Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1468/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-02-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 165 par 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 7 ust 1
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca (spr.) Sędzia NSA Mirosław Trzecki Sędzia del. WSA Barbara Mleczko-Jabłońska Protokolant Marta Koźlik po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2555/14 w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od J. J. na rzecz Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2555/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. J. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] czerwca 2014 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Gdyni z [...] kwietnia 2014 r. nr [...] o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim z [...] listopada 2010 r. nr [...], w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010.

Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy:

J. J. złożył [...] maja 2010 r. w Biurze Powiatowym ARiMR w Pruszczu Gdańskim wniosek o przyznanie płatności na rok 2010, w tym: jednolitej płatności obszarowej (JPO) i płatności uzupełniającej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO).

Decyzją z [...] listopada 2010 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim przyznał skarżącemu wnioskowane płatności bezpośrednie na 2010 r. w wysokości 8.724,72 zł (JPO 5514,10 zł i UPO 3.210,62 zł). Decyzja została doręczona skarżącemu [...] listopada 2010 r. Decyzja ta stała się ostateczna.

Zawiadomieniem z [...] marca 2014 r. Dyrektor Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim z [...] listopada 2010 r.

Dyrektor Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z [...] kwietnia 2014 r. – wydaną na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 w zw. z art. 157 § 1 i 2 i art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267; dalej: k.p.a.), art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (DZ. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.) oraz art. 3 ust. 1 i 2 w zw. z art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm.; dalej: ustawa o płatnościach) – stwierdził nieważności decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim z [...] listopada 2010 r.

Organ wskazał, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim wydając decyzję nie rozpatrzył całości zebranego materiału dowodowego. W szczególności nie uwzględnił pisma Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) z [...] listopada 2008 r. oraz załączonej do pisma umowy dzierżawy z [...] czerwca 2000 r., na mocy której skarżący wydzierżawił na okres 10 lat gospodarstwo rolne K. W., a także oświadczenia skarżącego z [...] listopada 2010 r. wraz z załączonym oświadczeniem K. W. z [...] listopada 2010 r., w którym oświadczający wskazali, iż skarżący nie użytkował gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku. W ocenie organu, Kierownik Biura przyznał przedmiotowe płatności, pomimo, iż skarżący nie posiadał gruntów zadeklarowanych we wniosku na dzień [...] maja 2010 r., co jest podstawową przesłanką do ich przyznania, przez co rażąco naruszył art. 7 ust. 1 oraz art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o płatnościach w związku z art. 7 k.p.a.

Decyzją z [...] czerwca 2014 r. Prezes ARiMR utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Pruszczu Gdańskim.

Organ stwierdził, że uprawnionym do przyznania płatności jest rolnik, który posiada w dniu [...] maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności działki rolne, przy czym posiadaczem rzeczy, w zależności od tego, kto nią faktycznie użytkuje, może być zarówno właściciel, jak i dzierżawca, najemca, czy użytkownik takiej rzeczy. Płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego organ przyznaje osobie, która rzeczywiście użytkuje grunt. Deklarując działki rolne do płatności wnioskodawca jest zobowiązany do zgłoszenia faktycznie użytkowanych powierzchni na posiadanych w rozumieniu ustawy o płatnościach działkach ewidencyjnych.

Prezes ARiMR wskazał, że złożenie przez skarżącego wniosku o przyznanie płatności na rok 2010 miało miejsce [...] maja 2010 r., natomiast przeniesienie posiadania – na podstawie umowy dzierżawy – gospodarstwa rolnego na rzecz innego producenta rolnego, nastąpiło [...] czerwca 2000 r. W dniu składania wniosku o przyznanie płatności na rok 2010, a tym samym w dniu [...] maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, skarżący nie był posiadaczem gruntów zadeklarowanych we wniosku. Uwzględniając powyższe, za rażące naruszenie prawa w decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim z [...] listopada 2010 r. należy uznać przyznanie skarżącemu płatności na rok 2010, pomimo iż przed dniem złożenia wniosku o przyznanie płatności na ten rok, a tym samym przed [...] maja roku, w którym został złożony wniosek skarżący przeniósł na rzecz K. W., posiadanie gruntów rolnych zadeklarowanych we wniosku.

Organ stwierdził, że fakt, że skarżący przekazywał dzierżawcy otrzymywane dopłaty nie ma znaczenia w rozpatrywanej sprawie, w której kontroli podlega czy decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z [...] listopada 2010 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 k.p.a.

J. J. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W odpowiedzi na skargę Prezes ARiMR wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) orzekł o oddaleniu skargi.

Sąd pierwszej instancji wskazał przy tym, iż jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, organy orzekające stwierdziły, że Kierownik Biura Powiatowego w Pruszczu Gdańskim przyznając skarżącemu płatności z tytułu wsparcia bezpośredniego na rok 2010 rażąco naruszył art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach, zgodnie z którym rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009 (...). Sąd stwierdził, że prawidłowo wywiódł Prezes ARiMR w zaskarżonej decyzji, że posiadanie gruntów rolnych w rozumieniu przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego należy definiować jako faktyczne użytkowanie gruntów, przy czym są to wszystkie czynności niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa.

W ocenie WSA bezspornie ustalono, że skarżący od 2000 r. nie był już posiadaczem działek, co do których wystąpił z wnioskiem o przyznanie płatności za 2010 r., w rozumieniu tych przepisów, albowiem wydzierżawił je K. W., który od tego czasu je uprawiał i faktycznie posiadał. W tej sytuacji organy zasadnie przyjęły oczywistą sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy, a treścią przepisu co stanowiło przesłankę obligującą organ do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji dotkniętej wadą kwalifikowaną. Oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, jaki został naruszony oraz skutki rozstrzygnięcia niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności poprzez przyznanie pomocy finansowej ze środków Unii Europejskiej, w sytuacji, gdy przepisy prawa nie zezwalały na przyznanie takiej pomocy, prawidłowo zostały przez organy rozważone i uzasadniały podjęte rozstrzygnięcie o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim z [...] listopada 2010 r. na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Sąd za niezasadne uznał zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy o płatnościach, w myśl którego – w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej: stoi na straży praworządności i jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Nie oznacza to jednak, że organ ma pomijać w sprawie informacje i dokumenty, które posiada lub o których wie z urzędu, a opierać się jedynie na wniosku i załącznikach przedstawionych przez wnioskodawcę. Zaprezentowane przez pełnomocnika rozumienie tego przepisu, prowadziłoby w praktyce do zwiększonej ilości przypadków takich, jak w niniejszej sprawie tj. przyznanie płatności osobie nieuprawnionej.

Sąd za niezasadny uznał także zarzut błędnego przyjęcia przez organ trybu nadzwyczajnego wzruszenia decyzji z [...] listopada 2010 r. (wznowienie a nie stwierdzenie nieważności). Informacja KRUS z [...] listopada 2008 r., umowa dzierżawy z 2000 r., oświadczenia skarżącego i K. W. z listopada 2008 r. były znane organom ARiMR w tym Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim, skoro skarżący wraz K. W., jak wynika z treści odwołania, informowali o tym ten organ. Ponadto Kierownik Biura Powiatowego ARiMR posiadał w chwili wydawania decyzji z [...] listopada 2010 r. oświadczenia skarżącego z [...] listopada 2010 r. i K. W. z [...] listopada 2010 r., z których jednoznacznie wynikało, kto posiadał sporne działki zgłoszone do płatności. W tej sytuacji tryb wzruszenia decyzji z [...] listopada 2010 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. byłby niewłaściwy. Wobec tego Sąd uznał, że brak było podstaw do uwzględnienia skargi.

Zdaniem WSA nie doszło też do naruszenia przepisów postępowania, a fakt, że skarżący przekazywał otrzymywane dopłaty dzierżawcy nie ma znaczenia przy ocenie niniejszej sprawy, w której kontroli podlegało, czy organy administracji prawidłowo oceniły dopuszczenie się rażącego naruszenia prawa przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim w decyzji z [...] listopada 2010 r.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie oraz o rozpoznanie sprawy poprzez uwzględnienie skargi i tym samym uchylenie w całości decyzji Prezesa ARiMR z [...] czerwca 2014 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Pomorskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Gdyni z [...] kwietnia 2014 r., a także o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez pełnomocnika z urzędu.

Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.) zarzucił naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 1 Ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z dnia 26 stycznia 2007 r. poprzez bezzasadne uznanie przez Sąd, że zarówno Dyrektor Pomorskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Gdyni oraz Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zasadnie stwierdzili, że decyzja nr [...] z dnia [...] listopada 2010 r. wydana została przez Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Pruszczu Gdańskim z rażącym naruszeniem prawa w sytuacji gdy środki pieniężne otrzymywane przez Skarżącego tytułem przyznanych mu płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 były przez niego przekazywane faktycznemu użytkownikowi działek ewidencyjnych nr [...] oraz [...] m.in. na utrzymanie przez niego użytków rolnych w dobrej kulturze rolnej w wyniku czego nie sposób uznać, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły gospodarcze skutki naruszenia art. 7 ust. 1 Ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego z dnia 26 stycznia 2007 r., których istnienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji nr [...] jako aktu wydanego przez organ państwowy w praworządnym państwie a tym samym, że w/w decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną, organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, zatem podlega oddaleniu.

Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a., terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze.

Z powyższego wynika, że wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.

Autor skargi kasacyjnej sformułował jedynie zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 7 ust 1 Ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm.; dalej: ustawa o płatnościach) poprzez bezzasadne uznanie przez Sąd I instancji, że organy błędnie stwierdziły, że decyzja Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim z dnia [...] listopada 2010 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa.

Ocenę zasadności tego zarzutu kasacyjnego poprzedzić należy wyjaśnieniem, że zarzut "niewłaściwego zastosowania" prawa materialnego polega na zarzuceniu tzw. błędu subsumcji, który zachodzi, gdy ustalony w sprawie stan faktyczny błędnie uznano za odpowiadający albo nieodpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w danej normie prawnej. Innym słowy, zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego (w formie pozytywnej) wiąże się z zarzuceniem zastosowania normy prawnej, która nie powinna być w danej sprawie zastosowana albo (w formie negatywnej) z zarzuceniem niezastosowania normy prawnej, która w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną powinna być zastosowana w sprawie ze względu na ustalenia jej stanu faktycznego. Niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego przez sąd, rozumiane jest, jako sytuacja polegająca albo na bezzasadnym tolerowaniu błędu subsumcji popełnionego przez organ administracyjny, albo wręcz przeciwnie, na bezzasadnym zarzuceniu organowi popełnienia takiego błędu.

Wyjaśnienia wymaga również, że w sytuacji gdy strona skarżąca kasacyjnie podważa prawidłowość zaskarżonego wyroku z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym, w odniesieniu do którego zarzuca niewłaściwe zastosowanie, to ocena zasadności tych zarzutów może być dokonywana wyłącznie na podstawie stanu faktycznego, którego ustalenia nie są kwestionowane lub nie zostały skutecznie podważone, nie zaś na podstawie stanu faktycznego, który sama strona skarżąca kasacyjnie uznaje za prawidłowy. W oparciu o zarzut naruszenia prawa materialnego nie można zatem skutecznie kwestionować ustaleń faktycznych przyjętych przez Sąd. Wobec tego zaś, że stan faktyczny rozpatrywanej sprawy nie został skutecznie zakwestionowany, to za oczywiste uznać należało, że ocena zarzutu naruszenia prawa materialnego nie mogła pomijać faktów, które Sąd I instancji przyjął za podstawę wyrokowania. Rozstrzygniecie Sądu I instancji zaś opiera się – najogólniej rzecz ujmując – na założeniu, że skarżący kasacyjnie nie był od 2000 r. posiadaczem działek, co do których wystąpił z wnioskiem o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za 2010 r., gdyż wydzierżawił je K. W. Ustaleń w tym przedmiocie skarżący kasacyjnie nie podważył, co z kolei obliguje Sąd kasacyjny do uznania ich jako niesporne.

Zauważyć należy, że skarżący kasacyjnie zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie ww. przepisów przez ich błędne zastosowanie, wskazując, że w jego ocenie, przekazywanie przez niego faktycznemu posiadaczowi działek środków pieniężnych otrzymanych z tytułu przyznanej płatności przemawia przeciwko uznaniu decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim z dnia [...] listopada 2010 r. za wydaną z rażącym naruszeniem prawa.

Odnosząc się do tego zarzutu, na wstępie należy wskazać, że z istoty postępowania nieważnościowego, jako że jest to nadzwyczajny tryb weryfikacji decyzji, wynika, że organ nie prowadzi postępowania administracyjnego co do meritum sprawy zakończonej decyzją. Postępowanie to nie służy bowiem ponownemu rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, a jedynie zbadaniu pod kątem wystąpienia kwalifikowanych wad prawnych decyzji, wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest zatem ograniczone do weryfikacji samej decyzji, z wyłączeniem możliwości ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, której dotyczy weryfikowane rozstrzygnięcie. W ramach postępowania nieważnościowego organ nie może dokonywać nowych lub dodatkowych ustaleń faktycznych. Oznacza to, że faktycznie, organ prowadzący postępowanie w tym trybie, nie jest uprawniony do kontroli postępowania poprzedzającego wydanie inkryminowanej decyzji, na zasadach analogicznych jak w zwykłym postępowaniu jurysdykcyjnym. Wynika to z zasady trwałości decyzji ostatecznej (art. 16 k.p.a.). Ostateczne decyzje administracyjne wyeliminować można z obrotu prawnego jedynie w przypadku stwierdzenia kwalifikowanej postaci naruszenia prawa. Postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności nie jest "kolejną instancją" rozpoznania sprawy. Tego rodzaju postępowanie, określane mianem postępowania nadzorczego, jest odrębnym, nadzwyczajnym postępowaniem, które ogranicza się wyłącznie do badania, czy decyzja wydana w postępowaniu zwykłym obarczona jest wadą kwalifikowaną. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wprawdzie zabiegiem dozwolonym przez ustawodawcę, ale o charakterze wyjątkowym, co nakazuje ścisłe pojmowanie przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 k.p.a. i wyklucza ich wykładnię rozszerzającą. Kodeks postępowania administracyjnego stanowi oddzielnie o "naruszeniu prawa" i oddzielnie o "rażącym naruszeniu prawa". Nie każde "naruszenie prawa" wywołuje skutki prawne.

W orzecznictwie i doktrynie ukształtował się pogląd, że rażące naruszenie prawa – w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. – ma miejsce, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, wbrew wszelkim przesłankom przepisu nadano prawa albo ich odmówiono albo też wbrew tym przesłankom obarczono stronę obowiązkiem albo uchylono obowiązek. Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że owa decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. O tym, czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość tego naruszenia i jego wpływ na sposób załatwienia sprawy.

Stąd badanie, czy doszło do rażącego naruszenia prawa jest prowadzone na podstawie jednoznacznie brzmiącego przepisu oraz stanu faktycznego, ustalonego na dzień wydania decyzji.

W rozpatrywanej sprawie kluczowe znaczenie miały przepisy Ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2012 r., poz. 1164 ze zm.).

Zgodnie z art. 7 ust 1 ustawy jednolitą płatność obszarową udziela się producentowi rolnemu, do będącej w jego posiadaniu w dniu [...] maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli: 1). posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha; 2).wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 2a).przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności; 3).został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Jak słusznie zauważył to organ administracyjny, którego stanowisko zaakceptował Sąd I instancji, w sprawie niniejszej nie chodzi tutaj o posiadanie samoistne, lecz o faktyczne użytkowanie gruntów, polegające na wykonywaniu wszystkich czynności niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa.

Należy podkreślić, że skarżący we wniosku z dnia [...] maja 2010 r. o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 wskazał działki, które zgodnie z umową z dnia [...] czerwca 2000 r. wydzierżawione zostały K. W. W związku z powyższym bezsporne jest, że skarżący kasacyjnie nie był w posiadaniu przedmiotowych działek w dacie składania wniosku o przyznanie płatności. W tak przyjętym stanie faktycznym, organ, a za nim Sąd I instancji prawidłowo przyjęły oczywistą sprzeczność pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy – tj. przyznaniem płatności w ramach wsparcia bezpośredniego skarżącemu na rok 2010 – a treścią przepisu art. 7 ust 1 ustawy o płatnościach.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyżej wskazana oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, jaki został naruszony oraz skutki rozstrzygnięcia niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności poprzez przyznanie pomocy finansowej ze środków Unii Europejskiej, w sytuacji gdy przepisy prawa nie zezwalały na przyznanie takiej pomocy, prawidłowo zostały przez Sąd I instancji i organ odwoławczy rozważone i uzasadniały podjęte przez organy administracji publicznej rozstrzygnięcie o stwierdzeniu nieważności decyzji wydanej przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Pruszczu Gdańskim na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Odnosząc się do twierdzeń skarżącego kasacyjnie, że przekazał środki finansowe otrzymanej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2010 faktycznemu posiadaczowi działek, stwierdzić należy, że w świetle wskazanej wyżej regulacji prawnej, okoliczność ta nie ma wpływu na prawidłowość zaskarżonej decyzji.

Mając powyższe na uwadze – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w rozpoznawanej sprawie – Sąd I instancji prawidłowo dokonał oceny legalności zaskarżonej decyzji.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego kasacyjnie wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 p.p.s.a. Z przepisów art. 250, art. 258 § 2 pkt 8 i oraz art. 259 i art. 260 p.p.s.a. wynika, że orzekanie o przyznaniu takiemu pełnomocnikowi wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy następuje w wojewódzkim sądzie administracyjnym, a więc w tym wypadku – Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie.