Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 1146/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Dnia 8 lutego 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: , Przewodnicząca Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , , Protokolant Specjalista Dominika Janicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2018 roku sprawy ze skargi W.K. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 83 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 28 ust. 2, 3 i 3a i art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz.U. z 2016r., poz. 963 ze. zm.), dalej u.s.u.s., odmówił umorzenia W. K. należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy.

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne.

Decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że W. K. jest dłużnikiem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy i określił kwotę zadłużenia wraz z odsetkami za zwłokę naliczonymi na dzień wydania decyzji w łącznej wysokości 162 371,70 zł.

Od powyższej decyzji W. K. złożył odwołanie do Sądu Okręgowego w Ł.. Wyrokiem z dnia 13 czerwca 2017r., sygn. akt [...] Sąd Okręgowy w Ł. VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił odwołanie i przekazał wniosek W. K. o umorzenie należności z tytułu składek za okres i w wysokości wskazanej w decyzji z dnia [...] do rozpoznania i rozstrzygnięcia Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych.

W uzasadnieniu wniosku o umorzenie należności z tytułu nieopłaconych składek skarżący wskazał na problemy finansowe i zdrowotne. Nadmienił, że powodem powstania przedmiotowego zadłużenia były problemy finansowe w trakcie prowadzenia działalności gospodarczej, tj. niskie dochody, które nie pozwalały na utrzymanie rodziny i pokrycie wszystkich ciążących na skarżącym zobowiązań. Skarżący zaznaczył, że dochód jaki uzyskiwał z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej wystarczał jedynie na pokrycie kosztów bardzo skromnego utrzymania, opłacenie należnych podatków i uregulowanie innych należnych zobowiązań, pomijając Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Podkreślił, że nie posiadał środków finansowych na pokrycie należnych składek wobec ZUS. Podał, że aktualnie ma problemy ze znalezieniem zatrudnienia z uwagi na wiek i stan zdrowia. Wskazał, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z żoną, opiekuje się chorą matką (88 lat), z którą aktualnie mieszka. Poinformował, że nie przewiduje poprawy swojej sytuacji finansowej z uwagi na problemy na rynku pracy w branży weterynaryjnej.

Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił umorzenia W. K. należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne i Fundusz Pracy. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że z materiału zgromadzonego w sprawie wynika, że w okresie od dnia 15 czerwca 2004r. do dnia 1 czerwca 2014r. skarżący prowadził działalność gospodarczą w ramach której nie zatrudniał pracowników i nie wywiązywał się z obowiązku opłacania składek wobec ZUS.

Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 28 ust. 2 u.s.u.s., należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a. Zgodnie z art. 28 ust. 3 u.s.u.s., całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2 zachodzi gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2015 r. póz. 233 i 978);

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

W niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki umorzenia należności z uwagi na ich całkowitą nieściągalność. Okoliczności uzasadniające stwierdzenie jej istnienia zostały w sposób wyczerpujący określone przez ustawodawcę co wyłącza możliwość uwzględnienia przez Zakład sytuacji innych, niż wymienione w cyt. przepisie.

W stosunku do prowadzonej przez stronę działalności gospodarczej nie było prowadzone postępowanie upadłościowe ani likwidacyjne. W związku z powyższym nie zaistniały przesłanki, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 2, 4 i 4b u.s.u.s. w stosunku do ww. zadłużenia. Z przyczyn oczywistych, w rozpoznawanej sprawie nie ma również zastosowania art. 28 ust. 3 pkt 1 u.s.u.s. Zadłużenie jest wyższe niż kwota kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym. Oznacza to, że przesłanka z art. 28 ust. 3 pkt 4a u.s.u.s. również nie ma zastosowania. W stosunku do zaległości nie jest aktualnie prowadzone postępowanie egzekucyjne. Zakład nie wyczerpał okresu dochodzenia należności i może wszcząć postępowanie egzekucyjne. Nie można zatem stwierdzić, aby okoliczności, o których mowa w art. 28 ust. 3 pkt 3, 5 lub 6 u.s.u.s., zaistniały w rozpatrywanym przypadku. Pomimo, że skarżący oświadczył, że należności są nieściągalne, ponieważ nie posiada majątku, to zarówno naczelnik urzędu skarbowego, jak i komornik sądowy nie stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję.

Z poczynionych przez organ ustaleń faktycznych wynika, że skarżący posiada majątek - grunt rolny. Zgodnie z przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, dla zabezpieczenia należności z tytułu składek Zakładowi przysługuje hipoteka przymusowa na wszystkich nieruchomościach dłużnika i możliwość dochodzenia tych należności z przedmiotu hipoteki. Z przedstawionych powodów nie zachodzą zatem wobec strony przesłanki pozwalające na stwierdzenie całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek. Uniemożliwia to pozytywne rozstrzygnięcie wniosku na podstawie art. 28 ust. 3 u.s.u.s.

Z kolei umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek pomimo braku ich całkowitej nieściągalności zostało uregulowane w art. 28 ust. 3a u.s.u.s. i wydanym na jego podstawie rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003r., nr 141, poz. 1365). Przepisy te zobowiązują płatnika do wykazania, że ze względu na sytuację rodzinną i stan majątkowy nie może opłacić należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla niego i jego rodziny. Do sytuacji takich § 3 ust. 1 cyt. rozporządzenia w szczególności zalicza przypadki:

1. gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

2. poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności,

3. przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności.

Analizując uregulowania prawne dotyczące możliwości umorzenia należności z tytułu składek pomimo braku ich całkowitej nieściągalności należy, zdaniem organu brać pod uwagę między innymi to, czy spłata zadłużenia w dłuższym okresie nie spowoduje sytuacji, że po uiszczeniu należności i tytułu składek osoba zobowiązana nie będzie dysponowała środkami niezbędnymi do zachowania podstawowych potrzeb życiowych (np. wyżywienie, ubranie itp.), czy trudności płatnicze mają charakter okresowy, czy stały i pogłębiający się. Zgodnie z obowiązującymi przepisami ciężar udowodnienia, że nie ma żadnej możliwości spłaty zadłużenia ciąży na osobie zobowiązanej.

Z akt sprawy wynika, że informacje zawarte w przedstawionych przez Sąd Okręgowy w Ł. dokumentach są odmienne od danych zawartych w oświadczeniu z dnia 19 września 2017r. złożonym przez skarżącego do ZUS. Organ wskazał, że z przekazanego przez Sąd Okręgowy w Ł. protokołu rozprawy z dnia 30 maja 2017r. wynika, że skarżący mieszka wspólnie z żoną i dorosłymi dziećmi. Posiada gospodarstwo rolne, z którego utrzymuje się wspólnie z żoną. W oświadczeniu do ZUS skarżący podał natomiast, że jest żonaty lecz prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z prac dorywczych, a roczny dochód z tego tytułu wynosi 1 600 zł, tj. 133,33 zł miesięcznie. Koszty związane z zamieszkaniem wynoszą 320,00 zł, a na ochronę zdrowia przeznacza kwotę 50 zł. Wskazał, że mieszka i opiekuje się 88- letnią matką. Nie posiada żadnych innych zobowiązań oprócz należności z tytułu nieopłaconych składek wobec ZUS. Zaznaczył, że z uwagi na wiek i stan zdrowia znalezienie pracy zarobkowej jest bardzo trudne.

Mając na uwadze przedstawione okoliczności organ wywiódł, że skarżący jest na etapie poszukiwania zatrudnienia, co oznacza, że sytuacja uznana przez stronę jako trudna, nie musi mieć charakteru permanentnego. Po podjęciu zatrudnienia sytuacja finansowa może ulec poprawie.

Oceniając zasadność umorzenia należnych składek w kontekście art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w związku z § 3 cyt. rozporządzenia organ stwierdził, że przedstawione informacje nie wskazują, że wystąpiły w niniejszej sprawie przesłanki umorzenia należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Sytuacja, w jakiej znajduje się skarżący nie stanowi podstawy do umorzenia należnych zobowiązań. Pomimo, że aktualnie skarżący nie posiada dochodu dyspozycyjnego to nie nosi ona znamion ubóstwa. Przesłanka, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia nie ma w omawianym przypadku zastosowania, ponieważ skarżący nie prowadzi już działalności gospodarczej. W aktach sprawy nie odnotowano dokumentów, które świadczyłyby o tym, że skarżący nie może podjąć pracy zawodowej z uwagi na swój stan zdrowia lub konieczność sprawowania opieki nad członkiem rodziny. Organ podkreślił, że nie bagatelizuje żadnych problemów płatnika, w tym finansowych, czy zdrowotnych, jednakże stosownie do regulacji zawartej art. 47 u.s.u.s., na płatniku składek ciąży ustawowy obowiązek terminowego, comiesięcznego rozliczania i opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i FGŚP. Obowiązek ten istnieje od dnia rozpoczęcia działalności aż do dnia zaprzestania jej wykonywania, niezależnie od osiąganych dochodów, czy też pojawiających się w trakcie prowadzenia działalności problemów finansowych, czy zdrowotnych. Obligatoryjność opłacania składek na ubezpieczenia społeczne dotyczy wszystkich płatników składek. Opłacanie składek z tytułu prowadzonej działalności jest ustawowym obowiązkiem płatnika. Brak możliwości jednorazowej ich zapłaty nie daje podstaw do umorzenia należności.

Ponadto organ zauważył, że skarżący oświadczył, że ciężka sytuacja finansowa uniemożliwiała mu regulowanie zobowiązań jedynie z tytułu składek wobec ZUS. Pozostałe zobowiązania, w tym np. podatkowe były regulowane. Pomimo jednak niewystarczających na opłacenie składek ZUS dochodów uzyskiwanych z tytułu działalności gospodarczej, działalność tę prowadził przez 10 lat i permanentnie nie uiszczał należnych wobec ZUS składek. W dniu 7 lipca 2014r. złożył wniosek o umorzenie zobowiązań w oparciu o ustawę z dnia 9 listopada 2002r. o umorzeniu należności z tytułu nieopłaconych składek przez osoby prowadzące pozarolniczą działalność (Dz.U. z 2012r., poz. 1551). Decyzją z dnia 24 września 2015r. ZUS odmówił stronie umorzenia należności z powodu nie spełnienia warunków ustawowych. Decyzja uprawomocniła się z dniem 27 października 2015r., a zatem skarżący miał możliwość skorzystania z umorzenia.

Organ zaznaczył, że nie może umarzać zaległości każdej osobie zobowiązanej, która złoży wniosek o umorzenie należności. Nie wystarczy, gdy wnioskodawca wskaże uciążliwości i trudności w zapłacie narosłych należności. Dłużnik musi liczyć się z koniecznością zapłaty składek, gdyż należy to do jego obowiązku, zaś odstąpienie od realizacji tego obowiązku ma charakter zupełnie wyjątkowy. Spłata należności składkowych nie oznacza, że musi to być wyłącznie jednorazowa zapłata całej należności. Pomiędzy dłużnikiem a wierzycielem może być uzgodniona forma i zasady spłaty zaległości, np. w postaci przewidzianych prawem ulg na dogodnych warunkach. Ponadto ta forma spłaty zadłużenia umożliwia uregulowanie należności w dłuższym okresie czasu, a jej atutem jest nie tylko nienaliczanie odsetek za zwłokę od następnego dnia po dniu wpływu wniosku o udzielenie ulgi, ale również ograniczenie negatywnych konsekwencji wynikających z przymusowego ich dochodzenia w trybie egzekucji. Od składek, które rozłożono na raty, Zakład zobowiązany jest naliczyć do każdej raty opłatę prolongacyjną, w wysokości 50% stawki odsetek za zwłokę obowiązującej w dniu podpisania umowy.

Ponadto ZUS jako wierzyciel publicznoprawny nie może swobodnie dysponować swoją wierzytelnością (należnościami z tytułu składek), lecz czyni to na zasadach i w sposób określony w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych. Umorzenie traktowane jest jako instytucja o wyjątkowym charakterze, której stosowanie uzależnione jest od zaistnienia konkretnych, wskazanych przez ustawodawcę przesłanek, a Zakład nie ma podstaw do swobodnego rozszerzania zakresu zasad zdefiniowanych przez ustawodawcę. Umorzenie należności stanowi wyraz definitywnej rezygnacji ZUS z możliwości ich wyegzekwowania. W związku z powyższym biorąc pod uwagę publicznoprawny charakter tych należności oraz uwzględniając cele, na jakie składki są przeznaczone, organ odpowiedzialny za ich pobór zobowiązany jest do szczegółowej staranności i ostrożności w sprawach, których przedmiotem jest umorzenie należności z tytułu zaległych składek wobec ZUS.

W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 6, art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a., poprzez:

- błędną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, brak rozważenia wszystkich okoliczności mogących mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia oraz błędne uzasadnienie wydanej decyzji,

- nieuwzględnienie dowodów potwierdzających, że opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

-niedostateczne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy w szczególności wyjaśnienie sprzeczności odnośne sytuacji materialno-bytowej i zdrowotnej zobowiązanego,

- niewskazanie, czy ZUS uznał, że w sprawie występuje przesłanka ważnego interesu płatnika,

-błędną ocenę materiału dowodowego prowadzącą do błędu w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że skarżący poszukuje pracy, podczas gdy ze względu na stwierdzone schorzenia neurologiczne, psychiatryczne, kardiologiczne i płucne - nie może pracować i nie ma szans na zatrudnienie,

- stwierdzenie, że sytuacja finansowa skarżącego nie nosi znamion ubóstwa, podczas gdy nie jest w stanie zaspokoić swoich podstawowych potrzeb życiowych, żyje w nędzy i nie stać go na leczenie.

W oparciu o postawione zarzuty wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez uwzględnienie wniosku i umorzenie należności z tytułu składek lub uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Ponadto wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentów w postaci; wydruków z ksiąg wieczystych nieruchomości o nr [...] i [...], zaświadczeń lekarskich obrazujących stan jego zdrowia i przesłuchanie go w charakterze świadka.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w zaskarżonej decyzji organ nie uwzględnił i nie ocenił wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy okoliczności, a naruszenie to może w sposób istotny wpłynąć na wynik sprawy. Przeprowadzona przez organ ocena sytuacji zdrowotnej i majątkowej jest wadliwa.

W ocenie skarżącego, organ nie przeprowadził analizy jego sytuacji materialnej i zdrowotnej uwzględniającej zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, nie ustalił prawidłowo możliwości finansowych skarżącego i nie skonfrontował sytuacji materialnej skarżącego z wysokością zaległej należności i nie wskazał dochodów strony, które - jego zdaniem - byłyby wystarczające na pokrycie odsetek od zadłużenia, których wniosek o umorzenie dotyczy. Organ nie przedstawił wyczerpującej analizy dochodów i wydatków skarżącego w kontekście twierdzenia o możliwości regulowania zadłużenia wobec ZUS. Tymczasem dochód skarżącego jest poniżej wysokości minimum socjalnego. Skarżący nie posiada majątku, ma problemy zdrowotne. Ponadto organ błędnie również wywiódł, że skarżący jest na etapie poszukiwania pracy i może podjąć pracę. Tymczasem skarżący jest niezdolny do pracy - nie jest ubezpieczony i nie może uzyskać stosownej dokumentacji o niezdolności do pracy. Ze względu na stwierdzone schorzenia neurologiczne, psychiatryczne, kardiologiczne, płucne - nie może pracować, i nie ma szans na znalezienie zatrudnienia, ponieważ stan ten się pogłębia. Stwierdził, że nie ma możliwości uzyskania dochodu umożliwiającego opłacenie należności i nie posiada majątku, z którego możliwe jest prowadzenie egzekucji, a spłata zadłużenia pociągnęłaby zbyt ciężkie skutki w postaci braku możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych skarżącego i jego rodziny.

W odpowiedzi na skargę Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Na rozprawie w dniu 8 lutego 2018r. skarżący popierał wniesioną skargę. Wyjaśnił, że posiada dokumenty z których wynika, że nie posiadał środków finansowych na opłacenie składek na ubezpieczenie społeczne. Oświadczył, że aktualnie również nie jest w stanie zapłacić zaległych składek wobec ZUS, a stan zdrowia nie pozwala mu na podjęcie zatrudnienia. Podał, że nie mieszka z matką, dojeżdża do matki codziennie do innej miejscowości. Mieszka z dziećmi, które dokładają się do opłat za prąd i gaz, jednak nie prowadzi z dziećmi wspólnego gospodarstwa domowego. Żona mieszka osobno ze swoją matką.

Pełnomocnik organu wnosił o oddalenie skargi. Podniósł, ze skarżący dokonał darowizny nieruchomości na rzecz żony po wydaniu decyzji, a decyzje ZUS odebrała żona skarżącego.

Skarżący wyjaśnił, że dokonał darowizny na rzecz żony, aby żona została objęta ubezpieczeniem w KRUS.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 2188 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017r., poz. 1369 ze zm.), dalej p.p.s.a., który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy.

Na wstępie wskazać należy, że w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. ustalona została zasada, zgodnie z którą należności z tytułu składek mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, z zastrzeżeniem ust. 3a.

Sytuacje całkowitej nieściągalności, o których mowa w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. zostały wyliczone w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. Zgodnie z art. 28 ust. 3 u.s.u.s., całkowita nieściągalność, o której mowa w ust. 2, zachodzi, gdy:

1) dłużnik zmarł nie pozostawiając żadnego majątku lub pozostawił ruchomości niepodlegające egzekucji na podstawie odrębnych przepisów albo pozostawił przedmioty codziennego użytku domowego, których łączna wartość nie przekracza kwoty stanowiącej trzykrotność przeciętnego wynagrodzenia i jednocześnie brak jest następców prawnych oraz nie ma możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie;

2) sąd oddalił wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika lub umorzył postępowanie upadłościowe z przyczyn, o których mowa w art. 13 i art. 361 pkt 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2015 r. poz. 233, 978, 1166, 1259 i 1844 oraz z 2016 r. poz. 615);

3) nastąpiło zaprzestanie prowadzenia działalności przy jednoczesnym braku majątku, z którego można egzekwować należności, małżonka, następców prawnych, możliwości przeniesienia odpowiedzialności na osoby trzecie w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa;

4) nie nastąpiło zaspokojenie należności w zakończonym postępowaniu likwidacyjnym;

4a) wysokość nieopłaconej składki nie przekracza kwoty kosztów upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym;

4b) nie nastąpiło zaspokojenie należności w umorzonym postępowaniu upadłościowym;

5) naczelnik urzędu skarbowego lub komornik sądowy stwierdził brak majątku, z którego można prowadzić egzekucję;

6) jest oczywiste, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwot przekraczających wydatki egzekucyjne.

Podkreślić należy, że wyliczenie zawarte w przepisie art. 28 ust. 3 ustawy jest wyczerpujące, tj. stanowi zamknięty katalog sytuacji, w których można uznać, iż ma miejsce całkowita nieściągalność należności z tytułu składek.

Z treści cyt. art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. jednoznacznie wynika, że aby Zakład Ubezpieczeń Społecznych mógł wydać rozstrzygnięcie w ramach uznania administracyjnego musi wcześniej poczynić ustalenia, że w sprawie zachodzi stan całkowitej nieściągalności. Dopiero bowiem zaistnienie którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 28 ust. 3 pkt 1 – 6 u.s.u.s., pozwala Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych przejść do rozważania dalszych okoliczności, które będą uzasadniały umorzenie zadłużenia, bądź odmowę umorzenia.

Natomiast art. 28 ust. 3a u.s.u.s. stanowi, że należności ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. W takiej sytuacji, rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz.U. z 2003r., nr 141, poz. 1365) nakłada na zobowiązanego obowiązek wykazania, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. Przesłanki umorzenia należności określone zostały w § 3 rozporządzenia, zgodnie z którym Zakład może umorzyć należności z tytułu składek, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku:

1) gdy opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych,

2) poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności;

3) przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającej opłacenie należności.

Dokonując wykładni pojęć "całkowita nieściągalność" i "uzasadniony przypadek" organ orzekający musi odwołać się do obowiązującego systemu prawa, uwzględniając zasadę powszechności ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych zawartą w art. 84 Konstytucji RP, zgodnie z którą każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków określonych w ustawach, co ma bezpośrednie odniesienie do norm zawartych w art. 2a ust. 1, ust. 2 pkt 2 i ust. 3 u.s.u.s. stanowiących o tym, że stoi ona na gruncie równego traktowania wszystkich ubezpieczonych bez względu na płeć, stan cywilny, stan rodzinny, a zasada równego traktowania dotyczy w szczególności obowiązku opłacania i obliczania wysokości składek na ubezpieczenie społeczne.

Podkreślić należy, że wskazane powyżej przepisy określają uprawnienie organu do umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek w sytuacji ziszczenia się jednej z przesłanek wymienionych w art. 28 ust. 1 i 2 oraz ust. 3a u.s.u.s. Zaistnienie którejkolwiek z ww. przesłanek, daje potencjalną możliwość umorzenia należności z tytułu nieopłaconych składek. Wówczas oznacza to jednak dla organu podejmującego rozstrzygnięcie tylko możliwość umorzenia należności z tytułu składek, a nie prawny obowiązek ich umorzenia (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 6 maja 2004r., sygn. akt II UZP 6/04, opubl. OSNP 2004/16/285).

Decyzja w sprawie zastosowania ulgi w spłacie zaległych należności składkowych podejmowana jest na zasadzie uznania administracyjnego. Oczywiście wskazanej swobody w zakresie wyboru rozstrzygnięcia nie można utożsamiać z zupełną dowolnością sposobu rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, ponieważ organy administracji publicznej, zgodnie z art. 6 K.p.a. działają na podstawie przepisów prawa. To z kolei wiąże się z obowiązkiem uwzględnienia w motywach wydanego rozstrzygnięcia przepisów powszechnie obowiązującego prawa, w tym przepisów określających zasady postępowania administracyjnego. Ustalając stan faktyczny sprawy w toku postępowania dowodowego i następnie porównując ten stan do hipotezy normy zezwalającej na umorzenie należności organ jest związany określonymi w K.p.a. zasadami oraz regułami logiki. W postępowaniu, organ obowiązany jest stać na straży praworządności, podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.), a także w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.).

Postępowanie organu w tym zakresie podlega ocenie sądu administracyjnego. Sąd ocenia, czy został w sprawie zebrany kompletny materiał dowodowy, czy w procesie oceny dowodów organ administracyjny nie naruszył reguł logiki i czy zastosował właściwe przepisy do prawidłowo ustalonego stanu faktycznego. Natomiast, co należy mocno wyartykułować kompetencję w zakresie umorzenia należności składkowych posiada wyłącznie Zakład Ubezpieczeń Społecznych w ramach wspomnianego wcześniej uznania administracyjnego, które odnosi się do wyboru konsekwencji prawnych (umorzyć należności lub odmówić ich umorzenia) w sytuacji prawidłowego ustalenia, że zastosowanie instytucji umorzenia jest możliwe, bowiem przemawiają za tym przesłanki wskazane w art. 28 ust. 3, bądź w § 3 ust. 1 rozporządzenia. Wybór konsekwencji prawnej, to drugi etap postępowania organu w procesie wydawania decyzji w sprawie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne. W przypadku decyzji uznaniowej organ zobowiązany jest w sposób czytelny, umożliwiający kontrolę poszczególnych etapów rozumowania, przedstawić wszystkie przesłanki faktyczne i interpretacyjne wnioskowania (art. 107 § 3 K.p.a.).

W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego ani materialnego skutkującego koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji, a uzasadnienie rozstrzygnięcia wskazuje na przesłanki, jakimi kierował się Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmawiając umorzenia należności z tytułu zaległych składek.

Płatnik składek odpowiada za zobowiązania całym swoim majątkiem, zarówno teraźniejszym, jak i przyszłym. Należy przy tym wskazać, że obowiązkiem wierzyciela jest przede wszystkim poszukiwanie możliwości odzyskania zaległych należności, możliwość ich umarzania przewidziana jest bowiem dla przypadków szczególnie drastycznych. Dlatego też jeśli organ dostrzega jakiekolwiek możliwości wyegzekwowania długu, czy z obecnego majątku dłużnika, czy też w dalszej perspektywie czasowej, to podjęcie w ramach uznania administracyjnego negatywnego dla wnioskodawcy rozstrzygnięcia, nie może być uważane za dowolne, a umorzenie należności składkowych byłoby przedwczesne.

W tym miejscu wypada zauważyć, że w postępowaniu w sprawach o umorzenie należności analizie nie podlegają przyczyny powstania zadłużenia, ocenie podlega wyłącznie sytuacja wnioskodawcy w kontekście przesłanek umorzenia, określonych w przytoczonych powyżej przepisach. Innymi słowy, okoliczności powstania zadłużenia z tytułu składek nie mogą stanowić podstawy do umorzenia należności. Sąd zgadza się ze stanowiskiem organu, że osoba prowadząca działalność gospodarczą jest zobowiązana do zapoznania się z obowiązującymi przepisami prawa, a skutki finansowe działalności zobowiązanego nie mogą być przerzucone na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych. Obligatoryjność opłacania składek dotyczy wszystkich płatników składek. Za ryzyko związane z prowadzoną działalnością, jak również jej negatywnymi skutkami oraz za wszelkie rozliczenia odpowiada podmiot prowadzący działalność gospodarczą.

W niniejszej sprawie organ administracji trafnie uznał, że nie zachodzi żadna z przesłanek całkowitej nieściągalności, o których mowa w cyt. powyżej art. 28 ust. 3 u.s.u.s., a w szczególności nie została spełniona przesłanka określona w art. 28 ust. 3 pkt 5 u.s.u.s. Wobec skarżącego może być skutecznie prowadzone postępowanie egzekucyjne. Nie jest sporne, że skarżący posiada majątek nieruchomy (grunt rolny).

Zgodnie natomiast z art. 26 ust. 3 i 4 u.s.u.s., dla zabezpieczenia należności z tytułu składek Zakładowi przysługuje hipoteka przymusowa na wszystkich nieruchomościach dłużnika, z uwzględnieniem ust. 3a i 3b. Podstawą ustanowienia hipoteki przymusowej jest doręczona decyzja o określeniu wysokości należności z tytułu składek, o odpowiedzialności osoby trzeciej lub o odpowiedzialności następcy prawnego. Przedmiotem hipoteki przymusowej może być: 1) część ułamkowa nieruchomości, jeżeli stanowi udział dłużnika; 2) nieruchomość stanowiąca przedmiot współwłasności łącznej dłużnika i jego małżonka; 3) nieruchomość stanowiąca przedmiot współwłasności łącznej wspólników spółki cywilnej lub część ułamkowa nieruchomości stanowiąca udział wspólników spółki cywilnej - w przypadku gdy dłużnikiem jest spółka.

Zaakcentować należy, że umorzenie składek wynikające z tego przepisu jest możliwe tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy spełniony zostanie którykolwiek ze stanów faktycznych dotyczący całkowitej nieściągalności składek. Brak natomiast takiego stanu stanowi negatywną przesłankę umorzenia należności. Ujmując rzecz inaczej, w sytuacji, gdy nie wystąpi żadna z przesłanek całkowitej nieściągalności określona w ust. 3 art. 28 u.s.u.s. nie jest prawnie możliwe umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne z powodu ich całkowitej nieściągalności. Spełnienie bowiem którejkolwiek z przesłanek jest warunkiem koniecznym (niezbędnym) do ewentualnego uwzględnienia wniosku o umorzenie składek.

Niezależnie od powyższego na podstawie cyt. art. 28 ust. 3a u.s.u.s., należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Szczegółowe przypadki zostały określone w powołanym powyżej § 3 ust. 1 rozporządzenia z dnia 31 lipca 2003r.

Analiza zgromadzonych w sprawie dokumentów i przedstawionych przez skarżącego informacji potwierdza stanowisko organu, że dane dotyczące jego sytuacji rodzinnej i materialnej nie są spójne i nie zostały przedstawione przez skarżącego w sposób pełny i rzetelny.

Z przekazanego przez Sąd Okręgowy w Ł. protokołu rozprawy, która odbyła się w dniu 30 maja 2017r. w sprawie W. K. przeciwko ZUS o zadłużenie z tytułu składek wynika m.in. że skarżący mieszka wspólnie z żoną i dorosłymi dziećmi. Posiada gospodarstwo rolne o powierzchni 1 ha, z którego utrzymuje się wspólnie z żoną. Podał, że opiekuje się chorą 90 – letnią matką.

W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym oraz sytuacji materialnej osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej z dnia 19 września 2017r. wskazał natomiast, że jest żonaty lecz prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z prac dorywczych, a roczny dochód z tego tytułu wynosi 1 600 zł, tj. 133,33 zł miesięcznie. Koszty związane z utrzymaniem wynoszą 320,00 zł, a na ochronę zdrowia przeznacza kwotę 50 zł. Wskazał, że mieszka i opiekuje się 88- letnią matką. Nie posiada żadnych innych zobowiązań oprócz należności z tytułu nieopłaconych składek wobec ZUS. Zaznaczył, że z uwagi na wiek i stan zdrowia znalezienie pracy zarobkowej jest bardzo trudne.

W skardze skierowanej do sądu administracyjnego skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentów w postaci; wydruków z ksiąg wieczystych nieruchomości o nr [...] i [...], zaświadczeń lekarskich obrazujących stan jego zdrowia i przesłuchanie go w charakterze świadka.

Na rozprawie w dniu 8 lutego 2018r. skarżący oświadczył z kolei, że nie mieszka z matką, dojeżdża do matki codziennie do innej miejscowości. Mieszka z dziećmi, które dokładają się do opłat za prąd i gaz, jednak nie prowadzi z dziećmi wspólnego gospodarstwa domowego. Żona mieszka osobno ze swoją matką. Wyjaśnił również, że w ramach umowy darowizny przekazał na rzecz żony nieruchomość, aby żona została objęta ubezpieczeniem w KRUS.

Oceniając zasadność umorzenia należnych składek w kontekście art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w związku z § 3 cyt. rozporządzenia organ zasadnie stwierdził, że przedstawione powyżej informacje nie wskazują, że wystąpiły w niniejszej sprawie przesłanki umorzenia należności pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Sytuacja, w jakiej znajduje się skarżący nie stanowi podstawy do umorzenia należnych zobowiązań. Pomimo, że aktualnie skarżący nie posiada dochodu dyspozycyjnego to nie nosi ona znamion ubóstwa. Przesłanka, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia również nie ma w omawianym przypadku zastosowania, ponieważ skarżący nie prowadzi już działalności gospodarczej. W toku natomiast prowadzonego postępowania wyjaśniającego skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów, które świadczyłyby o tym, że nie może podjąć zatrudnienia z uwagi na swój stan zdrowia lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny.

Sąd nie dopatrzył się również dowolności w stwierdzeniu organu, że sytuacja skarżącego nie musi mieć charakteru trwałego i może ulec zmianie. Skarżący utrzymuje się ze środków, jakie uzyskuje w wyniku podejmowanych drobnych prac dorywczych, nie wykazał jednak, że ze względu na stan zdrowia lub konieczność sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny nie jest w stanie podjąć zatrudnienia, co oznacza, że istnieje realna możliwość znalezienia w przyszłości zatrudnienia, poprawy sytuacji finansowej i uzyskania środków na spłatę zadłużenia. Skarżący nie jest bowiem osobą wyłączoną z rynku pracy, nie legitymuje się orzeczeniem o niezdolności do pracy, a przedłożone dopiero na etapie skargi skierowanej do Sądu zaświadczenie lekarskie nie wskazuje, że ze względu na istniejące schorzenia skarżący jest osobą niezdolną (lub całkowicie niezdolną) do pracy. W toku postępowania skarżący nie przedstawił również żadnych dokumentów, z których wynikałoby, jakie rzeczywiste wydatki ponosi na leczenie, skoro jak twierdzi leczy się neurologiczne, psychiatryczne, kardiologiczne i pulmonologicznie. Z przedłożonych natomiast wydruków z ksiąg wieczystych nieruchomości o nr [...] i [...] wynika, na co słusznie zwrócił uwagę pełnomocnik organu administracji podczas rozprawy, że po wydaniu zaskarżonej decyzji, tj. w dniu 27 października 2017r. skarżący przekazał w formie umowy darowizny posiadane nieruchomości na rzecz żony.

W świetle przedstawionych powyżej okoliczności faktycznych słusznie stwierdził ZUS, że w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiła żadna z przesłanek wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 1-3 rozporządzenia uzasadniająca –na zasadzie wyjątku – umorzenie należności z tytułu składek – pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Okoliczność, że § 3 ust. 1 rozporządzenia posługuje się zwrotem "w szczególności" oznacza, że katalog przypadków, które uzasadniają umorzenie przez ZUS należności z tytułu składek ubezpieczonych, nie jest ograniczony do przypadków wymienionych w pkt 1-3 ust. 1 § 3 tego aktu. Należy jednak przychylić się do poglądu wyrażonego w wyroku NSA z dnia 23 kwietnia 2009r., sygn. akt II GSK 884/08, że podstawa umorzenia należności ZUS została stworzona dla "uzasadnionych przypadków" (art. 28 ust. 3a u.s.u.s.) - a zatem wyjątkowych, a nawet drastycznych, powstałych z przyczyn całkowicie obiektywnych (niezależnych od dłużnika). Przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia nakłada na wnioskodawcę (zainteresowanego) ciężar udowodnienia okoliczności wskazujących na stan majątkowy i sytuację rodzinną.

W niniejszej sprawie wbrew zarzutom skarżącego organ uwzględnił stan majątkowy, sytuację ekonomiczną oraz rodzinną skarżącego wskazując, z jakich powodów wydał zaskarżoną decyzję odmawiającą umorzenia zaległych należności. Prawidłowo przeprowadził postępowanie wyjaśniające z uwzględnieniem reguł w nim obowiązujących, a w szczególności z poszanowaniem art. 7, art. 11, art. 77 i art. 80 K.p.a. Organ ustosunkował się do wszystkich okoliczności faktycznych i dowodów podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania, a także ocenił zebrany materiał dowodowy w sposób kompletny, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, co znalazło wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czyniąc tym samym zadość art. 107 § 3 K.p.a. W związku z powyższym należy stwierdzić, iż podnoszona przez skarżącego argumentacja odwołująca się do naruszeń procesowych, stanowi jedynie próbę przerzucenia na organ ciężaru wykazania istnienia przesłanek uzasadniających umorzenie zaległych należności, co jednak należy do obowiązku wnioskodawcy. Obowiązkiem organu jest rozważenie wykazanych przez stronę okoliczności i dokonanie ich oceny pod względem istnienia przesłanek umorzeniowych. Z tego obowiązku organ wywiązał się w sposób należyty. Podkreślić bowiem należy, iż mimo, że katalog przesłanek, o których mowa w § 3 rozporządzenia ma charakter otwarty, to organ nie ma obowiązku poszukiwania okoliczności umorzenia należności, a jedynie dokonania oceny okoliczności wskazanych przez stronę.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż brak jest podstaw do uznania zarzutu naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. W rozpoznawanej sprawie nie doszło też do naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 2 i 3 u.s.u.s. w zw. § 3 ust. 1 pkt 1-3 cyt. rozporządzenia. Sąd nie znalazł również podstaw do uwzględnienia wniosków dowodowych zawartych w skardze przede wszystkim wobec stwierdzenia braku przesłanki "istotnych wątpliwości", których wyjaśnienie byłoby niezbędne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy (art. 106 § 3 p.p.s.a.). Ponadto zauważyć należy, że co do zasady, sąd administracyjny nie powinien przeprowadzać środków dowodowych i dokonywać ustaleń, które miałyby służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy, a jeżeli zachodzi potrzeba dokonania ustaleń, które mają służyć merytorycznemu rozstrzygnięciu, Sąd powinien uchylić zaskarżoną decyzję i wskazać organowi zakres postępowania dowodowego, które organ ten powinien uzupełnić (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2001 r., V SA 671/00, LEX nr 50129). Niedopuszczalne natomiast jest prowadzenie w postępowaniu sądowoadministracyjnym dowodu z przesłuchania strony.

Podkreślić w tym miejscu należy, że nie jest wymagane, aby spłata należności nastąpiła jednorazowo, możliwe jest rozłożenie należności na raty dostosowane do indywidualnych możliwości skarżącego, które będą sukcesywnie spłacane. Sąd podziela stanowisko Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, że w obecnej sytuacji brak jest podstaw aby zrezygnować w sposób definitywny z możliwości odzyskania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy. Obecna sytuacja majątkowa skarżącego może uzasadniać, co najwyżej rozłożenie należności na raty, co w każdym czasie jest możliwe.

Na marginesie powyższych rozważań wskazać także należy, że w orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że działalność gospodarcza jest aktywnością profesjonalną, a ryzyko związane z jej realizacją ciąży na płatniku, który jako osoba prowadząca i monitorująca działalność gospodarczą, ponosi odpowiedzialność za regulowanie zobowiązań publicznoprawnych, w tym należności z tytułu składek ZUS (por. wyrok WSA z dnia 10 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Ke 74/14, wyrok WSA z dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt I SA/Kr 1451/12). W orzecznictwie podnosi się również, że w sprawach o umorzenie należności z tytułu zaległych składek ubezpieczeniowych na podstawie art. 28 ust. 1 u.s.u.s., interes publiczny musi być szczególnie mocno akcentowany, bowiem akceptowanie stanu, w którym dopuszcza się niewywiązywanie się z obowiązku opłacania składek godzi w prawa innych opłacających składki osób i narusza określoną w art. 2a ust. 1 i 2 pkt 2 tej ustawy zasadę równego traktowania ubezpieczonych (por. wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2011r., sygn. akt II GSK 99/10, LEX nr 952872).

Końcowo, wypada wskazać, że zmiana stanu faktycznego lub uzyskanie nowych dowodów w sprawie, po wydaniu wyroku przez sąd może stanowić podstawę do wystąpienia przez stronę z nowym wnioskiem o umorzenie należności z tytułu składek. Sąd administracyjny dokonując kontroli zaskarżonej decyzji jest bowiem zobowiązany uwzględnić stan faktyczny i prawny na dzień wydania decyzji.

Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

E.C.