Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 35/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2013-03-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8, art. 59 pkt 4, , art. 129 ust. 1,, art. 52 ust. 2 pkt 4
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: art. 12, art. 12 par. 3
journal: Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2013 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia w części zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. Dyrektor Izby Celnej w [...] utrzymał w mocy decyzję z dnia [...]czerwca 2012 r. cofającą A. Sp. z o.o. z siedzibą w J. (skarżącej w niniejszej sprawie), zezwolenie udzielone decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa mazowieckiego w części dotyczącej punktu gier na automatach o niskich wygranych mieszczących się w [...], przy ul. [...] róg [...].

Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. Dyrektor Izby Skarbowej w [...] udzielił skarżącej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w 185 punktach na terenie województwa [...].

Pismem z dnia [...] lutego 2012 r. Naczelnik Urzędu Celnego [...] w [...]poinformował Dyrektora Izby Celnej w [...], że w punkcie gier na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w [...], przy ul. [...] róg [...] skarżąca nie wykonuje działalności objętej ww. zezwoleniem od dnia [...] maja 2010 r.

Dyrektor Izby Celnej w [...] postanowieniem z dnia [...] lutego 2012 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia skarżącej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w części dotyczącej punktu mieszczącego się w [...], przy ul. [...] róg [...].

Skarżącej został wyznaczony siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy. Skarżąca nie złożyła wyjaśnień.

Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60, z późn. zm.) w związku z art. 8 i art. 59 pkt 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540, z późn. zm.), dalej zwaną ustawą o grach hazardowych, cofnął skarżącej zezwolenie udzielone decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa mazowieckiego w części dotyczącej punktu gier na automatach o niskich wygranych mieszczącego się w [...], przy ul. [...] róg [...].

Organ wskazał w uzasadnieniu, że w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki z art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych, zgodnie z którym organ właściwy w sprawie udzielania koncesji lub zezwoleń, w drodze decyzji cofa koncesję lub zezwolenie, w całości lub w części w przypadku zaprzestania lub niewykonywania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności objętej koncesją lub zezwoleniem, chyba że niewykonywanie tej działalności jest następstwem działania siły wyższej. W punkcie gier na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w [...], przy ul. [...] róg [...] skarżąca nie wykonywała działalności objętej zezwoleniem przez okres dłuższy niż 6 miesięcy. Organ podkreślił, że niewykonywanie działalności nie było następstwem działania siły wyższej, o czym świadczy dokonane przez stronę zgłoszenia z dnia [...] kwietnia 2010 r. dotyczące wyłączenia z eksploatacji automatów H. nr fabryczny [...], nr poświadczenia rejestracji [...] w przedmiotowym punkcie gier od dnia [...] maja 2010 r. Organ zaznaczył, że okres sześciomiesięczny niewykonywania działalności w przedmiotowym punkcie gier na automatach o niskich wygranych rozpoczął swój bieg [...] maja 2010 r. i upłynął [...] listopada 2010 r.

Skarżąca wniosła odwołanie od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż zachodzą przesłanki do cofnięcia skarżącej zezwolenia na podstawie tej normy prawnej, podczas gdy spółka wznowiła działalność w zakresie eksploatacji automatów o niskich wygranych w punkcie gier mieszczącym się w [...] przy ul. [...] róg [...], która to okoliczność została zgłoszona Naczelnikowi Urzędu Celnego [...] w [...] , co powoduje, że przerwa w wykonywaniu działalności została usunięta i nie zachodzą obecnie przesłanki do cofnięcia spółce zezwolenia.

Dyrektor Izby Celnej w [...] po rozpatrzeniu odwołania skarżącej, decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 8 oraz na podstawie art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W ocenie organu bezspornym jest, że skarżąca w punkcie gier na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w [...], przy ul. [...] róg [...] nie wykonywała działalności objętej zezwoleniem przez okres dłuższy niż 6 miesięcy. Niewykonywanie działalności nie było następstwem działania siły wyższej, o czym świadczy dokonane przez stronę zgłoszenia z dnia [...] kwietnia 2010 r. dotyczące wyłączenia z eksploatacji automatu H. nr fabryczny [...], nr poświadczenia rejestracji [...] w przedmiotowym punkcie gier od dnia [...] maja 2010 r. Powyższe oznacza, że w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych.

Organ wskazał, że jak wynika z art. 64 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323, z późn. zm.), przed rozpoczęciem działalności oraz po przerwie trwającej nie dłużej niż 3 miesiące w podmiotach prowadzących działalność gospodarczą podlegającą kontroli (gry na automatach o niskich wygranych) przeprowadza się urzędowe sprawdzenie. Zaznaczył, że jak wynika z pisma Naczelnikowi Urzędu Celnego [...] w [...], skarżąca nie złożyła w okresie 6 miesięcy zgłoszenia dotyczącego wznowienia tej działalności, co potwierdza niewykonywanie działalności w powyższym zakresie przez okres 6 miesięcy.

Organ podkreślił, że działalność w zakresie urządzania gier jest szczególnym rodzajem działalności, która ze względu na swój charakter wymaga szczególnej kontroli i nadzoru. Istotnym elementem nadzoru i kontroli nad rynkiem gier hazardowym jest zapewnienie prowadzenia tej działalności zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Na podmiocie, który uzyskał zezwolenie na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych spoczywa obowiązek prowadzenia tej działalności zgodnie z przepisami prawa, uzyskanym zezwoleniem oraz zatwierdzonym regulaminem gier na automatach o niskich wygranych.

Odnosząc się do argumentu strony, że wznowiła działalność w zakresie eksploatacji automatów o niskich wygranych w punkcie gier mieszczącym się w [...], przy ul. [...] róg [...] , organ stwierdził, że dla prowadzonego postępowania ta okoliczność nie ma znaczenia ze względu na to, że okres sześciomiesięczny niewykonywania działalności, wynikający z art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych, rozpoczął swój bieg w dniu [...] maja 2010 r. i upłynął [...] listopada 2010 r.

Organ zauważył, że skarżąca w swoich rozważaniach pomija obiektywną okoliczność uchybienia ww. sześciomiesięcznemu terminowi na wznowienie działalności w zakresie gier na automatach, która to okoliczność ma priorytetowe znaczenie. Dodatkowo zauważył, że skarżąca zgłosiła chęć podjęcia działalności w dniu [...] lipca 2011 r., czyli ponad 8 miesięcy po terminie ustawowym.

W skardze na powyższą decyzję skarżąca wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji z dnia [...]czerwca 2012 r. zarzuciła naruszenie art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych i w konsekwencji uniemożliwienie wznowienia działalności objętej zezwoleniem w punkcie gier w [...], przy ul. [...] róg [...], podczas gdy przepis ten jako ograniczający dostęp do rynku winien być traktowany jako norma o charakterze technicznym w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r., a co za tym idzie ustawa winna być poddana notyfikacji Komisji Europejskiej, zaś jej brak powoduje, że przepisy o charakterze technicznym są bezskuteczne i nie mogą stanowić podstawy dla rozstrzygnięć. Powołała się w tym zakresie na orzecznictwo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Odnosząc się do zarzutu, że art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych stanowi "regulację techniczną" w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r., wskazał, że ani ww. przepis ani art. 129 ust. 1, ani art. 138 ust. 2 ustawy o grach hazardowych nie były przedmiotem orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, zatem nie były poddawane ocenie jako potencjalne przepisy techniczne. Nie podzielił zarzutu skargi, że art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych stanowi "regulację techniczną", która wymagała notyfikacji Komisji Europejskiej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1268) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej, przy czym ta kontrola zgodnie z § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej cyt. jako p.p.s.a.)

Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie narusza bowiem prawa w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.

Zgodnie z art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. W myśl art. 138 ust. 2 ww. ustawy do podmiotów, o których mowa w art. 129 ust. 1, do których zalicza się skarżąca, co bezsporne, stosuje się odpowiednio art. 58 i art. 59, z tym, że organem właściwym jest organ właściwy do udzielania zezwolenia w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy, tj. Dyrektor Izby Celnej w [...].

Zgodnie z art. 59 ustawy o grach hazardowych organ właściwy w sprawie udzielania koncesji lub zezwoleń, w drodze decyzji cofa koncesję lub zezwolenie, w całości lub w części, w przypadkach w tym przepisie wskazanych w tym w przypadku, o którym mowa w pkt 4 tj. zaprzestania lub niewykonywania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności objętej koncesją lub zezwoleniem, chyba, że niewykonywanie tej działalności jest następstwem działania siły wyższej.

Skoro zatem organ powziął, w związku z pismem Urzędu Celnego [...] w [...] z dnia [...] lutego 2012 r. informację, iż skarżąca wprawdzie złożyła wniosek o wznowienie działalności ale wniosek został złożony po przerwie trwającej dłużej niż 6 miesięcy nieprowadzenia działalności we wskazanym punkcie - to był zobligowany do wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia zezwolenia i rozstrzygnięcia bez konieczności uprzedniej oceny celowości zastosowania powołanego przepisu.

Skarżąca, jak ustaliły organy odwołujące się do wskazanych dowodów tj. ww. pisma Urzędu Celnego i zgłoszenia zawieszenia eksploatacji automatu w punkcie gier na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w [...], przy ul. [...] róg [...] zaprzestała i nie wykonywała działalności objętej udzielonym zezwoleniem Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia[...] grudnia 2007 r. przez okres dłuższy niż 6 miesięcy. Niewykonywanie działalności nie było następstwem działania siły wyższej, o czym świadczą dokonane przez skarżącą w dniu[...] grudnia 2009 r. zgłoszenie dotyczące zawieszenia eksploatacji automatu, w którym skarżąca wskazała datę od której zawieszona jest eksploatacja automatu. Organ słusznie zatem uznał, że od tej daty należy liczyć 6 miesięczny materialno-prawny termin określony w art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych.

Sposób obliczania terminów w postępowaniu administracyjnym oraz warunki ich dochowania zostały uregulowane w art. 12 ustawy - Ordynacja podatkowa. Stosownie do postanowień art. 12 § 3 przywołanej ustawy terminy materialne określone w miesiącach kończą się z upływem tego dnia w ostatnim miesiącu, który odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu miesiąca. Tak, więc okres sześciomiesięczny zaprzestania przedmiotowej działalności, wynikający z art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych w przypadku punktu zlokalizowanego w [...], przy ul. [...] róg [...] rozpoczął swój bieg w dniu [...] maja 2010 r. i upłynął [...] listopada 2010 r.

Skarżąca ustaleń faktycznych organu w istocie nie kwestionuje. Podnosi natomiast, że zgłoszenie chęci podjęcia działalności w dniu [...] lipca 2011 r., czyli ponad 8 miesięcy po terminie ustawowym niweczy przerwę w eksploatacji automatów.

Sąd w składzie orzekającym nie podziela tego stanowiska. Należy podkreślić, że zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych jest związane z eksploatacją tych automatów. Istotą tej działalności jest zatem eksploatacja automatów. Zaprzestanie wykonywania działalności z racji zawieszenia eksploatacji automatu uzasadniały zastosowanie art. 59 pkt 4 powołanej ustawy.

Podkreślenia wymaga, przy tym, że przepis art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych jest skonstruowany w ten sposób, że cofnięcie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych nie zależy w żaden sposób od uznania administracyjnego, lecz od zaistnienia przesłanki w postaci zaprzestania działalności lub niewykonywania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy przedmiotowej działalności. Jedynym wyjątkiem od obowiązku

zastosowania tego przepisu przez organ administracji publicznej jest ustalenie, że zaprzestanie bądź niewykonywanie tej działalności jest następstwem siły wyższej a taki stan rzeczy, co trafnie ustalił organ, a strona w tym zakresie stanowiska organu nie podniosła, w sprawie nie zachodzi.

Odnośnie zarzutu podniesionego w skardze, że art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych nie może stanowić podstawy dla rozstrzygnięć bowiem ustawa o grach hazardowych winna być poddana notyfikacji Komisji Europejskiej a przepis ten ogranicza dostęp do rynku i jako taki winien być traktowany jako norma o charakterze technicznym w rozumieniu Dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 22 czerwca 1998 r. Sąd podziela w tym zakresie stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę o niezasadności tego zarzutu.

Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11, został wydany w trybie prejudycjalnym wobec zadanych (przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku) trzech pytań: czy art. 129 ust. 2, art. 135 ust.2 i art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych z 2009 r. wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów.

Przepisami technicznymi wymagającymi notyfikacji Komisji są te przepisy ustawy o grach hazardowych, które spełniają łącznie dwa warunki:

- mogą powodować ograniczenie, a nawet stopniowe uniemożliwienie prowadzenia gier na automatach o niskich wygranych poza kasynami i salonami gry, oraz

- wprowadzają warunki mogące mieć istotny wpływ na właściwości lub sprzedaż produktów.

Jak słusznie zauważył organ, żaden z tych przepisów nie stanowił podstawy rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie.

Ponadto, jak wskazał organ, cofnięcie zezwolenia przewidywała już ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach hazardowych i zakładach wzajemnych (art. 52 ust. 2 pkt 4), nie jest to zatem nowa regulacja prawna, z tym że cofnięcie zezwolenia następował już po upływie trzech miesięcy od zawieszenia prowadzonej działalności.

W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie nosi znamion wadliwości w rozumieniu art. 145 § 1 p.p.s.a. i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.