Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 674/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2010-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Ewidencja ludności
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 993
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek,, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant referent Joanna Wita, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi D. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] r. Prokuratura Rejonowa K. w K zwróciła się do Urzędu Miasta K. z wnioskiem o wymeldowanie z lokalu przy ul. [...] D. Z. z powodu opuszczenia kilka lat wcześniej miejsca zamieszkania i niemożności ustalenia nowego miejsca pobytu. W uzasadnieniu podała, że D. Z. ok. kilku lat nie mieszka pod wskazanym adresem, nie stawia się też na wezwania WKU. Do pisma dołączono m.in. wyjaśnienie Komisariatu Policji [...] w K. z dnia [...] r. podające, iż D. Z. nie zamieszkuje pod wskazanym adresem od około 2,5 roku, a jego osoba lokatorom jest nieznana.

W trakcie wszczętego przez organ I instancji postępowania administracyjnego, o którego wszczęciu powiadomiono pismem z dnia [...] r., organ I instancji ustalił, że "[A]" Sp. z o.o. nie posiada informacji kiedy D. Z., posiadający tytuł prawny do lokalu na podstawie umowy najmu, opuścił mieszkanie i gdzie przebywa. Natomiast Komisariat Policji [...] w K. ponownie potwierdził, że mieszkanie jest pustostanem albowiem skarżący nie mieszka w nim od 2,5 roku i nie jest znany wśród sąsiadów.

Do udziału w sprawie zgłosił się pełnomocnik D. Z. adw. M. K., który podał, iż jego mandant czasowo przebywa w W. gdzie pobiera naukę, ale jego centrum życiowe nadal znajduje się w K. przy ul. [...] gdzie zamierza wrócić po zakończeniu edukacji. Do pełnomocnictwa, do którego przedłożenia został wezwany, pełnomocnik dołączył nadto cyt. "zaświadczenie", z którego, zdaniem pełnomocnika wynika, że D. Z. studiuje na wydziale [...] Uniwersytetu w K.

W trakcie postępowania wyjaśniającego organ przesłuchał sąsiadów zamieszkałych w tym samym budynku przy ul. [...]. I. M. oświadczyła, że D. Z. nie zna, a w lokalu nr [...] nikt nie zamieszkuje. C. P. oświadczyła, że D. Z. nie widuje od [...] r.

Przeprowadzono też w dniu [...] r. oględziny lokalu. Jak wynika ze sporządzonego protokołu żaluzje były zasłonięte, natomiast mieszkanie otwarte. Przebywał w nim starszy mężczyzna, który nie ujawnił swoich personaliów i nie okazał dokumentu tożsamości.

Z kolei jak wynika z notatki służbowej sporządzonej przez Inspektora Urzędu w dniu [...] r. zgłosił się do organu B. Z. i oświadczył, że syn D. Z. wyjechał na pobyt czasowy do A. i tam się uczy. Oświadczył też, że w sprawie syna nie poda więcej informacji.

Natomiast pismem z dnia [...] r. "[A]" Sp. z o.o. przedłożyła kopię pisma D. Z. z dnia [...] r., w którym D. Z. zwrócił się o przepisanie tytułu prawnego do zajmowania lokalu na ojca, B. Z. albowiem D. Z. zamierza na stałe wyjechać ze [...] (późniejszym pismem z dnia [...] r. Spółka podała, że nie wyraziła zgody na prośbę D. Z. Opłaty za mieszkanie wnoszone są systematycznie przez A. Z.). Dołączono także pismo A. Z. z dnia [...] r. potwierdzające, że D. Z. zatrudniony jest w W. w firmie [B].

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta K. orzekł o wymeldowaniu D. Z. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w K. W wyniku odwołania wniesionego przez pełnomocnika skarżącego decyzja ta została jednak uchylona przez Wojewodę [...] decyzją z dnia [...] r., z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy.

W ramach ponownie prowadzonego postępowania organ przesłuchał B. Z., ojca D. Z., który stwierdził, że syn podjął naukę i pracuje w W. Następnie zamierza powrócić do lokalu albowiem nie opuścił go trwale, a w okresach świątecznych w nim przebywa. Ostatnio był przez 2 dni w zimie [...] r.

Organ I instancji pismem z dnia [...] r. wezwał też pełnomocnika skarżącego do przedłożenia zaświadczenia uczelni potwierdzającego podjęcie przez skarżącego studiów i czasokres nauki. Organ przypomniał o konieczności składania pism w języku polskim. Pełnomocnik D. Z. nie odpowiedział na kierowane do niego wezwanie, nie przedłożył też żądanych dokumentów.

Przeprowadzono nadto kolejne oględziny lokalu (w dniu [...] r.) w ramach których stwierdzono brak obecności kogokolwiek, zasłonięte żaluzje i brak oznak zamieszkiwania.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Prezydent Miasta K. ponownie orzekł o wymeldowaniu D. Z. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w K. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał treść stanowiącego podstawę prawną decyzji art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity: Dz. U. 2006, nr 139, poz. 933 z późn. zm.), a następnie omówił poczynione w sprawie ustalenia. Wskazał m.in., iż w dacie wszczęcia przedmiotowego postępowania budynkiem przy ul. [...] w K. zarządzała "[A]" Sp. z o.o. w K. Na mocy postanowienia Sądu Rejonowego K. w K. z dnia [...] roku [C] Sp. z o.o. w K. połączyła się ze "[A]" Sp. z o.o. w K., i poprzez przejęcie wraz z prawami i obowiązkami, stała się jej następcą prawnym. Organ podkreślił, iż D. Z. zameldowany na pobyt stały w lokalu przy ul. [...] w K., faktycznie pod wskazanym adresem nie zamieszkuje. Pierwszym z dowodów zgromadzonych w sprawie jest notatka Komisariatu [...] Policji w K., w której podano, że w lokalu przy ul. [...] w K. od 2 lat nikt nie zamieszkuje, a osoba D. Z. nie jest znana lokatorom budynku, oraz że aktualnego adresu D. Z. nie ustalono. Kolejnym dowodem są oględziny lokalu przy ul. [...] w K., które organ przeprowadzał trzykrotnie w toku prowadzonego postępowania wyjaśniającego. Następną czynnością dowodową organu było przesłuchanie świadków na okoliczność zamieszkiwania D. Z. w lokalu przy ul. [...] w K. W tym celu także trzykrotnie wzywano osoby zameldowane w budynku nr [...] przy ul. [...] w K. Zeznania złożone przez wezwane osoby w dniu [...] r. wykazały, że Pan D. Z. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu. Podobnie zeznał wezwany w charakterze świadka, przedstawiciel Działu Obsługi Nieruchomości [C] Sp. z o.o. w K., który oświadczył, że podczas częstych wizyt w budynku przy ul. [...] w K., związanych z obowiązkami służbowymi nigdy nie spotkał D. Z., natomiast z rozmów z lokatorami budynku ustalił, że D. Z. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu od ponad 1,5 roku, oraz że aktualnie przebywa zagranicą. Dodatkowo poinformował, iż z dniem [...] r. Zarząd Spółki wypowiedział D. Z. umowę najmu przedmiotowego lokalu. Wypowiedzenie umowy nastąpiło w związku z niezamieszkiwaniem D. Z. pod ww. adresem przez okres powyżej 12 miesięcy. Okres wypowiedzenia upłynął z dniem [...] r. W dniu [...] r. pełnomocnik D. Z. złożył do akt sprawy oświadczenie, że jego mandant aktualnie studiuje na wydziale [...] Uniwersytetu w K. w W., twierdząc równocześnie, że centrum życiowe D. Z. znajduje się w lokalu przy ul. [...] w K. Również wezwany w charakterze świadka ojciec D. Z. – B. Z. zeznał do protokołu, że jego syn ok. [...] r. wyjechał za granicę, gdzie aktualnie uczy się i pracuje, poinformował również, że D. Z. do lokalu przy ul. [...] w K. powraca w dni wolne od pracy czy święta, prowadząc w nim wtedy gospodarstwo domowe, natomiast po ukończeniu nauki zamierza powrócić do kraju i zamieszkiwać w tym lokalu. Powyższe informacje nie znalazły jednak potwierdzenia w zeznaniach innych świadków, w których podano, że od [...] r. D. Z. w ogóle nie jest widywany w miejscu zameldowania na pobyt stały. B. Z. oświadczył również, że według jego wiedzy D. Z. planuje przyjazd do kraju w zbliżającym się okresie świątecznym. Biorąc pod uwagę złożone wyjaśnienia na dzień [...] r. wyznaczono termin przeprowadzenia oględzin w miejscu zameldowania na pobyt stały D. Z. Jednak również w tym terminie D. Z. nie zastano w lokalu. Organ I instancji podkreślił nadto, że sam D. Z. w piśmie z [...] r., kierowanym do Zarządu Spółki, poinformował, że "w niedługim czasie chce wyjechać na stałe ze [...]", ujawniając tym samym zamiar trwałego opuszczenia lokalu przy ul. [...] w K. Jak potwierdzają wniesione do akt sprawy oświadczenia stron, bezspornym jest, że D. Z. dobrowolnie opuścił lokal przy ul. [...] w K., natomiast trwałość opuszczenia tego lokalu potwierdza zerwanie z nim więzi, gdyż D. Z. nie powraca do przedmiotowego lokalu nawet w dni wolne od pracy czy święta, w aktach brak również dowodów, że uczestniczy w kosztach utrzymania przedmiotowego lokalu. W konkluzji organ I instancji wskazał, że wobec powyższych ustaleń nie można uznać za centrum życiowe lokalu, w którym osoba nie przebywa, nawet mimo przechowywania w nim pozostawionych przedmiotów czy sprzętów. Dlatego też utrzymywanie meldunku D. Z. w lokalu przy ul. [...] w K. stanowiłoby fikcję meldunkową. Organ podkreślił także, że pełnomocnik D. Z. mimo prawidłowego zawiadamiania o prowadzonych czynnościach urzędowych nie uczestniczył w nich, tym samym zrezygnował z możliwości kwestionowania poczynionych ustaleń. Do akt sprawy nie złożono również, mimo wielokrotnych wezwań, stosownych dokumentów, w tym spełniających wymogi art. 4 pkt 2 i art. 5 ustawy z dnia 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz. U. Nr 90, poz. 999 z późn. zm.), potwierdzających fakt pobierania nauki oraz zatrudnienia D. Z. za granicą. Do chwili obecnej D. Z. nie dopełnił zaś obowiązku wynikającego z art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, bowiem nie wymeldował się z lokalu przy ul. [...]w K. mimo, że lokal ten opuścił.

Od otrzymanej decyzji pełnomocnik D. Z. wniósł odwołanie, wyrażając niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. Podniósł, iż jego zdaniem wadliwie wskazano podstawę prawną, na której oparto zaskarżoną decyzję. W przedmiotowej sprawie nie znajduje bowiem zastosowania art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Zdaniem pełnomocnika skarżący wyjechał bowiem za granicę w celu kontynuowania nauki, co wprost wskazuje na obowiązek zastosowania art. 15 ust. 3 wskazanej ustawy, jako wyjątku od reguły zawartej ust. 2 ustawy. Mimo, iż niesporny jest fakt, że skarżący nie dopełnił obowiązku zgłoszenia swojego wyjazdu właściwemu ze względu na miejsce pobytu organowi to jednak nie sposób jest znaleźć jakiegokolwiek przepisu wskazującego, iż niedopełnienie tego obowiązku skutkować może wymeldowaniem takiej osoby z miejsca stałego pobytu. Decyzji pełnomocnik zarzucił nadto błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę jej wydania, a to wadliwe ustalenie, że D. Z. opuścił miejsce stałego pobytu. W przedmiotowej sprawie nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący nie założył w innym miejscu nowego centrum życiowego i nie ma zamiaru opuszczenia lokalu przy ul. [...]. Fakt ten wynika z przesłuchania świadka B. Z. oraz stanowiska samego skarżącego. Zdaniem pełnomocnika skarżący podkreśla, że nie jest jego wolą pozostanie na stałe w A., a aktualnie przebywa tam wyłącznie w celu pobierania nauki na Uniwersytecie w K. i po jej zakończeniu ma zamiar powrócić do kraju i zamieszkać w przedmiotowym lokalu. Nie ma żadnych przesłanek mogących wskazywać na to, iż skarżący ma zamiar postąpić inaczej. Bezpodstawnie nadto organ administracyjny uznał, że skarżący winien złożyć do akt zaświadczenie Uniwersytetu w K. w A. w tłumaczeniu na język polski. Organ prowadzący postępowanie winien dokonać z urzędu tłumaczenia, a ewentualne koszty z tym związane powinny obciążać stronę w trybie przepisu art. 262 k.p.a. Nie można nadto, zdaniem pełnomocnika, zgodzić się z twierdzeniem zawartym w decyzji o wymeldowaniu, że skarżący nie uczestniczy w kosztach utrzymania przedmiotowego lokalu, gdyż według wyciągów bankowych opłaty dokonywane są z rachunku bankowego siostry skarżącego A. Z. Fakt, iż kwoty potrzebne do utrzymania przedmiotowego lokalu nie pochodzą z konta skarżącego, a konta jego siostry nie powinny upoważniać do poglądu, że skarżąc nie uczestniczy w kosztach utrzymania lokalu. Nie jest trafny również pogląd zawarty w decyzji jakoby potwierdzeniem zerwania więzi z lokalem jest to, iż skarżący nie powraca do przedmiotowego lokalu nawet w dni wolne od pracy czy święta. Skarżący przylatuje bowiem do kraju w czasie gdy pozwala mu na to ilość dni wolnych od pracy lub wolnych od zajęć na uczelni jak i pozwala mu na to sytuacja finansowa. Fakt ten bezspornie tłumaczy sytuację, że w czasie gdy przeprowadzano oględziny w przedmiotowym mieszkaniu przedstawiciele Wydziału Spraw Obywatelskich Urzędu Miasta K. mogli nie zastać tam skarżącego.

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji przytoczył obowiązujący stan prawny oraz orzecznictwo sądów administracyjnych, obszernie omówił też przeprowadzone postępowanie administracyjne stwierdzając w konkluzji, iż celem ewidencji ludności jest rejestracja danych o miejscu pobytu osób. Oznacza to, że przesłanką wymeldowania określonej osoby z oznaczonego lokalu jest fakt nie przebywania w nim, bez konieczności wykazania, że osoba ta nie jest uprawniona do przebywania w lokalu. Wskazał, że podkreślenia wymaga fakt, iż D. Z. w piśmie z dnia [...] r. kierowanym do Zarządu Spółki wniósł o przepisanie tytułu prawnego rzeczonego lokalu na rzecz swojego ojca i jednocześnie poinformował administratora cyt.:,,...w niedługim czasie chcę wyjechać na stałe ze [...]...". Ponadto zeznania świadków, uprzedzonych o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania złożone w toku postępowania administracyjnego, a przesłuchanych do protokołów w tej sprawie w dniach [...] r. oraz [...] r. potwierdzają fakt niezamieszkiwania D. Z. w przedmiotowym lokalu. Pobytem stałym w rozumieniu ustawy jest zamieszkiwanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania (art. 6 ust. 1 ustawy). Zatem sam zamiar nie ma znaczenia, jeżeli nie towarzyszy mu zamieszkiwanie, czyli pobyt w danym lokalu. Podobnie nie ma znaczenia fakt pozostawienia w przedmiotowym lokalu rzeczy osobistych, czy też poczynienia jakichkolwiek nakładów. Roszczenia z tego tytułu mają charakter cywilnoprawny i mogą być dochodzone wyłącznie przed sądem powszechnym. W przedmiotowym lokalu nie jest możliwe ani zastanie D. Z. osobiście, ani doręczanie korespondencji. Nie ma więc żadnej możliwości wykonywania względem niego działań ze sfery państwa i samorządu terytorialnego. Utrzymywanie stanu zameldowania osoby faktycznie nie zamieszkałej w danym lokalu prowadzi wprost do fikcji meldunkowej i obejścia celu ustawy. Nie można też mieć jednocześnie kilku miejsc stałego pobytu. Stąd też nie sposób przyjąć, aby decyzja o wymeldowaniu D. Z. z pobytu stałego z lokalu w którym nie przebywa od kilku lat, naruszała prawo. Ponadto ze względu na upływ czasu poza zakresem zainteresowania organów meldunkowych pozostaje fakt, czy D. Z. za granicą kontynuuje naukę, czy też wykonuje pracę. Tym bardziej, że pełnomocnik D. Z. został wezwany już przez organ I instancji o dołączenie do akt sprawy dokumentu potwierdzającego, iż D. Z. studiuje za granicą. Natomiast przedłożone w dniu [...] r. zaświadczenie tego faktu nie potwierdza. Pełnomocnik nie skorzystał też z możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Organ II instancji wskazał nadto, że przepisy ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych mają przede wszystkim charakter porządkowy. Zameldowanie w lokalu nie rodzi uprawnień do jego używania; obowiązek meldunkowy to czynność wyłącznie techniczna związana z rejestracją ruchu ludności. Zdaniem organu odwoławczego nie doszło do naruszenia przez organ I instancji prawa materialnego oraz procedury, które mogłoby mieć istotny wpływ na przebieg postępowania. Oceny materiału dokonano w sposób wszechstronny, spójny i logiczny przy zachowaniu zasady wynikającej z treści art. 80 k.p.a. D. Z. pomimo opuszczenia lokalu przy ul. [...] w K. nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku wynikającego z art. 15 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, bowiem nie wymeldował się z dotychczasowego miejsca pobytu. W konsekwencji prawidłowo orzeczono o jego wymeldowaniu.

Pismem z dnia [...] r. pełnomocnik D. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji, domagając się jej uchylenia. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych gdyż w rozpatrywanej sprawie nie mają one zastosowania, naruszenie art. 15 ust. 3 ustawy poprzez jego niezastosowanie, sprzeczność ustaleń organu, iż D. Z. opuścił miejsce stałego pobytu podczas gdy z materiału dowodowego wynika, że do opuszczenia lokalu nie doszło, wadliwość przyjęcia przez organ, że przedłożony w toku sprawy dokument nie potwierdza faktu, iż D. Z. studiuje zagranicą podczas gdy zdaniem pełnomocnika z prawidłowej oceny materiału dowodowego bezspornie wynika, że D. Z. jest studentem Uniwersytetu w K. w A. W uzasadnieniu pełnomocnik ponowił argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej. Wskazał, iż jego zdaniem skoro skarżący wyjechał za granicę w celu kontynuowania nauki, to wskazuje to na obowiązek zastosowania art. 15 ust. 3 wskazanej ustawy, jako wyjątku od reguły zawartej ust. 2 ustawy. Nadto skarżący wyjechał jedynie tymczasowo za granicę w celu kontynuowania nauki. W konsekwencji w rozpatrywanej sprawie nie może być mowy o opuszczeniu miejsca stałego pobytu przy ul. [...] przez skarżącego. W toku prowadzonego postępowania ustalone bowiem zostało, na podstawie przesłuchania świadka B. Z. oraz stanowiska samego skarżącego, że skarżący nie założył w innym miejscu nowego centrum życiowego i nie ma zamiaru opuszczenia lokalu przy ul. [...]. Na fakt ten dodatkowo wskazują pozostawione przez skarżącego w przedmiotowym lokalu rzeczy osobiste oraz ruchomości. Skarżący podkreślał w toku prowadzonego postępowania i czyni to ponownie, że nie jest jego wolą pozostanie na stałe w A., a aktualnie przebywa on tam wyłącznie w celu pobierania nauki na Uniwersytecie w K. i po jej zakończeniu ma zamiar powrócić do kraju i zamieszkać w przedmiotowym lokalu. Nie zostały wykazane żadne przesłanki wskazujące, że skarżący ma zamiar postąpić inaczej. Nie jest trafny również pogląd zawarty w decyzji jakoby potwierdzeniem zerwania więzi z lokalem jest to, iż podczas oględzin przeprowadzanych w przedmiotowym lokalu nie zastano tam skarżącego, ani też fakt, iż sąsiedzi stwierdzili niezamieszkiwanie w tym lokalu przez skarżącego. W tej mierze pełnomocnik po raz kolejny podniósł, że skarżący nie zaprzecza, że w okresie pobierania nauki za granicą jego pobyt w przedmiotowym lokalu nie jest tak częsty jak mógłby być gdyby nie wyjechał w celach zdobywania wykształcenia za granicę. Nie sposób jest jednak przyjąć, że w każdy dzień wolny od pracy skarżący będzie przylatywał do kraju. Nie jest to ani celowe ze względu na czas potrzebny na przelot i dojazd do Katowic jak i ze względu na koszty z tym związane. Skarżący przylatuje do kraju w czasie gdy pozwala mu na to ilość dni wolnych od pracy lub wolnych od zajęć na uczelni jak i pozwala mu na to sytuacja finansowa. Pełnomocnik kolejny raz potwierdził nadto, że [...] r. przedłożone zostało zaświadczenie Uniwersytetu w K. w A. stwierdzające fakt pobierania nauki na tamtejszym Uniwersytecie przez skarżącego. Organ prowadzący postępowanie winien dokonać z urzędu tłumaczenia, a ewentualne koszty z tym związane powinny obciążać stronę w trybie przepisu art. 262 k.p.a. Ewentualny brak podjęcia tych kroków nie może skutkować negatywnymi konsekwencjami dla skarżącego. Powyższe zaświadczenie w sposób bezsporny wskazuje bowiem, iż skarżący studiuje na Uniwersytecie w K.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:

a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie.

Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż w myśl art. 1 ust. 2 cytowanej już wyżej ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ewidencja ludności polega m.in. na rejestracji danych o miejscu pobytu osób. Zgodnie natomiast z art. 9 ust. 2b powołanej wyżej ustawy celom ewidencyjnym służy zameldowanie, które winno potwierdzać fakt pobytu osoby w lokalu. W konsekwencji stosownie do art. 2 i art. 4 ustawy osoba przebywająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana wykonywać obowiązek meldunkowy określony w ustawie, który to obowiązek polega na:

1) zameldowaniu się w miejscu pobytu stałego lub czasowego;

2) wymeldowaniu się z miejsca pobytu stałego lub czasowego;

3) zameldowaniu o urodzeniu dziecka;

4) zameldowaniu o zmianie stanu cywilnego;

5) zameldowaniu o zgonie osoby.

Szczegółowym kwestiom związanym z wymeldowaniem poświęcony został w ustawie art. 15, zgodnie z którego ust. 1 osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. W myśl natomiast ust. 2 wskazanego wyżej przepisu organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się.

Odnosząc się do wskazanej wyżej ciążącej na organie gminy powinności dokonania wymeldowania osoby, która wbrew przepisom obowiązku tego sama nie dopełniła zaakcentować należy, że opuszczenie miejsca stałego pobytu, jako niezbędna przesłanka wymeldowania, określona w art. 15 ust. 2 cyt. ustawy, winno być rozumiane jako dobrowolne wyprowadzenie się wynikające z własnej woli osoby zainteresowanej, a nie z powodu bezprawnych działań lub zachowań innych osób - por. w tej kwestii np. uzasadnienie wyroku NSA w Warszawie z dnia 17 marca 2003 r., sygn. akt V SA 2323/02. Nadto wskazać należy, iż opuszczeniem jest nie tylko fizyczne nieprzebywanie, ale i zamiar opuszczenia danego lokalu, z jednoczesnym zerwaniem związków z lokalem dotychczasowym i założeniem w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów - por. np. uzasadnienie wyroku NSA w Warszawie z 18 grudnia 2002 r., sygn. akt V SA 935/02 wraz z przytoczonym tam wcześniejszym orzecznictwem, a w tym wyrokiem NSA z 16 września 1986 r., sygn. akt III SA 437/86; wyrokiem NSA z 3 lipca 1985 r., sygn. akt SA/Gd 573/85; wyrokiem NSA z dnia 18 marca 1987 r., sygn. akt SA/Gd 1073/86; wyrokiem NSA z 16 kwietnia 1987 r., sygn. akt SA/Wr 110/87.

Podkreślić nadto w tym miejscu należy, iż tak samo jak zameldowanie, również wymeldowanie jest wyłącznie aktem rejestracji danych dotyczących pobytu określonej osoby. Analogicznie więc jak w przypadku zameldowania, również przy wymeldowaniu źródłem powinności organu administracji dokonania tej czynności jest sam fakt opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu przez osobę podlegającą wymeldowaniu, niezależnie od tego, czy utraciła formalne uprawnienie do przebywania w tym miejscu - por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 6 lutego 2003 r., sygn. akt V SA 1398/02.

Oceniając merytoryczną poprawność decyzji o wymeldowaniu zbadać zatem należy, czy skarżący istotnie w sposób określony powyżej opuścił miejsce pobytu, z którego został wymeldowany. W razie bowiem ustalenia, iż w wyniku zachowań skarżącego jego pobyt w lokalu istotnie ustał spełniona zostałaby wymagana prawem przesłanka uzasadniająca wymeldowanie. Jak wynika z akt sprawy zarówno organ I jak też II instancji uznały, iż D. Z. opuścił miejsce pobytu w sposób uzasadniający jego wymeldowanie z lokalu. Analizując przedłożony w sprawie materiał dowodowy zdaniem tut. Sądu ocenę tę należy podzielić. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem, iż już w roku 2006 kiedy to ubiegał się w Spółce Mieszkaniowej o przeniesienie tytułu prawnego do zajmowania mieszkania (umowy najmu) na ojca pismem z dnia [...] r. poinformował, że zamierza wyjechać ze [...]. Skarżący podkreślił w piśmie, o którym mowa, że wyjazd ze [...] ma być wyjazdem "na stałe". Następnie skarżący istotnie wyjechał i obecnie pracuje w W. W lokalu przy ul. [...] nie przebywa. Wprawdzie w trakcie postępowania ojciec D. Z. oświadczył, że syn w okresie wolnym od pracy i okresie Świąt powraca do lokalu jednak słowom jego przeczą zarówno oświadczenia sąsiadów, stwierdzających, że D. Z. w lokalu nie jest widywany, jak też stanowiące przyczynę wszczęcia postępowania pismo Prokuratury Rejonowej K. w K. z dnia [...] r., a także 2 pisma Komisariatu Policji I[...] potwierdzające, że D. Z. nie zamieszkuje pod wskazanym adresem od około 2,5 roku. Wskazać w tym miejscu należy, że zarówno w odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjne, jak i w skardze, pełnomocnik skarżącego podkreślił, że w okresie pobytu za granicą pobyt skarżącego w przedmiotowym lokalu nie jest tak częsty jak mógłby być gdyby nie wyjechał w celach zdobywania wykształcenia za granicę. Nie sposób jest jednak przyjąć, jak stwierdził pełnomocnik, że w każdy dzień wolny od pracy skarżący będzie przylatywał do kraju. Nie jest to ani celowe ze względu na czas potrzebny na przelot i dojazd do K. jak i ze względu na koszty z tym związane. Skarżący przylatuje do kraju w czasie gdy pozwala mu na to ilość dni wolnych od pracy lub wolnych od zajęć na uczelni jak i pozwala mu na to sytuacja finansowa. Sąd zauważa, że retoryka i stylistyka, którą się posłużono się w odwołaniu i skardze sugeruje, że skarżący bywa w mieszkaniu często, choć nie aż w każdy wolny dzień. Wbrew słowom pełnomocnika brak jednak w aktach sprawy przekonujących dowodów na to by skarżący kiedykolwiek od momentu wyjazdu powracał do lokalu, żadnych dowodów bądź choćby poszlak na okoliczność tę nie wskazał także sam pełnomocnik, a okoliczności sprawy przemawiają, jak to wykazano powyżej, przeciwko takiej tezie. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, że już stanowiące przyczynę wszczęcia postępowania pismo Prokuratury zawiera informację, że skarżący nie stawia się nawet na wezwania WKU. Na marginesie zauważyć można, że do akt administracyjnych dołączono sporządzoną przez starszego inspektora wojewódzkiego notatkę służbową, informującą, iż podczas rozmowy z Wojewódzkim Sztabem Wojskowym w K. okazało się, że dla D. Z. założono już kartę poszukiwań. Przez cały okres długotrwale prowadzonego postępowania administracyjnego D. Z. nie skontaktował się też osobiście z orzekającymi w jego sprawie organami. Działając przez pełnomocnika nie miał wprawdzie takiego obowiązku, fakt nie złożenia przez niego jednak żadnych wyjaśnień i dowodów w trakcie postępowania zmierzającego do wymeldowania, pomimo że jego pełnomocnik do przedłożenia dowodów takich był wzywany, może być jednak traktowany jako znamienny i niewątpliwie, podobnie jak fakt nie zgłaszania się na wezwania władz wojskowych, nie przemawia za wyrażoną w skardze tezą, iż skarżący w wolnym czasie przyjeżdża do lokalu i tym samym nie zerwał z nim więzi.

Podkreślenia wymaga też, iż w trakcie postępowania administracyjnego skarżący, ani osobiście, ani poprzez pełnomocnika nie wykazał by jego wyjazd nastąpił w związku z podjęciem nauki zagranicą, by naukę tę wówczas podjął i by nadal od daty wyjazdu ją kontynuował. Nie można bowiem uwzględnić twierdzeń pełnomocnika skarżącego, iż wbrew uzasadnieniu zaskarżonej decyzji do akt sprawy dołączył on zaświadczenie o odbywaniu przez skarżącego studiów na Uniwersytecie w K. Pomijając bowiem w tym miejscu nawet kontrowersje pomiędzy organem I instancji a pełnomocnikiem co do konieczności i trybu dokonania tłumaczenia na język polski słusznie Wojewoda [...] stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że przedłożone przez pełnomocnika "zaświadczenie" w ogóle faktu studiowania nie potwierdza. Stanowisko Wojewody należy w tej mierze uznać za w pełni uzasadnione. Twierdząc bowiem stanowczo, zarówno w odwołaniu jak i skardze, że przedłożył w dniu [...] r. cyt. "zaświadczenie Uniwersytetu w K. w A. stwierdzające fakt pobierania nauki na tamtejszym Uniwersytecie przez skarżącego" pełnomocnik mija się z prawdą. W rzeczywistości pismo, o którym mowa, skierowane do skarżącego w dniu [...] r. przez urzędnika Uniwersytetu, nie tylko nie stanowi zaświadczenia o odbywaniu studiów lecz wręcz dowodzi, że w dacie jego zredagowania skarżący nauk takich nie pobierał. Sąd zauważa bowiem w tym miejscu, że pismo, o którym mowa powyżej, informuje jedynie skarżącego o warunkach, w tym finansowych, ewentualnego podjęcia studiów z wyjaśnieniem, że w razie gdyby skarżący był zainteresowany ofertą to do dnia [...] r. winien odesłać wypełnioną kartę zgłoszeniową. W konsekwencji nie odpowiadają ustalonemu stanowi faktycznemu twierdzenia skargi, iż w sprawie zastosowanie znaleźć winien art. 15 ust. 3 ustawy. Notabene zarówno w odwołaniu jak i skardze przyznano, że D. Z. wbrew treści przywołanego ustępu nie zgłosił wyjazdu na okres dłuższy niż 3 miesiące, nie wyjaśniając czemu nie uczynił tego w okresie późniejszym, skoro jak twierdzi skarga, przyjeżdża do lokalu (co jak wskazano powyżej nie znalazło potwierdzenia w zgromadzonych dowodach).

W konsekwencji, wobec faktu, iż skarżący de facto opuścił lokal z którego został wymeldowany, nie zamieszkuje w nim, pomimo wezwań nie wykazał, osobiście lub przez pełnomocnika, iż jego wyjazd miał na celu podjęcie studiów i naukę tę skarżący wówczas podjął i kontynuuje, a tym samym wyjazd ma charakter jedynie czasowy, niewątpliwym jest, iż co do meritum zaskarżona decyzja organu II instancji utrzymująca w mocy decyzję o wymeldowaniu jest merytorycznie poprawna i pozostaje w zgodzie z prawem albowiem spełnione były w dacie jej wydania przewidziane w art. 15 ust. 2 powołanej wyżej ustawy przesłanki obligujące organ do wymeldowania osoby z miejsca dotychczasowego pobytu. W świetle art. 15 ust. 1 i 2 ustawy prawnie niedopuszczalnym byłoby bowiem utrzymywanie dalszego, fikcyjnego, zameldowania w lokalu osoby, która de facto lokal ten opuściła i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Ewidencja ludności służy bowiem wyłącznie zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Bez znaczenia pozostaje tym samym podnoszony w skardze argument, iż w mieszkaniu skarżący pozostawił przed laty rzeczy osobiste co notabene nie zostało przez organy jednoznacznie zbadane. Niezależnie bowiem od tego gdzie w istocie rzeczy te obecnie znajdują się nie mogą one wskazywać na obecność D. Z. w mieszkaniu, które jak wynika z akt sprawy opuścił.

W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.