Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1754/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2007-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Skarżony organ: Minister Budownictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Sędziowie : Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Katarzyna Bednarska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2007 r. sprawy ze skargi B. R. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Budownictwa na rzecz B. R. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania B. R. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 1984 r. nr [...] o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu za wywłaszczone nieruchomości i składniki, w części dotyczącej wywłaszczenia działki nr [...] w obrębie [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że decyzją z dnia [...] marca 1984 r. Prezydent Miasta P. orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa, z przeznaczeniem pod budowę szkoły, m.in. nieruchomości stanowiącej współwłasność B. N., S. N., M. N. i T. N., oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] m² KW nr [...].

Po rozpatrzeniu wniosku B. R. o stwierdzenie nieważności tej decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji, w części dotyczącej wywłaszczenia działki nr [...], a Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] lutego 2001 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 1984 r. o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu.

Po rozpatrzeniu odwołania B. R., Minister Infrastruktury stwierdził, że organ orzekający w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązany jest wyjaśnić wszelkie okoliczności mogące mieć znaczenie przy ocenie, czy zachodzi którakolwiek z przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa.

Organ stwierdził, że nieruchomość została wywłaszczona z przeznaczeniem pod budowę szkoły na osiedlu "[...]" zgodnie z decyzją Wojewódzkiego Biura Planowania Przestrzennego w P. z dnia [...] kwietnia 1979 r. o ustaleniu miejsca i warunków realizacji zbiorczej szkoły z przedszkolem, a zatem, zdaniem organu, spełniona została przesłanka dopuszczalności wywłaszczenia, wskazana w art. 3 ustawy z dnia 12 marca 1958 r.

Organ stwierdził, że z akt sprawy wynika, że wnioskodawca wywłaszczenia, pismem z dnia 7 lutego 1984 r. zwrócił się do B. N., S. N., M. N., T. N. – dzieci A. i H., z ofertą dobrowolnego odstąpienia przedmiotowej nieruchomości oraz z prośbą o przedłożenie postępowań spadkowych.

Użytkownik nieruchomości W. N., pismem z dnia 23 lutego 1984 r. wyraził zgodę na zaproponowane przez Zarząd Gospodarki Terenami warunki wykupu nieruchomości, lecz ponieważ nie dysponował dokumentami potwierdzającymi jego prawa do nieruchomości, nie mógł zbyć udziału w nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. Równocześnie, jak stwierdził organ, w aktach sprawy brak jest odpowiedzi na ofertę od pozostałych osób.

W aktach archiwalnych sprawy nie zachował się protokół z rozprawy, jednakże jak wynika z treści decyzji, rozprawa odbyła się w dniu 27 marca 1984 r., a dowodem potwierdzającym ten fakt są uwagi zamieszczone w uzasadnieniu decyzji zgłoszone przez właścicieli działki nr [...].

W związku z powyższym, decyzją z dnia [...] marca 1984 r. Prezydent Miasta P. orzekł o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu za wywłaszczone nieruchomości i składniki w części dotyczącej wywłaszczenia działki nr [...] m. P., w kwocie łącznej [...] zł, w oparciu o opinię biegłego.

Organ stwierdził również, że przeprowadzenie postępowania nadzorczego przez organ wojewódzki wykazało, że decyzja wywłaszczeniowa z dnia [...] marca 1984 r. nie jest dotknięta wadą określoną w art. 156 § 1 kpa.

Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2005 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła B. R. i domagała się uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.

W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.

Skarga jest zasadna, dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo.

W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest odmowa stwierdzenia nieważności decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu.

Postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek D. R. o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] marca 1984 r. o wywłaszczeniu nieruchomości.

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] marca 1984 r. o wywłaszczeniu nieruchomości i odszkodowaniu za wywłaszczone nieruchomości i składniki w części dotyczącej wywłaszczenia działki [...] miasta P., a Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Z akt administracyjnych wynika, że Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] marca 1984 r. orzekł o wywłaszczeniu nieruchomości położonych w gm. kat. P. i odszkodowaniu za wywłaszczane nieruchomości i składniki w tym: działki nr [...] o pow. [...] m² położonej w gm. kat. P., stanowiącej współwłasność:

1) B. N. c. A. - w ¼ cz.,

2) S. N. z d. R. c. A. - w ¼ cz.,

3) M. N. s. A. - w ¼ cz.,

4) T. N. s. A. - w ¼ cz.,

i przyznał za nią odszkodowanie w kwocie [...] zł.

Decyzja ta została doręczona W. N. - użytkownikowi przedmiotowej nieruchomości, ale nie została doręczona współwłaścicielom nieruchomości - wymienionym w decyzji.

Z akt administracyjnych sprawy wynika również, że T. N. zmarł 30 maja 1949 r. w L., B. N. (N.) zmarła 3 kwietnia 1986 r., S. R. zmarła 25 kwietnia 1976 r., M. N. zmarł 30 września 1979 r., R. R. zmarł 10 października 1984 r., J. R. zmarł 30 października 1977 r. a A. R. zmarł dnia 29 lipca 1982 r. - co oznacza, że postępowanie wywłaszczeniowe zostało przeprowadzone wobec 3 - spośród 4 - nieżyjących współwłaścicieli, i decyzja wywłaszczeniowa wydana została w stosunku do osób nieżyjących.

Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, skierowanie decyzji do osoby nieżyjącej stanowi rażące naruszenie prawa. W wyniku tego uchybienia powstają skutki niemożliwie do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności, ponieważ charakter strony przysługujący osobie fizycznej wygasa z jej śmiercią. W stosunku do osoby zmarłej nie można ani wszcząć postępowania ani wydać decyzji.

Z powyższego względu należało uznać, że decyzje organów orzekających w sprawie naruszyły przepisy postępowania w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, i musiały skutkować uwzględnieniem skargi i uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

O zwrocie kosztów postępowania na rzecz skarżącego Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.). Koszty obejmują wyłącznie wpis od skargi.