Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1343/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-04-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Podatki inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 38 par. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sylwester Golec, Sędziowie sędzia del. SO Agnieszka Baran (sprawozdawca), sędzia WSA Jacek Kaute, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi W. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wyłączenia spod egzekucji oddala skargę


UZASADNIENIE

Prezydent W. sześcioma decyzjami z [...] listopada 2013 r., ustalił W.L. ("skarżący") podatek od nieruchomości na 2013 r. w wysokości 227 zł, na 2012 r. (218 zł), na 2011 r. (209 zł), na 2010 r. (203 zł), na 2009 r. (192 zł), oraz na 2008 r. (183 zł).

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. (dalej: "SKO"), po rozpoznaniu odwołań skarżącego od ww. decyzji, [...] listopada 2014 r. utrzymało w mocy ww. decyzje organu pierwszej instancji. Prawomocnymi wyrokami z 24 listopada 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi skarżącego na decyzje SKO z dnia [...] listopada 2014 r.

Prezydent W. pismem z 29 marca 2017 r., wystosował wobec skarżącego upomnienie nr [...] , którym wezwał do uregulowania podatku od nieruchomości za lata 2008 - 2013 wraz z odsetkami oraz kosztami upomnienia.

Następnie, wobec nieuregulowania zobowiązania wynikającego z ww. decyzji z [...] listopada 2013 r., organ pierwszej instancji [...] maja 2017 r. wystawił tytuły wykonawcze o numerach nr: [...], [...],[...],[...], [...], [...] obejmujące podatek od nieruchomości za lata odpowiednio: 2008-2013.

Pismem z 26 czerwca 2017 r., Prezydent W. zawiadomił o zajęciu wynagrodzenia za pracę. Zawiadomienie o zajęciu wynagrodzenia wraz z tytułem wykonawczym zostało doręczone Skarżącemu 12 lipca 2017 r.

13 lipca 2017 r. do organu wpłynął wniosek w trybie art. 38 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm., dalej: "u.p.e.a."). o wyłączenie skarżącego od egzekucji. Ponadto na podstawie art. 45 § 1 ww. ustawy skarżący wniósł o odstąpił od czynności egzekucyjnych w zw. z zawiadomieniem o nr [...] w pełnym zakresie.

Wnioskował również na podstawie uzasadnionego i ważnego interesu podatnika w myśl art. 67 a § 1 ustawy Ordynacja podatkowa o umorzenie dochodzonej należności w kwocie 1685 zł 20 gr w zw. z art. 68 § 1 ustawy ordynacja podatkowa.

Organ egzekucyjny postanowieniem z [...] sierpnia 2017 r., odmówił wszczęcia postępowania w sprawie rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 13 lipca 2017 r. w zakresie wyłączenia spod egzekucji zobowiązanego.

Z zażaleniu skarżący zarzucił rażące naruszenie art. 38, art. 59 § 1 ust. 3,ust. 7 i ust. 10, art. 67 u.p.e.a., podnosząc, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji jest niezgodne z prawem. Skarżący powoływał się na okoliczność braku doręczone wydanych w jego sprawie wyroków WSA w Warszawie, przez co miał zostać został pozbawiony możliwości ich zaskarżenia. W jego ocenie, powyższe skutkować powinno niezgodnością z prawem prowadzonego postępowania egzekucyjnego, gdyż decyzje wymiarowe nie podlegają jeszcze wykonaniu.

SKO postanowieniem z [...] lutego 2018 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a. utrzymało w mocy ww. postanowienie z [...] sierpnia 2017 r.

W uzasadnieniu SKO wskazało, że zgodnie z art. 38 § 1 u.p.e.a., kto, nie będąc zobowiązanym, rości sobie prawa do rzeczy lub prawa majątkowego, z którego prowadzi się egzekucję administracyjną, może wystąpić do organu egzekucyjnego - w terminie czternastu dni od dnia uzyskania wiadomości o czynności egzekucyjnej skierowanej do tej rzeczy lub tego prawa - z żądaniem ich wyłączenia spod egzekucji, przedstawiając lub powołując dowody na poparcie swego żądania. Stosownie do przepisu art. 38 § 2 u.p.e.a., organ egzekucyjny rozpozna żądanie i wyda postanowienie w sprawie wyłączenia w terminie czternastu dni od dnia złożenia żądania. Termin ten może być przedłużony o dalsze czternaście dni, gdy zbadanie dowodów w tym terminie nie było możliwe. Zgodnie z art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej: "k.p.a."), gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przez "inne uzasadnione przyczyny", o których mowa w powołanym przepisie, należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już toczy się albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.

Mając powyższe na uwadze, SKO uznano brak podstawy prawnej do rozpoznania w trybie postanowienia w sprawie wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego podnoszonego przez skarżącego żądania, zgłoszonego w trybie art. 38 § 1 u.p.e.a. Wniosek o wyłączenie spod egzekucji rzeczy lub prawa złożył zobowiązany. W sytuacji zatem, gdy osoba składająca wniosek, nie będąc do tego uprawniona, domaga się wszczęcia postępowania, wówczas organ każdorazowo winien wydać na podstawie art. 61 a § 1 k.p.a. postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie:

- art. 19 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2015 r., poz. 1659 ze zm., dalej: "u.o.s.k.o."), w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 9 k.p.a. przez nie zastosowanie się do jego treści, pominąwszy słuszny interes Skarżącego w związku i brakiem dokładnego wyjaśnienia stanu taktycznego mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, który miał wpływ na ustalenie praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego,

- art. 19 u.o.s.k.o. w zw. z art. 77 k.p.a. przez brak zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w powiązaniu i interesem prawnym i prywatnym skarżącego,

- art. 29 § 1 i 2 u.p.e.a. w związku z zaniechaniem badania z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej,

- art. 33 § 1 pkt 1, pkt 6, pkt 8 u.p.e.a. w zw. z uzasadnioną przesłanką przedawnienia zobowiązania i wadliwie wystawionymi tytułami wykonawczymi;

- art. 34 § 1 i 4 u.p.e.a. oraz art. 68 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa w zw. z doręczeniem decyzji ustalająca zobowiązanie po upływie 3 lat od 2008 r.;

- art. 59 § 1 pkt 7 i pkt 10, art. 64 § 6, § 9 pkt 2 i § 10, art. 64a § 1 pkt 3, art. 64e § 1 u.p.e.a.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z art. 184 Konstytucji RP w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Innymi słowy, kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji nie naruszył prawa.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 3 p.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Powyższa kontrola dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania zaskarżonego aktu administracyjnego, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.).

Uwzględnienie skargi może nastąpić również poprzez stwierdzenie nieważności postanowienia - w wypadku ustalenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. lub w innych przepisach, np. w art. 247 § 1 O.p. (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Rozstrzygnięcie sądu nie wymaga w tym wypadku wcześniejszego ustalenia, że ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy.

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że sąd ma prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.

Należy również wskazać, że złożona w niniejszej sprawie skarga została rozpoznana przez sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym stosownie do obowiązującego, od dnia 15 sierpnia 2015 r., nowego brzmienia przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z jego treścią, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd, dokonując kontroli legalności zaskarżonego aktu w granicach wyżej wskazanych stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest prawidłowe.

Organ II instancji prawidłowo ustalił, że skarżący nie jest osobą uprawnioną do złożenia wniosku w trybie art. 38 § 1 u.p.e.a.. Zgodnie z treścią tego przepisu, kto, nie będąc zobowiązanym, rości sobie prawa do rzeczy lub prawa majątkowego, z którego prowadzi się egzekucję administracyjną, może wystąpić do organu egzekucyjnego – w terminie czternastu dni od dnia uzyskania wiadomości o czynności egzekucyjnej skierowanej do tej rzeczy lub tego prawa – z żądaniem ich wyłączenia spod egzekucji, przedstawiając lub powołując dowody na poparcie swego żądania.

W niniejszej sprawie skarżący nie spełnia podmiotowej przesłanki wskazanej w powołanym przepisie. Nie ulega bowiem wątpliwości, że jest on zobowiązanym w postępowaniu egzekucyjnym – jest on dłużnikiem egzekwowanej należności wskazanym w tytułach egzekucyjnych. Raz jeszcze należy podkreślić, że osoba, który występuje z żądaniem wyłączenia spod egzekucji ma "nie być zobowiązanym".

Dodatkowo należy zwrócić uwagę, że w niniejszej sprawie nie dokonano skutecznego zajęcia żadnych rzeczy lub prawa majątkowych. Jedyny zastosowany środek egzekucyjny w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę nie został zrealizowany, z uwagi na zwolnienie skarżącego ze służby przed datą dokonanego zajęcia.

Dodatkowo, odnosząc się do argumentacji skarżącego powołanej zarówno w skardze, jak i w zażaleniu na postanowienie organu I instancji, należy wskazać, że w toku niniejszego postępowania nie jest możliwe badanie merytorycznej zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Doszłoby wtedy do nieuprawnionego i niedopuszczalnego ponownego badania sprawy ostatecznie i prawomocnie rozstrzygniętej. Niedopuszczalne jest działanie organu egzekucyjnego jako kolejnej instancji merytorycznie badającej sprawę rozstrzygniętą ostateczną decyzją, której zgodność z prawem była poddana ocenie sądu w prawomocnym wyroku. W aktach administracyjnych znajdują się odpisy wyroków tutejszego sądu wydane w sprawach sygn.. akt III SA/Wa 248/15, III SA/Wa 249/15, III SA/Wa 2510/15, III SA/Wa 251/15, III SA/Wa 252/15 i III SA/Wa 253/15. Na każdym z tych wyroków znajduje się informacja o prawomocności wyroku ze wskazaniem daty, od której orzeczenie jest prawomocne.

Mając na uwadze powyższe, sąd nie dopatrzył się zarzucanych w skardze naruszeń o charakterze materialnoprawnym czy procesowym. W konsekwencji postawione w skardze zarzuty nie zasługiwały na akceptację, zaś zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Sąd, mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.