Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 437/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2014-03-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Zawieszenie/podjęcie postępowania
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 56, art. 125 par. 1 pkt 1 i 6, art. 276
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Teza: Chociaż ustawodawca w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: „p.p.s.a.”) rozróżnia pojęcie skargi (którym posługuje się w art. 56 p.p.s.a.), skargi kasacyjnej i skargi o wznowienie postępowania (choćby w art. 232 § 1, art. 50, art. 173 § 1, art. 277 p.p.s.a.), to w ramach postępowania sądowego rozgranicza też – używając odrębnych nazw na poszczególne tryby postępowań – postępowanie przed Sądem pierwszej instancji, postępowanie ze skargi kasacyjnej i ze skargi o wznowienie postępowania (tytuł Działu III, IV, VII p.p.s.a.). Dlatego też, respektując przymiot racjonalności ustawodawcy, nie należy, wbrew wyraźnym wskazaniom ustawodawcy z art. 56 p.p.s.a. in fine, ograniczać odpowiednie zastosowanie przepisów o postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji poprzez brak zastosowania art. 56 w postępowaniach sądowych, tylko do zwyczajnego postępowania sądowego – jeżeli takie ograniczenie nie zostało wprowadzone w Dziale VII p.p.s.a. (art. 276 zd. pierwsze in fine).

TEZY

Chociaż ustawodawca w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: „p.p.s.a.”) rozróżnia pojęcie skargi (którym posługuje się w art. 56 p.p.s.a.), skargi kasacyjnej i skargi o wznowienie postępowania (choćby w art. 232 § 1, art. 50, art. 173 § 1, art. 277 p.p.s.a.), to w ramach postępowania sądowego rozgranicza też – używając odrębnych nazw na poszczególne tryby postępowań – postępowanie przed Sądem pierwszej instancji, postępowanie ze skargi kasacyjnej i ze skargi o wznowienie postępowania (tytuł Działu III, IV, VII p.p.s.a.). Dlatego też, respektując przymiot racjonalności ustawodawcy, nie należy, wbrew wyraźnym wskazaniom ustawodawcy z art. 56 p.p.s.a. in fine, ograniczać odpowiednie zastosowanie przepisów o postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji poprzez brak zastosowania art. 56 w postępowaniach sądowych, tylko do zwyczajnego postępowania sądowego – jeżeli takie ograniczenie nie zostało wprowadzone w Dziale VII p.p.s.a. (art. 276 zd. pierwsze in fine).


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia WSA (del). Lidia Ciechomska-Florek po rozpoznaniu w dniu 28 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 20 stycznia 2014 r. I SA/Wr 2074/13 w przedmiocie zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi P. N. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 27 kwietnia 2012 r. I SA/Wr 236/12 postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2012 r., I SA/Wr 236/12 – po rozpoznaniu sprawy ze skargi P. N. (dalej jako strona lub skarżący) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 5 stycznia 2012 r., Nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003r. od dochodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach przychodu - oddalił skargę. Wyrok stał się prawomocny z dniem 5 lipca 2012 r.

Skarżący wniósł dnia 25 listopada 2013 r.(data nadania w urzędzie pocztowym) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę w sprawie o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2012 r. I SA/Wr 236/12.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zawieszając postępowanie postanowieniem z dnia 20 stycznia 2014 r. I SA/Wr 2074/13 na podstawie art. 124 § 1 pkt 6 w zw. z art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270. dalej p.p.s.a.) zauważył, że z akt sprawy oraz z odpowiedzi na skargę wynika, że postanowieniem z dnia 2 października 2013 r., Dyrektor Izby Skarbowej w W. - po rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia 2 września 2013 r. wznowił postępowanie administracyjne w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z dnia 5 stycznia 2012 r. Nr [...]. Zatem przed złożeniem skargi, wznowiono postępowanie zakończone ww. decyzją. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, w sprawie zachodzi sytuacja objęta dyspozycją art. 56 ustawy, ponieważ skarga o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2012 r. w sprawie o sygn. I SA/Wr 236/12 została nadana przez stronę skarżącą w dniu 25 listopada 2012 r. (data stempla pocztowego). Nadto, w dniu 2 października 2013 r., a więc jeszcze przed wniesieniem skargi do tutejszego Sądu, organ wznowił postępowanie podatkowe w tej sprawie.

Skarżący, w zażaleniu z dnia 5 lutego 2014 r. wniósł o uchylenie postanowienia z dnia 20 stycznia 2014 r. w całości oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie: - art. 124 § 1 pkt 6 w zw. z art. 56 p.p.s.a. poprzez błędne zastosowanie i zawieszenie postępowania, mimo braku podstaw do zastosowania tych przepisów w postępowaniu ze skargi o wznowienie; - naruszenie art. 7 p.p.s.a. poprzez zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, pomimo braku podstaw do takiego zawieszenia; - art. 45 ust. 1 Konstytucji poprzez "nie rozpoznanie sprawy bez zbędnej zwłoki". W ocenie strony, naruszenie wskazanych przepisów miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ "gdyby do ww. naruszeń nie doszło wyrok – nie doszłoby do zawieszenia postępowania, a skarga skarżącego zostałaby załatwiona bez zbędnej zwłoki".

W uzasadnieniu zażalenia skarżący przedstawił przebieg postępowania. Jego zdaniem skarga o wznowienie postępowania skierowana jest przeciw prawomocnemu orzeczeniu sądowemu, a zatem zastosowania nie znajdą spośród przepisów dotyczących skargi, m.in. art. 52-56 i art. 61 p.p.s.a. Powołał się, m.in., na orzeczenia: z dnia 16 października 2009 r. I OSK 1293/09, z dnia 21 czerwca 2013 r. II OSK 1350/13, z dnia 14 lutego 2013 r. II FSK 420/12, z dnia 12 stycznia 2012 r. II OSK 2557/11, z dnia 20 września 2007 r. II FSK 672/07, z dnia 2 lipca 2012 r. I SA/Sz 470/12, z dnia 17 lipca 2013 r. I SA/Gl 1186/12, z dnia 11 grudnia 2013 r. I SA/Bk 548/13, z dnia 19 kwietnia 2012 r. I FSK 967/11, dostępne w bazie CBOSA).

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem sporu (zażalenia) jest zasadność zawieszenia postępowania sądowego.

Podstawą zakwestionowanego przez stronę rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji jest art. 56 p.p.s.a., zgodnie z którym, w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu.

Nawet gdyby podzielić poglądy strony o niedopuszczalności stosowania art. 56 p.p.s.a. w postępowaniu po wznowieniu postępowania sądowego na podstawie art. 270 i art. 272 p.p.s.a., to Sąd pierwszej instancji, uznając współzależność postępowania administracyjnego i sądowego, czego wyraz dał w postanowieniu z dnia 20 stycznia 2014 r., miał prawo zawiesić postępowanie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Braki w uzasadnieniu postanowienia w tej materii, z uwagi na to, że rozstrzygnięcie odpowiada prawu, nie są przyczyną uprawniająca Sąd odwoławczy do usunięcia zakwestionowanego postanowienia z obrotu prawnego.

Co więcej, Naczelny Sad Administracyjny podziela pogląd, wyrażany wielokroć w orzecznictwie Izby Finansowej, zgodnie z którym, z uwagi na to, że art. 276 p.p.s.a., w przypadku postępowania ze skargi o wznowienie postępowania sadowego, odsyła do odpowiedniego stosowania przepisów o postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji, należy też stosować w postępowaniu ze skargi o wznowienie – art. 56 i art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (postanowienie z dnia 25 marca 2014 r. II FSK 3744/13, z dnia 19 marca 2014 r. II FSK 3693/13, z dnia 19 marca 2014 r. II FSK 3694/13, z dnia 25 marca 2014 r. II FSK 3746/13 (publ. CBOSA). Chociaż ustawodawca w ustawie Prawo o postepowaniu przed Sądami administracyjnymi rozróżnia pojęcie skargi (którym posługuje się w art. 56 p.p.s.a.) skargi kasacyjnej i skargi o wznowienie postępowania (choćby w art. 232 § 1, art. 50, art. 173 § 1, art. 277 p.p.s.a.), to w ramach postępowania sądowego rozgranicza też – używając odrębnych nazw na poszczególne tryby postępowań - postępowanie przed Sądem pierwszej instancji, postępowanie ze skargi kasacyjnej i ze skargi o wznowienie postępowania (tytuł Działu III, IV, VII p.p.s.a.). Dlatego też, respektując przymiot racjonalności ustawodawcy, nie należy, wbrew wyraźnym wskazaniom ustawodawcy z art. 56 p.p.s.a. in fine, ograniczać odpowiednie zastosowanie przepisów o postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji poprzez brak zastosowania art. 56 w postępowaniach sądowych, tylko do zwyczajnego postępowania sądowego – jeżeli takie ograniczenie nie zostało wprowadzone w Dziale VII p.p.s.a. (art. 276 zd pierwsze in fine).

Z tych powodów nie zachodzi w sprawie naruszenie art. 124 § 1 pkt 6 i art. 56 p.p.s.a. Konsekwencją stwierdzenia braku naruszeń przepisów regulujących zawieszenie postępowania jest orzeczenie o prawidłowości stosowania art. 7 p.p.s.a. i przestrzegania przez Sąd pierwszej instancji treści art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Wbrew sugestii strony, podjęcie przez Sąd czynności w celu dogłębnego wyjaśnienia sprawy nie może być przyczyną naruszenia art. 7 p.p.s.a., podobnie jak nie powinno być przyczyną sądu o nie rozpoznaniu sprawy "bez zbędnej zwłoki".

Odrębność postępowania ze skargi o wznowienie od postępowania "zwyczajnego", akcentowana w przywołanych przez stronę orzeczeniach, nie jest okolicznością uzasadniającą interpretację art. 56 p.p.s.a. wbrew przyjętej w tym przepisie treści. Stąd Sąd nie podziela wszystkich poglądów wynikających z orzeczeń NSA i Sądów pierwszej instancji przywołanych przez stronę.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.