Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1040/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2011-03-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 1 pkt 11, art. 71 ust. 1-2, art. 80 ust. 2, art. 82 ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
article: art. 32
journal: Dz.U. 2005 nr 239 poz 2019
law: Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne - tekst jednolity
article: par. 3 ust. 1 pkt 63
journal: Dz.U. 2004 nr 257 poz 2573
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r.w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na  środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na  środowisko

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie WSA Bożena Popowska WSA Tomasz Grossmann Protokolant st.sekr.sąd. Agata Tyll-Szeligowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2011 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia E. P. Z. N. w Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę WSA/wyr.1-sentencja wyroku


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] czerwca 2010 r.), Wójt Gminy K. (dalej Wójt albo organem I instancji), na podstawie art. 71 ust. 1 i ust. 2 pkt 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 80 ust. 1 i art. 82 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 ze zm., dalej uoiś bądź ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku), § 3 ust. 1 pkt 65 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. nr 257, poz. 2573 ze zm., dalej rozporządzenie z 2004 r.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) po rozpoznaniu wniosku Gospodarstwa Rolnego H. S. (zwanego dalej Wnioskodawcą) określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu urządzenia wodnego - ujęcia wód podziemnych umożliwiającego pobór wód podziemnych o zdolności poboru wody nie niższej niż 10 m3/h, zlokalizowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...] - obręb Ś., gmina K.

Planowane przedsięwzięcie będzie polegało na wykonaniu urządzenia wodnego umożliwiającego pobór wód podziemnych o zdolności poboru Qmax= 50 m3/h. Urządzeniem wodnym będzie ujęcie wód podziemnych wyposażone w pompę głębinową z przewodem eksploracyjnym, obudowę naziemną wraz z armaturą i urządzeniami kontrolno-pomiarowymi, w tym do pomiarów ilości pobranej wody, podłączone do rurociągu tłocznego. Urządzenie wodne będzie pełnić funkcję podstawowego źródła poboru wody do pokrycia potrzeb socjalno-bytowych i gospodarczych obiektów znajdujących się przy ul. [...] w Ś. i do nawadniania terenów zielonych (uprawy rolne, trawniki, rabaty kwiatowe, żywopłoty). Inwestycja będzie usytuowana na działce o numerze ewidencyjnym [...], położonej w obrębie Ś., gmina K. (k. 163-169 akt administracyjnych).

Odwołanie z dnia [...] lipca 2010 r. od decyzji Wójta z [...] czerwca 2010 r. złożyło Stowarzyszenie "A" w Ś. (dalej Stowarzyszenie, Odwołujący albo Skarżący), wnosząc o jej uchylenie jako naruszającej art. 80 ust. 2 uoiś oraz art. 31 ust. 2 i art. 32 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t.j. Dz.U. 2005 r., nr 239, poz. 2019 ze zm., dalej pw).

Zdaniem Odwołującego, Wójt zignorował zapis uchwały Rady Gminy K. z dnia [...] listopada 1996 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. na obszarze wsi J. i Ś., który wyraźnie mówi o tym, że dla terenu objętego zaskarżoną decyzją zaopatrzenie w wodę możliwe jest wyłącznie z istniejącej gminnej sieci wodociągowej. Wójt został dodatkowo poinformowany o takim zapisie planu w postanowieniu Starosty P. [...] z dnia [...] listopada 2009 r. Mimo tego Wójt zignorował wolę organu uchwałodawczego gminy, który z woli mieszkańców posiada kompetencję do kształtowania jej polityki przestrzennej. Gdyby celem Rady Gminy, podczas uchwalania w/w planu zagospodarowania był nieograniczony warunkami meteorologicznymi rozwój terenów zielonych i poprawa plonowania w uprawach, to na pewno dopuściłaby ona do możliwości pobierania wody z własnych ujęć. Wójt naruszył przytoczone wyżej przepisy pw, ponieważ dopuścił do marnotrawstwa wody zezwalając do wykorzystania wód podziemnych do trzymania prywatnego basenu i fontanny. Są to obiekty, które nie służą społeczeństwu, a ich budowa nie była inwestycją celu publicznego. Do zaspokajania potrzeb socjalno-bytowych mieszkańców przedmiotowego gospodarstwa winny wystarczyć ilości wody oferowane przez operatora gminnego wodociągu, czyli Zakładu Usług Wodnych i Kanalizacyjnych w Kaczorach (k. 187-188 akt administracyjnych).

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] (dalej decyzja z [...] sierpnia 2010 r.), Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej SKO bądź Kolegium) utrzymało w mocy decyzję z [...] czerwca 2010 r.

W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że decyzja Wójta spełnia wymogi zawarte w art. 82 ust. 1 uoiś. W aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające zachowanie przez organ pierwszej instancji wymogów proceduralnych wynikających z przepisów kpa i uoiś. Strony zawiadomiono o wszczęciu postępowania, organ zapewnił możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji strony zostały zawiadomione, w trybie art. 10 § 1 kpa, o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W ocenie Kolegium, raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został opracowany zgodnie z obowiązującymi przepisami i uzasadnia stwierdzenie, że wnioskowana inwestycja nie zagraża środowisku w sposób uniemożliwiający jej realizację. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. (dalej PPIS) postanowieniem z [...] lutego 2010 r. nr [...] zaopiniował pozytywnie i bez zastrzeżeń przedstawiony raport o oddziaływaniu na środowisko wraz z załączoną dokumentacją. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w P. (dalej RDOŚ) postanowieniem z [...] kwietnia 2010 r. nr [...] uzgodnił realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, z zastrzeżeniem warunków, które zostały uwzględnione w sentencji zaskarżonej decyzji.

W ocenie Kolegium niezasadny jest zarzut Odwołującego się, dotyczący naruszenia art. 80 ust. 2 uoiś. Przepis § 11 ust. 3 uchwały nr [...] Rady Gminy w K. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. na obszarze wsi J. i Ś. stanowi: "3. Zaopatrzenie w wodę z istniejącej sieci wodociągowej Ś. – J.". Wbrew twierdzeniu Odwołującego, w zapisie planu odnoszącym się do zaopatrzenia w wodę nie użyto słowa "wyłącznie". Wobec powyższego Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że intencją tego zapisu nie było ustanowienie bezwzględnego nakazu korzystania jedynie z wody doprowadzanej wodociągiem gminnym. Za słusznością takiej interpretacji przemawia również fakt, że w treści planu nie widnieje zapis zakazujący wykonywania indywidualnych ujęć wody przez właścicieli nieruchomości.

Kolegium nie uwzględniło zarzutów Odwołującego, dotyczących naruszenia pw. Zgodnie z art. 32 pw, wody podziemne, z zastrzeżeniem art. 33 pw, wykorzystuje się przede wszystkim: 1) do zaopatrzenia ludności w wodę przeznaczoną do spożycia oraz na cele socjalno-bytowe; 2) na potrzeby produkcji artykułów żywnościowych oraz farmaceutycznych. Użycie w tym przepisie wyrażenia "przede wszystkim" wskazuje na to, że wymienione w art. 32 pw cele, na jakie wykorzystuje się wody podziemne, nie stanowią katalogu zamkniętego i w określonych okolicznościach istnieje możliwość korzystania z wód podziemnych w inny sposób.

Jak wskazał Wójt, działka nr [...], zgodnie z ewidencją gruntów, stanowi nieruchomość gruntową o powierzchni [...] ha, w tym około połowa powierzchni nieruchomości, zgodnie ze zmianą miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego na obszarze wsi J. i Ś., przeznaczona jest na tereny zieleni parkowej i mieszkalnictwa oraz zieleni izolacyjnej. Z charakterystyki przedsięwzięcia wynika, że maksymalne godzinowe zapotrzebowanie na wodę wynosi 50m3/h, z czego większa część zostanie zużyta na cele nawadniania terenów zielonych w okresie wegetacyjnym (poza okresem wegetacyjnym zapotrzebowanie na wodę nie powinno przekraczać 15 m3/h). Wobec powyższego wprowadzenie zakazu budowy indywidualnego ujęcia wody uniemożliwiałoby korzystanie przez właściciela z nieruchomości w sposób przewidziany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z akt sprawy, stacja wodociągowa w Ś. nie posiada odpowiedniej wydajności dla pokrycia zapotrzebowania w ilości 50 m3/h. Dlatego Kolegium uznało, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki umożliwiające realizację wnioskowanego przedsięwzięcia, z uwzględnieniem uwarunkowań określonych w decyzji organu I instancji (k. 195-197 akt administracyjnych).

Pismem z dnia [...] października 2010 r. Stowarzyszenie wniosło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (dalej WSA) na decyzję z [...] sierpnia 2010 r., zarzucając jej naruszenie: 1/ art. 7, 8, 9 kpa; 2/ przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, w szczególności: art. 3 ust. 1 pkt 11 lit. c), art. 31 ust. 1; działu V dot. sposobu przeprowadzania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000; 3/ przepisów ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o zachowaniu narodowego charakteru strategicznych zasobów naturalnych kraju (Dz. U. nr 97, poz. 1051 ze zm., dalej uozn bądź ustawa z 6 lipca 2001 r.); 4) art. 32 pw.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem przepisów prawa i o zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.

W uzasadnieniu Stowarzyszenie podniosło, że art. 3 uozn stanowi, że gospodarowanie strategicznymi zasobami naturalnymi jest prowadzone zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju w interesie dobra ogólnego. Zarówno Wójt, jak i SKO nie wykazały, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu urządzenia wodnego - ujęcia wód podziemnych umożliwiającego pobór wód podziemnych o zdolności poboru wody nie mniejszej niż 10 m3/h zlokalizowanego na działce o numerze ewidencyjnym [...] - obręb Ś., gm. K. została wydana zgodnie z zasadą zrównoważonego rozwoju w interesie dobra ogólnego, (chyba, że chodzi tylko o dobro indywidualne). Należy podkreślić, że istnieją takie rodzaje wód podziemnych, których wykorzystanie do nawadniania pól jest nieuzasadnione. Organ I instancji nie ustalił, czy na danym obszarze nie istnieją tzw. wody powierzchniowe lub gruntowe, które w pierwszej kolejności mogą być wykorzystane dla celów gospodarczych i przeznaczone do nawadniania.

Analizując art. 32 pw, zdaniem Skarżącego ustawodawca zwraca uwagę, że w przypadku korzystania z wód podziemnych, zasoby tych wód wykorzystuje się przede wszystkim do zaopatrzenia ludności w wodę do spożycia oraz na cele socjalno-bytowe i na potrzeby produkcji artykułów żywnościowych oraz farmaceutycznych, co oznacza, że zaspokajanie potrzeb przemysłowych winno być dokonywane z zasobów wód powierzchniowych, a dopiero w razie ich braku można sięgnąć do wód podziemnych. Obowiązek poszukiwania wód powierzchniowych do celów innych niż zaspokojenie potrzeb ludności, a zwłaszcza do celów przemysłowych, ciąży na wnioskodawcy ubiegającym się o uprawnienia wodne. Jeśli o wydanie pozwolenia na pobór wody, także powierzchniowej, ubiega się kilka zakładów, których działalność wzajemnie się wyklucza z powodu stanu zasobów wodnych, pierwszeństwo w uzyskaniu pozwolenia mają zakłady zaopatrujące w wodę ludność (art. 123 ust. 1 pw). W niniejszej sprawie organy instancji nie rozpoznały, czy Wnioskodawca dokonał w pierwszym rzędzie rozpoznania wód powierzchniowych tak, by został zachowany warunek wynikający z art. 32 pw i z przepisów uozn. W toku postępowania administracyjnego nie ustalono, czy w rejonie gospodarstwa zasoby wód podziemnych z danego piętra wodonośnego (np. czwartorzędowego, jeśli jest to główny użytkowy poziom wodonośny na tym obszarze) są już eksploatowane przez innych użytkowników w ilości wyczerpującej możliwość uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, bądź pozwolenia wodnoprawnego.

W dalszej części Skarżący, zwracając uwagę na uchybienia proceduralne zaskarżonej decyzji wskazał, że Wnioskodawca składając wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia załączył tzw. kartę informacyjną przedsięwzięcia sporządzoną zgodnie z art. 74 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 5 uoiś. Po złożeniu w/w pisma Wójt dokonał, niezgodnie z przepisami w/w ustawy, obwieszczenia o możliwości składania wniosków i uwag w terminie 21 - dniowym dla karty informacyjnej przedsięwzięcia, zamiast dla raportu oddziaływania na środowisko. Taki tryb postępowania jest niedopuszczalny, ponieważ karta informacyjna przedsięwzięcia nie podlega ocenie oddziaływania na środowisko ze względu na jej ubogą treść.

W międzyczasie doszło do nagannego działania ze strony RDOŚ, który mimo braku kompetencji do wydania opinii w przedmiocie zakresu sporządzania raportu o oddziaływaniu na środowisko, nie zachował daleko idącej powściągliwości i bezstronności w tej sprawie przekazując Wójtowi określone stanowisko organu ochrony środowiska, co do realizacji planowanego przedsięwzięcia przez Wnioskodawcę. Zdaniem Stowarzyszenia, miało ono charakter tzw. "umyślnie ukrytej opinii" (lobbing).

W związku z tym Skarżący zwrócił uwagę na naruszenie przez Wójta art. 3 ust. 1 pkt 11 lit. c) uoiś, który stanowi, że przez podanie informacji do publicznej wiadomości rozumie się m.in. ogłoszenie informacji przez obwieszczenie w sposób zwyczajowo przyjęty w miejscu planowanego przedsięwzięcia, a w przypadku projektu dokumentu wymagającego udziału społeczeństwa - w prasie o odpowiednim do rodzaju dokumentu zasięgu. Wójt naruszył art. 9 kpa przez naruszenie obowiązku należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, tj. Wójt nie zawiadomił Stowarzyszenia o możliwości składania wniosków i uwag w terminie 21 dniowym, naruszając także zasadę pisemnego załatwiania spraw.

Ponadto w przedmiotowej sprawie zignorowano zapis uchwały Rady Gminy K. z [...] listopada 1996 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. na obszarze wsi J., który wyraźnie mówi o tym, że dla terenu objętego ową decyzją zaopatrzenie w wodę możliwe jest wyłącznie z istniejącej gminnej sieci wodociągowej (k. 3-8 akt sądowych).

Odpowiadając na skargę pismem z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], SKO wniosło o jej oddalenie.

W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że podniesione przez Skarżącego argumenty nie mogą wpłynąć na zmianę treści decyzji. W uzasadnieniu decyzji SKO wskazało, na podstawie jakich przepisów prawa decyzja ta została wydana. Uzasadnienie to zawiera również wskazanie motywów, którymi kierowało się Kolegium podejmując rozstrzygnięcie w rozpatrywanej sprawie. SKO podtrzymało stanowisko o niezasadności zarzutów skarżącego dotyczących naruszenia art. 80 ust. 2 uoiś oraz art. 31 ust. 2 i art. 32 pw. Również pozostałe zarzuty podniesione w skardze nie stanowią podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji. Decyzja Wójta spełnia wymogi art. 82 ust. 1 uoiś. W aktach sprawy znajdują się dokumenty potwierdzające zachowanie przez organ I instancji wymogów proceduralnych wynikających z przepisów kpa i uoiś. PPIS postanowieniem z [...] lutego 2010 r. zaopiniował pozytywnie i bez zastrzeżeń przedstawiony raport o oddziaływaniu na środowisko wraz z załączoną dokumentacją. RDOŚ postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. uzgodnił realizację przedmiotowego przedsięwzięcia, z zastrzeżeniem warunków, które zostały uwzględnione w sentencji zaskarżonej decyzji. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został opracowany zgodnie z obowiązującymi przepisami i uzasadnia stwierdzenie, że wnioskowana inwestycja nie zagraża środowisku w sposób uniemożliwiający jej realizację (k. 10-11 akt administracyjnych).

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej ppsa), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jej wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego. Wskazać również należy, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w przedmiotowej sprawie jest dokonanie kontroli zgodności z prawem decyzji Wójta z [...] czerwca 2010 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu urządzenia wodnego – ujęcia wód podziemnych umożliwiającego pobór wód podziemnych o zdolności poboru wody nie niższej niż 10 m3/h, zlokalizowanego w Ś., gmina K., na działce o numerze ewidencyjnym [...]. Powyższa decyzja Wójta została utrzymana w mocy decyzją SKO z [...] sierpnia 2010 r. Organy obu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny oraz prawny sprawy, we właściwy sposób dokonały aktu subsumpcji oraz ustalenia wiążących konsekwencji faktów uznanych za udowodnione, czego wyrazem było wydanie na rzecz Wnioskodawcy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Sąd podzielił ustalenia faktyczne organów obu instancji, czyniąc je integralną częścią ustaleń własnych.

Zgodnie z art. 71 ust. 1 uoiś, decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Jej uzyskanie jest planowane dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko (art. 71 ust. 2 pkt 1 uoiś). Natomiast w dziale V uioś rozdziałach 1 i 2, ustawodawca określił przesłanki oraz warunki jakim winny odpowiadać oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 65 obowiązującego w dniu wydania obu zaskarżonych decyzji rozporządzenia z 2004 r., sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogą wymagać urządzenia lub zespoły urządzeń umożliwiające pobór wód podziemnych lub sztuczne systemy zasilania wód podziemnych, niewymienione w § 2 ust. 1 pkt 35, o zdolności poboru wody nie niższej niż 10 m3/h. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2009 r., nr [...] organ I instancji nałożył na Wnioskodawcę obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia oraz obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (k. 17-19 akt administracyjnych). Raport został sporządzony w miesiącu styczniu 2010 r. przez upoważniony do tego podmiot (k. 20-64, 157-162 akt administracyjnych). Z przedstawionych w raporcie i jego uzupełnieniu informacji wynika jednoznacznie, że planowane przedsięwzięcie zlokalizowane jest w obszarze Głównych Zbiorników Wód Podziemnych, tj. czwartorzędowy zbiornik międzymorenowy W.-P. nr [...]. Najbliższe ujęcia wód podziemnych położone są w miejscowości Ś. w odległości ponad [...] km na wschód od planowanej inwestycji oraz w odległości ok. [...] km na zachód w J. W wyniku eksploatacji nie będzie występować zagrożenie dla środowiska. Obliczony promień leja depresji będzie wynosić maksymalnie [...] m, co zamyka się w granicach działki nr [...]. Na obszarze objętym lejem nie występują inne ujęcia wód podziemnych. Tak samo na kierunku wyznaczonego obszaru zasilania nie ma innych ujęć wód podziemnych. Pismem z dnia [...]0 lutego 2010 r., nr [...], PPIS zaopiniował pozytywnie dokumentację dotyczącą środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia (k. 130 akt administracyjnych). Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...], uzgodnienia w toku planowanego przedsięwzięcia w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dokonał RDOŚ (k. 148-149 akt administracyjnych). Organ II instancji trafnie przy tym wskazał, że decyzja Wójta o środowiskowych uwarunkowaniach spełnia wymogi określone w art. 82 ust. 1 uoiś.

Niezasadny okazał się zarzut naruszenia przez organy obu instancji art. 80 ust. 2 uoiś, polegający na pominięciu dyspozycji § 11 ust. 3 uchwały Rady Gminy K. z dnia [...] listopada 1996 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. na obszarze wsi J. Jak trafnie zauważyło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji SKO w sformułowaniu powyższej uchwały "Zaopatrzenie w wodę istniejącej sieci wodociągowej Ś.-J." nie użyto słowa "wyłącznie". Intencją tego zapisu nie było ustanowienie bezwzględnego nakazu korzystania jedynie z wody doprowadzanej wodociągiem gminnym. Każdorazowe ograniczenie sposobu zaopatrzenia w wodę poszczególnych nieruchomości winno znajdować swoje wyraźne umocowanie w akcie prawa powszechnie obowiązującego. W treści analizowanego miejscowego planu brak zapisu zakazującego wykonywania indywidualnych ujęć wody przez właścicieli nieruchomości.

Wykładnia postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego była już przedmiotem refleksji orzecznictwa Sądów administracyjnych na tle rozwiązań ustawowych, zawartych w różnych ustawach. Dorobek tego orzecznictwa pozostaje użyteczny także na tle uregulowań zawartych w ustawie o udostępnianiu informacji o środowisku i w ustawie Prawo wodne.

Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego (art. 87 ust. 2 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Dz. U. 78/97/483, sprost. 28/01/319, zm. 200/06/1471; art. 14 ust. 8 upzp) podlega zatem wykładni, jak inne źródła prawa powszechnie obowiązującego. Także uchwała Rady Gminy K. z dnia [...] listopada 1996 r. w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy K. na obszarze wsi J., podjęta pod rządem ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 89, poz. 415 ze zm., dalej uzp), miała status aktu prawa miejscowego (art. 7 uzp).

Wykładnią prawa jest operacja myślowa nie ograniczająca się do wykładni jednego przepisu (zwłaszcza ograniczona jedynie do wykładni językowej), lecz operacja w toku której dokonuje się przekładu zbioru przepisów ogłoszonych w aktach prawodawczych na zbiór norm postępowania równoznaczny jako całość z danym zbiorem przepisów (M. Zieliński: "Interpretacja jako proces dekodowania tekstu prawnego" WN UAM 1972 s. 26 i n.; "Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wskazówki" PWN 2002 s. 47; Z. Ziembiński "Logika praktyczna" PWN 2002 s. 230). Podstawą orzekania przez organy stosujące prawo nie jest przepis prawny, lecz norma prawna, w praktyce wywiedziona z szeregu przepisów prawnych - w tym częstokroć ( jak w rozpatrywanej sprawie) także z aktów prawnych o różnej randze. W punkcie V ppkcie 9 uzasadnienia wyroku z dnia 10 grudnia 2002 r.- sygn. P 6/02, Trybunał Konstytucyjny trafnie wskazał, że normę prawną rekonstruuje się zawsze z całokształtu obowiązujących przepisów prawnych. Zdaniem Sądu koniecznym jest więc sięgnięcie do zasad wykładni, zgodnie z którymi znaczenie przepisu zależy nie tylko od jego językowego sformułowania (kontekst językowy), ale także od treści innych przepisów (kontekst systemowy) oraz całego szeregu wyznaczników pozajęzykowych takich jak cele, funkcje regulacji prawnej i przekonania moralne (L. Morawski "Wykładnia w orzecznictwie sądów – komentarz" Toruń 2002 r. s. 77).

Sporna pomiędzy stronami jest wykładnia prawa miejscowego w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy. Skarżący błędnie upatruje w postanowieniu § 11 ust. 3 Uchwały, wprowadzenia zakazu zaopatrzenia w wodę z innych źródeł, niż z istniejącej sieci wodociągowej Ś. – J. (k. 125 akt administracyjnych). Sąd w niniejszym składzie w pełni podziela argumenty przedstawione przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 03.X.2008 r.- II OSK 1115/07 (dostępny na stronie internetowej NSA). W podobnych okolicznościach sprawy NSA wskazał, że zgłoszenie inwestycji polegającej na budowie przydomowej oczyszczalni ścieków na terenie przewidzianym pod zabudowę mieszkaniową z możliwością realizacji tymczasowych zbiorników bezodpływowych na ścieki, nie mogłoby w jakikolwiek sposób pozostawać w sprzeczności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem NSA okoliczność, że w planie przewidziano budownictwo mieszkaniowe a do czasu docelowego rozwiązania gospodarki ściekowej przez budowę kanalizacji, ustalono możliwość budowy zbiorników bezodpływowych, nie może przesądzić o tym, że inwestorzy nie mają prawa do budowy technicznie odpowiedniej i w korzystniejszy sposób zapewniającej wymogi ekologii inwestycji polegającej na budowie urządzeń stanowiących przydomowe oczyszczalnie ścieków. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela pogląd NSA co do tego, że stosując dynamiczną, funkcjonalną wykładnię postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego należy dojść jedynie do takiego wniosku, że mimo że literalnie w planie tym mowa jest o zaopatrzeniu w wodę z istniejącej sieci wodociągowej Ś.-J., to inwestor, który ma na ten cel konieczne środki i warunki terenowe, ma prawo ubiegać się o środowiskowe uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na wykonaniu urządzenia wodnego – ujęcia wód podziemnych, umożliwiającego pobór wód podziemnych o zdolności poboru wody nie mniej niż 10 m3/h. Odmienna wykładnia w żaden sposób nie da się pogodzić z racjonalnością stosowania prawa i jego funkcją (celem). Celem tym jest zaś niewątpliwie, jeśli chodzi o przepisy z dziedziny planowania przestrzennego, zapewnienie możliwości realizacji inwestycji z uwzględnieniem ładu przestrzennego, walorów architektonicznych i krajobrazowych, wymagań ochrony środowiska, ochrony zdrowia, bezpieczeństwa ludzi i mienia, walorów ekonomicznych przestrzeni, prawa własności, potrzeb interesu publicznego (art. 1 ust. 2 upzp). W analizowanym wyroku NSA zaznaczył, że każdorazowo należy rozważyć, czy możliwe jest oparcie rozstrzygnięcia wyłącznie na gramatycznym (literalnym) brzmieniu przepisu, czy też konieczne jest zastosowanie innych rodzajów wykładni, jak np. wykładni funkcjonalnej (celowościowej). W ocenie Sądu ta druga metoda wykładni prowadzi do wniosku, że w sut. 3 § 11 Uchwały nie wprowadzono zakazu zaopatrzenia w wodę z innych źródeł, niż z istniejącej sieci wodociągowej Ś.-J.

Zgodnie z art. 14 ust. 8 upzp, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego. Plan ten w sposób wiążący określa sposób przeznaczenia i zagospodarowania objętych nim terenów. Jednocześnie jest to akt, który, zgodnie z art. 6 ust. 1 upzp, określa wraz z innymi przepisami sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Tym samym postanowienia miejscowego planu zagospodarowania, ingerujące w prawo własności nieruchomości objętych planem, nie mogą pozostawać w sprzeczności z przepisami ustaw. Brak owej sprzeczności umożliwia realizację określonej w Konstytucji zasady proporcjonalności, a więc ograniczenie możliwości korzystania z prawa własności jedynie w zakresie, jaki jest do pogodzenia ze społecznym celem, uzasadniającym jego wprowadzenie. Ingerencja organu administracji publicznej w uprawnienia właściciela w oparciu o plan zagospodarowania przestrzennego nie może wprowadzać ograniczeń ponad jego zapisy. Za niedopuszczalną uznać należy jakąkolwiek wykładnię rozszerzającą zapisów planu, jeśli miałaby prowadzić do nałożenia ograniczeń w korzystaniu z prawa własności nieruchomości, ponad niezbędny zakres. W wyroku z15 kwietnia 2009 r. II SA/Gd 28/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przekonująco wskazał, że z ogólnego sformułowania planu o treści "Zaopatrzenie w wodę – z istniejącego wodociągu wiejskiego", przy braku wyraźnego zakazu budowy studni i wobec faktu, że korzystanie z wodociągu zależy od jego rozbudowy, nie można wywodzić, że ustalenia planu zawierają zakaz budowy studni.

Jako niezasadny Sąd uznał również zarzut naruszenia przez organy obu instancji art. 32 pw. Zawarta w omawianej regulacji prawnej dyrektywa wykorzystywania wód podziemnych przede wszystkim do celów spożycia przez ludzi oraz na potrzeby produkcji artykułów żywnościowych i farmaceutycznych wcale nie wyłącza korzystania z tych wód w innych celach, jeżeli zasoby wody podziemnej występują w takiej ilości, że mogą zaspokajać również inne potrzeby, bez ograniczenia korzystania z wody przeznaczonej do spożycia (J. Szachułowicz, Prawo wodne. Komentarz, LexisNexis 2010 r., s. 127 uw. 3; W. Radecki w: red. J. Rotko, Prawo wodne, Wrocław 2002 r., s. 96-97 uw. C; I. Koza, L. Osuch-Chacińska, M. Pełda-Sypuła, M. Rytlewski, Nowe Prawo wodne, ZCO 2002 s. 35). W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji uczyniły przedmiotem swych rozważań zarówno zasoby istniejących wód podziemnych, miejsce ich położenia, liczbę istniejących w okolicy ujęć i charakterystykę zapotrzebowania na wodę przez Wnioskodawcę. Natomiast Wójt pismem z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] poinformował Wnioskodawcę, że stacja wodociągowa w Ś. nie posiada odpowiedniej wydajności dla pokrycia zapotrzebowania w ilości 50 m3/h. Tym samym w niniejszej sprawie dopełniony został wymóg uprzedniego podjęcia próby skorzystania z ujęcia wody dostarczanej przez stację wodociągową dla potrzeb gospodarstwa rolnego położonego w Ś., a dopiero gdy okazało się to niemożliwe, zadecydowano o skorzystaniu z ujęcia wód podziemnych. Równie istotną kwestią pozostaje to, że powstanie nowego ujęcia wód podziemnych nie zaburzy istniejącej struktury, gdyż promień leja depresji będzie wynosił maksymalnie [...] m, co zamyka się w granicach działki nr [...].

Z powyższych względów niezasadnym okazał się również zarzut naruszenia przez organy obu instancji przepisów ustawy z 6 lipca 2001 r. – w szczególności art. 1 pkt 1 i art. 3 uozn. Należy w tym miejscu podkreślić, że w uzasadnieniu decyzji Wójta w sposób dogłębny poddano analizie wielkość zapotrzebowania na wodę przez Wnioskodawcę w poszczególnych porach roku. Sezonowość poboru wody, środki planowane do zastosowania przez Wnioskodawcę i nałożone w decyzji warunki realizacji przedsięwzięcia, przyczynią się do ochrony wód podziemnych i powierzchniowych przed zanieczyszczeniem. Wnioskodawca został zobowiązany m. in. do prowadzenia pomiaru ilości i jakości pobieranej wody oraz stanu zwierciadła wody w studni. Umożliwi to bieżącą kontrolę dokonywanych poborów, stanowiąc dodatkowy element ochrony zasobów wód podziemnych. W szczególności ilość pobieranej wody z wód podziemnych nie pozostaje w sprzeczności z zasadą zrównoważonego rozwoju, ani nie przeciwi się dobru ogólnemu (odpowiednio – wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20.01.2011 r., II OSK 32/10, w którym dopuszczono pobór wód podziemnych z utworów trzeciorzędowych- mioceńskich).

W sprawie nie doszło do naruszenia art. 7, 8 i 9 kpa.

Skarżący wskazał nadto na nieprawidłową realizację przez organ I instancji przewidzianych w art. 3 ust. 1 pkt 11 lit. c uoiś obowiązków informacyjnych. Uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. W toku postępowania organ I instancji wielokrotnie realizował obowiązek podania informacji do publicznej wiadomości (k. 95, 96; 130, 131, 152-154 akt administracyjnych). Sąd miał na względzie, że Skarżącemu zapewniono czynny udział w toczącym się postępowaniu. Postanowieniem z [...] lutego 2010 r. nr [...] Wójt dopuścił Stowarzyszenie do udziału w toczącym się postępowaniu na prawach strony, na podstawie wniosku z dnia [...] stycznia 2010 r. (k. 132, 134-135 akt administracyjnych). Stowarzyszeniu doręczano postanowienia, decyzje i istotne dokumenty i złożyło Ono odwołanie w postępowaniu (k. 134, 138, 139, 146, 152, 163, 187-188, 189, 195, 198 akt administracyjnych). W szczególności informacja o umieszczeniu w publicznym wykazie danych raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia została również przekazana społeczeństwu w formie powszechnie dostępnej (k. 95-96, 130-131 akt administracyjnych).

Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę.

ja