Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 3760/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2022-06-14 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6211 Przydział i opróżnienie lokalu mieszkalnego oraz kwatery tymczasowej w służbach mundurowych
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 95 ust. 3 pkt 3
journal: Dz.U. 2020 poz 360
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tj.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Asesor WSA Michał Sułkowski (spr.), , Protokolant st. specjalista Ewa Kielak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi B.B. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] września 2021 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia i przekazania w stanie wolnym lokalu mieszkalnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Komendant [...] Milicji Obywatelskiej decyzją z [...] lipca 1974 r. nr [...](k. 22 akt postępowania administracyjnego) przydzielił S. C. lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W. Jako osoby uprawnione do wspólnego zamieszkiwania wskazał żonę S. C. – W. C. oraz córki H. C. i B. C.

S. C. zmarł [...] września 1994 r. (k. 21), natomiast W. C. zmarła [...] stycznia 2020 r. (k. 31).

Obecnie w lokalu zamieszkuje B. B. (córka głównego najemcy) z córką M. E. i zięciem W. E. (k. 36).

Komendant [...] Policji (dalej "[...]P") w piśmie z 30 października 2020 r. (k. 42) zawiadomił strony o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie opróżnienia zajmowanego lokalu mieszkalnego.

B. B. w pismach, które wpłynęły do Komendy [...] Policji 5 maja 2021 r. (k. 56 i k. 57) wniosła o zawieszenie postępowania w sprawie do czasu rozpatrzenia wniosku W. C. o wykup lokalu. Podniosła, że zapoznając się z aktami postępowania stwierdziła, że znajduje się w nich pismo z 7 grudnia 2009 r. dotyczące wykupu lokalu, z którego wynika, że Wydział Nieruchomości Komendy [...] Policji procedował w tej sprawie. Ponadto oświadczyła, że jako następczyni prawna W. C. podtrzymuje w całości złożony przez nią wniosek dotyczący wykupu przedmiotowego lokalu. Wskazała, że do czasu zapoznania się z aktami postępowania nie miała wiedzy, że na wniosek została sporządzona odpowiedź, ponieważ odpowiedź ta nigdy nie została doręczona na adres W. C. Stwierdziła, że jej matka nigdy nie cofnęła wniosku o wykup lokalu, do śmierci licząc na zawarcie z nią umowy przeniesienia własności lokalu.

Komendant [...] Policji decyzją z [...] czerwca 2021 r. nr [...] (k. 58

– k. 61) nakazał B. B., M. E. i W. E. opróżnienie i przekazanie w stanie wolnym lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w W.

Odnosząc się do opisanych wyżej wniosków B. B., K[...]P stwierdził, że jest faktem, iż 1 grudnia 2009 r. W. C. zwróciła się do niego z prośbą o zgodę na wykup zajmowanego lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. W dniu 8 grudnia 2009 r. wezwano ją do uzupełninia złożonego wniosku o pięć wymienionych dokumentów. Na to wezwanie W. C. nie udzieliła odpowiedzi, wobec czego wniosek w sprawie wykupu lokalu nie był dalej procedowany, co oznacza, że w tej sprawie, do czasu zgonu W. C. nie zapadło jakiekolwiek (tj. zgoda na wykup lub jej brak) rozstrzygnięcie organu. Oznacza to, że stan prawny tego lokalu nie uległ zmianie, tj. stanowi on własność [...] i pozostaje w dyspozycji Komendanta [...] Policji.

Organ pierwszej instancji wywiódł dalej, że w piśmie z 16 grudnia 1994 r. poinformował W. C., iż z mocy prawa jest jedyną osobą uprawnioną do lokalu, wskazując ponadto, że zgodnie z 5 pkt 2 zarządzenia nr 49 Ministra Spraw Wewnętrznych z 10 maja 1991 r. dzieci policjanta posiadają uprawnienie do lokalu do ukończenia 25 lat życia. W związku z tym córka po ewentualnej śmierci głównego najemcy nie nabędzie praw do lokalu.

Mając powyższe na uwadze, K[...]P uznał, że złożony przez B. B. wniosek nie dotyczy dalszego procedowania wniosku W. C., a stanowi samodzielny wniosek B. B. o zrzeczenie się przez K[...]P dyspozycji przedmiotowym lokalem i przekazanie go do miasta.

Organ pierwszej instancji stwierdził, że wyrażenie zgody na wykup lokalu odznaczałoby wyzbycie się dyspozycji lokalem i przekazanie go do miasta [...], gdyż sprzedaż lokalu możliwa jest jedynie przez właściciela obiektu, tj. [...]. Tym samym decyzja K[...]P uszczupliłaby całkowitą pulę mieszkań pozostających w jego dyspozycji, czym nie tylko zostałyby naruszone przez organ przepisy ustawy o Policji, które przyznając policjantom prawo do lokalu mieszkalnego, obligują jednocześnie organy Policji do prowadzenia racjonalnej gospodarki zasobami mieszkaniowymi, ale i wykluczyłaby możliwość wskazania w przyszłości policjanta do zawarcia umowy najmu tego lokalu. W tym stanie rzeczy K[...]P stwierdził, że nie może wyrazić zgody na zrzeczenie się dyspozycji lokalem mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w W.

Uwzględniając powyższe, organ pierwszej instancji nie znalazł też podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. Stwierdził, że rozstrzygnięcie w sprawie wniosku B. B. z [...] kwietnia 2021 r. nie wypełnia kryteriów niezbędnych do zaliczenia tego rozstrzygnięcia do instytucji "zagadnienia wstępnego" w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., bowiem rozstrzygnięcie w tej sprawie następuje przez ten sam organ, który prowadzi postępowanie administracyjne.

B. B. w piśmie z 6 lipca 2021 r., działając w imieniu własnym oraz M. E. i W. E., wniosła odwołanie od decyzji K[...]P z [...] czerwca 2021 r. do Komendanta Głównego Policji (dalej "KGP"). Zarzuciła naruszenie art. 77 w zw. z art. 80 w zw. z art. 97 § 1 pkt 4, art. 100 § 1 i art. 104 K.p.a. poprzez uznanie, że możliwe jest wydanie decyzji o nakazaniu opróżnienia lokalu zajmowanego przez skarżącą bez przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie wniosku W. C. o wykup lokalu i bez uprzedniego zawieszenia przedmiotowego postępowania w celu zakończenia sprawy z wniosku W. C. o wykup lokalu, która to sprawa nigdy nie została merytorycznie rozpatrzona i zakończona decyzją organu prowadzącego postępowanie.

KGP decyzją z [...] września 2021 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy zaznaczył, że zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, przepisy tej ustawy stosuje się do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, do lokali będących w dyspozycji jednostek organizacyjnych Służby Więziennej oraz do lokali pozostających i przekazanych do dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Szefa Agencji Wywiadu, Szefa Służby Kontrwywiadu Wojskowego lub Szefa Służby Wywiadu Wojskowego, jeżeli przepisy odrębne dotyczące tych lokali nie stanowią inaczej. W przypadku lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, a do takich należy sporny lokal

- przepisami odrębnymi, dotyczącymi lokali mieszkalnych, jest rozdział 8 ustawy o Policji.

Następnie KGP wskazał, że zgodnie z art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji, decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90 ust. 1 tej ustawy, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby - bez tytułu prawnego. Wywiódł, że treść powołanego przepisu jednoznacznie wskazuje na to, że wyłącznymi przesłankami do jego zastosowania jest występowanie lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub organów jemu podległych oraz zajmowanie go bez tytułu prawnego.

Dalej organ drugiej instancji stwierdził, że poza sporem pozostaje, iż lokal mieszkalny zajmowany obecnie przez zainteresowaną pozostawał już od 1974 r. (przydział lokalu S. C.) w dyspozycji resortu spraw wewnętrznych jako mieszkanie funkcyjne dla funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej, co było zgodne z ówcześnie obowiązującym i późniejszym ustawodawstwem. Analiza akt postępowania administracyjnego wskazuje również, że w okresie od 1974 r. nie wystąpiły jakiekolwiek zdarzenia prawne, które mogłyby stanowić podstawę do podważenia statusu lokalu.

Odnosząc przesłanki zastosowania art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji do realiów rozpatrywanej sprawy KGP podniósł, że lokal nr [...] przy ul. [...] w W. nie został przydzielony zainteresowanej i członkom jej rodziny w drodze decyzji administracyjnej, na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, jak również nie posiadają oni prawa do tego lokalu na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (zalej "ustawa zaopatrzeniowa"). Jak ustalił organ odwoławczy, lokal przydzielono ojcu zainteresowanej, będącemu funkcjonariuszem Milicji Obywatelskiej, a po śmierci ojca – prawo do zajmowania lokalu członkowie rodziny zmarłego mogli nabyć wyłącznie na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy zaopatrzeniowej. Stosownie do treści tego przepisu prawo do lokalu mieszkalnego, określone w ust. 1, przysługuje również członkom rodzin uprawnionym do renty rodzinnej po funkcjonariuszach, którzy w chwili śmierci spełniali warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, oraz po zmarłych emerytach i rencistach.

B. B. korzystała z przedmiotowego lokalu w sposób pochodny na mocy art. 89 ustawy o Policji. Przepis ten wymienia członków rodziny policjanta, których uwzględnia się przy przydziale lokalu.

Organ drugiej instancji zaznaczył, że wyszczególnienie w decyzji o przydziale lokalu członków rodziny policjanta nie daje im samodzielnego tytułu prawnego do lokalu, ponieważ uprawnienie to ma charakter pochodny i jest związane z prawem do lokalu, które posiada policjant. Czym innym jest bowiem uprawnienie do lokalu na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, a czym innym uwzględnienie danej osoby przy przydziale lokalu na podstawie art. 89 ust. 2 ustawy o Policji. O braku prawa B. B. do przedmiotowego lokalu informowana była matka zainteresowanej w piśmie Komendanta [...] Policji z 16 grudnia 1994 r.

W ocenie KGP, organ pierwszej instancji prawidłowo więc uznał, że przedmiotowy lokal nigdy nie został przydzielony zainteresowanej, a jej prawo miało charakter pochodny, gdyż wynikało z uprawnienia ojca, a po jego śmierci z uprawnienia matki. W stosunku do dzieci funkcjonariusza nie została wydana indywidualna decyzja o przydziale lokalu. Osoby te były ujęte przy przydziale, jako członkowie rodziny funkcjonariusza. Nabyły zatem prawa do lokalu z tytułu uprawnienia przysługującego ich ojcu. Poza sporem pozostaje również, że zainteresowana nie jest osobą uprawnioną do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu Policji, który w chwili śmierci spełniał warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, czy też po zmarłym emerycie czy renciście policyjnym.

W tych warunkach, skoro przedmiotowy lokal pozostaje w dyspozycji organów podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych, a zainteresowana nie jest uprawniona do jego zajmowania, to słusznie K[...]P rozstrzygnął o obowiązku opróżnienia mieszkania.

Odnosząc się do wniosku strony o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia sprawy z wniosku W. C. o wykup lokalu, która to sprawa

- zdaniem strony - nigdy nie została merytorycznie rozpatrzona i zakończona odpowiednią decyzją organu prowadzącego postępowanie, KGP stwierdził, że art. 97 ust. 5 ustawy o Policji wymienia sprawy, których załatwianie następuje w drodze decyzji administracyjnej i brak jest wśród nich sprawy rezygnacji przez organy Policji z prawa dysponowania lokalem, a także sprawy o wyrażenie zgody przez dysponenta lokalu na jego wykup. Wydanie decyzji administracyjnej w sytuacji, gdy brak jest przepisu prawnego umocowującego organ administracji do działania, oznaczałoby wydanie jej bez podstawy prawnej. Przepisy ustawowe dotyczące lokali pozostających w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji lub podległych mu organów, tj. ustawa o Policji oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy, nie dają podstawy do rozstrzygnięcia sprawy zrzeczenia się przez organy Policji prawa do dysponowania lokalem, a także wyrażenia zgody na jego wykup decyzją administracyjną. Zrzeczenie się przez organ prawa do dysponowania lokalem, a także wyrażenie zgody na jego wykup nie następuje

w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia, a w przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak również umocowania do rozstrzygania tego rodzaju kwestii w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej.

Zauważając, że B. B. wskazuje, iż nadal podlega procedowaniu sprawa z wniosku zmarłej matki W. C. o wykup lokalu zainicjowana pismem z 1 grudnia 2009 r. skierowanym do Komendanta [...] Policji, KGP wskazał, że w odpowiedzi na ten wniosek Komendant [...] Policji zalecił W. C. dostarczenie szeregu dokumentów oraz poinformował, że w przypadku braku któregokolwiek z nich sprawa wykupu nie będzie realizowana. Analiza akt wskazuje, że sprawie nie nadano dalszego biegu (strona nie dostarczyła żądanych dokumentów), co jednak nie oznacza, że może być ona obecnie procedowana wobec córki – B. B. W ocenie KGP, biorąc pod uwagę kontekst, w jakim pismo zostało sporządzone, adresata pisma (W. C.) oraz odwołanie się do jej wniosku o wykup lokalu, kwestia wykupu lokalu wobec braku dalszego podjęcia sprawy przez W. C. została już ostatecznie zakończona. Do chwili śmierci W. C. - to jest osoby uprawnionej do zamieszkiwania w lokalu - lokal nie został wykupiony, a osoby obecnie tam zamieszkujące nie posiadają do niego prawa. Skoro wyrażanie zgody na wykup lokalu pozostającego w dyspozycji Policji nie następuje w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia, to ani wobec W. C., ani wobec pozostałych po niej nieuprawnionych członków rodziny postępowanie administracyjne w tej sprawie nie było i nie może być prowadzone.

W świetle powyższego, za bezzasadne organ uznał żądanie strony zawieszenia postępowania w sprawie opróżnienia lokalu w trybie art. 97 § 1 K.p.a. do czasu wydania decyzji dotyczącej jego wykupu.

W konkluzji organ odwoławczy odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 15 listopada 2017 r. sygn. akt SK 29/16, wywodząc, że ustawa o Policji nie nakłada na organy wydające decyzję, z których wynika obowiązek opróżnienia lokalu mieszkalnego, obowiązku badania w toku prowadzonego postępowania administracyjnego, czy osoby zobowiązane do opróżnienia lokalu będą w stanie samodzielnie zaspokoić swoje potrzeby mieszkaniowe.

B. B., działając w imieniu własnym oraz M. E. i W. E., zaskarżyła decyzję KGP z [...] września 2021 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzuciła naruszenie art. 61 w zw. z art. 66, art. 77 w zw. z art. 80 w zw. z art. 97 § 1 pkt 1 i art. 104 § 1 K.p.a. poprzez uznanie, iż możliwe jest wydanie decyzji o nakazaniu opróżnienia lokalu zajmowanego przez skarżącą bez przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie wniosku W. C. o wykup lokalu i bez uprzedniego zawieszenia przedmiotowego postępowania w celu zakończenia sprawy z wniosku W. C. o wykup lokalu, która to sprawa nigdy nie została merytorycznie rozpatrzona i zakończona odpowiednim rozstrzygnięciem organu prowadzącego postępowanie. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także o wstrzymanie jej wykonania.

W ocenie skarżącej decyzja została wydana przedwcześnie, gdyż nie został rozpoznany prawidłowo złożony przez W. C. 1 grudnia 2009 r. wniosek o wykup lokalu. Wniosek ten zainicjował postępowanie administracyjne w przedmiocie wykupu lokalu, które powinno być zakończone rozstrzygnięciem merytorycznym organu administracji. O tym, że sprawa miała charakter sprawy administracyjnej świadczy

- zdaniem skarżącej - okoliczność, iż organ podjął działania mające na celu uzupełnienie wniosku i jego zweryfikowanie - kierując do W. C. pismo z 8 grudnia 2009 r.

Jak dalej wywiodła B. B., ponieważ sprawa nie została zakończona, zaś strona zmarła, to zainteresowaną w sprawie stała się skarżąca - córka wnioskodawczyni. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 1 K.p.a., po uzyskaniu przez organ informacji, że strona zmarła postępowanie powinno być obligatoryjnie zawieszone, zaś do postępowania wezwana następczyni prawna – B. B.

Ponadto, w ocenie skarżącej, nie zostało zbadane w przedmiotowym postępowaniu, czy w procedowanej i niezakończonej sprawie dotyczącej wykupu przedmiotowego lokalu wydana została zgoda Komendanta [...] Policji na wykup lokalu przez W. C., co sugeruje treść pisma skierowanego do W. C., z którego wynika, że organ oczekuje dostarczenia przez W. C. zaświadczenia z Wydziału Zasobów Lokalowych [...] stwierdzającego możliwość wykupu lokalu. Takiego zaświadczenia organ nie powinien oczekiwać w sytuacji, w której wiadome mu było, że brak jest zgody Komendanta [...] Policji na zwolnienie lokalu z zasobów policyjnych.

W konkluzji skarżąca stwierdziła, że kwestia wykupu lokalu przez W. C. nie została ostatecznie zakończona, gdyż nie można domniemywać, że zakończenie postępowania nastąpiło przez bezczynność organu.

Organ administracji wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w odpowiedzi na skargę argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

KGP postanowieniem z [...] października 2021 r. nr [...] wstrzymał wykonanie własnej decyzji z [...] września 2021 r. nr [...].

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 11 stycznia 2022 r. sygn. akt II SA/Wa 3760/21 odrzucił skargę M. E. i W. E. z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych. Postanowienie jest prawomocne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga nie podlegała uwzględnieniu.

Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowił art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2020 r. poz. 360 ze zm. – stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji). Zgodnie z nim, decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90, przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby

- bez tytułu prawnego.

Stosownie do treści § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów (Dz. U. z 2020 r. poz. 947), w stosunku do osób, o których mowa w art. 95 ust. 3 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, decyzje w sprawach opróżnienia lokali mieszkalnych wydaje kierownik jednostki organizacyjnej Policji, w którego dyspozycji pozostają te lokale.

W okolicznościach przedmiotowej sprawy decyzję w pierwszej instancji wydał Komendant [...] Policji.

Z treści art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji wynika, że wyłącznymi przesłankami skutkującymi po stronie właściwego organu obowiązkiem wydania decyzji o opróżnieniu lokalu są: 1) występowanie w obrocie prawnym lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub organów mu podległych oraz 2) zajmowanie go bez tytułu prawnego.

Stosownie do treści art. 90 ust. 1 ustawy o Policji, na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Za lokal mieszkalny pozostający w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych lub podległych mu organów uznaje się lokale mieszkalne uzyskane w wyniku działalności inwestycyjnej tych jednostek od terenowych organów rządowej administracji ogólnej, stanowiące własność gmin, czy zakładów pracy, a także lokale, które zostały zwolnione przez osoby, które decyzje o przydziale uzyskały od jednostek podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 czerwca 2001 r. sygn. akt CKN 683/00 (LEX nr 74801), lokalem będącym w dyspozycji Ministra Spraw Wewnętrznych w rozumieniu powołanego przepisu jest lokal, co do którego decyzja o jego przydziale lub o jego opróżnieniu należy do kompetencji jednostek podległych temu organowi. Dyspozycyjność jest zatem związana z prawem organu Policji do decydowania, kto jest uprawniony do zamieszkiwania lokalu lub nie, przy uwzględnieniu przepisów ustawy o Policji.

Z akt postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji wynika, że w sprawie nie ma sporu pomiędzy organami Policji, a miastem [...] co do tego, że lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W. pozostaje w dyspozycji K[...]P. W piśmie z 21 maja 2020 r. (k. 32) Zastępca Kierownika Działu Obsługi Mieszkańców "[...]" ZGN w Dzielnicy [...] poinformował K[...]P, że przedmiotowy lokal zgodnie z przydziałem Komendanta [...] Milicji Obywatelskiej z [...] lipca 1974 r. nr [...] został przydzielony jako mieszkanie funkcyjne S. C., który zmarł [...] września 1994 r. Następnie Zastępca (...) opisał sytuację prawną lokalu po śmierci głównego najemcy i zwrócił się do K[...]P o podjęcie działań zgodnie z kompetencjami i poinformowanie o nich.

W świetle akt sprawy nie budzi też wątpliwości, że status prawny przedmiotowego lokalu był znany matce skarżącej (W. C.) i nie był przez nią kwestionowany. W aktach znajduje się pismo W. C. z 20 listopada 1994 r. (k. 24), w którym w związku ze śmiercią męża zwróciła się do Komendy [...] Policji z prośbą o wydanie decyzji w sprawie nabycia przez nią z mocy prawa uprawnień najemcy głównego lokalu nr [...] przy ul.[...], a także o podjęcie decyzji, że w przypadku jej śmierci uprawnienia najemcy głównego nabędzie jej córka – B. B. W odpowiedzi na rzeczone pismo, Naczelnik Wydziału Kwaterunkowo-Budowlanego Komendy [...] Policji w piśmie z 16 grudnia 1994 r. (k. 26) poinformował W. C., że z mocy prawa jest jedyną osobą uprawnioną do przedmiotowego lokalu, natomiast dzieci policjanta posiadają uprawnienia do lokalu do ukończenia 25 lat życia, z związku z tym córka po ewentualnej śmierci głównego najemcy nie nabędzie prawa do lokalu.

Także skarżąca nie kwestionuje tego, że lokal, w którym zamieszkuje z M. E. i W. E. pozostaje w dyspozycji Komendanta [...] Policji. Wywodzi jednak, że decyzję o jego opróżnieniu wydano przedwcześnie, ponieważ nie został jak dotąd rozpatrzony złożony do K[..]P przez W. C. wniosek o umożliwienie wykupu przedmiotowego lokalu, który to wniosek skarżąca podtrzymała w piśmie z 27 kwietnia 2021 r. W ocenie B. B. postępowanie w sprawie opróżnienia lokalu powinno zostać zawieszone do czasu rozpatrzenia rzeczonego wniosku.

W tym jednak względzie, po pierwsze, za w pełni prawidłowe należy uznać stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że kwestie dotyczące przekazania lokalu do dyspozycji organom danej służby, czy też zrzeczenia się przez organ prawa do dysponowania lokalem, nie są rozstrzygane ani w formie decyzji administracyjnej, ani w formie postanowienia, ani w formie innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. W przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak bowiem umocowania do rozstrzygania w kwestii przekazania lokalu do dyspozycji organom w jednej z wymienionych form przewidzianych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. Przepis art. 97 ust. 5 ustawy o Policji wymienia sprawy, których załatwianie następuje w drodze decyzji administracyjnej: przydział i opróżnianie mieszkań, przyznawanie równoważników pieniężnych za remont zajmowanego przez policjanta lokalu mieszkalnego (art. 91), za brak lokalu mieszkalnego (art. 92), przyznawanie pomocy finansowej na uzyskanie przez policjanta lokalu albo domu (art. 94), odmowa przydziału lokalu mieszkalnego (art. 95 ust. 2-4). Wśród spraw tych brak jest sprawy rezygnacji przez organy Policji z prawa dysponowania lokalem, a także sprawy o wyrażenie zgody przez dysponenta lokalu na jego wykup. Stanowisko to jest utrwalone w orzecznictwie sądów administracyjnych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 130/13 i z 3 lutego 2010 r. sygn. akt I OSK 1633/10, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lipca 2009 r. sygn. akt I OSK 834/09, prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: z 10 września 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 2272/19, z 7 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1465/17, z 1 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 476/17, z 9 marca 2017 r. sygn. akt II SA/Wa 1186/16, z 22 kwietnia 2016 r. sygn. akt II SA/Wa 1749/15, z 9 lipca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 1801/13 – niepublikowane; dostępne: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Po drugie należy stwierdzić, że K[...]P w uzasadnieniu decyzji z [...] czerwca 2021 r. odniósł się do wniosków skarżącej z 1 i 27 kwietnia 2021 r. Stwierdził, że w sprawie nie ma podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. i wywiódł, że wyrażenie przez niego zgody na wykup lokalu odznaczałoby uszczuplenie puli mieszkań pozostających w jego dyspozycji, czym nie tylko zostałyby naruszone przez organ przepisy ustawy o Policji, które przyznając policjantom prawo do lokalu mieszkalnego, obligują jednocześnie organy Policji do prowadzenia racjonalnej gospodarki zasobami mieszkaniowymi, ale i wykluczona zostałaby możliwość wskazania w przyszłości policjanta do zawarcia umowy najmu tego lokalu. Dlatego, jak skonkludował K[...]P, nie może wyrazić zgody na zrzeczenie się dyspozycji lokalem mieszkalnym nr [...] przy ul. [...] w W.

Stanowisko K[...]P w kwestii wyrażenia zgody na wykup przez skarżącą przedmiotowego lokalu jest zatem jednoznaczne. Kwestia zrzeczenia się przez organ Policji prawa do tego lokalu pozostaje zaś w jego autonomicznej gestii, zatem brak woli do załatwienia wniosku skarżącej o wykup lokalu, nie może mieć wpływu na ocenę legalności decyzji o jego opróżnieniu.

Po trzecie natomiast, akta sprawy nie pozostawiają wątpliwości co do tego, że do wykupu lokalu nr [...] przy ul. [...] w W. nie doszło przed śmiercią W. C.. W aktach znajduje się pismo W. C. z 1 grudnia 2009 r. (k. 29), w którym zwróciła się do K[...]P z prośbą umożliwienie wykupu lokalu, a także pismo Naczelnika Wydziału Nieruchomości Komendy [...] Policji z 8 grudnia 2009 r. (k. 30), w którym – w związku z ubieganiem się o wyrażenie zgody na wykup zajmowanego lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji K[...]P – zwrócono się do W. C. o przedstawienie dodatkowych dokumentów oraz poinformowano, że ich niedostarczenie spowoduje, iż rozpatrzenie wniosku o wykup nie będzie realizowane.

Skarżąca utrzymuje (pismo z 27 kwietnia 2021 r. – k. 56), że pismo z 8 grudnia 2009 r. nie zostało doręczone na adres W. C., która do chwili śmierci liczyła na zawarcie z nią umowy przeniesienia własności lokalu. W tej sytuacji, nie może budzić wątpliwości, że wniosek W. C. z 1 grudnia 2009 r. nie doprowadził do wyrażenia przez K[...]P zgody na wykup przedmiotowego lokalu, a po jego złożeniu, do dnia śmierci W. C. ([...] stycznia 2020 r.), nie doszło do przeniesienia własności tego lokalu.

Uwzględniając powyższe, należy zaznaczyć, że zagadnienia dotyczące mieszkań dla funkcjonariuszy zostały objęte odrębną regulacją w przepisach resortowych i w tym zakresie nie mają zastosowania, wynikające z innych regulacji prawnych, rozwiązania dotyczące najmu lokali mieszkalnych, czy też ochrony praw lokatorów. Stosownie do treści art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 611 ze zm. – stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji), m.in. do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, przepisy ustawy stosuje się, jeżeli przepisy odrębne dotyczące tych lokali nie stanowią inaczej. W odniesieniu do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, przepisami odrębnymi dotyczącymi lokali mieszkalnych jest rozdział 8 ustawy o Policji. Przepisy te mają bezpośrednie zastosowanie do funkcjonariuszy Policji, a poprzez art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Straży Marszałkowskiej, Służby Ochrony Państwa, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Celno-Skarbowej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2020 r. poz. 723 – stan prawny na dzień wydania zaskarżonej decyzji; dalej powoływana jako "ustawa zaopatrzeniowa") - także do emerytów i rencistów policyjnych oraz członków ich rodzin. Przepisy te w sposób szczególny regulują status prawny lokali mieszkalnych znajdujących się w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, krąg osób, które są uprawnione do uzyskania tytułu prawnego do tych lokali lokalu, a także zasady postępowania i opróżniania lokali w przypadku, gdy lokale zajmowane są przez osoby bez tytułu prawnego. Dlatego do lokali mieszkalnych, pozostających w dyspozycji organów Policji, nie mają zastosowania przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów (...), w tym art. 30 tej ustawy.

Status zajmowanego przez skarżącą oraz jej córkę i zięcia lokalu, a więc lokalu pozostającego w dyspozycji K[...]P, przesądza również o tym, że do lokalu tego nie mają zastosowania przepisy Kodeksu cywilnego, w tym art. 691 § 1 i 2 K.c. Skoro bowiem prawo do takich lokali, w tym możliwość uzyskania do nich tytułu prawnego przez członka rodziny zmarłego policjanta, podlega szczególnej regulacji, tj. zawartej w ustawie o Policji i ustawie zaopatrzeniowej, to regulacje zawarte w Kodeksie cywilnym zostają w tej materii wyłączone (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 20 października 2021 r. sygn. akt III OSK 4248/18, z 21 sierpnia 2020 r. sygn. akt I OSK 653/20, z 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 1297/19, z 16 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 1122/10, z 30 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 220/12

– niepublikowane; dostępne http://cbois.nsa.gov.pl).

Mając to na względzie, nalży przypomnieć, że Komendant [...] Milicji Obywatelskiej decyzją z [...] lipca 1974 r. nr [...] przydzielił lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W. S. C. – ojcu skarżącej. Stosownie do treści art. 29 ust. 1 ustawy zaopatrzeniowej, funkcjonariusze zwolnieni ze służby, uprawnieni do policyjnej emerytury lub renty, mają prawo do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji m.in. ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu. Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy. Zgodnie z kolei z art. 29 ust. 2 ustawy zaopatrzeniowej, prawo do lokalu mieszkalnego, określone w ust. 1, przysługuje również członkom rodzin uprawnionym do renty rodzinnej po funkcjonariuszach, którzy w chwili śmierci spełniali warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, oraz po zmarłych emerytach i rencistach.

Po śmierci S. C., na podstawie art. 29 ust. 2 ustawy zaopatrzeniowej, prawo do lokalu nabyła zatem jego żona – W. C. W sprawienie nie ma natomiast wątpliwości co do tego, że ani B. B., ani M. E. lub W. E., nie są osobami uprawnionymi do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu Policji, który w chwili śmierci spełniał warunki wymagane do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, czy też po zmarłym emerycie lub renciście policyjnym.

Okoliczność, że skarżąca została wymieniona w decyzji o przydziale S. C. przedmiotowego lokalu, jako osoba uprawniona do wspólnego zamieszkiwania, nie skutkowało przyznaniem jej odrębnego tytułu prawnego do tego lokalu. Uprawnienie członków rodziny policjanta (w aktualnym stanie prawnym wymienionych w art. 89 ustawy o Policji) do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym ma bowiem charakter pochodny (wynikający ze stosunku rodzinnego) i jest związane z prawem do lokalu, które posiada policjant (zob. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 29 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2823/13, z 9 września 2008 r. sygn. akt I OSK 1479/07, prawomocne wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 10 września 2020 r. sygn. akt II SA/Wa 2272/19, z 30 stycznia 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 736/17 – niepublikowane; dostępne: https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że organy obu instancji prawidłowo ustaliły, po pierwsze, że lokal mieszkalny nr [...] przy ul. [...] w W. pozostaje w dyspozycji K[...]P, a po drugie, że ani skarżąca, ani M. E., ani W. E., nie mają do tego lokalu tytułu prawnego.

Reasumując, kontrola zaskarżonej decyzji KGP z [...] września 2021 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji K[...]P z [...] czerwca 2021 r. nie dała podstaw do stwierdzenia, że zostały one wydane z naruszeniem przepisów postępowania lub naruszeniem prawa materialnego. Brak jest podstaw do uznania, że w postępowaniu nie wyjaśniono wszystkich kwestii mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Prawidłowo zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy doprowadził do uzasadnionego wniosku, że w sprawie wypełniona została hipoteza normy prawnej zawartej w art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji, co musiało skutkować wydaniem decyzji o opróżnieniu lokalu. Uzasadnienia decyzji odpowiadają prawu. Zawierają wskazanie faktów, które organy uznały za udowodnione i dowodów, na których się oparły, a także rzetelne i wyczerpujące wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 P.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.