Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1291/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-11-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6536 Ulgi w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 i 34a  ustaw
Hasła tematyczne: Ubezpieczenie społeczne
Skarżony organ: Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 1998 nr 137 poz 887
law: Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 1291/11 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 listopada 2011r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski, Sędziowie: WSA Beata Cieloch, WSA Bogusław Wolas (spr.), Protokolant: Henryka Lech, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 listopada 2011r., sprawy ze skargi M.C., na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 31 maja 2011r. nr [...], w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy, uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 31 maja 2011 r Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy swoją decyzję z dnia 24 lutego 2011 r którą odmówiono M.C. umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia w części finansowanej przez płatnika w łącznej kwocie 207 127,54 zł, oraz z tytułu odsetek za zwłokę naliczonych od składek za pracowników w części finansowanej przez ubezpieczonych w łącznej kwocie 31 882,00 zł.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ ustalił stan faktyczny:

M.C. prowadził działalność gospodarczą w zakresie usług budowlanych od 25 maja 1990 roku do 30 lipca 2010 roku na podstawie wpisu do ewidencji. Zatrudniał pracowników w okresie od 01.01.1999r. do 31.07.2010 r. Prowadząc działalność C. nie dopełnił obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia własne oraz zatrudnionych pracowników, doprowadzając do powstania zaległości na koncie rozliczeniowym w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych.

Zaległości figurujące na koncie Płatnika skierowane zostały do przymusowego dochodzenia. W dniu 3 marca 2010 roku oraz 4 grudnia 2010 roku zawiadomienia o zajęciu rachunku bankowego skierowano do "B" S.A. W dniu 30.04.2010r. w/w Bank poinformował, iż na rachunku bankowym Zobowiązanego występuje zbieg egzekucji administracyjnej i sądowej. W dniu l czerwca 2010 roku skierowano wniosek do Sądu o wyznaczenie organu do prowadzenia egzekucji łącznej. Następnie w lipcu 2010 roku zaległości (obejmujące dalszy okres zaległości) skierowano do "D" S.A. W/w bank poinformował, iż na rachunku prowadzonym przez ten bank doszło do zbiegu egzekucji administracyjnej z sądową. Postanowieniem Sądu z dnia 20.07.2010r. Dyrektor Zakładu Ubezpieczeń Społecznych został wyznaczony do prowadzenia egzekucji łącznej.

W czasie prowadzenia działalności gospodarczej C. uzyskał w 2007 r przychód w wysokości 968 028,25 zł (dochód wyniósł 25 190,44 zł, zaś koszty uzyskania przychodów - 942 837,81 zł), w 2008 przychód w wysokości 737.785,40 zł (dochód wyniósł 144853,21 zł, zaś koszty uzyskania przychodów), w 2009 r przychód w wysokości 632.473,18 zł (dochód wyniósł 2883,67 zł, zaś koszty uzyskania przychodów - 629 589,51 zł), natomiast w 2010 r przychód w kwocie 154.069,55 zł (firma odnotowała stratę w wysokości 28085,69 zł, zaś koszty uzyskania wykazane zostały w wysokości 182 155,24 zł)

Na podstawie pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 10 stycznia 2011 roku ustalono, że iż podatnik złożył zeznania PIT-36L za lata 2007, 2008, 2009 wykazując: za 2007 rok stratę w wysokości 25 190,44 zł, za 2008 rok dochód w wysokości 26300,57 zł, za 2009 rok stratę w wysokości 2 883,67 zł. Ponadto C. zalega z zapłatą podatku z tytułu PIT-4R za miesiąc sierpień 2010r. w wysokości 4 305,36 zł.

Wnioskodawca nie pobiera świadczeń emerytalno-rentowych. Z dniem 11 października 2010 roku, na podstawie decyzji Prezydenta Miasta K., został uznany za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. W chwili wydawania decyzji, od 03.03.2011 r., zgłoszony jest do ubezpieczeń społecznych z tytułu zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w firmie "E" sp. z o.o. w pełnym wymiarze czasu pracy z podstawą wymiaru składek wynoszącą wg raportu ZUS RCA za 04.2011 r. l.787,39 zł.

Zgodnie z informacją z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia 5 stycznia 2011 roku, M. C. nie figuruje w ewidencji osób objętych pomocą w/w Ośrodka.

Ponadto M.C. nie figuruje w elektronicznym rejestrze Ksiąg Wieczystych. M. i D. C. byli w posiadaniu majątku nieruchomego znajdującego się w S. w postaci działek objętych księgą wieczysta [...], które były przedmiotem hipotecznego zabezpieczenia na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W dniu 8 września 2006r. ZUS wyraził zgodę na zwolnienie spod hipoteki działek o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] pod warunkiem dokonania w dniu 13.09.2006r. na rzecz ZUS-u kwot: 133 286,10 zł tytułem składek na FUS, 7 754,52 zł - tytułem składek na FUZ oraz 24 114,92 zł - tytułem składek na FP i FGŚP obejmujących okres: 02.2004r. - 12.2005r.

Natomiast Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców zaświadczyła, iż na dzień 4 lutego 2011 roku M. C. figurował jako właściciel samochodu ciężarowo – osobowego marki NYSA 52.5 11 z 1991 roku.

Poza zadłużeniem względem ZUS-u, C. posiada zadłużenie wobec Urzędu Skarbowego na kwotę około 4000 zł, wobec firmy P. S.A. na kwotę l8 976 zł, R. sp. z o.o. na kwotę 12 118 zł, F na kwotę 11 037 zł, wobec A. S. na kwotę 20 000 zł, "C" S.A. na kwotę 53 217, Bank "B" S.A na kwotę 51 260 zł. Zobowiązania powyższe dochodzone są przez komornika sądowego.

Ustalono także, że C. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną oraz dwójką uczących się i studiujących dzieci. Stałe wydatki związane z opłatami za media (czynsz, gaz) wynoszą: czynsz do Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości - 599,60 zł, gaz za okres: 20.01.2011r. - 20.03.2011r. - 265,49 zł.

Odnosząc ten stan faktyczny do treści art. 28 ust 3, 3a , 3b i 4 a także art. 32 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz § 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31.07.2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne (Dz. U. 2003, nr 141, poz. 1365) podkreślono, że decyzja wydawane na podstawi tych przepisów mają charakter uznaniowy.

Jeżeli chodzi o umorzenie zaległości z tytułu składek za pracowników w części finansowanej przez płatnika oraz odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek na ubezpieczenia pracowników w czyści finansowanej przez ubezpieczonych stwierdzono, że nie zaistniały przesłanki całkowitej nieściągalności zdefiniowane w art. 28 ust. 3 pkt 1-6 wyżej wymienionej ustawy.

Co prawda M. C. w chwili obecnej nie prowadzi działalności gospodarczej i nie posiada wartościowego majątku, którego spieniężenie pozwoliłoby na spłatę obciążającego go zadłużenia, jednakże jak ustalono posiada stały i regularny dochód uzyskiwany w ramach zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy z wynagrodzeniem ustalonym w wysokości l 787,39zł brutto (kwota netto pozostająca do wypłaty to około 1300 zł). Zakład Ubezpieczeń Społecznych ma zatem możliwość przystąpienia do egzekwowania należności od zobowiązanego poprzez zajęcie wynagrodzenia za pracę.

Z uwagi na wysokość wynagrodzenia za pracę Płatnika nie można wykluczyć, iż w toku podejmowanych czynności egzekucyjnych uzyska się kwoty przewyższające wydatki egzekucyjne i jednocześnie wpływające na obniżenie zadłużenia składkowego. Do tej pory organ egzekucyjny nie stwierdził całkowitego braku majątku, z którego możliwe byłoby prowadzenie egzekucji, a wyłącznie do niego należy ocena w tym zakresie.

Podkreślono, że zakres odpowiedzialności Płatnika wyznacza przepis art. 26 i 29 ordynacji podatkowej, do stosowania których odsyła art. 31 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, a zatem odpowiada on za zobowiązania składkowe całym swoim majątkiem, nie tylko teraźniejszym, ale również przyszłym.

Natomiast w zakresie należności obciążających M. C. na jego własne ubezpieczenia, tj. za osobę prowadzącą działalność gospodarczą organ uznał, iż aktualna sytuacja materialna skarżącego jest trudna , głównie z uwagi na posiadanie licznych zobowiązań oraz fakt, iż jest jedynym żywicielem czteroosobowej rodziny. Uznano jednak, iż działalność gospodarcza jest aktywnością profesjonalną, a ryzyko związane z jej realizacją ciąży na płatniku, który jako osoba prowadząca i monitorująca działalność gospodarczą ponosi odpowiedzialność za regulowanie zobowiązań publicznoprawnych, w tym z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. Okoliczności, na które powołuje się C. jako przyczyny powstałego zadłużenia, tj. brak płatności za wykonane usługi, nie mogą być wystarczającą przesłanką stwarzającą możliwość skorzystania z instytucji umorzenia należności, gdyż takie sytuacje wkalkulowane są w ryzyko przedsiębiorcy, który w pierwszym rzędzie powinien regulować należności publicznoprawne, a zatem podatki i składki na ubezpieczenia zwłaszcza za pracowników. Ponadto dokumenty finansowe dotyczące prowadzonej działalności gospodarczej wskazują, iż firma C. prosperowała całkiem dobrze. Podkreślono także, że z ustaleń poczynionych przez organ wynika, iż źródłem utrzymania M. C. i członków Jego rodziny są dochody uzyskiwane przez Zobowiązanego z wynagrodzenia ze stosunku pracy w wysokości około 1300 zł netto miesięcznie. Wysokość stałych wydatków związanych z utrzymaniem, ustalona na podstawie przedłożonych rachunków, wynosi 732,34 zł miesięcznie, a po ich odliczeniu na utrzymanie rodziny składającej się z czterech dorosłych osób pozostaje kwota 567,66 zł, która w ocenie organu, w zestawieniu z wysokością długu składkowego, nie może stwarzać zagrożenia dla zaspokojenia uzasadnionych potrzeb egzystencjalnych rodziny. Badając możliwości płatnicze C., organ uwzględnił okoliczność, iż budżet domowy obciążony jest licznymi zobowiązaniami wobec banków, instytucji, osób fizycznych, których spłata obniża zdolności Płatnika do spłaty posiadanych zobowiązań względem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. W ocenie organu okoliczność ta nie może być wystarczającym uzasadnieniem dla uznania zasadności umorzenia należności składkowych, gdyż takie działanie oznaczałoby przerzucenie ekonomicznego ryzyka działalności na państwo i społeczeństwo, a w konsekwencji mogłoby również doprowadzić do uprzywilejowania innych wierzycieli kosztem Zakładu, którego należności, co do zasady, korzystają z pierwszeństwa zaspokojenia przed innymi wierzytelnościami. Pomimo niskich dochodów oraz znacznych obciążeń finansowych Wnioskodawca nie deklaruje trudności w bieżącym utrzymaniu i opłacaniu rachunków, a sytuacja materialna nie wymusza konieczności korzystania z form pomocy opieki społecznej. Dzieci Płatnika, pomimo tego, że się uczą (jedno studiuje, a drugie jest po maturze) mogą czynić starania o podjęcie przynajmniej dorywczo zajęcia zarobkowego, z którego dochód pozwoliłby na samodzielne zaspokajanie ich niezbędnych potrzeb życiowych, odciążając tym samym rodziców. Nie wskazano także żadnych ograniczeń zdrowotnych w podejmowaniu aktywności zawodowej przez małżonkę Płatnika Panią D.C., która w chwili obecnej zarejestrowana jest w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku, deklarując tym samym chęć przyjęcia ewentualnie zaproponowanej oferty pracy. C. nie przedstawił ponadto żadnych dowodów wskazujących na niemożność bądź niezdolność do uzyskiwania dochodów. Nie dysponuje orzeczeniem o niezdolności do pracy czy stopniem niepełnosprawności ograniczającym podejmowanie aktywności zawodowej. Nie powołuje się również na żadne dolegliwości zdrowotne, które uniemożliwiałyby mu kontynuowanie aktualnie wykonywanej pracy czy podejmowanie innych form aktywności zawodowej. A zatem należy przyjąć, iż jest osobą zdolną do pracy i mającą możliwości uzyskiwania dochodów własną pracą.

W skardze wniesiono o uznanie, że zaskarżona decyzja wraz z decyzją ją poprzedzającą wydane zostały z istotnym naruszeniem prawa materialnego.

W uzasadnieniu skargi zarzucono, iż w latach 2007-2010 uzyskał co prawda dochód, ale wynikało to z faktu, że zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z działalności gospodarczej uznaje się przychody należne, choćby nie zostały uzyskane. Właśnie trudności związane z działalnością gospodarczą spowodowane były brakiem płatności za wykonane usługi, które musiał wykazać w przychodach i zapłacić za nie podatek. W celu wywiązania się z płatności, sprzedał własny dom (400m2, basen kryty), którego wartość rynkowa była dużo większa niż cena uzyskana ze sprzedaży. Dom musiał sprzedać bardzo szybko i w najmniej korzystnym okresie, kiedy spadły ceny nieruchomości. Pieniądze ze sprzedaży zostały w całości przeznaczone na spłatę długów w przeważającej części długów budżetowych, a więc to Państwo skorzystało z trudności finansowych skarżącego. Wobec tego powinno się również chronić wnioskodawcę w przypadku jego niewypłacalności. Przez wiele lat płacił duże kwoty do budżetu w formie podatków i ubezpieczeń. Podkreślił, że ani on ani jego żona, która była osobą współpracującą w działalności gospodarczej, nie posiadają żadnego majątku, który mogliby spieniężyć. Samochód marki N. z 1991 roku został sprzedany przez zobowiązanego z końcem lat 90 ubiegłego wieku. Mieszka w mieszkaniu kwaterunkowym po mamie. Wyposażenie mieszkania również nie jest jego, lecz spadkobierców, którzy użyczyli mu w/w wyposażenie. Wraz z żoną zarejestrowani są jako bezrobotni, bez prawa do zasiłku. C. podjął pracę przy budowie autostrady A-4, lecz po dwóch tygodniach okazało się, że wykonawca który go zatrudnił jest niewypłacalny i inwestor wypowiedział mu umowę. Jednocześnie za swoją pracę nie dostał żadnych środków pieniężnych. W chwili obecnej stara się o pracę, lecz w jego wieku bardzo trudno jest znaleźć ją w jego zawodzie, dlatego też ma małe możliwości zarobków powyżej najniższej płacy.

Pomimo tego jest zdesperowany do zatrudnienia za każdą kwotę, w celu zapewnienia bytu rodzinie. Wskazał, iż małżonka ma bardzo małe możliwości zatrudnienia, gdyż z wykształcenia jest higienistką stomatologiczną, lecz nie pracowała w swoim zawodzie. Jako osoba współpracująca pomagała płatnikowi w pracach biurowych i wychowywała dzieci.

Również zdanie, aby dzieci poszły do pracy, w sytuacji kiedy się uczą jest również niepoważne. Jedno dziecko będzie dopiero zdawać maturę, a drugie studiuje. Gdyby nie pomoc najbliższej rodziny, to nie mieliby środków do życia. Ponadto dzieci muszą się same usamodzielnić, wykształcić się, zdobyć zawód, znaleźć pracę taką, aby móc zagwarantować sobie środki na możliwość samodzielnego zamieszkania i założenia rodziny. W tej sytuacji zasadne jest umorzenie zaległości w celu umożliwienia wyjścia z długów, gdyż takie zadłużenie zagraża bytowi i pozbawia płatnika i rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych tym bardziej, że przez wiele lat to oni zasilali budżet Państwa. Skoro podatnik oczekuje teraz pomocy, państwo powinno pomóc również swojemu obywatelowi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

W pierwszej kolejności należy podkreślić, że w sprawach dotyczącym umarzania zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne zakres ustaleń faktycznych jakie musi poczynić organ rozpoznający wniosek w tym zakresie zdeterminowany jest przede wszystkim treścią przepisów prawa materialnego. Z tego względu należy wskazać na regulacje zawarte w art. 28 ustawy systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z treścią ust 1 tego przepisu należności z tytułu składek mogą być umarzane w całości lub w części przez Zakład z uwzględnieniem ust. 2-4. Przepis ust. 2 tego artykułu jednoznacznie określa, że należności te mogą być umarzane tylko w przypadku ich całkowitej nieściągalności, chyba że zachodzi sytuacja określona w art. 28 ust. 3a, który otwiera możliwość uwzględnienia innych przesłanek umorzenia, jednakże wyłącznie w odniesieniu do ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami składek na te ubezpieczenia. W przypadku tym należności, ale wyłącznie z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, mogą być w uzasadnionych przypadkach umarzane, pomimo braku ich całkowitej nieściągalności. Szczegółowe kryteria zastosowania tej ulgi zostały określone w rozporządzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne ( Dz. U. z 2003 r nr 141 poz. 1365 ). Zgodnie z § 3 ust. 1 tego rozporządzenia organ ZUS może umorzyć należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, jeżeli zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny, w szczególności w przypadku, gdy: opłacenie należności z tytułu składek pozbawiłoby zobowiązanego i jego rodzinę możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych; w przypadku poniesienia strat materialnych w wyniku klęski żywiołowej lub innego nadzwyczajnego zdarzenia, powodujących, że opłacenie należności z tytułu składek mogłoby pozbawić zobowiązanego możliwości dalszego prowadzenia działalności; przewlekłej choroby zobowiązanego lub konieczności sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny, pozbawiającej zobowiązanego możliwości uzyskiwania dochodu umożliwiającego opłacenie należności. Przepis ten nie daje podstawy do umorzenia należności z tytułu składek, jeżeli dłużnik ma realne możliwości uzyskania dochodów pozwalających na spłatę zadłużenia. Oceniając prawidłowość zastosowania tych norm w konkretnej sprawie należy wziąć pod uwagę, że kontrola takiej decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym ogranicza się do badania jej legalności. Rola sądu administracyjnego ogranicza się w obecnie obowiązującym stanie prawnym do kontroli przestrzegania przez organy administracji publicznej prawa materialnego i procesowego. Sąd nie jest zatem kolejną, wyższą instancją, która może zastąpić organ administracji i wydać za niego np. decyzję w sprawie. Nie na tym polega rola sądownictwa administracyjnego. Natomiast o ile w większości spraw pozostających w jego właściwości sąd jest uprawniony do kontroli nie tylko przebiegu postępowania administracyjnego (względnie podatkowego), ale także prawidłowej wykładni i zastosowania prawa materialnego, o tyle w przypadku tzw. decyzji uznaniowych, a z taką mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, jego rola jest ograniczona. Racje ma bowiem organ, że uznaniowy charakter decyzji oznacza, iż Zakład ma możliwość, ale nie ma obowiązku umorzenia należności nawet w razie spełnienia przesłanek określonych w art. 28 ust. 2 u.s.u.s. lub we wskazanym wyżej rozporządzeniu z dnia 31 lipca 2003 r., tj. w razie stwierdzenia całkowitej nieściągalności składek, albo gdy zobowiązany wykaże, że ze względu na stan majątkowy i sytuację rodzinną nie jest w stanie opłacić tych należności, ponieważ pociągnęłoby to za sobą zbyt ciężkie skutki dla zobowiązanego i jego rodziny. W związku z tym nawet jeżeli występuje któraś z wymienionych w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. sytuacji, organ ZUS nie ma obowiązku umorzenia należności, jeżeli uzna, że istnieją szansę na ich wyegzekwowanie.

Kontrola sądu administracyjnego dotyczy w istocie przestrzegania przez organ podejmujący decyzję dyrektyw wyboru między możliwościami zawartymi w powołanej w decyzji normie uznaniowej, w szczególności w zakresie materialnoprawnych przepisów § 3 ust. 1 cyt. rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 31 lipca 2003 r. Uznanie administracyjne nie powinno oznaczać dowolności, czemu służą określone przez ustawodawcę dyrektywy wyboru. Jednakże organ przy wydawaniu decyzji o charakterze uznaniowym obowiązany jest do rzetelnej i wnikliwej analizy wszelkich okoliczności sprawy w celu stwierdzenia, czy zostały spełnione określone w przepisach przesłanki. Dopiero w ten sposób przeprowadzona analiza stanu faktycznego sprawy stanowi materiał będący podstawą do wydania decyzji o charakterze uznaniowym. Ma to szczególne znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy organ ma pozbawić obywatela pewnych praw, nałożyć na niego obowiązek czy odmówić mu możliwości skorzystania z uprawnień przewidzianych przez prawo, jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie (tak NSA w wyroku z dnia 10.10.2007 r., sygn. akt II GSK 176/07, LEX nr 399183).

W omawianej sprawie ustalony przez organ stan faktyczny determinowany wskazanymi na wstępie przepisami nie został ustalony prawidłowo. Już bowiem we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy skarżący podniósł, iż umowa o pracę została rozwiązana po upływie niecałego miesiąca zatrudnienia i nie otrzymał umówionego wynagrodzenia . Okoliczność ta została całkowicie pominięta w zaskarżonej decyzji. Przy czym organ nie tyle uznał ją za nieudowodnioną, ale w ogóle się do niej nie odniósł. A ma to o tyle istotne znaczenie, iż z faktu pozostawania w stosunku pracy ZUS wyciągnął wniosek, że skarżący otrzymuje stały dochód. Była to w zasadzie jedyna przesłanka w oparciu o którą odmówiono umorzenia zaległości z tytułu składek za pracowników w części finansowanej przez płatnika oraz odsetek za zwłokę od nieopłaconych składek na ubezpieczenia pracowników w czyści finansowanej przez ubezpieczonych, a więc w tych przypadkach gdy kryterium uwzględnienia wniosku była całkowita nieściągalność . Jeżeli natomiast chodzi o zobowiązania z tytułu składek na ubezpieczenie własne wnioskodawcy, to także w tym przypadku uzyskiwanie stałego dochodu z tytułu umowy o pracę było istotna przesłanką oceny zasadności wniosku.

Dopiero po prawidłowym ustaleniu stanu faktycznego Organ ZUS może wykazywać, iż nie zachodzi całkowita nieściągalność zaległości, która według w art. 28 ust. 3 u.s.u.s. występuje głównie po zaprzestaniu działalności gospodarczej, przy braku majątku, z którego można by egzekwować należności dłużnika oraz braku małżonka, następców prawnych bądź osób trzecich, którzy by ponosili za nie odpowiedzialność. Katalog okoliczności, które w świetle u.s.u.s. oznaczają całkowitą nieściągalność, jest katalogiem zamkniętym. Oznacza to, że tylko i wyłącznie w wymienionych w nim przypadkach można mówić o całkowitej nieściągalności na gruncie cyt. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.

Także ocenia zaistnienia przesłanek wymienionych w powołanym wyżej rozporządzeniu może być dokonana dopiero po prawidłowym ustaleniu wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności. Tylko bowiem dysponując pełną i aktualną wiedzą o sytuacji majątkowej ubezpieczonego można prawidłowo ocenić, czy opłacenie należności z tytułu składek nie pozbawi zobowiązanego i jego rodziny możliwości zaspokojenia niezbędnych potrzeb rodziny.

W dalszym toku postępowania organy poczynią ustalenia co do aktualnej sytuacji majątkowej skarżącego w szczególności ustalą w jakim okresie pozostawał w stosunku pracy i jakie faktycznie otrzymał z tego tytułu wynagrodzenie. Wezmą także pod uwagę zmiany w stanie faktycznym jakie zajdą przed wydaniem ponownych decyzji w sprawie umorzenia powyższych zaległości.

Z tych też względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Poczynienie niepełnych, nieaktualnych ustaleń faktycznych, pomijających milczeniem twierdzenia wnioskodawcy stanowi bowiem naruszenie przepisów postępowania tzn art. 7, 77 § 1 które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.