Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 2009/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2009-01-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 92 ust. 1-2
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity
article: art. 31 ust. 1-2
journal: Dz.U. 2004 nr 92 poz 879
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców.
journal: Dz.U.UE.L 1985 nr 370 poz 8 art. 14
law: Rozporządzenie Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi Z. L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego Z. L. kwotę 900 (dziewięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Syg akt.VI SA/Wa 2009/08

UZASADNIENIE

Z. L. wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia [...] lipca 2008 r. utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nr [...] z dnia [...] maja 2008 r. w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 30.000 zł za nieokazanie wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie - za każdy dzień.

Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

W okresie [...][...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego przeprowadził kontrolę przedsiębiorstwa [...]. Przedmiotem kontroli było m. in. sprawdzenie przestrzegania obowiązku użytkowania tachografów samochodowych i wykresówek podczas wykonywania przewozów drogowych. W czasie kontroli inspektorzy zażądali od przedsiębiorcy wykresówek za okres [...] wytypowanych trzech kierowców, którzy byli zatrudnieni w tym przedsiębiorstwie w kontrolowanym okresie. Ustalono bowiem, iż w kontrolowanym okresie jedynym pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony przewozy drogowe na potrzeby własne wykonywali kierowcy:

- Ł.W. zatrudniony na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony [...] (rozwiązanie umowy nastąpiło z dniem [...] kwietnia 2007 r. za porozumieniem stron);

- M. R. zatrudniony na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony [...] (kierowca faktycznie pracował do dnia [...] lipca 2007 r.);

- J. Ł. zatrudniony na podstawie umowy o pracę zawartej na czas określony w okresie [...] Skarżący okazał do kontroli tylko jedną tarczę tachografu z dnia [...] lutego 2008 r. Jednocześnie złożył pisemne wyjaśnienia, że ma zawartą umowę z Centrum Edukacji i Doradztwa w O. na prowadzenie bieżącej weryfikacji i sporządzania ewidencji czasu pracy kierowców w jego przedsiębiorstwie. W dniu [...] lutego 2008 r. Centrum Edukacji i Doradztwa w O. przekazało jego pracownicy M. B. tarcze tachografu za okres, którego dotyczyła kontrola, w związku z wezwaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W dniu tym w siedzibie firmy przy ul. M. w O. doszło jednak do kradzieży tych dokumentów wraz z teczką, w której się znajdowały. Z przyczyn od niego niezależnych i niezawinionych nie jest więc w stanie przedłożyć żądanych tarcz tachografu. Na potwierdzenie tego faktu skarżący przedstawił postanowienie Komendy Miejskiej Policji w O. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...]o umorzeniu dochodzenia w sprawie kradzieży zaistniałej w firmie [...] w dniu [...] lutego 2008 r., z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa.

W dniu [...] marca 2008 r. organ doręczył skarżącemu protokół kontroli przedsiębiorstwa oraz zawiadomienie o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego.

Skarżący w piśmie z dnia [...] marca 2008 r., ustosunkowując się do ustaleń kontroli podniósł, że zgodnie z obowiązującymi przepisami, gromadził stosowne dokumenty potwierdzające czas pracy kierowców. Dokumenty te zostały jednak skradzione z siedziby firmy, a w tej sytuacji nie do przyjęcia jest stanowisko organu, że przedsiębiorca nie okazał tarcz tachografu za okres objęty kontrolą. Nie do przyjęcia jest też metodologia kontroli przyjęta przez inspektorów, która zakłada, że kierowcy w każdym dniu obecności w pracy wykonywali przewozy drogowe i to zawsze pojazdami samochodowymi o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t. Skarżący załączył do pisma roczne karty ewidencji czasu pracy trzech kierowców, a także ich cztery podania o udzielenie urlopu wskazując, iż w chwili obecnej są one jedynym dowodem potwierdzającym czas pracy zatrudnionych pracowników.

W toku postępowania organ przesłuchał w charakterze świadków kierowców R.M., W. Ł. oraz Ł. J.

Na podstawie zeznań R. M. organ ustalił, iż faktycznie pracował on w charakterze kierowcy przez 28 dni. Przez pozostałe 7 dni pojazd, którym jeździł był w serwisie, gdzie usuwano awarię. W związku z powyższym organ uwzględnił fakt nieokazania w czasie kontroli 28 tarcz tachografu tego kierowcy.

Kierowca W. Ł. w czasie przesłuchania w charakterze świadka okazał 62 tarcze tachografu wypisane na jego nazwisko, dotyczące okresu zatrudnienia w firmie [...], które zostały włączone do materiału dowodowego. Świadek ten zeznał, iż przedsiębiorca Z. L. nigdy nie pytał go o wykresówki i nie żądał od niego ich zwrotu, nawet po rozwiązaniu umowy o pracę w dniu [...] kwietnia 2007 r.

Na podstawie zeznań kierowcy Ł. J. organ ustalił, iż przez 60 dni jego zatrudnienia w kontrolowanym przedsiębiorstwie pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t był niesprawny, a on wykonywał w tym czasie przewozy pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej poniżej 3,5 tony. W okresie zatrudnienia w kontrolowanym przedsiębiorstwie kierowca ten nie więcej niż 30 razy wykonywał przewóz pojazdem marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], a więc jedynym należącym do tej firmy, którego dopuszczalna masa całkowita przekracza 3,5 tony.

W oparciu o zeznania ww. świadków [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego ustalił ostatecznie, iż przedsiębiorca nie okazał łącznie 120 tarcz tachografu, za dni, w których kierowcy pracowali na pojeździe o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony i w oparciu o te ustalenia decyzją z dnia [...] maja 2008 r. na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym nałożył na skarżącego Z. L. karę pieniężną w wysokości 30.000 zł za nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie – za każdy dzień.

W odwołaniu od tej decyzji skierowanym do Głównego Inspektora Transportu Drogowego Z. L. zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 14 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz naruszenie przepisów postępowania tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. i w zw. z art. 7 k.p.a.

W uzasadnieniu tych zarzutów skarżący podniósł, iż prawidłowo przechowywał i archiwizował dokumentację w zakresie transportu drogowego, a fakt nieokazania wszystkich wymaganych wykresówek wynikał z okoliczności od niego niezależnych tj. czynu przestępczego (kradzieży), która miała miejsce w dniu [...] lutego 2008 r. w biurze przedsiębiorstwa. Jednocześnie podkreślił, że przedstawił organowi roczne karty ewidencji czasu pracy kierowców. Zakwestionował też zeznania świadka W. Ł. wskazując, iż są one sprzeczne z zeznaniami pozostałych świadków oraz, że na ocenę wiarygodności tego świadka winien mieć wpływ jego negatywny stosunek do skarżącego. Skarżący zarzucił też, że organ nie przeprowadził w sposób wyczerpujący postępowania dowodowego, gdyż nie przeprowadził dowodu z zeznań świadków T. Ż., A. M., M. B. i M. S. na okoliczność umowy łączącej go z Centrum Edukacji i Doradztwa w O. m. in. w zakresie ewidencji czasu pracy kierowców, prawidłowości wypełniania przez niego obowiązków w zakresie przechowywania tarcz tachografu w okresie [...] oraz miejsca i sposobu ich przechowywania. Skarżący wniósł w związku z tym o zmianę decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.

Główny Inspektor Transportu Drogowego rozpoznając powyższe odwołanie decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 92 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz lp. 11.4. ust. 1 załącznika do tej ustawy, art. 31 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004 r., Nr 92, poz. 879 ze zm.), art. 14 Rozporządzenia Rady (EWG) NR 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. Wspólnot Europejskich nr L 370 z 31.12.1985 str. 8-21 ze zm.) - utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości w mocy.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z artykułem 14 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) NR 3821/85, przedsiębiorstwo przechowuje wykresówki i wydruki w każdym przypadku sporządzenia wydruków zgodnie z art. 15 ust. 1, w porządku chronologicznym oraz czytelnej formie, przez co najmniej rok po ich użyciu oraz wydaje ich kopie zainteresowanym kierowcom, na ich wniosek. Przedsiębiorstwo wydaje także zainteresowanym kierowcom na ich wniosek kopie danych wczytanych z kart kierowców oraz ich wydruki na papierze. Wykresówki, wydruki, oraz wczytane dane okazuje się lub doręcza na żądanie każdego upoważnionego funkcjonariusza służb kontrolnych.

Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, iż prawidłowo została na stronę nałożona kara pieniężna za naruszenie polegające na nieokazaniu wykresówki lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu podczas kontroli w przedsiębiorstwie - za każdy dzień. Za niezasadne uznał argumenty podniesione w odwołaniu w przedmiocie naruszenia przez organ I instancji przepisów art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. Nie znalazł też podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania stwierdzając, iż w sprawie brak jest przesłanek do zastosowania art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym. Przywołując wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 marca 2008 r. (sygn. akt VI SA/Wa 67/08) organ odwoławczy wskazał, iż przepis art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym przewiduje zwolnienie przedsiębiorcy z odpowiedzialności, "jeśli stwierdzone zostanie, że dołożył należytej staranności (uczynił wszystko, czego można było od niego rozsądnie wymagać) organizując przewóz, a jedynie wskutek jakiś nadzwyczajnych "okoliczności" lub zdarzeń doszło do naruszenia". A zatem, brak wpływu na powstanie naruszenia musi realnie zaistnieć. Nie wystarczy tylko zakwestionować swoją odpowiedzialność. W ocenie organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie przedsiębiorca nie uwolnił się od odpowiedzialności. Wyjaśnienia strony wyraźnie bowiem wskazują, iż w momencie kradzieży tarcze tachografu nie były prawidłowo zabezpieczone. Jednocześnie organ odwoławczy podniósł, iż zagadkowy fakt kradzieży, który miał miejsce dokładnie w dniu poprzedzającym rozpoczęcie kontroli w siedzibie przedsiębiorstwa, o której właściciel firmy został uprzednio poinformowany, budzi wątpliwości. Świadomość zbliżającej się kontroli powinna bowiem uczulić przedsiębiorcę, na szczególne zabezpieczenie dokumentów, które mają być w dniu następnym poddane analizie. Fakt zgłoszenia na policji kradzieży ww. dokumentów, zakończenie dochodzenia umorzeniem postępowania przygotowawczego wobec nie wykrycia sprawców nie stanowią więc okoliczności, która zwalniałaby przedsiębiorcę z odpowiedzialności, zwłaszcza, gdy wykazany zostanie brak staranności w przechowywaniu dokumentów objętych kontrolą. W ocenie Głównego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiotowej sprawie naruszenie przepisów nie nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. Zatem organ I instancji prawidłowo ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, a karę pieniężną wymierzył słusznie i zgodnie z przepisami prawa. Organ odwoławczy wyjaśnił jednocześnie, iż kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma związany, a nie uznaniowy charakter. Natomiast, gdy strona znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kary w orzeczonej wysokości może - w oparciu o ustawę z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2005 r., nr 249, poz. 2104 ze zm.) - wystąpić ze stosownym wnioskiem do właściwego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego.

W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. L. zarzucił organowi:

naruszenie art. 14 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia

20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w

transporcie drogowym poprzez błędną jego wykładnie i uznanie, iż z tego przepisu wynika, że przedsiębiorcę obciążają nawet skutki wydarzeń, które są przez niego niezawinione i na które nie miał wpływu np. kradzież;

2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 80 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w

zw. z art. 7 k.p.a. poprzez dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego, nieprzeprowadzenie wszystkich dowodów niezbędnych do ustalenia

okoliczności sprawy oraz przyjęcie, iż wszelkie wątpliwości stanu

faktycznego przemawiają na niekorzyść skarżącego, a także nieuwzględnienie złożonych przez skarżącego rocznych kart ewidencji czasu pracy oraz oparcie się na zeznaniach niewiarygodnego świadka W. Ł. mimo, iż zeznania tego świadka były sprzeczne z zeznaniami innych świadków (kierowców);

naruszenie przepisów postępowania tj. 136 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a.

poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań świadków wskazanych przez skarżącego w odwołaniu, podczas gdy zeznania tych świadków niewątpliwie umożliwiłyby ustalenie istotnych dla sprawy okoliczności, w szczególności w zakresie wypełniania przez skarżącego obowiązków w zakresie przechowywania tarcz tachografu.

Z uwagi na powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżący ponownie powołał się na fakt, że ma zawartą umowę z Centrum Edukacji i Doradztwa w O. Do obowiązków tej firmy należy miedzy innymi weryfikacja tarcz tachografu kierowców w zakresie umożliwiającym sporządzanie ewidencji czasu pracy kierowców oraz przygotowywanie dokumentacji kadrowej i przeprowadzanie szkoleń pracowników. W dniu [...] lutego 2008 r., w związku z kontrolą w przedsiębiorstwie, tarcze tachografu zostały wydane przez Centrum Edukacji i Doradztwa w O. jego pracownicy M. B. w miejscu prowadzenia przez niego działalności gospodarczej tj. [...]. Dokumentacja ta miała być następnego dnia z samego rana dostarczona przez skarżącego do siedziby organu. W tym celu została włożona do teczki podręcznej służącej do transportowania dokumentów. Pod nieobecność skarżącego i pracowników do pokoju nastąpiło włamanie. Nieznany sprawca ukradł teczkę oraz leżący na biurku telefon komórkowy. Zawiadomiona niezwłocznie o zdarzeniu Policja stwierdziła zaistnienie przestępstwa na szkodę skarżącego tj. kradzieży zuchwałej. Postępowanie przygotowawcze zostało jednak umorzone wobec nie wykrycia sprawców. W ocenie skarżącego w świetle powyższych faktów należycie wykonywał ciążące na nim obowiązki w związku z prowadzeniem przewozów drogowych. Skarżący zarzucił, że organ II instancji, mimo zgłoszonych przez niego w odwołaniu wniosków dowodowych, nie przeprowadził dowodu z zeznań wskazanych przez niego świadków, a także nie wyjaśnił z jakich przyczyn nie przeprowadził tych dowodów. Mimo nieprzeprowadzenia tak istotnych dowodów organ odwoławczy poczynił jednak arbitralne i dowolne ustalenia, co do okoliczności na które świadkowie ci mieli zeznawać. Zdaniem skarżącego organ II instancji nie rozpatrzył sprawy rzetelnie. Świadczy o tym chociażby pomyłka na str. 5 uzasadnienia decyzji organu odwoławczego, gdzie niewłaściwie wskazano organ, który wydał decyzję w I instancji. Skarżący podkreślił, że wykonywał wszelkie obowiązki nałożone na niego przepisami prawa. Zarówno w siedzibie jego firmy, jak i w siedzibie firmy zajmującej się pomocą w rozliczaniu czasu pracy kierowców tarcze tachografu były odpowiednio i należycie zabezpieczone, a fakt niemożliwości przedstawienia przez niego tarcz tachografu spowodowany został okolicznościami od niego niezależnymi. Organ arbitralnie zaś przyjął, iż skarżący nie dochował należytej staranności w celu przechowywania tarcz tachografu. Organ nie przeprowadził jednak żadnych czynności w celu ustalenia, gdzie tarcze skarżący faktycznie trzymał oraz jakie czynności na jego zlecenie wykonywało Centrum Edukacji i Doradztwa w O. Organ za podstawę swoich ustaleń wziął natomiast zeznania świadka W. Ł., przyjmując arbitralnie, że tarcze okazane przez tego świadka były tarczami, które winny być przechowywane przez skarżącego. Zeznania tego świadka stoją jednak w oczywistej sprzeczności z zeznaniami innych świadków - kierowców tj. Ł. J. i R. M.

Skarżący podkreślił przy tym, że zgodnie z przepisem art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Jeżeli zaś istniałaby potrzeba przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, to organ II instancji obowiązany jest uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania (art. 138 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie zaś organ odwoławczy w żadnej sposób nie ustosunkował się do zastrzeżeń skarżącego zawartych w odwołaniu od decyzji dotyczących braków przeprowadzonego postępowania dowodowego.

Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów skargi odnośnie naruszenia przepisów postępowania administracyjnego organ wskazał, iż wyjaśnienia strony dotyczące kradzieży wykresówek, a także fakt, iż część tych wykresówek została dostarczona przez kierowcę, który był zatrudniony u skarżącego, w sposób jednoznaczny i oczywisty wykazały, że skarżący rażąco zaniedbał obowiązki w zakresie należytego przechowywania tych dokumentów. Wobec powyższego przeprowadzanie dalszych dowodów na okoliczności dotyczące wypełniania przez skarżącego obowiązku w zakresie przechowywania wykresówek, czy też miejsca i sposobu ich przechowywania, a także na okoliczność zawarcia umowy z Centrum Edukacji i Doradztwa prowadziłoby jedynie do przedłużenia postępowania, co niewątpliwie jest sprzeczne z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art. 12 k.p.a. Organ podkreślił przy tym, że skarżący w trakcie toczącego się postępowania przed organem I instancji nie wnosił o przesłuchanie wskazanych w skardze świadków. Konieczność przesłuchania tych świadków powołał dopiero jako zarzut w odwołaniu od decyzji I instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie według przesłanek celowości czy słuszności.

W myśl natomiast art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga w niniejszej sprawie zasługuje na uwzględnienie, gdyż organ odwoławczy w toku ponownego rozpatrzenia sprawy dopuścił się naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na prawidłowość dokonanego rozstrzygnięcia.

Zgodnie z art. 15 k.p.a. w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada dwuinstancyjności. Oznacza to, że sprawa administracyjna winna być dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta. Dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego, konsekwentnie do tego ukształtowane jest postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej (B. Adamiak, Odwołanie w polskim systemie postępowania administracyjnego, Wrocław 1980).

Zgodnie natomiast z zasadą wyrażoną w art. 140 k.p.a. w sprawach nie uregulowanych w art. 136-139 w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji. Wydanie prawidłowej decyzji przez organ odwoławczy poprzedzać powinno dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego istotnego w sprawie (stosownie do treści art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a.), zaś sama decyzja powinna być należycie uzasadniona - stosownie do wymogów art. 107 § 3 k.p.a.

W uzasadnieniu faktycznym decyzji organ powinien ustosunkować się do wszystkich okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Zasadniczym celem uzasadnienia prawnego jest natomiast wykazanie, że przyjęte w decyzji rozstrzygnięcie jest wynikiem poprawnego logicznie procesu stosowania normy materialnej przy równoczesnym przestrzeganiu norm procesowych, skutkiem czego treść rozstrzygnięcia należy uznać za zgodną z prawem (vide: Dawidowicz – Postępowanie Administracyjne, s. 103).

Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie odpowiada powyższym wymogom.

Skarżący w odwołaniu wniesionym do Głównego Inspektora Transportu Drogowego zarzucił organowi I instancji m. in. naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań wskazanych przez niego w odwołaniu świadków na okoliczność umowy łączącej go z Centrum Edukacji i Doradztwa w O. w zakresie ewidencji czasu pracy kierowców, prawidłowości wypełniania przez niego obowiązków w zakresie przechowywania tarcz tachografu w okresie objętym kontrolą oraz miejsca i sposobu ich przechowywania.

Skarżący na etapie postępowania przed organem I instancji nie zgłaszał wniosku o przeprowadzenie dowodu z zeznań tych świadków. Powoływał się jednak wielokrotnie na fakt, że ma zawartą umowę z Centrum Edukacji i Doradztwa w O. na prowadzenie bieżącej weryfikacji i sporządzania ewidencji czasu pracy kierowców w jego przedsiębiorstwie oraz, że firma ta w dniu [...] lutego 2008 r. przekazała jego pracownicy M. B. tarcze tachografu za okres objęty kontrolą.

W ocenie Sądu, w sytuacji, gdy skarżący postawił w odwołaniu zarzut nieprzeprowadzenia przez organ I instancji konkretnych, wskazanych przez niego dowodów, obowiązkiem organu odwoławczego było ustosunkowanie się do tego zarzutu. Z uwagi na treść odwołania organ odwoławczy mógł zwrócić się do skarżącego o sprecyzowanie, czy zgłasza formalny wniosek o przeprowadzenie tych dowodów w postępowaniu przed organem II instancji, lub ewentualnie rozważyć celowość przeprowadzenia tych dowodów z urzędu. Zgodnie bowiem z treścią art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Jeżeli natomiast uzna, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części, może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji (art. 138 § 2 k.p.a.).

W sytuacji zaś, gdyby organ odwoławczy uznał, że nie zachodzi potrzeba przeprowadzenia dodatkowych dowodów z zeznań świadków wskazanych przez stronę w odwołaniu powinien dać temu wyraz w uzasadnieniu decyzji wyjaśniając swoje stanowisko, dlaczego uznaje za niecelowe przeprowadzenie tych dowodów.

Organ odwoławczy ma bowiem obowiązek rozpatrzenia sprawy ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, iż ma obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. Stąd obowiązkiem organu odwoławczego o podstawowym znaczeniu jest również przytoczenie w tym względzie treści odwołania oraz ustosunkowanie się do niego w uzasadnieniu wydanej decyzji (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 1999 r. IV SA 274/97, LEX nr 48234). W wyroku z dnia 12 listopada 1992 r. sygn. akt V SA 721/92, (ONSA 1992, Nr 3-4, poz. 95) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił natomiast, iż "do uznania, że zasada dwuinstancyjności postępowania została zrealizowana, nie wystarcza stwierdzenie, że w sprawie zapadły dwa rozstrzygnięcia dwóch organów różnych stopni. Konieczne jest też, by rozstrzygnięcia te zostały poprzedzone przeprowadzeniem przez każdy z organów, który wydał decyzję, postępowania umożliwiającego osiągnięcie celów, dla których postępowanie to jest prowadzone".

Reasumując, obowiązkiem organu odwoławczego w toku ponownego rozpoznania sprawy będzie ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów odwołania, w tym rozważenie celowości przeprowadzenia dowodów wskazanych w odwołaniu przez stronę. Organ powinien przy tym pamiętać, że jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest określona w art. 7 k.p.a. zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, nakładająca na organy prowadzące postępowanie obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy pod względem faktycznym i prawnym. Jedynie zaś na podstawie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego organ może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.).

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.