Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 197/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2006-10-10 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek Sędziowie NSA Krystyna Kutzner AWSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Protokolant Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2006 r. sprawy ze skargi R. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. z dnia 02.10.2004r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji


UZASADNIENIE

R. G. uzyskał prawo jazdy kategorii A,B,C i E w dniu [...] listopada 1986 r. Dnia [...] maja 2002 r. złożył on w Urzędzie Miasta N. wniosek o wydanie wtórnika dokumentu prawa jazdy w związku ze zmianą miejsca zamieszkania. Prezydent Miasta N. decyzją z dnia [...] maja 2002 r. odmówił wydania wnioskodawcy prawa jazdy kategorii A. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że organ administracji nie odszukał decyzji administracyjnej o przyznaniu stronie uprawnienia w zakresie kategorii A. Od tej decyzji R. G. wniósł w ustawowym terminie odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N. Organ odwoławczy decyzją z dnia 8 listopada 2002 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I-instancji. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że organ l-instancji nie ustalił, czy w tej sprawie powinno być prowadzone postępowanie dotyczące wydania wtórnika prawa jazdy czy też wymiany samego dokumentu prawa jazdy. Podniesiono, że zakres prowadzonego postępowania winien wynikać z treści wniosku strony, niezależnie od tego, czy możliwym jest prowadzenie jeszcze innego postępowania z udziałem tej samej strony. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania w sprawie, Prezydent Miasta N. decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r., działając na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym, § 7 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami oraz art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił wydania wnioskodawcy prawa jazdy kategorii A.

W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, że wydanie wtórnika dokumentu prawa jazdy następuje tylko wówczas, gdy - zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami - wnioskodawca przedstawi następujące dokumenty: wniosek, dowód uiszczenia opłaty, fotografię oraz kserokopię posiadanego prawa jazdy. W oparciu o § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia postępowanie zmierzające do wydania wtórnika prawa jazdy ma na celu przeprowadzenie przez organ administracji weryfikacji dokumentów, na podstawie których wydano pierwotny dokument prawa jazdy. Dodatkowo w tej sprawie na wnioskodawcy spoczywał obowiązek przedłożenia zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego zdolność do kierowania pojazdami, ponieważ w świadectwie lekarskim pochodzącym z 1967 r. znajduje się adnotacja o obowiązku powtórnej kontroli stanu zdrowia po upływie 3 lat od daty jego wydania. Prezydent Miasta N. wskazał, iż mimo dołożenia należytej staranności i dążenia do dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy, nie odnaleziono decyzji wydanej na rzecz R. G. w sprawie wydania mu dokumentu prawa jazdy kategorii A. Tym samym nie ma możliwości zweryfikowania prawidłowości uprzednio przyznanych stronie uprawnień do kierowania pojazdami tej kategorii. Organ l-instancji wyjaśnił również, że w postępowaniu zmierzającym do wydania wtórnika prawa jazdy nie można oprzeć rozstrzygnięcia jedynie na podstawie wniosku strony, dowodu uiszczenia opłaty, fotografii i kserokopii posiadanego prawa jazdy, ponieważ doprowadziłoby to do naruszenia przepisów ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami. Zgodnie z powołanym § 7 ust. 3 ww. rozporządzenia w przypadku wydania wtórnika prawa jazdy w związku ze zmianą danych objętych samym dokumentem wystawionym przed dniem 1 lipca 1999 r., wydanie nowego dokumentu następuje przy zastosowaniu przepisów regulujących wymianę prawa jazdy. Organ l-instancji wskazał, że zajmowane stanowisko jest zgodne z interpretacją Ministerstwa infrastruktury, stosownie do którego zakres uprawnień wyszczególnionych w wymienianych dokumentach prawa jazdy zostaje zachowany w nowych dokumentach, jeżeli jest on zgodny z danymi zawartymi w posiadanych przez organ wydający aktach ewidencyjnych kierowcy. Decyzję tą doręczono stronie w dniu [...] grudnia 2002 r. R. G. dnia [...] stycznia 2003 r. wniósł na tą decyzję odwołanie do samorządowego Kolegium Odwoławczego w N., żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i orzeczenia co do istoty sprawy w związku z rażącym naruszeniem prawa przez organ l-instancyjny oraz nie przestrzeganiem zasady obiektywizmu. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że Prezydent Miasta N. dokonał błędnej wykładni art. 98 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami. Nietrafnym jest, zdaniem odwołującego się, powoływanie się w tej sprawie na § 7 ust. 1 ww. rozporządzenia. Ponadto wskazano, że strona domagała się wydania wtórnika prawa jazdy, podczas gdy organ administracji prowadził postępowanie w zakresie wydania prawa jazdy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. decyzją z dnia 2 października 2004 r. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu tej decyzji podniesiono, że w tej sprawie organ l-instancji prawidłowo zastosował przepisy regulujące wymianę prawa jazdy. Zgodnie z § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami w przypadku, gdy strona zwraca się z wnioskiem o wydanie wtórnika prawa jazdy wystawionego przed dniem 1 lipca 11997 r. a dokument ten nie podlegał jeszcze wymianie w trybie art. 150 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, nowy dokument prawa jazdy wydaje się przy odpowiednim zastosowaniu przepisów określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy. § 5 ust. 2 ww. rozporządzenia stanowi, że przy wymianie prawa jazdy stosuje się zasady i tryb postępowania określony w przepisach w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami, Powołana podstawa prawna, w ocenie organu odwoławczego, w jednoznaczny sposób wskazuje na obowiązek dokonania wszelkich czynności mających na celu weryfikację dokumentacji w takiej sprawie. W stosunku do odwołującego się ustalono, że uzyskał on prawo jazdy kategorii III (kategorii B) w dniu [...] kwietnia 1965 r., następnie dnia [...] maja 1967 r. przyznano mu prawo jazdy kategorii II (kategorii BCE). W aktach sprawy nie ma żadnego dowodu potwierdzającego uzyskanie pozytywnej oceny z egzaminu państwowego na kategorię A, jak również w zachowanej dokumentacji nie ma wpisu o przyznaniu tej kategorii ani potwierdzenia wydania prawa jazdy kategorii A. Okoliczność, że w przedłożonym do wymiany dokumencie prawa jazdy jest odcisk pieczęci obok kategorii A, nie stanowi podstawy do wydania nowego prawa jazdy. Organ odwoławczy wskazał również, iż przyjęte w tej sprawie stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowym, zgodnie z którym w postępowaniu dotyczącym wymiany starego dokumentu prawa jazdy na nowe nie można wydać nowego dokumentu, jeżeli okaże się, że kierowca nie miał wystarczających uprawnień do uzyskania odpowiedniej kategorii zamieszczonej w starym dokumencie.

Decyzję organu odwoławczego doręczono stronie w dniu [...] listopada 2004 r. Na tą decyzję wniesiono skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, z żądaniem uchylenia obu decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że organy administracji rażąco naruszyły art. 98 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, § 5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami, § 5 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy oraz § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami. Organy administracji dokonały bowiem rozszerzającej wykładni przepisów w tej sprawie. Zdaniem skarżącego, § 5 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami jednoznacznie określał katalog dokumentów, jakie osoba starająca się o wymianę prawa jazdy winna przedłożyć i w tej sprawie takie dokumenty zostały przez skarżącego dostarczone. Podniesiono również, iż czym innym jest postępowanie w sprawie wydania wtórnika prawa jazdy, a czym innym postępowanie w sprawie odmowy wydania prawa jazdy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w N. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zarzutów zawartych w skardze wyjaśniono, że nie mają one znaczenia w tej sprawie. Złożenie wniosku o wydanie wtórnika prawa jazdy przez osobę, która uzyskała taki dokument przed dniem 1.07.1997 r. i nie był on wymieniany na podstawie art. 150 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym, obligował organ administracji do zastosowania przepisów regulujących procedurę wymiany prawa jazdy. Przepisy regulujące wymianę prawa jazdy zobowiązują do odpowiedniego stosowania zasad i trybu postępowania określonego w przepisach dotyczących wydawania uprawnień do kierowania pojazdami i tym samym w tej sprawie koniecznym było zbadanie posiadania przez skarżącego dokumentu potwierdzającego uzyskanie uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A. Z akt zgromadzonych w sprawie wynika, że skarżącemu nie wydano decyzji o uzyskaniu uprawnień objętych tą właśnie kategorią.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarżący R. G. wniósł w dniu [...] grudnia 2004 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w N., doręczoną stronie dnia [...] listopada 2004 Skargę wniesiono z zachowaniem 30-dniowego terminu. W sprawie właściwym do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonej decyzji nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). Wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów administracyjnych, w tym decyzji administracyjnych jedynie na podstawie kryterium legalności mając na uwadze stan prawny obowiązujący w dacie ich wydania. W tej sprawie organy administracji naruszyły zarówno przepisy prawa materialnego jak i postępowania w stopniu uzasadniającym uchylenie tak zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji organu l-instancji. Nie ulega wątpliwości, że wnioskiem wszczynającym postępowanie administracyjne w tej sprawie było żądanie R. G. z dnia [...] maja 2002 r. (akta sprawy administracyjnej, karta nr 1) wydania wtórnika dokumentu prawa jazdy w związku ze zmianą danych obejmujących zmianę miejsca zamieszkania. Strona w postępowaniu prowadzonym na podstawie tak złożonego wniosku nie modyfikowała swojego żądania, tym samym nie znajduje żadnej podstawy prawnej rozstrzyganie w zaskarżonej decyzji oraz w poprzedzającej ją decyzji organu l-instancji o odmowie wydania prawa jazdy kategorii A, skoro skarżący będąc stroną postępowania administracyjnego domagał się wydania wtórnika prawa jazdy. Tym samym organy administracyjne miały obowiązek prowadzenia postępowania w sprawie wydania wtórnika dokumentu prawa jazdy, a nie wydania prawa jazdy. Obowiązujące przepisy nie przyznają organom administracji prawa do samodzielnej zmiany przedmiotu postępowania administracyjnego w trakcie jego trwania. Z treści zaskarżonej decyzji wynika, że została ona wydana na podstawie art. 90 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), zaś w decyzji l-instancyjnej w ogóle nie wskazano konkretnego przepisu ustawy Prawo o ruchu drogowym, odsyłając do § 7 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 150, poz. 1680). Nie ulega wątpliwości, iż w tej sprawie organ odwoławczy przywołał niewłaściwą podstawę prawną orzekania. Art. 190 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602 ze zm.), zwanej dalej w skrócie P.r.d., określa wymagania wobec osoby starającej się o wydanie dokumentu prawa jazdy na podstawie zdanego egzaminu państwowego i spełnieniu pozostałych warunków. Powołany art. 90 P.r.d. obejmuje sytuację, w której dana osoba po raz pierwszy stara się o uzyskanie prawa jazdy. Przedmiotowa sprawa nie obejmuje takiego przypadku a to dlatego, że skarżący posiadał już prawo jazdy i nie składał wniosku o uzyskanie innego dokumentu prawa jazdy niezależnie od wcześniej posiadanego. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji można wyprowadzić wniosek, że organy administracji uznały tożsamość postępowań dotyczących wydania wtórnika prawa jazdy jak i wymiany posiadanego prawa jazdy w związku ze zbliżającym się terminem utraty ważności danego dokumentu. Taki sposób interpretacji nie znajduje uzasadnienia w obowiązującym prawie. Przede wszystkim należy wyjaśnić, iż przepisem rangi ustawowej znajdującym zastosowanie w postępowaniu zmierzającym do wydania wtórnika prawa jazdy jest art. 98 P.r.d. Zgodnie z tym artykułem osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdem jest obowiązana niezwłocznie zawiadomić starostę o zmianie stanu faktycznego, wymagającego zmiany danych zawartych w dokumencie prawa jazdy. Jednym z nich jest zmiana miejsca zamieszkania. Z treści art. 98 ust. 2 P.r.d. wynika, że starosta (lub prezydent miasta na prawach powiatu) na wniosek osoby uprawnionej wydaje za opłatą wtórnik dokumentu prawa jazdy pod warunkiem:

1) złożenia, pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania, oświadczenia o utracie dokumentu,

2) zwrotu zniszczonego dokumentu albo

3) zwrotu dokumentu wymagającego zmiany danych.

W dacie wydawania decyzji przez organ odwoławczy obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 24, póz. 215), które wprawdzie weszło w życie już po wydaniu decyzji przez organ l-instancji, ale obowiązywało w dniu orzekania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, zgodnie zaś z § 23 ww. rozporządzenia, w sprawach wszczętych, a niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, stosuje się przepisy tego rozporządzenia. Stosownie do § 2 tego rozporządzenia wydanie lub odmowa wydania wtórnika prawa jazdy następuje w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z § 5 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia, wtórnik prawa jazdy wydaje się po otrzymaniu od osoby ubiegającej się o jego wydanie następujących dokumentów:

a) wniosku,

b) dowodu uiszczenia opłaty za wydanie prawa jazdy lub pozwolenia,

c) wyraźnej fotografii o wymiarach 3,5 x 4,5 cm, przedstawiającej osobę bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami w taki sposób, aby ukazywała głowę w pozycji lewego półprofilu i z widocznym lewym uchem, z zachowaniem równomiernego oświetlenia twarzy;

d) orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem i orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o ile jest ono wymagane w zakresie daty ważności uzyskanego uprawnienia,

e) kserokopii posiadanego prawa jazdy lub pozwolenia, jeżeli wydanie dokumentu następuje w wyniku zmiany danych.

Powołane przepisy nie przewidywały więc, aby organ prowadzący postępowanie w sprawie wydania wtórnika prawa jazdy mógł domagać się od strony jakichkolwiek innych dokumentów. Wynika to nie tylko z powołanej treści § 5 ust. 1 pkt 3 ww. rozporządzenia, ale również z treści § 5 ust. 4 tego rozporządzenia, zgodnie z którym żądanie potwierdzenia uzyskania przez osobę starającą się o prawo jazdy pozytywnego wyniku egzaminu państwowego w zakresie wymaganym przepisami nie obejmuje postępowania w sprawie wydania wtórnika prawa jazdy. Organy administracji niesłusznie uznały, że gramatyczna wykładnia powołanych przepisów nie jest w tej sprawie zasadna i należało uznać identyczność postępowań dotyczących wydania wtórnika prawa jazdy oraz wydania po raz pierwszy prawa jazdy danej osobie. Taki wniosek nie znajduje żadnej podstawy prawnej. Jeżeli bowiem w P.r.d. jak i w powołanym rozporządzeniu wykonawczym do tej ustawy wyraźnie zróżnicowano tryb postępowania (w zakresie wymaganych dokumentów) co do wydania wtórnika prawa jazdy i wydania samego prawa jazdy, to tym bardziej organy administracji nie mogły samoistnie zmieniać określonego przedmiotu postępowania. Każdy organ administracji ma obowiązek podejmowania wszelkich działań tylko na podstawie prawa (art. 6 k.p.a.). Organy administracji w tej sprawie nieprawidłowo zastosowały § 7 ww. rozporządzenia, określający czynności podejmowane w zakresie postępowania mającego na celu wydanie prawa jazdy, pozwolenia lub wtórnika dokumentu. Zgodnie z § 7 ust. 1 pkt 1 lit. b tego rozporządzenia po zarejestrowaniu wniosku o wydanie wtórnika prawa jazdy, weryfikacja dokumentów polega jedynie na ocenie poprawności ich wypełnienia, kompletności oraz zgodności danych z danymi ujętymi w dokumencie tożsamości osoby. Weryfikacja uzyskanych uprawnień obejmuje jedynie postępowanie mające na celu wydanie lub odmowę wydania prawa jazdy, a nie wydania wtórnika prawa jazdy. Organy administracji pominęły treść § 7 ust. 4 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym wydanie wtórnika prawa jazdy osobie o to ubiegającej się następuje w zakresie kategorii posiadanych w dotychczasowym prawie jazdy lub w zakresie kategorii określonych w umowie międzynarodowej jako równoważnej posiadanym kategoriom. Rekapitulując ten tok rozważań należy wskazać, iż przy założeniu, że sprawa zgodnie z wnioskiem strony dotyczyła postępowania zmierzającego do wydania wtórnika prawa jazdy, organy administracji nie posiadały uprawnień do odmowy wydania wtórnika prawa jazdy w związku z weryfikacją dokumentów, na podstawie których uprzednio wydano prawo jazdy skarżącemu. Należy przy tym wskazać, iż pierwotne wydanie prawa jazdy powinno wiązać z wydaniem decyzji administracyjnej, która obowiązuje w obrocie prawnym i bez przeprowadzania nadzwyczajnego postępowania administracyjnego nie można dokonywać zmiany, względnie uchylenia już raz wydanej w tej samej sprawie decyzji. Nie można uznać za uzasadnione stanowisko organów administracji, iż prowadzenie postępowania w sprawie wymiany prawa jazdy (w związku z upływem terminu ważności dokumentu) opiera się na takich samych podstawach prawnych, jak postępowanie w sprawie wydania wtórnika prawa jazdy. Zgodnie z § 7 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami, wobec osoby starającej się o wydanie wtórnika prawa jazdy, gdy dokument prawa jazdy został wydany przed dniem 1 lipca 1999 r. i nie był wymieniony zgodnie z art. 150 ust. 2 P.r.d., nowy dokument wydaje się przy dodatkowym zastosowaniu przepisów w sprawie wymiany praw jazdy. Powołany art. 150 ust. 2 P.r.d. zawiera delegację do wydania rozporządzenia w zakresie warunków i terminów wymiany praw jazdy i innych dokumentów uprawniających do kierowania pojazdami lub potwierdzających dodatkowe kwalifikacje kierujących pojazdami wraz z określeniem wysokości opłat za ich wymianę. Na tej podstawie Minister Infrastruktury wydał w dniu 29 kwietnia 2002 r. rozporządzenie w sprawie wymiany praw jazdy (Dz. U. Nr 69, poz. 640 ze zm.). Zgodnie z § 2 ust. 3 tego rozporządzenia, do wniosku o wymianę prawa jazdy dołącza się:

1) wyraźną fotografię o wymiarach 3,5 x 4,5 cm, przedstawiającą osobę bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami w taki sposób, aby ukazywała głowę w pozycji lewego półprofilu i z widocznym lewym uchem, z zachowaniem równomiernego oświetlenia twarzy,

2) kserokopię dokumentu podlegającego wymianie,

3) dowód uiszczenia opłaty za wymianę dokumentu.

Rozporządzenie to nie tylko wskazało na zamknięty katalog dokumentów wymaganych przy wymianie prawa jazdy, ale i ustaliło tryb wymiany dotychczasowych dokumentów na nowe ten sposób, że sprecyzowało zasady wpisywania poszczególnych kategorii uprawniających do kierowania pojazdami, w zależności od okresu, kiedy dana osoba uzyskała dotychczasowe prawo jazdy. Odnosząc te ustalenia do niniejszej sprawy należy wskazać, iż stosownie do § 4 ust. 4 rozporządzenia w sprawie wymiany praw jazdy w zakresie dokumentów wydanych na podstawie przepisów ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 1992 r. Nr 11, po. 41 ze zm.) dotychczasowe prawa jazdy wymienia się zgodnie z posiadaną kategorią, z tym że:

1) prawo jazdy kategorii trolejbusowej wymienia się na prawo jazdy kategorii D z ograniczeniem do kierowania trolejbusami,

2) prawo jazdy kategorii M wymienia się na prawo jazdy kategorii T z ograniczeniem do kierowania pojazdem wolnobieżnym,

3) prawo jazdy kategorii C wraz z kategorią D i E wymienia się również na prawo jazdy kategorii C+E, przy czym datą uzyskania uprawnienia tej kategorii jest::

a) dzień 1 października 1991 r. - gdy oba uprawnienia zostały uzyskane przed tą datą,

b) data najpóźniej uzyskanego uprawnienia - gdy jedno z nich lub oba zostały uzyskane po dniu 1 października 1991 r.

W związku z powyższym również powołane przepisy rozporządzenia w sprawie wymiany praw jazdy nie dopuszczają do merytorycznego badania zasadności wcześniej uzyskanych kategorii uprawniających do kierowania określonymi rodzajami pojazdów. Ponadto, co ma znaczenie w tej sprawie, wątpliwym jest samo rozstrzyganie o wymianie prawa jazdy w drodze odrębnej decyzji administracyjnej (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4.10.2005 r., sygn. akt II SA/Po 1609/03, opub. w ONSAiWSA 2006, nr 3, poz. 83). Wymiana prawa jazdy ma przede wszystkim charakter czynności materialno-technicznej. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, iż bez precyzyjnego określenia przedmiotu tej sprawy administracyjnej, organy administracyjne nie miały możliwości prawidłowego rozstrzygnięcia. Przedstawiona analiza obowiązujących przepisów prowadzi do wniosku, że zarówno w postępowaniu zmierzającym do wydania wtórnika prawa jazdy jak i wymiany już posiadanego dokumentu prawa jazdy nie ma podstaw prawnych do badania zasadności uzyskanych uprzednio uprawnień do kierowania pojazdami. Oczywistym naruszeniem przepisów postępowania było również wydanie w tej sprawie decyzji przez organ l-instancyjny na podstawie art. 151 k.p.a., mimo że nie prowadzono żadnego postępowania wznowieniowego. Art. 151 k.p.a. tylko wówczas można zastosować, jeżeli w tej samej sprawie już została wydana decyzja administracyjna i stała się ona ostateczna, a przy tym wszczęto w drodze postanowienia odrębne postępowanie wznowieniowe. Organy administracji naruszyły również art. 9 k.p.a. w ten sposób, że nie czuwały na tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa. W tej sprawie realizacja tego obowiązku powinna polegać przede wszystkim na wyjaśnieniu stronie, jakie skutki prawne pociągnie za sobą złożenie wniosku bądź o wymianę prawa jazdy, bądź o wydanie wtórnika prawa jazdy. Jak bowiem wyżej przedstawiono, nie są to tożsame postępowania. Zgodnie z art. 141 § 4 P.p.s.a. właściwy w tej sprawie organ l-instancji ponownie prowadząc postępowanie powinien przede wszystkim prawidłowo ustalić przedmiot sprawy i stosownie do tego sprawę załatwić na podstawie obowiązujących przepisów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie nie wstrzymał wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ nie podlega ona wykonaniu. W związku z tym, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt a i c P.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku, ponieważ stwierdził naruszenie przepisów postępowania administracyjnego (art. 6, art. 9 i art. 151 k.p.a.). które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy (art. 90, art. 98, art.150 Prawa o ruchu drogowym), a także § 5 i 7 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 21 stycznia 2004 r. w sprawie wydawania uprawnień do kierowania pojazdami (Dz. U. Nr 24, poz. 215) i § 2 i 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 29 kwietnia 2002 r. w sprawie wymiany praw jazdy (Dz. U. Nr 69, poz. 640 ze zm.).

Mając powyższe na względzie, orzeczono jak w sentencji wyroku.