Wyrok NSA, sygn. akt III OSK 1342/21
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-05-31 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 647  Sprawy związane z ochroną danych osobowych
Hasła tematyczne: Ochrona danych osobowych
Skarżony organ: Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych~Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 174 i art. 183
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędziowie Sędzia NSA Rafał Stasikowski (spr.) Sędzia del. WSA Ireneusz Dukiel po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Fundacji E. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 437/18 w sprawie ze skargi Fundacji E. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia 19 grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie przetwarzania danych osobowych oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 27 listopada 2018 r., sygn. akt II SA/Wa 437/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Fundacji E. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z 19 grudnia 2017 r., nr [...],

w przedmiocie przetwarzania danych osobowych.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.

Do Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych wpłynęła skarga B. C. i A. C., dotycząca niewłaściwego zabezpieczenia danych osobowych małoletniej E. C. przez Dwujęzyczną Szkołę Podstawową "[...]" Fundacji E.. W uzasadnieniu wskazano m.in., że "(...) administrator dopuścił się uchybienia polegającego na niezastosowaniu wystarczających środków bezpieczeństwa przetwarzania danych. Polegało ono na braku jednoznacznego określenia w regulaminach wewnętrznych szkoły postanowień, które zabraniałyby wykorzystania danych pozyskanych w celach służbowych do celów prywatnych realizowanych przez korzystających z tych danych nauczycieli, w tym D. R.. Wymieniona (...) weszła bowiem w posiadanie i wykorzystała na cele związane z prowadzonym przez nią prywatnym sporem sądowym [toczącym się przed Sądem Okręgowym [...] Wydział I Cywilny sygn. akt [...]], przetwarzane przez jej pracodawcę dokumenty obrazujące przebieg postępowania skargowego oraz interwencji Rzecznika Praw Dziecka, w sprawie działań podejmowanych przez nią wobec E. C. pod koniec roku szkolnego 2011/2012 (...)". W imieniu małoletniej E. C. skarżący wnieśli pozew do Sądu Okręgowego [...] o ochronę dóbr osobistych, a z kolei D. R. do odpowiedzi na pozew załączyła szereg dokumentów pochodzących z akt prowadzonych przez Szkołę. Zdaniem skarżących D. R. nie wystąpiła do pracodawcy o udostępnienie jej danych osób, które powołała na świadków oraz o wydanie odpisów tych dokumentów. Wskazali, iż nigdy nie wyrazili zgody na udostępnienie D. R. jakiegokolwiek dokumentu zawierającego dane osobowe oraz inne dane wrażliwe ich dziecka na użytek prywatnego sporu sądowego.

W piśmie z 11 czerwca 2014 r. skierowanym do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych Fundacja E. wskazała, że jest pracodawcą D. R. i zatrudnia ją w szkole na stanowisku nauczyciela. Ponadto D. R. posiada upoważnienie z 1 lutego 2010 r. do przetwarzania danych osobowych z terminem obowiązywania do czasu ustania zatrudnienia do dostępu do danych opiekunów prawnych uczniów szkoły w zakresie imion, nazwisk, adresów zamieszkania, adresów do korespondencji, numerów telefonów, PESEL i nr dowodów osobistych oraz do danych uczniów szkoły w zakresie imion, nazwisk, adresów zamieszkania, adresów do korespondencji, numerów PESEL i dat urodzenia. Fundacja zabezpieczyła dane osobowe małoletniej E. C. przed ich udostępnieniem na rzecz osób nieupoważnionych stosując odpowiednie formy zabezpieczeń tak pomieszczeń, w których przetwarzane są dane osobowe, jak i urządzeń przed nieautoryzowanym dostępem do danych osobowych i utratą danych w wyniku awarii. Ponadto Fundacja zastosowała procedury uniemożliwiające pracownikom Dwujęzycznej Szkoły Podstawowej wykorzystanie danych osobowych przetwarzanych w celach związanych z zatrudnieniem w Szkole dla celów osobistych, w szczególności poprzez zobowiązanie pracowników do zachowania wyżej wymienionych danych w tajemnicy, który to zapis zachowuje ważność również po ustaniu stosunku pracy.

W piśmie z 5 stycznia 2015 r. Fundacja wskazała, że D. R. nie występowała do Fundacji z wnioskiem o udostępnienie danych osobowych małoletniej E. C., zawartych w dokumentach dotyczących postępowania skargowego i interwencji Rzecznika Praw Dziecka, a także w pozostałych dokumentach wymienionych w pkt. 1 pisma skarżących z 11 marca 2014 r. celem ich przetwarzania w postępowaniu przed Sądem Okręgowym [...] w sprawie o sygn. akt [...]. Miała ona dostęp do danych małoletniej E. C. z racji wykonywanego zawodu nauczyciela w szkole, w tym w związku z posiadaniem przez nią statusu strony w postępowaniach prowadzonych wobec niej przez pracodawcę w ramach postępowań skargowych i interwencji Rzecznika Praw Dziecka, wszczętych z inicjatywy skarżących. W ramach powyższych postępowań D. R. zostały postawione przez skarżących zarzuty pozostające w związku z wykonywaniem przez nią obowiązków zawodowych, pełnionych w ramach stosunku pracy z pracodawcą, bowiem wykorzystała powyższe dane w celach osobistych w postępowaniu przed Sądem Okręgowym [...] we własnej sprawie, wytoczonej jej przez E. C., bez uzyskania zgody Fundacji.

Decyzją z 12 kwietnia 2017 r., nr [...], działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2016 r., poz. 23 ze zm.; zwanej dalej "k.p.a.") oraz art. 12 pkt 2, art. 22, art. 23 ust. 1 i art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 922 ze zm.; zwanej dalej "u.o.d.o."), Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych odmówił uwzględnienia wniosku skarżących, wskazując jednocześnie, że Fundacja E. dopuściła się naruszenia przepisów ustawy o ochronie danych osobowych poprzez nieprawidłowy nadzór nad pracownikiem, w wyniku czego D. R. wykorzystała dane osobowe pozyskane w toku wykonywania czynności służbowych, w celach prywatnych. Organ stwierdził również naruszenie przez Fundację art. 26 ust. 1 pkt 2 oraz art. 38 u.o.d.o.

Decyzją z 19 grudnia 2017 r. Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych po rozpoznaniu wniosku Fundacji o ponowne rozpatrzenie sporawy, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał ww. decyzję w mocy. W uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.o.d.o. ustawa ta określa zasady postępowania przy przetwarzaniu danych osobowych oraz prawa osób fizycznych, których dane osobowe są lub mogą być przetwarzane w zbiorach danych. Każda forma przetwarzania danych osobowych powinna znaleźć oparcie w jednej z przesłanek warunkujących legalność tego procesu, enumeratywnie wymienionych w art. 23 ust. 1. Organ wskazał, że nie miał uprawnień do rozstrzygania o winie lub jej braku, w zakresie naruszenia ustawy, bowiem przepisy powszechnie obowiązujące nie przyznają mu tego rodzaju kompetencji. Na gruncie ustawy Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych rozstrzyga jedynie o zaistnieniu naruszenia u.o.d.o. oraz o odpowiedzialności administratora danych osobowych w rozumieniu art. 7 pkt 4 tej ustawy. Nie zmienia to jednak stanowiska organu, że to Fundacja, jako administrator danych osobowych decydujący o celach i środkach przetwarzania danych osobowych małoletniej E. C., jest odpowiedzialna za naruszenie ustawy dokonanego faktycznie przez pracownika Fundacji. Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych nie zakwestionował potencjalnej możliwości pozyskania przez podmiot trzeci danych osobowych koniecznych do dochodzenia praw przed sądem, jednakże art. 38 ustawy formułuje obowiązek dotyczący zapewnienia kontroli nad tym, jakie dane osobowe, kiedy i komu są przekazywane, natomiast to administrator danych osobowych powinien każdorazowo wyważyć, czy żądanie udostępnia danych osobowych jest zasadne, mając na uwadze ochronę osoby dokonującej zgłoszenia oraz podmiotu, który zwraca się do niego z ww. żądaniem.

W rozpoznawanej sprawie D. R. pozyskała dane osobowe bez zwracania się do Fundacji o udostępnienie danych osobowych koniecznych w jej ocenie do obrony swoich praw w postępowaniu przed sądem powszechnym. Organ wskazał, że Fundacja naruszyła przepisy ustawy o ochronie danych osobowych poprzez niesprawowanie należytej kontroli nad przetwarzaniem danych osobowych, co skutkowało podjęciem działań przez wymienioną bez wiedzy administratora danych osobowych. Na poparcie powyższego organ powołał się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 kwietnia 2003 r., sygn. akt II SA 2935/02. Zdaniem Generalnego Inspektora to na Fundacji, jako administratorze danych osobowych, zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy, spoczywa obowiązek dołożenia szczególnej staranności w celu ochrony interesów osób, których dane dotyczą, a w szczególności obowiązek zapewnienia, aby dane te były zbierane dla oznaczonych, zgodnych z prawem celów i nie poddawane dalszemu przetwarzaniu niezgodnemu z tymi celami, z zastrzeżeniem ust. 2 tego przepisu, a także obowiązek wynikający z art. 38 ustawy dotyczący zapewnienia kontroli nad tym, jakie dane osobowe, kiedy i komu są przekazywane. W niniejszej sprawie doszło do wykorzystania danych małoletniej E. C. przez pracownika Fundacji niezgodnie z celem, dla którego dane zostały pozyskane przez Fundację, bowiem dane te były przetwarzane przez Fundację w związku z postępowaniami skargowymi dotyczącymi pracownika Fundacji i interwencją Rzecznika Praw Dziecka, natomiast pracownik Fundacji wykorzystał te dane w sprawie przed Sądem Okręgowym [...]. Pracownik D. R. miała dostęp do powyższych dokumentów z uwagi na wykonywane obowiązki służbowe. Fakt posiadania upoważnienia do przetwarzania danych osobowych w rozumieniu art. 37 ustawy przez pracownika Fundacji nie oznacza jednakże, iż posiada on nieograniczony dostęp do wszystkich dokumentów zawierających dane osobowe uczniów szkoły i ich opiekunów prawnych. Dostęp ten jest ograniczony niezbędnością tych danych do wykonywania obowiązków służbowych, natomiast w niniejszej sprawie dane osobowe małoletniej E. C. zostały wykorzystane przez pracownika Fundacji w celach osobistych. Zatem Fundacja naruszyła art. 26 ust. 1 pkt 2 ustawy, ponieważ to pracownik Fundacji dokonał zmiany celu przetwarzania danych osobowych, pozyskując je w związku z wykonywaniem czynności służbowych.

Wbrew twierdzeniom Fundacji zawartym we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zdaniem organu brak jest konieczności wskazywania w treści decyzji enumeratywnego katalogu danych osobowych, których miałby dotyczyć wniosek, przy uwzględnieniu okoliczności, iż z uwagi na cele zbierania danych osobowych przez Fundację, wniosek taki mógłby okazać się bezprzedmiotowy, ponieważ przedmiotem wydanej przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych decyzji nie była ocena zasadności udostępnienia danych osobowych przez Fundację D. R., lecz prawidłowość zabezpieczenia danych osobowych małoletniej E. C. przez Fundację oraz okoliczność pozyskania tych danych przez pracownika Fundacji i wykorzystania ich w celach prywatnych.

Jednocześnie organ podniósł, że nie potwierdziły się zarzuty rodziców małoletniej dotyczące tego, że jej dane osobowe są niewłaściwie zabezpieczone. Z materiału dowodowego sprawy wynika bowiem, iż pracownik Fundacji bez stosownego wniosku o udostępnienie danych osobowych skierowanego do Fundacji, jak i bez zgody Fundacji, wykorzystał dane osobowe pozyskane z w związku z wykonywaniem czynności służbowych w celach osobistych. Tym samym Fundacji nie można przypisać naruszenia przepisów ustawy odnośnie niewłaściwego zabezpieczenia danych małoletniej E. C..

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła Fundacja.

W odpowiedzi na skargę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie.

Oddalając skargę Sąd pierwszej instancji wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Stosownie do treści art. 2 ust. 1 u.o.d.o. ustawa określa zasady postępowania przy przetwarzaniu danych osobowych oraz prawa osób fizycznych, których dane osobowe są lub mogą być przetwarzane w zbiorach danych. Z kolei według art. 7 pkt 4) za administratora danych rozumie się organ, jednostkę organizacyjną, podmiot lub osobę, o których mowa w art. 3, decydujące o celach i środkach przetwarzania danych osobowych, zaś na podstawie art. 3 ust. 1, ustawę stosuje się do organów państwowych, organów samorządu terytorialnego oraz do państwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych, jak również, o czym stanowi ust. 2 tegoż przepisu, ustawę stosuje się również do:

1) podmiotów niepublicznych realizujących zadania publiczne,

2) osób fizycznych i osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, jeżeli przetwarzają dane osobowe w związku z działalnością zarobkową, zawodową lub dla realizacji celów statutowych

– które mają siedzibę albo miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, albo w państwie trzecim, o ile przetwarzają dane osobowe przy wykorzystaniu środków technicznych znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że administratorem danych osobowych małoletniej uczennicy E. C. była Fundacja E.. Art. 23 ustawy dopuszcza przetwarzanie danych osobowych tylko wtedy, gdy:

1) osoba, której dane dotyczą, wyrazi na to zgodę, chyba że chodzi o usunięcie dotyczących jej danych;

2) jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa;

3) jest to konieczne do realizacji umowy, gdy osoba, której dane dotyczą, jest jej stroną lub gdy jest to niezbędne do podjęcia działań przed zawarciem umowy na żądanie osoby, której dane dotyczą;

4) jest niezbędne do wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego;

5) jest to niezbędne dla wypełnienia prawnie usprawiedliwionych celów realizowanych przez administratorów danych albo odbiorców danych, a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą.

Zgodnie z kolei z art. 37 ustawy do przetwarzania danych mogą być dopuszczone wyłącznie osoby posiadające upoważnienie nadane przez administratora danych.

W niniejszej sprawie D. R., będącą nauczycielką i pracownikiem Fundacji – jak wskazuje Fundacja w piśmie z 11 czerwca 2014 r. – posiadała upoważnienie z 1 lutego 2010 r. do przetwarzania danych osobowych do przetwarzania danych osobowych z terminem obowiązywania do czasu ustania zatrudnienia do dostępu do danych opiekunów prawnych uczniów szkoły w zakresie imion, nazwisk, adresów zamieszkania, adresów do korespondencji, numerów telefonów, PESEL i nr dowodów osobistych oraz do danych uczniów szkoły w zakresie imion, nazwisk, adresów zamieszkania, adresów do korespondencji, numerów PESEL i dat urodzenia.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji D. R. nie miała upoważnienia do przetwarzania danych osobowych uczennicy E. C. w zakresie, w jakim wykorzystała je do celów prywatnych w późniejszym czasie na rozprawie przed Sądem Okręgowym [...] Wydział I Cywilny w sprawie o sygn. akt [...], a mianowicie dokumentów dotyczących jej danych osobowych w zakresie przebiegu postępowania skargowego oraz interwencji Rzecznika Praw Dziecka.

Sąd zwrócił uwagę, że stosownie do treści art. 26 ust. 1 pkt 2 u.o.d.o. administrator danych przetwarzający dane powinien dołożyć szczególnej staranności w celu ochrony interesów osób, których dane dotyczą, a w szczególności jest obowiązany zapewnić, aby dane te były zbierane dla oznaczonych, zgodnych z prawem celów i niepoddawane dalszemu przetwarzaniu niezgodnemu z tymi celami, z zastrzeżeniem ust. 2 w myśl którego przetwarzanie danych w celu innym niż ten, dla którego zostały zebrane, jest dopuszczalne, jeżeli nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą, oraz następuje:

1) w celach badań naukowych, dydaktycznych, historycznych lub statystycznych;

2) z zachowaniem przepisów art. 23 i 25.

Administrator danych osobowych – zgodnie z art. 36 ust. 1 ustawy – jest obowiązany zastosować środki techniczne i organizacyjne zapewniające ochronę przetwarzanych danych osobowych odpowiednią do zagrożeń oraz kategorii danych objętych ochroną, a w szczególności powinien zabezpieczyć dane przed ich udostępnieniem osobom nieupoważnionym, zabraniem przez osobę nieuprawnioną, przetwarzaniem z naruszeniem ustawy oraz zmianą, utratą, uszkodzeniem lub zniszczeniem, a ponadto – po myśli art. 38 ustawy – jest obowiązany zapewnić kontrolę nad tym, jakie dane osobowe, kiedy i przez kogo zostały do zbioru wprowadzone oraz komu są przekazywane.

Sąd zwrócił uwagę, że w rozpoznawanej sprawie pracownica Fundacji nie występowała do pracodawcy, a co wynika z pisma tej ostatniej z 5 stycznia 2015 r., z wnioskiem o udostępnienie danych osobowych małoletniej uczennicy E. C. w zakresie już wyżej wskazanym, to tym samym Fundacja naruszyła przepisy – jak słusznie wskazał organ – ustawy o ochronie danych osobowych poprzez niesprawowanie należytej kontroli nad przetwarzaniem danych osobowych. Słusznie również – w ocenie Sądu – organ zauważył, że przedmiotem wydanej decyzji nie była ocena zasadności udostępnienia danych osobowych przez Fundację D. R., lecz prawidłowość zabezpieczenia danych osobowych małoletniej E. C. przez Fundację oraz okoliczność pozyskania tych danych przez pracownika Fundacji i wykorzystania ich w celach prywatnych. Sąd ten zgodził się z organem, że nie można kwestionować możliwości pozyskania przez podmiot trzeci danych osobowych koniecznych do dochodzenia swoich praw przed sądem, jednakże art. 38 ustawy formułuje jednoznaczny obowiązek dotyczący zapewnienia kontroli nad tym, jakie dane osobowe, kiedy i komu są przekazywane, zaś administrator danych osobowych powinien każdorazowo wyważyć, czy żądanie udostępnia danych osobowych jest zasadne, mając na uwadze ochronę osoby dokonującej zgłoszenia oraz podmiotu, który zwraca się do niego z powyższym. żądaniem.

D. R., bez zwracania się do Fundacji o udostępnienie danych osobowych koniecznych w jego ocenie do obrony swoich praw w postępowaniu przed sądem powszechnym, pozyskała dane osobowe małoletniej E. C.. Nie ma przy tym żadnego znaczenia, czy powyższe dane osobowe były przetwarzane w związku z postępowaniami skargowymi dotyczącymi pracownika Fundacji i interwencją Rzecznika Praw Dziecka, czy też powyższe dane były przetwarzane w związku z postępowaniami prowadzonymi wobec D. R. przez Fundację, jako pracodawcę w ramach postępowań skargowych i interwencją Rzecznika Praw Dziecka. Administrator odpowiada za czyny swoich pracowników w zakresie naruszenia ustawy o ochronie danych osobowych i nie może się przy tym ekskulpować w oparciu o art. 26, że dołożył szczególnej staranności w celu ochrony tych danych (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2003 r. sygn. akt II SA 2935/02).

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; zwanej dalej "p.p.s.a."), Sąd pierwszej instancji oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca Fundacja reprezentowana przez adwokata, zaskarżając wyrok w całości. Wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Nadto wniosła o rozpoznanie sprawy na rozprawie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła:

1. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2) ustawy p.p.s.a., tj. art. 2, art. 7 oraz art. 32 ust. 1, art. 45 i art. 78 w zw. art. 8 ust. 2 i art. 37 Konstytucji RP w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a., stanowiące naruszenie zasad praworządności, pogłębiania zaufania do prawa, równego traktowania wobec prawa, dwuinstancyjności postępowania i sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy oraz zapewnienia korzystania z praw zagwarantowanych w Konstytucji, poprzez przedstawienie stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym oraz brak prawidłowego uzasadnienia, w tym brak właściwego interpretowania okoliczności faktycznych, pełnego merytorycznego uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz należytego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia, a jedynie niepełne odniesienie się do argumentacji skarżącej w zakresie naruszeń przepisów postępowania oraz niewyjaśnienie przyczyn rozstrzygnięcia na podstawie dowodów niezebranych w sprawie, przy pominięciu innych zaoferowanych przez skarżącą w piśmie z 11 kwietnia 2014 r. dowodów;

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2) p.p.s.a., tj. art. 2, art. 7 oraz art. 32 ust. 1, art. 45 i art. 78 w zw. art. 8 ust. 2 i art. 37 Konstytucji RP w zw. z art. 3 § 1 i art. 1 § 1 i § 2 oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. stanowiące naruszenie zasad praworządności, pogłębiania zaufania do prawa, równego traktowania wobec prawa, dwuinstancyjności postępowania i sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy oraz zapewnienia korzystania z praw zagwarantowanych w Konstytucji, poprzez nieprzeprowadzenie przez Sąd prawidłowej sądowej kontroli działalności organu pod względem zgodności z prawem, skutkujące zważeniem przez Sąd iż "[...] D. R., nie występowała do pracodawcy, a co wynika z pisma tej ostatniej z dnia 5 stycznia 2015 r., z wnioskiem o udostępnienie danych osobowych małoletniej uczennicy E. C. w zakresie już wyżej wskazanym, to tym samym Fundacja naruszyła przepisy -jak słusznie wskazał organ - ustawy o ochronie danych osobowych poprzez niesprawowanie należytej kontroli nad przetwarzaniem danych osobowych" oraz że "D. R., bez zwracania się do Fundacji o udostępnienie danych osobowych koniecznych w jego ocenie do obrony swoich praw w postępowaniu przed sądem powszechnym, pozyskała dane osobowe małoletniej E. C.." i w konsekwencji nieuwzględnienie skargi, pomimo dopuszczenia się przez organ naruszenia art. 2, art. 7 oraz art. 32 ust. 1, art. 45 i art. 78 w zw. art. 8 ust. 2 i art. 37 Konstytucji RP, stanowiące naruszenie zasad praworządności, pogłębiania zaufania do prawa, równego traktowania wobec prawa, dwuinstancyjności postępowania i sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy oraz zapewnienia korzystania z praw zagwarantowanych w Konstytucji, poprzez brak przeprowadzenia przez organ postępowania dowodowego zgodnie z przepisami postępowania, w tym brak właściwego interpretowania okoliczności faktycznych, samodzielnych ustaleń i rozpoznania sprawy, także w oparciu o dowody niezebrane w sprawie, przy pominięciu innych zaoferowanych przez skarżącą w piśmie z 11 kwietnia 2014 r. dowodów, stanowiących obrazę następujących przepisów prawa procesowego: art. 6 k.p.a. poprzez naruszenie zasady praworządności, art. 7 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób podważający zaufanie do organów administracji publicznej, art. 11 k.p.a. poprzez niedokładne wyjaśnienie zasadności przesłanek, które legły u podstaw wydania decyzji, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak przeprowadzenia dowodów mających znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy oraz poprzez niewyczerpujące zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego, art. 78 § 1 i art. 85 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu wnioskowanego przez stronę, art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, art. 107 k.p.a. poprzez niezawarcie w decyzji uzasadnienia prawnego i faktycznego, art. 124 k.p.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a. i art. 126 k.p.a. poprzez uzasadnienie zaskarżonej decyzji w sposób niepełny, lakoniczny i nieprzekonujący, a przy tym w oderwaniu od realiów sprawy, w tym z pominięciem argumentacji skarżącej i zaoferowanego organowi materiału dowodowego.

Na wypadek uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, iż postawione wyżej przez skarżącą zarzuty naruszenia przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 174 pkt 2) ustawy p.p.s.a., nie zasługują na uwzględnienie i w konsekwencji uznania, iż stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest prawidłowy, skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, w rozumieniu art. 174 pkt 1) p.p.s.a., skutkujące oddaleniem skargi, pomimo naruszenia przez organ prawa materialnego - art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) tzn.: art. 22, art. 23 ust. 1 pkt 2 i pkt 5, art. 26 ust. 2 pkt 2, art. 27 ust. 2 pkt 2 i pkt 5 oraz art. 36 i art. 38 u.o.d.o., przez przyjęcie, że D. R. nie miała "upoważnienia do przetwarzania danych osobowych uczennicy E. C. w zakresie, w jakim wykorzystała je do celów prywatnych w późniejszym czasie na rozprawie przez Sądem Okręgowym [...] Wydział I Cywilny w sprawie o sygn. akt [...], a mianowicie dokumentów dotyczących danych osobowych wyżej wymienionej uczennicy w zakresie przebiegu postępowania skargowego i interwencji Rzecznika Praw Dziecka.".

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Fundacja odniosła się do powyższych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych wniósł o jej oddalenie.

Zarządzeniem z 20 stycznia 2022 r. Przewodnicząca Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej, w związku z art. 15zzs4 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (j.t.: Dz. U. z 2020, poz. 1842), zwróciła się do stron postępowania o udzielenie informacji czy wyrażają zgodę na rozpoznanie niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym. W odpowiedziach z 10 i 21 lutego 2022 r. Fundacja E. oraz Prezes UODO wyrazili zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Natomiast pozostali uczestnicy postępowania nie udzielili odpowiedzi na korespondencję sądową.

Zarządzeniem z 9 marca 2021 r. Przewodnicząca Wydziału III Izby Ogólnoadministracyjnej NSA, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 1 i 3 ww. ustawy z 2 marca 2020 r., skierowała sprawę do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym z uwagi na to, że przeprowadzenie rozprawy na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku nie jest możliwe (brak zgody wszystkich stron na przeprowadzenie rozprawy w trybie zdalnym).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 p.p.s.a.).

Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy.

Przed odniesieniem się do zarzutów skargi kasacyjnej konieczne jest podkreślenie, że ze względu na to, że konstrukcja art. 174 p.p.s.a. umożliwia zaskarżenie wszelkich naruszeń prawa, jakich mógł się dopuścić Sąd pierwszej instancji przy wydawaniu rozstrzygnięcia, granice skargi kasacyjnej wyznaczane są przez stronę skarżącą. Powinny one zawsze zostać wyznaczone w sposób precyzyjny. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest takie zredagowanie podstaw kasacyjnych i zarzutów skargi, a także ich uzasadnienia, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2009 r., II FSK 1688/07). Naczelny Sąd Administracyjny nie może bowiem domniemywać granic skargi kasacyjnej. Sąd ten jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej czy też poprawianie jej niedokładności (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 2014 r., I OSK 1420/14). Właściwe określenie w skardze kasacyjnej zakresu i podstaw zaskarżenia jest również konieczne z uwagi na ustanowioną w art. 183 p.p.s.a. wskazaną wyżej zasadę stanowiącą, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Pewnym złagodzeniem rygorów wynikających z art. 176 w związku z art. 178 p.p.s.a. jest przewidziana w art. 183 § 1 tej ustawy możliwość przytoczenia przez stronę nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Należy przy tym wskazać, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 20 września 2006 r., SK 63/05 - orzekając o zgodności art. 174, art. 183 § 1, art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z wymienionymi przepisami Konstytucji RP - nie zakwestionował konstytucyjności przyjętego modelu skargi kasacyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Ważne jest też zwrócenie uwagi, że w praktyce orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego nie dochodzi do automatycznego dyskwalifikowania skarg kasacyjnych w sytuacji, gdy zarzuty kasacyjne nie w pełni spełniają wymogi konstrukcyjne określone w art. 176 p.p.s.a. (uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09 podjęta w pełnym składzie NSA). Naczelny Sąd Administracyjny nie może zasadniczo we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2015 r., II GSK 2140/13), chyba że umożliwia to powołana choćby niedoskonale podstawa prawna, a wadliwość zarzutu jest możliwa do usunięcia poprzez analizę argumentacji uzasadnienia środka odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 22 sierpnia 2012 r., I FSK 1679/11). Do Naczelnego Sądu Administracyjnego nie należy jednak wyciąganie z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej przytoczonych tam zarzutów i wiązanie ich z powołanymi tam przepisami w celu uzupełnienia przytoczonej w petitum skargi kasacyjnej podstawy kasacyjnej (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 2007 r., I FSK 1448/06). Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie w swoim orzecznictwie podkreślał, że nie ma on obowiązku formułowania za stronę zarzutów kasacyjnych na podstawie uzasadnienia skargi kasacyjnej. Należy bowiem mieć na uwadze, że wyodrębnianie zarzutów z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej zawsze niesie ryzyko nieprawidłowego odczytania intencji strony wnoszącej skargę kasacyjną. Konieczne jest przy tym oddzielenie podstawy kasacyjnej od jej uzasadnienia, które jest niezbędnym elementem skargi kasacyjnej (zob. wyrok NSA z dnia 19 marca 2014 r., II GSK 16/13; wyrok NSA z dnia 17 lutego 2015 r., II OSK 1695/13). Do autora skargi kasacyjnej należy zatem wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w jego ocenie naruszył Sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd pierwszej instancji. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 p.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09). Naczelny Sąd Administracyjny tylko wtedy może uczynić zadość temu obowiązkowi, gdy wnoszący skargę kasacyjną poprawnie określi, jakie przepisy jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało (por. podobnie wyrok NSA: z dnia 7 stycznia 2010 r., II FSK 1289/08; wyrok NSA z dnia 22 września 2010 r., II FSK 764/09; wyrok NSA z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt II FSK 2208/11). Uzasadniając zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, iż sąd stosując przepis popełnił błąd w subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej, zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi ponadto w uzasadnieniu, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia, bądź jak powinien być stosowany konkretny przepis prawa ze względu na stan faktyczny sprawy, a w przypadku zarzutu niezastosowania przepisu - dlaczego powinien być zastosowany. Uzasadniając zaś naruszenie przepisów postępowania wykazać należy, że uchybienie im mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ponadto należy pamiętać, że skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem odwoławczym wnoszonym w konkretnej sprawie, co obliguje jej autora do powiązania zarzutu naruszenia wskazanej normy generalno-abstrakcyjnej z konkretnym działaniem bądź zaniechaniem sądu pierwszej instancji w danej sprawie. Oznacza to, że w skardze winny być sprecyzowane zarzuty kasacyjne w taki sposób, by możliwe było odniesienie się przez ich treść do zaskarżonego orzeczenia. Tym samym nieskuteczne okazać się muszą zarzuty abstrakcyjne, czyli m.in. takie z których nie sposób wywieść jakie konkretnie działanie sądu naruszyło dany przepis, np. wskazanie, iż sąd pierwszej instancji nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze bez sprecyzowania, który konkretnie zarzut nie został rozpoznany przez sąd pierwszej instancji.

Dalej wskazać należy, że każdy z zarzutów wyznacza precyzyjny zakres kontroli instancyjnej, a tym samym niedopuszczalne jest odsyłanie w skardze kasacyjnej do argumentacji, wniosków, czy zarzutów zawartych w innych pismach wnoszonych w toku postępowania przed organem lub sądem administracyjnym (por. wyrok NSA z 19 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 118/08).

Powyższe uwagi natury ogólnej odnieść należy w różnych zakresach do wszystkich zarzutów podniesionych w rozpoznawanej skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

Skarżący kasacyjnie zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. W takiej sytuacji, co do zasady, jako pierwsze podlegają rozpatrzeniu zarzuty naruszenia przepisów postępowania, gdyż weryfikacja prawidłowości wykładni przepisów prawa materialnego, dokonanej przez Sąd pierwszej instancji, jest możliwa jedynie w przypadku stwierdzenia braku uchybień natury procesowej, mogących mieć istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Zarzut pierwszy oparty na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jest nieuzasadniony. Bezzasadność tego zarzutu wynika z dwóch przyczyn. Po pierwsze, zarzut ten został niewłaściwie sformułowany. Obowiązkiem wnoszącego skargę kasacyjną jest wskazanie nie tylko przepisu, jaki jego zdaniem naruszył wojewódzki sąd administracyjny, lecz także w pierwszym rzędzie na czym owo naruszenie polegało (por. podobnie wyrok NSA: z dnia 7 stycznia 2010 r., II FSK 1289/08; wyrok NSA z dnia 22 września 2010 r., II FSK 764/09; wyrok NSA z dnia 16 lipca 2013 r., sygn. akt II FSK 2208/11). Sądowi drugiej instancji musi zostać wyznaczony precyzyjnie zakres kontroli, co ogranicza się nie tylko do wskazania przepisu, który miał zdaniem autora skargi kasacyjnej zostać naruszony, lecz także sposobu jego naruszenia (tj. przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie), działania Sądu pierwszej instancji, które naruszyły dany przepis, a w ramach podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wykazania także istotnego wpływu naruszenia na wynik postępowania, tj. na treść wyroku. W przypadku tego zarzutu autor skargi uchybił co do zasady tym obowiązkom, gdyż zarzut ograniczył się do wskazania jedynie przepisów, które zostały naruszone i stwierdzenia, że przedstawienie stanu sprawy nastąpiło niezgodnie ze stanem rzeczywistym, notabene bez doprecyzowania w tym zakresie zarzutu, co czyni go także zarzutem abstrakcyjnym. Pozostałych elementów, tj. określenia, czy przywołane przepisy zostały naruszone przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, jakie działanie Sądu pierwszej instancji naruszyło dany przepis oraz uprawdopodobnienia, że naruszenie tych przepisów miało istotny na wynik postępowania, zarzut ten jest pozbawiony. Błędy te pozbawiają skuteczności zarzutu, gdyż rolą procesową Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest zastępowanie strony w prawidłowym skonstruowaniu skargi kasacyjnej.

Po drugie, przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. jest przepisem proceduralnym, regulującym wymogi uzasadnienia. W ramach rozpatrywania zarzutu naruszenia tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny zobowiązany jest jedynie do kontroli zgodności uzasadnienia zaskarżonego wyroku z wymogami wynikającymi z powyższej normy prawnej. O naruszeniu tego przepisu można mówić w przypadku, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia jednego z ustawowych, wymienionych w jego treści warunków. Wyrok sądu pierwszej instancji nie będzie poddawał się kontroli sądowoadministracyjnej w przypadku braku wymaganych prawem części (np. nieprzedstawienia stanu sprawy, czy też niewskazania lub niewyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia), a także wówczas, gdy będą one co prawda obecne, niemniej jednak obejmować będą treści podane w sposób niejasny, czy też nielogiczny, uniemożliwiający jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, stanowiącego podstawę kontrolowanego wyroku sądu (por. wyroki NSA z dnia 15 czerwca 2010 r., II OSK 986/09; z dnia 12 marca 2015 r., I OSK 2338/13, publik. CBOSA). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowiska strony przeciwnej, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Z wywodów Sądu wynika, dlaczego w jego ocenie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze oraz w rozpoznawanej sprawie, jak i jaki stan faktyczny przyjął Sąd za podstawę orzekania. Sąd pierwszej instancji w dostateczny sposób wyjaśnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Ocenę uzasadnienia Sądu pierwszej instancji należy czynić przez pryzmat przedmiotu zaskarżonej decyzji, którym była prawidłowość zabezpieczenia danych osobowych małoletniej E. C. przez Fundację oraz okoliczności ich pozyskania przez pracownika Fundacji i wykorzystania ich do celów prywatnych.

Jednocześnie zastrzec należy, że polemika z ustaleniami Sądu pierwszej instancji i oceną stanu faktycznego dokonaną przez Sąd nie może sprowadzać się do zarzutu naruszenia powołanego przepisu. Analiza treści zarzutu oraz jego dość abstrakcyjnego uzasadnienia (3-6 wers s. 4 skargi kasacyjnej) nie pozostawia wątpliwości, iż autor skargi kasacyjnej nie zgadza się ze stanem faktycznym przyjętym za podstawę wyrokowania. Za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego (wyrok NSA z dnia 01.08.2012 r., sygn. II OSK 2012/11). Tym samym zarzut w zakresie naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. należało uznać za niezasadny.

Żaden z przepisów Konstytucji wskazanych w zarzucie nie jest przepisem prawa procesowego. Są to przepisy statuujące podstawowe zasady ustroju państwa i systemu prawa polskiego. Każdy z nich ma swoje rozwinięcie na gruncie k.p.a i p.p.s.a. Nie można więc za skuteczne uznać przywołania w zarzucie samych tylko przepisów art. 2, art. 7 oraz art. 32 ust. 1, art. 45 i art. 78 w zw. art. 8 ust. 2 i art. 37 Konstytucji RP. Każdy z nich może być skutecznie wskazany jako naruszenie w ramach drugiej podstawy kasacyjnej, lecz w powiązaniu z konkretnie oznaczonymi przepisami p.p.s.a. lub wespół z przepisami k.p.a., które stanowią ich powtórzenie lub rozwinięcie (podobnie: wyrok NSA z dnia 11 maja 2012 r., I OSK 70/12; wyrok NSA z dnia 26 lutego 2009 r., II FSK 1660/07, wyrok NSA z dnia 11 marca 2009r., II FSK 103/08, wyrok NSA z dnia 23 listopada 2010 r., I GSK 445/10; wyrok NSA z dnia 6 lipca 2011 r., II GSK 1185/11; wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2008 r., FSK 576/07). Jeśli za podstawę te uznać przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. (a to wobec treści zarzutu, w którym naruszenie przepisów art. 2, art. 7 oraz art. 32 ust. 1, art. 45 i art. 78 w zw. art. 8 ust. 2 i art. 37 Konstytucji RP nastąpiło w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a.), to w związku z brakiem podstaw do uznania zarzutu naruszenia tego przepisu, należało przyjąć, iż nie doszło do naruszenia również wskazanych w zarzucie pierwszym pozostałych przepisów.

Zarzut drugi wywiedziony na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jest nieuzasadniony. Zarzut ten został skonstruowany w złożony sposób. Jako naruszone przepisy postępowania w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. wskazano przepisy art. 2, art. 7 oraz art. 32 ust. 1, art. 45 i art. 78 w zw. art. 8 ust. 2 i art. 37 Konstytucji RP w związku z art. 3 § 1 i art. 1 § 1 i 2 oraz art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. poprzez nieprzeprowadzenie przez Sąd prawidłowej kontroli działalności organu, skutkujące określonymi zważeniami przez ten Sąd i w konsekwencji nieuwzględnieniem skargi, mimo dopuszczenia się przez organ naruszenia tych samych co Sąd przepisów Konstytucji, poprzez brak przeprowadzenia przez organ postępowania dowodowego zgodnie z przepisami postępowania, co z kolei stanowiło obrazem szeregu przepisów k.p.a. Bezzasadność tego zarzutu wynika z kilku przyczyn.

Po pierwsze, autor skargi kasacyjnej nie wskazał w jaki sposób, tj. czy przez błędną wykładnię, czy przez niewłaściwe zastosowanie doszło do naruszenia każdego ze wskazanych w zarzucie przepisów prawa. W tym miejscu odwołać należy się do odpowiednich rozważań poczynionych w odniesieniu do zarzutu pierwszego wywiedzionego na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a.

Po drugie, zarzut ten jest sformułowany abstrakcyjnie. Z jego analizy oraz uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika jakie naruszenia przepisów prawa zarzucane Sądowi pierwszej instancji zostały powiązane ze skonkretyzowanym działaniem bądź zaniechaniem tego sądu. Autor skargi kasacyjnej nie wskazuje czego konkretnie Sąd nie zrobił lub zaniechał naruszając skonkretyzowany przepis w toku postępowania sądowoadministracyjnego i jaki miało to wpływ na wynik sprawy. Uwaga tej samej treści odnosi się do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego przez organ na skutek zaniechań. W skardze wskazane zostały określone przepisy k.p.a., lecz zarzuty ich naruszenia nie zostały powiązane z konkretnym zachowaniem organu i nie wyjaśniono wpływu uchybienia tego przepisu na wynik postępowania jurysdykcyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej prowadzone są natomiast całkowicie abstrakcyjne rozważania nad rozumieniem poszczególnych przepisów p.p.s.a., k.p.a. lub Konstytucji przywołanych w zarzucie. Sprowadzają się one głównie do zaprezentowania dorobku orzecznictwa w tym zakresie bez powiązania go z rozpoznawaną sprawą. Zasadniczo taki charakter mają rozważania zawarte na pierwszych pięciu stronach uzasadnienia skargi kasacyjnej. Autor skargi kasacyjnej prowadzi obok tego również pewne rozważania, które tylko z pozoru dotyczą rozpoznawanej sprawy (od piątej strony uzasadnienia skargi kasacyjnej), gdyż nie sposób z nich wyprowadzić jednoznacznych wniosków i nie sposób na ich podstawie ustalić, o co konkretnie chodzi autorowi skargi kasacyjnej. Nawet głęboka analiza skargi kasacyjnej nie pozwala na połączenie zarzutu naruszenia określonego przepisu prawa wskazanego w zarzucie sformułowanym w petitum skargi kasacyjnej ze skonkretyzowanym działaniem WSA, a następnie ustalenia wpływu tego naruszenia na wynik rozpoznawanej sprawy.

Po trzecie, z zarzutu wynika, iż skarżący kwestionuje przyjęty za podstawę wyrokowania stan faktyczny i uznaje postępowanie dowodowe za przeprowadzone w niewystarczającym zakresie, uważając, że powinny zostać przeprowadzone jeszcze inne dowody w sprawie zaoferowane przez skarżącą stronę w piśmie z 11 kwietnia 2014 r. Odwołanie do tego pisma pojawia się w samym zarzucie, jak również w uzasadnieniu skargi kasacyjnej (strona 3. uzasadnienia). Należy jednak pamiętać, iż niedopuszczalne jest odsyłanie w skardze kasacyjnej do argumentacji, wniosków, czy zarzutów zawartych w innych pismach wnoszonych w toku postępowania przed organem lub sądem administracyjnym. Skarga kasacyjna musi być sporządzona w sposób skonkretyzowany, co wymaga od jej autora wskazania konkretnego dowodu, który nie został przeprowadzony, okoliczności faktycznej, która zostałaby za jego pomocą wyjaśniona oraz wpływu pojawienia się tego dowodu na wynik postępowania, co winno zostać logicznie powiązane z naruszeniem określonych przepisów postępowania administracyjnego oraz z przepisami prawa materialnego wytyczającymi zakres czynności dowodowych w danej sprawie.

Z powyższych przyczyn nie mógł okazać się także skutecznie postawiony zarzut naruszenia przepisów p.p.s.a. Naruszenie przepisów p.p.s.a. w rozpoznawanym przypadku jest następstwem niedostrzeżenia ewentualnego naruszenia przepisów k.p.a. Skoro zaś zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. są abstrakcyjne, to nie sposób tym samym uznać jako nieabstrakcyjne i tym samym skuteczne zarzuty naruszenia przepisów p.p.s.a.

W zarzucie wskazano także na naruszenie szeregu przepisów Konstytucji. Żaden z przepisów Konstytucji nie jest, na co zwrócono uwagę powyżej, przepisem prawa procesowego. Ich naruszenie w zarzucie drugim powiązano, co prawda z konkretnie oznaczonymi przepisami p.p.s.a. lub wespół z przepisami k.p.a., lecz zarzut naruszenia przepisów p.p.s.a. i k.p.a. postawiony został nieskutecznie, co przesądza o nieskuteczności zarzutu naruszenia przepisów Konstytucji. Z powyższych względów zarzut ten nie mógł okazać się skutecznym.

Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego jest bezzasadny.

W zarzucie tym autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi pierwszej instancji błędną wykładnię przepisów prawa niewłaściwe ich zastosowanie. Przypomnieć należy, że podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię wykazać należy, że sąd mylnie zrozumiał stosowany przepis prawa, natomiast uzasadniając zarzut niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego wykazać należy, że sąd stosując przepis popełnił błąd subsumcji, czyli że niewłaściwie uznał, iż stan faktyczny przyjęty w sprawie nie odpowiada stanowi faktycznemu zawartemu w hipotezie normy prawnej zawartej w przepisie prawa. W obu tych przypadkach autor skargi kasacyjnej wykazać musi, jak w jego ocenie powinien być rozumiany stosowany przepis prawa, czyli jaka powinna być jego prawidłowa wykładnia. W taki sam sposób powinien odnieść się do zarzutu niewłaściwego zastosowania przepisu, wykazując, na czym polega błąd subsumpcji w odniesieniu do każdego z zarzucanych przepisów. W rozpoznawanej sprawie obowiązku tego autor skargi kasacyjnej nie dopełnił. Nie wiadomo nawet czy autor skargi kasacyjnej zarzuca błąd wykładni i niewłaściwego zastosowania wszystkim przepisom, czy też jego wola jest odmienna.

Analiza treści zarzutu wskazuje jednak, iż jego autor podnosząc go dąży do zakwestionowania stanu faktycznego przyjętego za podstawę orzekania. Próba zwalczenia ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji nie może następować przez zarzut naruszenia prawa materialnego (zob. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 2013 r., I OSK 2747/12; wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2327/11). Ocena zarzutu prawa materialnego może być dokonana wyłącznie na podstawie ustalonego ostatecznie stanu faktycznego (zob. wyrok NSA z dnia 6 marca 2013 r., II GSK 2328/11; wyrok NSA z dnia 14 lutego 2013 r., II GSK 2173/11). Jeżeli skarżący uważa, że ustalenia faktyczne są błędne, ponieważ wadliwie oceniono, że skarżąca nie miała upoważnienia do przetwarzania danych osobowych uczennicy, to zarzut naruszenia prawa materialnego przez jego błędną wykładnię nie mógł osiągnąć skutku, a zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie byłby co najmniej przedwczesny. Autor skargi kasacyjnej musi spoglądać także na sprawę przez pryzmat przedmiotu postępowania administracyjnego. Przedmiotem wydanej decyzji nie była ocena zasadności udostępnienia danych osobowych przez Fundację D. R. (bo do nich osoba ta miała legalny dostęp, a skorzystała z nich niezgodnie z celem), lecz prawidłowość zabezpieczenia danych osobowych małoletniej E. C. przez Fundację oraz okoliczność pozyskania tych danych przez pracownika Fundacji i wykorzystania ich w celach prywatnych. Treść zarzutu wskazuje zaś, iż pozostaje on poza zakresem przedmiotowym postępowania albo też nastąpiło niezrozumienie istoty stwierdzonych przez organ naruszeń prawa materialnego w zakresie obowiązków administratora danych osobowych. Z tych względów zarzut ten musi zostać uznany jako nieuzasadniony.

Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.