Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 461/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-09-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 98 ust. 3
journal: Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
article: art. 10 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: WSA Maria Tarnowska WSA Jolanta Dargas (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Agnieszka Żurawska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2011 r. sprawy ze skargi H. M. i K. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania H. i K. małżonków M., utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] orzekającą o odmowie ustalenia odszkodowania na rzecz H. i K. małżonków M. za działki położone we wsi Z. powstałe w wyniku podziałów zatwierdzonych decyzjami Wójta Gminy Z.

Z uzasadnienia wskazanej decyzji Wojewody wynika, że H. i K. małżonkowie M. w dniu [...] sierpnia 2009 r. wystąpili z wnioskiem o ustalenie i nakazanie wypłacenia odszkodowania w kwocie [...] zł za przejęcie na własność przez Gminę Z. pod drogę gminną działek gruntu o numerach ewidencyjnych [...] o pow. łącznej [...] ha położonych we wsi Z., gmina Z.

Starosta [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] odmówił przyznania odszkodowania na rzecz H. i K. małżonków M. za opisane nieruchomości, które powstały w wyniku podziałów nieruchomości, zatwierdzonych decyzjami Wójta Gminy Z. odpowiednio z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...], [...] maja 2006 r. nr [...], [...] czerwca 2006 r. nr [...], [...] września 2006 r. nr [...], [...] lutego 2007 r. nr [...], [...] marca 2007 r. nr [...], [...] maja 2007 r. nr [...] i [...] czerwca 2007 r. nr [...]. W uzasadnieniu własnego rozstrzygnięcia Starosta wskazał, że postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za w/w działki zostało wszczęte w oparciu o art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t. j. D. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Przy czym w dniu [...] stycznia 2010 r. Wójt Gminy Z., jako strona przedmiotowego postępowania, złożył wniosek o umorzenie postępowania z uwagi na brak przesłanek do wydania we wskazanej sprawie decyzji administracyjnej. Jednocześnie organ wykonawczy gminy zauważył, że materialnoprawną przesłanką podziału nieruchomości jest jego zgodność z ustaleniami planu miejscowego. Zmiany do miejscowego planu zagospodarowania Gminy Z. uchwalone uchwałą Rady Gminy Z. z dnia [...] sierpnia 2002 r. przewidywały natomiast przeznaczenie pod budownictwo jednorodzinne jedynie części działki nr [...] na głębokości około [..] m. Skoro więc miejscowy plan zagospodarowania Gminy Z. nie przewidywał drogi publicznej dla terenu objętego podziałem, to art. 98 ust. 1 powołanej ustawy nie mógł mieć zastosowania, a tym samym nie ma podstaw do przyznania żądanego przez wnioskodawców odszkodowania. Jednakże z powodu zapisu zawartego w decyzjach podziałowych Wójta Gminy Z. dotyczących odpowiednio wydzielenia działek nr [...], a wskazującego iż po uprawomocnieniu się decyzji podziałowych w/w działki przechodzą na własność Gminy Z. jako droga, na który to zapis jako podstawę do przyznania jej odszkodowania powoływała się strona, Starosta Powiatu [...] zawiesił postępowania o ustalenie odszkodowania i w dniu [...] lutego 2010 r. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. o wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności tych decyzji podziałowych. W odpowiedzi Prezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. pismem z dnia [...] kwietnia 2010 r. wskazał, iż w ostatecznej decyzji z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] Wójt Gminy Z. zatwierdził podział nieruchomości o nr [...] położonej we wsi Z. na trzy odrębne działki: [...]. W wyniku powziętych przez ówczesnych właścicieli działań, powstała w wyniku tego podziału działka o nr [...] uległa wtórnemu podziałowi na działki o nr: [...]. Nowo powstała działka (nr[...]) uległa kolejnemu podziałowi, a utworzone z tego podziału nieruchomości dalszym podziałom. Ponadto odnośnie kwestii działek wydzielonych pod drogę na podstawie wskazanych decyzji podziałowych (w których co prawda znalazły się zapisy, iż po ich uprawomocnieniu wydzielone działki przejdą na własność gminy Z. jako droga) zauważyć należy, iż przejście na własność gminy, powiatu województwa lub Skarbu Państwa na mocy art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami następuje z mocy prawa, a zatem nie rozstrzyga się tej kwestii aktem administracyjnym - jest to skutek wydania określonej decyzji podziałowej. Zapis we wskazanych decyzjach należy traktować jako mający charakter jedynie informacyjny. Nadto w powyższych sprawach nie można pominąć faktu, że działki ewidencyjne, wydzielone w wyniku podziału nieruchomości, zostały już zbyte na rzecz osób trzecich. Tak więc nawet przy założeniu, że wskazane decyzje Wójta Gminy Z. dotknięte są jedną z wad powodujących ich nieważność to ich wyeliminowanie z obrotu prawnego stało się niemożliwe z uwagi na fakt wywołania przez nie nieodwracalnych skutków prawnych. Wobec powyższego Starosta Powiatu [...] postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. podjął zawieszone postępowanie, a następnie jak już wskazano wyżej decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. odmówił przyznania odszkodowania podnosząc, iż podział nieruchomości został co prawda dokonany na wniosek dotychczasowych właścicieli lecz grunty nie zostały wydzielone pod drogi publiczne.

Odwołanie od decyzji Starosty wnieśli H. i K. małżonkowie M. podnosząc, że pozostaje ona w rażącej sprzeczności z materiałem dowodowym zebranym w sprawie oraz zawiera rozstrzygniecie sprawy wnioskodawców w sposób pozostający w sprzeczności z przyjętą w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnią art. 98 ust. 3 i art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami uzasadniającego przyznanie wnioskodawcom należnego im odszkodowania.

Wojewoda [...] działający w sprawie jako organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie jest niezasadne, a podniesione w nim zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Ponadto wskazał, iż podstawą wydania decyzji I instancyjnej jest art. 98 ust. 1 i 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z regulacji tej wynika, że przesłankami warunkującymi ustalenie w trybie administracyjnym żądanego w niniejszej sprawie odszkodowania jest uznanie, iż działki gruntu powstałe w wyniku dokonanego na wniosek właściciela podziału nieruchomości przejęte zostały pod drogi publiczne i w konsekwencji nastąpiło nabycie z mocy prawa przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego ich własności, jak również brak uzgodnienia odszkodowania w drodze porozumienia pomiędzy zainteresowanymi. Z powołanych przepisów wynika ponadto, że działki te przechodzą z mocy prawa na własność danej jednostki samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja o zatwierdzeniu podziału stała się ostateczna. Powyższe oznacza, iż aby doszło w niniejszej sprawie do ustalenia na rzecz H. i K. małżonków M. odszkodowania we wskazanym trybie, działki nr [..] o pow. łącznej [...] ha położone we wsi Z. muszą zostać wydzielone pod drogi publiczne i wyniku tego podziału przejść na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Natomiast – jak wynika z akt sprawy - mimo decyzji zatwierdzających podział nieruchomości (skutkujących wydzieleniem działek za które o ustalenie i wypłatę odszkodowania wnoszą odwołujący się) nie nastąpiło przejście własności tych działek z mocy prawa na rzecz Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego, a zatem brak jest podstaw do ustalenia i wypłaty odszkodowania za przedmiotową nieruchomość w trybie art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wojewoda biorąc pod uwagę zgromadzone dowody - zauważył, że w planie zagospodarowania przestrzennego dla Gminy Z. na dzień wydawania decyzji zatwierdzających podział opisanych działek nie zostało przewidziane umiejscowienie drogi o charakterze publicznym na działkach H. i K. małżonków M., które de facto zostały wydzielone pod drogę dla użytku nowopowstałych w wyniku podziałów działek. Ponadto organ odwoławczy zauważył, iż w trybie art. 98 ust. 3 powołanej ustawy odszkodowanie przysługuje w sytuacji gdy własność działek przeszłaby na własność gminy na mocy prawa. Jednak obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego na wskazanej nieruchomości nie przewidywał na terenie podlegającym podziałowi powstania drogi publicznej dlatego też wskazane działki nie przeszły z mocy prawa na własność Gminy Z. W takiej sytuacji, gdy nie następuje skutek przewidziany w przepisie art. 98 ust. 1 w/w ustawy, a więc własność działki nie przechodzi na jednostkę samorządu terytorialnego lub Skarbu Państwa brak jest przesłanek do ustalenia odszkodowania, o którym stanowi przepis art. 98 ust. 3 tej ustawy. Przy czym decyzje Wójta Gminy Z., w których bezpodstawnie wskazano o przejściu gruntów wydzielonych działek na własność gminy Z. jako droga, nie mogą być źródłem i podstawą do przyznania wnioskodawcom odszkodowania. Podstawę do przyznania odszkodowania mogą stanowić jedynie przepisy obowiązującego prawa. Zatem w przedstawionym stanie faktycznym art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami wskazywany przez wnioskodawców, jako podstawa przyznania należnego im odszkodowania nie będzie miał zastosowania. Podział wskazanych nieruchomości nastąpił bowiem na wniosek dotychczasowych właścicieli nieruchomości, zaś wydzielenie działek pod drogę miało na celu zapewnienie dojazdu do wydzielanych przez dotychczasowych właścicieli nieruchomości pozostałych działek. Nie było w tym miejscu przewidzianej w planach zagospodarowania przestrzennego drogi publicznej. Tak więc działki wydzielone pod drogę stanowiącą w chwili obecnej dojazd do pozostałych wydzielonych działek zgodnie z prawem stanowią nadal własność jej dotychczasowych właścicieli na wniosek, których dokonano ich wydzielenia, a wydzieloną drogę należy uznać za drogę wewnętrzną. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Wojewoda zaznaczył także, iż wypis z rejestru gruntów nie stanowi dokumentu konstytuującego prawo własności nieruchomości, a zatem nie stanowi o właścicielu tej nieruchomości. Stosownie do stanowiska przedstawionego w orzecznictwie sądów administracyjnych, zgodnie z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane z ewidencji gruntów i budynków, jednak w orzecznictwie Sądu Najwyższego (wyrok SN z dnia 24 listopada 1997r. sygn. akt II CKN 110/97) przyjęte jest stanowisko, że oznaczenie nieruchomości, w tym jej obszar, nie jest jednak objęte domniemaniem wiarygodności ani nie jest chronione rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych. Wojewoda zaznaczył również, że tezy przyjmowane w orzecznictwie nie mogą być uznawane za źródło obowiązującego prawa. Ponadto wskazał, iż wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r. sygn. akt I OSK 663/08 na uzasadnienie, którego powołują się wnioskodawcy dotyczy sytuacji, gdy podział nieruchomości oraz wydzielenie działek za które w konsekwencji przyznano odszkodowanie właścicielom nastąpił w czasie gdy obowiązywał inny stan prawny, niż stan prawny obowiązujący w datach podziału działek H. i K. M. Nadto zauważył, że wg decyzji Wójta Gminy Z. nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy, dostęp do drogi publicznej dla wskazanego terenu stanowi droga wewnętrzna. Przy czym decyzja ta dotyczy działek będących w bezpośrednim sąsiedztwie z działkami: [...], które stanowią drogę wewnętrzną będącą jednocześnie dojazdem do w/w działek.

Mając powyższe na uwadze Wojewoda [...]decyzją z dnia [...] października 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], którą uznał za prawidłową.

Skargę na decyzję Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli H. i K. małżonkowie M., wnosząc o jej uchylenie. Podnieśli, że w zaskarżonej decyzji organ bezpodstawnie przyjął, iż droga wydzielona z nieruchomości należących do skarżących nie miała charakteru drogi gminnej. Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzucili:

1.-naruszenie przepisów postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci :

a) art. 7 kpa w związku z art. 77 § 1 kpa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego wynikające z zaniechania przeprowadzenia dowodu z:

- wypisów i wyrysów z ewidencji gruntów dla działek wydzielonych pod drogi w miejscowości Z. oraz w innych miejscowościach gminy Z., których właścicielem wskutek zatwierdzenia podziału nieruchomości stała się Gmina Z. oraz dowodu z wypisów i wyrysów z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszarów, w których położone były dzielone nieruchomości;

- opinii biegłego urbanisty w celu ustalenia znaczenia postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy Z.;

- projektów budowlanych załączonych do decyzji Starosty Powiatu [...] o numerach: [...] o pozwoleniu na budowę dotyczących działek położonych wzdłuż przedmiotowej drogi na okoliczność odległości linii zabudowy od linii rozgraniczającej teren zabudowy i teren drogi oraz na okoliczność, że działki, których dotyczyły decyzje o pozwoleniu na budowę miały i mają bezpośredni dostęp do drogi publicznej;

- projektu budowlanego załączonego do decyzji Starosty Powiatu [...] o numerze [...] o pozwoleniu na budowę [...] na przedmiotowej drodze na okoliczność, że przedmiotowa droga ma charakter drogi gminnej;

- oświadczeń Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o braku sprzeciwu co do użytkowania budynków mieszkalnych wybudowanych na działkach położonych wzdłuż przedmiotowej drogi;

- dokumentacji budowy [...] znajdujących się w Starostwie Powiatowym w [...] potwierdzających, że [...] znajdują się w drodze gminnej, powstałej w wyniku wydzielenia z nieruchomości należących do skarżących.

b) art. 7 kpa w związku z art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 kpa poprzez wydanie

zaskarżonej decyzji pozostającej w rażącej sprzeczności z materiałem dowodowym zebranym w aktach sprawy świadczącym jednoznacznie o tym, że części nieruchomości należących do skarżących zostały wydzielone pod drogę publiczną przejętą na własność Gminy Z. oraz poprzez pominięcie części materiału dowodowego w postaci aktów notarialnych załączonych do akt sprawy dnia [...] października 2010 r.

c) art. 16 kpa w związku z art. 7 i art. 77 § 1 kpa oraz art. 80 kpa poprzez pominięcie stwierdzeń zawartych w treści ostatecznych decyzji Wójta Gminy Z. o zatwierdzeniu podziałów nieruchomości, w wyniku których doszło do wydzielenia części nieruchomości należących do skarżących pod drogi publiczne;

d) art. 8 kpa w związku z art. 76 § 1 kpa i art. 77 § 1 kpa poprzez pominięcie okoliczności, że Gmina Z. przejęła na własność działki wydzielone z nieruchomości należących do skarżących pod drogi publiczne, potwierdzonej za pomocą dokumentów urzędowych, jakimi są złożone do akt sprawy wypisy z ewidencji gruntów wydane przez Starostwo Powiatu [...];

e) art. 76 § 1 kpa poprzez dokonanie ustaleń sprzecznych z tym, co wynika z dokumentów urzędowych znajdujących się w aktach sprawy, polegających na przyjęciu, że Gmina Z. nie przejęła na własność działek wydzielonych pod drogi publiczne z nieruchomości należących do skarżących, mimo tego że z dokumentów urzędowych wynikają wnioski odmienne, a z uzasadnienia nie wynika, że organ obalił domniemanie prawdziwości dokumentów urzędowych;

f) art. 81 kpa w zw. z art. 10 § 1 kpa poprzez bezpodstawne przyjęcie, że została udowodniona okoliczność faktyczna w postaci wewnętrznego charakteru drogi wydzielonej z nieruchomości należącej do skarżących, mimo tego, że organ nie umożliwił skarżącym wypowiedzenia się co do przeprowadzonego w postępowaniu odwoławczym dowodu na tę okoliczność z dokumentu w postaci wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia [...]września 2010 roku; gdyby skarżący mieli możliwość zapoznania się z aktami postępowania przed wydaniem zaskarżonej decyzji wskazaliby na potrzebę uzupełnienia materiału dowodowego o wypisy z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla innych miejscowości gminy Z. i wnieśliby o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego, które miałoby na celu wykazanie, że postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego mające zastosowanie do nieruchomości skarżących uzasadniały uznanie wydzielonej z należącej do nich nieruchomości za drogę publiczną;

2.- naruszenie przepisów prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją, w postaci art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie skarżącym wypowiedzenia się co do dowodu przeprowadzonego przez organ w postępowaniu odwoławczym z dokumentu w postaci wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przez co skarżący nie mogli wypowiedzieć się o nieprawidłowościach, których organ dopuścił się przy przeprowadzaniu jednego z najważniejszych dowodów w niniejszej sprawie; w ten sposób organ uniemożliwił skarżącym bez ich winy wzięcie czynnego udziału w postępowaniu odwoławczym, które spowodowało, że organ wadliwie ustalił stan faktyczny i wydał wadliwe rozstrzygnięcie;

3.- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, w postaci:

- art. 98 ust. 3 i art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami w związku z art. 21 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez pozbawienie Skarżących prawa do słusznego odszkodowania z tytułu pozbawienia ich własności części należących do nich nieruchomości i przeznaczenia ich na cele publiczne;

- art. 98 ust. 3 i art. 98 ust. 1 w/w ustawy w związku z art. 6 kpa oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez rozstrzygnięcie sprawy skarżących w sposób pozostający w rażącej sprzeczności z przyjętą w orzecznictwie sądów administracyjnych wykładnią art. 98 ust. 3 i art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami uzasadniającą przyznanie skarżącym należnego im odszkodowania;

- art. 98 ust. 3 i art. 98 ust. 1 w/w ustawy w związku z art. 138 § 1 pkt 2 kpa poprzez utrzymanie w mocy decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] czerwca 2010 roku odmawiającej skarżącym odszkodowania za działki wydzielone pod drogę w wyniku zatwierdzenia podziału należącej do nich nieruchomości mimo tego że powstała w wyniku podziału droga jest drogą gminną o czym świadczy szereg dowodów przeprowadzonych w sprawie, a w konsekwencji zachodziły podstawy do uchylenia decyzji Starosty Powiatu [...]i rozstrzygnięcia sprawy co do istoty.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem co oznacza, że Sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną.

W pierwszej kolejności trzeba zaznaczyć, że wniosek o wypłatę odszkodowania skarżący opierają na art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Przepis ten określa skutki związane ze zmianą właściciela wydzielonych pod drogi działek. Wskutek wydania na wniosek właściciela decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości z przeznaczeniem na drogi z dniem, gdy decyzja stała się ostateczna, z mocy prawa przechodzą odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa, działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne (art. 98 ust. 1 cyt. ustawy). Skutek w postaci przejścia własności z mocy ustawy jest expressis verbis wyrażony w art. 98 ustawy. Ustawa uzależnia wystąpienie tego faktu od spełnienia dwóch warunków wniosku właściciela (użytkownika wieczystego) oraz wydzielenia gruntu pod drogi publiczne – gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe. Nie są przewidziane inne przesłanki, od których ustawodawca uzależnia nabycie nieruchomości przeznaczonych pod drogi na rzecz gminy.

Zgodnie z art. 98 ust. 3 ustawy, w przypadku spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 98 ust. 1, za takie działki przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a właściwym organem. Jeśli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości.

Odszkodowanie jest zatem konsekwencją pozbawienia prawa własności dotychczasowego właściciela przez nałożenie obowiązku odszkodowawczego na nowego właściciela.

Kwestia zgodności decyzji podziałowej z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest istotna tylko z punktu widzenia oceny ważności takiej decyzji, zatem nie wpływa to na skutki w postaci przejścia własności.

Zgodnie bowiem z treścią art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jedynie drogi publiczne wydzielone w wyniku podziału nieruchomości dokonanego na wniosek właściciela (użytkownika wieczystego) przechodzą na własność jednostek samorządowych albo Skarbu Państwa.

W niniejszej sprawie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy Z. uchwalony został w dniu [...] sierpnia 2002 r. na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r, o zagospodarowaniu przestrzennym.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 2 tej ustawy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustala się w zależności od potrzeb linie rozgraniczające ulice, place oraz drogi publiczne wraz z urządzeniami pomocniczymi, a także trasy niezbędne do wytyczania ścieżek rowerowych. Wedle zaś jednocześnie obowiązującej ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, drogami publicznymi były drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe i gminne. Poza kategorią dróg publicznych, pozostawały drogi wewnętrzne tj. w szczególności drogi w osiedlach mieszkaniowych, dojazdowe do gruntów rolnych i leśnych, dojazdowe do obiektów użytkowanych przez przedsiębiorców, place przed dworcami kolejowymi, autobusowymi i portami oraz pętle autobusowe.

Oznacza to, że jeżeli w wyniku podziału nieruchomości dojdzie do wydzielenia innych dróg np. wewnętrznych, przejście ich na własność jednostek samorządowych albo Skarbu Państwa może nastąpić na podstawie czynności cywilnoprawnej.

W związku z powyższym należy podzielić stanowisko Wojewody [...], że teren objęty podziałem w przedmiotowej sprawie nie przewiduje żadnej drogi publicznej, a uznanie drogi za publiczną tak w planie jak i w trybie ustawy o drogach publicznych nie może opierać się na jakichkolwiek domniemaniach. Skoro plan nie przewidywał dla terenu objętego podziałem drogi publicznej, to art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie mógł mieć zastosowania, a tym samym nie ma jakichkolwiek podstaw do przyznania odszkodowania.

W niniejszej sprawie niewątpliwym jest, że w wyniku podziału nieruchomości skarżących zostały wydzielone grunty pod drogi, jednakże nie stanowiły one dróg publicznych.

Uzasadnienie decyzji zatwierdzających podział, że wydzielane drogi po uprawomocnieniu się decyzji przechodzą na własność Gminy Z., nie mają w sprawie żadnego znaczenia, gdyż w trybie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami przejście prawa własności nie dokonuje się z mocy decyzji w sprawie podziału ale z mocy prawa.

Rację należy przyznać Wojewodzie [...], iż powoływany przez skarżących wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r. sygn. akt I OSK 663/08 nie znajduje w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż dotyczy on sprawy, w której podział nieruchomości odbywał się pod rządami poprzedniej regulacji prawnej – art. 10 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości.

Należy zaznaczyć, iż kwestia przejścia czy też nie działek pod drogi publiczne z mocy prawa na podstawie art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest rozstrzygana przez sąd powszechny w sprawie o wpis prawa własności w księdze wieczystej. Dopiero ujawnienie w księdze wieczystej własności podmiotu publicznoprawnego daje podstawy do powoływania się w obrocie prawnym na zdarzenie przejścia z mocy prawa na rzecz gminy. Tych kwestii nie rozstrzygają organy administracji publicznej samodzielnie.

W związku z powyższym zarzuty skargi dotyczące braku wyjaśnienia przez organy orzekające kwestii własności przedmiotowych działek na podstawie korespondencji prowadzonej z Gminą Z., pozwoleń na budowę, projektów budowlanych, dokumentacji [...], aktów notarialnych załączonych do pisma z dnia [...] października 2010 r., czy też na podstawie wypisów z rejestru gruntów, należy uznać za całkowicie chybione.

Prawa własności bowiem nie można domniemywać, a wypisy z rejestru gruntów nie przesądzają o tytule własności, a mają charakter wyłącznie informacyjny.

W przedmiotowej sprawie nie nastąpiło przejście prawa własności na gminę, zatem odmowa ustalenia odszkodowania nie narusza żadnych praw skarżących, w szczególności decyzja ta nie narusza art. 21 Konstytucji RP, ponieważ właściciele nie utracili własności działek wydzielonych pod drogi i nie mogą domagać się odszkodowania według przepisów wywłaszczeniowych.

Sąd stwierdza, iż w sprawie niniejszej organ II instancji naruszył art. 10 § 1 kpa uniemożliwiając skarżącym wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, jednakże uchybienie powyższe nie miało w ocenie sądu wpływu na rozstrzygnięcie.

Należy bowiem zauważyć, że wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z 2002 r. znajduje się w aktach administracyjnych organu I instancji i strona miała możliwość zapoznania się z nim.

W tej sytuacji należy uznać, ze zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a skarga nie mogła być uwzględniona.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak na wstępie.

.