Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 315/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2015-05-26 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28,  art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 1228
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jednolity
article: art. 7,  art. 77,  art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 134,  art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2015 r. sprawy ze skargi L.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie umorzenia zadłużenia z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego i zaliczki alimentacyjnej oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia "[...]", Nr "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 1228 ze zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej jako: k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania L. M. od decyzji z dnia "[...]", nr "[...]", wydanej z upoważnienia Prezydenta przez Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej

w "[...]" w przedmiocie odmowy:

- umorzenia zadłużenia z tytułu wypłaconych na rzecz osoby uprawnionej (M. M.) świadczeń z funduszu alimentacyjnego w wysokości 15099,30 zł wraz z odsetkami ustawowymi w łącznej kwocie 4338,51 zł;

- umorzenia zadłużenia z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych (na rzecz

M. M. oraz M. M.) w wysokości 21.300 zł wraz z odsetkami w wysokości 1065 zł;

- umorzenia należności likwidatora funduszu alimentacyjnego pozostałych z tytułu świadczeń alimentacyjnych wypłaconych przed 1 maja 2004r. w wysokości 20658,10 zł., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji będącą przedmiotem odwołania.

Zakwestionowana decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym.

W dniu "[...]" L. M. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w "[...]" z wnioskiem o umorzenie zadłużenia z tytułu: wypłaconych na rzecz osoby uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego w wysokości 15.518,01 zł, wypłaconych zaliczek alimentacyjnych w wysokości 21.910,28 zł oraz należności likwidatora funduszu alimentacyjnego pozostałych z tytułu świadczeń alimentacyjnych wypłaconych przed 1 maja 2004 r. w wysokości 20658,10 zł. W uzasadnieniu wskazał, iż jego sytuacja materialna uniemożliwia spłatę tych zobowiązań bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i jego podstawowych potrzeb życiowych. Podniósł, że otrzymywane wynagrodzenie za pracę na ¼ etatu w salonie masażu oraz wynagrodzenie za wykonywanie prywatnych masaży w wysokości 1200 zł nie pozwala na spłatę zobowiązań, gdyż ponosi stałe opłaty w wysokości 1700 zł (450 opłaty mieszkaniowe, 700 alimenty, 150 zakup leków, 400 koszty wyżywienia). Wskazał, iż dalsze opłacanie alimentów na rzecz byłej żony wiązałoby się z koniecznością życia w niedostatku).

W uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]" Kierownik Działu Świadczeń Rodzinnych MOPS w "[...]" wskazał, że pomimo wielu próśb wnioskodawca nie przedstawił dokumentów potwierdzających sytuację materialno-bytową, zdrowotną oraz wysokość ponoszonych wydatków. Podniesiono, iż przejściowa niezdolność do regulowania należności nie może być przesłanką do ich umorzenia. Wskazano również, iż dłużnik może liczyć na umorzenie należności

tylko wtedy, gdy jego szczególnie trudna sytuacja zdrowotna lub rodzinna trwale uniemożliwi mu spłacanie długów. W ocenie organu taka sytuacja nie zachodzi w przedmiotowej sprawie, gdyż L. M. nie jest osobą trwale niezdolną do podjęcia zatrudnienia w pełnym etacie.

W odwołaniu od powyższej decyzji L. M. wyraził niezadowolenie z rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Zarzucił błędne ustalenie okoliczności faktycznych, co skutkowało odmową umorzenia zobowiązań oraz naruszenie prawa skarżącego, jako strony postępowania, polegające na pozbawieniu go możliwości zapoznania się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji. Wniósł o zweryfikowanie kwoty zadłużenia z tytułu nieopłaconych alimentów, zobowiązanie wierzyciela do przesłania wykazu ciążącego na nim zadłużenia oraz wykazu kwot otrzymanych przez wierzyciela od Komornika przy Sądzie Rejonowym.

Stwierdził, iż z pisma Komornika przy Sądzie Rejonowym wynika, iż w wyniku postępowania egzekucyjnego wyegzekwowano od niego i przekazano na rzecz wierzyciela kwotę 45.555,80zł, co wskazuje, iż MOPS w "[...]" wypłacał

uprawnionej świadczenia ze środków wyegzekwowanych i obecnie nakłada na niego

obowiązek spłaty kwot, które już wyegzekwował.

W uzasadnieniu decyzji z dnia "[...]", Nr ‘[...]", Kolegium wyjaśniło m.in., przytaczając treść mających zastosowanie w sprawie przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, że w sprawie postępowanie administracyjne przed organem pierwszej instancji zostało przeprowadzone prawidłowo. Wniosek L. M. został rozpatrzony przy uwzględnieniu jego

sytuacji dochodowej, rodzinnej i zdrowotnej, a wyciągnięte na tej podstawie wnioski nie mogą być uznane za dowolne. Kolegium wskazało, że z korespondencji prowadzonej pomiędzy organem, a L. M. wynikają istotne informacje o sytuacji życiowej wnioskodawcy. Jak wynika z akt sprawy L. M. ma 50 lat, jest zatrudniony na ¼ etatu w salonie masażu oraz prywatnie wykonuje masaże. Nie jest przy tym niezdolny do wykonywania pracy w pełnym wymiarze czasu. Zgodnie z jego oświadczeniem, otrzymuje wynagrodzenie w wysokości ok. 1200 zł, lecz ponosi wydatki w kwocie 1700 zł. Organ pomimo wielu prób nie był w stanie uzyskać od L. M. jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego uiszczanie stałych kwot, na które wskazuje L. M. tj. dowodów potwierdzających uiszczenie 450 zł tytułem opłat mieszkaniowych, 700 zł tytułem alimentów, 150 zł związanych z zakupem leków oraz kwoty 400 zł tytułem kosztów wyżywienia. Powyższe ustalenia oznaczają, iż organ nie podjął decyzji w sposób dowolny i nie znając

sytuacji odwołującego się. Organ w miarę swoich możliwości ustalił sytuację L. M., a dokonał tego w takim zakresie na jaki pozwolił L. M., który w korespondencji z organem wyjaśnił jak wygląda jego sytuacja zdrowotna, zawodowa oraz jak kształtują się jego wydatki. Organu nie może przy tym obciążać brak w aktach sprawy dokumentów, których przedłożenia odmówił L. M.. To wymieniony ubiega się o umorzenie zaległości, a w związku z tym winien aktywnie uczestniczyć w postępowaniu, które ma za zadanie wyjaśnić jego sytuację rodzinną, ekonomiczną, zdrowotną i zawodową. Odnośnie sytuacji L. M. Kolegium wskazało, że jest ona trudna. Niemniej jednak nawet stwierdzenie trudnej sytuacji nie obliguje organu do umorzenia należności, a jedynie daje mu takie prawo. Wybór rozstrzygnięcia po dokonaniu analizy sytuacji należy ostatecznie do organu administracji, który w rozpatrywanej sprawie przedstawił swoje stanowisko w sposób wyczerpujący

i logiczny. Konstatując Kolegium podniosło, że stanowisko organu pierwszej instancji odnośnie odmowy umorzenia należności z tytułu zaliczek alimentacyjnych oraz należności likwidatora funduszu alimentacyjnego jest zasadne, bowiem jak wynika z pisma Komornika Sądowego z dnia "[...]" egzekwowane i przekazywane kwoty z okresu ostatnich 7 lat nie stanowiły należności alimentacyjnych wobec M. M. lecz stanowiły zaległe i bieżące alimenty zasądzone na rzecz H. M. Skoro zatem egzekucja w ostatnich 3, 5 czy też 7 latach nie była skuteczna w wysokości zasadzonych miesięcznie alimentów, to nie ma podstaw do umorzenia tych należności. Odnośnie zaś odmowy umorzenia należności z tytułu wypłaconych na rzecz osoby uprawnionej świadczeń z funduszu alimentacyjnego wskazać należy, iż rozstrzygnięcie w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy i jest uzależnione od stwierdzenia występowania szczególnych okoliczności opartych na kryterium dochodowym i rodzinnym. Oznacza to, że umorzenie należności dłużnika, również w części, nie jest obligatoryjne nawet wówczas, gdy zostaną spełnione wszystkie przesłanki warunkujące udzielenie tej pomocy. Do swobodnego uznania organu ustawodawca pozostawił bowiem odmowę lub uwzględnienie wniosku dłużnika alimentacyjnego. Warunkiem wydania decyzji w tym przedmiocie jest jednak szczegółowe zbadanie stanu faktycznego sprawy po kątem występowania powyższych przesłanek i zindywidualizowanie uzasadnienia decyzji, co w sposób prawidłowy uczynił organ pierwszej instancji.

Skargę na decyzję Kolegium wywiódł do tut. Sądu L. M. żądając jej uchylenia, jak też uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. Zakwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia polegający na błędnym ustaleniu okoliczności faktycznych, co skutkowało odmowa umorzenia zobowiązań. W uzasadnieniu skargi w całości przytoczył argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji pierwszej instancji.

Na rozprawie przed tut. Sądem w dniu 26 maja 2015 r. L. M. podtrzymał skargę. Podał, że regularnie płaci alimenty na córkę M., a żona i córka M. zrzekły się alimentów. Dodał, że od około 15 lat cierpi na nadciśnienie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Skarga jest niezasadna.

Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Działu Świadczeń Rodzinnych MOPS w "[...]" o odmowie umorzenia skarżącemu zadłużenia z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego i zaliczki alimentacyjnej.

Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów – przywoływanej dalej w tekście jako "ustawa".

W rozumieniu art. 30 ustawy, organ właściwy dłużnika może umorzyć należności, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy, a więc przede wszystkim należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie ustawy, należności likwidatora funduszu oraz należności powstałe z tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, w łącznej wysokości:

1) 30%, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 3 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów;

2) 50%, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 5 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów;

3) 100% jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 7 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów (ust. 1).

Organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną (ust. 2).

Treść powyższego przepisu niewątpliwie wskazuje na uznaniowy charakter decyzji. Na tle jurysdykcji administracyjnej sprawowanej w sprawach podlegających uznaniu organu, orzecznictwo sądowoadminstarcyjne od początku prezentowało stanowisko, że zakres swobody organu działającego w ramach uznania administracyjnego, wynikający z przepisów prawa materialnego, ograniczony jest ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego w art. 7 k.p.a. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 1981r. sygn. SA 820/81, ONSA, z. 1, poz. 57). Zgodnie z tą zasadą, treść i zakres ochrony słusznego interesu indywidualnego w działaniach organów administracji sięga do granic kolizji z interesem społecznym. Organ administracji orzekający na podstawie przepisów prawa materialnego, przewidujących uznaniowy charakter rozstrzygnięcia, jest obowiązany zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 k.p.a., załatwić sprawę w sposób zgodny ze słusznym interesem obywatela, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny i nie przekracza to możliwości organu administracji wynikających z przyznanych mu uprawnień i środków. Uzasadnienie przy tym decyzji uznaniowej zawsze powinno odnosić się do kwestii istnienia bądź nieistnienia w sprawie szczególnych okoliczności uzasadniających sposób załatwienia sprawy oraz wskazywać na okoliczności, które pozwoliłyby sprawę załatwić po myśli wnioskodawcy. W powyższym świetle, wydanie decyzji o umorzeniu należności lub ewentualnie o odmowie uczynienia zadość wnioskowi dłużnika musi być poprzedzone wyjaśnieniem rzeczywistej sytuacji strony w wymienionych aspektach, a uzasadnienie decyzji zawierać ocenę tej sytuacji. O ile ocena sytuacji strony jest dokonywana przy stosowaniu jej porównania do sytuacji innych dłużników alimentacyjnych, to porównanie powyższe powinno być na tyle konkretne, by dłużnik i sąd administracyjny rozpoznający skargę dłużnika, mogli skontrolować prawidłowość konkluzji organu o braku wystąpienia w sprawie uzasadnienia dla zastosowania w stosunku do strony wnioskowanej ulgi.

Podkreślić również należy, że w przypadku decyzji uznaniowych z jaką mamy do czynienia w niniejszej sprawie istotną rolę odgrywa uzasadnienie decyzji. W przypadku decyzji uznaniowych kontrola sądowa ograniczona jest do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ administracji nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, 77 §1 i 80 k.p.a. dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 k.p.a., a więc w sposób przekonywujący. Z drugiej strony uznaniowy charakter rozstrzygnięcia wyłącza natomiast zasadniczo sądową kontrolę wydanej decyzji z punktu widzenia jej celowości czy słuszności, gdyż jest to domena zastrzeżona dla swobodnego uznania organu administracji.

Wobec powyższego stwierdzić należy, że stanowisko organu prowadzącego postępowanie – po przeprowadzaniu koniecznych czynności procesowych - winno znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji, sporządzonym stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. Zadaniem uzasadnienia stanowiącego integralny składnik decyzji jest bowiem wyjaśnienie jej dyspozytywnej części jakim jest rozstrzygnięcie (tak NSA w wyroku z dnia 12 maja 2000 r., sygn. akt I SA/Kr 856/98, LEX nr 43041). Winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Prawidłowe zredagowanie pod względem merytorycznym i prawnym uzasadnienia decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na mocy art. 107 § 3 tego aktu prawnego. Mocą tej zasady organ administracji obowiązany jest do wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy, aby w miarę możliwości doprowadzić do realizacji decyzji bez stosowania środków przymusu. Zasada przekonywania nie zostanie zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia lub nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy. Obowiązkiem organu odwoławczego przy uzasadnianiu decyzji jest więc ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Nie wykonanie tego obowiązku stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji. Postawiona powyżej teza znajduje oparcie w utrwalonym orzecznictwie sądowoadmniastracyjnym. W wyroku z dnia 9 kwietnia 2001 r. (sygn. akt V SA 1611/00, LEX nr 80635) NSA stwierdził, że pominięcie w uzasadnieniu decyzji oceny okoliczności faktycznych mogących mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy stwarza przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. W wyroku z 11 lipca 2001 r. (sygn. akt IV SA 703/99 LEX nr 51234), Naczelny Sąd Administracyjny przyjął, iż "Organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez strony za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 Kpa. (...) Zaniechanie przez organy administracji państwowej uzasadnienia swych decyzji w sposób przekonywający, a więc odnoszący się do wszystkich zarzutów, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7-9 i 11 Kpa, skutkuje - w myśl utrwalonego już orzecznictwa NSA - wadliwością tych decyzji jako naruszających dyspozycję art. 77, 80, 81 i 107 § 3 Kpa." (v. wyrok NSA sygn. akt II SA 742/84, ONSA 1984/2/67).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że zdaniem Sądu, przeprowadzone przez organy obu instancji postępowanie administracyjne nie jest obarczone istotnymi uchybieniami w tym zakresie. Wydane w niniejszej sprawie decyzje odpowiadają powyższym wymogom i zostały podjęte po należycie przeprowadzonym postępowaniu. Sąd podziela konkluzję organów, że przeprowadzone postępowanie nie wykazało, aby okoliczności dochodowe i rodzinne skarżącego dawały podstawę do umorzenia należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, gdyż okoliczności te muszą być szczególne.

W orzecznictwie podnosi się, że umorzenie powinno mieć miejsce tylko wówczas, gdy sytuacja dochodowa zobowiązanego lub jego rodziny nie pozwala mu na wywiązanie się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Stan taki powinien być jednak efektem czynników obiektywnych, na które zobowiązany nie ma wpływu, gdyż tylko takie przesłanki mogą uzasadniać umorzenie jakichkolwiek zaliczek alimentacyjnych (por. wyrok NSA z 24 stycznia 2008 r., sygn. akt I OSK 544/07, wyrok WSA w Bydgoszczy z 23 stycznia 2007 r., sygn. akt II SA/Bd 786/06, wyrok WSA w Szczecinie z dnia 15 września 2010 r., II SA/Sz 411/10, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 kwietnia 2009 r., IV SA/Po 570/08 - opublikowane w centralnej Bazie Orzeczeń Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W przedmiotowej sprawie, obecna sytuacja finansowa skarżącego jest trudna, to jednakże powyższa okoliczność sama w sobie nie może przesądzić o umorzeniu przedmiotowych należności. Zauważyć należy, że obowiązek alimentacyjny ciąży bezwzględnie na każdym z rodziców. Wynika to z faktu, iż alimenty służą realizacji ochrony dobra dziecka poprzez zapewnienie środków na jego godziwe utrzymanie, wychowywanie czy też edukację. Dobro dziecka jest wartością najwyższą, podlegającą ochronie ze strony państwa. W ustawie o pomocy osobom uprawnionym do alimentów mowa jest o tym, że konstytucyjna zasada pomocniczości nakłada na państwo obowiązek wspierania jedynie tych osób ubogich, które nie są w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb i nie otrzymują należnego im wsparcia od osób należących do kręgu zobowiązanych wobec nich do alimentacji. System zabezpieczenia społecznego nie ma na celu zwolnienia w całości rodzica z ponoszenia kosztów utrzymania dzieci. Nie jest zatem uzasadnionym aby pochopnie przerzucać obowiązek alimentacyjny na ogół podatników, tym bardziej, że celem zabezpieczenia społecznego jest zapewnienie bytu dzieciom rodziców, którzy nie są w stanie samodzielnie regulować należności na ich rzecz. Nie jest to pomoc bezzwrotna, a ustanowiona w interesie uprawnionych do pobierania świadczeń alimentacyjnych, dlatego uzasadnionym jest, że organ będzie oczekiwał uregulowania wypłaconych uprawnionym zaliczek od zobowiązanego z tytułu alimentów.

Ze złożonego przez skarżącego na rozprawie oświadczenia wynika, że ma on problemy zdrowotne - cierpi na nadciśnienie. Powyższa okoliczność nie wyklucza jednak możliwości zatrudnienia (chociażby w formie pracy dorywczej czy na część etatu i tym samym polepszenia swojej sytuacji finansowej), które jest adekwatne do jego możliwości i sytuacji zdrowotnej.

Ponadto, należy mieć na uwadze fakt, że wszelkiego rodzaju zwolnienia z obowiązku alimentacyjnego (lub świadczeń z nim związanych) mają charakter wyjątkowy i jako takie, zgodnie z ogólnymi regułami interpretacyjnymi, powinny być interpretowane w sposób ścisły a nie rozszerzający. W związku z tym umorzenie powinno mieć miejsce tylko wówczas, gdy sytuacja dochodowa zobowiązanego lub jego rodziny nie pozwala mu na wywiązanie się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Sytuacja skarżącego nie jest wyjątkowa, co powoduje, że nie można stawiać go w sytuacji uprzywilejowanej w stosunku do innych dłużników alimentacyjnych zobowiązanych do zwrotu należności wypłaconych z funduszu alimentacyjnego

Ponadto działające w imieniu państwa organy administracji publicznej nie mogą pochopnie umarzać należności, gdyż sytuacja materialna dłużnika może w przyszłości ulec zmianie w wyniku podjęcia płatnej pracy bądź zaistnienia innych zdarzeń powodujących przysporzenie w majątku dłużnika. Zatem trudna sytuacja materialna dłużnika w dacie orzekania w przedmiocie umorzenia należności nie musi oznaczać umorzenia owych należności. Pouczyć też należy skarżącego, że odmowa umorzenia należności dłużnika alimentacyjnego nie przekreśla jego prawa do ubiegania się o umorzenie tych należności w przyszłości.

Wobec powyższego na gruncie niniejszej sprawy brak było podstaw do umorzenia przedmiotowych należności. Jak zasadnie wskazał organ umorzenie przedmiotowych należności prowadziłoby do nieuzasadnionego okolicznościami sprawy przerzucania obowiązku alimentacyjnego odwołującego się na wszystkich podatników, co sprzeczne jest z interesem społecznym.

Mając powyższe na uwadze wskazać należy, że organy prawidłowo uznały, iż sytuacja finansowa i zdrowotna odwołującego nie ma charakteru szczególnego, a materiał dowodowy nie wskazał na nadzwyczajne okoliczności, które wpłynęłyby na jej znaczne pogorszenie.

W tym stanie rzeczy Sąd ,na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.