i żerowiska nietoperzy. Wobec powyższego, Stowarzyszenie zwróciło uwagę na brak informacji o nietoperzach w raporcie o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia drogowego na środowisko. Z tego powodu Stowarzyszenie wniosło o uwzględnienie w decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej rozwiązań, które zapewnią ochronę nietoperzy, opisanych przykładowo w publikacji Pana G. G. "Budowa dróg w Polsce a ochrona nietoperzy". Jednocześnie Stowarzyszanie wskazało, iż posiada również wyniki niezależnych obserwacji herpetologicznych z odcinka F planowanej [...]. W piśmie z dnia 4 grudnia 2014 r., stanowiącym kolejne uzupełnienie złożonego odwołania, Stowarzyszenie złożyło wniosek o dodatkowe doposażenie pasa drogowego w przepusty dla płazów w wygrodzenia herpetologiczne w kilometrażu szczegółowo wskazanym w tym piśmie. Ponadto Stowarzyszenie wniosło o "narzucenie konieczności" zachowania szczelnych połączeń pomiędzy ekranami akustycznymi i gruntem, oraz ciągłej obecności nadzoru herpetologicznego na placu budowy w okresie aktywności płazów. W piśmie z dnia 15 stycznia 2015 r., stanowiącym kolejne uzupełnienie złożonego odwołania, Stowarzyszenie złożyło wnioski o przeanalizowanie możliwości i zasadności doprojektowania przepustów dla płazów i wygrodzeń herpetologicznych w kilometrażach szczegółowo wskazanych w tym piśmie. Powyższe, według Stowarzyszania, wynika z błędów w wykonanych inwentaryzacjach przyrodniczych w zakresie miejsc występowania i rozrodu płazów. Ponadto, Stowarzyszenie zgłosiło zastrzeżenia do wykonanych inwentaryzacji chiropterologicznej, gdyż jego zdaniem nie zastosowano prawidłowej metodyki badań chiropterologicznych (np. brak nasłuchów detektorowych), stąd też uzyskano niemiarodajne wyniki. Fakt ten - jako wskazało Stowarzyszenie - został potwierdzony przez chiropterologa Stowarzyszenia, który wykonał obserwacje (z wykorzystaniem detektora) i podważył ustalenia zawarte w dokumentach przedstawionych przez inwestora. W piśmie z dnia 26 stycznia 2015 r., stanowiącym kolejne uzupełnienie złożonego odwołania, Stowarzyszenie wniosło o nałożenie na inwestora obowiązku ciągłego nadzoru przyrodniczego, gdyż praktyka z budowy innych odcinków dróg (np. [...], [...]) pokazuje, iż nadzór przyrodniczy na budowie pojawia się "okazjonalnie". Z tego powodu według Stowarzyszenia konieczne jest nałożenie na inwestora obowiązku zapewnienia ciągłego nadzoru przyrodniczego w okresie aktywności płazów. Poza tym okresem zasadna jest również obecność nadzoru przyrodniczego na budowie, jednak w mniejszym stopniu. Stowarzyszenie wniosło o nałożenie na inwestora obowiązku kontroli separatorów co dwa tygodnie w celu sprawdzenia, czy nie znajdują się w nich uwięzione małe kręgowce oraz o umieszczenie w separatorach tratw, co umożliwi małym zwierzętom, jeśli zostaną uwięzione w odwodnieniu, "oszczędzanie energii". Ponadto, Stowarzyszenie wniosło o nałożenie na inwestora obowiązku budowy rur ucieczkowych z separatorów, w których zostanie wykazana obecność uwięzionych drobnych zwierząt kręgowych, oraz o wprowadzenie obowiązku stosowania pokryw separatorów z otworami rewizyjnymi, gdyż takie rozwiązanie pozwala dokonywać kontroli separatorów bez konieczności podnoszenia pokrywy.

Stowarzyszenie wniosło również o weryfikację rozwiązań projektowych w kontekście ich funkcjonalności dla fauny.

Odnośnie zapisu I.2. postanowienia uzgadniającego RDOŚ Stowarzyszenie zwróciło uwagę, iż zapewnienie nadzoru ornitologicznego nie powinno być warunkiem dopuszczenia wycinki, lecz brak zasiedlonych gniazd, potwierdzonych przez nadzór ornitologiczny. Według Stowarzyszenia dyskusyjny jest brak płazów w rejonie km [...] (ulica [...]), gdyż jego przedstawiciele podczas obserwacji terenowych stwierdzili martwe ropuchy, stąd też dopuszczenie braku wygrodzeń herpetologicznych w tym rejonie wymaga weryfikacji przez organ II instancji. Odnośnie pkt. 1.11 postanowienia uzgadniającego RDOŚ Stowarzyszanie wskazało, iż w dotychczasowych jego uwagach podawano błędnie na km [...]. Według Stowarzyszenia zbiornik dopuszczony do likwidacji stanowi miejsce rozrodu płazów niewykazane w inwentaryzacji. Co więcej, w opinii Stowarzyszenia, planowanie zbiornika kompensacyjnego w rejonie doliny [...] wzmacnia jego argumentację zastosowania wygrodzeń herpetologicznych wokół Miejsca Obsługi Podróżnych "[...]".

Stowarzyszenie wniosło, by nałożyć obowiązek monitorowania śmiertelności płazów podczas migracji wiosennych i jesiennych, od 15 marca do 30 kwietnia, codziennie lub co 2 dni, przy temperaturze powietrza powyżej 5 stopni, natomiast jesienią w dni deszczowe. Stowarzyszenie wskazało również na brak konsekwencji w postanowieniu RDOŚ odnośnie wygrodzeń herpetologicznych, gdyż docelowe wygrodzenia będą obejmować wyłącznie krótkie odcinki przedmiotowej inwestycji, natomiast cały analizowany odcinek projektowanej Autostrady musi zostać objęty wygrodzeniami tymczasowymi na czas budowy. Ponadto, Stowarzyszenie wyraziło wątpliwości, czy postanowienie uzgadniające RDOŚ może zmienić warunki określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i umożliwić rezygnację z przepustów z uwagi na przebieg autostrady po powierzchni terenu. W opinii Stowarzyszenia konieczne byłoby postępowanie w sprawie zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, umożliwiające odwołanie do organu II instancji, kompetentnego w zakresie środowiska przyrodniczego. Według Stowarzyszenia, całkowita rezygnacja z przejścia powinna skutkować działaniami kompensacyjnymi np. budową nowych siedlisk.

Przy piśmie z dnia 13 lutego 2015 r., stanowiącym kolejne uzupełnienie złożonego odwołania, Stowarzyszenie przesłało tabelę z zasięgami migracji gatunków płazów oraz pliki graficzne w celu wzmocnienia argumentacji o zasadności wprowadzenia dodatkowych wygrodzeń herpetologicznych. W piśmie z dnia 23 marca 2015 r., stanowiącym kolejne uzupełnienie złożonego odwołania, Stowarzyszenie - w nawiązaniu do pkt. 7.11 postanowienia RDOŚ - podniosło, iż kraty o usytuowaniu prętów w odstępie 50 mm nie zabezpieczają otworów wlotowych przed dostępem płazów. Wobec powyższego, Stowarzyszenie założyło, iż pochylnie (lub rury wyjściowe) będą zamontowane we wszystkich studniach wpadowych i nieckach wpadowych. Według Stowarzyszenia, postanowienie uzgadniające RDOŚ nie precyzuje minimalnego zakresu obecności nadzoru przyrodniczego. Stowarzyszenie podniosło, iż w "decyzji derogacyjnej, będącej następstwem uzgodnienia", zaznaczone są zbiorniki wodne, na które nie wskazywało podczas procedury ponownej oceny oddziaływania na środowisko, gdyż zbiorniki te zostały wskazane w procedurze odwoławczej. Zatem analiza merytoryczna w tym zakresie, według Stowarzyszenia, powinna odbyć na poziomie organu II instancji. Stowarzyszenie zwróciło uwagę, iż w przypadku zbiorników GTP-38 i GTP-39 - wbrew ustaleniom postanowienia uzgadniającego RDOŚ - stwierdzono obecność godujących płazów, co upoważnia Stowarzyszenie do postawienia Regionalnemu Dyrektorowi Ochrony Środowiska w [...] zarzutu niedokładnego rozpoznania stanu faktycznego. Stowarzyszenie podniosło, iż wykonywało badania terenowe po wydaniu postanowienia uzgadniającego RDOŚ, zatem Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] nie mógł się odnieść do jego uwag wniesionych w toku postępowania odwoławczego, natomiast Stowarzyszenie nie miało formalnej możliwości zażalenia na postanowienie uzgadniające RDOŚ. Ponadto, Stowarzyszanie "domaga" się wprowadzenia zapisu nakładającego na zarządcę drogi obowiązek monitorowania śmiertelności płazów w okresie masowych migracji wiosennych. Stowarzyszanie zwróciło się również z zapytaniem, czy zweryfikowano projekt budowlany pod kątem prawidłowości zastosowanych rozwiązań i kto tego dokonał (Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], czy organ architektoniczno - budowlany).

Odwołania wniesiono w terminie.

Rozpoznając sprawę w wyniku wniesionych odwołań organ II instancji wskazał, iż w trakcie przeprowadzonego postępowania odwoławczego Minister rozpatrzył ponownie wniosek inwestora o wydanie przedmiotowej decyzji, przeanalizował materiał dowodowy zgromadzony przez Wojewodę [...], w tym zbadał poprawność postępowania organu I instancji oraz poprawność wydanej przez niego decyzji Wojewody [...], jak również rozpatrzył zarzuty podniesione w odwołaniach oraz uzupełniających je pismach.

Zgodnie z art. 11a ust. 1 specustawy drogowej, z wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej wystąpił do Wojewody [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, reprezentowany przez Pana K. N., działającego na podstawie pełnomocnictwa z dnia 6 sierpnia 2012 r., udzielonego mu przez Panią E. T.- B., Dyrektora Oddziału Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w [...], działającą z upoważnienia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad.

Przed złożeniem wniosku, zgodnie z art. 11 b ust. 1 spec ustawy drogowej, inwestor uzyskał następujące opinie:

- Zarządu Województwa [...], wyrażoną w uchwale Nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r"

- Zarządu Powiatu w [...] z dnia [...] września 2012 r., znak: [...],

- Zarządu Powiatu w [...] z dnia [...] lipca 2012 r., znak: [...],

- Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...]

- Wójta Gminy [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...],

- Burmistrza [...] z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...].

Niewydanie opinii przez Burmistrza [...], Wójta Gminy [...], oraz Wójta Gminy [...] w terminie 14 dni od dnia zwrócenia się przez inwestora o jej wyrażenie, zgodnie z przepisem art. 11 b ust. 2 specustawy drogowej, należało potraktować jako brak zastrzeżeń do wniosku.

Zgodnie z art. 11 d ust. 1 pkt 1 specustawy drogowej, do wniosku załączono mapę w skali 1:2000, na której przedstawiono proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu. Ponadto dołączono analizę powiązania projektowanej drogi z innymi drogami publicznymi, mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości oraz określono zmiany w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu.

Zgodnie z art. 11 d ust. 1 pkt 5 specustawy drogowej, do wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej inwestor dołączył projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami oraz dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Projekt został wykonany i sprawdzony przez osoby spełniające warunki, o których mowa w art. 12 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, z późn. zm). Zgodnie z art. 20 ust. 4 tej ustawy, do projektu dołączono oświadczenia projektantów i sprawdzających o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Zgodnie z art. 11 d ust. 1 pkt. 8 specustawy drogowej, inwestor załączył do wniosku także opinie:

- [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w [...] z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...],

- Zastępcy Dyrektora Oddziału Gospodarowania Nieruchomościami P.S.A z dnia [...] czerwca 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Zakładu Linii Kolejowych w [...]P. S.A z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...].

Planowana inwestycja zlokalizowana jest poza pasem technicznym i ochronnym morskich portów i przystani, nie znajduje się w obszarze miejscowości uzdrowiskowych, co powoduje, że w przedmiotowej sprawie nie są wymagane opinie dyrektora właściwego urzędu morskiego oraz ministra właściwego do spraw zdrowia.

Do wniosku inwestor dołączył również, wymagane przepisami odrębnymi, akty administracyjne:

decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lutego 2009 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie [...]na odcinku od granicy woj. [...]/[...] w km [...] do węzła [...] (z węzłem) w km [...] oraz odcinka drogi ekspresowej [...] od węzła [...] w km [...] do węzła [...] w km [...], zwaną dalej "decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ",

decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...], zwaną dalej "decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach GDOŚ" uchylającą w części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałej części utrzymującą w mocy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ,

- decyzję Marszałka Województwa [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r., znak: [...], [...], udzielającą pozwolenia wodno-prawnego,

postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2012 r., znak: [...], oraz postanowienie Starosty [...] z dnia [...] września 2012 r., znak: [...], uzgadniające projektowane rozwiązania dla obiektów usytuowanych na terenach zamkniętych, o których mowa w art. 11 d ust. 1 pkt. 7 specustawy drogowej.

Analizując złożony przez inwestora wniosek o wydanie decyzji Wojewody [...], Minister uznał, że zawiera on elementy wskazane w art. 11 b oraz art. 11 d ust. 1 specustawy drogowej.

Następnie organ odwoławczy poddał kontroli przeprowadzone przez Wojewodę [...] postępowanie w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację ww. przedsięwzięcia i stwierdził, że Wojewoda [...] prawidłowo poinformował strony o wszczętym postępowaniu, podał jego podstawę prawną, pouczył o prawie do składania wniosków, uwag i zastrzeżeń, a zatem należycie i wyczerpująco poinformował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków.

Wojewoda [...] , pismem z dnia 29 października 2012 r., znak: [...] , zawiadomił wnioskodawcę oraz właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych wnioskiem o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji.

Pozostałe strony postępowania zostały poinformowane o powyższym w drodze obwieszczeń.

W przedmiotowym obwieszczeniu organ pierwszej instancji poinformował o miejscu, gdzie strony lub ich pełnomocnicy mogą zapoznać się z dokumentacją dotyczącą inwestycji oraz o możliwości składania uwag i wniosków.

W toku postępowania przed Wojewodą [...] m strony postępowania wniosły zastrzeżenia i wnioski, które organ pierwszej instancji przesłał inwestorowi w celu zajęcia stanowiska, a ten ustosunkował się do zagadnień poruszonych przez strony postępowania.

Z uwagi na wniosek inwestora o przeprowadzenie ponownej oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, działając na podstawie art. 61 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 89 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku", pismem z dnia 7 listopada 2012 r. Wojewoda [...] zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] o uzgodnienie warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia drogowego.

W piśmie z dnia 20 sierpnia 2013 r. inwestor zmienił swój wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej w zakresie ekranów akustycznych. Powyższa zmiana, jak wyjaśnił inwestor, wynikła z wejścia w życie rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 1 października 2012 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2012 r., poz. 1109), ustającego nowe normy hałasu oraz zmian wynikających z optymalizacji dokumentacji projektowej autostrady.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], działając na podstawie art. 90 ust. 2 pkt. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, pismem z dnia 12 listopada 2013 r. zwrócił się do Wojewody [...] o zapewnienie możliwości udziału społeczeństwa w sprawie przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia drogowego w trybie art. 33-36 i 38 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.

Spełniając powyższy obowiązek, obwieszczeniem z dnia 4 grudnia 2013 r. Wojewoda [...] poinformował o możliwości zapoznania się z dokumentacją sprawy oraz składania uwag i wniosków.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], postanowieniem uzgadniającym RDOŚ z dnia 7 marca 2014 r. uzgodnił realizację przedmiotowego przedsięwzięcia i określił warunki jego realizacji.

Uznając, że zebrany w sprawie materiał dowodowy pozwala na wydanie rozstrzygnięcia, Wojewoda [...] wydał w dniu [...] sierpnia 2014 r. decyzję Nr [...], o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej. Nadając przedmiotowej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności Wojewoda [...] podzielił argumenty przedstawione przez inwestora.

Decyzja Wojewody [...] została następnie sprostowana postanowieniem Wojewody [...] z dnia [...] października 2014 r., z uwagi na występującą w treści przedmiotowej decyzji oczywistą omyłkę pisarską, polegającą na błędnym wskazaniu jednej z projektowanych działek jako znajdującej się w liniach rozgraniczających teren przedmiotowej inwestycji drogowej.

Zgodnie z art. 11f ust. 3 specustawy drogowej, Wojewoda [...] doręczył ww. decyzję wnioskodawcy oraz zawiadomił o jej wydaniu pozostałe strony w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim oraz w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, na stronach internetowych tych gmin, a także w prasie lokalnej.

Dotychczasowych właścicieli i użytkowników wieczystych nieruchomości objętych decyzją Wojewody [...] organ pierwszej instancji poinformował o wydaniu decyzji również w drodze zawiadomień wysłanych na adresy wskazane w katastrze nieruchomości.

W zawiadomieniach oraz w obwieszczeniu zamieszczono, zgodnie z art. 11 f ust. 4 specustawy drogowej, informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji.

Analizując powyższą decyzję Wojewody [...] organ odwoławczy zważył, co następuje.

Na wstępie wskazano, że kontrolowana decyzja czyni zadość wymogom przedstawionym w art. 11 f ust. 1 specustawy drogowej, zawiera bowiem wszystkie niezbędne elementy określone w tym przepisie. Decyzja zawiera wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, określenie linii rozgraniczających teren inwestycji (mapa w skali 1:2000 przedstawiająca proponowany przebieg drogi oraz linie rozgraniczające teren, stanowiąca załącznik nr 1). Decyzja zawiera także zatwierdzenie podziału nieruchomości (mapy z projektami podziałów nieruchomości wraz z wykazami zmian gruntowych, stanowiące załącznik nr 2 do decyzji, będące jej integralną częścią). Ponadto, na mocy przedmiotowej decyzji zatwierdzono projekt budowlany, stanowiący załącznik nr 3 do decyzji, będący jej integralną częścią, choć organ I instancji błędnie nie zatwierdził części "C" Projektu budowlanego pt. "[...]". W decyzji określono także nieruchomości, które stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa, jak również określono warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska, ochrony zabytków i dóbr kultury współczesnej, a także określono wymagania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. W decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej organ I instancji ustalił również obowiązek dokonania przebudowy sieci uzbrojenia terenu i dróg innych kategorii, określił ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji tych obowiązków, a także zezwolił na ich wykonanie.

Po zapoznaniu się ze zgromadzonym materiałem dowodowym organ II instancji stwierdził, iż wydana decyzja wymaga dokonania korekty merytoryczno - reformacyjnej.

Zgodnie z pierwotnym wnioskiem inwestora o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej, podziałowi w ramach przedmiotowej inwestycji drogowej miały ulec nieruchomości położne w obrębie [...] km [...], gmina [...], oznaczone w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Natomiast na skutek zmian ewidencyjnych podziałowi uległy następujące działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], z obrębu [...], gmina [...].

Jednakże na odpowiednich arkuszach mapy w skali 1:2000 przedstawiającej proponowany przebieg przedmiotowej drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, oraz istniejące uzbrojenie terenu, widniały działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...], z obrębu [...], km [...], gmina [...].

Analizując dalej akta sprawy zakończonej wydaniem decyzji Wojewody [...] organ odwoławczy dostrzegł, iż działki nr: [...], z obrębu [...], nr [...] i [...], z obrębu [...], nr [...] i [...], z obrębu [...], stanowią teren linii kolejowych podlegające nieodpłatnemu zajęciu na czas realizacji inwestycji.

Przepis art. 20a specustawy drogowej stanowi, iż w przypadku gdy inwestycja drogowa wymaga przejścia przez tereny wód płynących bądź tereny linii kolejowej, właściwy zarządca drogi jest uprawniony do nieodpłatnego zajęcia tego terenu na czas realizacji tej inwestycji. Zatem w przypadku terenów linii kolejowej ustawodawca przewidział uregulowanie określone w art. 20a ust. 1 specustawy drogowej. W związku z powyższym, w przypadku terenów linii kolejowych nie ma możliwości objęcia tych terenów liniami określającymi ograniczenie w korzystaniu z nieruchomości w związku z koniecznością dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu.

Jednakże na odpowiednich rysunkach mapy w skali 1:2000 przedstawiającej proponowany przebieg przedmiotowej drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, oraz istniejące uzbrojenie terenu, określającej linie rozgraniczające teren przedmiotowej inwestycji, ww. działki niezbędne ze względu na konieczność przejścia przedmiotowej inwestycji drogowej przez tereny linii kolejowych, nie zostały objęte liniami wskazującymi teren, co do którego zarządca drogi będzie uprawniony do nieodpłatnego zajęcia w oparciu o art. 20a ust. 1 specustawy drogowej. Powyższe działki na rzeczonych rysunkach zostały objęte liniami oznaczającymi granice terenu niezbędnego dla dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu oraz dróg innych kategorii, co należy uznać za zapis nieprawidłowy z powyższych względów.

Wobec powyższego, w piśmie z dnia 27 maja 2015 r., znak: [...], Minister wezwał inwestora do przedłożenia dokumentacji mapowej z uwzględnieniem:

wskazania aktualnych numerów działek oznaczonych dotychczas jako działki nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. [...] i [...], z obrębu [...], km [...], gmina [...], zastąpienia linii określonej w legendzie jako "granica terenu objętego obowiązkiem dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu oraz dróg innych kategorii" na działkach nr: [...], z obrębu [...], [...] i [...], z obrębu [...], nr [...] i [...], z obrębu [...], odrębną linią, oznaczającą granice terenu, co do którego zarządca drogi będzie uprawniony do nieodpłatnego zajęcia w oparciu o art. 20a ust. 1 specustawy drogowej.

Przy pismach z dnia 6 i 23 lipca 2015 r. inwestor przedłożył żądaną dokumentację.

W związku w powyższym, działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt. 2 Kpa, w punkcie I niniejszej decyzji Minister uchylił rysunki nr 1.1, 1.3, 1.17 i 1.18, stanowiące część mapy określającej linie rozgraniczające teren przedmiotowej rozgraniczające teren, będącej załącznik nr 1 do zaskarżonej decyzji i orzekł co do istoty sprawy poprzez zatwierdzenie, w miejsce uchylenia, rysunków zamiennych, stanowiących załączniki nr 1.1 - 1.4 do niniejszej decyzji. W tym samym punkcie niniejszej decyzji Minister uchylił w rozstrzygnięciu decyzji Wojewody [...], znajdujący się na stronie 15, zapis stanowiący dotychczasową treść pkt. II dotyczącego linii rozgraniczających teren, a wskazujący, na jakich załącznikach mapowych określono linie rozgraniczające teren przedmiotowej inwestycji, i orzekł co do istoty sprawy, poprzez ustalenie nowego zapisu, uwzględniającego w swej treści wprowadzone niniejszą decyzją zmiany.

Analizując dalej decyzję Wojewody [...] organ odwoławczy zauważył, iż zgodnie z art. 11 f ust. 1 pkt 7 specustawy drogowej decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności zatwierdzenie projektu budowlanego.

Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 5 rozporządzeniem Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. z 2012 r., poz. 462, z późn. zm), zwanego dalej "rozporządzeniem w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego", na stronie tytułowej projektu budowlanego należy zamieścić spis zawartości projektu budowlanego wraz z wykazem załączonych do projektu wymaganych przepisami szczególnymi uzgodnień, pozwoleń lub opinii, także specjalistycznych, oraz, stosownie do potrzeb, oświadczeń właściwych jednostek organizacyjnych, o których mowa w art. 34 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą Prawo budowlane".

Zgodnie zaś z art. 34 ust. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane, projekt budowlany powinien zawierać, w zależności od potrzeb, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych.

W skład projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji drogowej wchodzi również Tom "C" pt. "[...]".

Natomiast w pkt VII decyzji Wojewody [...], dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego, Wojewoda [...] zatwierdził Projekt budowlany przedmiotowej inwestycji drogowej składający się jedynie z projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno - budowlanego (Tom A i B Projektu budowlanego).

Wobec powyższego, w pismach z dnia 26 marca 2015 r., znak: [...] i z dnia 9 kwietnia 2015 r., znak: [...], Minister wezwał inwestora do dostarczenia będących w jego dyspozycji egzemplarzy Tomów "C" Projektu budowlanego pt. "[...]", które nie zostały zatwierdzone przez Wojewodę [...].

Przy piśmie z dnia 13 kwietnia 2015 r., znak: [...], inwestor przedłożył będące w jego dyspozycji 3 egzemplarze Tomu "C" Projektu budowlanego pt. "[...]".

W konsekwencji, działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt. 2 Kpa, w punkcie II niniejszej decyzji Minister uchylił w pkt VII dotyczącym zatwierdzenia projektu budowlanego, w ppkt 1, na stronie 65, zapis dotyczący zatwierdzenia projektu budowlanego i orzekł o ustaleniu, w miejsce uchylenia, nowego zapisu stanowiącego o tym, iż decyzją o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej zatwierdza się projekt budowlany dla przedmiotowej inwestycji drogowej, który stanowi jej integralną część, wraz z Tomem C. [...]. W tym samym punkcie niniejszej decyzji Minister orzekł również poprzez zatwierdzenie Tomu C Projektu budowlanego – [...], która stanowi integralną część niniejszej decyzji jako załącznik nr 2.

Organ odwoławczy dokonując powyższych rozstrzygnięć uznał, że nie naruszają one zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 Kpa, ponieważ zasadniczym rozstrzygnięciem decyzji Wojewody [...] było ustalenie przebiegu linii rozgraniczających teren, zatwierdzenie podziału nieruchomości i projektu budowlanego, a te pozostają zgodne z wnioskiem inwestora oraz z decyzją organu pierwszej instancji.

Badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom specustawy drogowej oraz, że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i ustaloną w punktach I-II niniejszej decyzji.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez Pana P. M., Pana A. P., Panią Z. P., Panią M.S., Pana M. M., Pana R. K., oraz Stowarzyszenie, Minister uznał, że nie zasługują one na uwzględnienie.

Rozpatrując odwołania Pana P. M., Pana A. P., Pani Z. P., Pani M. S., Pana M. M. i Pana R. K., w pierwszej kolejności wskazano, że zarówno wojewoda orzekający w sprawie jako organ pierwszej instancji, jak i Minister działający jako organ odwoławczy, pełnią w procesie inwestycyjnym funkcję organów, które będąc właściwe do wydania decyzji w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, nie są jednocześnie uprawnione do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji drogowej, ani do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań.

Ponadto, zgodnie z art. 11 d ust. 1 pkt. 1 specustawy drogowej, to inwestor we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej decyduje o przebiegu drogi oraz wielkości terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych, załączając mapy przedstawiające proponowany przebieg drogi oraz mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości. Zarówno wojewoda jak i organ odwoławczy mogą działać tylko w granicach tego wniosku nie mają możliwości ingerowania w lokalizację inwestycji, a więc i w przebieg linii podziału nieruchomości, zaproponowany przez wnioskodawcę. Ocenie dokonanej przez organy pierwszej i drugiej instancji może jedynie podlegać zgodność z prawem planowanego przedsięwzięcia, w szczególności spełnienie warunków zawartych w przepisach specustawy drogowej, bowiem stosownie do przepisu art. 11e specustawy drogowej nie można uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OSK 432/13, opubl. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).

Inwestor jest zatem kreatorem miejsca, sposobu i kształtu realizacji inwestycji, natomiast organ orzekający wyznacza dopuszczalne prawem granice tej kreacji, poprzez dokonywanie oceny prawnej, kończącej się aktem władztwa publicznego, zakreślającego te granice. Zadaniem organu jest bowiem sprawdzenie, czy wyznaczone przez wnioskodawcę linie rozgraniczające pas drogowy oraz zaproponowane rozwiązania techniczne odpowiadają woli ustawodawcy wyrażonej w innych regulacjach prawnych, mających znaczenie dla wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.

Organ II instancji przywołał wyrok z dnia 16 października 2012 r., K 4/10, w którym Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę na specyfikę spraw dotyczących budowy dróg publicznych, których budowa jest realizacją celu publicznego. Budowa bezpiecznych dróg w Polsce stanowi nadal priorytetowy cel publiczny, gdyż jest konieczna zarówno dla ochrony środowiska, jak i zdrowia, wolności i praw konstytucyjnych całych społeczności. Trybunał Konstytucyjny trafnie zwrócił uwagę, że po pierwsze, drogi są budowane nie w interesie państwa, jednostki samorządu terytorialnego czy zarządcy drogi, lecz w interesie wszystkich członków społeczeństwa, także tych wywłaszczonych; po drugie, uproszczona procedura wywłaszczenia z mocy prawa podczas realizacji inwestycji liniowych, obejmujących wiele nieruchomości, jest metodą skuteczną; po trzecie, lokalizacja (wytyczenie) drogi niejako narzuca listę nieruchomości, które muszą być zajęte, a zatem wywłaszczone. Jeżeli przyjmujemy, że przebieg drogi jest wyznaczony w sposób racjonalny przez grono specjalistów z zakresu transportu, geologii, ochrony środowiska, musimy przyjąć nieuchronność zajęcia ściśle oznaczonych gruntów pod budowę drogi. Trzeba mieć na względzie liniowy charakter inwestycji drogowych, który dyktuje w sposób naturalny pewne rozstrzygnięcia, w szczególności co do wyboru nieruchomości objętych decyzją - w następstwie jej wydania - wywłaszczonych. Przy założonym przebiegu drogi - z jednej strony, wybór działek, przez które ma ona przebiegać, jest bardzo ograniczony albo wręcz wybór taki nie istnieje, z drugiej strony - wypadnięcie choćby jednej z grup wywłaszczonych nieruchomości może unicestwić całą inwestycję.

Pismami z dnia 30 października 2014 r., znak: [...], z dnia 2 grudnia 2014 r., znak: [...], oraz z dnia 9 stycznia 2015 r., znak: [...], organ odwoławczy wezwał inwestora do wypowiedzenia się w sprawie zagadnień dotyczących lokalizacji przedmiotowej inwestycji drogowej poruszonych przez Pana P. M., Pana A. P., Panią Z. P., Panią M. S., Pana M. M. i Pana R. K..

Pismami z dnia 27 listopada 2014 r" znak: [...], z dnia 11 grudnia 2014 r., znak: [...], oraz z dnia 20 stycznia 2015 r., znak: [...], inwestor odniósł się do uwag skarżących.

Powyższe stanowiska inwestora organ odwoławczy, działając w oparciu o art. 9 Kpa, przesłał skarżącym stronom przy pismach z dnia 2 grudnia 2014 r., znak: [...], z dnia 23 grudnia 2014 r., znak: [...], oraz z dnia 27 stycznia 2015 r., znak: [...].

Dalej organ odwoławczy wskazał, iż nie jest zasadny zarzut Pana P. M. dotyczący braku jego zgody na realizację przedmiotowej inwestycji, gdyż interesuje go wyłącznie wykup całego gruntu graniczącego z planowaną Autostradą. Wskazano, że przepisy obowiązującego prawa, w tym przepisy specustawy drogowej, nie uzależniają udzielenia inwestorowi zezwolenia na realizację inwestycji drogowej na danej nieruchomości od wyrażenia na to zgody podmiotu będącego właścicielem bądź użytkownikiem wieczystym tejże nieruchomości. Wobec powyższego brak zgody Pana P. M. na realizację przedmiotowej inwestycji w obszarze jego działki nie stanowi o wadliwości zaskarżonej decyzji Wojewody [...].

Niezależnie od powyższego, Minister wskazał, iż podziela argumentację przedstawioną przez inwestora, że nie ma możliwości zmiany lokalizacji przedmiotowej inwestycji poprzez ominięcie działki stanowiącej własność skarżącego. Nieruchomość Pana P. M. o nr ewidencyjnym ., położona w obrębię [...], gmina [...], objęta jest w całości inwestycją na potrzeby zlokalizowanego w tym miejscu Miejsca Obsługi Podróżnych "[...]".

Natomiast inne nieruchomości Pana P. M. nie są przewidywane ani do stałego, ani też czasowego zajęcia w związku z realizacją przedmiotowej inwestycji drogowej, wobec czego stwierdzenie skarżącego "interesuje mnie wykup całego gruntu graniczącego z autostradą", nie jest dla organów administracji orzekających w sprawie zezwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej wiążące, nie ma ono prawnego znaczenia, gdyż Minister nie może orzekać wobec działek, które nie zostały objęte wnioskiem inwestora jako niezbędne pod realizację inwestycji drogowej, a tym samy nie zostały objęte zakresem decyzji Wojewody [...].

Ustosunkowując się do wspólnego zarzutu Pana P. M. i Pani M. S., dotyczącego wypłaty odszkodowania za nieruchomości przejęte pod przedmiotową inwestycję drogowej i związane z tym powiększenie wysokość odszkodowania o kwotę 5% wartości nieruchomości wskazano, że w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej właściwy organ nie orzeka o odszkodowaniu za przejęte na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości lub ich części.

Zgodnie z art. 12 ust. 4a specustawy drogowej, właścicielom przejmowanych nieruchomości będzie przysługiwało odszkodowanie, stanowiące konstytucyjnie określony równoważnik majątkowy odebranego prawa własności, które zostanie ustalone decyzją Wojewody [...] w odrębnym postępowaniu. Decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za ww. nieruchomości, stosownie do treści art. 12 ust. 4a i 4b specustawy drogowej, wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji - w omawianym przypadku organem tym jest Wojewoda [...] .

Zatem kwestie dotyczące ustalenia wysokości odszkodowania są przedmiotem odrębnego rozstrzygnięcia, odrębnego od zezwolenia na realizację inwestycji drogowej.

Odnosząc się do wspólnych zarzutów Państwa A. i Z. P.i Pani M.St., dotyczących w istocie tego, iż jako właściciele działek objętych zakresem przedmiotowej inwestycji drogowej nie uzyskali żadnych informacji o prawnym odebraniu części ich działki pod realizację przedmiotowej inwestycji oraz nie uzyskali żadnych szczegółów dotyczących powierzchni odebranego gruntu, wskazano, iż są one niezasadne.

Zgodnie z art. 11 d ust. 5 i 6 specustawy drogowej Wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wysyłają zawiadomienie o wszczęciu postępowania w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wnioskodawcy, właścicielom lub użytkownikom wieczystym nieruchomości objętych wnioskiem o wydanie tej decyzji na adres wskazany w katastrze nieruchomości, a w przypadku, o którym mowa w art. 11a ust. 2, wojewodom, na których obszarze właściwości znajduje się część nieruchomości objętej wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, oraz zawiadamiają pozostałe strony w drodze obwieszczeń, odpowiednio w urzędzie wojewódzkim lub starostwie powiatowym, a także w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, na stronach internetowych tych gmin i w prasie lokalnej. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne. Zawiadomienie, o którym mowa w ust. 5, zawiera w szczególności oznaczenie nieruchomości lub ich części, objętych wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, według katastru nieruchomości, informację o terminie i miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z aktami sprawy.

Stosownie zaś do treści art. 11f ust. 3 i 4 specustawy drogowej, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich doręcza decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej wnioskodawcy oraz zawiadamia o jej wydaniu pozostałe strony w drodze obwieszczeń, w urzędzie wojewódzkim oraz w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, na stronach internetowych tych gmin, a także w prasie lokalnej. Ponadto wysyła zawiadomienie o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dotychczasowemu właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu na adres wskazany w katastrze nieruchomości. Doręczenie zawiadomienia na adres wskazany w katastrze nieruchomości jest skuteczne. Zawiadomienie o wydaniu decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z treścią decyzji.

W przedmiotowej sprawie, stosownie do treści ww. przepisów specustawy drogowej Wojewoda [...] prawidłowo zawiadomił strony, w tym również Państwa A.i Z. P. i Panią M. S., o wszczęciu postępowania oraz o wydaniu decyzji. W obwieszczeniach oraz zawiadomieniach wysłanych na adres podany w katastrze zamieszczono, zgodnie z art. 11 d ust. 6 oraz 11f ust. 4 specustawy drogowej, zamieszczono informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie oraz z treścią wydanej decyzji Wojewody [...].

Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy, strony przedmiotowego postępowania, w tym skarżący, mieli zapewnioną przez Wojewodę [...], na każdym jego etapie, możliwość czynnego w nim udziału, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 10 Kpa, z czego skorzystali m.in. Państwo A. i Z. P. składając pismo z dnia 15 listopada 2012 r., które wpłynęło do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] w dniu 21 listopada 2012 r. Do treści tego pisma organ I instancji odniósł się w uzasadnieniu kontrolowanej decyzji. Ponadto - jak wynika z akt sprawy zakończonych wydaniem decyzji Wojewody [...] - organ I instancji, pismem z dnia 11 lipca 2014 r., znak: [...] , zawiadomił m.in. Państwo A. i Z. P. o zmianie wniosku inwestora w zakresie działki, której są współwłaścicielami, oraz o możliwości zapoznania się z zgromadzoną dokumentacją.

Dodatkowo wskazano, iż skutek prawny w postaci uzyskania przez podmiot publicznoprawny prawa własności nieruchomości, na których realizowana jest przedmiotowa inwestycja następuje z mocy samego prawa, zgodnie z dyspozycją art. 12 ust. 4 specustawy drogowej, który stanowi o tym, iż nieruchomości lub ich części, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 6, stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa w odniesieniu do dróg krajowych, albo własnością odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego w odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Oznacza to, iż wskazane w ww. przepisie podmioty publicznoprawne uzyskują własność nieruchomości lub ich części w granicach wyznaczonych liniami rozgraniczającymi danej inwestycji drogowej.

Nieruchomość Państwa A. i Z. P.o nr [...], z obrębu [...], gmin [...], została podzielona na działkę nr [...] o powierzchni 0,3351 ha, z przeznaczeniem pod inwestycję oraz na działkę nr [...] o powierzchni 0,5652 ha, z przeznaczeniem na dotychczasowe cele. W części przewidzianej pod inwestycję nie znajdują się budynki mieszkalne ani gospodarcze. Na działce pozostającej przy właścicielu przewidziane zostało czasowe zajęcie na potrzeby przebudowy istniejącej sieci gazowej i wodociągowej.

W świetle powyższej argumentacji dotyczącej odwołania skarżących za niezasadny uznano ich zarzut, iż decyzja Wojewody [...] łamie "ustawowo zagwarantowane prawa", gdyż postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej zostało przeprowadzone przez Wojewodę [...] zgodnie zobowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa.

Na uwzględnienie - w ocenie Ministra - nie zasługują wspólne zarzuty Pani M. S. i Pana R. K. (jedyny zarzut zawarty w tym odwołaniu), dotyczące braku ich zgody na przebudowę w ramach przedmiotowej inwestycji drogowej istniejącej sieci uzbrojenia terenu na ich działkach objętych zakresem decyzji Wojewody [...].

Ponownie wskazano, iż przepisy obowiązującego prawa, w tym przepisy specustawy drogowej, nie uzależniają udzielenia inwestorowi zezwolenia na realizację inwestycji drogowej na danej nieruchomości od wyrażenia na to zgody podmiotu będącego właścicielem bądź użytkownikiem wieczystym tejże nieruchomości. Wobec powyższego brak zgody Pani M. S. i Pana R. K. na realizację przedmiotowej inwestycji w obszarze ich działek nie stanowi o wadliwości zaskarżonej decyzji Wojewody [...].

Zgodnie z art. 11 f ust.1 pkt. 8 lit. e, f, g i h specustawy drogowej, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w razie potrzeby ustalenia dotyczące określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji obowiązków w zakresie przebudowy dróg innych kategorii lub dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu, jak również dotyczące zezwolenia na wykonanie tych obowiązków. Zatem specustawa drogowa wprost przewiduje możliwość nałożenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji obowiązków wynikających z konieczności przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu.

W decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej organ orzekający zobowiązany jest określić ograniczenia w sposobie korzystania z sąsiednich nieruchomości wobec terenu przeznaczonego do wybudowania drogi publicznej nie tylko na czas przebudowy sieci uzbrojenia terenu oraz przebudowy innych dróg publicznych, ale również na czas po wykonaniu przebudowy sieci uzbrojenia terenu. Przebudowa tej sieci może bowiem wymagać nie tylko czasowego zajęcia nieruchomości, ale posadowienia na nich lub pod ich powierzchnią przebudowywanych odcinków tej sieci. W takiej sytuacji przebudowane sieci uzbrojenia terenu pozostaną na nieruchomościach.

Z faktu zaś pozostawania tych sieci na nieruchomościach, właściciele i użytkownicy wieczyści tych nieruchomości mogą doznać ograniczeń w dotychczasowym sposobie korzystania z nich lub w możliwym dotychczas sposobie ich zagospodarowania, co może spowodować spadek wartości tych nieruchomości. Z kolei właściciele tych sieci (przedsiębiorstwa infrastrukturalne) muszą mieć zapewnioną możliwość każdorazowego wstępu na te nieruchomości, w celu dokonania konserwacji lub usunięcia awarii tych sieci.

Właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości, w omawianej wyżej sytuacji, przysługują roszczenia określone w art. 124 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Inwestor drogi publicznej dokonujący przebudowy sieci uzbrojenia terenu będzie więc musiał po zakończeniu tej przebudowy przywrócić nieruchomości zajęte pod przebudowane sieci do stanu poprzedniego. Przywrócenie stanu poprzedniego polega na przywróceniu takiego stanu zagospodarowania nieruchomości i struktury ich gruntu, jakie istniały przed podjęciem przebudowy, uwzględniając pozostawanie na tych nieruchomościach przebudowanych sieci uzbrojenia terenu. Dopiero zaś, gdy przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego nie jest możliwe, albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, właścicielom i użytkownikom wieczystym tych nieruchomości przysługuje roszczenie o odszkodowanie za szkody powstałe wskutek zrealizowanej przebudowy, np. brak odtworzenia istniejących przed przebudową obiektów lub nasadzeń. Ponadto roszczenie odszkodowawcze może obejmować także okoliczność zmniejszenia się wartości nieruchomości na skutek dokonanej przebudowy.

Minister podzielił argumentację przedstawioną przez inwestora, iż nie ma możliwości zmiany lokalizacji przedmiotowej inwestycji poprzez zaniechanie przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu i związanego z tym "czasowego zajęcia" działki nr [...], powstałej z podziału nieruchomości [...], oraz działki nr [...], których właścicielem jest Pani M. S., oraz działki nr [...], z obręb [...] – [...], stanowiącej własność Pana R. K.

Przez działkę nr [...] przebiega rurociąg paliwowy wraz z siecią teletechniczną oraz sieć energetyczna, których przebudowa jest konieczna w związku z realizacją autostrady. Czasowe zajęcie działki nr [...]2 wynika zaś z potrzeby przebudowy istniejącego zbieracza drenarskiego dla celów odwodnienia istniejącej drogi powiatowej w związku z budową autostrady.

Natomiast przez działkę Pana R. K. przebiegają linie wysokiego i niskiego napięcia (WN i nN). W związku z budową autostrady zaistniała konieczność przebudowy tych linii.

Wobec powyższego, ustalenie ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości skarżących, będących konsekwencją ustalenia obowiązku przebudowy sieci uzbrojenia terenu wynika z istniejącej kolizji pomiędzy projektowaną drogą, a istniejącą siecią uzbrojenia terenu.

Odnosząc się do zarzutu Pani M.S. dotyczącego braku jej zgody na przejęcie działki nr [...], powstałej z podziału nieruchomości [...] pod realizację przedmiotowej inwestycji drogowej, organ wskazał, iż jest on niezasadny.

Minister podzielił argumentację przedstawioną przez inwestora, iż nie ma możliwości ominięcia działki nr [...], powstałej z podziału działki nr [...], której właścicielką jest Pani M. S.. Jak bowiem wyjaśnił inwestor, zajęcie działki nr [...] (o powierzchni 3 m2) jest konieczne na potrzeby realizacji [...], a wynika z potrzeby przebudowy rowu przydrożnego służącego prawidłowemu odwodnieniu przebudowywanej drogi powiatowej w związku z budową autostrady.

Za niezasadny uznano zarzut Pani M. S. dotyczący naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich poprzez brak zapewnienia jej działkom: nr [...] i nr [...] (powstałej z podziału działki nr [...]), dostępu do drogi publicznej.

Przepis art. 11f ust. 1 pkt. 4 specustawy drogowej zobowiązuje organ do określenia w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej m.in. wymagań dotyczących ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich.

Wskazano, iż decyzja Wojewody [...] nie wpływa na zmianę dostępu działki skarżącej nr [...] do drogi publicznej, jaki funkcjonował dotychczas, gdyż nieruchomość ta została objęta jedynie obowiązkiem przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu. W decyzji Wojewody [...] organ I instancji nie zatwierdził podziału tej działki. Natomiast działka nr [...], powstała z podziału działki nr [...], na mocy podziału zatwierdzonego decyzją Wojewody [...], posiada bezpośredni dostęp do drogi powiatowej, przy której jest położona.

Wskazano ponadto, iż skarżąca podnosząc przedmiotowe zarzuty odwołuje się do podziałów geodezyjnych zatwierdzonych decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., znak: [...], ustalającą lokalizację odcinka [...] od węzła "[...]" do węzła "[...]", na podstawie której działki skarżącej objęte tą decyzją nabyte zostały aktem notarialnym.

Zatem w ramach niniejszego postępowania odwoławczego nie może być rozpoznany zarzut skarżącej, iż w wyniku wcześniejszych podziałów (zatwierdzonych ww. decyzją Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r.) wydzielono działkę nr [...] bez dostępu do drogi publicznej, jak również zarzut, iż podział tej działki został dokonany w sposób "wybiórczy", gdyż w ramach niniejszego postępowania Minister nie posiada legitymacji do oceny prawidłowości rozstrzygnięć określonych w innych decyzjach, wydanych w odrębnych postępowaniach administracyjnych.

W konsekwencji organ odwoławczy uznał, iż w niniejszej sprawie Wojewoda [...] nie mógł naruszyć art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż w decyzji Wojewody [...] nie zatwierdził podziału działki nr [...]. Natomiast działka nr [...], powstała z podziału działki [...], jak to wyjaśniono powyżej, posiada bezpośredni dostęp do drogi powiatowej, przy której jest położona.

Niezależnie od powyższego, według inwestora, wcześniejszy podział nieruchomości Pani M. S. dokonany na podstawie ww. decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. i wydzielony wówczas pas pod [...] nie stanowił przeszkody w dojeździe do działki skarżącej nr [...], bowiem przeszkodę w tym miejscu stanowi koryto rzeki [...]. Zatem ani wcześniejszy podział nieruchomości, ani obecne czasowe zajęcie działki ze względu na obowiązek przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu nie ma wpływu na istniejący dojazd do działki nr [...].

Za niezasadny organ odwoławczy uznał także zarzut Pani M. S., iż podział jej działki nr [...] został dokonany w sposób wadliwy, gdyż "wybiórczo" wydzielono wyłącznie "skrawek" w celu przejęcia pod realizację przedmiotowej inwestycji drogowej. Wskazano, że na gruncie specustawy drogowej linie rozgraniczające teren inwestycji powinny obejmować teren, który przeznaczony jest pod pas drogowy projektowanej drogi. Zakres zajęcia tego terenu wynika z kolei z projektu budowlanego, który jest niezbędnym elementem wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a następnie stanowi integralną cześć tej decyzji, jako jeden z załączników. Jak wynika z analizy projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Wojewody [...] jedynie część ww. działki jest niezbędna dla realizacji przedmiotowej inwestycji drogowej. Z przyjętych przez inwestora rozwiązań projektowych nie wynika konieczność wywłaszczenia całej nieruchomości, stąd Wojewoda [...] nie byłby uprawniony do korekty przyjętych przez inwestora granic pasa drogowego. Organ odwoławczy podkreślił, że ochrona własności wpisana w art. 64 Konstytucji RP, na którą powołuje się skarżąca, nie ma charakteru bezwzględnego. Zgodnie bowiem z ust. 3 ww. artykułu własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. W niniejszym przypadku takie ograniczenie wynika wprost z przepisów rozdziału 3 specustawy drogowej zatytułowanego "Nabywanie nieruchomości pod drogi". Jednocześnie podkreślenia wymaga, iż wbrew powszechnemu przekonaniu, własność nie jest prawem nieograniczonym.

Za niezasadny uznano również zarzut skarżącej dotyczący naruszenia art. 7 i 8 Kpa. W ocenie Ministra, Wojewoda [...] prowadząc omawiane postępowanie, należycie wypełnił dyspozycję art. 7 i 77 § 1 Kpa. Analizy materiału dowodowego organ I instancji dokonał zgodnie z art. 80 Kpa i wynik tej analizy, łącznie z oceną zebranych dowodów, przedstawił w uzasadnieniu decyzji kończącej postępowanie administracyjne. Rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji ma swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu, a uzasadnienie w zebranym materialne dowodowym

Odnosząc się do zarzutu Pani M. S. dotyczącego odkupienia pozostałej przy niej działki nr [...] (powstałej z podziału działki nr [...]) i działki nr [...], oraz zarzutu Pana M. M. dotyczącego również wykupu całości działek nr [...] i [...], z obrębu [...], gmina [...], gdyż grunty te stracą dla skarżących znaczenie gospodarcze i rolnicze, wskazano, że stosownie do treści art. 13 ust. 3 specustawy drogowej, jeżeli pod inwestycję została przejęta część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, to strona może zwrócić się w oddzielnym wniosku do właściwego zarządcy drogi o nabycie tej pozostałej części nieruchomości.

Zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym taki wniosek nie jest rozpatrywany w trybie postępowania administracyjnego, gdyż nie jest to sprawa administracyjna w rozumieniu Kpa.

Reasumując wskazano, iż konstrukcja zastosowana w art. 13 ust. 3 specustawy drogowej, w oparciu o który zarządca drogi podejmuje czynności zmierzające do nabywania gruntów pod inwestycje w zakresie dróg publicznych i samodzielnie decyduje o tym, czy dana nieruchomość spełnia kryteria wskazane w powołanym przepisie stanowi roszczenie cywilnoprawne, którego zasadność może ocenić jedynie sąd powszechny.

Odnosząc się do zarzutu Pana M. M., iż planowany do budowy wiadukt może spowodować ograniczenie dostępu maszyn rolniczych do jego działek nr [...] i [...], co sprawi, iż uprawa rolnicza na tych działkach nie będzie możliwa, podkreślono, iż organ administracji publicznej w postępowaniu dotyczącym zezwolenia na realizację inwestycji drogowej powyższych kwestii nie bada. Jak już to zostało wyjaśnione powyżej, jeżeli pod inwestycję została przejęta część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, to skarżący może zwrócić się w oddzielnym wniosku do właściwego zarządcy drogi o nabycie tej pozostałej części nieruchomości (zgodnie z powołanym powyżej art. 13 ust. 3 specustawy drogowej).

Niezależnie od powyższego, na podstawie zaprojektowanych rozwiązań można stwierdzić, iż dojazd do działek Pana M. M. nr [...] oraz nr [...] jest zapewniony poprzez zaprojektowaną drogę dojazdową biegnącą wzdłuż autostrady i włączoną do istniejącej drogi powiatowej. [...] nie zakłóca przebiegu drogi powiatowej, bowiem przechodzi wiaduktem nad tą drogą powiatową. Z projektu budowlanego wynika, iż konstrukcja wiaduktu autostradowego została zaprojektowana zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Zaprojektowano ustrój nośny płytowo- belkowy, sprężony, jednoprzęsłowy. Rozpiętość teoretyczna przęsła wynosi 26,20 m. Długość całkowita ustroju nośnego - 27,4 m, szerokość całkowita - 18,63+1,00+18,63=38 26 m. Natomiast trasa drogi dojazdowej przebiegającej w obrębie działek skarżącego składa się z odcinków prostych oraz łuków kołowych o promieniach od R = 160 m do R = 250 m. Po obu stronach jezdni zaprojektowano pobocze gruntowe o szerokości od 0,75 do 2,50 m. Przebieg wysokościowy omawianej trasy jest dopasowany do terenu istniejącego.

W konsekwencji powyższego - w ocenie Ministra - przyjęte parametry techniczne zarówno projektowanego wiaduktu, jak i drogi dojazdowej umożliwią swobodny dostęp maszyn rozlicznych do działek Pana M. M..

Odnosząc się do odwołania Stowarzyszenia, dotyczącego błędów w inwentaryzacjach przyrodniczych oraz zarzutów dotyczących postanowienia uzgadniającego RDOŚ w pierwszej kolejności zauważyć należy, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 2581/11 LEX nr 1145619) podkreśla się, iż możliwości działania organu architektoniczno-budowlanego wydającego pozwolenie na budowę (za które w niniejszej sprawie uznać trzeba zezwolenie na realizację inwestycji drogowej) w zakresie kontroli decyzji i postanowienia wydanych na podstawie art. 86 i 90 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku są w pewnym zakresie ograniczone. Organ ten bowiem nie może wchodzić sam w kompetencje organów badających oddziaływanie inwestycji na środowisko, ani też ich zastępować, bo w takim przypadku niecelowe byłoby współdziałanie organów w ramach swoich kompetencji. Organ wydający pozwolenie na budowę bada więc, czy inwestor spełnił wszystkie wymagania przewidziane w postanowieniu i jeżeli nie ma w tym zakresie wątpliwości nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, gdyż po spełnieniu wymogów przewidzianych w art. 32 ust. 1 i 4 oraz art. 35 ust. 1 nie zezwala na to przepis art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane. W tym zakresie ww. przepis nie dopuszcza jakiegokolwiek uznania przy wydawaniu pozwolenia na budowę.

Treść art. 90 ust. 8 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wyklucza do postanowień w przedmiocie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia obowiązywania rozwiązań wynikających z art. 106 § 3, 5 i 6 Kpa, w następstwie czego przedmiotowe postanowienia będą wypowiadane w trybie współdziałania pomiędzy organami, o którym mowa w art. 106 § 1 Kpa. Nie będzie jednak przysługiwała możliwość wniesienia zażalenia. Nie oznacza to jednak, że strona posiadająca w tym interes prawny nie będzie miała możliwości kwestionowania prawidłowości ich wydania.

Błędy popełnione na tym etapie postępowania będą mogły bowiem zgodnie z ogólnymi regułami być przedmiotem kontroli w ramach postępowania odwoławczego od decyzji kończącej postępowanie w jednej ze spraw wymienionych w art. 72 ust. 1 pkt. 1 i 10 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Istotą takiej kontroli będzie jednak wykazanie błędów, które by powodowały, iż wydana w oparciu o uzgodnienia środowiskowe decyzja o pozwoleniu na budowę byłaby niezgodna z przepisami prawa. Dlatego też organ architektoniczno-budowlany tylko przy wykazaniu przez stronę postępowania bardzo istotnych błędów w postępowaniu przed organami badającymi oddziaływanie inwestycji na środowisko mógłby wstrzymać się z wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę do ewentualnego wyjaśnienia zarzutów, nie może natomiast zastępować merytorycznie takiego organu i modyfikować decyzji czy też postanowienia, a tym bardziej wydawać mu zaleceń odnośnie prowadzonego postępowania.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy stwierdzono, iż Minister nie dopatrzył się błędów w postępowaniu, które zakończyło się wydaniem postanowienia uzgadniającego RDOŚ, zaś w ramach niniejszego postępowania Minister nie jest organem uprawnionym do oceny postanowienia uzgadniającego RDOŚ pod kątem szczegółowych uregulowań merytorycznych w nim zawartych, które zostały szeroko zakwestionowane przez Stowarzyszenie.

Podkreślono, iż w toku postępowania w sprawie ponownej oceny przedmiotowego przedsięwzięcia drogowego na środowisko Stowarzyszenie wniosło swoje zastrzeżenia i uwagi, które Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] przesłał inwestorowi w celu zajęcia stanowiska, a ten ustosunkował się do zagadnień poruszonych przez Stowarzyszenie.

Według Ministra, z treści postanowienia uzgadniającego RDOŚ wynika, że we właściwy sposób omówiono w nim kwestie dotyczące poszczególnych elementów środowiska, w tym wpływu inwestycji na środowisko przyrodnicze. Dodatkowo organ wyjaśnił, że właściwa ocena oddziaływania inwestycji na środowisko została przeprowadzona na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zaś przedstawione w raporcie rozpoznanie środowiskowe jest wystarczające do oceny oddziaływania elementów inwestycji, które zostały zmienione na etapie projektu budowlanego w stosunku do założeń z etapu związanego wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Wobec powyższego, w ocenie Ministra, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, w myśl art. 7, art. 77 § 1 Kpa i art. 80 Kpa ocenił całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym również rozważył argumenty przedstawione przez Stowarzyszenie.

W niniejszej sprawie, w myśl zasady wyjaśniania zasadności przesłanek, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] przedstawił w zaskarżonym rozstrzygnięciu proces ustalania stanu faktycznego i zastosowania do niego przepisu prawa, wskazując, że rozstrzygnięcie, mimo że jest niekorzystne dla Stowarzyszenia, gdyż nie uwzględniono podniesionych przez niego uwag i wniosków, jest zasadne, ponieważ w danej sytuacji i przy obowiązującym stanie prawnym, nie mógł postąpić inaczej.

Podkreślono, iż Stowarzyszenie, podnosząc zarzuty skierowane wobec postanowienia uzgadniającego RDOŚ nie powołało żadnych przepisów prawa, które jego zdaniem zostały naruszone przy wydawaniu postanowienia uzgadniającego realizację przedmiotowej inwestycji drogowej. Powyższe zarzuty mają charakter generalnych postulatów odnoszących się do zasad, jakie należy uwzględnić przy ustaleniu warunków realizacji przedsięwzięć drogowych. Nie negując zatem wiedzy oraz dorobku naukowego przedstawicieli skarżącej organizacji ekologicznej, podkreślić należy, iż powyższe zarzuty nie mogą świadczyć o wadliwości wykonanych inwentaryzacji przyrodniczych, czy też wydanego postanowienia uzgadniającego realizację przedmiotowej inwestycji drogowej.

Organ II instancji wskazał, iż zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt. 1 ustawy Prawo budowlane, do obowiązków organu orzekającego w przedmiocie pozwolenia na budowę (jak również zezwolenia na realizację inwestycji drogowej w trybie specustawy drogowej) należy sprawdzenie zgodności projektu budowlanego m.in. z wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.

Po dokonaniu analizy przedłożonego przez inwestora projektu budowlanego organ odwoławczy stwierdził, iż przedmiotowy projekt budowlany jest zgodny z:

decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ,

decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach GDOŚ,

postanowieniem uzgadniającym RDOŚ,

art. 34 ust. 2 i ust. 3 ustawy Prawo budowlane, oraz

rozporządzeniem w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.

Niezależnie od powyższego, Minister przekazał inwestorowi przy ww. piśmie z dnia 27 maja 2015 r. odwołanie Stowarzyszenia oraz uzupełniające je pisma.

Ww. piśmie z dnia 6 lipca 2015 r. inwestor odniósł się do uwag Stowarzyszenia.

Uznając, że zebrany w sprawie materiał dowodowy daje podstawę do wydania decyzji w przedmiotowej sprawie, działając na podstawie art. 10 Kpa, pismem z dnia 28 lipca 2015 r., znak: [...], Minister zawiadomił m.in. Stowarzyszenie, o możliwości wypowiedzenia się, przed wydaniem rozstrzygnięcia, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego pisma, oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym w niniejszej sprawie materiałem dowodowym.

W piśmie z dnia 25 września 2015 r. Stowarzyszenie podtrzymało wcześniejsze uwagi i wnioski zgłoszone w toku postępowania odwoławczego, które "oparte" były na bezpośrednich obserwacjach wykonanych w terenie. Według Stowarzyszenia zgłoszone uwagi wykazały, iż wykonana przez inwestora na potrzeby ponownej oceny oddziaływania na środowisko inwentaryzacja przyrodnicza jest niekompletna. Tym samy - w ocenie Stowarzyszenia - decyzja Wojewody [...], nie zapewnia należytej ochrony herpetofauny, co stanowi naruszenie "europejskiej dyrektywy OOŚ (EIA)" - dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne. W pismach wniesionych drogą elektroniczną w dniach 14 i 15 października 2015 r. Stowarzyszenie odniosło się do ww. pisma inwestora z dnia 6 lipca 2015 r. Stowarzyszenie podniosło, iż nie jest prawdą, że jego dane są nieprecyzyjne i niemiarodajne, bowiem - w ocenie Stowarzyszenia - to dane przedstawione przez inwestora są niekompletne. Stowarzyszenie wskazało, iż w zakresie danych chiropterologicznych bazuje na wynikach badań G. G., który dokonał nasłuchów detektorowych. Zdaniem Stowarzyszenia stanowisko inwestora, iż dopiero na etapie eksploatacji autostrady będą weryfikowane rozwiązania projektowe, w sytuacji gdy już w tej chwili widoczne są przesłanki wskazujące na potrzebę modyfikacji rozwiązań jest niewłaściwe i sprzeczne z zasadą prewencji i przezorności. W ww. pismach z dnia 14 i 15 października 2015 r. Stowarzyszenie podtrzymało wcześniej zgłaszane zarzuty zbyt krótkich w jego ocenie wygrodzeń herpetologicznych, braku zaprojektowania przepustów w miejscach wskazanych przez Stowarzyszenie i pominięcia w dokumentacji "cennych" miejsc rozrodu płazów.

Organ odwoławczy wskazał, iż zarzuty podniesione przez Stowarzyszenie w toku niniejszego postępowania odwoławczego stanowią de facto polemikę ustaleniami raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, w oparciu o który to dokument zastało wydanie postanowienie uzgadniające RDOŚ.

W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażono pogląd, że zastrzeżenia wobec przedłożonego raportu o oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, aby nie były uznane za gołosłowne powinny zostać poparte na przykład ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu (tak: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2009 r., II OSK 383/08, Lex nr 526577). Raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy raportu, której wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2014 r., sygn. akt II OSK 2564/12, LEX nr 1511156).

Natomiast w niniejszej sprawie Stowarzyszenie nie przedłożyło kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych, której wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestor.

Wskazano, iż w ramach ponownej oceny oddziaływania na środowisko przeanalizowano raport oraz wyjaśnienia i uwagi złożone w toku postępowania. Analiza przedmiotowego raportu z wyjaśnieniami, sporządzonego na potrzeby określenia warunków realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie [...] na odcinku [...] – [...] - odcinek "F" wskazuje, że dokument ten był przygotowywany oparciu o inwentaryzację przyrodniczą z lat 2010 r. - 2011 r. z uwzględnieniem faktycznego zakresu planowanych prac, której celem było wykazanie występowania lub braku chronionych siedlisk i stanowisk chronionych roślin i zwierząt stwierdzonych w trakcie inwentaryzacji przyrodniczej wykonanej w 2010 r. oraz 2011 r.

Inwentaryzacja pozwoliła zweryfikować wcześniejsze badania i kierunki zmian w środowisku. Raport opisuje środowisko przyrodnicze w faktycznym stanie istniejącym w roku 2011. Ponadto inwentaryzacja ta stanowiła podstawę do określenia zagrożeń, jakie może spowodować budowa autostrady m.in. dla herpetofauny oraz wykazała konieczność zaprojektowania działań minimalizujących w postaci: przejść dla zwierząt, płotków naprowadzających czy zbiorników rozrodczych dla płazów. Przeprowadzone obserwacje zostały uzupełnione dodatkową wizją terenową w czerwcu i wrześniu 2013 roku. Flora i fauna została opisana w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przygotowanym na potrzeby ponownej oceny oddziaływania na środowisko z naciskiem na występowanie najcenniejszych i jednocześnie najwrażliwszych na przewidywane zmiany środowiska ekosystemów.

W ocenie Ministra, rozpoznanie fauny i flory jest wystarczające dla oceny zagrożenia środowiska przyrodniczego i analizy metod jego ochrony. W takiej sytuacji, skoro organy administracji publicznej orzekające w sprawie niniejszej uznały, że przedłożony przez inwestora raport spełnia zarówno wymogi formalne (ustawowe) oraz sporządzony został w sposób rzetelny, a jego wnioski są logiczną konsekwencją wywodów w nim zawartych, to raport ten musiał zostać przyjęty jako podstawowy dowód w postępowaniu w sprawie o wydania postanowienia uzgadniającego RDOŚ i decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej.

Według Ministra informacje dotyczące wizji terenowej wykonanej przez Pana M. S. i Pana G. G., działających dla Stowarzyszenia, nie są podstawą do podejmowania jakichkolwiek działań, oraz nie mogą podważać ustaleń raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko, w oparciu o który zostało wydane postanowienie uzgadniające RDOŚ. Stwierdzono, iż w wykonywaniu oraz opracowywaniu inwentaryzacji przyrodniczych w latach 2010 i 2011 na potrzeby sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko dla przedmiotowej inwestycji, brali udział specjaliści i eksperci z wielu dziedzin m.in. z zakresu herpetologii (zespół przyrodników pod kierownictwem dr inż. W. S. z Zakładu Zoologii, Wydziału Nauk o Zwierzętach Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie oraz zespół przyrodników pod kierownictwem prof. dr hab. S. C..

W ocenie Ministra, nie ma podstaw do kwestionowania rzetelności i wiarygodności sporządzonych dokumentacji. Podniesiono także, iż kwestie związane z lokalizacją miejsc rozrodu, bytowania oraz szlaków migracji płazów i konieczności zastosowania wygrodzeń, przejść i przepustów zostały szczegółowo wyjaśnione i rozpatrzone na etapie toczącego się postępowania uzgadniającego środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia w Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w [...], zgodnie zaś z przytoczonym powyżej orzecznictwem sądowoadministracyjnym organ architektoniczno - budowlany, jakim w niniejszej sprawie jest Minister, nie jest władny do merytorycznej oceny postanowienia uzgadniającego pod kątem szczegółowych uwarunkowań dotyczących ochrony środowiska w nim zawartych.

Według Ministra, analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie daje podstaw by przyjąć, że raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz z jego uzupełnieniami nie spełnia wymogów stawianych art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Nie można też uznać, że ww. raport został sporządzony w sposób nierzetelny, zawiera niejasności i nieścisłości.

W konsekwencji stwierdzono, że zaskarżona decyzja Wojewody [...] poprzedzona została prawidłowymi ustaleniami poczynionymi na etapie ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, w tym w szczególności przedłożonego przez inwestora raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a ich ocena nie narusza art. 80 Kpa.

Zatem - w ocenie Ministra - polemika z nieprecyzyjnymi i niemiarodajnymi informacjami Stowarzyszenia nie ma uzasadnienia. Środowisko przyrodnicze ulega ciągłym zmianom i przekształceniom, więc przyjmując tok rozumowania zaproponowany przez Stowarzyszenie postępowanie w sprawie zezwolenia na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej - w którym zaszła konieczność przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko - mogłoby trwać w nieskończoność.

Rozbieżności pomiędzy wynikami inwentaryzacji wykonanych w ramach raportu a wynikami inwentaryzacji Stowarzyszenia z roku 2014 i 2015 są zjawiskiem naturalnym. Oczywistym jest, że środowisko ulega ciągłym przekształceniom i zmianom, dlatego właśnie kluczowa jest rola nadzoru przyrodniczego współpracującego z wykonawcą na budowie, który w przypadku konieczności, podejmował będzie stosowne działania. W trakcie realizacji przedsięwzięcia zapewniony będzie nadzór przyrodniczy przez osoby legitymujące się wykształceniem lub doświadczeniem odpowiednim do zakresu wykonywanego nadzoru. Zakres nadzoru przyrodniczy prowadzony będzie w określonym czasie, dostosowanym do prowadzonych prac oraz potrzeb. Wyposażenie autostrady w płotki dla płazów i przejście dla płazów, w ocenie Ministra, zapewni bezpieczne warunki przemieszczania się płazów.

Wskazano, iż w pkt 18 postanowienia uzgadniającego RDOŚ określono zakres nadzoru przyrodniczego, w tym także herpetologicznego, który m.in. ma wykonywać: weryfikację rzeczywistego zasiedlenia stanowisk płazów i gadów w granicach pasa drogowego przed rozpoczęciem robót, weryfikację rzeczywistego stanu siedlisk bytowania oraz miejsc rozrodu w dolinie rzeki [...]/[...] oraz dolinie [...], odłowy i przenoszenie płazów, kontrole wygrodzeń, przeglądy placu budowy w poszukiwaniu uwięzionych zwierząt, nadzór budowy zbiorników zastępczych, przyjeść dla płazów, systemów naprowadzeń i zagospodarowania otoczenia przejść.

Wobec powyższego - wbrew obawom Stowarzyszenia - specjaliści zapewnią skuteczną ochronę fauny i flory podczas prowadzenia robót budowlanych.

Minister uznał za nieudowodniony zarzut o braku działań minimalizujących ograniczających wpływ przedsięwzięcia na nietoperze na odcinku F [...].

Ze zgromadzonej dokumentacji wynika, iż przeprowadzone podczas opracowywania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko obserwacje nie wykazały siedlisk ani żerowisk nietoperzy w miejscach wskazanych przez Stowarzyszenie.

Odnosząc się do przedstawionych przez Stowarzyszenie obserwacji zauważono, że osobniki namierzono w korytarzach migracyjnych dolin [...]/[...] i [...], gdzie w projekcie przewidziano wysokie obiekty mostowe, co pozwoli na zachowanie szlaków migracji wszystkich korzystających z nich zwierząt.

Odpowiadając na zarzut Stowarzyszenia dotyczący metodyki badań chiropterologicznych, wskazano, iż w raporcie dla ustalenia wpływu przedmiotowego przedsięwzięcia na siedliska nietoperzy wykorzystano wyniki badań wykonanych przez chiropterologów w ramach cyklicznych zimowych liczeń pod egidą ISEZ PAN [...] dla Wyżyny [...] oraz zespołu "[...]" [...] w ramach pracy pt. "[...]" a także obserwacje bez wykorzystania detektora w ramach inwentaryzacji wykonanych na potrzeby raportu. Inwestor wyjaśnił, iż wytyczne i metodyki dopuszczają wykonywanie inwentaryzacji na podstawie liczenia na powierzchniach próbnych lub transektach oraz na podstawie szczegółowej penetracji terenu, jak miało to miejsce podczas opracowywania raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko.

Na uwzględnienie, w ocenie organu odwoławczego, nie zasługują wnioski Stowarzyszenia dotyczące doprojektowania wygrodzeń herpetologicznych, przepustów i przejść dla płazów w kilometrażach szczegółowo wskazanych przez skarżąca organizację ekologiczną. Zauważono, iż prawidłowość wygrodzeń i usytuowania przepustów i przejść dla zwierząt w odniesieniu do zinwentaryzowanego stanu środowiska na etapie opracowania dokumentacji do uzyskania postanowienia uzgadniającego RDOŚ przeanalizowano szczegółowo, odpowiadając na złożone w toku procedury uwagi oraz wnioski Stowarzyszenia w tym zakresie. Zaprojektowana liczba i lokalizacje przejść dla małych zwierząt, w tym płazów wynika z wykonanych inwentaryzacji przyrodniczych i jak wykazano w toku postępowania wyjaśniającego w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedmiotowej inwestycji drogowej została dostosowana do faktycznej lokalizacji miejsc ich rozrodu i migracji i jest wystarczająca dla zapewnienia drożności i funkcjonalności korytarzy migracji. Na ostateczną lokalizację każdego z przepustów i przejść wpływ miały uwarunkowania projektowe (parametry nasypu, niweleta drogi, infrastruktura towarzysząca). W postanowieniu uzgadniającym RDOŚ wskazano również rozwiązania szczegółowe poprawiające skuteczność ochrony płazów. Zdaniem Ministra zastosowane rozwiązania projektowe wpłyną na zwiększenie efektywności przejść. W postanowieniu uzgadniającym RDOŚ określono metody naprowadzenia zwierząt do przejść. Zgodnie z pkt I. 8 tego postanowienia na całej długości autostrady należy zastosować obustronne wygrodzenie drogi siatką o odpowiedniej wielkości oczek i wysokości. Wygrodzenie zabezpieczające z siatki o wysokości 2,40 m i wielkości oczek określonych w postanowieniu na całej długości [...] ma możliwie maksymalnie ograniczyć przypadki wkraczania zwierząt na jezdnię. Stosownie do pkt I. 13 postanowienia uzgadniającego RDOŚ we wszystkich miejscach wzmożonej migracji płazów, a w szczególności w km [...] – [...] autostrada ma być szczelnie wygrodzona gęstą siatką ze zmniejszającą się średnicą oczek ku dołowi. Wygodzenia herpetologiczne zostały zaprojektowane głównie w miejscach, gdzie przeprowadzona inwentaryzacja wykazała szlaki migracji płazów kolidujące z autostradą. Zastosowanie wygrodzenia tymczasowego wzdłuż całego odcinka F [...] na etapie budowy wynika z zasady przezorności i ma dać możliwość weryfikowania w czasie nadzorów przyrodniczych występowania miejsc migracji i zapewnienia płazom właściwej ochrony, zaś na etapie eksploatacji prowadzony będzie 2-letni monitoring wykonanych przejść i naprowadzeń, z którego wynikać będzie ewentualna konieczności wydłużania wygrodzeń herpetologicznych. Natomiast monitoring śmiertelności płazów na jezdni będzie prowadzony w ramach kontroli szczelności ogrodzeń ochronno-naprowadzających wykonywanych co najmniej 2 razy do roku zgodnie z zapisami postanowienia uzgadniającego RDOŚ, w okresie obejmującym wiosenne i jesienne migracje płazów. Według Ministra nie sposób przyjąć, aby argumentem przesądzającym o zaprojektowaniu dodatkowych urządzeń ochrony środowiska mogły być jedynie przypuszczenia Stowarzyszenia. Zastrzec przy tym należy, że również zastosowanie środków ochronnych zbędnych - może naruszać wymagania ochrony środowiska np. oszczędnego korzystania z zasobów środowiska, ochrony krajobrazu.

Za niezasadne uznano wnioski Stowarzyszenia o nałożenie na inwestora obowiązku budowy rur ucieczkowych z separatorów, w których zostanie wykazana obecność uwięzionych drobnych zwierząt kręgowych, oraz o wprowadzenie obowiązku stosowania pokryw separatorów z otworami rewizyjnymi.

Inwestor wyjaśnił, iż po zrealizowaniu autostrady 3 razy w roku, tj. w okresach marzec - kwiecień, maj- czerwiec i wrzesień - październik, prowadzony będzie monitoring systemu odwodnienia pod kątem jego szczelności i obecności w jego obrębie małych zwierząt (głównie płazów oraz gadów) oraz funkcjonalności urządzeń umożliwiających opuszczenie go przez wchodzące zwierzęta. W okresach tych kontrole będą przeprowadzane co 2 tygodnie. Inwestor wyjaśnił, iż do separatorów nie można wprowadzać żadnych dodatkowych elementów, gdyż może to wpłynąć na właściwą eksploatację urządzeń. Zainstalowanie pokryw z otworami pociąga za sobą konieczność ich zabezpieczenia, gdyż każdy otwór może stanowić potencjalną pułapkę dla młodocianych osobników.

Stowarzyszanie podnosiło, że "ponad 90% zwierząt stwierdzonych w separatorach dostaje się tam albo przez wpusty uliczne lub (mniejsza liczba) poprzez wyloty kanalizacji". Projekt budowlany przewiduje wykonanie elementów ucieczkowych ze studni wpadowych, które umożliwią wydostanie się płazów z systemu odwodnienia.

Zgodnie z zapisami pkt. 1.7.11 postanowienia uzgadniającego RDOŚ studnie wpadowe, niecki wpadowe mające otwory wlotowe (połączenie z rowami), zabezpieczone zostaną kratami o usytuowaniu prętów w odstępie 50 mm w sposób utrudniający wpadanie płazów do wnętrza obiektów oraz w pochylnie umożliwiające samodzielne wychodzenie zwierząt na zewnątrz lub rury wyjściowe (ucieczkowe).

Ponadto, wskazano, iż - wbrew stanowisku Stowarzyszenia - postanowienie uzgadniające RDOŚ precyzyjnie opisuje zakres inwentaryzacji. W roku 2010 pas obserwacji herpetologicznych wynosił 500 m, a niekiedy do 1500 m, co odzwierciedlał załącznik graficzny, zaś w roku 2011 był to pas 500 m od linii rozgraniczającej, a w miejscach cennych przyrodniczo, do których zaliczono doliny dwukrotnie przekraczanej rzeki [...] (ok. km [...], [...]) oraz miejsca planowanej lokalizacji zbiorników zastępczych - dolinę potoku [...] (km [...]) i teren w rejonie hałdy kopalnianej "[...]" w [...] (km [...])), gdzie rozszerzono badania do 850 m.

Na uwzględnienie - w ocenie Ministra - nie zasługują zarzuty Stowarzyszenia dotyczące prawidłowości zapisów w pkt. 1.1.1, 1.11 i I.2 postanowienia uzgadniającego RDOŚ.

W kwestii zapisu pkt. 1.1.1 postanowienia uzgadniającego RDOŚ inwestor wskazał, iż przed uzyskaniem decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej był zobowiązany - zgodnie z ustawą z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012 r., poz. 145, z późn. zm.) uzyskać pozwolenie wodnoprawne m.in. na szczególne korzystanie z wód i budowę oraz utrzymanie wszelkich przewidzianych w projekcie urządzeń wodnych, także w strefach ochronnych zbiorników i ujęć wód, stąd zapis w postanowieniu uzgadniającym RDOŚ dopuszczający wszelkie urządzenia odwadniające na etapie budowy i eksploatacji w dolinach i na terenach zalewowych.

W ocenie Ministra zapis postanowienia uzgadniającego RDOŚ w zakresie wycinki drzew i krzewów jest właściwy. Jak zapisano w I.2 postanowienia uzgadniającego RDOŚ zakres prac ornitologa związanych z wycinką ma obejmować weryfikację rzeczywistego zasiedlenia gniazd ptasich.

Pkt. 1.11 postanowienia uzgadniającego RDOŚ dopuszcza zasypanie oczka wodnego w km [...]/ strona prawa o powierzchni 80 m bez konieczności wykonania działań minimalizujących w postaci zbiorników zastępczych. Inwestor wskazał, iż o zastosowanych rozwiązaniach zdecydował rodzaj, wielkość i stan siedliska oraz ilości gatunków zinwentaryzowanych osobników. W niewielkim oczku w km [...] przeprowadzone inwentaryzacje nie wykazały występowania płazów, w związku z czym stwierdzono brak potrzeby projektowania zbiornika zastępczego.

Na uwzględnienie - w ocenie Ministra - nie zasługują zarzuty Stowarzyszenia dotyczące tego, iż w postanowieniu uzgadniającym RDOŚ nie można modyfikować warunków określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej w zakresie rezygnacji z przepustów i przejść dla zwierząt, gdyż wymagałoby to zmiany decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Z postanowień art. 82 ust. 1 pkt. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wynika, że organ wydający decyzję o uwarunkowaniach środowiskowych przedstawia w niej stanowisko co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko - w ramach postępowania dotyczącego wydania m.in. decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowych, wydawanej na podstawie specustawy drogowej. W wymienionych przypadkach przeprowadzenie ponownej oceny oddziaływania na środowisko ma charakter obligatoryjny.

W art. 82 ust. 1 pkt. 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku określono, w jakich sytuacjach obowiązek przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania wynika z decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych. W związku z tym w art. 88 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku wprowadzono rozwiązania pozwalające na przeprowadzenie ponownej oceny oddziaływania w ramach postępowania o wydanie jednej z decyzji wskazanych w art. 72 ust. 1 pkt. 1, 10, 14 i 18 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Zgodnie z postanowieniami art. 88 ust. 1 pkt. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku ponowna ocena oddziaływania może być przeprowadzona na wniosek podmiotu planującego realizację przedsięwzięcia lub - w myśl pkt. 2 tego przepisu - jeżeli właściwy organ stwierdzi, że we wniosku o wydanie jednej z decyzji wymienionych w art. 72 ust. 1 pkt 1, 10, 14 i 18 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku zostały dokonane zmiany w stosunku do wymagań określonych w decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych (vide: K. Gruszecki Komentarz do ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, LEX/el. 2014).

W niniejszej sprawie, we wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej inwestor wniósł o przeprowadzenie ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko.

Zasadność przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko w przedmiotowej sprawie wynikła w szczególności z potrzeby dokonania ponownej analizy zgodności rozwiązań przewidzianych w projekcie budowlanym z warunkami decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, mając na względzie możliwe zmiany, jakie zaszły w środowisku przyrodniczym od czasu przeprowadzenia badań w ramach przygotowania dokumentacji na potrzeby wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a także konieczność doprecyzowania warunków związanych z ochroną środowiska wynikającą z zastosowanych, ostatecznych rozwiązań projektowych.

Z uzasadnienia postanowienia uzgadniającego RDOŚ wynika, iż uwzględniając wyniki inwentaryzacji przyrodniczej oraz na podstawie analizy możliwości technicznej wykonania, a także rzeczywistych warunków terenowych, rozwiązania projektowe przewidują dodatkowe przejścia wykraczające poza wskazane w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Rozwiązania projektowe nie uwzględniają budowy przejść, które jak stwierdzono w toku prac projektowych, a następnie procedury ponownej oceny oddziaływania na środowisko nie miałyby uzasadnienia przyrodniczego i nie byłyby efektywnie wykorzystywane przez zwierzęta oraz nie są możliwe do realizacji ze względów technicznych. W stosunku do zapisów decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ dodano jedno przejście w km [...], bowiem inwentaryzacja przyrodnicza wykonana na potrzeby ponownej oceny oddziaływania na środowisko wykazała występowanie szlaku migracji małych zwierząt, oraz zrezygnowano z przejść dolnych w lokalizacjach szczegółowo podanych w postanowieniu uzgadniającym RDOŚ. W uzasadnieniu postanowienia uzgadniającego RDOŚ organ środowiskowy szczegółowo uzasadniła konieczność rezygnacji z tych przejść. Ponadto, w postanowieniu uzgadniającym RDOŚ doprecyzowano również niektóre warunki wynikające z decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ.

Wobec powyższego, wprowadzone przez inwestora do projektu budowlanego zmiany odnośnie warunków określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ skutkowały koniecznością przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowiskowo. Do tej pory powiedziane - w ocenie Ministra - prowadzi do wniosku, iż w postanowieniu uzgadniającym RDOŚ możliwa była modyfikacja w zakresie warunków określonych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, a dotyczących przepustów i przejść dla zwierząt.

Z postanowienia uzgadniającego RDOŚ wynika, iż parametry przepustów ustalone w projekcie budowlanym są większe - bardziej korzystne niż wskazano to w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ i uwzględniają dotychczasowe doświadczenia z funkcjonowania tego typu urządzeń w lokalnych warunkach przyrodniczych. Lokalizacja, parametry techniczne i sposób zagospodarowania przepustów i stref naprowadzania zostały zweryfikowane w stosunku do ustaleń decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ i dostosowane do rzeczywistej sytuacji w terenie zidentyfikowanej na podstawie inwentaryzacji przyrodniczej.

Dalej organ odwoławczy wskazał, że przedstawione wyżej uwagi prowadzą do wniosku, iż nie zasadny jest zarzut Stowarzyszenia dotyczący naruszenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2011/92/UE z dnia 13 grudnia 2011 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne (EIA).

W ocenie Ministra, państwo członkowskie narusza zobowiązania ciążące na nim na mocy ww. dyrektywy zezwalając na realizację inwestycji bez uzależnienia wydania tego zezwolenia od oceny, która pozwoliłaby określić, opisać i ocenić w sposób odpowiedni bezpośrednie, pośrednie, kumulatywne skutki wpływu danego przedsięwzięcia na środowisko, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.

Wskazano, iż właściwa ocena oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko została przeprowadzona na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zaś przedstawione w raporcie rozpoznanie środowiskowe jest wystarczające do oceny oddziaływania elementów inwestycji, które zostały zmienione na etapie projektu budowlanego w stosunku do założeń z etapu związanego wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ odwoławczy podtrzymuje swoje stanowisko zajęte w niniejszej decyzji, iż nie ma podstaw do kwestionowania rzetelności i wiarygodności sporządzonych dokumentacji przyrodniczych i środowiskowych.

Za niezasadny uznał organ II instancji zarzut Stowarzyszenia dotyczący braku dwuinstancyjności postępowania, gdyż w przedmiotowym postępowaniu odwoławczym nie biorą udziału organy ochrony przyrody.

Stosownie do treści art. 90 ust. 8 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku do postanowienia, wydanego w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia wydanego po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie stosuje się przepisów art. 106 § 3, 5 i 6 Kpa. Skoro ustawodawca, regulując procedurę ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, stanowiącą współdziałanie organów administracji publicznej, o którym mowa w art. 106 § 1 Kpa, wyłączył możliwość wniesienia zażalenia na postanowienie wydane w tym trybie, to oznacza, że zgodnie z art. 142 Kpa postanowienie w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia może zostać zaskarżone w odwołaniu od decyzji.

Zgodnie z art. 92 i art. 93 ust. 1 pkt 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku analizowane postanowienie wiąże organ właściwy do wydania m.in. decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, a organ, wydając taką decyzję, musi uwzględnić warunki realizacji przedsięwzięcia określone w postanowieniu, o którym mowa w art. 90 ust. 1 ww. ustawy, z możliwością nałożenia określonych obowiązków lub czynności, o których mowa w ust. 2 i 3 tego przepisu. Wydanie tego postanowienia wiąże organ wydający decyzję w zakresie kwestii środowiskowych i praktycznie tę decyzję kształtuje.

Mając powyższe na uwadze, wskazano, że brak możliwości odniesienia się przez Ministra do argumentów Stowarzyszenia w stopniu i formie przez niego oczekiwanych, nie może być równoznaczne z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, w tym zasady dwuinstancyjności postępowania.

Natomiast biorąc pod uwagę zarzuty dotyczące zmiany w zakresie przedmiotowej inwestycji drogowej, zawarte w skardze Pana A. R. i uzupełniających ją pismach Minister stwierdził, co następuje.

Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego Pan A. R. nie jest właścicielem żadnej nieruchomości objętej zakresem decyzji Wojewody [...]. Powyższa konstatacja pozwala na stwierdzenie, iż Pan A. R. nie posiada interesu prawnego do podnoszenia zarzutów dotyczących zmiany w zakresie lokalizacji przedmiotowej inwestycji drogowej, gdyż kwestionowane przez skarżącego rozwiązania projektowe nie są przewidziane do wykonania na działkach będących jego własnością.

Niezależnie od powyższego wskazano, iż propozycje zmiany rozwiązań projektowych przedmiotowej inwestycji drogowej w zakresie dotyczącym budowy odcinku wałów ziemnych oraz drogi łączącej ulicę Ikara z ulicą [...] w C. skarżący zawarł również w piśmie z dnia 22 lipca 2014 r. złożonym w trakcie trwania postępowania pierwszoinstacyjnego.

Wojewoda [...] , mając na uwadze zastrzeżenia Pana A. R. dotyczące przedmiotowej inwestycji drogowej, pismem z dnia 30 lipca 2014 r., znak: [...] , wezwał inwestora do wypowiedzenia się w sprawie zagadnień poruszonych przez skarżących.

W piśmie z dnia 5 sierpnia 2014 r., znak: [...] inwestor - jako jedyny podmiot uprawniony do zmiany rozwiązań technicznych przedmiotowej inwestycji drogowej - wskazał, iż propozycje Pan A. R. nie zasługują na uwzględnienie.

Odnosząc się do budowy wału ziemnego (mającego pełnić rolę ekranu akustycznego) inwestor wyjaśnił, iż w trakcie sporządzania raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko na etapie przygotowania materiałów do decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w sąsiedztwie autostrady zostały wytypowane obszary podlegające ochronie akustycznej zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami prawa oraz wykonano obliczenia zasięgu hałasu emitowanego z prognozowanego ruchu pojazdów samochodowych poruszających się po autostradzie. Dla ochrony klimatu akustycznego środowiska w ramach budowy autostrady zostały zaprojektowane ekrany akustyczne. Rozwiązania te zatwierdzone zostały przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ i Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach GDOŚ.

Następnie - jak wyjaśnił inwestor - kwalifikacje terenów podlegających ochronie akustycznej oraz parametry ekranów akustycznych zostały zweryfikowane w ramach analiz wykonanych na potrzeby projektu budowlanego oraz ponownej oceny oddziaływania na środowisko przeprowadzonej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...]. I tak na odcinku [...] od km [...] do km [...] (tj. długości 1,9 km), na którym Pan A. R. po lewej stronie drogi proponuje budowę wałów ziemnych, tereny podlegające ochronie akustycznej - w rejonie zasięgów oddziaływania hałasu - występują tylko na wysokości skrzyżowania [...] z drogą powiatową nr [...] (ul. [...] we wsi [...]) tj. od km około [...] do km około [...]. W związku z powyższym, tylko w tym rejonie zostały zaprojektowane ekrany akustyczne chroniące zabudowę mieszkaniową po lewej stronie autostrady o łącznej długości 301,46 m.

Tak więc, proponowany przez Pana A. R. do budowy wał ziemny po lewej stronie [...] od km [...] do km [...] chroniłby tereny nie podlegające ochronie akustycznej, zatem jego budowa według inwestora jest bezzasadna.

Ponadto inwestor wskazał, iż budowa wałów ziemnych z uwagi na swoje rozmiary u podstawy nasypu wymaga zajęcia dużej powierzchni terenu. Również konfiguracja terenu, jak i zagospodarowanie przyległych terenów ma bardzo istotne znaczenie i determinuje możliwość budowy wałów ziemnych, i tak w przypadku gdzie w rejonie zabudowy mieszkaniowej autostrada przebiega w nasypie z uwagi na skrzyżowanie z drogą powiatową wał ziemny zlokalizowany u podnóża nasypu musiałby mieć ponad 10 m wysokość by skutecznie ochronić tereny mieszkaniowe przed hałasem, a ponadto nie posiadałby ciągłości z uwagi na skrzyżowanie z drogą powiatową.

Odnosząc się natomiast do propozycji Pana A. R.dotyczącej budowy drogi łączącej odcinek ulicy [...] z ulicą [...] w C. inwestor wyjaśnił, iż proponowane rozwiązanie połączenia ulicy [...] z ulicą [...] (przedłużenie ulicy [...]) zlokalizowane jest w odległości około jednego kilometra od projektowanej [...]. Budowa autostrady nie wpływa na połączenia komunikacyjne dróg lokalnych w tym rejonie wobec czego połączenie to nie jest objęte zakresem budowy autostrady. Budowa nowych połączeń dróg należy do właściwego zarządcy tych dróg. W stanie istniejącym ulica [...] (o nawierzchni gruntowej) łączy się z drogą powiatową nr [...] (ul. [...]) w rejonie projektowanej [...]. Inwestor wyjaśnił, iż po wybudowaniu autostrady połączenie ulic: [...] i [...] możliwe będzie poprzez drogę serwisową nr [...] zjazd w km [...]. Zachowana zatem zostanie dotychczasowa możliwość połączenia tych ulic. Jednocześnie inwestor zaznaczył, że w układzie drogowym [...] zasadnicza komunikacja pomiędzy ulicami [...] i [...], odbywa się poprzez drogę krajową nr [...].

Po uzyskaniu ww. stanowiska inwestora w uzasadnieniu decyzji Wojewody [...], organ I instancji odniósł się do zarzutów Pana A. R., wyjaśniając, iż w jego ocenie nie zasługują one na uwzględnienie. Odniesienie się przez Wojewodę [...] do zarzutów zgłaszanych na etapie postępowania I instancyjnego świadczy o dokładnym zbadaniu przez organ materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie oraz wyjaśnieniu stanu faktycznego. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Ministra, Wojewoda [...] wydając zaskarżone rozstrzygnięcie, w myśl art. 7, art. 77 § 1 Kpa i art. 80 Kpa ocenił całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w tym również rozważył argumenty przedstawione przez Pana A. R..

Podsumowując, Minister uznał, że przebieg planowanej inwestycji został ustalony prawidłowo. Organ uznał racje przemawiające za ustaloną lokalizacją, które przedstawił inwestor w załączonej do wniosku dokumentacji.

Stwierdzono również, że zarówno wniosek inwestora, postępowanie przeprowadzone przez organ I instancji, jak i zaskarżona decyzja Wojewody [...] - poza częścią uchyloną niniejszą decyzją - nie naruszają prawa, a zarzuty zawarte w odwołaniach i uzupełniających je pismach nie zasługują na uwzględnienie, wobec czego orzeczono jak w rozstrzygnięciu.

Skargi na tę decyzję złożyła M. S. oraz G.w K..

Maria Strączyńska w swojej skardze decyzji zaskarżonej zarzuciła :

1. naruszenie przepisów prawa mające istotny wpływ na wynik sprawy i prowadzące do naruszenia interesu prawnego skarżącego, a to :

a) rażące naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r.o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2014r., poz. 518), zwanej dalej "ustawą o gospodarce nieruchomościami", ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 poz. 121), zwanej dalej "Kodeksem cywilnym", oraz specustawy drogowej (konkretne przepisy tej ustawy wskazano w treści skargi), poprzez niezasadne obciążenie działek nr: [...] i [...] położonych w [...], obowiązkiem przebudowy sieci teletechnicznej, sieci elektroenergetycznej, teletechnicznej PERN i rurociągu paliwowego oraz sieci teletechnicznej i przebudowy zbieracza drenarskiego dla celów odwodnienia istniejącej drogi powiatowej oraz poprzez wydzielenie działki nr [...] bez dostępu do drogi publicznej oraz poprzez brak wywłaszczenia po uprzednim podziale geodezyjnym pozostałych działek za odszkodowaniem, mimo, że w wyniku doszło do podziału nieruchomości skarżącej dla celów inwestycji drogowej, obecnie inwestor uznał przejęcie własności za zbędne a w wyniku przedmiotowego podziału działki te dla skarżącej straciły znaczenie gospodarcze, zaś inwestor bez zapłaty odszkodowania przeznaczył je pod realizację planowanej inwestycji li tylko w zakresie nieodpłatnego, czasowego zajęcia i wywłaszczenia tylko działki o powierzchni 3 m 2;

c) naruszenie art. 138 §1 pkt 2 k.p.a. Poprzez załatwienie sprawy, bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu skarżącej co skutkuje zagrożeniem spowodowania stronie szkody, trudnej do odwrócenia w skutkach poprzez brak rozstrzygnięcia merytorycznego zarzutów skarżącej zawartych w odwołaniu, lakoniczne uzasadnienie stanowiska organu odwoławczego, zawierające błędy w zakresie oznaczenia zajętych nieruchomości, podania nieprawdziwych faktów w zakresie rzeczywistego dostępu do drogi publicznej, wydzielonego terenu z zajętej pod inwestycję nieruchomości, mające na celu "zamiecienie problemu pod dywan", skierowanie uwagi organu odwoławczego na cel wyższego rzędu jakim jest interes publiczny, nawet jeśli doszłoby w wyniku tej wyższości do pogwałcenia prawa obywatelskiego, prawa erga omnes tj. prawa własności mimo realnych i merytorycznych sprzeciwów skarżącej strony

d) rażące naruszenie art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie w niniejszym postępowaniu w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy bez uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu skarżącej, a także poprzez nieprowadzenie przez organy administracji publicznej postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość kulturę prawną obywateli.

Podnosząc te zarzuty wnosiła o zmianę zaskarżonej decyzji i uwzględnienie wniosku skarżącej w zakresie zawarcia umowy kupna od niej przedmiotowych nieruchomości ([...] i [...]), ewentualnie wydania decyzji o wywłaszczeniu za odszkodowaniem, ewentualnie, o uchylenie decyzji organu I i II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

G. w K. nie zgodziło się z decyzją organu odwoławczego składając na tę decyzję skargę bez szerszego uzasadnienia. W obszernym uzupełnieniu skargi G. przedstawiło swoje krytyczne uwagi do zaskarżonej decyzji, przede wszystkim w obszarze ustaleń i rozwiązań środowiskowych.

Podsumowując swoje stanowisko G.w K. wskazało na naruszenia art. 5, 74 i 86 Konstytucji RP, gdyż w ocenie G.:

- realizacja inwestycji przy środkach minimalizacji oddziaływań zaplanowanych na podstawie niepełnego rozpoznania środowiska przyrodniczego będzie stanowić zaprzeczenie zasady zrównoważonego rozwoju - pominięte zostaną możliwe do zastosowania środki ochrony dedykowane prawnie chronionym gatunkom fauny,

- władze publiczne poprzez akceptację realizacji inwestycji, która pomija część możliwych do zastosowania środków minimalizujących i kompensujących wpływ inwestycji na środowisko przyrodnicze, nie wypełniają konstytucyjnego obowiązku ochrony środowiska,

- realizacja inwestycji skutkować będzie nieuzasadnionym pogorszeniem jakości środowiska przyrodniczego - można uniknąć lub skompensować część negatywnych oddziaływań, gdyby tylko uwzględnić wnioski wynikające z analizy informacji dostarczonych przez Towarzystwo.

Dalej Towarzystwo zarzuciło Ministrowi Infrastruktury i Rozwoju naruszenie:

1. Unijnej Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/52/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. zmieniającej dyrektywę 2011/52/UE w sprawie oceny wpływu wywieranego przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko, poprzez:

- naruszenie artykułu 2, poprzez niepodjęcie wszystkich niezbędnych środków w celu oceny skutków środowiskowych inwestycji, przed udzieleniem zezwolenia. Jest to skutkiem braku kompletnego rozpoznania przyrodniczego , co w konsekwencji uniemożliwiło określenie skutków środowiskowych planowej inwestycji jak również środków łagodzących skutki środowiskowe realizacji planowej inwestycji,

- naruszenie artykułu 3 poprzez pominięcie opisu i oceny bezpośrednich i pośrednich skutków przedsięwzięcia dla fauny w obszarach, w których informacje wykonawców inwentaryzacji przyrodniczych okazały się niepełne i niekompletne,

- naruszenie art. 5 poprzez niedopilnowanie, by wykonawca dostarczył we właściwej formie informacje wyszczególnione w załączniku IV Dyrektywy, w zakresie wpływu inwestycji na faunę, pomimo iż nie istniały obiektywne czynniki uniemożliwiające zebranie takich danych. Wyniki badań Towarzystwa potwierdzają, iż dane wymagane do rozpoznania i oszacowania głównych skutków, które mogą być spowodowane w środowisku przez planowane przedsięwzięcie są niekompletne i wymagają uzupełnienia. Częściowo zostały uzupełnione przez GTP, jednak Minister nie był w stanie informacji tych zinterpretować w sposób właściwy, co sam przyznał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Jednocześnie w postępowaniu odwoławczym Minister odrzucił wnioski Towarzystwa odnoszące się do działań minimalizujących i kompensujących.

2. Art. 15 KPA poprzez brak zapewnienia bezstronnej, obiektywnej analizy uwag i wniosków Towarzystwa w procedurze odwoławczej. Minister ograniczył się jedynie do zebrania opinii inwestora i wyrażenia przekonania o właściwym rozpatrzeniu przez RDOS uwag Towarzystwa, sam jednak przyznał, iż w przedmiotowym postępowaniu "nie może wchodzić w kompetencje organów badających oddziaływanie inwestycji na środowisko, ani też ich zastępować, bo w takim przypadku niecelowe byłoby współdziałanie organów w ramach swoich kompetencji". Tym samym została naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania. Minister jako organ II instancji, bezkrytycznie i bez merytorycznej, niezależnej analizy, uznał, iż w postępowaniu przed I instancją wszystkie uwagi i wnioski Towarzystwa zostały prawidłowo rozpatrzone. Upoważnia to również do postawienia zarzutu naruszenia art. 7 i 77 KPA.

3. Art. 9 KPA poprzez niewezwanie do złożenia wyjaśnień w zakresie złożonych wniosków (pomimo zapytania Towarzystwa) a następnie uzasadnienie podtrzymania zaskarżonej decyzji faktem nie złożenia ekspertyzy lub kontrraportu pomimo posiadania przez Ministra informacji o posiadaniu dokumentacji z badań terenowych.

Przedstawiając swoje zarzuty G. wnosiło o uchylenie zaskarżonej decyzji i skierowanie jej do ponownego rozpatrzenia w zakresie środowiskowych skutków realizacji inwestycji jak również działań je minimalizujących.

W odpowiedzi na skargi organ wnosił o ich oddalenie podtrzymując argumentację zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji. Organ ponownie w obszernych wywodach odniósł się do większości zarzutów stawianych w skargach. Do akt sprawy złożono również odpowiedź na skargę Inwestora z dnia 29 lipca 2016 r., w której GDDKiA poparła stanowisko i argumentacje organu wnosząc o oddalenie skargi.

Ponadto Skarżące Towarzystwo złożyło na rozprawie uzupełnienie skargi, w której dodatkowo zarzucono zaskarżonej decyzji naruszenie:

- art. 90 ust. 8 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i art. 142 Kpa,

- art. 7 Kpa poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności uznanie za wiarygodny sporządzony na potrzeby sprawy raport o oddziaływaniu na środowisko,

- art. 7, 77 i 80 Kpa poprzez zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego,

- zaniechanie powołania biegłego w celu weryfikacji postanowienia uzgodnieniowego, co doprowadziło do naruszenia art. 81 Kpa.

Na poparcie tezy o wadliwości sporządzonego raportu Towarzystwo złożyło pismo Centrum Dziedzictwa Przyrody [...] i pismo M. C..

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) kontrolując legalność sąd nie jest związany treścią zarzutów i wniosków skargi.

Oceniając w świetle przedstawionych kryteriów legalność zaskarżonej decyzji, Sąd uznał, że skargi nie zasługiwały na uwzględnienie.

Kontrolowane postępowanie administracyjne, wszczęte na skutek wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o wydanie decyzji o zezwolenie na realizację inwestycji drogowej odbywało się na warunkach i w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Ustawa ta ma charakter specjalny, jej celem jest zdecydowane uproszczenie procedur przygotowania realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W myśl art. 11a ust. 1 ustawy wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zatwierdza się podział nieruchomości.

Zgodnie z art. 11a ust. 1 specustawy drogowej, z wnioskiem o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej wystąpił do Wojewody [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad.

Przed złożeniem wniosku, zgodnie z art. 11 b ust. 1 spec ustawy drogowej, inwestor uzyskał stosowne opinie.

Zgodnie z art. 11 d ust. 1 pkt 1 specustawy drogowej, do wniosku załączono mapę w skali 1:2000, na której przedstawiono proponowany przebieg drogi, z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu. Ponadto dołączono analizę powiązania projektowanej drogi z innymi drogami publicznymi, mapy zawierające projekty podziałów nieruchomości oraz określono zmiany w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu.

Zgodnie z art. 11 d ust. 1 pkt 5 specustawy drogowej, do wniosku o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej inwestor dołączył projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami oraz dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi. Projekt został wykonany i sprawdzony przez osoby spełniające warunki, o których mowa w art. 12 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623, z późn. zm). Zgodnie z art. 20 ust. 4 tej ustawy, do projektu dołączono oświadczenia projektantów i sprawdzających o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Zgodnie z art. 11 d ust. 1 pkt. 8 specustawy drogowej, inwestor załączył do wniosku także opinie:

- [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Okręgowego Urzędu Górniczego w [...] z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...],

- Zastępcy Dyrektora Oddziału Gospodarowania Nieruchomościami P. S.A z dnia [...] czerwca 2012 r., znak: [...],

- Dyrektora Zakładu Linii Kolejowych w [...] P. S.A z dnia [...] marca 2012 r. znak: [...],

Do wniosku inwestor dołączył również, wymagane przepisami odrębnymi, akty administracyjne:

decyzję Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] lutego 2009 r., znak: [...], o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie [...] na odcinku od granicy woj. [...]/[...] w km [...] do węzła [...] (z węzłem) w km [...] oraz odcinka drogi ekspresowej [...] od węzła [...] w km [...] do węzła [...] w km [...], zwaną dalej "decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ",

decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2009 r., znak: [...], zwaną dalej "decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach GDOŚ" uchylającą w części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałej części utrzymującą w mocy decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach RDOŚ,

decyzję Marszałka Województwa [...] Nr [...] z dnia [...] lipca 2012 r., znak: [...], [...], udzielającą pozwolenia wodno-prawnego,

postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2012 r., znak: [...], oraz postanowienie Starosty [...] z dnia [...] września 2012 r., znak: [...], uzgadniające projektowane rozwiązania dla obiektów usytuowanych na terenach zamkniętych, o których mowa w art. 11 d ust. 1 pkt. 7 specustawy drogowej.

Należy w związku z tym stwierdzić, że złożony przez inwestora wniosek o wydanie decyzji zawiera elementy wskazane w art. 11 b oraz art. 11 d ust. 1 specustawy drogowej.

Nadto Wojewoda [...] prawidłowo poinformował strony o wszczętym postępowaniu, podał jego podstawę prawną, pouczył o prawie do składania wniosków, uwag i zastrzeżeń, a zatem należycie i wyczerpująco poinformował strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, będących przedmiotem postępowania administracyjnego, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków.

W toku postępowania przed Wojewodą [...] m strony postępowania wniosły zastrzeżenia i wnioski, które organ pierwszej instancji przesłał inwestorowi w celu zajęcia stanowiska, a ten ustosunkował się do zagadnień poruszonych przez strony postępowania.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...], postanowieniem uzgadniającym RDOŚ z dnia 7 marca 2014 r. uzgodnił realizację przedmiotowego przedsięwzięcia i określił warunki jego realizacji.

W rezultacie należy uznać, że wydana w sprawie decyzja po stosownych korektach dokonanych przez organ II instancji spełnia wymogi określone w art. 11f ust. 1 pkt 1 – 8 ustawy. W szczególności, zgodnie z art. 11f ust. 1 pkt 3 ustawy, decyzja ta zawiera warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska.

Odnosząc się do zarzutów stawianych przez strony skarżące w pierwszej kolejności należy wskazać, że organ odwoławczy w sposób obszerny i szczegółowy odniósł się do podnoszonych w toku całego postępowania zarzutów, w szczególności sformułowanych w odwołaniach. W tym miejscu należy też wskazać, że argumentacja skarg w znacznym stopniu pokrywa się z tą jaka została zaprezentowana w odwołaniach.

W kontekście tych uwag Sąd orzekający w sprawie uznaje, że zaprezentowane przez organ odwoławczy stanowisko odnoszące się do zarzutów zasługuje na pełną aprobatę.

Nie powielając zatem przywołanych już przez organ II instancji argumentów, Sąd pragnie uzupełniająco wskazać, że M. S. jako główny zarzut wskazywała na sprzeczne z zasadami konstytucyjnymi naruszenie prawa własności poprzez zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości stanowiących jej własność i zezwolenie na realizację inwestycji drogowej w kształcie ograniczającym uprawnienia właścicielskie, zaburzającym wymogi ładu przestrzennego oraz uniemożliwiającym realizację funkcji dotychczasowej.

Odnosząc się do powyższych zarzutów, w pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że w postępowaniu o udzielenie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej rolą organu nie jest ingerencja w kształt i przebieg inwestycji drogowej. Orzecznictwo bowiem jest zgodne co do tego, że przepisy ustawy, a w szczególności art. 11e i 11f ustawy nie dają organowi kompetencji do rozstrzygania o racjonalności i słuszności przebiegu planowanej inwestycji, jak również do ingerowania w przebieg planowanej trasy bądź też w zaproponowane przez inwestora rozwiązania techniczne. Z przepisu art. 11d ustawy wynika bowiem jednoznacznie, że to inwestor decyduje o przebiegu trasy, a także o najkorzystniejszych, z jego punktu widzenia, rozwiązaniach techniczno – organizacyjnych. Żaden przepis nie nakłada na inwestora obowiązku przedstawienia alternatywnych wariantów przebiegu drogi, co w konsekwencji oznacza, że ocena organu ogranicza się w zasadzie jedynie do zbadania kompletności złożonego wniosku, uzyskania przez inwestora stosownych uzgodnień, opinii i zezwoleń oraz zgodności z prawem wariantu przedstawionego przez wnioskodawcę. Co więcej, przepis art. 11e tej ustawy wyraźnie stanowi, że nie można uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2007 r., IV SA/Wa 46/07, LEX nr 338845). Tym samym stwierdzić trzeba, że żaden przepis prawa nie wprowadza wymogu konsultacji przebiegu inwestycji drogowej z właścicielami nieruchomości, na których przewidziano budowę drogi.

Ponadto wskazać należy, że prawo własności nieruchomości nie ma charakteru absolutnego, zaś przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78, poz. 843) dopuszczają możliwość ingerencji w to prawo (art. 21 ust. 2, art. 31 ust. 3 oraz 64 ust. 3 Konstytucji). Zgodnie z art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r., nr 102, poz. 651 ze zm.), budowa drogi niewątpliwie zalicza się do kategorii celów publicznych, a ustawodawca, kierując się dyrektywą zawartą w art. 21 ust. 2 Konstytucji przewidział obowiązek wypłaty odszkodowań za nieruchomości przejęte pod budowę dróg publicznych (art. 12 ust. 5 ustawy). W orzecznictwie przyjmuje się, że w przypadku realizacji celów publicznych niemal zawsze dochodzi do nieuchronnej kolizji interesu publicznego i interesów indywidualnych. Co do zasady w tego rodzaju sytuacji prymat przyznany zostaje interesowi publicznemu, chyba że zakres planowanej ingerencji w prawo podmiotowe doprowadziłby do naruszenia jego istoty (art. 64 ust. 3 Konstytucji RP; por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 czerwca 2013 r., II SA/Gl 602/13, dostępny na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Podkreślić należy, że ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych jest ustawą szczególną (lex specialis) w stosunku do ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i z mocy jej art. 1 samodzielnie reguluje ona zasady i warunki przygotowywania inwestycji w zakresie dróg publicznych, w tym m.in. lokalizację, nabywanie nieruchomości i ich podział oraz określa organy właściwe do orzekania w tych sprawach. Oznacza to, że przepisy szczególne należy stosować z wyłączeniem przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. W zakresie bowiem ich regulacji wyłączają one albo modyfikują stosowanie przepisów tej ustawy. Tylko w razie wyraźnego odesłania do odpowiedniego przepisu ustawy o gospodarce nieruchomościami czy w zakresie nieuregulowanym w tych przepisach, można stosować przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Potwierdza to dyspozycja art. 23 ustawy, który stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale (rozdział 3 "Nabywanie nieruchomości pod drogi") stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W tym kontekście zarzuty Skarżącej odnośnie naruszenia przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami przy podziale nie zasługują na uwzględnienie. Po pierwsze, wyjaśnić należy, że w toku procedury nabywania nieruchomości pod drogi publiczne w trybie ustawy organ, nie będąc związany przepisami o planowaniu przestrzennym, nie rozważa przesłanki zachowania ładu przestrzennego, kontynuacji funkcji wywłaszczanych nieruchomości, ani nie musi kierować się wymogami stawianymi przez przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami w zakresie wielkości działek powstałych po podziale (art. 93 ust. 2a).

Skarżącej, której po podziale i przejściu na własność jednostki samorządu terytorialnego tylko części należącej do niej nieruchomości, pozostaną we władaniu pozostałe części, które ze względu na różne okoliczności, w tym ze względu na swoją wielkość, nie będą mogły być już przeznaczone na dotychczasowe cele, przysługuje roszczenie o nabycie nieruchomości niewywłaszczonej na cele budowy dróg części tej nieruchomości. Roszczenie to przewiduje art. 13 ust. 3 ustawy który stanowi, że w przypadku, o którym mowa w art. 12 ust. 4, jeżeli przejęta jest część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, właściwy zarządca drogi jest obowiązany do nabycia, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości, w imieniu i na rzecz Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego tej części nieruchomości.

Nie można też mówić, że zatwierdzony decyzją podział nieruchomości i przejście wskazanych działek na własność jednostki samorządu terytorialnego narusza zasadę ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 11f ust. 1 pkt 4 ustawy). Podział związany jest z wybranym rozwiązaniem technicznym i przebiegiem drogi, mającym na celu polepszenie warunków komunikacyjnych.

Przypomnieć także należy, że w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej właściwy organ nie orzeka o odszkodowaniu za przejęte na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości lub ich części.

Zgodnie z art. 12 ust. 4a specustawy drogowej, właścicielom przejmowanych nieruchomości będzie przysługiwało odszkodowanie, stanowiące konstytucyjnie określony równoważnik majątkowy odebranego prawa własności, które zostanie ustalone decyzją Wojewody [...] w odrębnym postępowaniu.

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie, stosownie do treści przepisów specustawy drogowej Wojewoda [...] prawidłowo zawiadomił strony, w tym również M. S., o wszczęciu postępowania oraz o wydaniu decyzji. W obwieszczeniach oraz zawiadomieniach wysłanych na adres podany w katastrze zamieszczono, zgodnie z art. 11 d ust. 6 oraz 11f ust. 4 specustawy drogowej, zamieszczono informację o miejscu, w którym strony mogą zapoznać się z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie oraz z treścią wydanej decyzji Wojewody [...].

Z akt przedmiotowej sprawy wynika, że strony przedmiotowego postępowania, w tym Skarżąca, mieli zapewnioną przez Wojewodę [...], na każdym jego etapie, możliwość czynnego w nim udziału, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 10 Kpa

Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 11 f ust.1 pkt. 8 lit. e, f, g i h specustawy drogowej, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w razie potrzeby ustalenia dotyczące określenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji obowiązków w zakresie przebudowy dróg innych kategorii lub dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu, jak również dotyczące zezwolenia na wykonanie tych obowiązków. Zatem specustawa drogowa wprost przewiduje możliwość nałożenia ograniczeń w korzystaniu z nieruchomości dla realizacji obowiązków wynikających z konieczności przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu. W decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej organ orzekający zobowiązany jest określić ograniczenia w sposobie korzystania z sąsiednich nieruchomości wobec terenu przeznaczonego do wybudowania drogi publicznej nie tylko na czas przebudowy sieci uzbrojenia terenu oraz przebudowy innych dróg publicznych, ale również na czas po wykonaniu przebudowy sieci uzbrojenia terenu. Przebudowa tej sieci może bowiem wymagać nie tylko czasowego zajęcia nieruchomości, ale posadowienia na nich lub pod ich powierzchnią przebudowywanych odcinków tej sieci. W takiej sytuacji przebudowane sieci uzbrojenia terenu pozostaną na nieruchomościach.

Właścicielom i użytkownikom wieczystym nieruchomości, w omawianej wyżej sytuacji, przysługują roszczenia określone w art. 124 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Na akceptację, zdaniem Sądu zasługuje również argumentacja organu dotycząca braku możliwości zmiany lokalizacji przedmiotowej inwestycji poprzez zaniechanie przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu i związanego z tym "czasowego zajęcia" działki nr [...], powstałej z podziału nieruchomości [...], oraz działki nr [...], których właścicielem jest M. S..

Przez działkę nr [...] przebiega rurociąg paliwowy wraz z siecią teletechniczną oraz sieć energetyczna, których przebudowa jest konieczna w związku z realizacją autostrady. Czasowe zajęcie działki nr [...] wynika zaś z potrzeby przebudowy istniejącego zbieracza drenarskiego dla celów odwodnienia istniejącej drogi powiatowej w związku z budową autostrady.

Sąd podzielił także argumentację przedstawioną przez inwestora, iż nie ma możliwości ominięcia działki nr [...], powstałej z podziału działki nr [...], której właścicielką jest Pani M. S.. Jak bowiem wyjaśnił inwestor, zajęcie działki nr [...] (o powierzchni 3 m2) jest konieczne na potrzeby realizacji [...], a wynika z potrzeby przebudowy rowu przydrożnego służącego prawidłowemu odwodnieniu przebudowywanej drogi powiatowej w związku z budową autostrady.

Za niezasadny uznano zarzut M. S. dotyczący naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich poprzez brak zapewnienia jej działkom: nr [...] i nr [...] (powstałej z podziału działki nr [...]), dostępu do drogi publicznej. Na akceptację zasługuje argumentacja organu wskazująca na to, że decyzja Wojewody [...] nie wpływa na zmianę dostępu działki skarżącej nr [...] do drogi publicznej, jaki funkcjonował dotychczas, gdyż nieruchomość ta została objęta jedynie obowiązkiem przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu. W decyzji Wojewody [...] organ I instancji nie zatwierdził podziału tej działki. Natomiast działka nr [...], powstała z podziału działki nr [...], na mocy podziału zatwierdzonego decyzją Wojewody [...], posiada bezpośredni dostęp do drogi powiatowej, przy której jest położona.

Za niezasadny należało także zarzut M. S., iż podział jej działki nr [...] został dokonany w sposób wadliwy, gdyż "wybiórczo" wydzielono wyłącznie "skrawek" w celu przejęcia pod realizację przedmiotowej inwestycji drogowej. Zakres zajęcia terenu określa projekt budowlany. Jak wynika z analizy projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Wojewody [...] jedynie część ww. działki jest niezbędna dla realizacji przedmiotowej inwestycji drogowej. Z przyjętych przez inwestora rozwiązań projektowych nie wynika konieczność wywłaszczenia całej nieruchomości, stąd Wojewoda [...] nie byłby uprawniony do korekty przyjętych przez inwestora granic pasa drogowego.

Za niezasadny uznano również zarzut Skarżącej dotyczący naruszenia art. 7 i 8 Kpa, albowiem analiza akt postępowania administracyjnego wykazuje, że organy administracji nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które miałoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W ocenie Sądu organy prowadząc postępowanie, należycie wypełniły dyspozycję art. 7 i 8 Kpa.

W odniesieniu do pism składanych przez skarżące G. w toku całego postępowania administracyjnego i sądowego, wskazać należy, że zasadniczo Stowarzyszenie nie kwestionowało ustaleń zawartych w decyzji o pozwoleniu na budowę. Podnosiło, głównie zastrzeżenia względem raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, wskazując iż jest on wadliwy. Wadliwość raportu wpłynęła na nieprawidłowe rozwiązania przyjęte w postanowieniu uzgadniającym.

W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, kontrolującego decyzję o pozwoleniu na budowę, zarzuty formułowane przez Skarżącego są bezzasadne.

Należy bowiem pamiętać, iż decyzje organów w przedmiocie pozwolenia budowlanego miały swoje oparcie także w treści art. 93 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie. To właśnie w tym przepisie określona została relacja między (w znacznej mierze autonomicznymi) postępowaniami, prowadzonymi w zakresie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a postępowaniem w przedmiocie pozwolenia budowlanego.

Organ wydając decyzję o pozwoleniu na budowę, uwzględnia warunki realizacji przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, oraz postanowieniu w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. Nie ocenia jednak - jak twierdzi skarżące Towarzystwo ponownie przesłanek, które doprowadziły do wydania wskazanej wyżej decyzji środowiskowej oraz postanowienia uzgadniającego.

Bezpośrednim odzwierciedleniem uwzględnienia warunków wynikających z przeprowadzonej oceny wpływu przedsięwzięcia na środowisko są nałożone przez organ w decyzji budowlanej obowiązki, wskazane w art. 93 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie.

Podkreślić w związku z tym należy, na co słusznie zwrócił uwagę Minister, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, iż możliwości działania organu architektoniczno-budowlanego wydającego pozwolenie na budowę - w niniejszej sprawie jest to zezwolenie na realizację inwestycji drogowej, w zakresie kontroli decyzji i postanowienia wydanych na podstawie art. 86 i 90 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku są ograniczone, bowiem organ ten nie może wchodzić w kompetencje organów badających oddziaływanie inwestycji na środowisko, ani też ich zastępować, bo w takim przypadku niecelowe byłoby współdziałanie organów w ramach swoich kompetencji, a zgodnie z art. 19 kpa, organy administracji publicznej przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Organ wydający pozwolenie na budowę bada więc, czy inwestor spełnił wszystkie wymagania przewidziane w postanowieniu i jeżeli nie ma w tym zakresie wątpliwości, nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, ponieważ po spełnieniu wymogów przewidzianych w art. 32 ust. 1 i 4 oraz art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane - nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę – jak stanowi art. 35 ust. 4 tej ustawy. W tym zakresie przepis nie dopuszcza jakiegokolwiek uznania przy wydawaniu pozwolenia na budowę.

Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, regionalny dyrektor ochrony środowiska wydaje postanowienie w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia, do którego to postanowienia nie stosuje się – zgodnie z ust. 8 – art. 106 § 3, 5 i 6 kpa, czyli postanowienia będą wypowiadane w trybie współdziałania pomiędzy organami, o którym mowa w art. 106 § 1 kpa, bez możliwości wniesienia zażalenia. Ewentualne błędy popełnione na tym etapie postępowania będą mogły być przedmiotem kontroli w ramach postępowania odwoławczego od decyzji kończącej postępowanie w jednej ze spraw wymienionych w art. 72 ust. 1 pkt 1 i 10 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Istotą takiej kontroli będzie jednak wykazanie błędów, które by powodowały, iż wydana w oparciu o uzgodnienia środowiskowe decyzja o pozwoleniu na budowę byłaby niezgodna z przepisami prawa.

Odnosząc się do przedstawionych przez Towarzystwo zarzutów w pierwszej kolejności zastrzec trzeba, że Sąd nie może samodzielnie dokonywać oceny merytorycznej treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, gdyż wymaga to wiadomości specjalnych. Stąd ocena raportu dotyczy w szczególności kwestii czy jest on kompletny i spójny, tj. czy spełnia ustawowe wymagania co do jego zawartości w rozumieniu dyspozycji art. 66 ustawy z dnia 3 października 2008 r., a więc nie może to być ocena merytoryczna (tak: NSA w wyrokach: z dnia 1.03.2013 r. sygn. akt II OSK 2105/11, LEX nr 1340187; z dnia 3.04.2012 r. sygn. akt II OSK 85/12, LEX nr 1252214).

Poza tym ustalenia raportu stanowią przedmiot oceny w postepowaniu przed organem administracji przeprowadzającym ocenę oddziaływania na środowisko.

Dokonując oceny raportu we wskazanym zakresie wskazać należy, iż analiza raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko prowadzi do wniosku, iż został on sporządzony kompleksowo.

Odnosząc się zaś do argumentów Stowarzyszenia na poparcie zarzutów dotyczących postępowania uzgodnieniowego podnieść należy, że zarówno kwestia dotycząca populacji wskazanych w skardze nietoperzy i płazów były przedmiotem zarówno raportu jak i pogłębionej analizy organów środowiskowych, co znalazło swoje odzwierciedlenie w obszernym materiale dowodowym zebranym w sprawie. Wydając decyzje organy oparły się bowiem nie tylko na stanowisku inwestora i przedstawionym przez niego raporcie, ale wzięły także pod uwagę opinie, informacje czy opracowania zebrane bądź dokonane przez inne podmioty, w tym od G.oraz materiały pozyskane w związku z udziałem społeczeństwa w tym postępowaniu. Nadto inwestor był wzywany do złożenia wyjaśnień odnośnie planowanej inwestycji.

W toku postępowania przed Regionalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska w [...] zakończonego postanowienia z dnia [...] marca 2014 r., uzgadniającym realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, Towarzystwo przestawiało swoje zastrzeżenia. Zatem w tym postępowaniu badane były zarzuty, sformułowane przez skarżące Towarzystwo.

Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] w ww. postanowieniu wskazał, że w trakcie procedury oceny oddziaływania projektowanej autostrady na środowisko przyrodnicze przeprowadzono szczegółową analizę możliwych do zastosowania środków ochronnych, które zminimalizują wpływ inwestycji na przyrodę ożywioną. Wybrano wariant ograniczający do minimum ingerencję w obszary cenne przyrodniczo, przez które przebiega planowana trasa autostrady, jak również niekorzystny wpływ na gatunki chronione oraz korytarze migracyjne zwierząt.

Zastosowano wszelkie możliwe środki minimalizujące negatywne oddziaływanie inwestycji na siedliska i gatunki roślin i zwierząt objętych ochroną oraz obszary objęte ochroną na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1020 z późn. zm.).

Ponadto przewidziane rozwiązania minimalizujące negatywne oddziaływanie autostrady na środowisko gruntowo-wodne są zgodne z wymaganiami określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia.

Natomiast odnosząc się do zarzutu wadliwości raportu wskazać należy, że aby zastrzeżenia wobec przedłożonego raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, nie były uznane za gołosłowne - powinny zostać poparte na przykład ekspertyzą, która w sposób udokumentowany wskazuje na wady raportu (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 marca 2009 r. II OSK 383/08, Lex nr 526577). Raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przysługuje szczególna wartość dowodowa, która wynika z kompleksowego charakteru analizy planowanego do realizacji przedsięwzięcia. Podważenie jego ustaleń mogłoby nastąpić jedynie, co do zasady, poprzez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą jak autorzy raportu, której wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności do tych zawartych w raporcie przedłożonym przez inwestora (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 marca 2014 r. II OSK 2564/12, LEX nr 1511156). W niniejszej sprawie Towarzystwo kontrraportu nie przedłożyło. Za taki nie mogą być uznane pisma złożone w toku postępowania sądowego. Te kilkustronicowe opracowania przygotowane zostały na postawie wybiórczego materiału dowodowego przedstawionego przez Towarzystwo i co do zasady sprowadzają się do oceny innych opracowań. W żadnej mierze nie mogą być uznane za równoważne do raportu.

Słusznie zatem organ uznał, że przedłożony przez inwestora raport spełnia zarówno wymogi formalne (ustawowe) oraz sporządzony został w sposób rzetelny, a jego wnioski są logiczną konsekwencją wywodów w nim zawartych. W tej sytuacji raport nie mógł nie zostać przyjęty jako podstawowy dowód w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej.

Nie było w związku z tym konieczności powoływania biegłego.

W ocenie Sądu stwierdzić również należy, iż Minister zasadnie nie dopatrzył się błędów w postępowaniu, które zakończyło się wydaniem postanowienia RDOŚ z dnia [...] marca 2014 r. zaś w ramach postępowania Minister nie jest organem uprawnionym do oceny pod kątem szczegółowych uregulowań merytorycznych w nim zawartych, kwestionowanych przez Towarzystwo. Podkreślić jednak należy, że organ odwoławczy w zakresie wszystkich zarzutów formułowanych w odwołaniu przytoczył odpowiednie zapisy w postanowieniu uzgadniającym regulujące zagadnienia podnoszone przez Towarzystwo.

W ocenie Sądu nie zasadny jest zarzut Stowarzyszenia dotyczący naruszenia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/52/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie oceny skutków wywieranych przez niektóre przedsięwzięcia publiczne i prywatne na środowisko naturalne.

Podkreślić należy, że właściwa ocena oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko została przeprowadzona na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zaś przedstawione w raporcie rozpoznanie środowiskowe jest wystarczające do oceny oddziaływania elementów inwestycji, które zostały zmienione na etapie projektu budowlanego w stosunku do założeń z etapu związanego wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Zgodnie z art. 5 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w przypadku gdy wymagana jest ocena oddziaływania na środowisko, wykonawca przygotowuje i składa raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, który jest jednym z najważniejszych elementów postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko na etapie postępowania administracyjnego nie został skutecznie podważony. W związku z tym w sposób naturalny stał się podstawa rozstrzygnięć środowiskowych.

Za niezasadny Sąd uznał zarzut Stowarzyszenia dotyczący braku dwuinstancyjności postępowania, gdyż organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji wskazał w oparciu o jakie kryteria dokonano kontroli postanowienia uzgadniającego a stanowisko to Sąd w całości podziela.

Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny orzekł, jak w sentencji wyroku.