Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 463/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-04-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Rada Miasta
Treść wyniku: stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały w części
Powołane przepisy: article: art 40 ust 1
journal: Dz.U. 2013 poz 594
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jednolity.
article: art. 6n
journal: Dz.U. 2012 poz 391
law: Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - tekst jednolity
article: art. 23 ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 101 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych - tekst jedn.
article: art. 147 par 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

|Sygn. akt I SA/Kr 463/15 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 kwietnia 2015 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Waldemar Michaldo (spr.), Sędziowie: WSA Paweł Darmoń, WSA Ewa Michna, Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2015 r., sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Olkuszu, na uchwałę Rady Miejskiej w Bukownie, z dnia 20 grudnia 2012 r. Nr XXIX/194/2012, w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, I. stwierdza nieważność załącznika nr 1 zaskarżonej uchwały zatytułowanego "Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami, komunalnymi- nieruchomości zamieszkałe" w części dotyczącej rubryki oznaczonej symbolem B w zakresie wymogu wskazania telefonu, kontaktowego, rubryki D w zakresie nakładającym obowiązek wskazania danych osobowych ( imienia i nazwiska) osób zamieszkujących daną, nieruchomość, na której powstają odpady komunalne oraz rubryki E w zakresie w jakim zawiera ona pouczenie o odpowiedzialności karnej z, art.233 § 1 kk oraz oświadczenie o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych,, , II. stwierdza nieważność załącznika nr 2 zaskarżonej uchwały zatytułowanego "Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami, komunalnymi- dla nieruchomości niezamieszkałych" w części dotyczącej rubryki oznaczonej symbolem B w zakresie wymogu wskazania telefonu, kontaktowego oraz rubryki F w zakresie w jakim zawiera ona pouczenie o odpowiedzialności karnej z art.233 § 1 kk oraz oświadczenie o, wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych .,


UZASADNIENIE

Prokurator Rejonowy w Olkuszu wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na uchwałę nr XXIX/194/2012 Rady Miejskiej w Bukownie z dnia 20 grudnia 2012 roku w sprawie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właściciela nieruchomości.

Prokurator zaskarżonej uchwale zarzucił obrazę przepisów prawa materialnego: art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 roku poz. 594 z późn. zm.), art. 6n ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r. poz. 391 ze zm.) oraz art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1182 z późn. zm.) poprzez nałożenie na składającego deklarację obowiązku podania numeru telefonu kontaktowego, imienia i nazwiska każdej zamieszkałej osoby na terenie nieruchomości oraz złożenia oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności karnej określonej w art. 233 § 1 kodeksu karnego i wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych w celu przeprowadzenia postępowania administracyjnego w załączniku zaskarżonej uchwały zatytułowanym "Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi – nieruchomości zamieszkałe", podczas gdy wymóg podania wymienionych danych oraz złożenie oświadczenia i zgody na przetwarzanie danych osobowych nie znajduje oparcia w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały, w szczególności w art. 6n ustawy z dnia 13 września 1996r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r. poz. 391 ze zm.).

W ocenie Prokuratora wady, jakimi dotknięta jest przedmiotowa uchwała powinny skutkować stwierdzeniem jej nieważności w zaskarżonej części.

Skarżący wskazał, że delegacja ustawowa do wydania przedmiotowej uchwały została zawarta w art. 6n ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, który to przepis wskazuje na upoważnienie Rady Gminy do uchwalenia aktu prawa miejscowego w postaci deklaracji za gospodarowanie odpadami komunalnymi, składanej przez właścicieli nieruchomości.

Zdaniem Prokuratora uchwała nakładająca na składającego deklarację obowiązek złożenia oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności karnej określonej w art. 233 § 1 kodeksu karnego stanowi rażące naruszenie przepisów prawa. Zgodnie bowiem z brzmieniem powołanego przepisu warunkiem odpowiedzialności za złożenie fałszywego oświadczenia jest, by przepis ustawy, na podstawie której oświadczenie jest składane, przewidywał możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń/zeznań. Przepis art. 6n ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, na podstawie którego Rada Miejska wydała zaskarżoną uchwałę, nie daje możliwości nakładania przez organ stanowiący gminy na podmiot składający deklarację obowiązku potwierdzania danych pod groźbą odpowiedzialności karnej.

Równocześnie Prokurator podniósł, iż zgodnie z treścią powołanego przepisu rada gminy, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ułatwienie składania deklaracji, określi w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, obejmujący objaśnienia dotyczące sposobu jej wypełnienia oraz pouczenie, że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego; uchwała zawiera także informację o terminach i miejscu składania deklaracji. Jednoznaczne brzmienie wskazanego przepisu nie pozwala zatem na przyjęcie, że przedmiotowa deklaracja może zawierać w swojej treści pouczenie o odpowiedzialności karnej.

Ponadto Prokurator wskazał, że wymóg zamieszczania danych osobowych, które nie są niezbędne do wykonania uchwały, tj. podanie numeru telefonu kontraktowego oraz imienia i nazwiska każdej zamieszkałej osoby na terenie nieruchomości także nie znajduje oparcia w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały, a w szczególności w art. 6n ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Bukownie reprezentowana przez Burmistrza Miasta działającego przez pełnomocnika wyjaśniła, że przedmiotowa deklaracja jest dokumentem urzędowym, będącym formą obowiązkowego przekazywania informacji dla celów całego systemu zarządzania i gospodarowania odpadami komunalnymi, w związku z czym jej funkcji nie można sprowadzać jedynie do podania danych liczbowych, wskazujących na wysokość tej opłaty. Zatem deklaracja ta może zawierać także inne dane, które pozwolą organowi na ocenę systemu zarządzania i gospodarowania odpadami komunalnymi sprawowanymi przez gminę lub przyczynią się do weryfikacji samoobliczenia opłaty; pełnomocnik na poparcie swojej argumentacji wskazał na wykładnię językową słowa "deklarować" oraz podniósł, że art. 6q powołanej ustawy wskazuje na odpowiednie stosowanie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, a zarówno ani ustawa z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu porządku czystości i porządku w gminach ani przepisy Ordynacji podatkowej nie wskazują legalnej definicji deklaracji. W związku z czym stosując odpowiednio przepis art. 180 § 2 ordynacji podatkowej, który stanowi, że jeśli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia, organ podatkowy odbiera od strony na jej wniosek oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania. Powyższy przepis uzasadnia zatem i stanowi jednocześnie podstawę dopuszczalności zawarcia we wzorze deklaracji śmieciowej pouczenia o odpowiedzialności karnej z art. 233 kodeksu karnego.

W odpowiedzi na skargę pełnomocnik strony przeciwnej wskazał, że zamieszczenie we wzorze przedmiotowej deklaracji wymogu wskazania telefonu kontaktowego podyktowane jest względami prowadzenia ewentualnej egzekucji administracyjnej. Wskazanie telefonu umożliwia wierzycielowi informowanie zobowiązanego o terminie zapłaty lub jego upływie, o wysokości należności oraz grożącej egzekucji na podstawie przepisów Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 maja 2014 roku w sprawie trybu postępowania wierzycieli należności pieniężnych przy podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych. Ponadto wskazanie w deklaracji numeru telefonu kontaktowego umożliwi prowadzenie przez Burmistrza czynności sprawdzających, o których mowa w Dziale V ordynacji podatkowej, w tym między innymi dokonania wezwania telefonicznego adresata.

Pełnomocnik organu wskazał także, że zaskarżona uchwała nie narusza art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, ponieważ przepis ten zawiera podstawę prawną do przetwarzania danych osobowych. Taka interpretacja wynika między innymi z treści przytoczonego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego I OSK 521/11, wedle którego "wprawdzie przepisy k.p.a. nie zawierają upoważnienia do przetwarzania danych osobowych, noszącego cechy upoważnienia o charakterze generalnym, należy przyjąć, że przetwarzanie danych osobowych przez organ administracji dla celów prowadzonego postępowania jest niezbędne dla wykonania uprawnień i obowiązków przyznanych organowi w przepisach k.p.a. (...)". Wyrażony pogląd dotyczy także postępowania administracyjnego uregulowanego w ordynacji podatkowej.

Końcowo pełnomocnik organu wskazał, że art. 18 ust. 2 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym upoważnia radę gminy do podejmowania uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach. Użyty w tym przepisie "zwrot w sprawach" należy odczytywać jako uprawnienie rady gminy do ustalania wysokości tych podatków i opłat, wprowadzania ulg i zwolnień, przy czym korzystanie z tego prawa ograniczone jest obowiązywaniem odrębnych ustaw zezwalających na ustalenie podatku lub opłaty, co sprowadza się do zakazu wprowadzania podatków i opłat pozaustawowych. Przepis ten dotyczy więc materii związanej z istotą podatku lub opłaty, do której nie zalicza się sposobu obliczania ich wysokości. Zatem podstawa prawna zaskarżonej uchwały została określona prawidłowo.

W konsekwencji, powołując się powyższe argumenty organ wniósł o oddalenie skargi Prokuratora.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie natomiast do treści art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej.

Zgodnie z art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym.

W myśl przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.

Skarga Prokuratora Rejonowego w Olkuszu jest zasadna i prowadzi do stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały w części niezgodnej z obowiązującymi przepisami prawa, które narusza w sposób istotny.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest uchwała Rady Miejskiej w Bukownie z dnia 20 grudnia 2012 roku numer XXIX/194/2012 w przedmiocie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie opadami komunalnymi. Zaskarżona uchwała ma charakter aktu prawa miejscowego. Cechuje się bowiem ogólnością, generalnością i abstrakcyjnością.

Podstawy stwierdzenia nieważności uchwały lub aktu organu gminy wyznaczają przepisy ustawy z dnia 8 marca 1990 r o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 594). Zgodnie z art. 91 ust. 1 zdanie 1 tej ustawy, uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie utrwalony jest pogląd, iż tylko istotne naruszenie prawa stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały (aktu) organu gminy. Do naruszenia takiego zaliczyć należy: naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97).

W ocenie Sądu, Rada Miejska w Bukownie podejmując zaskarżoną uchwałę dopuściła się istotnego naruszenia przepisów prawa, polegającego na obowiązkowym zamieszczeniu w załączniku nr 1 oraz nr 2 do zaskarżonej uchwały danych, które nie znajdują umocowania w ustawowej delegacji do ich umieszczenia.

Stosownie do treści art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym na podstawie upoważnień ustawowych, gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązującego na terenie gminy. Wykonawczy charakter aktu prawa miejscowego oraz zasada prymatu nad nim ustawy w hierarchii źródeł prawa, obligują organ realizujący ustawową normę kompetencyjną w zakresie tworzenia aktu prawa miejscowego do wydawania tych aktów wyłącznie w granicach upoważnienia ustawowego, celem uszczegółowienia zapisów ustawowych. Regulacje zawarte w akcie prawa miejscowego mają na celu jedynie uzupełnienie przepisów powszechnie obowiązujących rangi ustawowej, kształtujących prawa i obowiązki ich adresatów.

Zaskarżona uchwała podjęta została na podstawie art. 6n ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r., poz. 391 ze zm.), który na dzień jej wydania stanowił, że:

1. Rada gminy, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, obejmujący objaśnienia dotyczące sposobu jej wypełnienia oraz pouczenie, że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Uchwała zawiera także informację o terminach i miejscu składania deklaracji.

2.Rada gminy w uchwale, o której mowa w ust. 1, może określić wykaz dokumentów potwierdzających dane zawarte w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Podkreślić należy, że ustawowe wyliczenie zagadnień przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały w sprawie wzoru deklaracji jest wyczerpujące, nie jest zatem dopuszczalna wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione (por. wyrok NSA z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. akt II OSK 2012/12; wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 30 listopada 2006 r., sygn. akt II SA/Wr 527/06; wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 23 października 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 59/07). Oznacza to, że w podejmowanym, na podstawie cytowanych przepisów, akcie prawa miejscowego nie można zamieszczać postanowień, które wykraczają poza treść tych przepisów. Deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi powinna zatem zawierać jedynie takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia wysokości opłaty.

W ocenie Sądu zamieszczenie we wzorze deklaracji, w rubryce B zatytułowanej "Dane składającego deklarację", znajdującej się zarówno w załączniku 1 i 2 do przedmiotowej uchwały, obowiązku podania numeru telefonu składającego deklarację nie znajduje umocowania w delegacji ustawowej do jego zamieszczenia. Pomimo bowiem powszechności korzystania przez społeczeństwo z usług telefonicznych nie istnieje prawny nakaz by z nich korzystać. Część (choć może dotyczyć to niewielkiej ilości osób w gminie) składających deklarację może nie posiadać telefonu i w sytuacji zamieszczenia w deklaracji takiej pozycji, osoby te nie miałyby możliwości prawidłowego (pełnego) jej wypełnienia. Zaznaczyć należy, że ze wzoru deklaracji nie wynika, by podanie tych danych było fakultatywne. W rubrykach przeznaczonych na ich wpisanie nie zamieszono bowiem żadnej adnotacji z której wynikałoby, by ich wypełnienie było dobrowolne.

Przede wszystkim stwierdzić jednak należy, że podanie numeru telefonu osoby składającej deklarację nie stanowi informacji niezbędnych do obliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami. Powyższe dane mogłyby być co najwyżej zamieszczone w deklaracji jako jej część fakultatywna, którą składający deklarację mógłby dobrowolnie wypełnić. Takie dane osobowe tylko wówczas powinny być gromadzone, gdyby były one niezbędne celem ich przetwarzania w związku realizacją uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa lub gdyby były one niezbędne do wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego (art. 23 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych). Sąd nie dopatrzył się jednak takiej niezbędności lub konieczności w rozumieniu art. 23 ww. ustawy w odniesieniu do ustalania wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.

Nie znajduje umocowania w delegacji ustawowej także zamieszczenie w załączniku nr 1 do zaskarżonej uchwały w rubryce E zatytułowanej "Oświadczenie i podpis składającego deklarację" znajdującej się w załączniku 1 oraz w tożsamej rubryce oznaczonej literą F w załączniku nr 2 oświadczenia osoby składającej deklarację o treści: "Pouczony(-a) o odpowiedzialności karnej z art. 233 § 1 kodeksu karnego – kto, składając zeznania mające służyć jako dowód w postępowaniu sądowym lub innym postępowania prowadzonym na podstawie ustawy, zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3 – oświadczam i potwierdzam własnoręcznym podpisem, że podane przez mnie dane są zgodne z prawdą".

Wskazać należy, że normy zawarte w art. 6n ust. 1-2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie stwarzają jakichkolwiek podstaw do wprowadzenia do deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właściciela nieruchomości, klauzuli, zgodnie z którą podmiot podpisujący deklarację oświadczałby, że jest świadomy odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Kwestionowana klauzula nie stanowi bowiem objaśnienia dotyczącego sposobu wypełnienia deklaracji. Podkreślić należy, że warunkiem odpowiedzialności za złożenie fałszywego oświadczenia jest wskazanie na przepis rangi ustawowej, który przewiduje możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Innymi słowy, jeżeli ustawodawca zamierza nadać wymaganym oświadczeniom składanym przez zainteresowane podmioty, rygor odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań), to rygor ten wprowadza wprost do ustawy i dopiero wówczas, w razie przeniesienia kompetencji do określenia przez organ samorządu wzoru deklaracji, winien przewidzieć w treści upoważnienia wymóg pouczenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań). Takiego rygoru ustawodawca nie wskazał w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Odnośnie zaś zamieszczenia w deklaracji innych pouczeń należy mieć na uwadze, że upoważnienie ustawowe dopuszcza tylko jedno, a mianowicie że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Wprowadzenie do deklaracji kwestionowanego oświadczenia oznacza zatem przekroczenie upoważnienia ustawowego wynikającego z art. 6n ust. 1 pkt 1 ustawy.

Nadto, odnosząc się do stanowiska zawartego w odpowiedzi na skargę, wyjaśnić należy, że właściciele nieruchomości zobowiązani do składania deklaracji nie posiadają statusu podatnika, w rozumieniu art. 7 § 1 Ordynacji podatkowej, czego konsekwencją jest brak podstaw do stosowania wobec nich przepisów tej ustawy.

Wskazać należy, że także pouczenie, iż składający deklarację wyraża zgodę na przetwarzanie danych osobowych dla potrzeb naliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi (rubryka E załącznika nr 1 oraz rubryka F załącznika nr 2) nie znajduje umocowania w kompetencjach nadanych prawodawcy lokalnemu w obowiązujących przepisach. Regulacja ta narusza art. 6n ust. 1 pkt 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w związku z art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych. Zgodnie z treścią art. 2 ust. 2 ustawy o ochronie danych osobowych przepisy w niej zawarte stosuje się do przetwarzania danych osobowych w kartotekach, skorowidzach, księgach, wykazach i innych zbiorach ewidencyjnych. Natomiast pod pojęciem przetwarzania danych osobowych, zgodnie z treścią art. 7 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych rozumie się jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych.

Złożona przez zobowiązanego deklaracja uprawnia organ gminy do ewentualnego wydania decyzji administracyjnej w trybie art. 6o ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, lub wystawienia tytułu wykonawczego, lecz nie do tworzenia nowych zbiorów ewidencyjnych.

W art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych wymienione zostały przesłanki legalności przetwarzania danych osobowych. Przykładowo art. 23 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy wskazuje zgodę jako przesłankę zgodności z prawem przetwarzania danych osobowych. Zgoda jest jednak jednym z możliwych, ale nie jedynym warunkiem legalizującym przetwarzanie danych. Nie jest zatem konieczne jej pozyskiwanie, gdy spełniony jest jeden z pozostałych warunków z art. 23 ust. 1 ustawy, zwłaszcza gdy przetwarzanie danych osobowych znajduje podstawę w stosownych przepisach prawa. Tym samym ustalenie we wzorze deklaracji de facto obowiązku oświadczenia o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych na potrzeby wykonywania zadań wynikających z realizacji ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jest zbędne i wykracza poza zakres kompetencji organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego do kształtowania zawartości uchwały ustalającej wzór deklaracji.

Mając na uwadze podniesione powyżej argumenty uznać należy, że zaskarżona uchwała istotnie narusza art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji oraz art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, a także zasady praworządności i legalności wynikające z art. 7 Konstytucji RP, wedle których organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa, co oznacza, że mogą czynić tylko to, na co prawo wyraźnie im zezwala lub co wyraźnie nakazuje. W konsekwencji organ naruszył w sposób istotny art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Również w zakresie dotyczącym rubryki D zawartej w załączniku nr 1 w zakresie nakładającym obowiązek wskazania danych osobowych (imienia i nazwiska) osób zamieszkujących daną nieruchomość, na której powstają odpady komunalne zasadne jest stwierdzenie jej nieważności, albowiem stanowi przekroczenie upoważnienia wynikającego z art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Podanie danych personalnych tych osób, podobnie jak w przypadku podania numeru telefonu, nie stanowi informacji niezbędnych do prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami. Wystarczającą do tego informacją będzie podanie ilości osób zamieszkujących daną nieruchomość. To nie dane osobowe, lecz ilość osób ma znaczenie dla ustalenia wysokości opłaty. Przykładowo to, czy składający deklarację poda np. 10 osób i dodatkowo wskaże każdą z nich z imienia i nazwiska, czy też wskaże jedynie liczbę 10 osób – nie ma znaczenia dla ustalenia wysokości opłaty. Jak już zaznaczono powyżej, deklaracja w sprawie wzoru opłat za gospodarowanie odpadami nie może służyć innym celom niż tylko obliczeniu przez składającego taką deklarację opłaty.

Równocześnie należy zgodzić się z organem, iż zaskarżona uchwała nie zawiera błędu w podstawie prawnej jej wydania w zakresie w jakim powołuje się na art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym, a nie na art. 18 ust. 2 pkt 8. Ostatni z przywołanych przepisów upoważnia bowiem radę gminy do podejmowania uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach. Słusznie w tym zakresie argumentuje pełnomocnik organu w odpowiedzi na skargę, iż użyty w tym przepisie zwrot "w sprawach" należy odczytywać jako uprawnienie rady gminy do ustalania wysokości tych podatków i opłat, wprowadzania ulg i zwolnień, przy czym korzystanie z tego prawa ograniczone jest obowiązywaniem odrębnych ustaw, zezwalających na ustalenie podatku lub opłaty, co sprowadza się do zakazu wprowadzania podatków i opłat pozaustawowych. Przywołany przepis dotyczy więc materii związanej z istotą podatku lub opłaty. Do istoty podatku lub opłaty nie zalicza się natomiast sposobu ich obliczenia.

Na marginesie w odniesieniu do uzasadnienia skargi należy przypomnieć, iż w doktrynie i orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że sam fakt niewskazania w akcie prawa miejscowego podstawy prawnej jego wydania albo wskazanie błędnej lub niepełnej podstawy prawnej nie stanowi podstawy do uznania, że doszło do rażącego naruszenia prawa, jeżeli w porządku prawnym obowiązuje przepis, który zawiera delegację dla organu do wydania przepisu wykonawczego w określonym zakresie.

Mając na uwadze przedstawione powyżej rozważania, Sąd, działając na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w pkt I i II sentencji wyroku stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w omówionej wyżej części jako naruszającą art. 6n ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach w związku z art. 2 ust. 2 i art. 23 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych.