Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 991/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2019-02-15 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77, par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 32 ust. 1 pkt 1, art. 35 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art. 75 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2081
law: Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.
article: par. 2 ust. 1 pkt 7, par. 3 ust. 1 pkt 8 i ust. 2 pkt 3
journal: Dz.U. 1991 nr 49 poz 215
law: ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 28 maja 1991 r. w sprawie określenia zakresu obowiązków organów obowiązanych do  utrzymywania przejść granicznych oraz źródeł finansowania tych przedsięwzięć, a także określenia organów zobowiązanych do osadzania i  utrzymywania znaków granicznych na morskich wodach wewnętrznych.
article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 200
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 15 lutego 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Grosińska (spr.) Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Protokolant Specjalista Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 lutego 2019 roku sprawy ze skargi J. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ja decyzję Starosty [...] z dnia [...], Nr [...] znak: [...]; 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz J. M. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. a.bł.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] r., nr [...], Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) - zwanej dalej: "k.p.a." - utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z [...] r., nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla A S.A. stacji bazowej telefonii komórkowej [...] A 35 na istniejącym obiekcie budowlanym, zlokalizowanej na działkach o nr ewid: 39/2, 40/2, 40/3, 41, 42, 43/2, obręb [...], W. – miasto.

Wojewoda wyjaśnił, że w odwołaniu od powyższej decyzji organu I instancji A. W. oraz D. P. nie zgadzają się na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, która w ich ocenie jest szkodliwa dla zdrowia. Nie zgadzają się oni z uzasadnieniem decyzji oraz sprzeciwiają się takiej lokalizacji inwestycji.

Dalej organ odwoławczy, w oparciu o treść art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202 ze zm.), wyjaśnił, jakie czynności organu administracji architektoniczno-budowlanej poprzedzają wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę, a następnie podkreślił, że newralgiczną w przedmiotowej sprawie jest kwestia dotycząca ewentualnego zakwalifikowania projektowanego zamierzenia do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71) – powoływanego jako: "rozporządzenie".

Organ II instancji dodał ponadto, że zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2017 r., poz. 1405) – zwanej: "u.o.ś." - dla przedmiotowej inwestycji Burmistrz W. wydał w dniu 16 marca 2018 r. decyzję o umorzeniu postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...] A 35. Inwestycja obejmuje działki o numerze ewidencyjnym 39/2, 40/2, 40/3, 41, 42, 43/2 obręb [...]. Decyzja ta posiada walor ostateczności.

Wojewoda wyjaśnił, że przedmiotowe zamierzenie polega na budowie wieży stalowej, zlokalizowanej na dachu [...] Ośrodka Sportu i Rekreacji (wysokość budynku ok. 16,1 m), o łącznej wysokości 25,70 m n.p.t. Na ww. wieży stalowej zostanie zamontowanych 6 anten sektorowych skierowanych na azymuty: 50°, 150°, 320°. Wysokość zawieszenia środka anten wynosi 24 m n.p.t. W przypadku omawianej stacji bazowej jedynym źródłem zagrożenia dla środowiska jest emisja pola elektromagnetycznego. Rodzaje przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko bądź mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zostały określone w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz w § 3 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia. Zgodnie z ww. rozporządzeniem, parametrami na podstawie, których dokonuje się kwalifikacji przedsięwzięcia, jakim jest budowa stacji bazowej telefonii komórkowej, czyli budowa instalacji radiokomunikacyjnej emitującej pola elektromagnetyczne o częstotliwości od 0,03 MHz do 300 000 MHz, są: równoważna moc promieniowana izotropowo (EIRP) wyznaczona dla pojedynczej anteny oraz odległość miejsc dostępnych dla ludności od środka elektrycznego anteny w osi głównej wiązki promieniowania tej anteny.

Organ II instancji wyjaśnił następnie, co należy rozumieć przez miejsca dostępne dla ludności, w rozumieniu art. 124 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r., poz. 799) i stwierdził, że z przedstawionej kwalifikacji przedsięwzięcia wynika, że EIRP dla każdej z AS1 wynosi 1988 W, a dla każdej z AS2 wynosi 1993 W. Dla projektowanych anten skierowanych na azymuty: 50°, 150°, 320°, równoważna moc promieniowana izotropowo zawiera się w przedziale 1000-2000 W. Zarówno dla minimalnych pochyleń wiązek 0°, jak i maksymalnych pochyleń wiązek 2° nie występują miejsca dostępne dla ludności w odległości do 70 m od środka elektrycznego anten w osi głównej wiązki promieniowania danej anteny. Zgodnie z załącznikiem nr 1 (tabela 2) rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. Nr 192, poz. 1883) w przypadku, gdy częstotliwość pola magnetycznego mieści się w przedziale od 300 MHz do 300 GHz, gęstość pola w miejscu dostępnym dla ludności jest dopuszczalna na poziomie nieprzekraczającym 0,1 W/m2. Określony w przedmiotowej kwalifikacji, na podstawie obliczeń i analizy przewidywanych rozkładów pól elektromagnetycznych, zasięg obszaru, dla którego poziom elektromagnetycznego promieniowania jest większy niż 0,1 W/m2, pozwolił stwierdzić, że wystąpi on tylko i wyłącznie w wolnej przestrzeni niedostępnej dla ludności. Tym samym planowana inwestycja nie zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.

Wojewoda wyjaśnił dalej, że zgodnie z warunkami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta W., maksymalna wysokość zabudowy dla całego analizowanego terenu wynosi maksymalnie 12 m, a obszar oddziaływania planowanej inwestycji powyżej 0,1 W/m2 kończy się na poziomie 18 m. Oznacza to, że przedmiotowa inwestycja nie wpłynie negatywnie na możliwość zabudowy otoczenia. Na terenie, na której projektowana jest przedmiotowa stacja bazowa telefonii komórkowej obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, przyjęty Uchwałą Rady Miejskiej w W. nr [...] z dnia [...] r. (Dz. Urz. Woj.[...]. z 2017 r., poz. [...]). Zgodnie z miejscowym planem, działki o nr ewid.: 39/2, 40/2, 40/3, 41, 42, 43/2 położone są na obszarze oznaczonym symbolem 9UO. Zgodnie z § 17 ust. 1 pkt 1 powyższego planu, na obszarze oznaczonym symbolem 9UO przeznaczenie podstawowe to usługi oświaty. Jako dopuszczalne przeznaczenie terenu uwzględnia się również urządzenia i sieci infrastruktury technicznej. Ponadto § 15 ust. 1 pkt 7 w granicach obszaru ustala następujące zasady rozbudowy i budowy systemów infrastruktury technicznej: w zakresie zaopatrzenia w łącza telefoniczne i teleinformatyczne ustala się: zaopatrzenie w stacjonarne łącza telefoniczne z istniejącej i projektowanej sieci telekomunikacyjnej. Zgodnie z art. 143 ust. 2 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121), przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych. Stacja bazowa telefonii komórkowej jest urządzeniem, które stanowi element niezbędny dla funkcjonowania sieci telekomunikacyjnej, bezpośrednio związanym ze świadczeniem usług telekomunikacyjnych. Skoro jest to zamierzenie inwestycyjne w sieci telekomunikacyjnej wykorzystywanej do świadczenia usług telekomunikacyjnych dostępnych dla ogółu użytkowników, to posiada ono status urządzenia łączności publicznej w rozumieniu przepisu art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami i tym samym jest inwestycją celu publicznego. Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że budowa stacji bazowej telefonii komórkowej na działkach nr ewid. 39/2, 40/2, 40/3, 41, 42, 43/2, obręb [...] w W., nie jest sprzeczna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Organ II instancji wskazał dalej, że celem regulacji ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2062 ze zm.), w tym w szczególności przepisu art. 46 tej ustawy, jest zapobieganie tworzeniu obszarów niedostępnych dla rozwoju sieci telekomunikacyjnych. Ustawodawca tworząc wskazany akt prawny zapewnił normą rangi ustawowej, aby postanowienia miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego nie blokowały bez uzasadnionych powodów rozwoju infrastruktury telekomunikacyjnej. Przepis art. 46 ustawy zawiera reguły interpretacyjne, które należy uwzględnić podczas badania norm zawartych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego podczas sprawdzania zgodności projektu budowlanego z ustaleniami tego planu. Ustalenia obowiązującego planu miejscowego muszą być wykładane tak, aby usuwać zakazy i przeszkody w lokalizowaniu inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej. Przepis ust. 2 art. 46 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, ustanawia regułę, że dopuszczalne jest realizowanie każdej inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej, która nie jest sprzeczna z planem miejscowym, choćby plan miejscowy inwestycji takiej wyraźnie nie przewidywał, czy też nie określał wyraźnego przeznaczenia danego terenu na tego rodzaju inwestycje. Przepis ten przesądza, że inwestycja celu publicznego z zakresu łączności publicznej jest dopuszczalna w każdym przypadku, jeżeli nie narusza przepisów odrębnych ani też nie jest sprzeczna z określonym w planie przeznaczeniem terenu oraz nie narusza ustanowionych w planie zakazów lub ograniczeń, które zgodnie z ust. 1 mogą być ustanawiane jedynie wyjątkowo.

Wojewoda podkreślił, że przedmiotowa inwestycja została zaprojektowana przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i które w myśl art. 20 ust. 4 ustawy Prawo budowlane złożyły oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie zobowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

W ocenie organu odwoławczego inwestor spełnił wymagania formalne do uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Dołączony do wniosku projekt budowlany jest kompletny i odpowiada wymogom określonym w art. 34 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. Przeprowadzone przez Starostę [...] postępowanie administracyjne, zakończone zaskarżoną decyzją czyni zadość zasadom rządzącym postępowaniem administracyjnym, wyrażonym w Kodeksie postępowania administracyjnego.

Wojewoda wskazał również, że obszar oddziaływania planowanej inwestycji w postaci stacji bazowej telefonii komórkowej niewątpliwie obejmował będzie obszar, w jakim poziom pól elektromagnetycznych na dowolnej wysokości przekraczał będzie dopuszczalny poziom określony w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów. Przekroczenie dopuszczalnego poziomu pól elektromagnetycznych ma bowiem niewątpliwy wpływ na dopuszczalny prawnie sposób zagospodarowania nieruchomości, nad powierzchnią których dojdzie do takowego przekroczenia. Dla oceny czy dana nieruchomość pozostaje w obszarze oddziaływania obiektu w postaci stacji bazowej telefonii komórkowej bez znaczenia pozostaje przy tym, na jakiej wysokości dopuszczalne prawem poziomy pól elektromagnetycznych zostaną przekroczone, albowiem każde przekroczenie powoduje ograniczenia w zagospodarowaniu terenu, chociażby dotyczące wysokości potencjalnie możliwej do realizacji zabudowy. W przeprowadzonym postępowaniu, organ I instancji wyznaczając krąg stron postępowania zastosował się do powyższego. Organ I instancji prawidłowo ustalił obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji na działki o numerach ewid. 32, 34, 39/1, 39/2, 40/1, 40/2, 40/3, 41, 42, 43/1, 43/2, obręb [...] w W. i zawiadomił strony o prowadzonym postępowaniu administracyjnym oraz możliwości zapoznania się z aktami sprawy.

Na ostateczną decyzję Wojewody [...] o skargę do sądu administracyjnego złożył J. M., podnosząc, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji została wydana w oparciu m.in. o rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. Ustawa, na podstawie której wydano powyższe rozporządzenie nie była nowelizowana i opiera się na polskich normach opracowanych przed rokiem 2000, stawiających mniejsze wymagania w stosunku do inwestora telefonii komórkowej, poniżej norm obowiązujących obecnie w Unii Europejskiej.

Skarżący dodał, że projekt budowlany dotyczy budowy sześciu anten stacji bazowej telefonii komórkowej A na dachu hali sportowej Ośrodka Sportu i Rekreacji połączonego bezpośrednio z budynkiem Liceum Ogólnokształcącego w W. W odległości kilkudziesięciu metrów od budynku hali sportowej, przy ulicy A, B i C, dookoła hali sportowej, znajduje się osiedle domków jednorodzinnych, gabinety lekarskie oraz apteka, a w odległości nieprzekraczającej 200 m, na wyniesieniu gruntu znajduje się duże osiedle mieszkaniowe (bloki czteropiętrowe), których wyższe piętra sięgają poziomu masztu nadajnika stacji bazowej telefonii komórkowej.

W ocenie skarżącego ponad wszelką wątpliwość istnieje zagrożenie zdrowia młodocianych uczniów Liceum Ogólnokształcącego i okolicznych mieszkańców stałą emisją skondensowanej wiązki pola elektromagnetycznego, emitowanego przez sześć anten stacji bazowej (pomiary wykonano dla jednej anteny). Liczne badania naukowe prowadzone w Unii Europejskiej na terenie Francji, Niemiec i Austrii wykazały istotny wpływ pola elektromagnetycznego stosowanego w telefonii komórkowej na rozwój chorób nowotworowych (mutacje genetyczne), nerwic, bólów głowy i otępienia umysłowego, szczególnie u rozwijających się organizmów ludzi młodych. Prawo obowiązujące w Unii Europejskiej jest rygorystyczne i nie dopuszcza budowy stacji bazowych telefonii komórkowej w odległości mniejszej niż 600 m od jakichkolwiek obiektów użytkowanych przez ludzi. Stacje bazowe telefonii komórkowej powinny być montowane na wyniesieniach gruntu, na masztach w odległości przekraczającej 600 m od zabudowań użytkowanych przez ludzi.

W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie decyzji Wojewody [...], wstrzymanie inwestycji i powołanie przez sąd biegłych sądowych z zakresu fizyki i biofizyki spoza województwa[...].

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono zasad postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.

Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).

Przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi stała się decyzja Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r., nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla A S.A. stacji bazowej telefonii komórkowej [...] A 35 na istniejącym obiekcie budowlanym, zlokalizowanej na działkach o nr ewid: 39/2, 40/2, 40/3, 41, 42, 43/2, obręb [...], W. – miasto.

Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd doszedł do przekonania, iż skarga jest zasadna.

Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, którego ramy określone zostały w art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, a zgodnie z którym przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza:

1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;

4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

Przywołany art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane określa zakres obowiązków organu, których celem jest kompleksowe sprawdzenie projektu budowlanego w fazie wyjaśniającej postępowania administracyjnego o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego. Co istotne, zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane pozwolenie na budowę może być wydane po uprzednim przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko.

Z powyższych regulacji wynika, że w postępowaniu w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę organ zobligowany jest nie tylko do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy (decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego), ale i wymaganiami ochrony środowiska, na co ustawodawca położył znaczący akcent. Do obowiązków organu należy również weryfikacja kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe uprawnienia budowlane.

Na gruncie rozpoznawanej sprawy podstawowe znaczenie ma stwierdzenie, czy budowa przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej wymagała przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

Tytułem przypomnienia wskazać wypada, że podstawą ustalenia, czy dla danego przedsięwzięcia wymagane jest (lub może być) przeprowadzenie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko są przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, a w szczególności jego § 2 ust. 1 pkt 7, § 3 ust. 1 pkt 8 i ust. 2 pkt 3. W § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 1 pkt 8 ww. rozporządzenia wyszczególniono instalacje radiokomunikacyjne, radionawigacyjne i radiolokacyjne, z wyłączeniem radiolinii, emitujące pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,03 MHz do 300.000 MHz zaliczane do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco (§ 2 ust. 1) lub potencjalnie znacząco (§ 3 ust. 1) oddziaływać na środowisko, wskazując jednocześnie, że równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznacza się dla pojedynczej anteny także w przypadku, gdy na terenie tego samego zakładu lub obiektu znajduje się realizowana lub zrealizowana inna instalacja radiokomunikacyjna, radionawigacyjna lub radiolokacyjna. W przepisach tych przyjęto dwa kryteria kwalifikacji instalacji i urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 0,3 MHz do 300.000 MHz, tj. równoważną moc promieniowaną izotropowo oraz odległość od miejsc dostępnych dla ludności. Natomiast w § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia przewidziano, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się również przedsięwzięcia nieosiągające progów określonych w ust. 1, jeżeli po zsumowaniu parametrów charakteryzujących przedsięwzięcie z parametrami planowanego, realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia tego samego rodzaju znajdującego się na terenie jednego zakładu lub obiektu osiągną progi określone w ust. 1. Przez planowane przedsięwzięcie rozumie się w tym przypadku przedsięwzięcie, w stosunku do którego zostało wszczęte postępowanie w sprawie wydania jednej z decyzji, o których mowa w art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, lub dokonano zgłoszenia, o którym mowa w art. 72 ust. 1a tej ustawy.

Wydając pozwolenie na budowę i zatwierdzając projekt budowlany organ I instancji oparł się na wydanej zgodnie z art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko decyzji Burmistrza W. z dnia [...] r. decyzji o umorzeniu postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na realizację przedsięwzięcia polegającego na budowie stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...] A 35.

Wprawdzie organ wydający pozwolenie na budowę nie jest uprawniony do oceny prawidłowości postępowania prowadzonego przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ani też oceny zapadłych w tymże postępowaniu rozstrzygnięć, to jednak nie może on zwolnić się od obowiązku zbadania, czy decyzja o umorzeniu postępowania o wydanie środowiskowych uwarunkowaniach dotyczy dokładnie tego przedsięwzięcia (inwestycji), które jest przedmiotem rozpatrywanego wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę.

W tym miejscu wymaga bowiem wyjaśnienia, że w aktualnym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje stanowisko, że wykładnia systemowa § 2 i § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. prowadzi do wniosku, iż celem ustawodawcy było wskazanie inwestycji, które znacząco zawsze lub potencjalnie znacząco mogą oddziaływać na środowisko, co oznacza, że rolą organów jest ustalenie, w jaki sposób inwestycja (a nie poszczególne anteny) wpłynie na środowisko. Dla poczynienia prawidłowych ustaleń dotyczących oddziaływania inwestycji na środowisko niezbędne jest zatem określenie nie tylko mocy poszczególnych anten, ale i rozważenie ewentualnego nakładania się (nachodzenia) wiązek promieniowania emitowanych przez poszczególne anteny. Nie można bowiem wykluczyć, że ewentualne nakładanie lub nachodzenie wiązek spowoduje, iż moc promieniowania znacznie przekroczy wielkości dopuszczalne. Akcentuje się także, że odmienna interpretacja prowadziłaby do możliwości obejścia prawa przez potencjalnych inwestorów, co z pewnością nie było intencją ustawodawcy. Przyjęcie bowiem, że dla ustalenia, czy przedsięwzięcie oddziałuje potencjalnie znacząco na środowisko, niezbędne jest ustalenie mocy promieniowania jedynie pojedynczej anteny może doprowadzić do planowania takich przedsięwzięć, które składać się będą z kilku a nawet kilkunastu anten, z których każda posiadać będzie moc promieniowania niewpływającą ujemnie na środowisko, zaś po przecięciu z inną, co najmniej na linii nakładania się lub przecinania, stworzy moc znacznie przekraczającą wartości dopuszczalne. Z tych względów niezbędne jest dla prawidłowej oceny, jak dana inwestycja oddziałuje na środowisko, dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych anten, jak i całego przedsięwzięcia (wyrok NSA z dnia 7 września 2017r. sygn. akt II OSK 3083/15; wyrok NSA z dnia 26 września 2017r. sygn. akt II OSK 126/16; wyrok NSA z dnia 28 lutego 2018r. sygn. akt II OSK 243/18; wyrok NSA z dnia 11 lipca 2018r. sygn. akt II OSK 907/18, CBOSA). Dla oceny oddziaływania inwestycji na środowisko istotne znaczenie może mieć wyjaśnienie kwestii, czy moc anten planowanych do zainstalowania w ramach zamierzonego przedsięwzięcia nie kumuluje się wzajemnie lub z innymi urządzeniami wytwarzającymi pole elektromagnetyczne (wyrok NSA z dnia 28 lutego 2018r. sygn. akt II OSK 243/18, CBOSA). Sąd w składzie rozpatrującym niniejszą sprawę poglądy te i przywołaną na ich potwierdzenie argumentację w pełni podziela.

O ile zatem organy architektoniczne prowadziły postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie wieży stalowej, zlokalizowanej na dachu [...] Ośrodka Sportu i Rekreacji (wysokość budynku ok. 16,1 m), o łącznej wysokości 25,70 m n.p.t., na której zostałoby zamontowanych 6 anten sektorowych, to rolą organów było ustalenie, w jaki sposób cała inwestycja (a nie poszczególne pojedyncze anteny) wpłynie na środowisko. Tymczasem w decyzjach organów obu instancji rozważania dotyczące oddziaływania na środowisko odnoszą się do wartości emitowanych przez pojedyncze anteny. W konkluzji wyraźnie stwierdza się, że moc sumaryczna pojedynczej anteny w sektorze jest poniżej 2000 W, zatem przy takiej mocy przedsięwzięcie nie zalicza się do inwestycji mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko ani do mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko.

Z treści decyzji Burmistrza W. z dnia [...] r. decyzji o umorzeniu postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach w żaden sposób nie sposób wywnioskować, że przedmiotem analizy i oceny było oddziaływanie na środowisko całości inwestycji rozumianej jako wieża z sześcioma antenami sektorowymi (na marginesie jedynie wytknąć należy, że w decyzji wskazano, że liczba anten AS1 wynosi 23 szt., co może budzić wątpliwości, czy chodzi o oczywistą omyłkę czy odmienność inwestycji). Tym samym w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie sposób uznać, że decyzja Burmistrza W. z dnia [...] r. przesądza w postępowaniu o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, że sporna inwestycja nie jest kwalifikowana do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko lub do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Organy obu instancji nie poczyniły natomiast żadnych własnych ustaleń obejmujących oddziaływanie na środowisko całej inwestycji.

W tym miejscu należy zauważyć, że w znajdującej się w aktach sprawy Analizie środowiskowej została podana równoważna moc wypromieniowana izotropowo zarówno dla pojedynczej anteny AS1 (1988W), dla pojedynczej anteny AS2 (1993W), jak również sumaryczna równoważna moc promieniowana izotropowo na obiekcie (11943W), jednak analiza sporządzona została jedynie w odniesieniu do pojedynczych anten, brak jest wniosków dotyczących oddziaływania na środowisko inwestycji jako całości.

Reasumując, w ocenie tut. Sądu dla prawidłowej kwalifikacji przedsięwzięcia w kontekście przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko niezbędne jest dokładne określenie parametrów zarówno poszczególnych anten, jak i całego przedsięwzięcia, gdyż dopiero takie ustalenia pozwolą na stwierdzenie ponad wszelką wątpliwość, czy sporna inwestycja wymaga przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i czy zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę bez przedstawienia tej oceny było prawidłowe. Brak dokonania takich ustaleń naraziło organy administracji na zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 w zw. z § 2 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., co musiało wywołać skutek w postaci wyeliminowania zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z obrotu prawnego.

Jako że wyjaśnienia wymaga kwestia oddziaływania na środowisko całej planowanej inwestycji, a nowe ustalenia mogą doprowadzić do określenia odmiennego obszaru oddziaływania inwestycji, zbędnym stało się odniesienia do prawidłowości pozostałych ustaleń poczynionych przez organy administracji w zakresie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 wyroku. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.p.s.a.

W toku ponownie prowadzonego postępowania organy zobowiązane będą wyeliminować wskazane uchybienia, a orzekając w sprawie uwzględnią poczynione rozważania.

A.B.