Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 2423/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-06-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2  ust. 1  pkt 2,  art. 5,
journal: Dz.U. 2017 poz 1785
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jedn.
article: art. 21  ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 2101
law: Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Kurasz, Sędziowie sędzia WSA Matylda Arnold-Rogiewicz (sprawozdawca), sędzia WSA Agnieszka Olesińska, Protokolant specjalista Robert Powojski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] maja 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia wymiaru podatku od nieruchomości na 2017 r. oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. Wójt Gminy K. ("Organ pierwszej instancji") orzekł o ustaleniu P. B. (dalej też "Skarżący", "Strona" albo "Podatnik") wymiaru podatku od nieruchomości za 2017 rok w wysokości 81.392 zł. W uzasadnieniu decyzji podano, że wysokość podatku ustalono na podstawie wykazu nieruchomości, tj. zapisu w ewidencji gruntów i budynków, stosując stawki określone w aktualnie obowiązujących przepisach podatkowych, a nie na podstawie złożonej przez podatnika informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych.

Na skutek złożenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. (dalej też "SKO" albo Organ odwoławczy") decyzją z dnia [...] maja 2017 r. utrzymało w mocy decyzję Organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu SKO stwierdziło, że w niniejszej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2017 r., poz. 1785, dalej "u.p.o.l.") oraz uchwała RG K. nr X/62/16 z dnia 25 listopada 2016 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości. Wskazano, iż przedmiotem sporu pomiędzy Podatnikiem a Organem pierwszej instancji jest kwestia różnicy opodatkowania gruntów i budynków pod działalność gospodarczą oraz gruntów pozostałych. Przytoczono, że wedle Organu pierwszej instancji posiadane przez Stronę budynki o łącznej powierzchni 3.555 m2 mają charakter budynków związanych z działalnością gospodarczą i winny być opodatkowane wedle stawek przewidzianych dla takiej działalności, tj. 19 zł/m2. Grunty zajęte pod działalność gospodarczą o powierzchni 18.662 m2 winny być opodatkowane wedle stawek przewidzianych dla takiej działalności, tj. 0,72 zł/m2. Natomiast grunty pozostałe o powierzchni 1.518 m2 winny być opodatkowane według stawki przewidzianej dla gruntów pozostałych w wysokości 0,27zł za m2.

Jednocześnie Skarżący wykazał w deklaracji (informacji o nieruchomościach) budynek związany z działalnością gospodarczą o powierzchni 1.392 m2, grunty zajęte pod działalność gospodarczą o powierzchni 7.493 m2 oraz grunty pozostałe (w tym zajęte na prowadzenie działalności pożytku publicznego) o powierzchni 12.687 m2 i budynek pozostały o powierzchni 1.047 m2. W informacji o nieruchomościach podatnik pominął budynki o powierzchni odpowiednio: 473 m2, 201 m2, 129 m2, 313 m2 i 27 m2 - nie dokumentując ani też nie wyjaśniając przyczyn (powodów) mających wpływ na zmianę sposobu przedmiotu opodatkowania.

Następnie Organ odwoławczy podniósł, że z dokumentacji wynika, że aktami notarialnymi z 2016 r. Podatnik nabył prawo użytkowania wieczystego gruntów oraz prawo własności budynków położonych w miejscowości K. na cele prowadzonej działalności gospodarczej. Wskazano, iż o tym, co jest przedmiotem opodatkowania, świadczy także ewidencja gruntów i budynków prowadzona przez Starostę Przasnyskiego.

SKO oceniło, że zaskarżonej decyzji nie cechowały uchybienia formalne wskazane przez Stronę. Wyjaśniono, że decyzja z dnia 21 lutego 2017 r. zawierała wszystkie wymagane prawem obligatoryjne składniki tego aktu administracyjnego, wymienione w art. 210 § 1 pkt 1-8 oraz w art. 210 § 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2018 r., poz. 800, dalej "O.p."). SKO podniosło, że w treści art. 210 § 1a O.p. ustawodawca przesądził, iż decyzja w sprawie ustalania zobowiązania podatkowego w formie podatku od nieruchomości, podatku rolnym lub podatku leśnym, w tym w formie łącznego zobowiązania pieniężnego, sporządzona z wykorzystaniem systemu teleinformatycznego, może zamiast podpisu własnoręcznego osoby upoważnionej do jej wydania zawierać podpis mechanicznie odtworzony tej osoby lub nadruk imienia i nazwiska wraz ze stanowiskiem służbowym osoby upoważnionej do jej wydania.

SKO ustosunkowując się do pozostałych zarzutów Skarżącego wyjaśniło, że zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2017 r., poz. 2101 ze zm., dalej "p.g.k.") podstawę wymiaru podatków i świadczeń stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W konsekwencji, zdaniem SKO, wszelkie zarzuty pod adresem Organu pierwszej instancji, dotyczące nieuprawnionej przez ten organ zmiany w klasyfikacji gruntów budynków nie znajdowały oparcia, ponieważ to nie ten organ dokonuje zmian w ewidencji - klasyfikacji gruntów i budynków. Wskazano, że powyższe kwestie leżą w kompetencji danego Starosty i ewentualne uwagi lub zastrzeżenia co do dokonanej zmiany klasyfikacji gruntów oraz co do ilości i powierzchni budynków na działce, strona może kierować do tego organu tj. Starosty P. nie do Wójta Gminy K.

Zwrócono również uwagę, że od dnia 1 stycznia 2016 r. wyłączenie budynku (obiektu) z podstawy opodatkowania z uwagi na jego zły stan techniczny możliwe jest jedynie, gdy została wydana decyzja o rozbiórce i w obrocie prawnym ta decyzja pozostaje.

SKO stwierdzono, że Skarżący nie przedstawił żadnego dowodu potwierdzającego uzyskanie decyzji o rozbiórce kilku budynków (obiektów), a tym samym muszą być one objęte koko przedmiot opodatkowania.

Kończąc podkreślono, że z uwagi na obowiązujący od 1 stycznia 2016 r. stan prawny, jako bezprzedmiotowe uznać należało zarzuty pod adresem Organu pierwszej instancji oraz wnioski zawarte w odwołaniu dotyczące dopuszczenia dowodu z oględzin oraz dowodu z opinii biegłego z zakresu budownictwa na okoliczność złego stanu budynków, zaś przytaczane w treści odwołania stanowisko judykatury odnosiło się, w ocenie SKO, w sposób oczywisty do wcześniejszego - odmiennego stanu prawnego i nie może być one zastosowane w obecnym stanie faktycznym i prawnym tej sprawy.

Nie godząc się z powyższą decyzją Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu pierwszej instancji, i zarzucając jej naruszenie:

1) art. 122 w zw. z art. 187 § 1 O.p., poprzez nieprzeprowadzenie przez Organ odwoławczy postępowania wyjaśniającego, mającego na celu zebranie materiału dowodowego umożliwiającego prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie, w sposób wyczerpujący a tym samym oparcie rozstrzygnięcia decyzji na materiale dowodowym zebranym pod kątem z góry określonego rozstrzygnięcia;

2) art. 123 § 1 O.p. w zw. z art. 188 O.p., poprzez nieuwzględnienie przez Organ odwoławczy wniosków dowodowych Skarżącego o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z oględzin nieruchomości oraz dowodu z opinii biegłego z zakresu budownictwa, podczas gdy okoliczności faktyczne sprawy, które miały zostać wykazane tymi dowodami, tj. faktyczny sposób wykorzystywania nieruchomości lub jej części oraz jej stan techniczny, są okolicznościami istotnymi dla prawidłowego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy;

3) art. 210 § 4 O.p., poprzez niewskazanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dlaczego Organ odwoławczy odmówił wiarygodności materiałowi dowodowemu przedstawionemu przez Podatnika, w szczególności: zamiarów rozbiórki budynków oraz dokumentów fotograficznym, wykazującym zły stan techniczny budynków, co uniemożliwia ich wykorzystywanie pod prowadzenie działalności gospodarczej;

4) art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., poprzez jego błędną wykładnię, a tym samym nieuzasadnione zaliczenie budynków o złym stanie technicznym, uniemożliwiających ich stałe użytkowanie, na które uzyskano zezwolenia na rozbiórkę do budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, co w konsekwencji spowodowało zastosowanie niewłaściwej stawki podatku od nieruchomości;

5) art. 21 § 5 O.p. w zw. z art. 6 ust 6 u.p.o.l., poprzez ich niezastosowanie a tym samym wydanie przez organ podatkowy decyzji niezgodnej ze złożoną przez Skarżącego informacją o nieruchomościach i obiektach budowlanych wykazującej zmianę sposobu wykorzystywania gruntu i budynków podlegających opodatkowaniu pomimo związania organu podatkowego danymi zawartym i w złożonej przez Skarżącego deklaracji podatkowej (informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych) na skutek braku stwierdzenia przez organ podatkowy ich niezgodności ze stanem faktycznym w toczącym się postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W wypadku niestwierdzenia takich wad, sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 p.p.s.a.

Skarga jest nieuzasadniona, a w konsekwencji podlegać musi oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja nie jest dotknięta naruszeniami prawa mogącymi skutkować jej uchyleniem.

W przedmiotowej sprawie spór dotyczy tego, czy dla należących do Skarżącego budynków, co do których twierdzi on, że z uwagi na zły stan techniczny nie mogą być one wykorzystywane w działalności gospodarczej, powinna być stosowana stawka podatku od nieruchomości jak dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Skarżący jest podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą. W dniu 18 lutego 2016 roku aktem notarialnym Rep. A nr [...] Podatnik nabył jako użytkownik wieczysty gruntu działki [...] o łącznej powierzchni 13.461 m2 oraz jako właściciel stanowiący odrębny od gruntu podmiot własności inny budynek niemieszkalny o pow. 473 m2, budynek przemysłowy o pow. 1.392 m2, inny budynek niemieszkalny o pow. 201 m2, inny budynek niemieszkalny o pow. 129 m2, inny budynek niemieszkalny o pow. 313 m2 oraz urządzenia: utwardzenie, oświetlenie i ogrodzenie działki. W tym samym dniu, aktem notarialnym Rep. A nr [...] jako użytkownik wieczysty gruntu nabył działkę nr [...] o pow. 6.719 m2 oraz jako właściciel - inny budynek niemieszkalny o pow. 1.047 m2 i inny budynek niemieszkalny o pow. 27 m2. Powyższe nieruchomości położone są w miejscowości K. przy ul. M. i Podatnik nabył je na cele prowadzonej działalności gospodarczej pod nazwą G. P. B. z siedzibą K., Plac L., a co znalazło odzwierciedlenie w zapisach treści aktu notarialnego (§ 2 aktu notarialnego Rep. A nr [...] i § 2 aktu notarialnego Rep. A nr [...]). Nieruchomości te objęte są księgami wieczystymi OS1P/00033173/5 i OS1P/00054098/8.

W aktach administracyjnych znajduje się wypis z Centralnej Ewidencja i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) potwierdzający dane o prowadzeniu przez Skarżącego działalności gospodarczej.

Podatnik w dniu 6 czerwca 2016 r. złożył informację o nieruchomościach, wykazując grunty związane z działalnością gospodarczą o pow. 7.493 m2 oraz grunty pozostałe, w tym zajęte na prowadzenie odpłatnej statutowej działalności pożytku publicznego o pow. 12.687 m2, a także budynek związany z działalnością gospodarczą o pow. 1.392 m2 i budynek pozostały o pow. 1.047 m2, pomijając natomiast pozostałe budynki o pow. 473 m2, 201 m2, 129 m2, 313 m2, 27 m2, i nie przedkładając uzasadnienia do złożonej informacji, jak również dokumentów mających wpływ na zmianę sposobu opodatkowania.

Po wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia wysokości podatku od nieruchomości na 2017 r. Strona złożyła na wezwanie organu jedynie zgłoszenie o zamiarze rozbiórki obiektów budowlanych (dawny budynek wagi, garaży, budynku magazynowego) oraz dokumentację fotograficzną. Zgłoszenia te są datowane na 8 maja 2015 r. i wystawione na nazwisko J. B. i Firmę A. sp. z o.o., co jest w sprzeczności z nabyciem ww. budynków w dniu 18 lutego 2016 r. przez Podatnika, a także zapisami w ewidencji gruntów i budynków oraz ww. księgach wieczystych.

W skardze Podatnik zarzuca naruszenie przepisów postępowania podatkowego oraz naruszenie przepisów prawa materialnego. W pierwszej kolejności podlegają rozpatrzeniu, co do zasady, zarzuty odnoszące się do kwestii procesowych oraz ustaleń faktycznych, albowiem tylko prawidłowo ustalony stan faktyczny, w oparciu o prawidłowo zgromadzone i rozpatrzone dowody, daje podstawę do zbadania prawidłowości zastosowanych norm przepisów prawa materialnego.

Jednocześnie jednak Sąd dostrzega, że w niniejszej sprawie to przepisy materialnoprawne wyznaczają granice sprawy podatkowej, w której zapadały zaskarżone decyzje, co oznacza, że dopiero poprzez pryzmat ram materialnoprawnych można dokonać oceny poprawności przeprowadzonego postępowania podatkowego. Istotą sporu w rozpoznawanej sprawie jest bowiem stawka, jaka powinna być zastosowana do znajdujących się we władaniu przedsiębiorcy budynków niemieszkalnych, znajdujących się - jak twierdzi Skarżący - w złym stanie technicznym, uniemożliwiającym ich stałe użytkowanie.

Rozstrzygając zaistniały spór wskazać trzeba, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają budynki lub ich części. Podstawę opodatkowania w takim przypadku stanowi powierzchnia użytkowa budynku (art. 4 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.).

Stawki podatku wynikają z uchwały rady gminy, podjętej na podstawie kompetencji określonych w art. 5 u.p.o.l. W przepisie tym upoważniono rady gmin m.in. do różnicowania stawek podatku dla budynków mieszkalnych i związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Powyższe zróżnicowanie kategorii budynków prowadzi do konieczności przyporządkowania właściwej stawki podatku według rodzaju budynku opodatkowywanego. Istotne w tym zakresie są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Treść normatywna art. 21 ust. 1 p.g.k. stanowi bowiem, że podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym dokumentem stanowiącym źródło informacji wykorzystywanych w postępowaniu podatkowym. Decydujące znaczenie dla obciążenia podatkiem ma więc klasyfikacja budynku uwidoczniona w prowadzonej przez starostę ewidencji. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, gdzie akcentuje się, iż przy wymiarze podatku od nieruchomości wiążące są dla organów podatkowych zapisy wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń. Od tej reguły, potwierdzonej treścią przywołanego zapisu ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów i budynków (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 5 listopada 2009 r. sygn. akt II FSK 836/08, z dnia 15 kwietnia 2008 r. sygn. akt II FSK 372/07, z dnia 12 marca 2009 r. sygn. akt FSK 49/08, z dnia 2 kwietnia 2009 r. sygn. akt II FSK 1949/07; wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia dostępne są na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 O.p. i zgodnie z tym przepisem stanowią one dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ustalenia oparte o treść tych dokumentów urzędowych stanowią istotny element określenia podatkowego stanu faktycznego. W związku z tym organ podatkowy nie ma podstaw do pomijania tych danych w postępowaniu podatkowym. Ich podważenie bądź też zmiana może nastąpić w postępowania prowadzonym przed właściwymi organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe, ponieważ organy podatkowe nie zostały wymienione jako uprawnione do takich działań w treści przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz wydanego na jego podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38 poz. 454 ze zm.) - dalej: "rozporządzenie" - (wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2010 r. sygn. akt II FSK 1243/08). Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych (wyroki WSA w Warszawie z dnia 2 grudnia 2004 r. sygn. akt III SA/Wa 257/04, z dnia 5 października 2005 r. sygn. akt III SA/Wa 1718/05 i z dnia 7 lipca 2005 r. sygn. akt III Sa/Wa 1206/05) i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji.

Jak zostało wskazane, dane ewidencyjne wskazujące położenie, przeznaczenie, funkcje użytkowe i powierzchnię użytkową budynków bezwzględnie wiążą organ podatkowy. Dopóki ewidencja nie zostanie zmieniona w przewidzianym prawem trybie administracyjnym, dane te nie mogą być przez organ w toku postępowania podatkowego samodzielnie korygowane.

Ustalając stan faktyczny sprawy i dokonując wymiaru podatku organy podatkowe z uwagi na zasadę praworządności (art. 120 O.p.), nie mogły więc przyjąć danych odmiennych niż wykazane ewidencji.

Istotne jest również, że z dniem 1 stycznia 2016 r. do ustawy o podatkach i opatach lokalnych dodano nowy przepis – art. 1a ust. 2a, zgodnie z którym do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się:

1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami;

2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d;

3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409, ze zm., dalej "p.b."), lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania.

Jednocześnie uległ zmianie art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. Do dnia 31 grudnia 2015 r. przepis ten stanowił, że użyte w ustawie określenia grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b tej ustawy, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Jak się wydaje, na regulację tę powołuje się w skardze Podatnik, wskazując orzeczenia sądów administracyjnych wyjaśniające pojęcie "względy techniczne". Należy jednak podkreślić, że od 1 stycznia 2016 r. przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. ma nowe brzmienie, stanowiąc, iż użyte w ustawie określenia grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oznaczają grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Zaskarżona decyzja dotyczy wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2017, stąd też powoływane przez Skarżącego względy techniczne nie mają znaczenia, nie jest też konieczne przeprowadzanie postępowania dowodowego w celu ustalania okoliczności nie mających znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

To, czy budynki i budowle znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy, a znajdujące się w stanie technicznym uniemożliwiającym ich wykorzystywanie do prowadzenia działalności gospodarczej, powinny być uznawane za budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, było przedmiotem rozważań w nadal nieprawomocnych wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Gd 145/17, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 1056/17, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt I SA/Łd 950/17, a także w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 10 października 2017 r., sygn. akt I SA/Bd 774/17. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko wyrażone w przywołanych orzeczeniach, posłuży się też argumentacją przedstawianą w uzasadnieniach tych wyroków.

Zagadnienie opodatkowania nieruchomości będących w posiadaniu przedsiębiorcy było już wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przykładowo, w wyroku z 14 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 3049/12, NSA uznał, że podstawowym kryterium związku z działalnością gospodarczą jest samo posiadanie danej nieruchomości przez podmiot prowadzący działalność gospodarczą. Istotne jest, że związek danej nieruchomości z prowadzeniem działalności gospodarczej oznacza także związek pośredni, służący prowadzonej działalności i nie może być utożsamiany jedynie z działalnością faktyczną. Tym samym o tym, czy dana nieruchomość pozostaje związana z działalnością gospodarczą nie przesądza to, czy działalność gospodarcza jest w danym obiekcie rzeczywiście prowadzona, ale to, czy jest w posiadaniu przedsiębiorcy. Przejściowe niewykorzystywanie przez podmiot gospodarczy części nieruchomości do wykonywania działalności gospodarczej nie daje podstaw do tego, by do wymiaru podatku od nieruchomości nie miały zastosowania stawki przewidziane dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą. W powołanym orzeczeniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał także, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych nie definiuje pojęcia "względów technicznych", których zaistnienie wyklucza wykorzystywanie przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej. Należy jednak przyjąć ze względu na ratio legis wprowadzenia tej konstrukcji prawnej, że chodzi o zmniejszenie obciążeń podatkowych tych podmiotów gospodarczych, które nie mogą wykorzystywać posiadanych nieruchomości dla celów gospodarczych z przyczyn całkowicie od nich niezależnych, a związanych z naturą danego przedmiotu opodatkowania. Innymi słowy, analizowany przepis może znaleźć zastosowanie tylko w przypadku zaistnienia obiektywnych okoliczności natury technicznej, całkowicie uniemożliwiających wykorzystanie przedmiotu opodatkowania do celów działalności gospodarczej prowadzonej przez dany podmiot i to zarówno obecnie, jak i w przyszłości. Pojęcie "względy techniczne" nie obejmuje więc swoim zakresem technologicznych, ekonomicznych, jak również finansowych przyczyn braku możliwości wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej. Podobne stanowisko zajął NSA w wyrokach z dnia 9 stycznia 2009 r., sygn. akt II FSK 1354/07, z dnia 5 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK 1626/12, z dnia 16 września 2014 r., sygn. akt II FSK 2222/12, z dnia 25 listopada 2015 r., sygn. akt II FSK 2449/13. Wprawdzie poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego zostały wyrażone na tle stanu prawnego obowiązującego przed dniem 1 stycznia 2016 r., zachowują jednak pełną aktualność w obowiązującym stanie prawnym. Dokonana zmiana przepisów ogranicza możliwość stosowania niższych stawek w odniesieniu do gruntów i budynków, będących w posiadaniu przedsiębiorcy, które nie są i nie mogą być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych. Dla wyłączenia takich nieruchomości z kategorii związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej konieczne jest, w obecnym stanie prawnym, legitymowanie się stosowną decyzją administracyjną (art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l.).

W niniejszej sprawie bezsporne jest, że wskazane w decyzjach nieruchomości należą do przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą. Skarżący w trakcie postępowania przed organami podatkowymi nie przedstawił w odniesieniu do niego ostatecznej decyzji organu nadzoru budowlanego o rozbiórce, czy decyzji ostatecznej organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek lub jego części z użytkowania. Tym samym, w ocenie Sądu, organ podatkowy prawidłowo uznał, że w rozpoznawanej sprawie, z uwagi na posiadanie nieruchomości przez Skarżącego będącego przedsiębiorcą, zastosowanie ma najwyższa stawka podatku od nieruchomości, tj. stawka od gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Wskazać należy, że w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2015 r. nieruchomość nie była opodatkowana jako związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeżeli nie była i nie mogła być wykorzystywana do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Z dniem 1 stycznia 2016 r. z przepisów o podatku od nieruchomości usunięto pojęcie względów technicznych, które pozwalało na zastosowanie niższej stawki podatku od nieruchomości wobec gruntów i budynków oraz na brak opodatkowania budowli, które nie są i nie mogą być wykorzystywane ze względów technicznych. Zostało ono zastąpione wymogiem, aby wobec obiektów budowlanych wydana została ostateczna decyzja o rozbiórce obiektu poprzez organ nadzoru budowlanego lub górniczego. Zmiana ta spowodowała bardzo istotne zawężenie możliwości obniżenia stawki podatku od nieruchomości ze względów technicznych.

W uzasadnieniu do ustawy zmieniającej ustawodawca wskazał, że celem nowelizacji było doprecyzowanie pojęcia "względy techniczne", w ten sposób, aby miało ono zastosowanie jedynie wobec budynków i budowli lub ich części, wobec których została wydana ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego lub organu nadzoru górniczego. Ustawodawca wskazał również, że doprecyzowanie pojęcia zawsze wiąże się z ograniczeniem jego zakresu, co prowadzi do zawężenia stosowania danego przepisu w porównaniu do poprzedniego stanu prawnego. Zgodnie z art. 67 Prawa budowlanego, jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. Organem właściwym do wydania decyzji na podstawie art. 67 ust. 1 p.b. jest powiatowy inspektor nadzoru budowlanego, natomiast decyzja dotycząca obiektów objętych ochroną konserwatorską jest wydawana przez wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego. Decyzja organu nadzoru nie tylko stwierdza okoliczności powodujące brak możliwości remontu, odbudowy lub wykończenia obiektu budowlanego, ale również nakłada obowiązek rozbiórki takiego obiektu w określonym czasie. Obiekt budowlany przestaje być związany z prowadzeniem działalności gospodarczej po uprawomocnieniu się decyzji organu nadzoru, czyli po upływie terminów na wniesienie odwołania. Zastąpienie względów technicznych wymogiem posiadania decyzji o rozbiórce wydanej przez odpowiedni organ nadzoru istotnie zawęża możliwość stosowania tego przepisu w porównaniu do stanu prawnego obowiązującego do 31 grudnia 2015 r. (Kupień Łukasz, Grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - konsekwencje likwidacji pojęcia względów technicznych, publ. Komentarz praktyczny LEX).

Reasumując stwierdzić należy, że aby nieruchomość będąca w posiadaniu przedsiębiorcy nie była opodatkowana według stawki jak dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, w stosunku do budynku lub jego części powinna być wydana decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego oraz uporządkowanie terenu. Taka decyzja jest wydawana w sytuacji, gdy nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia. Z akt sprawy podatkowej nie wynika, aby w stosunku do spornej nieruchomości została wydana decyzja, o której mowa w art. 67 ust. 1 p.b. W związku z powyższym nie ma podstaw, aby stwierdzić, że zaistniała przesłanka określona w art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l.

Podatnik nie przedstawił żadnego dowodu uzyskania takiej decyzji o rozbiórce budynków (obiektów), ani nawet nie twierdzi, że została ona wydana. Ogranicza się do twierdzenia (przy formułowaniu zarzutu zawartego w skardze), że uzyskano zezwolenie na rozbiórkę, nie wskazując jednak żadnych szczegółów. Natomiast w postępowaniu podatkowym zostały przez niego złożone: zgłoszenie o zamierzonej rozbiórce obiektu budowlanego (dawny budynek wagi), zgłoszenie o zamierzonej rozbiórce obiektu budowlanego (garaży) oraz zgłoszenie o zamierzonej rozbiórce obiektu budowlanego (budynek magazynowy), datowane na 8 maja 2015 r. Skarżący zarzuca organowi podatkowemu, że nie uwzględnił wniosku dowodowego o przeprowadzenia oględzin nieruchomości oraz dowodu z opinii biegłego z zakresu budownictwa w celu stwierdzenia stanu faktycznego budynków łub ich części oraz braku możliwości ich wykorzystywania do prowadzenia działalności gospodarczej.

Sąd wskazuje, że z uwagi na obowiązujące od dnia 1 stycznia 2016 r. brzmienie art. 1a ust. 1 pkt 3 i art. 1a ust. 2a pkt 3 u.p.o.l. stan techniczny budynków nie pozwalający na ich wykorzystanie w prowadzonej działalności gospodarczej nie ma wpływu na ich traktowanie jako związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, jeżeli nie została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 p.b., lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania. Nie są trafne zarzuty, że organ podatkowy nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w sposób wyczerpujący oraz odmówił wiarygodności materiałowi dowodowemu przedstawionemu przez Podatnika. Jak to zostało już powyżej wyjaśnione, faktyczny sposób wykorzystywania przedmiotowych nieruchomości orz ich zły stan techniczny, uniemożliwiający ich wykorzystanie do prowadzenia działalności gospodarczej, są okolicznościami nie mającymi wpływu na wymiar podatku on nieruchomości za 2017 r., stąd też zasadnie organ podatkowy nie przeprowadził wnioskowanych przez Stronę dowodów z oględzin nieruchomości i opinii biegłego z zakresu budownictwa. W ocenie Sądu podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania podatkowego nie są uzasadnione.

Nie jest zasadny także zarzut naruszenia art. 21 § 5 O.p. z wz. z art. 6 ust. 6 u.p.o.l. poprzez wydanie decyzji niezgodnej ze złożoną przez Skarżącego informacją o nieruchomościach i obiektach budowlanych. Skarżący wyraża przekonanie, że organ był związany danymi zawartymi w tej informacji na skutek braku stwierdzenia przez organ podatkowy ich niezgodności ze stanem faktycznym w toczącym się postępowaniu. Pogląd ten jest jednak błędny. Wydając postanowienie z dnia 23 stycznia 2017 r. o wszczęciu postępowania organ podatkowy wskazał na przyczyny jego wydania, podając, że z ewidencji gruntów i budynków wynika, że Podatnik jest użytkownikiem wieczystym działki nr [...] obręb K. sklasyfikowanej przez Starostwo Powiatowe w P. jako inne tereny zabudowane oznaczone jako Bi o pow. 18.662 m2 oraz właścicielem budynku o pow. 1.047 m2 na działce nr 317, budynków o pow. 129 m2 i 313 m2 na działce nr [...], budynków o pow. 473 m2, 1.392 m2 i 201 m2 na działce [...] oraz użytkownikiem wieczystym działki nr [...] sklasyfikowanej jako drogi o pow. 1.518 m2 zakupionych do prowadzenia działalności gospodarczej. Organ wskazał, że zgodnie z art. 21 ust. 1 p.g.k w zakresie klasyfikacji gruntów i budynków organ podatkowy jest związany wynikającymi z ewidencji gruntów i budynków. Dalej organ wskazał, że w złożonej w dniu 6 czerwca 2016 r. informacji o nieruchomościach i obiektach budowlanych Podatnik nie wykazał wszystkich posiadanych budynków (pomijając budynki o pow. 129 m2, 313 m2, 473 m2 i 201 m2), a nadto, że objęcie nieruchomości w posiadanie przez przedsiębiorcę oznacza, co do zasady, powstanie u tego przedsiębiorcy obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości, jako nieruchomości związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. Po przeprowadzeniu stosowanego postępowania została wydana decyzja Organu pierwszej instancji, utrzymana w mocy przez Organ odwoławczy, który wskazał, że stan techniczny i sposób wykorzystywania nieruchomości znajdujących się w posiadaniu przedsiębiorcy nie ma znaczenia, jeżeli nie ostała wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 p.b., lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania.

Reasumując: dokonane przez organy podatkowe wyliczenie podatku za 2017 rok, jak i uzasadnienie decyzji nie budzą wątpliwości co do swej poprawności, gdyż zawierają dokładne odniesienie zarówno do ustalenia powierzchni nieruchomości podlegających opodatkowaniu, jak i wskazanie podstaw prawnych, tj. wskazanie na konkretnie zastosowane przepisy ustaw, co Organ odwoławczy szczegółowo omówił w uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia.

Z uwagi na powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku w oparciu o art. 151 ustawy o p.p.s.a., oddalając skargę.