Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 958/06
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2007-04-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Elżbieta Kremer (spr.) NSA Wiesław Kisiel Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2007r. sprawy ze skargi H. T. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 13 czerwca 2006 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na budowę domu skargę oddala


UZASADNIENIE

III SA/Kr 958/06

Uzasadnienie

[...] Komendant Wojewódzki Policji decyzją nr [...] z dnia 13 czerwca 2006r., po rozpatrzeniu odwołania H. T., utrzymał w mocy decyzję nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2006r. odmawiająca przyznania H. T. pomocy finansowej na budowę domu mieszkalnego jednorodzinnego.

Wydanie powyższych decyzji poprzedzone zostało następującymi ustaleniami faktycznymi i prawnymi:

Wnioskodawca H. T. pełnił służbę w Wojewódzkim Urzędzie Spraw Wewnętrznych w [...] w latach od [...] lutego 1972r. do [...] sierpnia 1987r. Obecnie posiada uprawnienia do emerytury policyjnej. Wspólnie z żona J. T. zamieszkuje w domu jednorodzinnym przy ul. [...] w [...] , który stanowi własność pełnoletniego syna R. T.. W dniu [...] stycznia 2006r. H. T. złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej z przeznaczeniem na budowę domu jednorodzinnego. Do wniosku dołączył odpis z księgi wieczystej nr [...] , z którego wynika, ze działka nr [...] położona w [...] jest własnością J. i H. T. na prawach wspólności ustawowej , pozwolenie na budowę domu mieszkalnego dwulokalowego oraz kserokopię dziennika budowy.

Z posiadanej przez organ I instancji dokumentacji w postaci oświadczeń majątkowych wynikało, że H. T. był w latach 1982-1984 właścicielem zajmowanego domu jednorodzinnego przy ul. [...] w [...] , który następnie przekazał synowi R. T.. Wnioskodawca został wezwany o uzupełnienie wniosku poprzez złożenie dokumentów dotyczących nabycia prawa własności, zbycia oraz dokumentu określającego powierzchnię mieszkalną użytkowanego domu. H. T. nie przedłożył powyższych dokumentów uznając, że takie żądanie jest nieuzasadnione, przedłożył jedynie odpis z księgi wieczystej nr [...] z dnia [...] kwietnia 2004r. wydany przez Sąd Rejonowy w [...], z którego wynika, że właścicielem zajmowanego domu jest syn R..

Komendant Miejski Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006r. odmówił H. T. przyznania pomocy finansowej. W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił przesłanki nabycia prawa do pomocy finansowej., wskazując na art.30 ustawy z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji ..zgodnie z którym emerytom i rencistom policyjnym zapewnia się pomoc w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy. A następnie powołując się na art.88, 94, 95 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji organ wskazał, że prawo do pomocy finansowej może być przyznane wówczas, gdy spełnione są przesłanki nabycia lokalu mieszkalnego pozostającego w zasobach Policji. Negatywne przesłanki nabycia lokalu mieszkalnego określone są w art.95 ust l, którego pkt 4 stanowi, że " lokalu mieszkalnego nie przydziela się policjantowi w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo dom o którym mowa w pkt 2 z wyjątkiem przypadków określonych na podstawie art.96 ust.3".

Nadto organ I instancji podkreślił, że H. T. pomimo wezwania nie udzielił informacji dotyczących nabycia i zbycia na rzecz syna R. zajmowanego domu.

W związku z nie uzupełnieniem przez wnioskodawcę dokumentów, organ I instancji nie mógł stwierdzić, czy zostały spełnione przesłanki do przyznania pomocy finansowej i orzekł jak w sentencji decyzji.

Odwołanie od decyzji złożył H. T. wnosząc ojej uchylenie.

Zarzucił, że zaskarżona decyzja jest sprzeczna: z art.94 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji, oraz § § Ii3 rozporządzenia z dnia 17 października 2001 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów /Dz.U. Nr 131,póz.14687, a także wydana została z naruszeniem procedury tj art.12 § 1 kpa, art.35 kpa, art.lOkpa.

W uzasadnieniu odwołania wskazał, iż spełnia przesłanki do przyznania pomocy finansowej, albowiem zgodnie z art.94 ustawy nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, a także przedłożył wszystkie wymagane dokumenty zgodnie z rozporz.MSWiA z dnia 17 października. Uznał żądanie organu I instancji dotyczące wyjaśnienia okoliczności nabycia i zbycia zajmowanego przez niego domu, a stanowiącego własność syna za bezpodstawne.

[...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją nr [...] z dnia 13 czerwca 2006r. po rozpatrzeniu odwołania H. T., utrzymał w mocy decyzje organu I instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ przedstawił szczegółowo jak kształtują się zasady nabycia prawa do pomocy finansowej. Organ wskazał, że prawo do lokalu mieszkalnego dla policjantów /również emerytów i rencistów/ realizowane jest bądź w naturze, w postaci przydziału lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji jednostki Policji, bądź w formie zastępczej w postaci prawa do pomocy finansowej. Przepisy określające przyznanie każdego z tych świadczeń wzajemnie się uzupełniają! współistnieją ze sobą, tym samym nie można rozpatrywać przedmiotowej sprawy jedynie w oparciu o normę prawną określoną w art 94 ust. 1 ustawy o Policji. Prawo do pomocy finansowej, pośrednio wynikające z art.88 ustawy o Policji /wówczas gdy organ Policji nie jest w stanie zapewnić policjantowi lokalu w naturze/ podlega takim samym ograniczeniom jak prawo do lokalu. Tak więc prawo do pomocy finansowej, określone w art.94 należy rozpatrywać łącznie z art.95 ust.l pkt 1-4 ustawy o Policji, albowiem jeżeli policjant nie spełnia warunków do otrzymania lokalu mieszkalnego, nie może również otrzymać pomocy finansowej. Przepis art.95 ust.l pkt 4 ustawy o Policji stanowi, że lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie przydziela się policjantowi w razie zbycia przez niego lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość , albo domu o którym mowa w pkt 2. Z kolei art.95 ust. 1 pkt 2 stanowi, że lokalu mieszkalnego nie przydziela się policjantowi posiadającemu w miejscowości w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy. Posiadanie przez policjanta domu jednorodzinnego, niezależnie od jego powierzchni powoduje, iż funkcjonariusz nie spełnia warunków do przydziału lokalu mieszkalnego, a tym samym do pomocy finansowej na jego uzyskanie. Taka sytuacja występuje również gdy policjant lub jego małżonek zbywa dom jednorodzinny niezależnie od jego powierzchni. Biorąc powyższe fakty pod uwagę, organ II instancji uznał, że H. T. posiadając dom jednorodzinny, który następnie przekazał synowi R. nie ma prawa do lokalu mieszkalnego, a wiec również do pomocy finansowej.

Jako drugi powód odmowy przyznania pomocy finansowej organ II instancji wskazał, że pomoc finansowa może być przeznaczona na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej, domu jednorodzinnego, lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Natomiast z dokumentów dołączonych do wniosku przez H. T. tj. pozwolenia na budowę z dnia [...] grudnia 1994r, wydanego przez urząd gminy [...] wynika, że przedmiotem budowy jest budynek mieszkalny "dwulokalowy". Tym samym zdaniem organu wnioskodawca nie spełnia warunku określonego w przepisach co do celu przeznaczenia pomocy finansowej.

Odnośnie zarzutu skarżącego, iż organ I instancji prowadząc postępowanie naruszył zasadę szybkości i prostoty określoną w art.12 kpa w zw. z art.35 kpa organ uznał jego słuszność. Jednak przewlekłość postępowania wynikła poniekąd z winy zainteresowanego, który nie dostarczył żądanych dowodów. Tak więc zarzut ten niewątpliwie słuszny, nie może wpłynąć na końcowe rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy.

Natomiast brak w aktach sprawy końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył stronę o przysługującym jej prawie uzasadnia co prawda wniosek, że organ naruszył obowiązek ustalony w art.10 § 1 kpa, jednak trzeba wziąć pod uwagę, że organ rozpatrując sprawę oparł się na dowodach dostarczonych przez stronę i dobrze jej znanych, tym samym bezcelowe było dodatkowe wypowiadanie się strony co do zebranych w sprawie dowodów, które przecież sama dostarczyła.

W konkluzji stwierdzono, że organ I instancji odmawiając przyznania pomocy finansowej prawidłowo zastosował obowiązujące w tej kwestii przepisy.

Skargę na powyższą decyzję złożył H. T. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie zgodnie z wnioskiem, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Decyzji zarzucił:

- obrazę przepisów prawa materialnego tj.art.29 ust.l ustawy z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji. Skarżący podnosi, ze w uzasadnieniu decyzji organ II instancji wskazał, że zastosowanie mają art.88, art.94 ust.l oraz art.95 ustawy o Policji. Tymczasem nie zwrócono uwagi na fakt, że wnioskodawca jest emerytem Policji, a zatem podstawowe zastosowanie ma tutaj art.29 ust.l ustawy z dnia 18 lutego 1994r., którego treść w zasadniczy sposób różni się od treści art.94 ust.l ustawy o Policji, gdzie jest mowa o policjancie ...który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji. W art.29 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym takiego warunku nie ma, co w oczywisty sposób oznacza obowiązek stosowania przepisów wykonawczych, czyli przepisów rozporządzenia MSWiA z 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej, które jedynie określają jakie dokumenty należy dołączyć do wniosku.

- sprzeczność istotnych ustaleń polegająca na przypisaniu wnioskodawcy odmowy dostarczenia żądanych przez organ dokumentów. Podczas gdy wnioskodawca wyjaśniał, że żadnych dokumentów nie posiada m.in. z powodu upływu prawie 25 lat.

- naruszenie przepisów postępowania tj.art.75 § 1 i art.77 § 1 kpa poprzez nie przeprowadzenie postępowania w pełnym zakresie.

W uzasadnieniu skargi zakwestionował również stanowisko organu II instancji odnośnie pojęcie budynku mieszkalnego jednorodzinnego i wskazał, że zgodnie z art.3 pkt 2a ustawy Prawo budowlane pojęcie budynku mieszkalnego dwulokalowego mieści się w pojęciu budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżący kwestionuje również przyjęcie przez organy administracyjne, że był właścicielem domu jednorodzinnego przy ul. [...] w [...] .

W konkluzji skarżący podaje, że wystarczająca podstawą przyznania dofinansowania winien być art.29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi. W uzasadnieniu odpowiedzi na skargę podtrzymała swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji. Natomiast odnośnie twierdzenia skarżącego, iż w rozpatrywanej sprawie powinien być stosowany art.29 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym, organ podaje, iż przepis ten dotyczy uprawnień funkcjonariuszy zwolnionych ze służby do przydziału lokalu mieszkalnego i miałby zastosowanie, gdyby skarżący ubiegał się o taki przydział. Przepis ten stanowi iż "Do mieszkań tych stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące lokali mieszkalnych dla funkcjonariuszy", a wiec zastosowanie art.88, 94 ust. 1 i art.95 ustawy o Policji byłoby niezbędne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ Sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art.l § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, póz. 1697 nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi, zarzutami, wnioskami oraz powołana podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naradzono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania.

Skarga w przedmiotowej sprawie nie jest zasadna, a zaskarżona decyzja zgodna z obowiązującym stanem prawnym.

Stan faktyczny w przedmiotowej sprawie kształtuje się następująco:

Skarżący pełnił służbę w Wojewódzkim Urzędzie Spraw Wewnętrznych w [...] od dnia [...] lutego do [...] sierpnia 1987r., obecnie posiada uprawnienia do emerytury policyjnej. Począwszy od [...] sierpnia 1971 r. zamieszkuje wraz z rodziną w [...] ul. [...] w domu jednorodzinnym u J. P. - teścia /jak podawał w oświadczeniach mieszkaniowych/. W oświadczeniach mieszkaniowych z lat 1983,1984, 1985, 1986 skarżący wypełniał pierwszą stronę przeznaczoną dla osób posiadających mieszkanie i w rubryce dotyczącej rodzaju mieszkania podawał, że jest to mieszkanie własne, a w rubryce dotyczącej innej podstawy, podawał akt własności z 1982r.

W dniu [...] stycznia 2006r. H. T. składa wniosek o przyznanie pomocy finansowej w związku z budową domu w [...] , podając, iż dom w [...] przy ul. [...] stanowi własność syna R.. Organ administracyjny bezskutecznie wzywa wnioskodawcę o przedłożenie dokumentów dotyczących nabycia prawa własności nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] i zbycia tego prawa na rzecz syna.

Natomiast w aktach administracyjnych znajdują się następujące dokumenty /uzyskane staraniem organu administracyjnego/:

l/ akt notarialny z dnia [...].III 1984r. zawierający umowę darowizny na podstawie której J. T. daruje udział 1/6 w nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...] na rzecz małoletniego syna R. T., oraz J. T. i H. T. darują udział 2/6 na prawach wspólności ustawowej, w tej samej nieruchomości również na rzecz syna R..

21 akt notarialny z dnia [...] .X 1985r. zawierający umowę sprzedaży na podstawie której D. P. sprzedała udział l/2 w nieruchomości położonej przy .ul [...] w [...] na rzecz małoletniego R. T..

Z aktu notarialnego z dnia 6.III.1984r. wynika, iż H. T. wraz z żoną J. byli współwłaścicielami domu jednorodzinnego położonego przy. ul. [...] w [...] , łącznie dysponowali udziałem 1/2. Jak wynika z aktu notarialnego jest to dom mieszkalny, murowany, jednopiętrowy o sześciu izbach mieszkalnych.

Natomiast stan prawny dotyczący prawa do pomocy finansowej kształtuj ą następujące akty prawne:

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji w rozdziale 8 zatytułowanym "Mieszkania funkcjonariuszy Policji" reguluje następujące formy pomocy mieszkaniowej: prawo do lokalu mieszkalnego, prawo do równoważnika pieniężnego w przypadku nie posiadania lokalu mieszkalnego, równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu. Natomiast ustawa z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji.. .określa z jakich form pomocy mieszkaniowej mogą korzystać emerytowani policjanci. I tak emerytowani policjanci mogą korzystać z dwóch form pomocy mieszkaniowej tj. prawa do lokalu /art.29 ust.l/, pomocy finansowej /art.30/

Na podstawie art. 30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji "emerytom i rencistom policyjnym zapewnia się pomoc w budownictwie mieszkaniowym na zasadach przewidzianych dla funkcjonariuszy." Powyższy przepis art.30 ustawy stanowi generalną podstawę prawną w oparciu o który emeryci i renciści policyjni mogą ubiegać się o pomoc finansową, natomiast co do przesłanek nabycia prawa do pomocy finansowej odsyła do regulacji dotyczącej policjantów będących w służbie. Stąd też przesłanki nabycia prawa do pomocy finansowej uregulowane w ustawie o Policji mają zastosowanie zarówno do funkcjonariuszy jak i emerytowanych policjantów.

Przepis art.94 ust.l ustawy o Policji stanowi, że policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Jednak o nabyciu prawa do pomocy finansowej nie decyduje wyłącznie przepis art.94 ust. 1 ustawy / gdyby tak było osoba np. będąca właścicielem kilku domów lub mieszkań byłaby uprawniona do pomocy finansowej, jeżeli tylko nie otrzymała lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji /.

Pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego nie jest świadczeniem pieniężnym należnym każdemu funkcjonariuszowi /czy też każdemu emerytowi policyjnemu/, ale tylko tym, którzy maja niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Jest to zatem formą zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych policjantów funkcjonującą obok podstawowej formy jaką jest prawo do lokalu mieszkalnego. Stąd też prawo do pomocy finansowej przysługuje temu policjantowi ( lub emerytowi ), który ma prawo do uzyskania przydziału w drodze decyzji administracyjnej lokalu mieszkalnego, o którym mowa w art. 90 ustawy o Policji. Warunek przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu lub domu należy zatem wiązać z taką sytuacją, w której policjant spełniałby warunki do uzyskania lokalu mieszkalnego zgodnie z zasadami określonymi w art. 88 - 90 ustawy o Policji. Ale równocześnie nie zachodziłaby żadna z przesłanek o których mowa w art.95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, albowiem wystąpienie jednej z nich powoduje, że lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej nie można przydzielić. Taką przesłanką negatywną - określoną w art.95 ust. 1 pkt 4 -powodująca, iż przydział lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej jest niemożliwy jest zbycie przez policjanta lub jego małżonka własnościowego prawa do spółdzielczego lokalu mieszkalnego, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębna nieruchomość lub domu /dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy/.

Pomocy finansowej dotyczy również rozporządzenie MSWiA z dnia 17 października 2001 r. /Dz.U. Nr 131, póz. 14687 wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art.94 ust.2 ustawy o Policji. Jednak ten akt jako akt wykonawczy nie reguluje przesłanek nabycia prawa do pomocy finansowej, te uregulowane są w ustawie o Policji, reguluje natomiast szczegółowe zasady przyznawania, cofania oraz zwracania pomocy finansowej. Stąd też możliwość nabycia prawa do pomocy finansowej należy oceniać wyłącznie na podstawie art.94 w zw. z art. 88, art. 89, art. 95 ustawy o Policji. Przepisy te mają wprost zastosowanie do policjantów starających się o uzyskanie pomocy finansowej, natomiast do emerytów policyjnych mają zastosowanie poprzez odesłanie zawarte w art.30 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym.

W rozpoznawanej sprawie jest bezsporne, że skarżący wraz z małżonką byli współwłaścicielami domu jednorodzinnego położonego w [...] przy ul. [...], posiadając wspólnie udział w wysokości Vi . W dniu [...] marca 1984r. zbyli posiadane przez siebie udziały na rzecz małoletniego wówczas syna R.. Tym samym spełniona została przesłanka o jakiej mowa w art.95 ust.l pkt 4 ustawy o Policji, powodująca niemożność przydzielenia lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, a w konsekwencji nabycia prawa do pomocy finansowej. Zarówno prawo do lokalu mieszkalnego jak i pomoc finansowa na nabycie lokalu adresowana jest do tych osób, które mają niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe z tej grupy osób uprawnionych zostały wyłączone te osoby, które miały zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, ale zbyły posiadane przez siebie prawo do domu, czy lokalu mieszkalnego.

W tym stanie faktycznym i prawnym skarżący nie spełnia przesłanki nabycia prawa do pomocy finansowej, tym samym zaskarżona decyzja jest zgodna z stanem prawnym. W rozpoznawanej sprawie bezprzedmiotowe są rozważania co do pojęcia domu jednorodzinnego, które związane są z celem na jaki może być przeznaczona pomoc finansowa, albowiem zagadnieniem pierwotnym jest ustalenie czy osobie przysługuje prawo do pomocy finansowej, a zagadnieniem wtórnym cel na jaki może być wykorzystana pomoc.

Tym samym zdaniem Sądu podnoszone przez skarżącego zarzuty nie mogły być uwzględnione, albowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ skargę oddalił.