Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 844/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6174 Komornicy
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Sprawiedliwości
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją uchwałę
Powołane przepisy: article: art. 6, 104, 107 par. 1, 126, 141, 156, 157, 158
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 29 ust. 2, 30, 31, 31a ust. 3, 85 ust. 1 pkt 6 i 7, 93 pkt 7
journal: Dz.U. 1997 nr 133 poz 882
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant ref. staż. Monika Piotrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Nr [...] Krajowej Rady Komorniczej z dnia [...] września 2010 r.; 2. stwierdza, że uchylona decyzja i uchwała nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Sprawiedliwości na rzecz skarżącego M. W. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Minister Sprawiedliwości decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...], na podstawie art. 127 § 1 i 2 oraz art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., nazywanej dalej "k.p.a."), po rozpoznaniu odwołania M. W. (nazywanego "skarżącym") z dnia [...] października 2010 r. utrzymał w mocy decyzję - uchwałę Krajowej Rady Komorniczej Nr [...] z dnia [...] września 2010 r.

Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Pismem z dnia [...] lutego 2003 r. skarżący jako student studiów prawniczych, zwrócił się do Rady Izby Komorniczej w W. (w skrócie: "RIK") z wnioskiem o przyjęcie na aplikację komorniczą. We wniosku wyjaśnił, że jest studentem Wydziału Prawa Uniwersytetu [...] na kierunku prawo, administracja i ekonomia. Skarżący podkreślił, że w przyszłości chciałby pełnić funkcję komornika sądowego. Pismo to zostało złożone do Rady Izby Komorniczej w W. wraz z wnioskiem Komornika Sądowego Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. o przyjęcie skarżącego na aplikację. Skarżący był zatrudniony przez tego Komornika.

Rada Izby Komorniczej w W. uchwałą z dnia [...] października 2003 r., na podstawie art. 12 Uchwały Nr [...] Rady Izby Komorniczej w W. z dnia [...] grudnia 2000 r. w sprawie zasad rekrutacji i przebiegu aplikacji komorniczej podjęła uchwałę o warunkowym dopuszczeniu skarżącego do uczestnictwa w aplikacji komorniczej.

Wniosek został ponowiony pismem z dnia [...] września 2003 r. Skarżący był wówczas studentem IV roku prawa Uniwersytetu [...].

Pismem z dnia [...] października 2003 r. Nr [...] Rada Izby Komorniczej w W. poinformowała skarżącego, że wyraziła zgodę na jego uczestnictwo w szkoleniu aplikacyjnym z zastrzeżeniem, że kontynuowanie szkolenia w drugim roku będzie uzależnione od przedłożenia zaświadczenia o ukończeniu studiów wyższych, pod rygorem sankcji z art. 18 wspomnianej Uchwały Rady Izby Komorniczej w W. z dnia [...] grudnia 2000 r. oraz art. 10 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (Dz. U. Nr 133, poz. 882 z późn. zm., dalej: "u.k.s.e."). Jednocześnie zaznaczyła, że szkolenie jest obowiązkowe, a dwukrotna, nieusprawiedliwiona nieobecność na szkoleniu będzie skutkować skreśleniem z listy aplikantów i koniecznością powtórzenia roku szkoleniowego.

Skarżący pismem z dnia [...] października 2004 r. ponownie zwrócił się do Rady Izby Komorniczej w W. z wnioskiem o dopuszczenie do uczestnictwa w cyklu szkoleniowym. Przedłożył zaświadczenie, że jest studentem V roku prawa, semestr 9. Dyplom ukończenia studiów wyższych uzyskał w dniu [...] czerwca 2005 r. W dniu [...] czerwca 2005 r. wystąpił do Krajowej Rady Komorniczej z wnioskiem o dopuszczenie do egzaminu komorniczego na podstawie art. 31 u.k.s.e. oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 sierpnia 1999 r. w sprawie zakresu egzaminu komorniczego, trybu postępowania komisji egzaminacyjnej i wysokości wynagrodzenia jej członków (Dz. U. Nr 69, poz. 770, dalej: "rozporządzenie z 5.08.1999 r."), a także uchwały Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. oraz uchwały Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Krajowej Rady Komorniczej - Regulaminu organizacji egzaminów komorniczych (dalej: "Regulamin KRK").

Z ustaleń Prokuratora Apelacyjnego w W. wynika, że w dniu [...] czerwca 2005 r. RIK w W. zgłosiła skarżącego do Krajowej Rady Komorniczej (w skrócie: "KRK") do egzaminu komorniczego, zaświadczając, że od dnia [...] października 2003 r. do dnia [...] czerwca 2005 r. skarżący uczestniczył w organizowanym przez ten organ szkoleniu oraz brał udział we wszystkich corocznych szkoleniach komorników sądowych apelacji [...]. Rada Izby Komorniczej w W. stwierdziła, że przygotowanie zawodowe skarżącego umożliwia mu przystąpienie do egzaminu.

Rada Izby Komorniczej w W. uchwałą Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. w § 1 pkt 19 dopuściła skarżącego do egzaminu komorniczego.

M. W. w dniach [...] lutego i [...] marca 2006 r. zdawał egzamin komorniczy przed Komisją Egzaminacyjną powołaną przez Ministra Sprawiedliwości i uzyskał z niego ocenę dostateczną.

Prezes Sądu Apelacyjnego w W., po rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia [...] marca 2006 r. i uzyskaniu pozytywnych opinii RIK w W. oraz KRK, decyzją z dnia [...] kwietnia 2006 r., nr [...] powołał M. W. na stanowisko asesora komorniczego w celu zatrudnienia w kancelarii Komornika Sądowego Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. Następnie decyzją z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] Prezes Sądu Apelacyjnego w W. zmienił swoją wcześniejszą decyzję w ten sposób, że powołał skarżącego na stanowisko asesora komorniczego przy Sądzie Rejonowym w K.

Prokurator Apelacyjny w W., na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 3 i art. 42 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze (Dz. U. z 2008 r. Nr 7, poz. 39 ze zm.) oraz art. 184 § 1 i 2 k.p.a., wniósł do Krajowej Rady Komorniczej w W. sprzeciw od uchwały Rady Izby Komorniczej w W. Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. w części dotyczącej § 1 pkt 19, tj. dopuszczenia skarżącego do egzaminu komorniczego i na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. wniósł o stwierdzenie nieważności tej uchwały.

Prokurator Apelacyjny w W. w uchwale RIK w W. zarzucił rażące naruszenie prawa - art. 31 ust. 1, art. 29 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 3 i 4 u.k.s.e. w brzmieniu pierwotnym, opublikowanym w Dz. U. z 1997 r. Nr 133, poz. 882, § 6 Regulaminu KRK poprzez dopuszczenie skarżącego do egzaminu komorniczego bez odbycia aplikacji komorniczej.

Pismem z dnia [...] czerwca 2010 r. Krajowa Rada Komornicza zawiadomiła skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania na skutek sprzeciwu Prokuratora Apelacyjnego w W.

Pismem z dnia [...] lipca 2010 r. skarżący wniósł o umorzenie postępowania, wskazując, iż uchwała RIK w W. nie jest decyzją administracyjną. Zdaniem skarżącego, uchwała jest jedynie swoistym zaświadczeniem organu samorządu komorniczego, czynnością materialno-techniczną, która przyjmuje postać dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 k.p.a. W ocenie skarżacego, błędne jest twierdzenie, że nie odbył on aplikacji komorniczej, albowiem Rada Izby Komorniczej uchwałą z dnia [...] października 2003 r. warunkowo wyraziła zgodę na odbycie przez niego aplikacji.

Pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r. Przewodniczący RIK w W. poinformował Krajową Radę Komorniczą, że skarżący nie był aplikantem komorniczym, a jedynie został dopuszczony do udziału w cyklu szkoleń aplikacyjnych. Stąd, skarżący nie powinien był być dopuszczony do egzaminu komorniczego.

Uwzględniając wniosek Prokuratora, KRK uchwałą Nr [...] z dnia [...] września 2010 r. stwierdziła nieważność uchwały Rady Izby Komorniczej w W. Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. w części dotyczącej § 1 pkt 19, tj. dopuszczenia skarżącego do egzaminu komorniczego i odmówiła uwzględnienia wniosku skarżącego w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.

Krajowa Rada Komornicza przyjęła, że uchwała Rady Izby Komorniczej w W. jest decyzją administracyjną, rozstrzygając o dopuszczalności przystąpienia do egzaminu komorniczego, kształtowała w sposób prawnie wiążący sytuację jej adresata. W ocenie KRK z przepisów jednoznacznie wynikało, iż aplikantem komorniczym mogła być osoba, która już w chwili rozpoczęcia aplikacji spełniała wszystkie warunki, w tym posiadać wyższe wykształcenie, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.k.s.e.

W związku z powyższym, Krajowa Rada Komornicza uznała, iż decyzja Rady Izby Komorniczej w W. wydana została z rażącym naruszeniem obowiązującego prawa tj. przepisów o aplikacji komorniczej - art. 29 - 31 u.k.s.e.

Pismem z dnia [...] października 2010 r. skarżący wniósł do Ministra Sprawiedliwości odwołanie od uchwały Krajowej Rady Komorniczej z dnia [...] września 2010 r., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postepowania, ewentualnie uchylenie zaskarzonej decyzji w części i odmowę stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej – uchwały RIK w W. z dnia [...] lipca 2005 r. Nr [...] w części dotyczącej

§ 1 pkt 19 o dopuszczeniu skarżącego do egzaminu komorniczego.

W uzasadnieniu skarżący podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w piśmie z dnia [...] lipca 2010 r. Za błędne uznał stanowisko Krajowej Rady Komorniczej traktujące uchwałę Nr [...] za decyzję administracyjną. W ocenie skarżącego, byt sprawy administracyjnej można wyprowadzić jedynie z powszechnie obowiązujących przepisów prawa materialnego, które powinny wskazywać na kompetencje organu administracji publicznej do załatwienia konkretnej kategorii spraw. Krajowa Rada Komornicza nie wskazała przepisu prawa, który uzasadniałby wydanie przez Radę Izby Komorniczej w W. uchwały, która w sposób prawnie wiążący rozstrzygałaby o dopuszczalności przystąpienia do egzaminu komorniczego. Zdaniem strony, taką normą nie jest przepis ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, który stanowi, że aplikant komorniczy jest zatrudniony przez komornika za zgodą rady izby komorniczej. Przepis tej treści normuje inną sytuację. Skarżący wskazał, że uchwała nie spełnia wymogów formalnych decyzji administracyjnej, określonych w art. 107 § 3 k.p.a., w postaci wymaganego pouczenia o środkach zaskarżenia.

Skarżący podkreślił, że nie istnieją prawne możliwości stwierdzenia nieważności uchwały Nr [...] w trybie art. 156 k.p.a., a co za tym idzie uchwała Krajowej Rady Komorniczej Nr [...] z dnia [...] września 2010 r. została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe uzasadnia wniosek o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania pierwszej instancji.

Skarżący podtrzymał również stanowisko wyrażone w piśmie z dnia [...] lipca 2010 r. odnośnie odbycia aplikacji komorniczej i spełniania wymogu przystąpienia do egzaminu komorniczego.

Po rozpatrzeniu odwołania Minister Sprawiedliwości nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia.

Minister Sprawiedliwości uznał, że Krajowa Rada Komornicza słusznie nie uwzględniła wniosku o umorzenie postępowania, albowiem nie zachodziły przesłanki z art. 105 k.p.a.

Uchwała Krajowej Rady Komorniczej wydana została w oparciu o pełny materiał dowodowy, którego ocena nie nosi cech dowolności.

Minister Sprawiedliwości uznał, że uchwały samorządów zawodowych np. notarialnych o przyjęciu na aplikację, o dopuszczeniu do egzaminu zawodowego, czy uchwały o zdanym egzaminie są decyzjami administracyjnymi w rozumieniu art. 1 ust. 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 104 § 1 i 2 k.p.a. i art. 107 k.p.a., gdyż zawierają istotne elementy indywidualnego aktu administracyjnego.

W ocenie Ministra Sprawiedliwości, Krajowa Rada Komornicza prawidłowo stwierdziła nieważność decyzji - uchwały Rady Izby Komorniczej w W. o dopuszczeniu skarżącego do egzaminu komorniczego. Stanowisko zajęte przez Radę zostało szczegółowo uzasadnione. Rada Izby Komorniczej w W. uchwałą z dnia [...] lipca 2005 r. zezwoliła skarżącemu na przystąpienie do egzaminu komorniczego, mimo, iż nie był aplikantem, a tym samym nie spełniał warunków wynikających z przepisów prawa. Uchwała została podjęta w sprawie indywidualnej, miała charakter publicznoprawny i dotyczyła uprawnienia władczego wynikającego z ustawy o komornikach sądowych i egzekucji. Rada Izby Komorniczej zgodnie z art. 29 ust. 2 u.k.s.e. w brzmieniu pierwotnym wyrażała bowiem zgodę na odbycie aplikacji, a także miała prawo stwierdzenia, że taka aplikacja została odbyta. Rada decydowała o dopuszczeniu bądź niedopuszczeniu do egzaminu komorniczego, o którym mowa w art. 31 ust. 1 u.k.s.e.

Minister Sprawiedliwości uznał, że z materiału dowodowego zebranego w sprawie jednoznacznie wynika, iż skarżący zgodnie z prawem nie został przyjęty na aplikację z powodu braku posiadania wyższego wykształcenia prawniczego lub administracyjnego, a jedynie dopuszczony do udziału w szkoleniu.

W ocenie Ministra, nie ulegało więc wątpliwości, że skarżący nigdy nie był aplikantem komorniczym, a tym samym nie mógł odbyć obligatoryjnej aplikacji komorniczej.

W tych warunkach podjęcie przez Radę Izby Komorniczej decyzji o dopuszczeniu skarżącego do egzaminu komorniczego nastąpiło z rażącą obrazą art. 29-31 u.k.s.e. W ocenie organu, nastąpiło naruszenie wyraźnego, niebudzącego wątpliwości przepisu prawa materialnego, określającego wymogi konieczne dla uzyskania statusu aplikanta komorniczego/bycia aplikantem komorniczym, który w warunkach art. 31 u.k.s.e. jest uprawniony do złożenia egzaminu komorniczego.

Minister Sprawiedliwości potwierdził również prawidłowość argumentacji KRK dotyczących rażącego naruszenia procedury administracyjnej przez RIK w W.

Decyzja RIK wywołała określone skutki prawne w postaci wydania kolejnej decyzji o złożeniu przez skarżącego egzaminu komorniczego oraz decyzji o powołaniu go na stanowisko asesora komorniczego. Pozostawienie decyzji w obrocie prawnym skutkowałoby roszczeniem skarżącego o powołanie na stanowisko komornika sądowego (takie wnioski już wpłynęły), co z punktu widzenia praworządności nie może być zaakceptowane. Komornik sądowy jest bowiem funkcjonariuszem publicznym. Działa w imieniu Państwa na podstawie i w granicach prawa.

Minister Sprawiedliwości przychylił się do zarzutu skarżącego dotyczącego braku pouczenia w decyzji co do trybu jej zaskarżenia, stwierdzając jednocześnie, że uchybienie to nie miało żadnego wpływu na działanie pełnomocnika, który złożył odwołanie od decyzji Krajowej Rady Komorniczej.

Pismem z dnia [...] marca 2011 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2011 r. Nr [...], wnosząc o jej uchylenie w całości.

Zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. naruszenie art. 157 ust. 1 w związku z 156 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 1 i 6 k.p.a. w związku z art. 7 Konstytucji RP poprzez przyjęcie, iż uchwała Rady Izby Komorniczej w W. Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. jest decyzją administracyjną i w konsekwencji stwierdzenie jej nieważności oraz uchylenie w części dotyczącej § 1 pkt 19 o dopuszczeniu skarżącego do egzaminu komorniczego,

2. naruszenie art. 10 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 29-31 w związku z art. 93 ust. 1 ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (w brzmieniu nadanym z 1997 r. Dz. U. Nr 133, poz. 882) poprzez przyjęcie, że skarżący nie odbył aplikacji komorniczej.

W ocenie skarżącego, Prokurator Apelacyjny w W., Krajowa Rada Komornicza oraz Minister Sprawiedliwości w sposób błędny zastosowali w sprawie art. 156 §1 pkt 2 k.p.a., gdyż przepis ten w powiązaniu z art. 1 k.p.a. oraz art. 157 - 159 k.p.a. i art. 126 k.p.a. znajduje zastosowanie jedynie w sprawach zakończonych decyzjami administracyjnymi bądź wskazanym rodzajem postanowień.

Decyzja administracyjna to akt władzy administracyjnej oparty o przepisy powszechnie obowiązującego prawa materialnego. W świetle art. 7 Konstytucji RP oraz zasady ogólnej wynikającej z art. 6 k.p.a. nie można domniemywać stosowania władczej i jednostronnej formy działania, jaką jest decyzja administracyjna tylko z okoliczności sprawy lub art. 104 k.p.a., lecz podstawę do jej wydania trzeba wyprowadzić z powszechnie obowiązujących przepisów prawa materialnego.

Wskazana reguła znajduje procesowy wyraz w jednoznacznej interpretacji

art. 107 § 1 k.p.a. w zakresie, w jakim stanowi on, iż decyzja winna zawierać określenie podstawy prawnej rozstrzygnięcia: po pierwsze określona w decyzji podstawa prawna rozstrzygnięcia musi wynikać z przepisu powszechnie obowiązującego, po drugie, podstawę taką musi stanowić przepis materialnoprawny.

Odnosząc powyższe do sprawy, skarżący podkreślił, że uchwała RIK Nr [...] nie jest decyzją administracyjną i nie może podlegać stwierdzeniu nieważności w trybie art. 156 - 159 k.p.a. Uchwała nie została wydana w sprawie administracyjnej, takiej w której przepis prawa powszechnie obowiązującego wymaga konkretyzacji poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Przepisy ustawy o komornikach sądowych i egzekucji w wersji obowiązującej w dacie wydania uchwały Nr [...], nie przewidywały normy kompetencyjnej dla RIK w W., która pozwalałaby na wiążące rozstrzyganie o dopuszczeniu do egzaminu komorniczego aplikantów komorniczych, nie zawierała też normy, która w ogóle przewidywałaby rozstrzyganie o dopuszczeniu do egzaminu komorniczego w innej formie niż poprzez działanie Komisji Egzaminacyjnej. Z art. 29 - 31 oraz art. 93 ust. 1 u.k.s.e. nie wynikało, by Rada Izby Komorniczej dublowała w tym zakresie wyłączne kompetencje Komisji Egzaminacyjnej, która rozstrzygając o wyniku egzaminu komorniczego, jednocześnie rozstrzygała czy osoba do niego przystępująca spełniała wymagane prawem warunki. Skarżący zauważył, że brak podstawy prawnej wynikającej z przepisu powszechnie obowiązującego do zawartego w uchwale

Nr [...] rozstrzygnięcia potwierdza także samo powołanie się przez Radę Izby Komorniczej w W. w jej podstawie prawnej na art. 23 uchwały Nr [...] RIK w W. z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie zasad rekrutacji i przebiegu aplikacji komorniczej, a więc przepis prawa wewnętrznego organu Izby Komorniczej w W. Akt wydany na takiej podstawie nie mógł wiążąco kształtować praw i obowiązków aplikantów zwłaszcza, że nie został poprzedzony postępowaniem administracyjnym, nie zawierał pouczenia o możliwości zaskarżenia, nie zawierał uzasadnienia prawnego i faktycznego. Co prawda, braki formalne czy procesowe nie przesądzają o możliwości uznania danego aktu za decyzję, niemniej jednak wskazują, iż organ wydający uchwałę Nr [...] zdawał sobie sprawę, iż nie jest ona zaskarżalną decyzją administracyjną w rozumieniu 104 k.p.a. Nie ma przy tym znaczenia, jak uważa Minister Sprawiedliwości, że analogiczne uchwały innych samorządów zawodowych są podejmowane w formie decyzji administracyjnych. Ustawodawca — ale tylko ustawodawca — ma prawo wyboru czy konkretne formy wykonywania władztwa administracyjnego będą przybierały formę decyzji administracyjnej. Brak w ustawie o komornikach sądowych i egzekucji w brzmieniu z dnia wydania uchwały Nr [...] przepisu, który mógłby stanowić podstawę prawną do wydania przez Radę Izby Komorniczej uchwały o dopuszczeniu do egzaminu komorniczego przesądza, że uchwała ta nie jest decyzją administracyjną. W ocenie skarżącego, błędne jest stanowisko Ministra Sprawiedliwości, który podstawę prawną do wydania decyzji administracyjnej o treści zawartej w uchwale Nr [...] dostrzega w przepisie art. 29 ust. 2 pkt 1 u.k.s.e. w brzmieniu z wydania uchwały Nr [...], twierdząc, że skoro Rada Izby Komorniczej wydawała zgodę na odbycie aplikacji, to również miała prawo do stwierdzenia, że taka aplikacja została odbyta. O ile można rozważać czy Rada Izby Komorniczej miała prawo wydać zaświadczenie o tym, że skarżący odbył aplikację, to przyjęcie, że mogła to uczynić w formie decyzji administracyjnej, byłoby niedozwolonym domniemywaniem działania administracji w formie władczej i jednostronnej sprzecznym z przepisami art. 7 Konstytucji i 6 k.p.a.

Zdaniem skarżącego, w świetle powyższego stwierdzić należy, że uchwała Nr [...] stanowi swoiste zaświadczenie organu odpowiedzialnego za organizowanie szkolenia aplikantów komorniczych (art. 93 ust. 1 pkt. 7 u.k.s.e.) o spełnianiu przez nich wymogów do złożenia egzaminu komorniczego. Jest aktem wewnętrznym, którego adresatem jest nie tyle aplikant dopuszczony lub niedopuszczony do egzaminu, co organy administracyjne odpowiedzialne za przeprowadzenie egzaminu komorniczego. Jest czynnością materialno - techniczną, która przyjmuje postać dokumentu urzędowego. Wywołuje skutki prawne przez to, że może stanowić dowód w postępowaniu, jako rodzaj dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 k.p.a.

W związku z tym, że uchwała Nr [...] nie została wydana w sprawie administracyjnej w rozumieniu art. 1 k.p.a. oraz nie jest decyzją administracyjną, której przysługuje domniemanie mocy obowiązującej oraz zdolność do tworzenia praw nabytych dla jej adresatów, nie odnosi się do niej zasada trwałości ostatecznych decyzji administracyjnych, a treść jej rozstrzygnięcia nie wiąże innych organów administracji publicznej. W konsekwencji nie istnieją prawne możliwości stwierdzenia nieważności uchwały w trybie art. 156 k.p.a.

Skarżący podniósł również, że przepisy ustawy o komornikach sądowych i egzekucji obowiązujące w chwili wydawania uchwały nie regulowały w sposób szczegółowy zagadnienia aplikacji komorniczej. Normy dotyczące trybu jej rozpoczęcia oraz odbywania wywieść można jedynie z art. 29 ust. 2, art. 30 ust. 1 oraz art. 93 ust. 1 pkt 7 u.k.s.e. Pierwszy z nich stanowi, że warunkiem rozpoczęcia odbywania aplikacji jest zatrudnienie danej osoby przez komornika na stanowisku aplikanta za zgodą Rady Izby Komorniczej. Kolejny z wymienionych przepisów, odnosząc się do form odbywania aplikacji stanowi, iż aplikacja komornicza trwa 2 lata i ma na celu zapoznanie aplikanta komorniczego z całokształtem pracy komornika. Zgodnie natomiast z przepisem art. 93 ust. 1 pkt 7 u.k.s.e. obowiązującej w chwili wydawania uchwały, z odbywaniem aplikacji komorniczej związane było uczestnictwo w szkoleniach organizowanych przez RIK. Aplikacja komornicza kończy się egzaminem komorniczym, organizowanym przez Krajową Radę Komorniczą, składanym przed komisją egzaminacyjną powołaną przez Ministra Sprawiedliwości (art. 31 ust. 1 u.k.s.e.). Powiązanie powyższych przepisów ustawy o komornikach sądowych i egzekucji prowadziło, zdaniem skarżącego, do wniosku, że aplikację komorniczą odbywa się u komornika, który zatrudnia daną osobę na stanowisku aplikanta. Trwała ona dwa lata i polegała na świadczeniu pracy na stanowisku aplikanta w kancelarii komornika. Praca na stanowisku aplikanta polegała na wykonywaniu czynności z praktyki komornika sądowego we wszystkich jej aspektach pod nadzorem patrona oraz w uczestniczeniu w szkoleniach organizowanych przez Radę Izby Komorniczej.

Skarżący podkreślił, że organy: Prokurator Apelacyjny w W. i Minister Sprawiedliwości oraz Krajowa Rada Komornicza, dokonując oceny odbycia przez skarżącego aplikacji, były zobowiązane zbadać, czy skarżący był zatrudniony na stanowisku aplikanta komorniczego, czy odbył przez dwa lata praktykę na tym stanowisku, czy uczestniczył w szkoleniach, a także czy zakończył aplikację, składając egzamin komorniczy.

Skarżący został zatrudniony jako aplikant komorniczy u Komornika Sądowego Rewiru [...] przy Sądzie Rejonowym w K. Wbrew twierdzeniom Prokuratora Apelacyjnego w W., Krajowej Rady Komorniczej i Ministra Sprawiedliwości, Rada Izby Komorniczej w W. wyraziła na to zgodę, a skarżący w toku aplikacji zapoznał się z całokształtem pracy komornika oraz poprzez praktykę zdobył wymagane doświadczenie. Skarżący uczestniczył w organizowanym przez RIK szkoleniu aplikantów komorniczych oraz był na wszystkich corocznych szkoleniach komorników sądowych apelacji [...]. Powyższe zostało stwierdzone w piśmie Rady Izby Komorniczej w W. z dnia [...] czerwca 2005 r. Nr [...], skierowanym do Krajowej Rady Komorniczej. Ponadto, stosownie do punktu 13 Regulaminu aplikacji, skarżący wnosił opłaty za szkolenie oraz ukończył aplikację komorniczą, składając egzamin komorniczy, który złożył przed Komisją Egzaminacyjną. Zatem, należało uznać, że odbył aplikację komorniczą.

Odnosząc się natomiast do stanowiska Ministra Sprawiedliwości wyrażonego w zaskarżonej decyzji, skarżący wskazał, że dokonana przez Ministra Sprawiedliwości ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie, która doprowadziła ten organ do stwierdzenia, że skarżący został jedynie dopuszczony przez Radę Izby Komorniczej do udziału w zajęciach oraz że nie została wyrażona przez ten organ zgoda na zatrudnienie go na stanowisku aplikanta, co jest równoznaczne z niedopuszczeniem go do odbycia aplikacji, jest dowolna oraz obarczona błędami, w tym logicznymi.

Zgodę na rozpoczęcie aplikacji komorniczej przez skarżacego Rada Izby Komorniczej w W. wyraziła w uchwale z dnia [...] października 2003 r. w sprawie przyjęcia go na aplikację komorniczą. Zgodnie bowiem z § 2 uchwały z dnia [...] października 2003 r. Rada warunkowo dopuściła skarżącego do uczestnictwa w aplikacji komorniczej. Treści powyższej uchwały, mimo pewnej jej niezręczności redakcyjnej, nie można inaczej interpretować, jak wyrażenie zgody na odbycie aplikacji komorniczej, przy czym zgoda ta miała charakter warunkowy, uzależniający jej ukończenie od zdobycia wyższego wykształcenia. Nie byłaby natomiast właściwa taka interpretacja powyższego rozstrzygnięcia, która jego sens sprowadzałaby do odmowy udzielenia zgody na odbywanie aplikacji komorniczej przez wnioskodawcę. Skarżący zauważył, że przyjęta interpretacja znajduje uzasadnienie w literalnym brzmieniu rozstrzygnięcia zawartego w § 2 ww. uchwały, jak również w wyniku porównania jego treści z treścią § 1 tejże uchwały. Wyrażenie "dopuszcza do uczestnictwa w aplikacji" użyte w § 2 uchwały dotyczy tego samego przedmiotu, co zawarte w § 1 uchwały sformułowanie "wyraża zgodę na rozpoczęcie aplikacji". Oba rozstrzygnięcia dotyczą "aplikacji", co oznacza, że "aplikacja" w obu rozstrzygnięciach oznacza to samo. Błędne byłoby twierdzenie, że w § 1 organ miał na myśli aplikację komorniczą w rozumieniu ustawy o komornikach sądowych i egzekucji, w § 2 zaś szkolenie organizowane dla aplikantów komorniczych, które oznaczałoby zupełnie coś innego.

Zasada zaufania obywateli do państwa wymaga, by organ administracji publicznej działając w zakresie udzielonej mu władzy, odmawiając administrowanemu określonych praw, winien wyrażać tę odmowę w sposób jasny i nie budzący wątpliwości. Inaczej naraża zainteresowanego na stan, w którym swoją sytuację rozumie on inaczej niż organ wydający decyzję. W konsekwencji, interpretacja oświadczeń władzy publicznej w sytuacjach wątpliwych musi uwzględniać przede wszystkim interes strony postępowania. Nie można więc przyjąć, że w odpowiedzi na wniosek o zatrudnienie w charakterze aplikanta oraz przyjęcie na aplikację, Rada Izby Komorniczej w W. odmówiła skarżącemu tego prawa i wyraziła jedynie zgodę na uczestniczenie w szkoleniu aplikacyjnym w charakterze obserwatora, a woli tej dała wyraz "dopuszczając go do uczestniczenia w aplikacji". Gdyby organ chciał załatwić sprawę skarżącego w sposób wskazany przez Prokuratora Apelacyjnego, Krajową Radę Komorniczą czy Ministra Sprawiedliwości to wyraziłby to w sposób nie budzący wątpliwości. Skarżący zauważył, że istotną wskazówką interpretacyjną woli RIK w W., wyrażoną w § 2 uchwały z dnia [...] października 2003 r. jest również fakt, że "uczestnictwo skarżącego w aplikacji" miało mieć charakter warunkowy. Warunek ten został określony w dalszych pismach skierowanych do skarżącego i miał polegać na ukończeniu przez niego studiów prawniczych. O ile więc warunek taki ma racjonalne uzasadnienie w sytuacji, gdy uchwałę tą interpretuje się w ten sposób, że oznacza ona warunkową zgodę na rozpoczęcie aplikacji komorniczej, gdyż uzależnia kontynuowanie aplikacji przez skarżącego od spełnienia warunku z art. 10 ust. 1 pkt 3 u.k.s.e., to nie miałby zupełnie logicznego uzasadnienia, gdyby rozstrzygnięcie to interpretować jako zgodę na uczestniczenie w roli obserwatora szkoleń aplikantów. Żaden akt prawa nie reguluje bowiem kwestii uczestniczenia w szkoleniu dla aplikantów i nie nakłada na uczestnika szkoleń obowiązku spełnienia jakichkolwiek warunków, w tym warunku ukończenia prawniczych studiów wyższych.

Fakt wyrażenia zgody przez RIK w W. na odbywanie przez skarżącego aplikacji nie może także budzić wątpliwości w świetle późniejszych działań tego organu. W piśmie z dnia [...] października 2003 r., RIK w W. informowała skarżącego, że postanowiła wyrazić zgodę na jego uczestnictwo w organizowanym przez Radę szkoleniu aplikantów, które rozpocznie się w dniu [...] października 2003 r. Poinformowała go również, że kontynuowanie szkolenia na drugim roku aplikacji jest uzależnione od przedłożenia zaświadczenia o ukończeniu studiów pod rygorem skreślenia z listy aplikantów oraz, że szkolenie jest obowiązkowe, a dwukrotna nieusprawiedliwiona nieobecność na szkoleniu skutkować będzie skreśleniem z listy aplikantów i powodować będzie konieczność powtórki roku szkolnego. Prokurator Apelacyjny w W., opisując treść powyższego pisma w sprzeciwie pominął powyższe informacje, które jednoznacznie wskazują, że skarżący został przyjęty na aplikację komorniczą.

Skarżący podał, że kolejnym dowodem przemawiającym za tym, że był on traktowany przez RIK w W. jako aplikant, jest dokument potwierdzający dokonanie wpłaty na poczet opłaty za zajęcie seminaryjne aplikantów komorniczych, wystawiony w dniu [...] listopada 2003 r. Nadto, skarżący został dopuszczony do egzaminu sprawdzającego, który złożył z oceną pozytywną. Niezależnie od oceny czy skarżący w październiku 2003 r. spełniał wymagania z art. 10 ust. 1 pkt 1-3 u.k.s.e., został przyjęty na aplikację komorniczą, odbył ją oraz zakończył, zdając egzamin komorniczy. Nie ma więc podstaw do stwierdzania nieważności uchwały, błędnie rozumianej jako decyzja administracyjna.

Uzasadniając swoje stanowisko skarżący odwołał się również do treści uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia

2 listopada 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 1432/09 wydanego w sprawie ze skargi skarżącego na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] czerwca 2009 r. Nr [...].

W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, co wynika z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; dalej: "p.p.s.a.").

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga M. W. zasługuje na uwzględnienie.

Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...], mocą której organ utrzymał decyzję – uchwałę Krajowej Rady Komorniczej Nr [...] z dnia [...] września 2010 r. odmawiającą umorzenia postępowania administracyjnego i jednocześnie stwierdzającą nieważność uchwały Rady Izby Komorniczej w W. Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. (organ błędnie podał datę – [...] lipca 2005 r.) w części dotyczącej § 1 pkt 19, w którym dopuszczono skarżącego do egzaminu komorniczego. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia przyjęto art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (rażące naruszenie prawa), to jest art. 29 - 31 u.k.s.e., polegające na dopuszczeniu do egzaminu komorniczego skarżącego, który nie posiadał statusu aplikanta komorniczego i nie odbył aplikacji komorniczej.

Przede wszystkim należy zauważyć, że w zakresie samego rozstrzygnięcia doszło do naruszenia procedury, gdyż KRK w uchwale zawarło dwa rozstrzygnięcia, z których jedno było zbędne (odmowa umorzenia postępowania) w świetle art. 156, 157 i 158 k.p.a. Kwestia ta powinna była zostać wyjaśniona w uzasadnieniu decyzji (uchwały KRK). Ponadto uchwała KRK nie posiadała pouczenia co do terminu i trybu wniesienia odwołania, czego wymaga art. 107 § 1 k.p.a., bez względu na to czy strona jest reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika.

Jednakże podstawowym argumentem przesądzającym o nieprawidłowości stanowiska Krajowej Rady Komorniczej oraz Ministra Sprawiedliwości, zdaniem Sądu, było to, że uchwała Rady Izby Komorniczej w W. Nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nie była ani decyzją, ani postanowieniem, na które służyło zażalenie w rozumieniu art. 141 k.p.a. W myśl bowiem art. 156, 157, 158 k.p.a. można stwierdzić nieważność decyzji, a na mocy art. 126 k.p.a. (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) można było także stwierdzić nieważność jedynie postanowień, od których przysługuje zażalenie.

Z zasad wyrażonych w art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a., że organy działają na podstawie przepisów prawa wynika, że wydanie decyzji nie może nastąpić jedynie w oparciu o okoliczności sprawy lub sam art. 104 k.p.a. Podstawa do wydania decyzji musi wynikać z powszechnie obowiązujących przepisów prawa materialnego (tak: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Wydawn. C.H.Beck, W-wa 2009, s. 373). Zasada ta odnosi się także do czynności organów samorządów zawodów zaufania publicznego, do których zalicza się również komorników. Nawet czynności podejmowane w ramach "pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu" muszą mieć oparcie w przepisach. Od decyzji ustawodawcy bowiem zależy szczegółowe określenie zadań samorządu zawodowego mieszczących się w pojęciu "pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu". Ustawa o komornikach przekazuje samorządowi zawodowemu komorników szeroki zakres zadań służących realizacji "pieczy". Należą do nich zadania wspólne dla wszystkich samorządów zawodów zaufania publicznego, jak nadzór nad należytym wykonywaniem zawodu, dopuszczanie osób do jego wykonywania, prowadzenie rejestru osób mających prawo wykonywania danego zawodu, czuwanie nad przestrzeganiem etyki wykonywania zawodu, doskonalenie zawodowe i określanie programów kształcenia w zawodzie oraz sądownictwo dyscyplinarne (tak: Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. akt K 20/08 i powołanych w nim innych orzeczeniach tego Trybunału, OTK-A 2010/10/129).

W dacie wydania przez RIK uchwały Nr [...] kwestię aplikacji komorniczej regulowały art. 29 – 31 u.k.s.e. w brzmieniu:

"Art. 29. 1. Aplikantem komorniczym może być ten, kto odpowiada wymaganiom określonym w art. 10 ust. 1 pkt 1-3.

2. Aplikant komorniczy jest zatrudniony przez komornika za zgodą rady izby komorniczej.

3. Komornik ma obowiązek zatrudnić co najmniej jednego aplikanta komorniczego w okresie 5 lat, z zastrzeżeniem ust. 4.

4. Prezes sądu apelacyjnego może zwolnić komornika z obowiązku, o którym mowa w ust. 3, po zasięgnięciu opinii prezesa sądu rejonowego i rady izby komorniczej.

Art. 30. 1. Aplikacja komornicza trwa 2 lata i ma na celu zapoznanie aplikanta komorniczego z całokształtem pracy komornika.

2. Aplikant komorniczy po upływie roku od dnia rozpoczęcia aplikacji komorniczej może być upoważniony przez komornika do samodzielnego wykonywania określonych czynności egzekucyjnych, do których upoważniony jest asesor komorniczy. Upoważnienie to wymaga formy pisemnej i powinno być okazane stronie na jej żądanie przed przystąpieniem do czynności.

Art. 31. 1. Aplikacja komornicza kończy się egzaminem komorniczym, organizowanym przez Krajową Radę Komorniczą, składanym przed komisją egzaminacyjną powołaną przez Ministra Sprawiedliwości.

2. W skład komisji egzaminacyjnej wchodzą:

1) przedstawiciel Ministra Sprawiedliwości jako przewodniczący,

2) przedstawiciel Krajowej Rady Komorniczej,

3) dwaj sędziowie sądu wojewódzkiego delegowani przez Ministra Sprawiedliwości,

4) komornik delegowany przez radę izby komorniczej.

3. Koszty przeprowadzenia egzaminu komorniczego ponosi Krajowa Rada Komornicza i egzaminowany.

4. Minister Sprawiedliwości po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Komorniczej określi, w drodze rozporządzenia, zakres egzaminu komorniczego, tryb postępowania komisji egzaminacyjnej i wysokość wynagrodzenia jej członków.".

W oparciu o delegację z art. 31 ust. 4 u.k.s.e. zostało wydane przez Ministra Sprawiedliwości rozporządzenie z dnia 5 sierpnia 1999 r. w sprawie zakresu egzaminu komorniczego, trybu postępowania komisji egzaminacyjnej i wysokości wynagrodzenia jej członków.

Ponadto art. 85 ust. 1 pkt 6 i 7 u.k.s.e. stanowiły, że do zadań Krajowej Rady Komorniczej należało: wyrażanie opinii w sprawach aplikacji komorniczej i organizowanie egzaminów na stanowisko komornika.

Z kolei w myśl art. 93 pkt 7 u.k.s.e. do zakresu działania rady izby komorniczej należało organizowanie szkolenia aplikantów.

Żaden z przytoczonych przepisów nie dawał uprawnienia organom samorządu zawodowego do rozstrzygania w formie decyzji kwestii odbycia aplikacji.

Takiej podstawy nie mogły formułować natomiast regulacje uchwał Krajowej Rady Komorniczej: nr [...] z dnia [...] czerwca 2001 r. – Regulamin aplikacji komorniczej i nr [...] z dnia [...] kwietnia 2001 r. zmienionej uchwałą nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., chociażby z tego powodu, że z art. 85 ust. 1 pkt 6 i 7 u.k.s.e. wynikały jedynie uprawnienia dla KRK opiniodawcze i w zakresie organizacji egzaminów komorniczych (vide wyrok SN z dnia 8 maja 2003 r., sygn. akt III SZ 1/02, LEX nr 109923). Mimo że skargę w zakresie kwestionowanego § 12 pkt 4 Regulaminu aplikacji komorniczej ("Od uchwały rady izby komorniczej przysługuje odwołanie do Krajowej Rady Komorniczej w terminie 14 dni od jej doręczenia z uzasadnieniem.") Sąd Najwyższy oddalił, to jednak należy mieć na uwadze stanowisko tego Sądu co do charakteru tego Regulaminu jako opinii KRK.

Podobnie uchwały Rady Izby Komorniczej w W. nie mogły zawierać takich regulacji, z których wynikałoby, że stwierdzenie odbycia aplikacji komorniczej następowało w formie decyzji.

Przy ocenie charakteru kompetencji organu samorządu w zakresie odbycia aplikacji komorniczej istotne znaczenie ma sposób powstania stosunku aplikanta komorniczego uregulowany w art. 29 ust. 2 u.k.s.e. (Aplikant komorniczy jest zatrudniony przez komornika za zgodą rady izby komorniczej.) oraz sposób odbywania aplikacji wynikający z art. 30 ust. 1 i 2 u.k.s.e. (aplikacja to także zapoznanie z całokształtem pracy komornika wskutek tego, że aplikant jest zatrudniony w kancelarii komornika). Po pierwsze rada izby komorniczej jedynie wydawała zgodę na zatrudnienie aplikanta komorniczego i wpisywała go na listę, organizowała szkolenie aplikantów. Zatem do ustalenia czy aplikant rzeczywiście odbył aplikację komorniczą niezbędne było także stanowisko jego pracodawcy (patrona) – komornika. Stosunek łączący komornika i aplikanta zaś był stosunkiem pracy czyli ze sfery stosunków cywilnoprawnych.

Ponadto, w myśl art. 31 ust. 1 u.k.s.e. aplikacja komornicza kończyła się egzaminem komorniczym zdawanym przed komisją egzaminacyjną powołaną przez Ministra Sprawiedliwości. Zatem w rzeczywistości dopiero zdanie egzaminu oznaczało, że aplikacja się zakończyła czyli odbyła się. W tej sytuacji rada izby komorniczej, wydając decyzję w sprawie odbycia aplikacji komorniczej przejmowałaby kompetencje komisji egzaminacyjnej.

Na problem, w jaki sposób w przypadku skarżącego potwierdzało się odbycie aplikacji komorniczej zwrócił uwagę WSA w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z dnia 2 listopada 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 1432/09, przypisując taki przymiot decyzji Komisji Egzaminacyjnej.

W świetle powyższego uchwałę rady izby komorniczej można było traktować co najwyżej jako zaświadczenie, że aplikant zrealizował program aplikacji.

Na marginesie należy zauważyć, że i przy obecnym kształcie aplikacji komorniczej i egzaminów komorniczych, dokumenty potwierdzające odbycie aplikacji nie posiadają waloru decyzji (załącznik do rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie określenia wzoru zgłoszenia o przystąpieniu do egzaminu konkursowego na aplikację komorniczą oraz wniosku o dopuszczenie do egzaminu komorniczego (Dz. U. Nr 244, poz. 1801), art. 31 ust. 2 i art. 31a ust. 3 u.k.s.e.

Jednocześnie należy zauważyć, że organy nie wskazały konkretnego przepisu, którego rażące naruszenie powodować miało stwierdzenie nieważności. Rażące naruszenie prawa organy wywodziły z interpretacji trzech przepisów – art. 29 do 31 u.k.s.e.

Wobec powyższego organy dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez błędną interpretację "rażącego naruszenia prawa" w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., jak i błędną wykładnię przepisów dotyczących odbycia aplikacji, co rzutowało na błąd w ustaleniach, że uchwała nr [...] RIK w W. miała charakter decyzji.

W świetle powyższych ustaleń uchwała RIK w W. także nie miała charakteru postanowienia, o którym mowa w art. 126 k.p.a.

Sąd nie podzielił stanowiska skarżącego, że opisane naruszenie przepisów prawa przez organy miało rażący charakter i powinno było skutkować nieważnością obu zaskarżonych decyzji. Przede wszystkim należy zauważyć, że omawiana kwestia charakteru uchwały RIK nie miała oczywistego charakteru, należało dokonać analizy szeregu przepisów w powiązaniu z poczynionymi ustaleniami.

Co do pozostałych zarzutów skarżącego, z uwagi na brak ich związku z niniejszą sprawą nie było potrzeby odnoszenia się, gdyż granice tej sprawy wyznaczały zaskarżone decyzje wydane wskutek sprzeciwu Prokuratora Apelacyjnego w W.

Na marginesie można zauważyć, że gdyby organ przyjął, że należy prowadzić postępowanie w sprawie czy uchwała Komisji Egzaminacyjnej jest dotknięta wadą nieważności, to przede wszystkim powinien ustalić samodzielnie czy skarżący odbył aplikację biorąc pod uwagę, wszystkie uchwały RIK w W. wydane w okresie 2003 – 2005 wobec skarżącego, zatrudnienie skarżącego jako aplikanta komorniczego przez komornika i rodzaj wykonywanych czynności podczas tego zatrudnienia, na jakich warunkach uczestniczył skarżący w szkoleniach oraz wziąć pod uwagę, kiedy skarżący ukończył studia prawnicze. Przy ocenie skutków tego rozstrzygnięcia winien rozważyć kwestię ochrony praw nabytych oraz działania strony w zaufaniu do organu.

Organ ponownie rozpoznając sprawę weźmie pod uwagę przedstawioną argumentację.

Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Stosownie do przepisu art. 152 p.p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonej uchwały do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a.