Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1990/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-04-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 51  ust. 1  pkt 1
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Jarecka, Sędziowie sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant st. ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi J. Z. i J.Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę


UZASADNIENIE

Sygnatura akt VIISA/Wa 1990/16

UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 1 w związku z art. 50 ust. 1 pkt. 3, art. 80 ust. 2 pkt. 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. poz. 290 z późn. zm.) i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz.23 z późn, zm.), po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej legalności zabudowy działki nr ew. [...] położonej w miejscowości [...], gm. [...] – nakazał J. i J. Z. rozbiórkę drewnianej wiaty o wymiarach 5,7 m x 6,20 m.

W uzasadnieniu organ powiatowy wskazał, że w dniu [...].12.2014 r. przeprowadzono oględziny na działce nr [...] w miejscowości [...], gm. [...] i stwierdzono, że znajduje się tam drewniana wiata o wymiarach 5,70 x 6,20 m, na słupach drewnianych, przykryta gontem. Słupy zamocowane zostały na stopach betonowych o przekroju okrągłym średnicy 25 cm. W części północnej na szerokości 3.50 m wiata posiada podłogę drewnianą, natomiast w części południowej pod wiatą znajduje się przyczepa kempingowa na kołach.. Podczas kontroli stwierdzono, że teren działki porośnięty jest kilkudziesięcioletnim lasem sosnowym, wykonano dokumentację fotograficzną.

Z oświadczenia współwłaściciela działki – J. Z. wynikało, że obiekt został zrealizowany w 2010 r., na podstawie zgłoszenia złożonego w Starostwie Powiatowym w [...] w dniu [...].06.2010 r..

Organ stwierdził, że wiata nie odpowiada warunkom zgłoszenia z uwagi na:

- odmienne przeznaczenie, zgłoszenie dotyczyło altany do przechowywania sprzętu gospodarstwa domowego, w rzeczywistości zrealizowano wiatę pod częścią, której znajduje się przyczepa kempingowa,

- inne parametry techniczne, w zgłoszeniu altana o wymiarach 5 x5 m, zrealizowano wiatę o wymiarach 5.70 x 6,20 m.

Ponadto zgłoszony w Starostwie zamiar budowy altany, dotyczył działki znajdującej się na terenie leśnym, nieprzeznaczonym pod zabudowę. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów oraz księgą wieczystą nr [...], działka nr ew. [...] położna w miejscowości [...], stanowi grunty leśne.

Dalej organ wskazał, iż dla terenu na którym położna jest działka nr ew. [...] w miejscowości [...] gm. [...] nie ma aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania i założeń do planu (pismo Wójta Gminy [...] z [...].12.2014 r.).

Brak sprzeciwu wniesionego przez organ administracji architektoniczno-budowlanej do ww. zgłoszenia, nie sanuje naruszenia prawa i nie zwalnia inwestora od odpowiedzialności (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 14.10.2011r., sygn. II SA/GI 107/11, WSA Łodzi z dnia 15.11.2015 r., sygn. II SA/Łd 684/14, NSA W Warszawie z dnia 25.01.2011r., sygn. II OSK 150/10).

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w czasie realizacji obiektu) pozwolenia na budowę nie wymagała budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2.

Realizacja obiektów niespełniających warunków art. 29 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, w tym wiat o powierzchni zabudowy przekraczającej 25 m2 wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Inwestorzy J. i J. Z. w toku postępowania administracyjnego nie przedłożyli decyzji o pozwoleniu na budowę wiaty o wymiarach 5.70 x 6.20 m.

W tej sytuacji organ stwierdził, że wiata została zrealizowana bez pozwolenia na budowę i podlega procedurze z art. 48 ustawy Prawo budowlane.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...].12.2015 r., na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nakazał rozbiórkę samowolnie zrealizowanej drewnianej wiaty o wymiarach 5,70 x 6,20, na działce nr [...] w miejscowości [...]. Od powyższej decyzji J. i J. Z. wnieśli odwołanie.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2016 r. uchylił decyzję PINB w [...] z dnia [...].12.2015 r.

Organ II instancji zwrócił uwagę, że w związku z dokonanym zgłoszeniem, wobec którego właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, w przedmiotowej sprawie należy wdrożyć procedurę z art. 50, 51 ustawy Prawo budowlane, zmierzającą do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami, a także dokonanym zgłoszeniem.

PINB w [...] po wzięciu pod uwagę wskazań organu II instancji stwierdził, że dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu nie oznacza, że organ nadzoru budowlanego nie może podjąć postępowania w celu sprawdzenia, czy obiekt nie narusza prawa. Wynika to z art. 50 ust. 1 pkt. 2 i 3 Prawa budowlanego, który ma zastosowanie również wtedy, gdy inwestycja została wykonana (art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego).

Dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu ma takie znaczenie, że inwestorowi, który wykonał roboty objęte zgłoszeniem nie można postawić zarzutu samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 48 i 49 b Prawa budowlanego (wyrok NSA z dnia 20.04.2011 r., sygn. akt II OSK 734/10).

Wykonanie wiaty o innych parametrach niż podano w zgłoszeniu stanowi przypadek o którym mowa w art. 50 ust. 1 pkt. 3 ustawy Prawa budowlanego tj. wykonanie robót budowlanych na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1 ww. ustawy, a co za tym idzie - daje podstawę do zastosowania art. 51 ust. 1 Prawa budowlanego.

Ponieważ przedmiotowa wiata znajduje się na działce nieprzeznaczonej pod zabudowę (teren leśny), to została wybudowana niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jej budowy, a także obecnie znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę. Dlatego zdaniem organu nie jest możliwe doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, co implikuje nakaz rozbiórki (wyrok WSA w Krakowie z dnia 10.12.2012 r. sygn.. akt II SA/Kr 682/10).

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2016r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2016r., poz.290) po rozpatrzeniu odwołania J. i J. Z. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...].04.2016r. nakazującej rozbiórkę drewnianej wiaty o wymiarach 5,70m x 6,20m zlokalizowanej na terenie działki nr [...] w m. [...] gm. [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję

W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że przedmiotem sprawy była legalność wybudowania drewnianej wiaty o wymiarach 5,70m x 6,20m na działce nr [...] w m. [...], gm. [...].

Z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. - w brzmieniu obowiązującym do dnia 27.06.2015r. wynikało, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki.

Inwestorzy J. i J. Z. dokonali w Starostwie Powiatowym w [...] w dniu [...].06.2010r. zgłoszenia zamiaru wybudowania altany o wymiarach 5m x 5m z przeznaczeniem na sprzęt gospodarstwa domowego.

Jakkolwiek zrealizowano wiatę o wymiarach przekraczających deklarowane wymiary, to jednak brak jest podstaw do uznania, iż inwestorowi chodziło o obejście obowiązujących w dacie budowy przepisów. Nie każde odstępstwo od zgłoszenia określonego w art. 30 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlanego, w stosunku do którego organ nie wniósł sprzeciwu, uzasadnia twierdzenie, że inwestycja ma charakter samowoli budowlanej.

Zdaniem organu charakter i przeznaczenie wiaty w istocie odpowiada temu jakie zostało wskazane w zgłoszeniu. Powyższe zobowiązywało organ do przeprowadzenia postępowania naprawczego w oparciu o przepisy art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane.

Organ powiatowy takie postępowanie przeprowadził i doszedł do słusznego wniosku, iż jedynie możliwym rozwiązaniem w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem będzie nakazanie rozbiórki wiaty.

Teren na którym znajduje się sporna wiata nie jest bowiem przeznaczony pod zabudowę, stanowi teren leśny, który zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę.

Nie było możliwości doprowadzenia wiaty o wymiarach 5,70m x 6,20m zlokalizowanej na terenie działki nr [...] w m. [...] gm. [...] do stanu zgodnego z przepisami w związku z przeznaczeniem terenu, na której została on zrealizowana, wykluczającym zabudowę.

Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów oraz treścią księgi wieczystej działka nr [...] stanowi grunty leśnie. Nadto dla ww. działki nie ma aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, co wynika z pisma Wójta Gminy [...] z dnia [...].12.2014r.

Bez wpływu na treść rozstrzygnięcia pozostają twierdzenia dotyczące prac nad uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu na którym znajduje się ww. wiata.

Możliwość wdrożenia procedury legalizacyjnej daje jedynie opracowany, uchwalony i obowiązujący w dacie orzekania przez organ nadzoru budowlanego plan miejscowy, nie zaś założenia jego uchwalenia, które nie stanowią prawa miejscowego. Jako niezrozumiałe oceniono zarzuty, dotyczące art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r., gdyż w sprawie stosowano przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994r.

Z treści art. 103 ust. 2 ustawy i Prawo budowlane z 1994r. wynika, iż przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994r. (rozbiórka obiektu budowlanego, wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę) nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe (tj. ustawy z 1974r.).

J. i J. Z. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].06.2016 r.

Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego, art. 49b ustawy Prawo budowlane, polegające na niewłaściwej interpretacji, poprzez nakazanie rozbiórki, podczas gdy istniały przesłanki do zastosowania procedury z art. 49 b ust 2 ustawy Prawo budowlane, naruszenie art. 40 ustawy Prawo budowlane (nie wskazano czy z 1974r.) poprzez jego niezastosowanie, naruszenie przepisów art. 7, 77, 107 § 2 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i nieuwzględnienie, iż rozpoczęto procedurę opracowania planu zagospodarowania przestrzennego, barak wyjaśnienia dlaczego nie zastosowano art. 40 ustawy Prawo budowlane.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że skarżący przedłożyli pismo Urzędu Gminy [...] z dnia [...].01.2016 r., z którego wynika, iż w dniu [...] marca 2015 roku Rada Gminy [...] podjęła uchwalę Nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części obrębu geodezyjnego [...] gmina [...]. Przewiduje się zmianę przeznaczenia przedmiotowych terenów pod zabudowę mieszkaniowo - usługową i letniskową. Uprawnione biuro geodezyjne wykonało mapy geodezyjne dla terenów objętych powyższą uchwalą, a w chwili obecnej opracowywany jest projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego części obrębu geodezyjnego [...] gmina [...], obejmującego m.in. działkę nr ew. [...] w miejscowości [...] gmina [...].

Nadto według wiedzy skarżących działki oznaczone numerami ew. [...] oraz [...], które sąsiadują z przedmiotową nieruchomością zostały przekształcone i nie stanowią gruntów leśnych.

W ich ocenie możliwe jest zalegalizowania samowolnie zrealizowanej budowy na podstawie art. 49 b ust. 2 ustawy Prawo budowlane.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni.

Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.)

Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w świetle tych kryteriów, skarga nie mogła być uwzględniona.

Przedmiotem sprawy była legalność wybudowania przez skarżących drewnianej wiaty o wymiarach 5,70m x 6,20m na terenie ich działki nr [...] w miejscowości [...], gm. [...].

Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 1994r. - w brzmieniu obowiązującym do dnia 27.06.2015r. - pozwolenia na budowę nie wymagała budowa wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, wiat i altan oraz przydomowych oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 25 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie mogła przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki.

Inwestorzy J. i J. Z. dokonali w dniu [...].06.2010r. w Starostwie Powiatowym w [...] zgłoszenia zamiaru wybudowania altany o wymiarach 5m x 5m z przeznaczeniem na sprzęt gospodarstwa domowego. Zgłoszenie to zostało przyjęte bez sprzeciwu organu.

Jednak inwestorzy wybudowali wiatę o wymiarach przekraczających deklarowane w zgłoszeniu wymiary, a przekroczenie to oznaczało konieczność uzyskania pozwolenia na budowę, według przepisów obowiązujących w dacie powstania wiaty.

Jednocześnie obecnie obowiązujące (znowelizowane) przepisy ustawy Prawo budowlane, umożliwiają wybudowanie na podstawie zgłoszenia wolno stojących parterowych budynków gospodarczych, garaży, wiat lub przydomowych ganków i oranżerii (ogrodów zimowych) o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy czym łączna liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać dwóch na każde 500 m2 powierzchni działki – art. 29 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 30 ust 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane;

Słusznie organ II instancji uznał, że wybudowana wiata w zasadzie odpowiada temu obiektowi jaki był wskazany w dokonanym zgłoszeniu, albowiem zarówno altana jak i wiata objęte były w dniu zgłoszenia tym samym wyżej wskazanym przepisem i konstrukcyjnie są to podobne obiekty.

Skoro jednak doszło do wybudowania wiaty o innych wymiarach niż w zgłoszeniu, organ nadzoru budowlanego zasadnie prowadził postępowanie naprawcze w oparciu o przepisy art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane z 1994r.

Jak bowiem wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25.01.2011r., sygn. II OSK 150/10 (internetowa baza orzeczeń NSA) dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu w żadnym razie nie oznacza, że organ nadzoru budowlanego nie może podjąć postępowania w celu sprawdzenia, czy inwestycja została wykonana na podstawie zgłoszenia z naruszeniem prawa. Wynika to wprost z art. 50 ust. 1 pkt 2 i 3 Prawa budowlanego, który ma zastosowanie także wtedy, gdy inwestycja została wykonana (art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego). W takim postępowaniu organ nadzoru budowlanego, w zależności od ustalonego stanu faktycznego, może stosować środki określone w art. 51 Prawa budowlanego. Dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organ ma takie znaczenie, że inwestorowi, który wykonał roboty objęte zgłoszeniem nie można postawić zarzutu samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 49b Prawa budowlanego.

Zatem wdrożenie postępowania naprawczego i ewentualna możliwość nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem wymagała oceny zgodności zrealizowanego obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz z przepisami techniczno-budowlanymi.

W przypadku postępowania naprawczego zgodność obiektu budowlanego z ładem architektoniczno-budowlanym podlega ocenie z perspektywy przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązujących w dacie orzekania przez organy administracji publicznej.

Podstawowym warunkiem stanu zgodności z prawem jest stwierdzenie, iż określony obiekt budowlany może istnieć na danym terenie i sytuacja taka odpowiada wymaganiom istniejącego ładu przestrzennego. Jak wynika z pisma Wójta Gminy [...] z dnia [...].12.2014 r., dla terenu na którym położna jest działka nr ew. [...] w miejscowości [...] gm. [...], nie ma aktualnie obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.

Przy czym zgodnie z wypisem z rejestru gruntów oraz księgą wieczystą nr [...], działka nr ew. [...] położna w miejscowości [...], stanowi teren leśny, który zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę.

Nie było zatem możliwości doprowadzenia wiaty o wymiarach 5,70m x 6,20m zlokalizowanej na terenie działki nr [...] w m. [...] gm. [...] do stanu zgodnego z przepisami w związku z przeznaczeniem terenu, na której została on zrealizowana, wykluczającym zabudowę.

Powyższa niezgodność stanowiła o konieczności nakazania rozbiórki przedmiotowej wiaty.

Argumenty przedstawione w skardze nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Wskazywanych prac nad uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru [...] w gminie [...], na którym znajduje się ww. wiata, nie można uznać za podstawę do legalizacji przedmiotowego obiektu. W dacie orzekania przez organy jak i obecnie planu miejscowego na przedmiotowym terenie nie ma.

W sprawie niniejszej zastosowanie miały przepisy ustawy Prawo budowlane z 1994r., gdyż obiekt powstał w 2010 r. Dlatego zarzuty dotyczące jak należy domniemywać nieuwzględnienia art. 40 ustawy Prawo budowlane z 1974r. były całkowicie bezzasadne. Nie można zarzucić organom nadzoru budowlanego obrazy przepisów prawa materialnego i procesowego, wskazanych w skardze, które mogłoby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie sprawy.

Zebrano wystarczający materiał dowodowy jak również dokonano jego prawidłowej oceny, zgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu postępowania administracyjnego.

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako nieuzasadnioną oddalił.