Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 268/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2013-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3, 4, 8
journal: Dz.U. 2012 poz 400
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst  jednolity
article: art. 154
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Irla Sędziowie: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) Sędzia WSA Waldemar Michaldo Protokolant: Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie uprawnień kombatanckich I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz radcy prawnego M. G. kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych, dwadzieścia groszy) – w tym podatek od towarów i usług, tytułem wynagrodzenia za udzieloną skarżącej A. K. pomoc prawną z urzędu.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił uchylenia – na wniosek A.K. - decyzji własnej z dnia 11 kwietnia 2012r. Nr[...] , wskazując w podstawie prawnej art. 154 § 1 k.p.a. oraz art. 4 ust. 1 pkt i lit. "b" i "c" oraz art. 22 ust. i ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 roku, poz. 400) związku z § 5 i § 6 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 roku w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. z 2001 roku Nr 106, poz. 1154 ze zmianami).

W uzasadnieniu wskazano, że decyzją z dnia 11 kwietnia 2102r. Kierownik Urzędu odmówił stronie przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu pobytu w obozie w Pruszkowie. Zainteresowana nie złożyła wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona ponownie zwróciła się do Organu we listopadzie 2012 roku wskazując, że właściwym trybem rozpatrzenia wniosku jest art. 154 § i k.p.a.

Organ wskazał, że podstawową cechą aktu administracyjnego jest domniemanie jego trwałości. Zatem wzruszenie ostatecznej decyzji administracyjnej może nastąpić jedynie w trybie i w przypadkach określonych w k.p.a.. Jednym z takich wyjątków jest przepis art. 154 § 1, który stanowi, że decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydal, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Powołany przepis ustanawia dwie przesłanki, które muszą wystąpić łącznie, aby można było wzruszyć decyzję. Musi to być po pierwsze decyzja ostateczna, która nie tworzy praw nabytych dla żadnej ze stron postępowania, a po wtóre - za wzruszeniem tej decyzji muszą przemawiać względy interesu społecznego lub słuszny interes strony.

Pierwsza z powyższych przesłanek została spełniona, bowiem decyzja, o której uchylenie wnosi strona jest ostateczna. Słuszny interes strony nie może być sprzeczny z jasno brzmiącym przepisem ustawy. Obóz w Pruszkowie nie został umieszczony w w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 września 2001r. jako obóz spełniający przesłanki z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego uprawnienia kombatanckie przysługują osobom, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego przebywając z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych i rasowych w hitlerowskim więzieniach, obozach koncentracyjnych i ośrodkach zagłady.

A.K. wniosła w terminie o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zarzuciła, że organ administracji publicznej nie uwzględnił jej indywidualnej sytuacji – szczególnych represji, zagrożenia życia i zdrowia, jakich doświadczyła w obozie w Pruszkowie. Pominięto również, że przebywała w obozie w Łowiczu, gdzie również była poddawana represjom.

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia 7 stycznia 2013r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję własną, powołując w podstawie prawnej art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 1-4 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371).

Organ zwrócił uwagę, że we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona nie wskazała, aby w przedmiotowej sprawie zaistniały jakiekolwiek nowe okoliczności faktyczne i prawne uzasadniające uchylenie decyzji ostatecznej. Wskazał, że stosownie do art. 16 § 1 k.p.a., uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach określonych w Kodeksie. Z powyższego przepisu - wyrażającego zasadę trwałości decyzji ostatecznych wynika, że decyzja taka nie może być w zasadzie wzruszona w trybie postępowania administracyjnego, z wyjątkami ściśle określonymi w przepisach k.p.a. Jednym z takich wyjątków jest przepis art. 154 k.p.a., zgodnie, z którym decyzja ostateczna, na mocy, której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji państwowej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony.

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych uznał, że dla zastosowania trybu uregulowanego przepisem art. 154 § 1 k.p.a. konieczne jest łączne spełnienie trzech przesłanek: 1) decyzja ostateczna nie tworzy prawa dla żadnej ze stron postępowania; 2) za uchyleniem lub zmianą takiej decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony; 3) przepisy prawa nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie decyzji ostatecznej, a ocena czy za zmianą lub jej uchyleniem przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony należy do właściwego organu administracji publicznej, który jest w tym zakresie związany przepisem art. 7 k.p.a..Dla wydania decyzji zmieniającej lub uchylającej decyzję ostateczną konieczne jest kumulatywne ziszczenie się wskazanych przesłanek. W niniejszej sprawie po ustaleniu bezspornej kwestii, iż decyzja o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich jest decyzją ostateczną i nie tworzy prawa, najistotniejszego znaczenia nabiera kwestia odnosząca się do istnienia lub nieistnienia interesu społecznego, lub słusznego interesu strony, które miałyby uzasadniać konieczność zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej.

Zdaniem Kierownika Urzędu ds. Kombatantów i Osób Represjonowanych, słuszny interes strony nie może się sprowadzać do naruszania innych przepisów prawa. Organy administracji państwowej zobowiązane są działać na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.) i w sytuacji stwierdzenia braku podstaw do przyznania uprawnień kombatanckich zobowiązane są do podjęcia decyzji o ich odmowie.

Podnoszona przez stronę okoliczność osadzenie w obozie w Pruszkowie nie jest represją w rozumieniu ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji i nie może zostać potraktowana jako działalność kombatancką ani jako działalność równorzędna z działalnością kombatancką. Odnosząc się natomiast do podnoszonej we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy okoliczności pobytu strony w obozie w Łowiczu należy podkreślić, iż strona nie wspominała o pobycie w obozie w tej miejscowości w trakcie prowadzenia postępowania. Z akt sprawy wynika jedynie, iż wnioskodawczyni została skierowana z obozu w Pruszkowie do pracy do Łazina poprzez Łowicz.

Postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie zostało przeprowadzone w oparciu o przepis art. 154 k.p.a. Przedmiotem postępowania w sprawie zmiany lub uchylenia decyzji ostatecznej jest ustalenie przesłanek wzruszenia obowiązującej decyzji. Interes strony może być uzasadniony np. zmianą polityki administracyjnej, wykładni prawa, oceny stanów faktycznych. W przypadku zaistnienia okoliczności wymienionych w tym przepisie, organ uchyla decyzję ostateczną albo też po jej uchyleniu w całości lub w części rozstrzyga o prawach lub obowiązkach stron. W przypadku natomiast braku wystąpienia przesłanek wzruszenia decyzji na podstawie art. 154 k.p.a. organ winien utrzymać w mocy dotychczasową decyzję.

A.K. wniosła w terminie skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Domagała się jej uchylenia, a także uchylenia poprzedzającej ją decyzji z dnia 13 grudnia 2012r.

Skarżąca zarzuciła, że w sprawie nie uwzględniono indywidualnej sytuacji wnioskodawczyni tj: jej charakteru pobytu w obozie w Pruszkowie, represji, szykan jakim tam została poddana oraz urazów jakie tam odniosła. Kierownik Urzędu odniósł się w uzasadnieniu decyzji jedynie do kwestii nie umieszczenia obozu w Pruszkowie w wykazie oraz podał opracowania historyczne wskazujące, że pobyt w obozie w Pruszkowie nie daje jego zdaniem podstaw do przyznania uprawnień kombatanckich. Wydaje się, że zarówno w/w wykaz jak i opracowania historyczne nie dają samodzielnej podstawy do wydawania negatywnych decyzji w w/w zakresie. Decyzja odmowna musi być również poprzedzona indywidualną oceną pobytu wnioskodawczyni w obozie tj: ustaleniem czy charakter szykan i represji jakim tam została poddana

W skardze zarzucono też, że skoro z akt wynikało, że strona była kierowana poprzez Łowicz, a wiadomo, że znajdował się tam obóz, to organ powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe w tym zakresie tym bardziej, że ustalenie, że dana osoba była podawana represjom w rozumieniu ustawy o kombatantach niewątpliwe dotyczy całego okresu pobytu w różnych miejscach - obozach a nie tylko Pruszkowa.

Zdaniem skarżącej, każda decyzja administracyjna wydawana jest w sprawie indywidualnej, rozpatruje indywidualną sytuację danej osoby. Strona ma prawo (a organ wydający decyzję odpowiadający temu prawu obowiązek ustalenia stanu faktycznego) podania informacji w uzasadnieniu decyzji dlaczego to co przeszła i przecierpiała (konkretne zdarzenia podane przez stronę we wniosku) nie mogą być (lub mogą być) zakwalifikowane jako represja w rozumieniu ustawy i nie może być uznana za osobę, represjonowaną. Niewątpliwie pomocne w tym względzie będą odpowiednie wykazy i opracowania historyczne ale powinny one mieć w tym przypadku charakter wtórny a nie stanowić samodzielnej podstawy decyzji odmownej.

Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko, wniósł o oddalenie skargi oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

Pismem z dnia 13 marca 2013r. A.K. zażądała przeprowadzenia rozprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku braku podstaw do uwzględnienia skargi, sąd oddala ją, co wynika z art. 151 p.p.s.a.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii proceduralnej, związanej ze złożonym przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosku o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 p.p.s.a., rozpoznanie sprawy w takim trybie możliwe jest w dwóch przypadkach: gdy decyzja lub postanowienie są dotknięte wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach albo wydane zostały z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania (art. 119 pkt 1) albo jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy (art. 119 pkt 2). Sąd nie dopatrzył się w kontrolowanym postępowaniu wad, z którymi przepisy k.p.a. wiążą skutek w postaci stwierdzenia nieważności lub wznowienia postępowania, nie została zatem spełniona pierwsza z przesłanek. Natomiast zawiadomienie o wniosku organu zostało doręczone skarżącej w dniu 6 marca 2013r. Pismem z dnia 13 marca 2013r. (data stempla pocztowego) A.K. zażądała przeprowadzenia rozprawy. Tym samym rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym stało się niemożliwe, z uwagi na treść art. 119 pkt 2 p.p.s.a.

Przechodząc do rozważań, dotyczących istoty sprawy wskazać należy, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 154 § 1 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Dokonując wykładni tego przepisu, uwzględnić należy kilka zasadniczych kwestii. Po pierwsze, z uwagi na systematykę kodeksu oraz fakt, że art. 154 § 1 k.p.a. odnosi się do decyzji ostatecznych, tryb przewidziany w tym przepisie należy do tzw. nadzwyczajnych trybów wzruszenia decyzji ostatecznych. Stanowi zatem wyjątek od sformułowanej w art. 16 k.p.a. zasady trwałości takich decyzji. Po wtóre, k.p.a. przewiduje również inne tryby wzruszenia decyzji ostatecznych, przy czym przesłanki takiej weryfikacji są od siebie odmienne. Wzruszenie decyzji w trybie wznowienia (art. 145 i n. k.p.a.) czy stwierdzenia nieważności (art. 156 k.p.a.) związane jest z wadami prawnymi aktu administracyjnego. Natomiast w omawianym trybie art. 154 § 1 k.p.a. możliwa jest zmiana albo uchylenie decyzji niewadliwej. Po trzecie zaś, również w tym trybie organy administracji publicznej związane są zasadami ogólnymi, w tym wynikającym z art. 6 k.p.a. wymogiem działania na podstawie przepisów prawa. Trzeba też wskazać, że skoro w trybie art. 154 §1 k.p.a. ma dojść do zmiany lub uchylenia decyzji, organom administracji publicznej nie wolno wyjść poza stan faktyczny, którego dotyczyła decyzja zmieniana lub uchylana.

Z uwagi na powyższe należy zaakceptować prezentowany w orzecznictwie pogląd, zgodnie z którym postępowanie w trybie art. 154 § 1 k.p.a. może być wszczęte tylko w stosunku do decyzji ostatecznych nie dotkniętych wadami kwalifikowanymi, przy wydaniu których organ administracji miał pewne luzy decyzyjne. Dotyczy zatem decyzji uznaniowych, a nie tzw. decyzji związanych, gdzie organ jest ściśle związany przepisami prawa, które jednoznacznie obligują go do takiego, a nie innego rozstrzygnięcia sprawy. Nie do przyjęcia jest bowiem pogląd, że w drodze art. 154 k.p.a. można wzruszyć każdą decyzję ostateczną, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Gdyby tak dosłownie rozumieć ten przepis, to w przypadku tzw. decyzji związanych, dochodziłoby do kolizji z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co byłoby zaprzeczeniem podstawowych reguł wykładni prawa, gdyż wykładnia nie może prowadzić do takich sprzeczności w ramach jednego aktu prawnego - ustawy. (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 czerwca 2005 r., sygn. akt OSK 1667/04, Lex Omega nr 171686). Skoro decyzja ostateczna została wydana na podstawie przepisów prawa, które z danym stanem faktycznym wiążą konkretne rozstrzygnięcie i nie pozostawiają organowi dowolności, to zmiana takiej decyzji wiązałaby się z orzekaniem wbrew treści tych przepisów. To zaś mogłoby oznaczać wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa albo bez podstawy prawnej i prowadziłoby do wydania decyzji, dotkniętej wadą nieważności. Nie ma powodów by uznać, że organ administracji publicznej, wydający decyzję związaną, ma obowiązek wydania orzeczenia o konkretnej treści w postępowaniu zwyczajnym, natomiast w trybie art. 154 § 1 k.p.a. jest już z takiego obowiązku zwolniony. Słusznie zatem twierdzi się, że w trybie art. 154 k.p.a. nie mogą być uchylane lub zmieniane tzw. decyzje związane, przy wydaniu których przepisy prawa nie pozwalają organom na swobodne uznanie i ta okoliczność powinna być brana pod uwagę w pierwszej kolejności. Interes społeczny lub słuszny interes strony, o których mowa w art. 154 § 1 k.p.a. może przemawiać za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, tylko w przypadku decyzji uznaniowych, kiedy przy wydaniu ich organ nie jest ściśle związany przepisami prawa (tak Naczelny Sąd Administracyjny w cytowanym wyżej wyroku z dnia 14 czerwca 2005 r.).

Zgodnie z art. art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity: Dz. U z 2012r., nr 400), do okresów działalności kombatanckiej lub równorzędnej z działalnością kombatancką zalicza się również czas przebywania w hitlerowskich więzieniach, obozach koncentracyjnych i ośrodkach zagłady oraz w innych miejscach odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa. Natomiast stosownie do art. 4 pkt 1 pkt 1 lit. b. i lit. c, przepisy ustawy stosuje się również do osób, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego. Represjami w rozumieniu ustawy są okresy przebywania z przyczyn politycznych, narodowościowych, religijnych i rasowych w innych miejscach odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa oraz w innych miejscach odosobnienia, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.

Miejsca odosobnienia, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b i lit. c oraz obozy, o których mowa w art. 3 pkt 2 ustawy o kombatantach określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 września 2001 r. w sprawie określenia miejsc odosobnienia, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości (Dz. U. Nr 106, poz. 1154 ze zm.) - wydane na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o kombatantach. Zgodnie z przepisem art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy, Prezes Rady Ministrów, na wniosek Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, określi, w drodze rozporządzenia, po zasięgnięciu opinii Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu - miejsca odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa, a także więzienia i obozy NKWD lub będące pod nadzorem NKWD, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości, oraz obozy, o których mowa w art. 3 pkt 2 i w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b i lit. c oraz w pkt 3.

Rozporządzenie, zgodnie z treścią jego § 1, określa miejsca odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby w nich osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa, a także więzień i obozów NKWD lub będących pod nadzorem NKWD, w których były osadzone osoby narodowości polskiej lub obywatele polscy innych narodowości, oraz obozy, o których mowa w art. 3 pkt 2 i w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b i lit. c oraz pkt 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Przepis § 2 rozporządzenia zawiera wykaz obozów, określonych w art. 3 pkt 2 ustawy (§ 2 ust. 1) oraz podobozów (§ 2 ust. 2- 21). W § 3 wskazano obozy określone w art. 3 pkt 2 i art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy, tj. poprawcze obozy pracy i poprawcze kolonie pracy podległe Głównemu Zarządowi Obozów i Kolonii Poprawczych NKWD, a od marca 1946 r. MWD ZSRR. Przepis § 4 zawiera wyliczenie więzień, określonych w art. 3 pkt 2 i art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy. W § 5 zamieszczono wykaz innych miejsc odosobnienia, określonych w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy. Natomiast § 6 rozporządzenia wylicza inne miejsca odosobnienia, określone w art. 4 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy, w których pobyt dzieci do lat 14 miał charakter eksterminacyjny, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa.

Jak wynika z powyższych uregulowań, decyzja o przyznaniu uprawnień kombatanckich ma charakter związany. Uprawnienia te mogą być przyznane wyłącznie wówczas, gdy dana osoba spełnia przesłanki ustawowe i rozporządzeniowe. Za miejsce odosobnienia, w których warunki pobytu nie różniły się od warunków w obozach koncentracyjnych, a osoby tam osadzone pozostawały w dyspozycji hitlerowskich władz bezpieczeństwa uznać można tylko takie miejsce, które zostało wymienione w rozporządzeniu. Organ, orzekający w przedmiocie przyznania uprawnień kombatanckich z takiego tytułu, nie może oprzeć decyzji na swoim uznaniu, jest to zatem tzw. decyzja związana. Jak natomiast wykazano wyżej, w odniesieniu do decyzji związanej nie może zostać wydana decyzja w trybie art. 154 § 1 k.p.a.

W niniejszej sprawie należy zauważyć, że obóz przejściowy w Pruszkowie nie został wskazany w przepisach rozporządzenia. Zatem na podstawie pobytu w tym obozie nie można było przyznać skarżącej uprawnień kombatanckich.

A.K,. podnosiła we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz w skardze fakt pobytu również w obozie w Łowiczu. Po pierwsze stwierdzić należy, że również ten obóz nie znalazł się w żadnym z wyliczeń, zamieszczonych w rozporządzeniu. Ponadto trzeba podkreślić to, że w trybie nadzwyczajnym z art. 154 § 1 k.p.a. organ administracji orzeka w granicach, zakreślonych przez decyzję ostateczną, w tym w granicach ustalonego w niej stanu faktycznego oraz treści wniosku, na podstawie którego ją wydano. Nie może zatem brać pod uwagę nowych okoliczności faktycznych, które strona podnosi dopiero na etapie postępowania nadzwyczajnego.

Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił, za podstawę biorąc art. 151 p.p.s.a.

O wynagrodzeniu za udzieloną skarżącej nieopłaconą pomoc prawną z urzędu przed sądem pierwszej instancji orzeczono na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 roku – Prawo o adwokaturze (tekst jednolity: Dz. U. z 2009r., Nr 146, poz. 1188 ze zm.) oraz § 18 ust. 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity Dz. U z 2013r., nr 461).