Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA/Wa 831/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-01-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska
Skarżony organ: Inspektor Ochrony Środowiska
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka Sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.) Asesor WSA Wanda Zielińska-Baran Protokolant Joanna Dziedzic po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi "S." Sp. z o.o. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku.


UZASADNIENIE

IV SA /Wa 831/04

Uzasadnienie

Zaskarżoną do Sądu Administracyjnego decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska uchylił decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska nr [...] z dnia [...]. stycznia 2004 r. w sprawie odmowy odroczenia terminu płatności łącznej kary pieniężnej ustalonej dla S. Sp. z o.o.. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2001 r. i na zasadzie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a. umorzył postępowanie w sprawie.

W uzasadnieniu decyzji wskazano między innymi, iż decyzja Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska została wydana w związku ze złożeniem wniosku przez S.. Wniosek został złożony w dniu 4. grudnia 2003 r. Natomiast decyzja o ustaleniu łącznej kary pieniężnej została prawidłowo doręczona S. w dniu 7. czerwca 2001 r. W świetle art. 110c ust. 5 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (jt. Dz.U. z 1994 r. Nr 49, poz. 196 ze zm.), który ma w tym przypadku zastosowanie, wniesienie wniosku mogło nastąpić jedynie w terminie 14 dni od dnia gdy decyzja stała się ostateczna. W ocenie organu orzekającego termin określony w tym artykule został przekroczony. Ponieważ jest to termin prawa materialnego w związku z tym wniosek złożony po terminie nie powinien podlegać rozpoznaniu. W tej sytuacji zasadne było umorzenie postępowania w sprawie, nie zaś odmowa odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej. Z tych przyczyn Główny Inspektor Ochrony Środowiska uchylił decyzję organu I instancji i orzekł jak w sentencji.

Jednocześnie z zaskarżoną decyzją Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydał postanowienie z dnia [...] lutego 2004 r. (nr [...]) w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o odroczenie terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej.

W skardze na decyzje Głównego Inspektora Ochrony Środowiska S. wniosły o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez orzeczenie o odroczeniu terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej. Skarżący podnosi, iż potwierdzenia odbioru decyzji z dnia [...] maja 2001 r. dokonała M. L., osoba która od dnia 1. kwietnia 2001 r., a więc także w dniu odbioru decyzji nie była już pracownikiem Zakładów i nie posiadała uprawnień do odbioru korespondencji. Nie przekazała ona nigdy odebranej korespondencji skarżącemu. Stąd o fakcie wydania decyzji w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej skarżący dowiedział się dopiero w dniu 28. listopada 2003 r., kiedy to otrzymał upomnienie do zapłaty kary. Skarżący był zaskoczony, że decyzja została przesłana do Zakładów. W dniu 2. grudnia 2003 r. przedstawiciel Zakładów odebrał w siedzibie WIOŚ kopie tej decyzji. Skarżący wskazuje także, że w jego ocenie istnieją faktyczne przesłanki do odroczenia terminu płatności.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż nie z przyczyn w niej podniesionych. Sąd w związku z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi.

Przesłanką umorzenia zaskarżoną decyzją postępowania w przedmiocie odroczenia terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej było stwierdzenie, iż decyzja z dnia [...] maja 2001 r. w przedmiocie ustalenia łącznej kary pieniężnej została prawidłowo doręczona w dniu 7. czerwca 2001 r. Uzasadniałoby to pogląd, iż skoro wniosek o odroczenie terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej został złożony w dniu 4. grudnia 2003 r. to przekroczony został termin wynikający z art. 110c ust. 5 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska, który to przepis mógłby znaleźć zastosowanie stosownie do treści art. 9 ust. 1 z dnia 27 lipca 2001 r. o wprowadzeniu ustawy - Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 100, poz. 1085 ze zm.). W zaskarżonym orzeczeniu organ jednak przedwcześnie uznał, iż decyzja z dnia [...] maja 2001 r. została doręczona. Skarżący podnosił bowiem konsekwentnie, iż osoba która swoim podpisem potwierdziła odbiór korespondencji (M. L.) nie była pracownikiem skarżących Zakładów w dniu podejmowania korespondencji i nie była do tego uprawniona. Ma to podstawowe znaczenie z uwagi na treść art. 45 K.p.a., w świetle którego pismo może być skutecznie doręczone tylko do rąk osoby uprawnionej. Jedynym znajdującym się w aktach sprawy dowodem wskazującym na uprawnienia M. L do odbioru korespondencji jest pismo Rejonowego Urzędu Pocztowego w S. z dnia 22. grudnia 2003 r. zawierające twierdzenie, iż M. L była pełnomocnikiem S. w dniu 7. czerwca 2001 r. uprawnionym do odbioru przesyłki. W sytuacji gdy skarżący kwestionuje te twierdzenia uznanie sprawy faktycznego doręczenia decyzji za wyjaśnioną narusza obowiązek organu wyczerpującego ustalenia istotnych kwestii przed wydaniem rozstrzygnięcia (naruszanie art. 7 i 77 K.p.a). Kwestia faktycznego doręczenia decyzji ma podstawowe znaczenie dla zasadności rozstrzygnięcia. Dopiero poprawne doręczenie decyzji rozpoczyna bieg terminu do ustalenia dnia gdy staje się ona ostateczna, gdyż decyzja ostateczna to decyzja od której nie służą środki odwoławcze (art. 16 § 1 K.p.a.) a termin do wniesienia ewentualnego odwołania liczony jest od dnia doręczenia decyzji (art. 129 §. 2 K.p.a.). Z kolei 14 dniowy terminu do wniesienia wniosku o odroczenie terminu płatności administracyjnej kary pieniężnej liczony jest od dnia uprawomocnienia decyzji (art. 110c ust. 5 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska). Stąd nie wyjaśnienie kwestii doręczenia decyzji musi prowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji.

Natomiast jako chybione należy uznać zarzuty skargi, odnoszące się do kwestii, czy faktycznie istniałyby przesłanki odroczenia terminu płatności kary, gdyby termin złożenia wniosku nie był przekroczony. Przedmiotem oceny Sądu było wyłącznie zaskarżone rozstrzygnięcie wynikające z przyjęcia przez organy administracji, iż termin złożenia odnośnego wniosku został naruszony. Tym bardziej Sąd nie mógł też uwzględnić zawartego w skardze wniosku Zakładów o odroczenie terminu płatności kary. Zgodnie ze swoją właściwością Sądy Administracyjne są bowiem uprawnione jedynie od oceny legalności wydawanych rozstrzygnięć nie są natomiast właściwe do zastępowania organów administracji w zakresie przysługujących im kompetencji orzeczniczych.

Z przytoczonych wyżej przyczyn Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Rozpatrując ponownie sprawę P. Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska ustali datę doręczenia skarżącym Zakładom decyzji z dnia [...] maja 2001 r. w przedmiocie ustalenia łącznej kary pieniężnej.