Wyrok NSA oz. w Krakowie, sygn. akt SA/Kr 1203/82
NSA oz. w Krakowie
Data orzeczenia: 1983-01-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Powołane przepisy: article: art. 1 ust. 1, art. 4 ust. 2
journal: Dz.U. 1972 nr 53 poz. 338
law: Ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym.
Teza: 1. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym /Dz.U. nr 53 poz. 338 ze zm./ przewidziany tą ustawą podatek obciąża tylko podmiot /m.in. osobę fizyczną/, który wykonuje działalność zarobkową w rozumieniu przepisów tej ustawy. Brak zatem podstaw do tego, by z tytułu działalności zarobkowej wykonywanej przez jednego z małżonków można było dokonać wymiaru tego podatku na imię obojga małżonków.

2. Zgodnie z art. 4 ust. 2 powyższej ustawy podstawą opodatkowania, z wyjątkiem przypadków określonych w art. 5-9, jest kwota należna z tytułu świadczeń dokonanych w ramach działalności podlegającej podatkowi obrotowemu, a nie zapłata rzeczywiście otrzymana.

TEZY

1. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym /Dz.U. nr 53 poz. 338 ze zm./ przewidziany tą ustawą podatek obciąża tylko podmiot /m.in. osobę fizyczną/, który wykonuje działalność zarobkową w rozumieniu przepisów tej ustawy. Brak zatem podstaw do tego, by z tytułu działalności zarobkowej wykonywanej przez jednego z małżonków można było dokonać wymiaru tego podatku na imię obojga małżonków.

2. Zgodnie z art. 4 ust. 2 powyższej ustawy podstawą opodatkowania, z wyjątkiem przypadków określonych w art. 5-9, jest kwota należna z tytułu świadczeń dokonanych w ramach działalności podlegającej podatkowi obrotowemu, a nie zapłata rzeczywiście otrzymana.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Anny i Stefana małżonków M. na decyzję Wojewody Kieleckiego z dnia 2 kwietnia 1982 r. nr FN-V-Ro 44/80/81 w przedmiocie wymiaru podatku obrotowego i na podstawie art. 207 par. 1 i par. 2 pkt 1 i 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Naczelnika Gminy S. z dnia 15 września 1981 r., a także - zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od Wojewody Kieleckiego kwotę złotych sześćset tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżących.


UZASADNIENIE

Anna M. prowadziła w S. w 1980 r. wynajem pokoi gościnnych na rzecz W-skiego Przedsiębiorstwa Robót Drogowych na podstawie umowy zawartej bezpośrednio z tym przedsiębiorstwem, od którego otrzymywała również czynsz za ten wynajem.

Naczelnik Gminy S., decyzją z dnia 15 września 1981 r. nr 3252/1/81, wymierzył jej podatek obrotowy od czynszu należnego za 1980 r. w kwocie 8.100 zł.

W wyniku odwołania Anny i Stefana małżonków M. Podatkowa Komisja Odwoławcza przy Wojewodzie Kieleckim, decyzją z dnia 2 kwietnia 1982 r. nr Fn.V-Ro 44/80/81, zmniejszyła wymiar tego podatku z kwoty 8.100 zł do kwoty 6.750 zł, przyjmując za podstawę opodatkowania /obrót/ czynsz otrzymany przez skarżących w 1980 r., a nie - jak to przyjął organ I instancji - czynsz należny za ten rok. Podatkowa Komisja Odwoławcza natomiast nie uwzględniła argumentu z odwołania skarżących, kwestionującego samą zasadność dokonanego im wymiaru podatku obrotowego od uzyskanego w 1980 r. czynszu za wynajem pokoi gościnnych W-skiemu Przedsiębiorstwu Robót Drogowych. W uzasadnieniu tej decyzji podkreślono, że małżonkowie M. nie mogą być opodatkowani od tych przychodów podatkiem od wynagrodzeń na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 lutego 1975 r. w sprawie opodatkowania niektórych przychodów podatkiem od wynagrodzeń /Dz.U. nr 9 poz. 55 ze zm./, ponieważ nie korzystali przy wynajmie tych pokoi z pośrednictwa Biura Zakwaterowań Spółdzielni Turystycznej "Gromada" Oddział w K., której zasięgiem działania objęta jest miejscowość S. Nie spełnili więc określonych w tym rozporządzeniu warunków niezbędnych dla opodatkowania podatkiem od wynagrodzeń przychodów uzyskiwanych z wynajmu pokoi gościnnych.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, kwestionując zasadność decyzji wymierzającej im podatek obrotowy od przychodów uzyskanych z wynajmu pokoi gościnnych, Anna i Stefan małżonkowie M. wnieśli o jej uchylenie. Twierdzą oni, że uzyskiwane przez nich przychody podlegały podatkowi od wynagrodzeń, który powinno było potrącać przy każdej wypłacie należności W-skie Przedsiębiorstwo Robót Drogowych jako najemcy tych pokoi.

Wojewoda Kielecki wniósł o oddalenie skargi, podkreślając, że zgodnie z par. 7 powołanego rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 lutego 1975 r., wobec niezachowania warunków określonych w par. 1-3 tego rozporządzenia, skarżący byli wyłączeni z grupy osób opłacających podatek od wynagrodzeń z tytułu przychodów uzyskiwanych za wynajem pokoi gościnnych.

Obecny na rozprawie sądowej pełnomocnik Wojewody Kieleckiego oświadczył, że wioska S. nie jest objęta działaniem biura zakwaterowań.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona. zaskarżona decyzja, jak też decyzja organu podatkowego I instancji, wydane zostały z istotnym naruszeniem prawa, uzasadniającym uchylenie ich przez Sąd na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 i 3 Kpa.

Przede wszystkim brak było podstaw do wydawania w tej sprawie decyzji w odniesieniu do Stefana M., skoro wynajmującą pokoje gościnne była, jak wynika z umowy, tylko Anna M. Na niej więc tylko mógł ciążyć obowiązek podatkowy z tytułu przychodów uzyskiwanych z wynajmu pokoi gościnnych. należy podkreślić, że w tym zakresie prawidłowe były ustalenia Naczelnika Gminy S., zamieszczone na arkuszu wymiarowym. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym /Dz.U. nr 53 poz. 338 ze zm./. przewidziany tą ustawą podatek obciąża tylko ten podmiot /między innymi osobę fizyczną/, który wykonuje działalność zarobkową w rozumieniu przepisów tej ustawy. ustawa zatem nie daje podstaw do tego, by z tytułu działalności zarobkowej wykonywanej przez jednego z małżonków można było dokonać wymiaru podatku obrotowego na imię obojga małżonków.

Zebrany w sprawie materiał nie dawał także podstaw do obciążenia Anny M. podatkiem obrotowym od przychodów uzyskanych z wynajmu pokoi gościnnych w 1980 r. Zgodnie z par. 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 lutego 1975 r. w sprawie opodatkowania niektórych przychodów podatkiem od wynagrodzeń /Dz.U. nr 9 poz. 55 ze zm./, przychody uzyskiwane przez skarżącą za wynajem pokoi gościnnych W-skiemu Przedsiębiorstwu Robót Drogowych na potrzeby pracowników tego Przedsiębiorstwa podlegały opodatkowaniu podatkiem od wynagrodzeń, który Przedsiębiorstwo, jako płatnik tego podatku, powinno obliczać i pobierać przy każdej wypłacie czynszu oraz odprowadzać na rachunek Urzędu Gminy w S. Niedopełnienie tych obowiązków przez Przedsiębiorstwo powoduje jego odpowiedzialność za te należności podatkowe stosownie do postanowień art. 141 ust. 3 dekretu z dnia 16 maja 1946 r. o postępowaniu podatkowym /Dz.U. 1963 nr 11 poz. 60 ze zm./, który obowiązywał do dnia 31 grudnia 1980 r., a zatem miał zastosowanie w rozpatrywanej sprawie.

Na marginesie należy stwierdzić, że zmiana decyzji Naczelnika Gminy S., jaka została dokonana przez Podatkową Komisję Odwoławczą przy Wojewodzie Kieleckim, naruszała art. 4 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym /Dz.U. nr 53 poz. 338 ze zm./. Gdyby bowiem otrzymywany przez skarżącą czynsz najmu podlegał temu podatkowi, jego wymiar był dokonany przez organ I instancji prawidłowo, ponieważ za podstawę obliczenia podatku obrotowego należało przyjąć kwoty należne Annie M. za wynajem pokoi gościnnych w 1980 r., a nie - jak to uczynił organ II instancji - kwoty otrzymane przez nią w tym roku. zgodnie z art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o podatku obrotowym, podstawą opodatkowania, z wyjątkiem przypadków określonych w art. 5-9 tej ustawy, jest kwota należna z tytułu świadczeń dokonanych w ramach działalności podlegającej temu podatkowi, a nie zapłata rzeczywiście otrzymana.

W toku postępowania sądowego stwierdzono, że miejscowość S. nie była w 1980 r. objęta działaniem biura zakwaterowań, o czym jest mowa w par. 8 zarządzenia Przewodniczącego Głównego Komitetu Kultury Fizycznej i Turystyki z dnia 15 października 1976 r. w sprawie wynajmu pokoi gościnnych /M.P. nr 39 poz. 178/. Mimo że okoliczność ta miała istotne znaczenie dla opodatkowania przychodów uzyskiwanych przez skarżącą z wynajmu pokoi, nie została ona w toku postępowania administracyjnego prawidłowo wyjaśniona z naruszeniem art. 77 par. 1 Kpa.

Z podanych wyżej względów Sąd na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 i 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu administracji I instancji, orzekając o kosztach postępowania na zasadzie art. 208 Kpa.