Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2428/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-04-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
Hasła tematyczne: Cudzoziemcy
Skarżony organ: Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 53 ust. 1 pkt 1 i 2,  art. 53 ust. 4 , art. 53b ust. 1 pkt  2, art. 53b ust. 5 i 5a
journal: Dz.U. 2006 nr 234 poz 1694
law: Ustawa z dnia z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura (spr.), Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant ref. staż. - Tomasz Godlewski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony; Oddala skargę


UZASADNIENIE

M. J., dalej: "skarżący" w dniu [...] sierpnia 2009 r. wystąpił do Wojewody [...], dalej "organ pierwszej instancji", z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. We wniosku wskazał, że przebywa w Polsce od [...] czerwca 2005 r. na podstawie wizy i karty pobytu. W Polsce prowadzi działalność gospodarczą i jest wspólnikiem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością "[...]’’.

Decyzją z dnia [...] lutego 2010 r. organ pierwszej instancji odmówił skarżącemu udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że skarżący nie posiada stabilnego i regularnego źródła dochodu wystarczającego do pokrycia kosztów utrzymania siebie i członków rodziny, a prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza nie ma waloru korzystności dla gospodarki narodowej. Organ wskazał, że średniomiesięczny dochód skarżącego po odliczeniu kosztów zamieszkania wynosi 482,72 zł, a po odliczeniu raty spłacanego kredytu - 99,50 zł. Skarżący uzyskuje więc dochód niższy niż wysokość dochodu, od której przyznaje się świadczenia pieniężne z pomocy społecznej (477 zł dla osoby samotnej). Organ stwierdził również, że prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza nie jest działalnością inwestycyjną, skarżący nie przedstawił planów jej rozwoju, a ponadto nie wykazał, że prowadzona działalność przyczynia się do spadku bezrobocia albo pozytywnie oddziałuje na lokalny rynek pracy. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego, w prowadzonej spółce nie jest planowane tworzenie nowych miejsc pracy i zatrudnianie obywateli polskich, a skarżący zastanawia się nad zatrudnieniem obywateli [...]. Płacone podatki i składki ZUS nie mogą zadecydować, że prowadzona działalność jest korzystna dla gospodarki narodowej, ponieważ tego typu wydatki są nierozłącznie związane z prowadzoną działalnością gospodarczej i stanowią jej koszt.

Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie wnosząc w nim o zmianę decyzji i udzielenie zezwolenia na zamieszkanie w Polsce w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 53 b ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach przez błędne przyjęcie, że uzyskiwany dochód z pracy w spółce, której jest udziałowcem, oszczędności oraz pomoc od rodziny w [...] nie stanowią stabilnych i regularnych źródeł dochodu wystarczających na pokrycie kosztów utrzymania w Polsce.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie stwierdził, że prowadzona przez skarżącego działalność gospodarcza nie przynosi korzyści gospodarce narodowej. Przedmiotem prowadzonej przez skarżącego działalności jest sprzedaż detaliczna kosmetyków i artykułów toaletowych, działalność fizjoterapeutyczna związana z poprawą kondycji fizycznej, działalność paramedyczna oraz działalność usługowa pozostała, gdzie indziej niesklasyfikowana. Przede wszystkim jednak działalność spółki skupia się na prowadzeniu gabinetu medycyny naturalnej i paranaturalnej, w tym masażu. W ocenie organu nie jest to działalność, która przyczynia się do wzrostu inwestycji, transferu technologii oraz nie wprowadza korzystnych innowacji na terytorium Polski. Organ stwierdził również, że wysokość dochodów uzyskiwanych przez spółkę oraz wysokość płaconego przez nią podatku dochodowego nie klasyfikuje prowadzonej działalności do grupy działalności przynoszącej korzyści dla gospodarki. Podkreślił, że sam fakt wywiązywania się z zobowiązań podatkowych wobec budżetu nie stanowi przejawu korzystności prowadzonej działalności dla gospodarki, ponieważ obciążenia z tytułu podatków są obligatoryjne i stanowią nieodłączny element prowadzonej działalności. W ocenie organu, skarżący nie wykazał również, że prowadzona przez niego działalność gospodarcza znacząco przyczynia się do poprawy sytuacji na lokalnym rynku pracy oraz do spadku bezrobocia. Organ powołał oświadczenie skarżącego, że spółka nie planuje utworzenia nowych, stabilnych miejsc pracy dla obywateli Polskich, zamierza natomiast zwiększyć zatrudnienie obywateli [...].

Cudzoziemiec złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie decyzji wydanych w pierwszej i w drugiej instancji. Zaskarżonym decyzjom zarzucił naruszenie art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach przez błędne przyjęcie, że przesłanka udzielenia zezwolenia na zamieszkanie cudzoziemca, określona jako "prowadzenie działalności korzystnej dla gospodarki narodowej" jest równoznaczna z działalnością gospodarczą, która "znacząco" przyczynia się do poprawy sytuacji na lokalnym rynku pracy. Skarżący stwierdził, że organy obu instancji odmawiając zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w Polsce użyły odmiennych argumentów. O ile organ pierwszej instancji oparł rozstrzygnięcie na niewystarczających dochodach uzyskiwanych przez skarżącego w Polsce, to organ odwoławczy stwierdził, że działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego nie spełnia przesłanki "korzystności dla gospodarki". Skarżący dodał, że organy nie wzięły pod uwagę, że płaci podatki i składki na ubezpieczenie. Stwierdził również, że organy zaostrzyły ustawowe przesłanki warunkujące udzielenie zezwolenia na czasowe zamieszkanie uznając, że działalność gospodarcza prowadzona przez cudzoziemca musi przynosić "znaczne korzyści dla gospodarki", podczas gdy z ustawy wynika, że wystarczające jest stwierdzenie, że taka działalność przynosi po prostu "korzyść gospodarce narodowej". Zwrócił również uwagę, że prowadzona przez niego działalność nie odbiera miejsc pracy obywatelom polski. Skarżący świadczy usługi medycyny naturalnej uzupełniając pakiet usług medycznych dostępnych w Polsce.

Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w motywach zaskarżonej decyzji i stwierdził, że zarzuty zawarte w skardze nie dają podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Na podstawie art. 53 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2006r., Nr 234, poz. 1694), dalej "ustawa o cudzoziemcach", zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony udziela się cudzoziemcowi, który posiada zezwolenie na pracę albo pisemne oświadczenie pracodawcy o zamiarze powierzenia cudzoziemcowi wykonywania pracy, jeżeli zezwolenie na pracę nie jest wymagane lub prowadzi działalność gospodarczą na podstawie przepisów obowiązujących w tym zakresie w Rzeczypospolitej Polskiej, korzystną dla gospodarki narodowej, a w szczególności przyczyniającą się do wzrostu inwestycji, transferu technologii, wprowadzania korzystnych innowacji lub tworzenia nowych miejsc pracy.

Stosownie do art. 53 ust. 4 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemiec, o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1, wykonujący lub zamierzający wykonywać pracę w utworzonej przez siebie spółce komandytowej, spółce komandytowo-akcyjnej, spółce z ograniczoną odpowiedzialnością lub spółce akcyjnej albo w takiej spółce, do której przystąpił lub objął bądź nabył jej udziały lub akcje, jest obowiązany wykazać, że działalność tej spółki spełnia warunki określone w ust. 1 pkt 2.

Ponadto zgodnie z art. 53b ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, cudzoziemiec, o którym mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1, 2, 7, 9, 13, 14, 16-18 oraz w art. 53a ust. 1, jest obowiązany posiadać:

1) ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz

2) stabilne i regularne źródło dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu w przypadkach, o których mowa w art. 53 ust. 1 pkt 1, 2, 7, 9, 13 i 14 oraz w art. 53a ust. 1 pkt 1 lit. b oraz pkt 2 i 4.

Dochód, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, po odliczeniu kosztów zamieszkania, przypadający na każdego członka rodziny pozostającego na utrzymaniu cudzoziemca lub na cudzoziemca, gdy jest osobą samotną, musi być wyższy niż wysokość dochodu, od której przyznaje się świadczenia pieniężne z pomocy społecznej na podstawie ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, ze zm.). Uważa się, że koszty zamieszkania, o których mowa w ust. 5, obejmują co najmniej wysokość stałych opłat związanych z eksploatacją zajmowanego lokalu w rozliczeniu na liczbę osób zamieszkujących w tym lokalu, a ponadto opłaty za dostawy do lokalu energii, gazu, wody oraz odbiór ścieków, odpadów i nieczystości ciekłych (art. 53b ust. 5 i ust. 5a ustawy o cudzoziemcach).

Treść powołanych przepisów mających zastosowanie w rozpoznawanej sprawie wskazuje, że organy podejmują decyzję w sprawie udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w Polsce, po ustaleniu, czy wnioskujący spełnia ustawowe przesłanki uzasadniające udzielenie takiego zezwolenia. Wnioskujący cudzoziemiec powinien posiadać ubezpieczenie zdrowotne w rozumieniu przepisów o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub potwierdzenie pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów leczenia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz stabilne i regularne źródło dochodu wystarczające na pokrycie kosztów utrzymania siebie i członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu. W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej, cudzoziemiec uzyska zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, jeżeli prowadzi działalność gospodarczą korzystną dla gospodarki narodowej. Korzyść dla gospodarki przejawiać się może wzrostem inwestycji, transferem technologii, wprowadzaniem korzystnych innowacji lub tworzeniem nowych miejsc pracy.

Odnosząc opisane warunki do przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że skarżący posiada ubezpieczenie zdrowotne. Sporne pomiędzy stronami pozostają dwie kwestie: czy działalność gospodarcza prowadzona przez skarżącego jest korzystna dla gospodarki narodowej oraz, czy skarżący posiada stabilne i regularne źródła dochodów wystarczające do pokrycia własnych kosztów utrzymania (skarżący nie wskazał, że ma na utrzymaniu rodzinę w Polsce).

Sąd nie podziela stanowiska skarżącego, zgodnie z którym organy, żądając aby prowadzona działalność gospodarcza wykazywała cechę "znacznej korzyści dla gospodarki narodowej", dokonały interpretacji przepisu art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach contra legem. Zauważyć bowiem należy, że ustawodawca posługując się pojęciem "działalność korzystna dla gospodarki narodowej", nie przedstawił definicji tego pojęcia. Ustawodawca nie wskazał również zamkniętego katalogu cech charakteryzujących "działalność korzystną dla gospodarki narodowej" wymieniając w przepisie, że działalność w szczególności powinna się przyczyniać do wzrostu inwestycji, transferu technologii, wprowadzania korzystnych innowacji i tworzenia nowych miejsc pracy. Powołane cechy stanowią wskazówkę interpretacyjną, która wymaga wykazania związku pomiędzy prowadzoną działalnością gospodarczą, a konkretnymi korzyściami dla gospodarki narodowej (por. wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2005 r., sygn. akt II OSK 201/05, ONSAiWSA 2006, nr 4, poz. 112). W rozpoznawanej sprawie nie wywołuje sporu, że prowadzona przez skarżącego spółka nie przyczynia się do wzrostu inwestycji, transferu technologii, wprowadzania korzystnych innowacji w gospodarce narodowej. Powołane okoliczności w żaden sposób nie zostały wykazane przez skarżącego. Organ słusznie zauważył, że oceniając przesłankę "korzystności", należy również mieć na uwadze wysokość osiąganych przez spółkę dochodów i kwoty odprowadzanych w związku z prowadzoną działalnością świadczeń do budżetu państwa (np. z tytułu podatku dochodowego, składek na ubezpieczenia społeczne). Z punktu widzenia gospodarki zasadne wydaje się promowanie rozwoju przedsiębiorstw przynoszących znaczące korzyści finansowe, natomiast ograniczanie dostępu do rynku podmiotów, które wykazują niewysokie dochody albo straty. Dlatego wysokie dochody, a przez to wysokie wpływy do budżetu państwa z tytułu należności podatkowych mogą uzasadniać pozytywne rozpatrzenie sprawy w sytuacji, gdy brak jest innych okoliczności uzasadniających przyjęcie, że spełniona została przesłanka określona w art. 53 ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach.

Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że w roku 2008 utworzona przez skarżącego Spółka z o.o. "[...]" osiągnęła dochód w wysokości 14.041,69 zł. Z uzyskanego dochodu pokryła stratę za 2006 r. i zapłaciła podatek za 2008 rok w kwocie 2.203 zł. Pomimo wezwania, skarżący nie przedstawił organom administracji zeznania podatkowego CIT-8 za 2009 r. W toku postępowania złożył natomiast rachunek zysków i strat, z którego wynika, że na dzień [...] marca 2010 r. spółka wykazała zysk w wysokości 4.768,33 zł. W ocenie Sądu, organy administracji nie naruszyły przepisów prawa stwierdzając, że dochody uzyskiwane przez spółkę nie uzasadniają udzielenia skarżącemu zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony w Polsce, ponieważ nie są to dochody przynoszące znaczną korzyść gospodarce. Świadczenie usług z zakresu medycyny naturalnej umożliwia osiągnięcie dochodu wystarczającego do regulowania bieżących wydatków skarżącego. Spółka nie generuje jednak dochodów, które w globalnym ujęciu mogą zadecydować o wzroście inwestycji na rodzimym rynku. Również wysokość płaconych podatków nie wskazuje, że spółka w jakikolwiek sposób może wpływać korzystnie na rozwój polskiej gospodarki. Należy podzielić opinie organów administracji zgodnie z którą fakt uiszczania przymusowych danin na rzecz państwa polskiego nie oznacza wprost, że podmiot gospodarczy prowadzi działalność korzystną dla gospodarki narodowej. Nie można również stwierdzić, że spółka skarżącego tworzy nowe miejsca pracy. Jest w niej zatrudnionych dwóch cudzoziemców, będących równocześnie jej wspólnikami oraz jednego obywatela Polski (na podstawie umowy cywilnoprawnej). Powyższy fakt nie dowodzi jednak, że spółka odgrywa znaczącą rolę, jako pracodawca choćby na lokalnym rynku pracy. Co więcej, skarżący w toku postępowania administracyjnego stwierdził, że spółka nie zamierza zatrudniać obywateli polskich i ewentualnie może zatrudnić nowych pracowników, ale pochodzących z [...].

W ocenie Sądu trafne jest również stanowisko organów odnośnie niespełnienia przez skarżącego przesłanki z art. 53b ust. 1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, tj. nie wykazania przez niego, że posiada stabilne i regularne źródło dochodu wystarczające na pokrycie kosztów utrzymania. Organy ustaliły, że skarżący jest prokurentem i wspólnikiem "[...]" Spółka z o.o. Jest również zatrudniony w spółce na stanowisku [...] (na ½ etatu z wynagrodzeniem 1.500 zł brutto, a następnie na ¾ etatu z pensją 1.100 zł brutto). Organy ustaliły, że koszty zamieszkania wynoszą około 350 zł. Ponadto, do kosztów utrzymania organy zaliczyły stałe obciążenie finansowe związane ze spłatą kredytu zaciągniętego na zakup mieszkania w [...]. Po odliczeniu kosztów zamieszkania i uwzględnieniu miesięcznych kosztów kredytu, średniomiesięczny dochód skarżącego wynosi 99,50 zł, a więc mniej niż wskazany w art. 53b ust. 5 ustawy o cudzoziemcach minimalny próg dochodów ustalony na podstawie przepisów o udzielaniu pomocy społecznej.

Organy słusznie nie uwzględniły wyjaśnień skarżącego, iż posiada on dodatkowe źródła dochodów w [...], ponieważ tych faktów skarżący nie wykazał. Ustalając wysokość dochodów nie uwzględniły również faktu, że skarżący jest współwłaścicielem mieszkania w [...], ponieważ skarżący nie wskazał, że mieszkanie stanowi źródło dochodów. Analizując kwestię posiadania przez cudzoziemca środków finansowych na rachunku bankowym, należy zauważyć, że na przedstawionym wyciągu za okres od [...] listopada 2009 r. do [...] maja 2010 r. zaewidencjonowano jednorazową wpłatę zagraniczną kwoty 4.965 USD, jednorazowy przelew kwoty 9.992 USD zrealizowany przez wspólniczkę skarżącego oraz wpłatę własną kwoty 4.000 USD, przy czym w krótkim czasie wypłacona została przez skarżącego kwota 14.947 USD i pozostało saldo w wysokości 4.000 USD. Wpłaty te to jednorazowe przysporzenia majątkowe, a więc nie spełniają cech stabilnego i regularnego źródła dochodów. Należy zgodzić się ze stwierdzeniem organów obu instancji, iż sytuacja skarżącego nie pozwala na stwierdzenie, że posiada źródło dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania w Polsce.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa procesowego należy stwierdzić, iż są one bezpodstawne. Organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy przeprowadzając konieczne czynności wyjaśniające i ustosunkowując się do dokonanych na ich skutek ustaleń. Wyjaśnić również należy, iż zasada uwzględnienia słusznego interesu obywateli z art. 7 k.p.a. nie może powodować naruszenia prawa materialnego w sprawach, w których ustawodawca wprowadził instytucję decyzji związanej. Do tego rodzaju spraw, w których przepisy prawa materialnego determinują treść rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej należy decyzja w przedmiocie zezwolenia na czasowe zamieszkanie.

Sąd nie podziela również oceny skarżącego, że decyzje wydane w pierwszej i drugiej instancji zostały oparte na innych podstawach prawnych. Organ pierwszej instancji rozpoznał bowiem zarówno przesłankę "posiadania stabilnego i regularnego źródła dochodu wystarczającego na pokrycie kosztów utrzymania", jak również przesłankę "działalności korzystnej dla gospodarki narodowej". Organ odwoławczy w całości utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji, podzielając ocenę zebranego materiału dowodowego dokonaną przez organ pierwszej instancji.

W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że trafnie organy uznały, że cudzoziemiec nie wypełnił przesłanek jakie niesie ze sobą dyspozycja art. 53 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 oraz art. 53b ust.1 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach, co zobligowało organ - na mocy art. 57 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach do odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP.

Z powyższych względów, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało oddalić skargę jako niezasadną.