Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt I SA/Gl 619/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2011-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 pkt 3, art. 4 ust. 5, art. 4 ust. 7
journal: Dz.U. 2002 nr 9 poz 84
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 16g ust. 1 pkt 4, art. 16g ust. 10 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 54 poz 654
law: Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie WSA Grzegorz Granieczny, Bożena Suleja (spr.), Protokolant Izabela Maj - Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2011 r. sprawy ze skargi A Spółka z o.o. w Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 roku Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej O.p.), art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz.U. z 2001 r. Nr 79, poz.856 ze zm.) i § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. Nr 198, poz. 1925) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta G. z dnia [...] nr [...] określającą A Spółka z o.o. w Z. wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2004 rok w kwocie [...] zł.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania.

Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta G. określił A Spółka z o.o. z siedzibą w Z. (zwana dalej "A Sp. z o.o." względnie "Spółka") zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za 2004 rok w kwocie [...] zł.

Organ podatkowy I instancji do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości przyjął m.in. wartość budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wynoszącą [...] zł.

Ustalając podstawę opodatkowania organ nie zakwestionował wielkości zadeklarowanych przez Spółkę w odniesieniu do gruntów oraz budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Podważył natomiast wartość budowli zadeklarowaną przez podatnika i ustalił ich wartość opierając się na wycenie dokonanej przez biegłego rzeczoznawcę majątkowego R.S.

Od powyższej decyzji A Sp. z o.o. złożyła odwołanie, wnosząc o jej uchylenie w całości. Strona zarzuciła organowi podatkowemu I instancji naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 3, ust. 3, ust. 5, ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, art. 16g ust. 1 pkt 4 i ust. 10 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz przepisów Ordynacji podatkowej, tj. art. 121 § 1 art. 122, art. 187 § 1, art. 191 i art. 210 § 4.

W uzasadnieniu odwołania strona podniosła, że organ podatkowy I instancji nie zweryfikował operatu szacunkowego pod względem formalnym i zarzuciła organowi "brak przeprowadzenia dowodu z operatu szacunkowego i brak postępowania w tej części". Odwołująca się wskazała, że organ podatkowy bezkrytycznie przyjął wartość budowli wniesionych aportem do Spółki określoną

w operacie szacunkowym sporządzonym na zlecenie organu, nie badając przy tym, czy od budowli tych były dokonywane odpisy amortyzacyjne.

Strona wskazała ponadto, że z uwagi na specyfikę funkcjonowania Spółki, bardzo trudno było ustalić wartość rynkową sieci gazowej, natomiast ze względu na to, iż ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie zawiera definicji "wartości rynkowej" podjęto działania zmierzające do ustalenia wartości początkowej składników sieci gazowej na poziomie zbliżonym do wartości rynkowej. Jak podkreśliła, podstawą procesu wyceny przedmiotowych sieci gazowych "stanowiła ich wartość księgowa tj. wartość początkowa wynikająca z ksiąg wnoszącego aport B S.A. w W. (dalej B S.A.), pomniejszona o wartość dokonanych odpisów amortyzacyjnych". Na poparcie swojego stanowiska Spółka powołała się na odpowiedź Ministra Skarbu Państwa na interpelację poselską Nr 5950, a także na inne pisma oraz dostępne na stronie internetowej Ministra Finansów informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego wydane w "podobnych sprawach".

Odnosząc się do argumentacji podniesionej w odwołaniu, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podniosło, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U.

z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm. – dalej u.p.o.l) w brzmieniu obowiązującym

w 2004 r., podstawę opodatkowania dla budowli lub ich części związanych

z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, stanowi wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień

1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczenia amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Jednocześnie SKO zwróciło uwagę na treść art. 4 ust. 5 i art. 4 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zgodnie z którymi jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa określona przez podatnika. Natomiast, jeżeli podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 i ust. 5 lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy powoła biegłego (rzeczoznawcę majątkowego), który ustali tę wartość. W przypadku, gdy wartość ustalona przez biegłego jest wyższa co najmniej o 33 % od wartości określonej przez podatnika, koszty ustalenia tej wartości przez biegłego ponosi podatnik.

Następnie organ przywołując treść art. 16 g ust. 10 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm. – dalej u.p.d.o.p.) w brzmieniu obowiązującym w 2004 roku wskazał, że w razie nabycia w drodze kupna, przyjęcia do odpłatnego korzystania lub wniesienia w postaci wkładu niepieniężnego, przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, łączną wartość początkową nabytych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych stanowi suma wartości rynkowej w przypadku wystąpienia dodatniej wartości firmy, a w przypadku nie wystąpienia dodatniej wartości firmy - różnica między ceną nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, albo nominalną wartością wydanych akcji lub udziałów

a wartością składników majątkowych nie będących środkami trwałymi ani wartościami niematerialnymi prawnymi. Zgodnie zaś z art. 16 g ust. 12, przy ustalaniu wartości początkowej poszczególnych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, (w myśl ust. 1 pkt 3 i 4 oraz ust. 2, 10 i 11) stosuje się odpowiednio art. 14. W opinii organu odwoławczego przywołany art. 14 w ust. 3 stanowi o możliwości ustalenia wartości rynkowej przez organ podatkowy

z uwzględnieniem opinii biegłego lub biegłych.

Jak wskazał dalej organ, w modelowym układzie w roku następnym po wprowadzeniu budowli przez podatnika do ewidencji środków trwałych, wartość budowli przyjęta do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości nie ulega pomniejszeniu - art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

Jeżeli zatem organ podatkowy ustali wartość budowli podlegających amortyzacji

w roku, w którym podatnik je nabył to wartość ta jako niezmienna może być przyjęta do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości w latach następnych.

Z tych względów organ odwoławczy za chybione uznał zarzuty odwołania związane

z kwestionowaniem prawidłowości przyjęcia przez organ podatkowy I instancji do podstawy opodatkowania wartości budowli ustalonej na potrzeby opodatkowania za inny okres rozliczeniowy. W konsekwencji jego zdaniem nie zachodziła również potrzeba ponowienia dowodu z opinii biegłego dla potrzeb ustalenia wartości budowli w roku 2004. Organ podatkowy I instancji powinien był natomiast uwzględnić ewentualne przypadki zbycia bądź likwidacji budowli, które były ujęte w opinii biegłego i odpowiednio pomniejszyć podstawę opodatkowania.

Następnie organ odwoławczy podkreślił, że w rozpatrywanej sprawie wartość budowli (środków trwałych) przyjęta przez podatnika do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości za rok, w którym zostały one nabyte, została zakwestionowana przez organ podatkowy i ustalona w decyzjach podatkowych organów obu instancji.

W dalszej części uzasadnienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze

w K. podniosło, że wyrokiem z dnia 2 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Gl 967/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę A sp. z o.o. w Z.

w sprawie określenia wysokości podatku od nieruchomości za 2003 r. Podkreśliło, że w przywołanym wyroku Sąd wyjaśnił, że przyjęty przez organy podatkowe sposób ustalenia wartości budowli jest prawidłowy a stanowisko prezentowane w tym zakresie przez Spółkę błędne.

Następnie organ odwoławczy wskazał, że przyjęta przez organ podatkowy

I instancji do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2004 rok wartość budowli ustalona została w oparciu o dowód z opinii biegłego przeprowadzony w ramach postępowania prowadzonego przez ten organ w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2003 rok. Kolegium przyjęło jako dowód w sprawie operat szacunkowy z dnia 30 lipca 2007 r. sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego R.S. przede wszystkim dla zweryfikowania jego poprawności formalnej. W ocenie organu II instancji operat ten nie zawiera zarzucanych przez Spółkę błędów i może być podstawą ustalenia opodatkowania podatkiem od nieruchomości w odniesieniu do budowli. Zdaniem organu nie budzi zastrzeżeń przyjęta przez biegłego metoda wyceny (odtworzeniowa - przewidziana

w art. 152 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami), gdyż nie było możliwym zastosowanie innych metod takich jak: porównawcza (wewnętrzna i zewnętrzna), remanentowa, produkcyjna. Wybór metody przez rzeczoznawcę znajduje uzasadnienie w okolicznościach, w jakich doszło do nabycia budowli (dokapitalizowanie Spółki) oraz realiach ekonomicznych. Brak jest na rynku drugiego podmiotu gospodarczego prowadzącego na tym samym obszarze i na zbliżoną skalę działalność polegającą na dostawach paliwa gazowego za pomocą rurociągów - co jest faktem notoryjnym. W opinii organu podatkowego Spółka kwestionując zasadność ustaleń poczynionych przez organ podatkowy I instancji

w tym zakresie poprzestaje na prostej negacji i nie wskazuje podmiotu, który prowadziłby tego rodzaju działalność konkurując w obrocie gospodarczym

z przedsiębiorstwem spółki.

Nie sposób wobec powyższego, zdaniem organu, skutecznie podnosić zarzutu przeciw opinii biegłego, iż nie została poprzedzona analizą rynku, bowiem takiej analizy nie można było przeprowadzić. Organ zaakcentował, że ocena wiarygodności operatu szacunkowego dokonana przez skład orzekający Samorządowego Kolegium Odwoławczego pokrywa się z oceną organu podatkowego I instancji. Podobnie jak organ podatkowy I instancji, Kolegium nie dostrzegło potrzeby przeprowadzenia dowodu przez Komisję Opiniującą na okoliczność poprawności sporządzenia operatu szacunkowego. Istotne dla sprawy sporne okoliczności faktyczne zostały zdaniem organu w sposób nie budzący wątpliwości ustalone w oparciu o dowód z opinii biegłego, nie zachodziła zatem potrzeba prowadzenia kolejnych dowodów na potwierdzenie tych okoliczności.

W dalszej części uzasadnienia SKO, odnosząc się do zarzutu Spółki,

że od sporządzenia operatu szacunkowego upłynęło ponad 24 miesiące podniosło,

iż zgodnie z art. 156 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został stworzony przez okres 12 miesięcy. W opinii organu ratio legis tegoż przepisu sprowadza się do uniemożliwienia wykorzystania operatu szacunkowego, który w związku z upływem czasu i zmianą realiów rynkowych utracił swoją aktualność i nie będzie odzwierciedlać obecnej wartości nieruchomości. Organ zauważył, że ust. 5 przywołanego art. 156 stanowi, iż przepisy art. 156 ust. 3 i 4 nie naruszają uregulowań wynikających z przepisów odrębnych. Przepisem odrębnym, o którym mowa w art. 156 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest zdaniem organu m.in. art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej stanowiący, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne

z prawem. Z przepisu tego wynika, że organ podatkowy prowadząc postępowanie wyjaśniające samodzielnie ocenia przydatność dowodów do wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy. W opinii organu odwoławczego wartość dowodowa operatu szacunkowego sporządzonego na potrzeby postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego za 2003 r. nie ulegała zmianie również w niniejszej sprawie. Uwzględnić bowiem należy, że zmiana wartości budowli związana z upływem czasu pozostaje bez wpływu na wartość przyjmowaną do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości, co zostało omówione wyżej na tle przepisu art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

W kontekście reżimu prawnego opodatkowania budowli związanych z działalnością gospodarczą upływ czasu od sporządzenia operatu szacunkowego, a w szczególności 12 miesięcy, o których mowa wart. 156 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, pozostaje zdaniem organu bez wpływu na przydatność

i wiarygodność tegoż dokumentu jako dowodu w sprawie określenia wysokości podatku od nieruchomości.

Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia art. 4 ust. 5 ustawy

o podatkach i opłatach lokalnych organ wskazał, że przepis ten nie mógł zostać

w rozpatrywanej sprawie naruszony, bowiem nie miał on zastosowania. Podkreślił, że podstawą do ustalenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania był m.in. art. 4 ust. 7 w zw. z art. 4 ust 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych (powołany w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji), czego potwierdzeniem jest wywód zamieszczony w uzasadnieniu przywołanego wcześniej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 marca 2009 r.

Art. 4 ust 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ma zastosowanie do innych stanów faktycznych, a mianowicie przypadków budowli, od których nie dokonuje się w ogóle odpisów amortyzacyjnych.

Podniesione w odwołaniu zarzuty naruszenia przepisów postępowania podatkowego, a to art. 122, art. 210 § 4 O.p. pozostają w ścisłym związku

z zarzutami dotyczącymi przepisów materialnego prawa podatkowego i są wedle argumentacji Spółki ich następstwem. Wobec bezzasadności zarzutów ukierunkowanych na wykazanie pogwałcenia przepisów ustawy o podatkach

i opłatach lokalnych tracą również na aktualności, zdaniem organu odwoławczego, zarzuty dotyczące braku uzasadnienia faktycznego i prawnego oraz prawidłowej podstawy prawnej.

Reasumując organ odwoławczy wskazał, że w rozpatrywanej sprawie sporne składniki majątkowe stanowiące budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej zostały nabyte przez podatniczkę w drodze wkładu niepieniężnego.

W konsekwencji określając wartość tychże składników majątkowych (budowli) na potrzeby amortyzacji oraz opodatkowania podatkiem od nieruchomości Spółka obowiązana byłą podać ich wartość rynkową. Organy podatkowe określając wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2004 r. przyjęły wartość tychże budowli inną od zadeklarowanej przez Spółkę, a ustaloną

w oparciu o opinię biegłego przeprowadzoną w ramach postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości

za 2003 rok zakończonego ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. Nr [...] z dnia [...].

W skardze na wymienioną decyzję A sp. z o.o. w Z., reprezentowana przez pełnomocnika zarzuciła organowi:

I. Obrazę przepisów prawa materialnego:

1) naruszenie przepisów art. 4 ust. 7 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż wartość, o której mowa w części końcowej przepisu odnosi się do wartości rynkowej a nie do wartości będącej podstawą dokonywania odpisów amortyzacyjnych;

2) naruszenie przepisów art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na niezastosowaniu przepisu, i przyjęciu, iż podstawą opodatkowania budowli, od których dokonywane są odpisy amortyzacyjne jest wartość rynkowa budowli;

3) naruszenie przepisów art. 16g ust. 1 pkt 4 i 16 ust. 10 pkt 1 u.p.d.o.p. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym zastosowaniu art. 16g ust. 10 pkt 1 zamiast art. 16g ust. 10 pkt 2 oraz błędnej wykładni art. 16 ust. 1 pkt 4 polegające na uznaniu, iż wartością początkową środków trwałych jest ich wartość rynkowa;

II. Naruszenie przepisów o postępowaniu, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1) naruszenie przepisów art. 120 O.p. poprzez bezpodstawne zastosowanie niewłaściwych przepisów w zaskarżonej decyzji;

2) naruszenie art. 121 § 1 i art. 122 O.p. poprzez oparcie rozstrzygnięcia na błędnych ustaleniach faktycznych, tj. przyjęcia, iż w wyniku aportu powstała dodatnia wartość firmy oraz przyjęcia opinii biegłego wydanej według stanu na niewłaściwy dzień;

3) naruszenie art. 124 O.p. poprzez nieudzielenie odpowiedzi na zawarty

w odwołaniu zarzut przyjęcia jako dowodu operatu szacunkowego ustalającego wartość rynkową budowli na dzień inny niż dzień powstania obowiązku dowodowego;

4) naruszenie art. 180 § 1 Op poprzez odmowę zwrócenia się do niezależnego organu o dokonanie oceny operatu szacunkowego sporządzonego przez biegłego powołanego przez organ podatkowy.

Jednocześnie pełnomocnik Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji

w całości oraz zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania według norm prawem przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Następnie przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz przedstawił obszerne uzasadnienie podniesionych przez niego zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego.

Stwierdził m.in., że Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydając decyzję naruszyło przepis art. 124 O.p. pominęło bowiem sformułowany przez Spółkę

w odwołaniu zarzut dotyczący nieuwzględnienia przez organ I instancji wniosku

o wyłączenie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego R.S. oraz skierowania operatu szacunkowego do Komisji Opiniującej [...] Stowarzyszenia Rzeczoznawców z wnioskiem o wydanie opinii w przedmiocie prawidłowości sporządzonego operatu szacunkowego.

Strona zarzucając organowi naruszenie art. 180 § 1 O.p. podniosła, że pominął on negatywnie oceniony operat szacunkowy sporządzony przez działającego na zlecenie Spółki rzeczoznawcę majątkowego J.J., jednocześnie opierając swoje rozstrzygnięcie na operacie szacunkowym, który nie został zweryfikowany przez właściwy organ, pomimo że Spółka wskazał na liczne zastrzeżenia wobec sporządzonego operatu.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu objętej skargą decyzji.

Ponadto Kolegium podniosło, że autor skargi pomija fakt, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w sprawie o sygn. akt I SA/Gl 967/08 zaaprobował zastosowany przez organy podatkowe sposób określenia wartości budowli przyjmowanej do podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości (zagadnienie, wokół którego koncentruje się spór w niniejszej sprawie).

W konsekwencji zdaniem organu odwoławczego wartość tą organy podatkowe powinny uwzględniać przy opodatkowaniu za lata następne.

Dodatkowo odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 124 O.p. poprzez pominięcie wniosku Spółki o nieuwzględnienie przez Prezydenta Miasta G. operatu szacunkowego i przekazania go do zaopiniowania organ wskazał, że

w zaskarżonej decyzji wyjaśnił, iż nie dopatrzył się żadnych okoliczności mogących stanowić podstawę do uznania operatu szacunkowego sporządzonego przez R.S. za nieprzydatny dla wyjaśnienia sprawy i wyłączenia go z materiału dowodowego. Nie uznał też za zasadne przeprowadzenie nowego dowodu w tym przedmiocie jak też poddanie operatu ocenie Komisji Opiniującej [...] Stowarzyszenia Rzeczoznawców oraz podało motywy swojego stanowiska.

Odpowiadając na zarzut naruszenia art. 180 § 1 O.p. organ podkreślił, że jak wskazuje sama skarżąca operat szacunkowy wykonany przez J.J. uzyskał negatywną opinię Komisji [...] Stowarzyszenia Rzeczoznawców. Ponadto operat ten, w opinii organu odwoławczego nie może być w postępowaniu podatkowym traktowany jako dowód z opinii biegłego, bowiem posiada jedynie status dokumentu prywatnego.

Pogląd spółki, że sporządzony na jej zlecenie i potrzeby operat szacunkowy będzie traktowany na równi z dowodem przeprowadzonym w toku postępowania podatkowego nie znajduje oparcia w przepisach prawa – art. 197 O.p.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji

publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią

inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu

widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania decyzji. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżona decyzja lub postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło

ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej

dalej p.p.s.a.).

W zakresie tak określonej kognicji Sąd stwierdza, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta G. zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego,

które miało wpływ na wynik sprawy.

Istota sporu w rozpatrywanej sprawie, w świetle opisanego wyżej stanu faktycznego dotyczy sposobu określenia wartości budowli – sieci gazowniczej, wchodzącej w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa – przyjętej do podstawy opodatkowania, a w konsekwencji wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2004 rok. Polemika między stroną skarżącą, a organami podatkowymi sprowadza się zatem do tego, czy organ miał prawo weryfikowania wartości budowli wskazanej przez podatnika w drodze opinii biegłego.

Zdaniem podatnika podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości spornych budowli winna stanowić ich wartość księgowa, wynikająca z ksiąg wnoszącego aport B S.A., tj. pomniejszona o wartość odpisów amortyzacyjnych (dokonywanych przez wspólnika przed wniesieniem aportu). Wartość tę w opinii strony skarżącej odzwierciedla operat szacunkowy, sporządzony na jej zlecenie a zakwestionowany przez organy. Organy podatkowe uważają natomiast, że

w rozpatrywanym przypadku podstawą opodatkowania jest wartość rynkowa budowli, która została zweryfikowana przez organ i ustalona w oparciu o operat szacunkowy sporządzony przez biegłego R.S.

Na wstępie odnotować trzeba, że przywołany przez organ odwoławczy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 marca 2009 r. (sygn. akt I SA/Gl 967/08) wydany w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w Z. dotyczącej podatku od nieruchomości za 2003 r. został uchylony mocą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2010 r. sygn. akt II FSK 1229/09.

W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził jednoznacznie, że "podstawę opodatkowania budowli, od których dokonywane są odpisy amortyzacyjne stanowi ich wartość początkowa ustalona przez podatnika dla celów podatku dochodowego". Za trafny Sąd uznał także zarzut naruszenia art. 16 g ust. 10 pkt 1 u.p.d.o.p., a to z tego względu, że nie miał w sprawie zastosowania. Organ podatkowy właściwy w sprawie podatku od nieruchomości nie jest bowiem kompetentny do ustalania wartości budowli w oparciu o przepisy o podatkach dochodowych.

Zaprezentowany powyżej pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego uznaje za słuszny i przyjmuje do rozstrzygania skład orzekający w niniejszym postępowaniu.

Rozważania w niniejszej sprawie należy rozpocząć od przytoczenia przepisów ustawy podatkowej określającej sposób ustalania podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (w brzmieniu mającym zastosowanie do roku podatkowego, którego dotyczy zaskarżona decyzja) podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości stanowi dla budowli lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem

ust. 4 i 5 - wartość, o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego, stanowiąca podstawę obliczania amortyzacji w tym roku, niepomniejszona o odpisy amortyzacyjne, a w przypadku budowli całkowicie zamortyzowanych - ich wartość z dnia 1 stycznia roku, w którym dokonano ostatniego odpisu amortyzacyjnego. Zgodnie natomiast z art. 4 ust. 5, jeżeli od budowli lub ich części, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3, nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych - podstawę opodatkowania stanowi ich wartość rynkowa określona przez podatnika. W art. 4 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych ustawodawca postanowił, że jeżeli podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 oraz w ust. 5, lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, organ podatkowy powoła biegłego, z zastrzeżeniem ust. 8, który ustali tę wartość (w przypadku gdy podatnik nie określił wartości budowli, o których mowa w ust. 1 pkt 3 oraz w ust. 5, lub wartość ustalona przez biegłego jest wyższa co najmniej o 33% od wartości określonej przez podatnika, koszty ustalenia wartości przez biegłego ponosi podatnik).

Użyte przez ustawodawcę w art. 4 ust. 1 pkt 3 upol określenie "wartość,

o której mowa w przepisach o podatkach dochodowych, ustalona na dzień 1 stycznia roku podatkowego" oznacza, że chodzi tu o wartość ustaloną dla dokonania odpisów amortyzacyjnych na potrzeby podatkowe, którą określają jednolicie bez względu na status prawny podatnika: 1) ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. u. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) i 2) ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.). Skoro w zakresie pojęcia "wartość" przepis ten odsyła do jej rozumienia w przepisach o podatkach dochodowych, oznacza to, że sam nie tworzy normy prawnopodatkowej w odniesieniu do podstawy opodatkowania budowli, ale

jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w przywołanym wyżej wyroku z dnia

25 listopada 2010 r. wskazuje pewien określony stan faktyczny "wartość budowli",

od którego należy obliczyć podatek.

Z treści przytoczonych wyżej przepisów należy wyprowadzić wniosek, że

w sytuacji, gdy podatnik przedstawił w deklaracji podatkowej taką wartość budowli, jaka została przyjęta przez niego dla celów podatku dochodowego, organ podatkowy właściwy dla podatku od nieruchomości nie ma podstawy prawnej do ustalania wartości rynkowej budowli w drodze opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego. Wskazać należy, że przepisy u.p.o.l. nie dopuszczają możliwości odrębnego ustalania przez organ podatkowy wartości początkowej środków trwałych dla celów podatku od nieruchomości. W przypadku budowli, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych i budowli całkowicie zamortyzowanych, organ podatkowy nie ma prawa powoływania biegłego w sytuacji, gdy podatnik określił ich wartość. Podstawą opodatkowania takich budowli jest bowiem ich wartość przyjęta dla celów amortyzacji podatkowej, a nie wartość rynkowa.

Za trafne uznać należy zatem stanowisko skarżącej Spółki, że ustalenie wartości rynkowej budowli w drodze opinii biegłego jest możliwe tylko w przypadku kiedy podatnik nie podał wartości rynkowej lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej. Podatnik zobowiązany jest do podania wartości rynkowej jedynie w sytuacji przewidzianej w art. 4 ust. 5 u.p.o.l., tj. w odniesieniu do budowli, od których nie dokonuje się odpisów amortyzacyjnych. W innych przypadkach, tj.

w odniesieniu do budowli podlegających amortyzacji, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych lub które zostały całkowicie zamortyzowane – jak słusznie wskazano w skardze – podatnik jest zobowiązany do podania wartości stanowiącej podstawę dokonywania odpisów amortyzacyjnych, tj. wartości początkowej środka trwałego.

Przy ponownym rozpoznaniu odwołania organ podatkowy II instancji uwzględni powyższe uwagi Sądu, nadto dokona ustalenia, czy zadeklarowana

w korekcie wartość budowli rzeczywiście została uwzględniona w ewidencji środków trwałych podatnika, jako podstawa naliczania odpisów amortyzacyjnych.

Mając na uwadze naruszenie przepisów prawa materialnego mające istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, kierując się treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Orzeczenie, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu wydano w oparciu o art. 152 p.p.s.a. Na podstawie art. 200, art. 205 § 2 i art. 209 p.p.s.a. oraz przepis § 3 ust. 1 pkt 1 lit g rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości

z dnia 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. z 2011 r. Nr 31, poz. 153) Sąd zasądził na rzecz strony skarżącej

od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. koszty postępowania sądowego w kwocie [...] zł obejmujące uiszczony wpis w wysokości [...] zł oraz koszty zastępstwa procesowego w wysokości [...] zł i opłaty skarbowej za pełnomocnictwo w kwocie [...] zł.