Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 903/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2020-06-18 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Piotr Popek, Sędzia WSA Jarosław Szaro, Asesor WSA Jacek Boratyn /spr./, Protokolant ref. Sabina Długosz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2020 r. spraw ze skarg J. S. na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Rzeszowie z dnia 3 października 2019 r. ← nr 1801-IOC.4401.23.2019, ← nr 1801-IOC.4401.24.2019, ← nr 1801-IOC.4401.25.2019, ← nr 1801-IOC.4401.26.2019 w przedmiocie unieważnienia zgłoszenia celnego wywozowego oddala skargi.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołań J. S. – zwanego dalej skarżącym, wydał następujące rozstrzygnięcia:

1) decyzją z [...] października 2019 r. , nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z [...] kwietnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie unieważnienia wywozowego zgłoszenia celnego, zarejestrowanego w systemie ECS, nr [...], z 20 maja 2015 r.

2) decyzją z [...] października 2019 r. , nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z [...] kwietnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie unieważnienia wywozowego zgłoszenia celnego, zarejestrowanego w systemie ECS, nr [...], z 18 lutego 2015 r.,

3) decyzją z [...] października 2019 r. , nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z [...] kwietnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie unieważnienia wywozowego zgłoszenia celnego, zarejestrowanego w systemie ECS, nr [...], z 12 lutego 2015 r.

4) decyzją z [...] października 2019 r. , nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego z [...] kwietnia 2019 r., nr [...], w przedmiocie unieważnienia wywozowego zgłoszenia celnego, zarejestrowanego w systemie ECS, nr [...], z 28 stycznia 2015 r.

W stanach faktycznych przedmiotowych spraw skarżący, działając za pośrednictwem przedstawiciela bezpośredniego, złożył w dniach: 28 stycznia, 12 lutego, 18 lutego i 20 maja 2015 r. w Urzędzie Celnym w J. cztery zgłoszenia celne, celem objęcia procedurą wywozu towarów, w postaci różnego asortymentu ubrań.

Deklarowanym urzędem wywozu był Urząd Celny w P. ([...]), zaś deklarowanym urzędem wyprowadzenia był węgierski urząd N. S. A. E. S. H. ([...]). Zgłoszenia celne zostały zarejestrowane w systemie ECS i towar został zwolniony do wyprowadzenia.

Następnie urząd celny wyprowadzenia [...] (M. D.) (w systemie brak jest komunikatu o zmianach urzędów wyprowadzenia) przesłał komunikaty IE518, zawierające wyniki przeprowadzonej kontroli. Na tej podstawie urząd wywozu wygenerował komunikaty IE599, potwierdzające wywóz towarów poza granice Unii Europejskiej.

W dniu 25 maja 2017 r. do Izby Administracji Skarbowej wpłynęło pismo węgierskiej administracji celnej informujące, że towary objęte zgłoszeniami celnymi, o których mowa w niniejszej sprawie, nie opuściły terytorium Unii Europejskiej. Wobec tego administracja celna Węgier wycofuje wyprowadzenie towarów i nie potwierdza końcowego ich wywozu z obszaru celnego UE.

Naczelnik Podkarpackiego Urzędu Celno-Skarbowego zwrócił się do organów celnych Węgier o wskazanie okoliczności wystąpienia nieprawidłowości, opisanych w wyżej opisanym piśmie i powiadomił skarżącego, jako eksportera, o zamiarze wydania decyzji unieważniających zgłoszenia celne. Jednocześnie poinformował go o możliwości złożenia informacji i dokumentów, o których mowa w art. 335 ust. 4 Rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2015/2447 z dnia 24 listopada 2015 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania niektórych przepisów rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L. z 2015 r. Nr 343, str. 558 z późn. zm.), zwanego dalej RUKC).

Skarżący odebrał kierowane do niego pisma, jednakże nie wniósł do nich żadnych uwag.

Pismem z dnia 16 października 2018 r. administracja celna Węgier poinformowała krajowe organy skarbowe, że towary objęte procedurami wywozu, według czterech zgłoszeń celnych, o których mowa w niniejszych sprawach, zostały następnie na Węgrzech objęte procedurami tranzytu, z zamiarem wywozu do Turcji. Jednakże w dniu 3 lutego 2017 r. administracja celna Bułgarii poinformowała administrację celną Węgier, że procedury tranzytu nie zostały zakończone prawidłowo. Biegli z zakresu technologii informatycznych stwierdzili bowiem, że doszło do zewnętrznej, nieuprawnionej ingerencji w systemy bułgarskiej administracji celnej. Z tego powodu procedury tranzytu zostały nieprawidłowo odnotowane jako zakończone, a komunikaty do węgierskiego urzędu celnego [...] wysyłane były bez jakiegokolwiek udziału funkcjonariuszy celnych.

Na podstawie tych informacji węgierska administracja celna uznała, że towar objęty zgłoszeniami celnymi skarżącego nie opuścił Węgier i wobec tego wycofała wyprowadzenie towaru i nie potwierdziła jego wywozu z UE.

W tej sytuacji Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego ponownie poinformował skarżącego o możliwości złożenia dokumentów, o których mowa w art. 335 ust. 4 RUKC. Skarżący nie ustosunkował się do tego pisma w jakikolwiek sposób.

W związku z powyższym, opierając się informacji od węgierskich władz celnych, noszącej cechy dokumentu urzędowego, dokonano unieważnienia wszystkich zgłoszeń celnych skarżącego, na podstawie art. 248 ust. 2 Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2015/2446 z dnia 28 lipca 2015 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 w odniesieniu do szczegółowych zasad dotyczących niektórych przepisów unijnego kodeksu celnego (Dz. U. UE. L. z 2015 r. Nr 343, str. 1 z późn. zm., zwanego dalej UUKC).

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej rozpatrując odwołania wniesione od decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, na wstępie odniósł się do kwestii regulacji prawnych, dotyczących unieważnienia zgłoszeń celnych. I tak, mając na względzie, że zgłoszenia celne zostały dokonane w dniach: 28 stycznia, 12 lutego, 18 lutego i 20 maja 2015 r. stanął na stanowisku, że zastosowanie znajdą do nich przepisy Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. z 1992 r. Nr 302, str. 1 z późn. zm., zwany dalej WKC), a także Rozporządzenie Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. z 1993 r. Nr 253, str. 1 z późn. zm., zwanego dalej RUKC), które to akty obowiązywały w tej datach dokonania zgłoszeń.

Jednocześnie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że z dniem 1 maja 2016 r. nastąpiła zmiana regulacji unijnego prawa celnego. Tego dnia bowiem weszły w życie przepisy: Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 269, str. 1 z późn. zm., zwanego dalej UKC,), UUKC i RUKC. W ocenie organu II instancji, regulacje te, które uchyliły WKC oraz RWKC, znajdą zastosowanie do kwestii proceduralnych.

W tym zakresie organ zwrócił szczególna uwagę na regulacje art. 248 ust. 2 RUKC, zgodnie z którym jeżeli po upływie 150 dni od daty zwolnienia towarów do procedury wywozu, procedury uszlachetniania biernego lub powrotnego wywozu urząd celny wywozu nie otrzyma informacji o wyprowadzeniu towarów ani dowodów potwierdzających, że towary opuściły obszar celny Unii, taki urząd może unieważnić dane zgłoszenie. Oprócz tego w zaskarżonej decyzji podkreślono znaczenia art. 334 ust. 1 RUKC, dotyczący poświadczania wywozu towarów oraz art. 335 RUKC, taktujący o zastępczych metodach poświadczenia wywozu.

Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej komunikat IE599, na który powołuje się strona, nie może przesądzać o stwierdzeniu wywozu towaru, ponieważ inne dowody przeczą temu, aby do wywozu towarów rzeczywiście doszło.

Do tego dodano, że wygenerowanie komunikatu IE599, a wcześniej komunikatu IE518, miało miejsce w sytuacji, w której nie przeprowadzono rewizji celnych środków przewozowych. W tej sytuacji, w ocenie organu II instancji, należy oprzeć się na informacji węgierskich organów celnych, które zostały sporządzone w formie dokumentów urzędowych.

Wobec powyższego organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżone decyzje Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego.

Skarżący, wnosząc skargi na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] października 2019 r., wystąpił o ich uchylenie, ewentualnie o ich uchylenie i przekazanie spraw organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.

Zaskarżonym decyzjom zarzucił naruszenie:

a) przepisów prawa procesowego, mające wpływ na treść zapadłej decyzji, tj. art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm., zwanej dalej Ordynacją podatkową) poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, przekroczenie granicy swobodnej oceny dowodów, niewyjaśnienie istotnych dla spraw okoliczności, w szczególności tych towarzyszących zewnętrznej ingerencji w systemy bułgarskiej administracji celnej, a w tym zakresie niepodjęcie inicjatywy dowodowej w celu wyjaśnienia: skąd bułgarskie władze celne miały informację o ingerencji, w jakich okolicznościach ona nastąpiła, czym skutkowała, kto i w jakim trybie ją stwierdził, czy stwierdzenia dokonały podmioty certyfikowane, kto dokonał tłumaczenia bułgarskich i węgierskich dokumentów, czy tłumaczenia dokonał przysięgły tłumacz, a także czy posiadał on kompetencje do tłumaczenia dokumentów urzędowych,

b) przepisów prawa materialnego, polegającego na naruszeniu art. 8 ust. 1 lit. c RUKC poprzez niepouczenie skarżącego o prawie dostępu do materiału dowodowego zgormadzonego w sprawach,

c) przepisów prawa materialnego poprzez naruszenie art. 335 ust. 4 RUKC, poprzez zobowiązanie skarżącego, w określony w tym przepisie trybie, do przedłożenia wskazanych w nim dokumentów, w sytuacji, w której nie zostały spełnione przesłanki do zastosowania tego trybu,

d) art. 796 e RWKC poprzez bezpodstawne pominięcie jako dowód w niniejszej sprawie wygenerowanego potwierdzenia wywozu towarów objętych zgłoszeniami celnymi, pomimo informacji, że towary objęte zgłoszeniami celnymi, zostały objęte procedurami tranzytu.

W uzasadnieniach skarg podkreślono, że skarżący, mając świadomość otrzymania komunikatów IE599, aż do momentu otrzymania informacji od organu, odnośnie zamiaru unieważnienia zgłoszeń celnych, nie posiadał jakiejkolwiek wiedzy, która wskazywałaby na to, że towar nie został wywieziony poza granice UE. Uprawnione jest więc twierdzenie, że działał on w dobrej wierze, albowiem okoliczności transakcji nie budziły po jego stronie żadnych wątpliwości.

Podobnie, zdaniem skarżącego, przywołana przez organy argumentacja nie poddaje w wątpliwość okoliczności transakcji.

Uzasadnienia wydanych decyzji są przy tym, zdaniem skarżącego, nazbyt lakoniczne, opierają się też na połowicznym materiale dowodowym.

Jeżeli chodzi o przeprowadzone w sprawie czynności dowodowe, to skarżący zauważył, że organy oparły się w znacznej mierze na dokumentach sporządzonych w obcych językach, a brak jest wyjaśnienia okoliczności sporządzenia ich tłumaczeń.

Oprócz tego zaznaczył on także, że w sprawach brak było podstaw do unieważnienia zgłoszeń celnych, gdyż wygenerowane zostały komunikaty IE599, a to jest możliwe jedynie w sytuacji faktycznego wywozu towarów.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, w odpowiedziach na skargi wniósł o ich oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie, dokonanej pod kątem legalności, są decyzje unieważniające zgłoszenia celne wywozowe, dotyczące towarów w postaci ubrań.

Na wstępie przeprowadzonych w tym zakresie rozważań zaznaczyć należy, iż zasadne jest stwierdzenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, że z uwagi na to, że daty dokonania wszystkich czterech zgłoszeń celnych (28 stycznia, 12 lutego, 18 lutego i 20 maja 2015 r.) przypadały w czasie obowiązywania WKC i RWKC, to materialnoprawne zasady ich unieważniania oceniać należy według regulacji tych właśnie przepisów, tj. regulacji celnych obowiązujących w datach dokonania zgłoszeń, a nowe regulacje (UKC, UUKC, RUKC) znajdą zastosowanie do kwestii proceduralnych. Wprawdzie precyzyjne rozgraniczenie regulacji materialnoprawnych i procesowych może rodzić pewne problemy, to jednak zauważyć należy, że obie te regulacje, a więc uchylone i aktualnie obowiązujące unijne regulacje celne nie różnią się w istotny sposób.

Sąd dostrzegł, że organy obu instancji jako materialnoprawną podstawę wydanych rozstrzygnięć wskazały m.in. art. 5 pkt 39, art. 22 ust. 4, ust. 5, ust.7, art. 26 i art. 29 UKC oraz art. 248 ust. 2 RD, nie powołując w komparycji swoich decyzji przepisów regulujących procedurę wywozu, w tym dotyczących unieważnienia zgłoszenia celnego, obowiązujących w dacie dokonania przedmiotowych zgłoszeń celnych (WKC, RWKC). Jednakże w zaskarżonej decyzji organ dokonał analizy odpowiednich przepisów, w tym art. 161 i art. 162 WKC oraz art. 251 ust. 2 lit. b, art. 796e, art. 796da RWKC, przytoczył także brzmienie przepisów unijnego prawa celnego obowiązujące od 1 maja 2016 r. (UKC, RD, RW), stwierdzając, że unijne przepisy w zakresie procedury wywozu, w tym unieważniania zgłoszenia celnego, nie zostały zasadniczo zmienione w nowym stanie prawnym.

W ocenie Sądu, wskazane uchybienia formalne nie stanowiły podstawy do uchylenia zaskarżonych decyzji oraz poprzedzających je decyzji organu I instancji, gdyż naruszenie to nie miało wpływu na wynik spraw. W stanie faktycznym przedmiotowych spraw podstawa do unieważnienia przedmiotowych zgłoszeń celnych występowała zarówno w przepisach obowiązujących w dniu dokonania przedmiotowych zgłoszeń celnych tj. WKC i RWKC, jak i przepisach obowiązujących od dnia 1 maja 2016 r. (UKC, RW, RD).

Zgodnie z art. 162 WKC zwolnienie do wywozu udzielane jest pod warunkiem, że towary opuszczą obszar celny Wspólnoty w tym samym stanie, w jakim znajdowały się w chwili przyjęcia zgłoszenia do wywozu. Sama definicja zwolnienia, o charakterze legalnym zawarta została w art. 4 pkt 20 WKC, w myśl którego zwolnienie towarów oznacza czynność podjętą przez organy celne umożliwiającą użycie towarów w celach określonych przez procedurę celną, jaką zostały objęte.

Przepisy WKC przewidują niejako dwa tryby unieważniania zgłoszeń celnych, tj. na wniosek i z urzędu. Zasadą przy tym jest, że zgłoszenie po zwolnieniu towarów nie może zostać unieważnione, poza wyjątkami określonymi zgodnie z procedurą Komitetu.

W niniejszej sprawie mamy do czynienia z unieważnieniem zgłoszeń celnych z urzędu, stąd wszelkie okoliczności dotyczące bezpośrednio unieważnienia na wniosek, pozostają poza zakresem niniejszych rozważań.

Jeżeli chodzi o unieważnienie z urzędu, to w myśl art. 75 WKC w celu uregulowania sytuacji towarów podejmuje się wszelkie niezbędne działania, łącznie z orzeczeniem przepadku i sprzedażą towarów, które:

a) nie mogły zostać zwolnione ze względu na to, że:

– ich rewizja nie mogła zostać podjęta lub kontynuowana w terminach wyznaczonych przez organy celne z przyczyn zależnych od zgłaszającego; bądź

– nie przedstawiono dokumentów, od których uzależnione jest ich objęcie procedurą celną; bądź

– należności celne przywozowe lub wywozowe nie zostały uiszczone albo zabezpieczone w wymaganych terminach; bądź

– są przedmiotem zakazów lub ograniczeń;

b) po dokonaniu zwolnienia nie zostały usunięte w rozsądnym terminie.

Realizacja obowiązków organów celnych, a także ich uszczegółowienie zostało dokonane przepisami RWKC. Przepis art. 250 ust. 1 tego aktu stanowi, że jeżeli z powodów określonych w art. 75 lit. a) tiret drugie i trzecie Kodeksu organy celne nie mogły zwolnić towarów, wyznaczają zgłaszającemu termin na uregulowanie sytuacji towarów. Zgodnie natomiast z art. 250 ust. 2 RWKC jeżeli w przypadkach określonych w art. 75 lit. a) tiret drugie Kodeksu zgłaszający przed upływem terminu określonego w ust. 1 nie przedłożył wymaganych dokumentów, dane zgłoszenie uważane jest za nieważne i organy celne unieważniają je. Stosuje się przepisy art. 66 ust. 3 Kodeksu.

Jak stanowi zaś art. 251 ust. 2 lit. b RWKC w drodze odstępstwa od art. 66 ust. 2 Kodeksu, zgłoszenie celne może zostać unieważnione po zwolnieniu towarów jeżeli towary zostały zgłoszone do wywozu lub do procedury uszlachetnienia biernego, gdy w odniesieniu do towarów do których urząd celny wywozu został on poinformowany, zgodnie z art. 792a ust. 1, lub uznaje on, zgodnie z art. 796e ust. 2, że zgłoszone towary nie opuściły obszaru celnego Wspólnoty.

Z sytuacją opisaną w przytoczonych przepisach mamy do czynienia w niniejszych sprawach, w których towar po objęciu go zwolnieniem nie został wyprowadzony poza granice Unii Europejskiej. Konsekwencje i wnioski płynące z komunikatów IE599 zostały bowiem w sposób wiarygodny zakwestionowane, a skarżący nie przedstawił dokumentów, od których uzależnione było zakończenie procedury wywozu, tj. takich które poświadczałyby, że towar został wyprowadzony poza granice Unii Europejskiej.

We wszystkich sprawach, dotyczących unieważnienia zgłoszeń celnych, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego powiadomił skarżącego o zamiarze wydania decyzji unieważniających, wyznaczając mu odpowiedni termin na przedstawienie jego stanowiska. W tym to właśnie czasie skarżący miał możliwość wykazania, poprzez przedłożenie stosownych dokumentów, że do wywozu towaru rzeczywiście doszło. Skarżący nie skorzystał z tej możliwości, opierając się w trakcie trwania postępowań na znaczeniu komunikatów IE599, które w jego ocenie stanowią wystarczający dowód wywozu towarów.

Odnosząc się do tych stwierdzeń zauważyć należy, że potwierdzenie wywozu, w następstwie wygenerowania stosownego komunikatu w systemie komputerowym o zamknięciu procedury celnej - nie pozbawia organów uprawnienia do tego, aby - w sytuacji, gdy zostaną zebrane dowody na okoliczność zaistniałych nieprawidłowości w danej procedurze, uznać, że procedura ta nie została prawidłowo zamknięta. Sam więc fakt wygenerowania komunikatu, potwierdzającego dokonanie wywozu towarów, wskazanych do określonej procedury, nie pozbawia organów prawa do weryfikacji jego prawidłowości, a także ewentualnie

W niniejszych sprawach zarówno wiarygodność jak i autentyczność urzędowych komunikatów IE518 i IE599 została skutecznie i zasadnie podważona, w oparciu o informacje uzyskane od węgierskiej administracji celnej, zgodnie z którymi towary nie opuściły terytorium Unii Europejskiej. Jednocześnie węgierskie organy z urzędu wycofały potwierdzenie wyprowadzenia towarów. W tej sytuacji krajowe organy celne zobligowane były po podjęcia określonych działań, celem uregulowania sytuacji towarów objętych zgłoszeniami wywozowymi. Podejmując prawem przewidziane czynności w tym zakresie organy umożliwiły skarżącemu zajęcie przez niego stanowiska w tym zakresie, a tym samym wykazanie, że towary faktycznie opuściły unijny obszar celny, z której to jednak możliwości skarżący nie skorzystał.

Okoliczności związane z nieprawidłowościami związanymi z wprowadzaniem komunikatów w systemie ECS potwierdziły kolejne informacje otrzymanie od organów węgierskich, zgodnie z którymi towary, o których mowa w okolicznościach przedmiotowych spraw, zostały objęte na Węgrzech procedurą tranzytu przez Bułgarię, z zamiarem wywozu do Turcji. W tym zakresie również bułgarskie organy celne wysłały informację, że również ta procedura nie została ukończona.

Wszystkie wyżej opisane dane i informacje zostały pozyskane w formie dokumentów urzędowych, sporządzonych w prawem przewidzianej formie, przez właściwe organy celne innych państw członkowskich. Choć skarżący w trakcie postępowania był informowany o treści pozyskiwanych danych i uzyskał możliwość ustosunkowania się do nich to nie wnosił żadnych uwag w tym zakresie. W tej więc sytuacji organy rozstrzygające przedmiotowe sprawy zasadnie uznały, że fakt wyprowadzenia towarów poza granice Unii Europejskiej nie został w należyty sposób wykazany. W tym miejscu zwrócić też należy uwagę, co słusznie zauważył Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, że przed wysłaniem komunikatów w systemie ECS, mających potwierdzać wywóz towarów poza granice Unii Europejskiej, nie dokonano rewizji środków przewozowych, którymi towary miały być wywożone. Okoliczność ta, choć nieposiadająca decydującego znaczenia, nie tylko nie wyklucza prawidłowości ustaleń organów, w zakresie wywozu towarów, ale je dodatkowo uprawdopodabnia.

W celu więc wyeliminowania nieprawidłowości w tym zakresie, w odniesieniu do wszystkich czterech zgłoszeń celnych, organy zasadnie więc dokonały ich unieważnienia, albowiem dokonanie wywozu towarów poza granice Unii Europejskiej nie zostało wykazane, co więcej, we wszystkich sprawach istnieją dowody na to, iż towary te pozostały w jej granicach.

Skarżący dążąc do podważenia legalności zaskarżonych decyzji podniósł szereg zarzutów dotyczących naruszenia postanowień Ordynacji podatkowej, dotyczących zbierania i oceny dowodów w sprawie.

Odnosząc się do tej kwestii na wstępie należy zaznaczyć, iż zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1169 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym od 20 sierpnia 2016 r., Do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12, art. 141-143, art. 168, art. 170 oraz działu IV rozdziałów 2, 5, 6, 9, 10, 11 - z wyłączeniem art. 200, oraz rozdziałów 21-23 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, a do odwołań stosuje się odpowiednio także przepisy art. 140 § 1, art. 162 § 1-3, art. 163 § 2, art. 169 § 1 i 1a, art. 210 § 1 pkt 1-6 i 8 oraz § 2, art. 220-223, art. 226-229, art. 232, art. 233 § 1 i 2, art. 234 oraz art. 234a tej ustawy. Przepis ten uległ jeszcze modyfikacji z dniem 1 stycznia 2019 r., niemniej jednak bezspornym jest to, że zakres stosowania regulacji Ordynacji podatkowej, w stosunku do wersji sprzed 20 sierpnia 2016 r. uległ pewnym ograniczeniom.

I tak, w znowelizowanej wersji znajduje się odesłanie między innymi do przepisów działu IV Ordynacji podatkowej, jednakże z wyłączeniem rozdziału 1. Tak więc organ prowadzący postępowanie celne nie ma obowiązku podejmowania wszelkich niezbędnych działań, celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W tej sytuacji zarzuty skarg, dotyczące naruszenia art. 122 Ordynacji podatkowej są bezprzedmiotowe.

Niezależnie jednak od zwolnienia organów od obowiązku urzeczywistnienia zasady prawdy obiektywnej zastosowanie w postępowaniu celnym znajdą przepisy rozdziału 11 dotyczące postępowania dowodowego. Nie sposób jest jednak stwierdzić, że rozstrzygające sprawy organy w jakikolwiek sposób dopuściły się uchybienia tym regulacjom.

Jeżeli chodzi o dokonana ocenę dowodów, to jak to już wyżej zasygnalizowano, brak jest podstaw do przyjęcia, że można jej przypisać cechy dowolności. Kwestię wywozu towarów, a właściwie jego braku, organy stwierdziły przede wszystkim na podstawie dokumentów urzędowych, otrzymanych od organów celnych węgierskich, a pośrednio również bułgarskich. Zarówno autentyczność przedmiotowych dokumentów, jak również ich wiarygodność nie zostały podważone. Wprawdzie skarżący sformułował twierdzenia zmierzające, jeżeli nie do podważenia wynikających z nich twierdzeń, to przynajmniej do wykazania ich niekompletności, jednakże nie stanowią one konkretnych wniosków dowodowych lecz opierają się bądź na gołosłownych twierdzeniach, bądź też koncentrują się wokół okoliczności, które pozostają bez znaczenia na gruncie rozpoznawanych spraw.

W tym zakresie zauważyć należy, że jedyną istotną okolicznością, podlegająca ustaleniu i mającą znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszych spraw, dotyczących unieważnienia zgłoszeń celnych skarżącego jest to czy towar opuścił terytorium Unii Europejskiej. Zebrane dowody nie pozwalają na stwierdzenie tych faktów (wywozu towarów). To zaś kto ewentualnie dokonał ingerencji w systemy informatyczne służb celnych i w jakich okolicznościach to nastąpiło nie dotyczy objętej postępowaniami kwestii i jako takie pozostaje bez znaczenia na gruncie niniejszych spraw.

Podobne uwagi można odnieść do trybu stwierdzenia ingerencji w systemy informatyczne organów celnych oraz do kwestii związanych z tłumaczeniem dokumentów. W tym wypadku bowiem, wobec niepodważenia w jakikolwiek sposób ustaleń organów w zakresie niestwierdzenia wywozu towarów, wszelkie tego rodzaju kwestie nie mają decydującego znaczenia, a brak jest podstaw do przyjęcia, że miały one wpływ na treść zapadłych decyzji.

Tak więc bezpodstawne są zarzuty dotyczące pominięcia dowodów w postaci komunikatów mających potwierdzać wywóz towarów. Jak to już wyżej zaznaczono, komunikaty te nie zostały bowiem pominięte, ale zasadnie zakwestionowano ich prawidłowość i rzetelność, na podstawie wiarygodnych dowodów. Wobec tego nie posłużyły one do poczynienia ustaleń, zgodnie z ich treścią, co jest prawnie dopuszczalne i uzasadnione, gdyż moc dowodowa tego rodzaju komunikatów nie jest bezwzględna i niepodważalna.

Na marginesie niniejszych rozważań dodać jedynie należy, że na gruncie niniejszych spraw, wbrew sugestiom ze strony skarżącego, nie został naruszony przepis art. 796 e RWKC, gdyż jak to już wyżej stwierdzono, urzędowe komunikaty w systemie nie zostały pominięte, ale ich znaczenie zostało jedynie zweryfikowane, w oparciu o wiarygodne dowody, w postaci dokumentów urzędowych.

Na uwzględnienie nie zasługują również zarzuty dotyczący naruszenia art. 335 ust. 4 RUKC. Wbrew twierdzeniom skarżącego, organy w niniejszych sprawach nie prowadziły postępowania poszukiwawczego, do którego odnosi się ten przepis. Wskazały jedynie na dokumenty, wymienione w art. 335 ust. 4 RUKC jako na te, którymi skarżący mógłby wykazać, że pomimo nieprawidłowości w systemie i usunięcia z urzędu komunikatów potwierdzających wywozy towarów, do ich wywiezienia rzeczywiście doszło. Tak więc odwołania się do tej kategorii dokumentów nie można poczytywać jako naruszenia przepisów prawa materialnego.

W okolicznościach przedmiotowych spraw brak jest podstaw do stwierdzenia, że skarżący został pozbawiony prawa do bycia wysłuchanym. Został on bowiem powiadomiony o zamiarze wydania niekorzystnej dla niego decyzji, wobec czego uzyskał możliwość ustosunkowania się do okoliczności spraw. Nawet więc jeśli prawo do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym nie zostało należycie wyeksponowane w zawiadomieniu, to brak jest podstaw do przyjęcia, że miało to wpływ na zakres i sposób ochrony jego praw, a tym samym treść wydanych decyzji.

Mając więc na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, ze zm.), oddalił skargi.