Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 271/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-06-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Apostolidis Sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 czerwca 2021 r. w sprawie ze skarg Miasta [...] i K. R. na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich na rzecz Miasta [...] oraz K. R., tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, kwoty po 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych, na rzecz każdego z nich.


UZASADNIENIE

Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich (dalej jako: "Komisja") decyzją z [...] grudnia 2019 r. nr [...] uchyliła w całości decyzję Prezydenta [...] z [...] października 2010 r. nr [...] o ustaleniu odszkodowania za nieruchomość [...] przy ul. [...] i przekazała mu sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Decyzja Komisji wydana została przy następujących ustaleniach stanu faktycznego i ocenie prawnej sprawy.

Nieruchomość położona przy ul. [...], oznaczona dawniej hip. jako "[...]" rej. hip. nr [...], znajduje się w granicach administracyjnych Miasta [...], na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz.U z 1945 r. Nr 50 poz. 279), dalej jako "dekret z dnia 26 października 1945 r." Nieruchomość była oznaczona w księdze hipotecznej pod nazwą "[...]" numerem wykazu hipotecznego [...], która rozparcelowana została m.in. na dz. nr hip. [...]. Część dawnej dz. nr. hip. [...] stanowi obecnie część działki ewidencyjnej nr [...] i nr [...] z obrębu [...].

Z treści zaświadczenia Sądu Rejonowego [...] [...] Wydziału Ksiąg Wieczystych z [...] czerwca 2005 r. [...] dotyczącego hip. [...] "[...]" - której część stanowiły działki nr [...] i nr [...] - wynika, że część przedmiotowej księgi hipotecznej uległa zniszczeniu, a na podstawie pozostałej części nie można określić, czy zaginiona część zawierała wpisy i jakiej treści, wobec czego księgę hipoteczną należy uznać za zniszczoną w rozumieniu art. 1 ust. 2 ustawy o księgach wieczystych z dnia 6 lipca 1982 r. oraz nie można wydać zaświadczenia o treści księgi wieczystej. Z zachowanej części księgi wynika natomiast, że na mocy aktu z [...] lipca 1942 r. nr rep. [...] zawartego przed notariuszem A. G., E. D., M. K. (K.), M. K. zd. D. oraz A. D., M. D. i M. K. jako spadkobiercy P. D. sprzedali należącą do nich część nieruchomości o pow. [...] ha [...] m² H. R.. Nieruchomość ta została następnie rozparcelowana. Działki ozn. nr [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...] zawierające ogólnego obszaru [...] m² wydzielone zostały do księgi oddzielnej oznaczonej powołanymi numerami. Do działu II wykazu została zaprojektowana następująca treść: H. R.: a) co do gruntu o obszarze [...] ha [...] m², odchodzącego pod regulacje ulic [...] i pięciu projektowanych w granicach określonych na planie złożonym pod nr [...] do zbioru dowodów tomu IV tej księgi literami k.l.ł.m.n.o.p.r.s.t.u.w.x.y.z. a¹.b¹.c¹.d¹.e¹.f¹.g¹.h¹.i².f.g.k.; b) co do gruntu o obszarze [...] m², odchodzącego na cele użyteczności publicznej, w granicach określonych na tymże planie a.i.b.y4.m.ł.l.k.hj.a; c) co do działek oznaczonych na tymże planie: nr [...] o obszarze [...] m² , nr [...] o obszarze [...] m², nr [...] o obszarze [...] m², nr [...] o obszarze [...] m², nr [...] o obszarze [...] m² i nr [...] o obszarze [...] m²). Postanowieniem Wydziału Hipotecznego Miejskiego Sądu Okręgowego w [...] z [...] marca 1944 r. wniosek nr [...] został zatwierdzony.

W akcie notarialnym z [...] grudnia 1942 r. (rep. [...]), sporządzonym przed [...] notariuszem w Generalnym Gubernatorstwie A. E., G. S. - działający jako pełnomocnik przesiedlonych przynależnych do narodowości [...] E. D., M. K., A. D., M. D. oraz M. K. - oświadczył, że aktem notarialnym z [...] lipca 1942 r. nr rep. [...], sporządzonym przed [...] notariuszem A. E., sprzedał w imieniu właścicieli nieruchomość w [...] przy ul. [...], ozn. hip. "[...]" nr. hip. [...] H. R. z domu B.. Cena kupna w pełnej wysokości [...] zł została zapłacona przez H. R..

W aktach notarialnych z [...] lutego 1943 r. (rep. [...]) oraz z [...] lutego 1943 r. (rep. [...]) sporządzonych przed notariuszem K. J., H. R. oświadczyła, że na mocy aktu zeznanego przed dr A. E. notariuszem [...] w Generalnym Gubernatorstwie w dniu [...] lipca 1942 r. nr rep. [...] nabyła nieruchomość "[...]" nr rejestru hipotecznego [...] - dział gruntu o powierzchni [...] m². W aktach tych H. R. wskazała ponadto, że część nabytej przez nią nieruchomości odchodzi pod regulację ul. [...] i pięciu projektowanych ulic (grunt o powierzchni [...] h [...] m²) oraz na cele użyteczności publicznej w związku z regulacją ulic (plac o powierzchni [...] m²). Powierzchnia [...] ha [...] m² odchodząca pod użyteczność publiczną oraz pod regulację przyległych ulic została odstąpiona przez H. R. bezpłatnie Gminie Miasta [...] na mocy ww. aktów notarialnych z [...] i [...] lutego 1943 r.

Następnie aktem notarialnym z [...] maja 1947 r. (rep. [...]) H. R., będąc właścicielką nieruchomości położonej w [...] na [...], urządzonej w księdze wieczystej nr [...],[...],[...],[...] - [...],[...],[...],[...] -[...], [...] -[...] - [...], wydzielonej z księgi wieczystej [...], powiatu [...], sprzedała Z. U. niezabudowaną działkę gruntu o pow. [...] m², położoną przy ul. [...], ozn. nr [...] i projektowanym nr hipotecznym [...]. Strony oświadczyły, iż odnośny akt sprzedaży wymienionej działki został zawarty przez nie w końcu lipca 1944 r., jednak nie pamiętają nazwiska notariusza, który akt ten sporządził, przy czym akt ten ujawniony został w wymienionej księdze wieczystej, lecz księga ta zaginęła w czasie ewakuacji hipoteki w 1944 r. i posiadane przez [...] wypisy aktu kupna uległy spaleniu w czasie działań wojennych.

Strony oświadczyły, że aktem potwierdzają sprzedaż działki nr [...], o pow. [...] m² i wyrażają zgodę w związku z tą sprzedażą na dokonanie odpowiedniego wpisu we właściwej księdze wieczystej, przy czym H. R. przyznała, iż cała cena sprzedaży za powyższą działkę zapłacona jej została przez [...].

Zgodnie z zaświadczeniem Wydziału Planowania Miasta Zarządu Miejskiego w [...] z 1943 r., opartego na planie sporządzonym przez mierniczego przysięgłego J. R. [...] grudnia 1942 r. L.dz. [...], nieruchomość hip. [...] obejmowała powierzchnię [...] m², zaś nieruchomość hip. [...] obejmowała powierzchnię [...] m².

Spadek po zmarłej [...] listopada 1980 r. H. R. nabył wnuk K. R. (postanowienie Sądu Rejonowego [...] z [...] listopada 1992 r., sygn. akt [...] Ns [...]).

Wnioskiem z 25 sierpnia 2008 r., skierowanym do Urzędu [...] - Wydział Spraw Dekretowych i Związków Wyznaniowych, K. R. (dalej jako skarżący) wystąpił o przyznanie odszkodowania za pozbawienie faktycznej możliwości władania działką położoną w [...] w obrębie ulic [...] i [...] o powierzchni całkowitej [...] ha [...] m2, oznaczonej w księdze hipotecznej nieruchomości pod nazwą "[...]" inw. Nr [...], która na podstawie dekretu z 26 października 1945 r. przeszła na własność państwa. Jako podstawę wniosku wskazał art. 215 § 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (dalej u.g.n.).

Zaś aktem notarialnym z [...] września 2010 r. nr rep. A [...] udzielił on J.P. pełnomocnictwa do szeroko pojętych czynności faktycznych i prawnych, których celem i skutkiem będzie zrealizowanie wszelkich wymogów niezbędnych i potrzebnych do otrzymania odszkodowania za nieruchomość opisaną jako "[...]". W treści aktu wskazano równocześnie, że pełnomocnik może być drugą stroną czynności prawnej, dokonywanej w imieniu mocodawcy, może też reprezentować wszystkie strony czynności, które dokonywać będzie w imieniu mocodawcy.

Następnie aktem notarialnym z [...] stycznia 2011 r. nr rep. A [...] r., J.P. - powołując się na udzielone wcześniej pełnomocnictwo - działający w imieniu własnym jako kupujący oraz w imieniu i na rzecz K. R., a także K. S., K. S. i M. K. zawarli umowę sprzedaży spadku po H. R. i umowę o dział tego spadku.

Na mocy ww. aktu notarialnego J. P. działając w imieniu własnym oraz na rzecz K. R. sprzedał spadek po H. R. K. S. (udział w 1/4 części), K. S. (udział w 1/4 części), M. K. (udział w 1/4 części) oraz samemu sobie (udział w 1/4 części). Następnie osoby te dokonały działu spadku po H. R. w ten sposób, że K. S. nabyła część nieruchomości w postaci działek, ozn. nr hip. [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. K. S. nabyła część nieruchomości w postaci działek, ozn. nr hip. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]. M. K. nabyła część nieruchomości w postaci działek ozn. nr hip. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...].. J. P. nabył część nieruchomości w postaci działek ozn. nr hip. [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...].

K. R. wnioskiem z [...] sierpnia 2008 r. wystąpił o odszkodowanie za nieruchomość położoną przy ul. [...] o pow. [...] ha [...] m² pochodzącą z nieruchomości hipotecznej "[...]". Następnie sprecyzował wniosek pismem z 17 sierpnia 2009 r. w ten sposób, że wniósł o odszkodowanie za nieruchomość ozn. nr hip. [...] o pow. [...] m² wydzieloną z nieruchomości hipotecznej "[...]".

Po rozpoznaniu tego wniosku Prezydent [...] decyzją z [...] października 2010 r. nr [...] ustalił, w trybie art. 215 ust. 2 u.g.n., na rzecz K. R. odszkodowanie w wysokości [...] zł za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], która obecnie stanowi cz. dz. ew. nr [...] i nr [...] z obrębu [...]. Poinformował go również, że wniosek w odniesieniu do pozostałej części gruntu, tj. do gruntu o pow. [...] m² zostanie rozpoznany odrębną decyzją.

W uzasadnieniu decyzji wskazał na objęcie nieruchomości działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r., a także wynikający z zaświadczenia Sądu Rejonowego dla [...] z [...] czerwca 2005 r. fakt, że przedmiotowa nieruchomość stanowiła własność H. R. na mocy aktu z dnia [...] lipca 1942 r.

Dokonując ustaleń spełnienia określonej w art. 215 ust. 2 u.g.n. przesłanki przeznaczenie działki pod budownictwo jednorodzinne Prezydent stwierdził, że zgodnie z ogólnym planem zabudowania [...] zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu [...] sierpnia 1931 r., obowiązującym w dacie wejścia w życie ww. dekretu, przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w strefie III a, w której obowiązywała zabudowa zwarta o 3 kondygnacjach oraz 50 % powierzchni zabudowania. Zatem mogła być ona w jego ocenie przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne.

W kwestii zaś pozbawienia byłej właścicielki faktycznej możliwości władania nieruchomością po dniu 5 kwietnia 1958 r. (co stanowiło drugą z przesłanek ustalenia odszkodowania), powołał się na pismo Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] z 23 lipca 2010 r. informujące o tym, że na nieruchomości ozn. nr hip. [...] weszła w skład obszaru, na którym zrealizowany został na podstawie decyzji nr [...] z [...] maja 1996 r. Zakład [...]. Decyzją nr [...] z [...] czerwca 1998 r. udzielono pozwolenia na użytkowanie obiektu.

Mając powyższe na względzie Prezydent [...] doszedł do wniosku, że pozbawienie byłych właścicieli faktycznej możliwości władania nieruchomością objętą postępowaniem nastąpiło po 5 kwietnia 1958 r. - zatem spełnione zostały obie przesłanki kwalifikujące nieruchomość do wypłacenia odszkodowania.

Sam wymiar odszkodowania ustalił w oparciu o sporządzony w dniu [...] sierpnia 2010 r.. operat szacunkowy, w których rzeczoznawca majątkowy - uwzględniając cel wyceny i aktualne ceny gruntów na rynku nieruchomości - określił wartość nieruchomości ozn. nr

hip. [...], która stanowi obecnie cz. dz. ew. nr [...] i cz. dz. ew. nr [...] z obrębu [...] na kwotę [...] zł.

Decyzja ta - wobec niezaskarżenia jej w toku instancji - uzyskała walor ostateczności i została wykonana.

Natomiast pismem z 8 października 2018 r. Prokuratur Prokuratury Regionalnej we [...] wniósł od niej sprzeciw do Wojewody [...] - zarzucając jej wydanie w warunkach określonych w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tj. z rażącym naruszeniem prawa, z uwagi na co wniósł o stwierdzenie nieważności tej decyzji.

W jego ocenie oparto ją bowiem na błędnym przyjęciu, że stroną uprawnioną do odszkodowania są następcy prawni H. R., podczas gdy z zebranych w sprawie dokumentów wynika, że wymieniona nigdy skutecznie nie nabyła prawa własności nieruchomości ozn. jako "[...]" hip. [...], gdyż akt notarialny z [...] lipca 1942 r. sporządzony został przed [...] notariuszem w Generalnym Gubernatorstwie A. E.. W świetle zaś przepisów dekretu z dnia 6 czerwca 1945 r. o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych wydanych w okresie okupacji niemieckiej na terenach R.P. (Dz.U. Nr 25, poz. 151) w brzmieniu dekretu z 11 kwietnia 1947 r. (Dz.U. Nr 32, poz. 144) nie mógł być on uznany za ważny w rozumieniu prawa polskiego. Zwłaszcza, że okoliczności dotyczące zawarcia umowy wskazują, iż naruszała ona interesy Państwa Polskiego i jego obywateli, prowadząc do zaspokojenia roszczeń osób przynależnych do narodowości niemieckiej reprezentowanych przez [...] SS Komisarza Rzeszy dla utwierdzania [...] H. H. i [...] Towarzystwa Powierniczo - Przesiedleńczego sp. z o.o. z siedzibą w [...] oraz SS - [...], na podstawie przepisów prawnych [...].

W sprzeciwie podniesiono także zarzut naruszenia przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 § 1 k.p.a. - polegającym na niedochowaniu przez Prezydenta [...] obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w postępowaniu o przyznanie odszkodowania w trybie art. 215 ust. 2 u.g.n. i rozstrzygnięcia tej sprawy bez podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu prawnego w sferze podmiotowej, a w konsekwencji dokonania w zaskarżonej decyzji oceny okoliczności faktycznych na podstawie niepełnego materiału dowodowego.

W tym stanie rzeczy sprawa została przejęta do rozpoznania przez Komisję do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich, w trybie przepisów ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa (Dz.U. z 2018 r. poz. 2267), dalej jako "ustawa z 9 marca 2017 r."

Komisja postanowieniem z [...] kwietnia 2019 r.:

- wszczęła z urzędu postępowanie rozpoznawcze w sprawie o sygn. [...] dotyczące decyzji Prezydenta [...] nr [...] z [...] października 2010 r.,

- działając na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy z 9 marca 2017 r., zawiadomiła właściwe organy administracji oraz sądy o wszczęciu z urzędu postępowania rozpoznawczego,

- zwróciła się do Społecznej Rady z wnioskiem o wydanie opinii w przedmiocie ww. decyzji Prezydenta [...].

Zainicjowane zaś ww. sprzeciwem postępowanie przed Wojewodą [...] zostało zawieszone postanowieniem z [...] lipca 2019 r. nr [...] - do czasu zakończenia postępowania prowadzonego przez Komisję do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich.

W dniu [...] listopada 2019 r. Społeczna Rada przy Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich złożyła opinię w przedmiocie decyzji Prezydenta [...] z [...] października 2010 r. - wnosząc o stwierdzenie nieważności tej decyzji, gdyż Prezydent wydał decyzję z rażącym naruszeniem prawa, rozpatrując wniosek złożony przez osobę nieuprawnioną i błędnie rozstrzygając w zakresie przesłanek określonych w art. 215 ust. 2 u.g.n. (art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a.), a ponadto wydanie decyzji doprowadziło do skutków rażąco sprzecznych z interesem społecznym.

W następstwie przeprowadzonego postępowania rozpoznawczego, Komisja decyzją z [...] grudnia 2019 r. nr [...] - powołując się na art. 29 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 4 a ustawy z 9 marca 2017 r. - orzekła o uchyleniu w całości decyzji Prezydenta [...] z [...] października 2010 r. nr [...] i przekazaniu mu sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Uznała, że ww. decyzja o ustaleniu i wypłacie odszkodowania na rzecz K. R. została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu decyzji Komisja wyjaśniła zasady postępowania administracyjnego wynikające z k.p.a. (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80) oraz stwierdziła, że Prezydent [...] nie przedstawił w sposób zgody z powołanymi zasadami motywów swojego rozstrzygnięcia, a jego ustalenia faktyczne nie spełniają wymogów art. 7, art. 77 § 1i art. 80 k.p.a. Ponadto badane rozstrzygnięcie narusza także normę określoną w treści art. art. 107 § 3 k.p.a.

Następnie zaznaczyła, że materialnoprawną postawę przedmiotowej decyzji stanowił art. 215 ust. 2 u.g.n.

Przytoczyła treść tego przepisu podkreślając, że ma on charakter szczególny w stosunku do ogólnych zasad przyznawania odszkodowania przewidzianych w u.g.n. Oznacza to m.in., że jest on wyłączną podstawą ustalenia przesłanek do przyznania odszkodowania bez potrzeby sięgania do innych przepisów tej ustawy. Szczególny charakter tego przepisu nakazuje ścisłą jego wykładnię.

Gramatyczna wykładnia art. 215 ust. 2 u.g.n. prowadzi do wniosku, że odszkodowanie przysługuje wówczas, gdy działka była objęta działaniem dekretu z dnia 26 października 1945 r., przed datą wejścia w życie dekretu mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne oraz jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r. Przy czym wskazane warunki muszą być spełnione kumulatywnie.

Zgodnie z brzmieniem art. 215 ust. 2 u.g.n. osobą uprawnioną do złożenia wniosku o odszkodowanie jest poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni. Natomiast zgodnie z treścią art. 4 pkt. 4 u.g.n. jako poprzedniego właściciela należy przez to rozumieć osobę, która została pozbawiona prawa własności nieruchomości wskutek jej wywłaszczenia albo przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego na podstawie innych tytułów.

Komisja przedstawiła stanowisko doktryny oraz orzecznictwo dotyczące rozumienia poprzedniego właściciela i zaznaczyła, że obowiązkiem organu rozpoznającego wniosek o odszkodowanie było precyzyjne ustalenie poprzedniego właściciela nieruchomości objętej wnioskiem, tj. przed dniem wejścia w życie dekretu z 26 października 1945 r., co miało miejsce 21 listopada 1945 r. Obowiązkiem organu było zatem dokonanie ustalenia, czy osoba składająca wniosek była poprzednim właścicielem gruntu lub jego następcą prawnym na dzień 20 listopada 1945 r.

Podniosła, że Prezydent [...] nie ustalił w sposób niebudzący wątpliwości istnienia i zakresu prawa własności do nieruchomości, podmiotu któremu prawo to przysługiwało, ale także wszelkich istotnych okoliczności, które mogły mieć wpływ na skuteczność wykonywanego prawa. Ponadto zaniechał on zgromadzenia pełnego materiału dowodowego poprzestając na niezweryfikowanych, fragmentarycznych informacjach, co skutkowało przyjęciem, że stroną uprawnioną do przyznania odszkodowania są następcy prawni H. R.. Przedmiotowego ustalenia dokonał w oparciu o zaświadczenie Sądu Rejonowego dla [...] [...] Wydział Ksiąg Wieczystych z [...] czerwca 2005 r. L.dz. [...] przyjmując, że tytuł własności nieruchomości zapisany był na imię H. R., na mocy wniosku nr [...] z [...] marca 1944 r.

Tymczasem już z pierwszego zdania zaświadczenia wprost wynika, że część księgi hipotecznej pod nazwą "[...], inw. Nr [...] przeznaczona na wpisy w postaci wykazu hipotecznego tomów I, II, III i IV uległa zniszczeniu, zaś na podstawie pozostałej części nie można określić, czy część zaginiona zawierała wpisy i jakiej treści. W kolejnym akapicie wprost wskazano, że księgę hipoteczna należy uznać za zniszczoną w rozumieniu art. 1 ust. 2 ustawy o księgach wieczystych z dnia 6 lipca 1982 r. i z uwagi na to zaświadczenie o treści księgi nie może być wydane.

Organ zaznaczył ponadto, iż występuje rozbieżność nazwiska notariusza, jak również samej daty sporządzenia aktu notarialnego. W zaświadczeniu wskazano, że akt na podstawie, którego H. R. nabyła prawa własności nieruchomości o pow. [...] ha [...] m² ozn. jako "[...]" hip. [...], został "zdziałany [...] lipca 1942 r. za rep. [...] przed A. G. notariuszem w [...]".

Zdaniem Komisji zaświadczenie Sądu Rejonowego z [...] czerwca 2005 r. nie wskazuje w sposób jednoznaczny, że H. R. była poprzednią właścicielką nieruchomości objętej wnioskiem o odszkodowanie, w tym przede wszystkim w jakim zakresie. Analiza treści ww. zaświadczenia, zbioru dokumentacji akt księgi dawnej [...] hip. [...] oraz pozostałej dokumentacji zebranej w toku sprawy wskazuje, że zaginęła znaczna cześć dokumentacji, w tym przede wszystkim akt notarialny z [...] lipca 1942 r. nr rep. [...], plan złożony pod nr 16 do zbioru tomu I księgi oraz plan złożony pod nr [...] do zbioru dowodów tomu IV.

W takim przypadku, wobec niejasności treści przedmiotowego zaświadczenia, jak również braku samego aktu notarialnego, organ prowadzący postępowanie powinien zachować szczególną ostrożność przy ocenie prawa własności poprzedniego właściciela nieruchomości oraz dążyć do zgromadzenia jak największej liczby innych źródeł dowodowych pozwalających na potwierdzenie lub weryfikację dokonanych ustaleń i dokonać także krytycznej jego weryfikacji.

W ocenie Komisji treść ww. zaświadczenia Sądu Rejonowego nie wskazuje też w sposób precyzyjny dobrowolnego odstąpienia przez H. R. Gminie Miasta [...] nieruchomości odchodzących pod regulację ul. [...] i pięciu projektowanych, prostopadłych do ul. [...], tj. gruntu o powierzchni [...] h [...] m² oraz odchodzącego pod użyteczność publiczną placu o powierzchni [...] m². Powyższe czynności prawne zostały dokonane aktami notarialnymi z [...] lutego 1943 r. oraz z [...] lutego 1943 r. i miały miejsce przed datą sporządzeniem wniosku z marca 1944 r. Ponadto znajdowały się w zbiorze dokumentów Sądu Rejonowego wystawiającego przedmiotowe zaświadczenie.

Organ przytoczył ponadto treść aktu notarialnego z [...] maja 1947 r. nr rep. [...] sporządzonego przez notariusza W. R., którym H. R. i Z. U. potwierdziły sprzedaż działki nr [...] o pow. [...] m² i podkreślił, że zestawienie treści ww. zaświadczenia z treścią aktu z [...] maja 1947 r. kreuje kolejne wątpliwości co do wiarygodności powołanego dokumentu, przede wszystkim w kontekście ustalenia, czy H. R. była poprzednią właścicielką nieruchomości objętej wnioskiem o odszkodowanie.

Zatem ustalenie, że H. R. była poprzednią właścicielką na podstawie treści wniosku z [...] marca 1944 r. jest niepewne i nieprecyzyjne - z uwagi na datę odległą do dnia 20 listopada 1945 r. (tj. ostatniego dnia przed wejściem w życie dekretu). Występująca ponad 1,5 roczna przerwa nie pozwala na jednoznaczne wykluczenie okoliczności, iż H. R. od 9 marca 1944 r. do 20 listopada 1945 r. nie dokonywała kolejnych rozporządzeń przedmiotowymi nieruchomościami. Tym bardziej mając na uwadze okoliczność, że H. R. w lipcu 1944 r. dokonała rozporządzenia nieruchomością hip. [...] na rzecz Z.U..

Ponadto w treści aktu notarialnego z [...] maja 1947 r. H. R. i Z. U. nie wymieniają dawnych działek hipotecznych nr [...] i [...] jako wchodzących w skład własności H.R.. Natomiast w treści zaświadczenia Sądu Rejonowego dawne działki hip. [...] i [...] zostały wymienione jako należące do H. R.. Przedmiotowe działki zaś obejmowały powierzchnię [...] m² i [...] m² - łącznie [...] m².

Należy przy tym także zauważyć, że powołane w treści uzasadnienia decyzji zaświadczenie nie odzwierciedla rzeczywistego stanu własności przedmiotowej nieruchomości na dzień 9 marca 1944 r. - bowiem przeczą temu wnioski płynące z analizy innych dokumentów zbioru dokumentacji akt księgi dawnej [...] hip. [...]. Prezydent [...] nie zawarł przy tym w treści uzasadnienia decyzji jakichkolwiek rozważań w tym zakresie.

W związku z powyższym Komisja stwierdziła, że ustalenia w opisanym wyżej zakresie kontrolowanej decyzji są nieprecyzyjne, niepełne i niejasne, a przy tym budzą uzasadnione wątpliwości. Dlatego też koniecznym będzie ich usunięcie przez organ przy ponownym rozpoznaniu niniejszego wniosku o odszkodowanie.

Komisja wskazała ponadto, że akt notarialny z [...] lipca 1942 r. został sporządzony przez [...] notariusza w Generalnym Gubernatorstwie A. E.. Transakcja zakupu nieruchomości, na mocy której H. R. nabyła w dniu [...] lipca 1942 r. przedmiotową nieruchomość, budzi uzasadnione wątpliwości co do jej ważności w świetle obowiązujących przepisów dekretu z 6 czerwca 1945 r. o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych wydanych w okresie okupacji niemieckiej na terenach RP (Dz. U. Nr 25, poz. 151) w brzmieniu dekretu z dnia 11 kwietnia 1947 r. (Dz. U. Nr 32, poz. 144). Zachodzi wysokie prawdopodobieństwo, że transakcja kupna - sprzedaży nieruchomości została oparta na przepisach skierowanych przeciwko Państwu Polskiemu, a tym samym nie można byłoby uznać H. R. za pierwotną właścicielkę, uprawnioną do wypłaty odszkodowania.

Dodała, że powstrzymuje się przy tym od kategorycznych stwierdzeń w tym zakresie, gdyż ewentualne stwierdzenie nieważności umowy cywilnoprawnej pozostaje poza zakresem kompetencji Komisji oraz poza zakresem kompetencji organów administracji publicznej - bowiem właściwym do wydania odpowiednich w tym zakresie orzeczeń jest wyłącznie sąd powszechny. Dlatego też, działania Komisji w tym zakresie sprowadzają się wyłącznie do zasygnalizowania organowi pierwszej instancji konieczności podjęcia odpowiednich rozważań w tymże zakresie, gdyż to do niego pozostaje ostateczna ocena czy w niniejszej sprawie ziściły się przesłanki określone w treści art. 97 § 1 pkt. 4 k.p.a. (tj. czy w sprawie wystąpiło zagadnienie wstępne), jak również decyzja w zakresie oceny zasadności i celowości ewentualnego wniesienia powództwa w zakresie dotyczącym przedmiotowej kwestii.

W ocenie Komisji uzasadnione wątpliwości budzą także ustalenia organu w zakresie przesłanki przeznaczenia przedmiotowych działek pod budownictwo jednorodzinne.

Prezydent stwierdził, że zgodnie z ogólnym planem zabudowania [...] zatwierdzonym przez Ministerstwo Robót Publicznych w dniu [...] sierpnia 1931 r., obowiązującym w dacie wejścia w życie ww. dekretu, przedmiotowa nieruchomość znajdowała się w strefie IlI a, w której obowiązywała zabudowa "luźna lub grupowa" (prawidłowo zabudowa zwarta) o 3 kondygnacjach oraz 50 % powierzchni zabudowania.

Jednakże analiza materiału dowodowego zgromadzonego przez Prezydenta [...] w toku postępowania nie pozwala na jednoznaczne i precyzyjne ustalenie w jakiej określonej strefie planu rzeczywiście przedmiotowe działki się znajdują. Na poczynienie takich kategorycznych ustaleń nie pozwala materiał dowodowy zawarty w Teczce 1A (niebieski segregator) i zawarta w nim dokumentacja na k. 28 - 22. Pomimo faktu, że na k. 25 zawarto wykreślenie sporządzone przez geodetę A. R., to jest ono nieczytelne i nieprecyzyjne. W wykreśleniu tym nie zawarto wykreśleń dawnych działek hipotecznych, czy też chociażby współczesnych działek. W związku z powyższym niemożliwe jest zweryfikowanie rzeczywistego położenia określonych działek w danej strefie. Ponadto ww. dokumenty zostały dołączone do materiału dowodowego jako załączniki do pisma strony z 20 maja 2009 r. - zatem przedmiotowe wykreślenie należało ocenić jako dokument prywatny. Taki zaś dokument stanowi jedynie zupełny dowód na to, że zawarte w nim oświadczenie pochodzi od wystawcy, lecz nie przesądza o zgodności zawartych w nim twierdzeń ze stanem faktycznym. Wiarygodność zaś tych oświadczeń winna być oceniana tak samo, jak innych dowodów w sprawie zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów określoną w art. 80 k.p.a. - tymczasem Prezydent w toku postępowania wyjaśniającego w ogóle nie zbadał przedmiotowego dokumentu prywatnego.

Wobec powyższego Komisja uznała, że Prezydent powinien uzupełnić materiał dowodowy sprawy o precyzyjne i czytelne wykreślnie biegłego specjalisty na przedmiotowym planie zabudowy, uwzględniające przy tym granice dawnych działek hipotecznych.

Komisja stwierdziła ponadto, że Prezydent [...] nie zbadał w sposób prawidłowy, czy w sprawie została spełniona druga z przesłanek wskazanych w art. 215 ust. 2 u.g.n., tj. pozbawienie byłych właścicieli faktycznej możliwości władania działką po dniu 5 kwietnia 1958 r.

Uzasadnienie w tym zakresie jest zbyt ogólnikowe i niejasne, przez co nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Prezydent poprzestaje wyłącznie na odesłaniu do treści pisma z 23 lipca 2010 r. Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...].

Ponadto należy stwierdzić, że organ nie jest uprawniony do oddelegowywania kluczowego ustalenia w sprawie do treści pisma innej jednostki organizacyjnej, gdyż stanowi to naruszenie reguł zbierania dowodów jak i prowadzenia postępowania wyjaśniającego w postępowaniu administracyjnym. Poza tym wskazane w piśmie z 23 lipca 2010 r. informacje nie mogą stanowić podstawy do przyjęcia ustalenia, iż poprzedni właściciel utracił możliwość faktycznego władania przedmiotową nieruchomością.

Nie pozwala także przy tym na poczynienie przedmiotowego ustalenia także dołączona kserokopia decyzji z [...] maja 1996 r. nr [...] dot. zatwierdzenia projektu budowlanego zakładu poligraficznego oraz decyzja z [...] czerwca 1998 r. nr [...] dot. udzielenia pozwolenia na użytkowanie przedmiotowych budynków. W tym kontekście należy uwypuklić okoliczność, że realizacja wskazanej wyżej inwestycji nastąpiła w okresie zbyt odległym od daty 5 kwietnia 1958 r.

W ocenie Komisji dokumentacja zebrana przez organ w toku dotychczasowego postępowania nie pozwala na jednoznaczne i precyzyjne dokonanie ustalenia rzeczywistego momentu pozbawienia możliwości faktycznego władania nieruchomością przez poprzedniego właściciela nieruchomości.

Dlatego też konieczne jest uzupełnienie zebranego materiału dowodowego m.in. o archiwalne zdjęcia lotnicze, czy też wystąpienie do wszystkich instytucji mogących posiadać jakąkolwiek dokumentację lub informacje w tym zakresie, celem precyzyjnego ustalenia rzeczywistego momentu utraty przez poprzedniego właściciela możliwości faktycznego władania nieruchomością - bowiem ustalenia organu w tymże zakresie wobec ich lapidarności budzą uzasadnione wątpliwości. Dopiero zaś kompleksowo zebrany materiał dowodowy, oceniony przy tym zgodnie z zasadami logiki może pozwolić na wyjaśnienie w tym zakresie istniejących wątpliwości.

Ponadto w zgromadzonym przez Prezydenta [...] materiale dowodowym brak jest dokumentów wskazujących na możliwość faktycznego władania nieruchomością przez H.R. przed dniem 5 kwietnia 1958 r.

Organ nie podjął też żadnych czynności w celu ustalenia, co działo się z nieruchomością przed dniem 5 kwietnia 1958 r. - chociaż powinien także i w tym zakresie poczynić wyjaśnienia.

Prezydent [...] zaniechał również analizy rzeczywistej daty pozbawienia poprzednich właścicieli faktycznej możliwości władania nieruchomością gruntową - w szczególności zaś nie poczynił kategorycznych ustaleń w zakresie spełnienia przez poprzedniego właściciela przesłanki pozbawienia faktycznej możliwości władania nieruchomością po dniu 5 kwietnia 1958 r. warunkującej ustalenie odszkodowania.

Na zakończenie Komisja podniosła, że elementem koniecznym prawidłowo wydanej decyzji administracyjnej, jest precyzyjne określenie podstawy prawnej rozstrzygnięcia, sformułowanie precyzyjnej osnowy rozstrzygnięcia oraz jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.

Tymczasem kontrolowana decyzja nie spełnia tych wymogów.

Przedstawiony w uzasadnieniu decyzji stan faktyczny sprawy jest niepełny, a przez to podjęte rozstrzygnięcie nieprzekonujące. Wnioski Prezydenta [...] wynikające ze zgormadzonego materiału dowodowego nie mogą być w obecnym stanie sprawy zaakceptowane, ponieważ nie zostały wszechstronnie rozważone, z uwzględnieniem okoliczności wynikających z innych dowodów. Część ustaleń faktycznych poczynionych przez organ budzi uzasadnione wątpliwości, co świadczy o braku ich wszechstronnego wyjaśnienia. Ponadto organ nie wyjaśnił przyczyn, które spowodowały wydanie decyzji częściowej, jak również wskazał jedynie ogólnikowe wytyczne co do dalszego rozpoznania wniosku. Przy tym uzasadnienie wydanej decyzji nie wyjaśnia wszystkich występujących w sprawie wątpliwości - dlatego też nie spełnia kryteriów określonych w treści art. 107 § 3 k.p.a.

Wątpliwości Komisji wzbudziło też oświadczenie K. R. z [...] września 2010 r. w którym wskazano, że "(...) po zapoznaniu się z operatem szacunkowym dot. nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], nie wnoszę do niego żadnych uwag ani zastrzeżeń oraz oświadczam, ze nie złoże odwołania od decyzji w sprawie przyznania odszkodowania w zakresie jego wysokości."(V. k. 249 zielony segregator Teczka 1B).

W tym zakresie należy zastrzec, że co do oświadczenia z [...] września 2010 r. nie stwierdzono w aktach sprawy pisma, które zobowiązywałoby beneficjenta do złożenia takiego oświadczenia względem odszkodowania za dawną działkę hipoteczną [...].

Poza tym przedmiotowe oświadczenie budzi uzasadnione wątpliwości Komisji. Wskazać bowiem należy, iż oświadczenie strona złożyła przed wydaniem decyzji z [...] października 2010 r. nr [...]. Jak wynika zaś z pisma z 24 lutego 2011 r. do takich działań zobowiązywał sam organ przed wydaniem rozpoznaniem wniosku. W ocenie Komisji zobowiązanie wnioskodawcy do złożenia oświadczenia dot. rezygnacji z środka odwoławczego od decyzji jeszcze nie wydanej, stanowi naruszenie norm procesowych określonych w art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a.

Ponadto nałożenie na stronę obowiązku zrzeczenia się odwołania stanowiło działanie nie posiadające umocowania w obowiązujących przepisach prawa, jak również stanowiło działanie, które naruszało zaufanie obywateli do organów Państwa, przy czym naruszono także zasady praworządności, W tym zaś zakresie stwierdzono naruszenie norm ogólnych przewidzianych w art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. Nadto należy zauważyć, że takie działanie ze strony organu sugerowało wydanie rozstrzygnięcia o określonej treści.

W konsekwencji na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 4a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa Komisja uznała, że kontrolowana decyzja podlega uchyleniu i przekazała sprawę Prezydentowi [...] do ponownego rozpatrzenia.

Ten zaś będzie zobowiązany do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, tj. ustalenia w pierwszej kolejności w sposób precyzyjny poprzedniego właściciela nieruchomości, w tym także zakresu w jakim rzeczywiście uprawienia właścicielskie temu podmiotowi przysługiwały, wyczerpującego rozważenia kwestii dot. okoliczności zawarcia umowy sprzedaży przedmiotowej nieruchomości w kontekście przepisów dekretu o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych, w tym także rozważenia celowości wystąpienia do sądu cywilnego o stwierdzenie nieważności tej umowy oraz wyjaśnienia wątpliwości dotyczących ustalenia przeznaczenia przedmiotowej nieruchomości na budownictwo jednorodzinne.

Po drugie, organ zobowiązany będzie ustalić, kiedy dawna właścicielka nieruchomości utraciła faktyczną możliwość władania nieruchomością. Przy czym moment utraty faktycznej możliwości władania nieruchomością w rozumieniu art. 215 ust. 2 u.g.n. należy odnieść nie do zdarzeń prawnych, a do stanu faktycznej utraty możliwości władania nieruchomością. Ponadto w ocenie Komisji w niniejszej sprawie koniecznym jest uzupełnienie zebranego materiału dowodowego m.in. o archiwalne zdjęcia lotnicze, czy też wystąpienie do wszystkich instytucji mogących posiadać jakąkolwiek dokumentację lub informacje, celem precyzyjnego ustalenia rzeczywistego momentu utraty przez dawną właścicielkę możliwości faktycznego władania nieruchomością. Organ winien przy tym w kompleksowy sposób wyjaśnić wszelkie zasygnalizowane w uzasadnieniu decyzji Komisji wątpliwości powstałe w niniejszej sprawie.

Komisja wyjaśniła ponadto, że stosownie treści art. 16a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. może wszcząć postępowanie rozpoznawcze w razie wniesienia przez prokuratora sprzeciwu od ostatecznej decyzji reprywatyzacyjnej do organu właściwego do wznowienia postępowania albo uchylenia lub zmiany tej decyzji. W razie wszczęcia postępowania rozpoznawczego, w sprawie o której mowa w ust. 1, prokuratorowi służą prawa strony. Mając powyższe na uwadze Komisja uznała Prokuratora Regionalnego we [...] za stronę przedmiotowego postępowania.

Na powyższą decyzję Komisji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosło Miasto [...] oraz K. R..

Miasto [...] zaskarżyło decyzję w zakresie obejmującym wskazane w skardze części uzasadnienia tej decyzji, którym zarzuciło:

1. naruszenie przepisów art. 107 § 3 w zw. z art. 6, art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. w zw. z art. 215 ust. 2 u.g.n. w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 4a ustawy z dnia 9 marca 2017 r., poprzez zawarcie bezpodstawnych stwierdzeń w uzasadnieniu decyzji, tj. w pkt III.1.1 (str. 14) w zakresie stwierdzenia " W ocenie Komisji Prezydent [...] nie przedstawił w sposób zgodny z zasadami postępowania administracyjnego motywów swojego rozstrzygnięcia, a ustalenia faktyczne Prezydenta [...] nie spełniają wymogów art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. Ponadto badane rozstrzygnięcie narusza normy określone w treści art. 104 § 2, 107 § 3 k.p.a."; w pkt. III.1.3. (str. 16-17.) w zakresie stwierdzenia "W tym zaś zakresie organ nie ustalił w niniejszej sprawie w sposób niebudzący wątpliwości istnienia i zakresu prawa własności do nieruchomości, podmiotu któremu prawo to przysługiwało, ale także wszelkich istotnych okoliczności, które mogły mieć wpływ na skuteczność wykonywanego prawa. Prezydent [...] zaniechał zgromadzenia pełnego materiału dowodowego poprzestając w tym zakresie na niezweryfikowanych, fragmentarycznych informacjach, co skutkowało przyjęciem ustalenia, że stroną uprawnioną do przyznania odszkodowania są następcy prawni H. R..'', w pkt. III.1.3. (str. 17-18.) w zakresie stwierdzenia "W ocenie Komisji Prezydent [...] opierając swoje ustalenia wyłącznie na ww. zaświadczeniu nie zebrał dostatecznej dokumentacji uprawniającej do przyjęcia takiego wniosku w sprawie, że H. R. była poprzednią właścicielką nieruchomości objętej wnioskiem. (...) W takim przypadku, wobec niejasności treści przedmiotowego zaświadczenia, jak również braku samego aktu notarialnego, organ prowadzący postępowanie administracyjne winien zachować szczególną ostrożność przy ocenie prawa własności poprzedniego właściciela nieruchomości. Prezydent [...] w takiej sytuacji winien dążyć do zgromadzenia jak największej liczby innych źródeł dowodowych pozwalających na potwierdzenie lub weryfikację dokonanych ustaleń, i co nader istotne - dokonać także krytycznej jego weryfikacji. W uzasadnieniu kontrolowanej decyzji brak jest jakichkolwiek szerszych rozważań organu w tym zakresie, poprzestano przy tym wyłącznie na fragmentarycznym odesłaniu do treści zaświadczenia Sądu Rejonowego. Zgodnie zaś z treścią art. 7 k.p.a. organ był z urzędu zobowiązany do podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, czego zaś w niniejszej sprawie w zaakcentowanym wyżej przypadku nie uczynił."; w pkt. III. 1.3. (str. 19-20.) w zakresie stwierdzenia "Zestawienie zaś treści analizowanego zaświadczenia z treścią aktu notarialnego z [...] maja 1947 r. nr repertorium [...] kreuje kolejne wątpliwości co do wiarygodności powołanego dokumentu, przede wszystkim w kontekście dokonania ustalenia przez organ okoliczności, iż H. R. była poprzednią właścicielką nieruchomość objętej wnioskiem o odszkodowanie"; w pkt.III.1.3. (str. 20.) w zakresie stwierdzenia "Należy przy tym także zauważyć, że powołane w treści uzasadnienia decyzji zaświadczenie nie odzwierciedla rzeczywistego stanu własności przedmiotowej nieruchomości na dzień 9 marca 1944 r., bowiem przeczą temu wnioski płynące z analizy innych dokumentów zbioru dokumentacji akt księgi dawnej [...] hip. [...]. Prezydent [...] nie zawarł przy tym w treści uzasadnienia decyzji jakichkolwiek rozważań w tym zakresie''; w pkt. III.1.3. (str. 20.) w zakresie stwierdzenia "W związku z powyższym, Komisja stwierdziła, że ustalenia w opisanym wyżej zakresie kontrolowanej decyzji są nieprecyzyjne, niepełne i niejasne, a przy tym budzą uzasadnione wątpliwości. Dlatego też koniecznym będzie ich usunięcie przez organ przy ponownym rozpoznaniu niniejszego wniosku o odszkodowanie. Opisane zaś wyżej naruszenia w ocenie Komisji stanowią naruszenie prawa w stopniu uzasadniającym jej ponowne rozpoznanie."; w pkt. III.2. (str. 40.) w zakresie stwierdzenia "Decyzja o ustaleniu i wypłacie odszkodowania została wydana w oparciu o budzące wątpliwości i niezupełne ustalenia w zakresie stanu faktycznego, w szczególności z uwagi na brak ustalenia istnienia i zakresu prawa własności do nieruchomości, podmiotu któremu to prawo przysługiwało (...) oraz "Ponadto w niniejszej sprawie w ocenie Komisji doszło do naruszeń norm proceduralnych które stanowią o obowiązku wyczerpującego uzasadnienia wydanej decyzji."; podczas gdy:

1) Prezydent [...] ustalenia w zakresie przysługiwania H. R. prawa własności do nieruchomości położonej przy ul. [...], oznaczonej w księdze hipotecznej pod nazwą "[...]" inw. nr [...], w części dotyczącej hip. nr [...] oparł na dostępnym w dacie orzekania materiale dowodowym sprawy, tj. zaświadczeniu Sądu Rejonowego [...] [...] Wydziału Ksiąg Wieczystych z [...] czerwca 2005 r. L.dz. [...] dotyczącego hip. [...] "[...]", posiadającego moc dokument urzędowego, zaś sama Komisja, kwestionując ustalenia Prezydenta oraz treść ww. zaświadczenia nie przedstawiła żadnego innego, nowego materiału dowodowego, który podważałby te ustalenia, a opiera się wyłącznie na przypuszczeniach i domniemaniach, z których nie wywodzi kategorycznych wniosków istotnych dla sprawy;

2) kwestia nabycia przez H. R. przedmiotowej nieruchomości oraz następstwa prawnego po niej stanowiła przedmiot kontroli sądowo-administracyjnej, w toku której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w wyroku z dnia 3 sierpnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 2116/05, nie zakwestionował tego, że H. R. przysługiwało prawo własności do rzeczonej nieruchomości;

3) sam fakt sporządzenia aktu notarialnego na podstawie którego H. R. nabyła przedmiotową nieruchomość przez niemieckiego notariusza jest niewystarczający, aby uznać ten akt za nieważny, szczególnie zważywszy na fakt, że sprzedaż nieruchomości nastąpiła na rzecz osoby posiadającej obywatelstwo polskie.

W oparciu o tak sformułowane zarzuty Miasto [...] wniosło o uchylenie decyzji Komisji z [...] grudnia 2019 r. nr [...] w części dotyczącej uzasadnienia w zakresie wskazanym powyżej oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.

Natomiast K. R. złożył skargę na decyzję Komisji z [...] grudnia 2019 r. nr [...] wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia niniejszej skargi oraz z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Komisji w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucił wydanie jej z naruszeniem:

1. art. 29 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 4a ustawy z 9 marca 2017r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa - albowiem dotycząca go decyzja reprywatyzacyjna Prezydenta [...] nie została wydana z naruszeniem prawa i nie doszło do naruszenia przepisów postępowania przed jej wydaniem,

2. art. 7a i 8 kodeksu postępowania administracyjnego albowiem treści norm prawnych, na które powołuje się Komisja w decyzji, zostały rozstrzygane na niekorzyść strony, co nie budzi zaufania do władzy publicznej.

Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia niniejszej skargi uzasadniał tym, że o wydaniu tej decyzji dowiedział się po otrzymaniu 13 stycznia 2020 r. pisma z 31 grudnia 2019 r. Urzędu Miasta [...] Biuro Spraw Dekretowych wzywającego go do zapłaty na rzecz [...] kwoty [...] zł w terminie 14 dni - w związku z ostateczną decyzją Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich sygn. akt: [...] z [...] grudnia 2019 r., która uchyla decyzję Prezydenta [...] nr [...] z [...] października 2010 r.

Wniósł też o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Komisji w całości - albowiem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

W uzasadnieniu skargi przytoczył argumentu na poparcie swojego stanowiska - wnosząc o uwzględnienie skargi w całości i uchylenie decyzji w całości oraz o przyznanie mu należnych kosztów postępowania

W odpowiedzi na skargi Komisja wniosła o ich oddalenie jako niezasadnych - podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Prawomocnymi postanowieniami z 18 marca 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 365/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przywrócił skarżącemu termin do wniesienia skargi oraz odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pismem z 15 października 2020 r. do udziału w sprawie zgłosił się Prokurator Prokuratury Rejonowej del. do Prokuratury Regionalnej we [...].

Postanowieniem z 28 maja 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 365/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił połączyć sprawy ze skargi Miasta [...] i K. R. do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz prowadzić pod jedną sygnatura akt I SA/Wa 271/20.

Pismem z 14 czerwca 2021 r. Komisja wniosła o wyłączenie sędziego Doroty Apostolidis od orzekania w niniejszej sprawie.

Zaś w piśmie z 16 czerwca 2021 r. Komisja podtrzymała swoje stanowisko w sprawie oraz wniosła o uwzględnienie wyroku WSA w Warszawie z 12 sierpnia 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 1275/19 i wyroku z 3 sierpnia 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2116/05 - bowiem sprawy te dotyczą niemalże identycznych stanów faktycznych.

Postanowieniem z 25 czerwca 2021 r. Sąd dopuścił do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania [...] - Stowarzyszenie [...] w [...]. Wnosiło ono o oddalenie skarg - podzielając ocenę Komisji co do wadliwości decyzji reprywatyzacyjnej.

Natomiast postanowieniem z 29 czerwca 2021 r. WSA w Warszawie oddalił - jako bezzasadny - wniosek o wyłączenie sędziego, powołując się na postanowienie NSA z 25 czerwca 2021 r. sygn. akt I OZ 243/21 zapadłe w analogicznej sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) dalej jako: p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skargi K. R. oraz Miasta [...] zasługują na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Wbrew stanowisku Komisji zawartemu w odpowiedziach na skargi Sąd orzekający w niniejszej sprawie ocenił, że obie skargi są dopuszczalne. Zostały wniesione w ustawowym terminie (K. R. Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi prawomocnym postanowieniem z 18 marca 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 365/20), przez podmioty, których uprawnień lub obowiązków dotyczy zakwestionowana decyzja, a tym samym mające w sprawie przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie nie budzi żadnych wątpliwości Sądu fakt, iż Miasto [...] posiada legitymację do wniesienia skargi i jest stroną postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonej do tutejszego Sądu decyzji

Wynika ono bowiem wprost z zapisu art.16 ust.2 ustawy z dnia 9 marca 2017r. o szczególnych zasadach usuwania skutków decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa, który nakazuje Komisji powiadomienie Miasta [...] o wszczęciu postępowania. Także między innymi art. 29 ust 1 tej ustawy wskazuje na możliwość wydania określonych rozstrzygnięć wobec decyzji reprywatyzacyjnej, zaś art. 31 pozwala Komisji na przyznanie Miastu dodatkowych uprawnień np. zwrotu równowartości nienależnego świadczenia.

Nie jest również sporna sama możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego jedynie uzasadnienia decyzji lub jego części.

Zauważyć należy, że możliwość zaskarżenia samego uzasadnienia decyzji lub jego części - ze względu na rolę jaką spełnia uzasadnienie - została dopuszczona w orzecznictwie jeszcze pod rządami ustawy z 31 stycznia 1980 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym oraz o zmianie ustawy-Kodeks postępowania administracyjnego a także ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym; jest ono powszechnie akceptowane również w obecnym stanie prawnym.

Jednak brak jest dotychczas pełnej zgodności co do określenia zakresu (przedmiotu) zaskarżenia w takim przypadku, a także powiązanego z nim zakresu kompetencji kasacyjnych sądu w razie uwzględnienia skargi. Istota rozbieżności w poglądach sprowadza się do kwestii czy jest dopuszczalne wniesienie skargi skierowanej jedynie przeciwko uzasadnieniu decyzji administracyjnej - z wyłączeniem kwestionowania samego rozstrzygnięcia, a w rezultacie czy jest dopuszczalne uchylenie przez sąd administracyjny decyzji w części obejmującej wyłącznie jej uzasadnienie. (zob. Turski "Uchylenie przez sąd administracyjny decyzji w części obejmującej wyłącznie uzasadnienie lub jego fragmenty". ZNSA 1 (70)/2017).

Sąd w obecnym składzie odrzuca koncepcję, że w razie uznania za zasadną skargi o zakresie zaskarżenia zawężonym przez skarżącego tylko do uzasadnienia danej decyzji bądź jego części, sąd jest władny uchylić tę decyzję wyłącznie w części dotyczącej uzasadnienia, pozostawiając w obrocie prawnym osnowę decyzji. Zdaniem Sądu ani rozstrzygnięcie ani uzasadnienie nie mogą bowiem funkcjonować w obrocie prawnym samodzielnie, niezależnie od siebie. Uzasadnienie nie może więc być wyeliminowane z tego obrotu przez sąd administracyjny bez jednoczesnego wyeliminowania rozstrzygnięcia. Takie orzeczenie rodziłoby niemożliwe do zaakceptowania skutki prawne. Istotnym jest także, że wniesienie skargi przeciwko uzasadnieniu decyzji zawsze oznacza zaskarżenie decyzji jako całości, której poszczególne elementy są ze sobą nierozerwalnie związane i stanowią integralną całość. W konsekwencji uwzględnienie skargi z powodu wadliwości wyłącznie uzasadnienia zawsze skutkuje uchyleniem decyzji jako całości decyzji administracyjnej. W ocenie Sądu skarga skierowana tylko przeciwko części uzasadnienia decyzji może być oddalona jedynie w przypadku, gdy wady zakwestionowanego uzasadnienia nie mają wpływu na wynik sprawy.

W rozpoznawanej sprawie zaistniała odmienna sytuacja - bowiem obok uzasadnionej skargi K. R. - zarzucane przez Miasto [...] błędne uzasadnienie zaskarżonej decyzji ma istotny wpływ na wynik sprawy, co obligowało Sąd do uchylenia decyzji.

W niniejszej sprawie przedmiotem oceny Sądu jest decyzja Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z [...] grudnia 2019 r. nr [...] uchylająca w całości decyzję Prezydenta [...] z [...] października 2010 r. nr [...] o ustaleniu na rzecz K. R. odszkodowania w wysokości [...] zł za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], o pow. [...] m² wydzieloną z nieruchomości hipotecznej "[...]", która obecnie stanowi cz. dz. ew. nr [...] i nr [...] z obrębu [...] i przekazująca temu organowi sprawę do ponownego rozpoznania.

Materialnoprawną podstawą ww. decyzji Prezydenta [...], był art. 215 ust. 2 u.g.n., wg. którego przepisy tej ustawy dotyczące odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości stosuje się odpowiednio do domu jednorodzinnego, jeżeli przeszedł on na własność państwa po dniu 5 kwietnia 1958 r., oraz do działki, która przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, jeżeli poprzedni właściciel bądź jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po dniu 5 kwietnia 1958 r.

Aby zatem można było ustalić odszkodowanie za utracony grunt nieruchomości [...] (działkę), spełnione muszą być następujące przesłanki: 1) działka musiała podlegać działaniu dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, 2) mogła być przed dniem jego wejścia w życie (tj. przed 21 listopada 1945 r.) przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne, 3) poprzedni jej właściciel i jego następcy prawni zostali pozbawieni faktycznej możliwości władania nią po 5 kwietnia 1958 r.

"Faktyczna możliwość władania", o której mowa w tym przepisie odnosi się zaś do stanu faktycznego, a nie prawnego. Obejmuje zatem sytuacje, gdy poprzedni właściciel lub jego następca prawny mógł realnie korzystać z nieruchomości. Nie chodzi przy tym jedynie o efektywne z niej korzystanie, czyli czynienie użytku z gruntu, ale istnienie samej obiektywnej możliwości tego rodzaju korzystania, choćby władający nie czynił z niej użytku. Hipoteza tej części normy prawnej obejmuje zatem tego rodzaju sytuacje, gdzie w następstwie działań faktycznych podjętych przez osoby trzecie (w tym podmioty publiczne) były właściciel po oznaczonej dacie (5 kwietnia 1958 r.) pozbawiony został realnej możliwości korzystania z gruntu.

Ponieważ wskazane w art. 215 ust. 2 u.g.n. przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie, brak dopełnienia jednej z nich skutkować musi odmową ustalenia odszkodowania. W konsekwencji czego prawidłowo zrekonstruowany stan faktyczny, umożliwiający podjęcie na gruncie owego przepisu zgodnego z prawem rozstrzygnięcia musi odpowiedzieć na pytanie, czy istotnie owe przesłanki się ziściły.

Zdaniem Komisji Prezydent [...] wydał wskazaną decyzję z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności organ ustalił stan faktyczny sprawy z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. a motywy rozstrzygnięcia, które zawarł w uzasadnieniu decyzji nie spełniają wymogów art. 107 § 1 i 3 k.p.a.

W szczególności Komisja zarzuciła, że Prezydent [...]:

1. nie ustalił w sposób nie budzący wątpliwości przysługiwania H. R. i jej następcom prawnym prawa własności do spornej nieruchomości oraz zakresu tego prawa,

2. nie ustalił należycie stanu faktycznego sprawy, a w szczególności nie ustalił przesłanki planistycznej tj., że przedmiotowa nieruchomość przed wejściem w życie dekretu warszawskiego mogła być przeznaczona pod budownictwo jednorodzinne oraz momentu utraty możliwości faktycznego władania nieruchomością przez dotychczasowego właściciela.

Tego rodzaju wadliwości w procesie rekonstruowania stanu faktycznego sprawy i jego subsumcji pod normę prawa materialnego uzasadniały podjęcie przez Komisję rozstrzygnięcia o charakterze kasatoryjnym przewidzianego w art. 29 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 4a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa.

Przepisy te stanowią, że Komisja uchyla decyzję reprywatyzacyjną w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi, który wydał ostateczną decyzję reprywatyzacyjną, jeżeli decyzja ta została wydana z naruszeniem prawa, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Komisja wydaje decyzję, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 2-4 m.in., jeżeli stwierdzi inne (niż wcześniej wymienione) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności m.in., jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Natomiast ustęp 2 art. 29 stanowi, że wydając decyzję, o której mowa w ust. 1 pkt 3, Komisja wskazuje okoliczności, które należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zapatrywania prawne i wskazania Komisji co do dalszego postępowania są wiążące dla organu, któremu przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Powołany przepis pozwala zatem na uchylenie decyzji reprywatyzacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia wyłącznie wtedy, gdy decyzja została wydana z naruszeniem prawa, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Oznacza to, że Komisja może zastosować ten tryb tylko wówczas gdy wykaże, iż stwierdzone przy wydaniu decyzji reprywatyzacyjnej naruszenie prawa miało istotny wpływ na prawidłowość decyzji reprywatyzacyjnej a nie tylko wtedy, gdy wyraża przypuszczenie, że mogłoby ono mieć taki wpływ na wynik sprawy. Przy czym należy zauważyć, iż kontrolowana przez Komisję decyzja Prezydenta [...] w dacie wszczęcia przez Komisję postępowania nadzorczego była decyzją ostateczną, której co do zasady służy z mocy art.16 k.p.a. domniemanie zgodności z prawem.

Analiza akt sprawy prowadzi do ustalenia, że Prezydent [...] wydał kontrolowaną przez Komisję decyzję odszkodowawczą w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, Komisja zaś nie wykazała, iż doszło do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. - a w konsekwencji do ustalenia nieprawidłowego stanu faktycznego sprawy i naruszenia art.215 ust.2 u.g.n. Komisja nie wskazała także jakie dowody organ ten pominął i gdzie powinien ich poszukiwać oraz które z posiadanych dowodów ocenił w sposób wadliwy - co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Zauważyć należy, że przysługiwanie H. R. prawa własności przedmiotowej nieruchomości w dacie wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. - pomimo częściowego zniszczenia księgi hipotecznej prowadzonej dla nieruchomości "[...]" - Prezydent [...] ustalił na podstawie zaświadczenia Sądu Rejonowego dla [...] [...] Wydziału Ksiąg Wieczystych z [...] czerwca 2005r. dotyczącego hip. [...] "[...]" zawierającego informację, że część księgi hipotecznej po nazwą "[...]" inw. Nr [...] przeznczona na wpisy w postaci wykazu hipotecznego tomów I, II, III i IV uległa zniszczeniu i nie można określić czy i ewentualnie jakie wpisy zawierała oraz na podstawie zachowanego wniosku nr [...] z [...] stycznia 1943 r. potwierdzającego, iż aktem notarialnym z [...] lipca 1942 r. rep. A [...] sporządzonym przed A.G. notariuszem w [...] zbywcy sprzedali H. R. należącą do nich część nieruchomości o powierzchni [...] ha [...] m². Prezydent ustalił także, że zachowana część księgi wieczystej potwierdza, iż wskazany wniosek nr [...] z [...] stycznia 1943 r. został zatwierdzony postanowieniem Wydziału Hipotecznego Miejskiego Sądu Okręgowego w [...] z [...] marca 1944 r. Znajduje się w niej także wniosek nr [...] z [...] marca 1944 r. zawierający informację jakimi konkretnie numerami oznaczone były nieruchomości wchodzące w skład nabytej przez H. R. całości, w tym między innymi hip. Nr [...].

Powyższe dowody - potwierdzające prawo własności przedmiotowej nieruchomości przez H. R. - posiadają walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. Sporządzone zostały w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania, stanowią zatem dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Dopiero przeprowadzenie przeciwdowodu - o którym mowa w art. 76 § 3 k.p.a., mogło doprowadzić do wzruszenia domniemania ich prawdziwości, co jednak nie nastąpiło.

Przy czym Komisja nie tylko nie podważyła treści omawianego zaświadczenia, ale nie wskazała także Prezydentowi gdzie i jakie dowody powinien pozyskać, aby rozwiać sformułowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wątpliwości.

Również zarzucane przez Komisję dostrzeżone nieścisłości - dotyczące nazwiska sporządzającego umowę notariusza, daty sporządzenia aktu notarialnego oraz pominięcie, że w treści aktu notarialnego z [...] maja 1947 r. nr repertorium [...] H. R. nie wymieniła jako stanowiących jej własność nieruchomości hipotecznych nr [...] i [...] - nie stanowią zdaniem Sądu wystarczającego zaprzeczenia jej prawa własności. Oprócz powszechnie rozumianych, oczywistych przyczyn związanych z upływem czasu i niepamięcią usprawiedliwia je także szczególny czas okupacji oraz powstań z 1943 r. i 1944 r. Poza tym przedmiotem niniejszego postępowania jest kwestia ustalenia odszkodowania za część nieruchomości objętej hip nr [...], nie zaś za nieruchomości ozn. Nr [...] i [...].

Odnośnie zaś zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wątpliwości Komisji, co do zakresu prawa własności H. R. do omawianej nieruchomości - wobec nieodpłatnego przekazania przez nią Gminie Miasta [...] pod regulację ulic [...] i pięciu projektowanych, gruntu o powierzchni [...] h [...] m² oraz placu o powierzchni [...] m² aktami notarialnym z [...] lutego 1943 r. nr rep. [...] oraz z [...] lutego 1943 r. nr rep. [...] - Sąd zauważa, że Komisja dysponowała przekazanymi jej wynikami kontroli przeprowadzonej przez Biuro Kontroli Urzędu [...] w zakresie prowadzenia postępowań mających na celu realizację roszczeń do nieruchomości oraz postępowań odszkodowawczych w zakresie dotyczącym postępowań w sprawie nieruchomości położonej przy ul. [...] - "[...] " hip. [...] o powierzchni [...] m².

W wyniku kontroli ustalono, że powyższe akty notarialne dotyczą terenu objętego decyzjami odszkodowawczymi Prezydenta [...] z [...] lipca 2012 r. nr [...] oraz nr [...], co oznacza , iż odszkodowanie ustalone tymi właśnie decyzjami nie powinno zostać przyznane. Wskazane akty notarialne nie dotyczą jednak odszkodowania za nieruchomość objętą decyzją badaną w niniejszym postępowaniu. Komisja wskazanej informacji nie zaprzeczyła ani także jej nie zweryfikowała.

W aktach sprawy brak jest także jakichkolwiek dokumentów, które uprawdopodobniłyby, że H. R. dokonała innych rozporządzeń w zakresie nabytej przez nią [...] lipca 1942 r. nieruchomości - co czyniłoby nieaktualnym zaświadczenie Sądu z [...] czerwca 2005 r. i przywołany w nim wniosek nr [...] z [...] marca 1944 r. Komisja nie wskazała też, gdzie konkretnie Prezydent powinien poszukiwać innego, nowego materiału dowodowego w celu wyjaśnienia wskazanych przez Komisję wątpliwości. Poza tym Komisja - prowadząc postępowanie przez kilka miesięcy - nie pozyskała żadnych nowych dowodów, które podważałyby treść zaświadczenia Sądu Rejonowego dla [...] [...] Wydziału Ksiąg Wieczystych z [...] czerwca 2005 r.

W nawiązaniu zaś do przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przypuszczeń Komisji - że zawarta przez H. R. umowa kupna nieruchomości z [...] lipca 1942 nr rep. [...] może być nieważna z uwagi na regulację dekretu o mocy obowiązującej orzeczeń sądowych, wydanych w okresie okupacji niemieckiej na terenie Rzeczypospolitej Polskiej z 6 czerwca 1945 r. - Sąd zwraca uwagę, iż Prezydent [...] nie był uprawniony do badania tej okoliczności ani także inicjowania stosownego postępowania przed sądem powszechnym.

Niezależnie od powyższego na potrzebę zainicjowania takiego postępowania nie wskazywały też, zdaniem Sądu, okoliczności faktyczne zaistniałe w tej konkretnej sprawie. Przy czym Sąd nie przesądza kwestii ważności ww. umowy - ponieważ nie jest do tego uprawniony. Niemniej, jedynie na marginesie rozważań, podkreślenia wymaga, że dekret z 6 czerwca 1945 r. odnosi się do orzeczeń wydanych podczas okupacji przez sądy niemieckie.

Zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 tego dekretu wyroki i inne orzeczenia, wydane podczas okupacji przez sądy niemieckie są nieważne i pozbawione skutków prawnych. Stosownie do ust. 2 przepis ust. 1 stosuje się do orzeczeń, nakazujących w postępowaniu hipotecznym i rejestrowym wniesienie wszelkiego rodzaju wpisów w księgach hipotecznych, rejestrze handlowym i innych rejestrach publicznych tylko wówczas, jeżeli orzeczenia te zostały oparte na przepisach skierowanych przeciwko Państwu Polskiemu lub jego obywatelom albo na nieważnych orzeczeniach sądowych czy też na innych orzeczeniach lub zarządzeniach sprzecznych z zasadami obowiązującego w Polsce porządku publicznego.

Podniesiona przez Komisję okoliczność, że omawiany akt notarialny opatrzony jest godłem [...], tj. wizerunkiem czarnego orła ze swastyką oraz pieczęcią notariusza Dr A. E. zawierającą także wizerunek symbolu [...] - jest zatem bez znaczenia, jeśli sam akt notarialny nie został oparty na przepisach skierowanych przeciwko Państwu Polskiemu lub jego obywatelom albo na nieważnych orzeczeniach sądowych, czy też na innych orzeczeniach lub zarządzeniach sprzecznych z zasadami obowiązującego w Polsce porządku prawnego. Wbrew stanowisku Komisji fakt - że sprzedający byli osobami przesiedlonymi i zgodnie oświadczyli, iż dla uzyskania wyrównania majątkowego udzielili [...] SS, [...] dla utwierdzania [...], [...] - [...] nieodwołalnego pełnomocnictwa do zarządzania i sprzedaży ww. nieruchomości, jak również do udzielania wszelkich w tym celu potrzebnych oświadczeń wobec sądów i innych władz oraz osób prywatnych, a G. S. działający w imieniu [...] SS upoważnił H. R. do przeprowadzenia wszelkich działań, które okażą się potrzebne przy przepisaniu prawa własności , w tym oświadczenia do księgi wieczystej - nie przesądza o nieważności umowy ani nawet nie wskazuje na wysokie prawdopodobieństwo, że wskazana czynność prawna została oparta na przepisach skierowanych przeciwko Państwu Polskiemu.

Komisja - wyrażając wątpliwości co do ważności umowy notarialnej zawartej przez H. R. - nie wskazała jednak jakie przepisy, które miały zastosowane przy przedmiotowej sprzedaży, były skierowane przeciwko Państwu Polskiemu, przez co w świetle brzmienia art. 1 ust. 2 dekretu z dnia 6 czerwca 1945 r. akt notarialny nie zyskał mocy prawnej. Należy podnieść, że w niniejszej sprawie obywatelka polska nabyła prawo własności nieruchomości od Polaków wpisanych na volkslistę, podlegających prawu [...] - a nie utraciła to prawo w warunkach zagrożenia lub przymusu, na skutek przepisów wprowadzonych przez władze Generalnego Gubernatorstwa. W tych okolicznościach wątpliwa wydaje się zatem ocena, iż zakup nieruchomości przez H. R. nastąpił z naruszeniem interesów Państwa Polskiego lub jego obywateli. Brak wątpliwości odnośnie powyższego - po stronie wydającego decyzję reprywatyzacyjną Prezydenta [...] - usprawiedliwiony był także faktem, że kwestia skuteczności nabycia prawa własności spornej nieruchomości przez H. R. oraz następstwa prawnego po niej stanowiła przedmiot analizy sądowo-administracyjnej. W prawomocnym wyroku z 3 sierpnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 2116/05, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - dokonując oceny decyzji Prezydenta [...] z [...] marca 2005 r. nr [...] - nie dopatrzył się uchybień w zakresie oznaczenia i ustalenia tożsamości właścicielki przedmiotowej nieruchomości. Przy czym wyrok ten dotyczył tej samej nieruchomości i jej dawnych właścicieli, zaś ustalenia organów oparte były na tożsamym stanie faktycznym oraz potwierdzających go dowodach.

Za nieuprawdopodobnione oraz niepotwierdzone żadnym materiałem dowodowym należy uznać także stanowisko Komisji, że Prezydent [...] wydał kontrolowaną decyzję reprywatyzacyjną bez ustalenia w sposób prawidłowy przesłanki planistycznej zawartej w art. 215 ust.2 u.g.n. warunkującej przyznanie odszkodowania za działkę budowlaną.

Pogląd ten Komisja opiera bowiem wyłącznie na fakcie ustalenia tych okoliczności przez organ w oparciu o wykreślenie w części graficznej planu z 1931 r. lokalizacji całej nabytej w 1942 r. nieruchomości, sporządzone przez geodetę A. R. (segregator niebieski, Teczka 1A – k. 25)., które to wykreślenie jest w ocenie Komisji nieczytelne i nieprecyzyjne, a ponadto stanowi "dokument prywatny".

Odnosząc się do tej argumentacji wprawdzie można zgodzić się z Komisją, że ów dokument nie jest precyzyjny, gdyż nie obrazuje dawnych i nowych działek geodezyjnych. Nie dyskwalifikuje to jednak jego przydatności (wartości dowodowej). Powoduje jedynie konieczność zinterpretowania jego treści w powiązaniu z treścią aktualnej mapy nieruchomości dekretowej sporządzoną przez tego samego geodetę, na której wykreślone są obecne działki istniejące w obrębie dawnej całości (zielony segregator Teczka 1B – mapy 2 szt. w koszulce, k. 436 i 437), a ponadto sporządzoną przez geodetę uprawnionego – Z. O. w 2007 r. mapą sytuacyjną przedstawiającą nałożone na rysunek ogólnego planu zabudowania [...] z [...] sierpnia 1931 r. aktualne działki ewidencyjne (czarny segregator - k.159). Mając zatem na względzie te wszystkie dokumenty, ustalenie jakie faktycznie cele planistyczne mogły być w dacie wejścia w życie dekretu na objętym postępowaniem terenie realizowane nie nastręcza większych trudności.

Ponadto istotnym jest fakt, że zgodnie z ogólnym planem zabudowania [...] z [...] sierpnia 1931 r., obowiązującym w dniu wejścia w życie dekretu z 26 października

1945 r. nieruchomość położona przy ul. [...] ozn. Hip. [...], która powstała w wyniku parcelacji nieruchomości hipotecznej "[...]" znajdowała się w strefie III a, w której obowiązywała zabudowa zwarta o 3 kondygnacjach i 50% powierzchni zabudowania.

Przyjęcie powyższego przez Prezydenta [...], nawet przy ocenie wykreślenia geodety jako nieprecyzyjnego, wydaje się być usprawiedliwione. Legenda planu zamieszczona na k. 31 teczki białej papierowej nr 23, wskazuje bowiem, że objęty postępowaniem teren uwidoczniony na k.32 tej teczki, także poza obszarem wskazanym przez A. R. przeznaczony był pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną.

To zaś potwierdza spełnienie przesłanki umożliwiającej przyznanie odszkodowania za działkę budowlaną - także w przypadku nieprecyzyjnego wykreślenia tego terenu na dokumencie geodezyjnym.

Zasadniczym argumentem Komisji uzasadniającym zakwestionowanie przez ten organ prawidłowości wykreślenia sporządzonego przez uprawnionego geodetę A. R. jest wykonanie tego dokumentu jako dokumentu prywatnego na wniosek strony. Pogląd ten, w świetle art. 75 k.p.a. ustanawiającego zasadę równej mocy środków dowodowych, uznać należy za nieuprawniony. Zauważenia wymaga, że ustalenie przesłanki planistycznej warunkującej przyznanie odszkodowania za działkę budowlaną na podstawie art. 215 ust. 2 u.g.n., w przeciwieństwie do dokonania jej wyceny w operacie szacunkowym, którego wykonanie zleca organ (art.130 ust.2 u.g.n.), nie jest prawnie zarezerwowane dla tego organu.

Komisja nie przedstawiła ani nie odnalazła żadnego dowodu na potwierdzenie tezy, iż teren objęty uchyloną decyzją odszkodowawczą w ogólnym planie zabudowania [...] z 1931 r. nie był przeznaczony pod budownictwo jednorodzinne. Nie pozyskała także nowego wykreślenia geodezyjnego wykonanego zgodnie z jej wskazaniami, pomimo posiadania ku temu uprawnień a także pomimo ciążącego na Komisji obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Tym samym Komisja - w toku prowadzonego postępowania - nie wzruszyła skutecznie ustaleń faktycznych dokonanych przez Prezydenta [...] odnośnie planistycznego położenia spornego gruntu.

Zdaniem Sądu niezasadny jest także zarzut Komisji, iż Prezydent nie ustalił w sposób prawidłowy daty faktycznej utraty władania nieruchomością przez byłych właścicieli nieruchomości oraz, że nie podjął żadnych czynności w celu ustalenia, co działo się z nieruchomością przed dniem 5 kwietnia 1958 r.

Prezydent ustalił - na podstawie pisma Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...] z 23 lipca 2010 r., że nieruchomość ozn. nr hip. [...] weszła w skład obszaru, na którym zrealizowany został na podstawie decyzji nr [...] z [...] maja 1996 r. Zakład [...]. Decyzją nr [...] z [...] czerwca 1998 r. udzielono pozwolenia na użytkowanie obiektu.

W ocenie Komisji uzasadnienie w tym zakresie jest zbyt ogólnikowe i niejasne, przez co nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a. Prezydent poprzestał wyłącznie na odesłaniu do treści pisma z 23 lipca 2010 r. Naczelnika Wydziału Architektury i Budownictwa dla [...]. Poza tym wskazane w piśmie z 23 lipca 2010 r. informacje nie mogą stanowić podstawy do przyjęcia ustalenia, iż poprzedni właściciel utracił możliwość faktycznego władania przedmiotową nieruchomością po dniu 5 kwietnia 1958 r.

Nie pozwala także przy tym na poczynienie przedmiotowego ustalenia także dołączona kserokopia decyzji z [...] maja 1996 r. nr [...] dot. zatwierdzenia projektu budowlanego zakładu poligraficznego oraz decyzja z [...] czerwca 1998 r. nr [...] dot. udzielenia pozwolenia na użytkowanie przedmiotowych budynków. W tym kontekście należy uwypuklić okoliczność, że realizacja wskazanej wyżej inwestycji nastąpiła w okresie zbyt odległym od daty 5 kwietnia 1958 r.

W związku z tym Komisja uznała, że dokumentacja zebrana przez organ w toku dotychczasowego postępowania nie pozwala na jednoznaczne i precyzyjne dokonanie ustalenia rzeczywistego momentu pozbawienia możliwości faktycznego władania nieruchomością przez poprzedniego właściciela nieruchomości.

Dlatego też konieczne jest uzupełnienie zebranego materiału dowodowego m.in. o archiwalne zdjęcia lotnicze, czy też wystąpienie do wszystkich instytucji mogących posiadać jakąkolwiek dokumentację lub informacje w tym zakresie, celem precyzyjnego ustalenia rzeczywistego momentu utraty przez poprzedniego właściciela możliwości faktycznego władania nieruchomością - bowiem ustalenia organu w tymże zakresie wobec ich lapidarności budzą uzasadnione wątpliwości. Dopiero zaś kompleksowo zebrany materiał dowodowy, oceniony przy tym zgodnie z zasadami logiki może pozwolić na wyjaśnienie w tym zakresie istniejących wątpliwości.

Dodała, że w zgromadzonym przez Prezydenta materiale dowodowym brak jest także dokumentów wskazujących na możliwość faktycznego władania nieruchomością przez H. R. przed dniem 5 kwietnia 1958 r., gdyż organ nie podjął żadnych czynności w celu ustalenia, co działo się z nieruchomością przed 5 kwietnia 1958 r. - chociaż powinien także i w tym zakresie poczynić wyjaśnienia.

Jednakże wszystkie te wątpliwości zasygnalizowane przez Komisję w uzasadnieniu decyzji uchylającej decyzję odszkodowawczą, nie zostały poparte żadnymi faktami ani dowodami, które pozwalałyby przypuszczać, że stan faktyczny sprawy jest inny niż ustalony przez Prezydenta [...] w decyzji reprywatyzacyjnej. Komisja nie pozyskała żadnych dowodów ani nie wskazała na okoliczności, które potwierdzałyby, że przed dniem 5 kwietnia 1958 r. na przedmiotowej nieruchomości została zrealizowana jakakolwiek inwestycja, która uniemożliwiła faktyczne władanie nią przez byłą właścicielkę Nie wskazała także organowi odszkodowawczemu do jakich konkretnie organów lub instytucji powinien się on zwrócić, aby takie dokumenty pozyskać. Nie dołączyła także do materiału dowodowego sprawy zdjęć lotniczych - który to dowód nakazała uzupełnić Prezydentowi - gdy tymczasem powyższy dowód, w przypadku ujawnienia przez niego innego stanu faktycznego sprawy niż przyjęty przez Prezydenta, uzasadniłby prawidłowość dokonanego przez Komisję rozstrzygnięcia.

Sąd nie podziela też stanowiska Komisji, że wpływ na prawidłowość decyzji reprywatyzacyjnej ma ustalenie, co działo się z nieruchomością przed dniem 5 kwietnia 1958 r. oraz w jakim dokładnie momencie po dacie 5 kwietnia 1958 r. doszło do faktycznej, rzeczywistej utraty władania nieruchomością. Nie jest bowiem trafne stanowisko Komisji, iż przesłanką konieczną dla zastosowania art. 215 ust. 2 u.g.n. jest faktyczne władanie nieruchomością przez jej dawnych właścicieli lub ich następców prawnych przed 5 kwietnia 1958 r. W ocenie Sądu, analiza treści art. 215 ust. 2 u.g.n. wskazuje, że przepis ten zawiera przesłankę pozytywną pozbawienia poprzedniego właściciela faktycznej możliwości władania gruntem w dowolnej dacie po dniu 5 kwietnia 1958 r. - co oznacza, iż dla zastosowania tej normy wystarczająca jest sama faktyczna możliwość władania gruntem przed 5 kwietnia 1958 r. Nie jest przy tym konieczne, aby właściciel lub jego następca prawny rzeczywiście władał gruntem, za wystarczające uznać należy jedynie faktyczną możliwość takiego władania.

Powyższe oznacza, że - wbrew stanowisku Komisji - przeprowadzone przez nią postępowanie nie dowiodło, iż przy wydaniu kontrolowanej decyzji odszkodowawczej Prezydenta [...] doszło do naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a w konsekwencji do naruszenia art. 215 ust. 2 u.g.n.

Nie doszło także do naruszenia zasady praworządności i zaufania obywateli do organów Państwa tj. naruszenia norm ogólnych przewidzianych w art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. - poprzez złożenie przez K. R. oświadczenia z [...] września 2010 r. o tym, że nie wnosi on do operatu szacunkowego żadnych uwag ani zastrzeżeń oraz oświadcza, że nie złoży odwołania od decyzji w sprawie przyznania odszkodowania w zakresie jego wysokości - gdyż oświadczenie to nie miało żadnego wpływu na treść decyzji Prezydenta. Ponadto sam skarżący w swojej skardze stanowczo stwierdza, że decyzja reprywatyzacyjna została wydana po zebraniu, wnikliwym rozpatrzeniu i prawidłowym ocenieniu materiału dowodowego, na podstawie ustaleń faktycznych zgodnych z prawdą i żadna norma k.p.a. nie została naruszona. Dodał, że bezzasadna jest ocena Komisji, iż doszło do naruszenia art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. - gdyż nie może wywoływać dla strony negatywnych skutków złożenie przez nią oświadczenia, że nie będzie wnosić odwołania co do wysokości odszkodowania, a w szczególności nie może to uzasadniać uchylenia decyzji reprywatyzacyjnej.

Zdaniem Sądu Komisja wydała zaskarżoną decyzję z naruszeniem art. 29 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 4a ustawy z 9 marca 2017 r., które miało wpływ na wynik sprawy.

Przy czym należy przypomnieć, że obowiązkiem Komisji jest przeprowadzenie wszechstronnego postępowania dowodowego w celu ustalenia prawdy obiektywnej.

Do czynienia takich ustaleń Komisja posiada wszelkie instrumenty prawne. Sąd zauważa, że zaskarżona decyzja wydana została na podstawie przepisów ustawy z 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich. Stosownie do celu jej uchwalenia Komisja stoi na straży interesu społecznego. Posiada szerokie uprawnienia w zakresie wyjaśniania nieprawidłowości i uchybień w procesach reprywatyzacyjnych. Ustawodawca przyznał Komisji m.in. prawo do orzekania o niezgodności z prawem decyzji reprywatyzacyjnych. Wyposażył też Komisję w szereg uprawnień, w tym uprawienia prokuratorskie o jakich mowa w Kodeksie postępowania cywilnego czy Kodeksie postępowania administracyjnego. Komisja zatem, jako organ administracji publicznej, ma nie tylko uprawnienia własne ale i uprawnienia jakie przysługują organom ścigania – choć w ograniczonym zakresie - co wynika z art. 3 pkt 4 ustawy, który obowiązywał w dacie wydania decyzji. Ma zatem całe spektrum środków służących realizacji ustawowych zadań, jakkolwiek jest organem administracji publicznej a nie sądowniczym (art. 3 pkt 3 ustawy).

Sąd zwraca także uwagę, że Komisja ma status tzw. organu nadzoru, który prowadzi postępowanie rozpoznawcze będące administracyjnym postępowaniem nadzwyczajnym w rozumieniu art. 16 § 1 i art. 163 k.p.a. Wobec tego, że przedmiotem weryfikacji Komisji była w niniejszej sprawie decyzja ostateczna, której służy domniemanie zgodności z prawem, samo zaistnienie wątpliwości co do jej prawidłowości - bez wskazania dowodów potwierdzających wadliwość ustaleń faktycznych oraz ocen prawnych dokonanych przez organ odszkodowawczy nie mogło prowadzić do eliminacji kontrolowanej decyzji z obrotu prawnego. Warunkiem prawidłowego zastosowania art. 29 ust.1 pkt.3 ustawy jest wykazanie, Iż uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Respektowanie powyższej zasady jest istotne z punktu widzenia prawidłowego stosowania konstytucyjnej zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przezeń prawa oraz zasady bezpieczeństwa obrotu prawnego. Za nieprawidłowe uznać należy zatem uchylenie przez Komisję decyzji odszkodowawczej Prezydenta miasta [...] z powodu wątpliwości co do prawidłowości wydanego przez organ rozstrzygnięcia, bez jednoczesnego powołania się na konkretne dowody potwierdzające, że stan faktyczny sprawy został przez ten organ ustalony w sposób wadliwy. Pozostaje to bowiem w kolizji z realizacją zawartej w art. 7 Konstytucji RP konstytucyjnej zasady praworządności odzwierciedlonej w art. 6 k.p.a.

Nałożony na Komisję ustawowy obowiązek usuwania skutków prawnych decyzji organów dekretowych oraz wyjaśnienia nieprawidłowości i uchybień w działaniu organów i osób prowadzących postępowania w przedmiocie wydawania decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich rodzi po stronie Komisji konieczność podejmowania aktywnych działań w tym kierunku. Ich realizacji służy szeroki wachlarz prerogatyw przyznanych Komisji w zakresie obowiązku udzielania Komisji pomocy przez wszystkie organy administracji oraz sądy (art.12). Zawiera się w nich zarówno udzielanie informacji, udostępniania dokumentów jak i wydawania opinii oraz przekazywania akt. Komisja posiada dostęp do Krajowego Rejestru Karnego, Krajowego Rejestru Sądowego i centralnej bazy danych ksiąg wieczystych (art.12a). Może występować do prokuratora o przeszukanie pomieszczeń i zajęcie rzeczy (art.13) oraz żądać od prokuratora przekazania dokumentów z toczących się postępowań i akt (art.14). Zatem w celu realizowania zadań wskazanych w ustawie z 9 marca 2017 r. Komisja powinna aktywnie korzystać z przyznanych jej kompetencji. Powyższe odnosi się zwłaszcza do zaistniałej w niniejszej sprawie sytuacji uchylenia decyzji Prezydenta [...] z powodu podejrzenia wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy przez ten organ, a w konsekwencji dokonania jego nieprawidłowej oceny prawnej. W dacie wydania zaskarżonej decyzji Komisji z [...] grudnia 2019 r. obowiązywał także przepis art.3 ust.4 ustawy przyznający temu organowi uprawnienia prokuratorskie. Pomimo zarzutów i argumentów odnoszących się do ważności nabycia spornej nieruchomości przez Z. R. - Komisja nie zainicjowała wystąpienia do sądu powszechnego o jego weryfikację. Również zarzucając Prezydentowi posłużenie się przy wydawaniu decyzji odszkodowawczej nieczytelną dokumentacją geodezyjną wykonaną na zlecenie strony skarżącej przez geodetę A. R. - Komisja zaniechała zlecenia wykonania nowego wykreślenia spełniającego jej wymagania. Tymczasem podkreślenia wymaga, że dopiero pozyskanie przez Komisję powyższych dokumentów - w przypadku potwierdzenia się wątpliwości sformułowanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - pozwoliłoby na postawienie uzasadnionej tezy, iż Prezydent [...] dokonał ustaleń faktycznych w sprawie z naruszeniem przepisów postępowania art. 7 i art. 77 k.p.a., a w konsekwencji naruszył przepis prawa materialnego art. 215 ust.2 u.g.n.

Mając te okoliczności na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Komisji wydana została z naruszeniem art. 29 ust. 1 pkt 3 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 4a ustawy z 9 marca 2017 r., które miało wpływ na wynik sprawy - co uzasadnia jej uchylenie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Ponownie rozpoznając sprawę Komisja uwzględni ocenę prawną przedstawioną w niniejszym uzasadnieniu. W szczególności rozważy pozyskanie dowodów i ustalenie okoliczności, które mogą ewentualnie potwierdzić jej wątpliwości co do prawidłowości ustalenia stanu faktycznego sprawy przez Prezydenta [...] i dokonanej przez niego oceny prawnej - a następnie wyda rozstrzygnięcie odpowiadające prawu.

Odnośnie zaś sprzeciwu Komisji wobec rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.) Sąd wyjaśnia, że rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym miało miejsce w związku z obowiązywaniem stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19. Zgodnie bowiem z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.), dodanego art. 46 pkt 21 ustawy z 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.

Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem rozpoznanie sprawy stało się konieczne z uwagi na datę wpływu skarg do sądu i dotychczasowy okres oczekiwania stron na zakończenie postępowania sądowego. Przy czym - poza brakiem udziału stron w samym posiedzeniu, na którym zapada wyrok - sądowa kontrola niczym nie różni się od kontroli sprawowanej przy rozpoznawaniu spraw na rozprawie.