Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 321/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2008-12-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6309 Inne o symbolu podstawowym 630
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Naczelnik Urzędu Celnego
Treść wyniku: Stwierdzono bezskuteczność zaskarżonej czynności
Powołane przepisy: article: art. 121 par. 1 art. 123 par. 1
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
article: art. 3 par. 2 pkt 4, art. 52 par. 1-4, art. 146 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 30 ust. 1-4, art. 35
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 622
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1 art. 4 pkt 5, art. 58 ust. 1
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.

SENTENCJA

Dnia 5 grudnia 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie: Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.), Protokolant Referendarz Sądowy Robert Adamczewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2008 roku sprawy ze skargi A Spółki z o. o. z siedzibą w Ł. na czynność Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. polegającą na objęciu towarów depozytem celnym 1/ stwierdza bezskuteczność czynności Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. z dnia [...], polegającej na objęciu depozytem towarów w postaci gier planszowych stanowiących własność A Spółki z o. o. z siedzibą w Ł., ujętych w protokole o zawieszeniu dopuszczenia lub zatrzymania towaru z dnia [...]; 2/ orzeka, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się orzeczenia; 3/ zasądza od Naczelnika Urzędu Celnego II w Ł. na rzecz A Spółki z o. o. z siedzibą w Ł. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

III SA/Łd 321/08

UZASADNIENIE

W dniu [...] Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł., działając na podstawie art. 9 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa (Dz. U. UE. L. 03.196.7) w związku z art. 58 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. 92.302.1 ze zm.) oraz w związku z decyzjami Dyrektora Izby Celnej w W. [...], [...], [...], [...], wezwał przedstawiciela Spółki A. z siedzibą w Ł., do wydania towaru w postaci gier planszowych znajdujących się w składzie celnym. Podstawą takiego działania było podejrzenie naruszenia praw własności intelektualnej firmy B. W "Protokole o zawieszeniu dopuszczenia lub zatrzymaniu towaru" zaznaczono, że jeżeli w ciągu 10 dni roboczych od otrzymania powiadomienia o zawieszeniu lub o zatrzymaniu, urząd celny nie zostanie powiadomiony o wszczęciu postępowania mającego ustalić czy nastąpiło naruszenie prawa własności intelektualnej na mocy prawa krajowego, towary zostaną dopuszczone lub ich zatrzymanie zostanie zakończone. Okres ten może być przedłużony o maksymalnie 10 dni roboczych w stosownych przypadkach.

Zawiadomienie o zatrzymaniu towarów pełnomocnicy B. otrzymali w dniu 30 stycznia 2008r. W dniu 7 lutego 2008r. przesłano im dane dotyczące importera zatrzymanych towarów.

Na podstawie art. 13 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r., w dniu 11 lutego 2008r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] przedłużył na wniosek pełnomocnika B. termin zawieszenia dopuszczenia lub zatrzymania towaru znajdującego się w składzie celnym.

Dnia 13 lutego 2008r. przesłana została do Urzędu Celnego w Ł., za pośrednictwem faxu, kopia pierwszej strony wniosku złożonego w dniu 12 lutego 2008r. do Sądu Okręgowego w Ł. o wydanie zarządzenia tymczasowego w związku z zatrzymaniem towarów przez organy celne.

Pismem z dnia 27 lutego 2008r. pełnomocnik B. złożył kopię postanowienia Sądu Okręgowego w Ł. w sprawie [...] o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia firmy przez nakazanie dokonania zajęcia gier. Zgodnie z pkt 3 postanowienia Sądu, zabezpieczenie roszczenia uzależnione zostało od wpłacenia przez B. kaucji w kwocie 500.000zł. Pełnomocnik poinformował również, że w dniu 27 lutego 2008r. zostanie złożony do Sądu Okręgowego w Ł. pozew przeciwko importerowi zatrzymanych gier – Spółce A.

Pismem nadanym w dniu 28 lutego 2008r. przesłano do wiadomości Urzędu Celnego [...] w Ł. kopię pozwu przeciwko importerowi zatrzymanych gier – Spółce A. wraz z dowodem wysłania pozwu do Sądu w dniu 27 lutego 2008r.

W dniu 28 lutego 2008r. firma A. dokonała, w ramach procedury uproszczonej, zgłoszenia celnego obejmującego zatrzymany w dniu 30 stycznia 2008r. towar. Powiadomienie zostało obsłużone przez system CELINA bez dyrektyw, a towar zwolniony do procedury dopuszczenia do obrotu.

Dnia 5 marca 2008r. Spółka A. zwróciła się do Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. o wydanie towarów zatrzymanych w dniu 30 stycznia 2008r. z uwagi na upływ w dniu 27 lutego 2008r. terminu do ich zatrzymania.

Pismem z dnia 10 marca 2008r. Spółka A. została poinformowana przez podmiot prowadzący skład celny, iż towary wykazane w protokole o zawieszeniu dopuszczenia lub zatrzymania towarów z dnia 30 stycznia 2008r., zostały objęte depozytem Urzędu Celnego.

W dniu 18 marca 2008r. do Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. wpłynęło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, sporządzone przez pełnomocnika firmy A., na podstawie art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie wnoszącego pismo, naruszenie prawa polegało na bezprawnym i bezpodstawnym objęciu w dniu 10 marca 2008r. depozytem Urzędu Celnego towarów stanowiących własność firmy A., a objętych wcześniej protokołem o zawieszeniu dopuszczenia lub zatrzymania towarów z dnia 30 stycznia 2008r. Podejmowanym przez organ działaniom zarzucono naruszenie:

1/ art. 266 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. 92.302.1 ze zm.) poprzez jego błędne zastosowanie polegające na odmowie wydania towaru objętego uproszczoną procedura celną, pomimo wcześniejszego wyrażenia zgody, w drodze decyzji administracyjnej, na zwolnienie towaru.

2/ art. 1 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa (Dz. U. UE. L. 03.196.7), poprzez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że ten akt prawny znajduje zastosowanie w niniejszej sprawie.

3/ art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) poprzez umieszczenie towarów należących do strony w depozycie urzędu celnego pomimo braku przesłanek ku temu.

4/ § 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lipca 2004r. w sprawie depozytu urzędu celnego (Dz. U. z 2004r., Nr 169, poz. 1771) poprzez wydanie stronie pokwitowania przyjęcia towarów do przechowania w depozycie urzędu celnego niespełniającego wymogów określonych w tym przepisie.

5/ art. 121 § 1 i 123 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r., Nr 8, poz. 60 ze zm.).

Pismem z dnia 1 kwietnia 2008r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł. poinformował firmę A., iż zatrzymanie towaru w postaci gier planszowych zostało dokonane zgodnie z Rozporządzeniem Rady (WE) nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa, gdyż uznano, że powyższe towary naruszyły takie prawa. Zdaniem organu, zatrzymane gry znajdują się w depozycie Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. za pokwitowaniem, sporządzonym zgodnie ze wzorem określonym w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lipca 2004r. w sprawie depozytu urzędu celnego. Nie dopatrzono się również naruszenia żadnych innych wskazanych przez stronę przepisów.

Naczelnik Urzędu Celnego [...] w Ł., działając na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy Prawo celne, w dniu 21 kwietnia 2008r. odmówił przyjęcia zgłoszeń uzupełniających o numerach własnych dokumentów: [...], [...], [...], [...] i [...], dotyczących objęcia towarów procedurą dopuszczenia do obrotu zgodnie z powiadomieniem [...] z dnia 28 lutego 2008r. Organ wskazał, iż towar zgłoszony do procedury został uprzednio zatrzymany przez organ celny w związku z ochroną praw własności intelektualnej i jest przedmiotem postępowania sądowego. Tym samym towar pozostaje pod procedurą składu celnego.

W dniu 7 maja 2008r. Spółka A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na czynność z zakresu administracji publicznej dokonaną przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł., dotyczącą uprawnień wynikających z przepisów prawa, polegającą na bezprawnym i bezpodstawnym objęciu w dniu 10 marca 2008r. depozytem Urzędu Celnego towarów stanowiących jej własność. W skardze zarzucono organowi, oprócz naruszenia przepisów wskazanych w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa z dnia 18 marca 2008r., także błędne zastosowanie art. 13 Rozporządzenia nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa (Dz. U. UE. L. 03.196.7), polegające na dalszym przetrzymywaniu towarów stanowiących własność Spółki, pomimo upływu okresu wskazanego w przywołanym przepisie. W związku z powyższym wniesiono o stwierdzenie bezskuteczności depozytu zgodnie z art. 146 § 1 p.p.s.a., ewentualnie o uchylenie depozytu celnego zgodnie z art. 146 § 1 p.p.s.a. oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, uznając zarzuty strony za bezzasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z dyspozycją art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny, w zakresie swojej właściwości, ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego.

Stosownie zaś do treści art. 3 § 2 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: inne niż określone pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

W myśl natomiast art. 146 § 1 powołanej ustawy, sąd uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności.

W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest czynność Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. polegająca na objęciu w dniu 10 marca 2008r. depozytem Urzędu Celnego towarów w postaci gier planszowych, należących do Spółki A., zatrzymanych w dniu 30 stycznia 2008r. na podstawie art. 9 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa (Dz. U. UE. L. 03.196.7).

Merytoryczne rozpoznanie skargi zawsze winno być poprzedzone kontrolą dopuszczalności środka zaskarżenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 powołanej ustawy). Jeżeli zaś ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia, jak w przypadku sprawy będącej przedmiotem niniejszej skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 powołanej ustawy). W przypadku natomiast innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3 nie ma wówczas zastosowania (art. 52 § 4 powołanej ustawy).

W kontekście powołanych przepisów należy podnieść, iż w niniejszej sprawie, wskazane powyżej warunki formalne do rozpoznania skargi na czynność Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. polegająca na objęciu w dniu 10 marca 2008r. depozytem Urzędu Celnego towarów w postaci gier planszowych należących do Spółki A. zostały spełnione, bowiem skarga do Sądu została poprzedzona stosownym wezwaniem właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż Sąd nie uwzględnił wyrażonego w odpowiedzi na skargę wniosku pełnomocnika organu o odrzucenie skargi w zakresie, w jakim dotyczy ona zarzutu niewłaściwego miejsca przechowywania towarów objętych depozytem. W istocie bowiem, zarzuty zawarte w skardze, a odnoszące się do czynności objęcia towarów depozytem celnym, nie odnosiły się do niewłaściwego miejsca przechowywania towarów, lecz do wystawienia niezgodnego z przepisami rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lipca 2004r. w sprawie depozytu urzędu celnego (Dz. U. Nr 169, poz. 1771), druku pokwitowania.

Przechodząc natomiast do merytorycznej oceny skargi, należy wskazać, że ustawową podstawę do przechowania towarów w depozycie urzędu celnego stanowi art. 35 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.), w myśl którego w depozycie urzędu celnego przechowuje się czasowo:

1) towary niewspólnotowe przed uzyskaniem przez nie przeznaczenia celnego bądź towary wspólnotowe niedopuszczone do wywozu, jeżeli cofnięcie towarów odpowiednio poza obszar celny Wspólnoty lub na ten obszar albo ich złożenie w magazynie czasowego składowania jest niemożliwe lub utrudnione;

2) towary zajęte w celu zabezpieczenia należności przywozowych lub należności wywozowych;

3) inne towary, w przypadkach przewidzianych w przepisach odrębnych.

Na podstawie ust. 4 tego artykułu wydane zostało przez Ministra Finansów rozporządzenie z dnia 19 lipca 2004r. w sprawie depozytu urzędu celnego. Zgodnie z § 4 tego aktu prawnego przyjęcie towarów do przechowania w depozycie organ celny potwierdza, wydając pokwitowanie, którego wzór stanowi załącznik nr 1 do rozporządzenia. Pokwitowanie jest drukiem ścisłego zarachowania. Natomiast § 10 ust. 2 wskazanego wyżej rozporządzenia stanowi, iż okresy przechowywania towarów zajętych lub zatrzymanych są uzależnione od rozstrzygnięć wydanych przez właściwe organy.

Przenosząc powyższe regulacje prawne na grunt rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, iż w załączonym do akt administracyjnych pokwitowaniu Serii [...] nr [...] z dnia 10 marca 2008r. (k. 106) jako podstawę przyjęcia towarów Spółki A. do przechowania w depozycie organów celnych wskazano art. 9 Rozporządzenia Rady WE nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa (Dz. U. UE. L. 03.196.7). Przepis ten, w ustępie 1 stanowi, iż w przypadku gdy urząd celny, któremu decyzja uwzględniająca wniosek została przekazana przez posiadacza prawa na podstawie art. 8, stwierdzi, w miarę potrzeby po konsultacji z wnioskodawcą, że towary znajdujące się w jednej z sytuacji określonych w art. 1 ust. 1 są podejrzane o naruszenie prawa własności intelektualnej objętego tą decyzją, zawiesza dopuszczenie towarów lub zatrzymuje te towary.

Skoro zatem, zaskarżona czynność Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł., polegająca na objęciu depozytem towarów stanowiących własność skarżącej Spółki, jest bezpośrednio związana z dokonanym przez ten organ w dniu 30 stycznia 2008r. zatrzymaniem towarów firmy A. z uwagi na prawdopodobne naruszenie prawa własności intelektualnej do znaku towarowego/praw autorskich należących do B., to niezbędne dla przeprowadzenia kontroli legalności tej czynności jest odniesienie się do sposobu i trybu dokonanego przez organ zatrzymania towarów w oparciu o art. 9 Rozporządzenia Rady WE nr 1383/2003.

Zdaniem Sądu, organ celny dokonując w niniejszej sprawie zatrzymania towarów Spółki A. na podstawie powołanego wyżej przepisu Rozporządzenia Rady WE nr 1383/2003, dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia. W aktach administracyjnych brak jest bowiem stosownego orzeczenia Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. w przedmiocie zatrzymania towarów importowanych przez Spółkę A. Tymczasem z art. 30 ust. 1 i 3 ustawy Prawo celne wyraźnie wynika, że w sytuacji, gdy zgodnie z przepisami Wspólnotowego Kodeksu Celnego organ celny podejmuje działania zmierzające do uregulowania sytuacji towaru, dokonuje jego zajęcia w drodze postanowienia, które może być w każdym czasie uchylone lub zmienione. Na postanowienie w sprawie zajęcia towaru przysługuje zażalenie (art. 30 ust. 4 ustawy). Zdaniem Sądu, nieuzasadnionym byłoby odmienne traktowanie pojęcia "zatrzymania towarów" na gruncie Rozporządzenia Rady WE nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa oraz ustawy Prawo celne. Zatrzymanie (zajęcie) towarów ma bowiem niewątpliwie wpływ na prawa podmiotowe, i to nie tylko samych stron, ale także innych osób, gdyż jak stanowi ust. 2 art. 30 Prawa celnego, zajęcie towaru może być dokonane bez względu na prawa osób trzecich i z pierwszeństwem przed wszystkimi obciążeniami i przywilejami. Dla poparcia tego stanowiska, warto również przytoczyć treść art. 4 pkt 5 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, który stanowi, że użyte w tym akcie pojęcie "decyzja" oznacza każdą czynność administracyjną dotyczącą prawa celnego, podjętą przez organ celny w indywidualnym przypadku, mającą skutki prawne w odniesieniu do jednej lub kilku osób określonych lub mogących zostać określonymi. "Decyzjami" w rozumieniu Wspólnotowego Kodeksu Celnego są zatem wszelkie czynności organu, wywołujące skutki prawne w odróżnieniu od czynności czysto technicznych, które właśnie ze względu na swój "techniczny" charakter, nie wywołują skutków prawnych. W tym kontekście, na gruncie prawa krajowego, czynnościami organów wywołującymi skutki prawne, o których mowa w art. 4 pkt 5 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, będą orzeczenia wydawane przez polskie organy celne, do których należy przede wszystkim zaliczyć postanowienia i decyzje.

Z uwagi zatem na fakt, iż zatrzymanie (zajecie) towaru przez organ celny wywołuje określone skutki prawne, polegające na przyznaniu władztwa nad towarem organowi celnemu i ograniczeniu tego władztwa właścicielowi (dysponentowi) towaru, a jednocześnie nie są to czynności kończące postępowanie celne w danej sprawie czy też rozstrzygające sprawę co do istoty, należy uznać, że czynności te powinny mieć formę postanowień. Sąd w tym składzie w pełni popiera stanowisko wyrażone w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2006r. w spr. o sygn. akt V SA/Wa 2122/05 – system informacji prawnej "Lex" nr 314445. W orzeczeniu tym stwierdzono, iż zarówno "zawieszenie dopuszczenia", o którym mowa w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. dotyczącym działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej oraz środków podejmowanych w odniesieniu do towarów, co do których stwierdzono, że naruszyły takie prawa (Dz. U. UE.L.03.196.7 z dnia 2 sierpnia 2003r.), jak i "zawieszenie zwolnienia", o którym mowa w Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 1891/2004 z 21 października 2004r. ustalającym przepisy wykonawcze do Rozporządzenia Rady (WE) nr 1383/2003 dotyczącego działań organów celnych skierowanych przeciwko towarom podejrzanym o naruszenie niektórych praw własności intelektualnej (Dz. U. UE.L.04.328.16 z dnia 30 października 2004 r.), a także "zatrzymanie", o którym mowa w obu tych rozporządzeniach, są czynnościami powodującymi skutki prawne, znosząc działanie zasady określonej w art. 58 ust. 1 Wspólnotowego Kodeksu Celnego. Czynności tego rodzaju winny mieć formę orzeczenia, a konkretnie postanowienia, na które przysługuje stronie środek odwoławczy w postaci zażalenia.

Nie mniej istotna dla niniejszej sprawy jest treść powołanego wcześniej § 10 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 lipca 2004r. w sprawie depozytu urzędu celnego, stanowiącego iż okresy przechowywania towarów zajętych lub zatrzymanych są uzależnione od rozstrzygnięć wydanych przez właściwe organy. Brzmienie tej regulacji prawnej nie pozostawia bowiem wątpliwości, iż w przypadku, gdy czynność objęcia depozytem wynika z uprzednio dokonanego zajęcia lub zatrzymania towarów, to warunki tego depozytu winny być określone w stosownym rozstrzygnięciu organu.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż zatrzymanie towarów należących do Spółki A. dokonane zostało na podstawie "Protokołu o zawieszeniu dopuszczenia lub zatrzymaniu towaru" z dnia 30 stycznia 2008r. (k. 1 akt administracyjnych), a więc z pominięciem art. 30 ust. 3 Prawa celnego, to jest bez wydania koniecznego w tym względzie postanowienia. Uchybienie to miało, zdaniem Sądu, istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż pozbawiło skarżącą Spółkę możliwości wniesienia zażalenia na dokonane przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. zatrzymanie towarów w postaci gier planszowych i doprowadziło do objęcia tych towarów depozytem celnym. Tymczasem, większość zarzutów podnoszonych przez Spółkę w skardze do Sądu na czynność z zakresu administracji publicznej dokonaną przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł., polegającą na objęciu w dniu 10 marca 2008r. depozytem Urzędu Celnego towarów stanowiących jej własność, odnosi się właśnie do przeprowadzonego przez organ zatrzymania towarów i naruszenia regulacji prawnych zawartych w Rozporządzeniu Rady WE nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. Zarzuty te winny być przez organ rozpatrzone w ramach zażalenia na postanowienie o zatrzymaniu towarów. Dlatego też Sąd uznał, iż obecnie przedwczesna byłaby merytoryczna ocena zarzutów strony odnoszących się do dokonanego przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. zatrzymania towarów, gdyż dochowanie przez organ wskazanej wyżej procedury administracyjnej, spowoduje, że w razie niekorzystnego dla Spółki rozpatrzenia zażalenia, będzie przysługiwała jej w tym przedmiocie odrębna skarga do sądu.

Z uwagi na stwierdzone wyżej istotne naruszenie przez organ przepisów postępowania, skutkujące brakiem możliwości kwestionowania w toku instancji przez stronę skarżącą dokonanego zatrzymania towarów, za zasadne należy uznać zarzuty Spółki A., polegające na naruszeniu przez Naczelnika [...] Urzędu Celnego w Ł. art. 121 § 1 i 123 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.

Za niezasadny Sąd uznał natomiast zarzut strony skarżącej odnoszący się do naruszenia przez organ § 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie depozytu urzędu celnego poprzez wydanie pokwitowania przyjęcia towarów do przechowania w depozycie Urzędu Celnego niespełniającego wymogów określonych w tym przepisie. Spółka podniosła, iż pokwitowanie winno być podpisane przez funkcjonariusza celnego oraz opieczętowane imiennym stemplem, tymczasem druk z dnia 10 marca 2008r. zawiera nieczytelny podpis, co uniemożliwia zidentyfikowanie osoby wystawiającej pokwitowanie. Sąd stwierdził, iż w aktach administracyjnych znajduje się Kopia 2 Pokwitowania nr [...] z dnia 10 marca 2008r. zawierająca imienną pieczątkę i podpis kontrolera celnego oraz imienną pieczątkę i podpis magazyniera Izby Celnej w Ł.. Jeżeli elementów tych nie zawierała kopia pokwitowania otrzymana przez stronę skarżącą, winna była zwrócić się do organu o ich uzupełnienie. Ewentualny brak wskazanych przez stronę elementów na otrzymanej przez nią kopii pokwitowania nie mógł wpłynąć na ocenę skuteczności dokonanego przez organy celne objęcia towarów depozytem.

Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o bezskuteczności czynności Naczelnika Urzędu Celnego [...] w Ł. polegającej na objęciu depozytem towarów w postaci gier planszowych, stanowiących własność Spółki A., ujętych w protokole o zawieszeniu dopuszczenia lub zatrzymania towaru z dnia 30 stycznia 2008r. Sąd stanął bowiem na stanowisku, iż skoro objęcie towarów depozytem celnym związane było z dokonanym na podstawie art. 9 Rozporządzenia Rady WE nr 1383/2003 z dnia 22 lipca 2003r. zatrzymaniem towarów, to brak wymaganego przez przepisy prawne rozstrzygnięcia organu w przedmiocie tego zatrzymania powoduje, że czynność objęcia depozytem nie może być uznana za prawnie skuteczną.

O kosztach postępowania oraz w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji, orzeczono – odpowiednio – w oparciu o art. 152 oraz art. 200 i 205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

TG