Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1198/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-12-06 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 37 ust. 1 pkt 2, art. 40
journal: Dz.U. 1974 nr 38 poz 229
law: Ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) sędzia del. WSA Tamara Dziełakowska po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z 17 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Kr 1461/15 w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z [...] września 2015 r. nr [...], znak [...] w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 17 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J.S. (dalej jako "skarżący") na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z [...] września 2015 r. w przedmiocie nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości stanu technicznego.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu Krakowskiego z [...] czerwca 2012 r., nakazano I.K. i E.K. - współwłaścicielom budynku gospodarczego samowolnie dobudowanego w 1971 r. od strony zachodniej do budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr [...] w [...] gmina Zabierzów - usunięcie nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego tego budynku w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Jako podstawę decyzji organ wskazał art. 40 ustawy z 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 1974 r. Nr 38, poz. 229 ze zm. - dalej jako "Prawo budowlane") w związku z art. 103 ust. 2 oraz 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 i art. 81 ust. 1 pkt 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.).

W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że przedmiotowy budynek gospodarczy jest samowolą budowlaną z 1971 r., dlatego też niezbędne było przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego na gruncie przepisów ustawy Prawo budowlane, w celu doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem.

Organ wyjaśnił, że postanowieniem z [...] lutego 2012 r. nakazał współwłaścicielom budynku gospodarczego sporządzić i przedłożyć: a) ekspertyzę techniczną budynku gospodarczego; b) inwentaryzację geodezyjną powykonawczą lub w wypadku, gdy obiekt został już wcześniej objęty inwentaryzacją geodezyjną – przedłożyć kopię zasadniczej mapy geodezyjnej z Wydziału Geodezji Starostwa Powiatowego w Krakowie.

Organ wskazał, że zgodnie z opinią techniczną sporządzoną w lutym 2012 r. przez inż. T.S., należy wykonać naprawę ściany zachodniej budynku gospodarczego, wymianę pokrycia dachowego budynku gospodarczego, a nowe pokrycie dachowe powinno być zgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ponadto na dachu budynku mieszkalnego i gospodarczego należy wykonać skuteczne zabezpieczenie przed osuwaniem się śniegu na sąsiednia działkę oraz zainstalować system niezależny skutecznie zbierający wody opadowe z zachodniej połaci dachowej budynku mieszkalnego, połączonej bezpośrednio z dachem budynku gospodarczego.

Ponadto organ I instancji wskazał, że w dniu 23 marca 2012 r. I. i E.K. przedłożyli żądane dokumenty. T.S. przesłał natomiast uzupełnienie opinii technicznej. W przedłożonej opinii autor wskazał szereg robót budowlanych koniecznych dla doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem. Ponadto Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu Krakowskiego wezwał współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości do przedłożenia protokołu z przeglądu instalacji elektrycznej. W dniu 11 czerwca 2012 r. I. K. przedłożyła badania stanu izolacji przewodów elektrycznych, sporządzone 4 czerwca 2012 r. przez mgr inż. A.K. - uprawnionego do wykonywania pomiarów ochronnych. Z badania tego wynika, że izolacja badanych urządzeń i obwodów elektrycznych jest zgodna z prawem.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował również, że zgodnie z warunkami technicznymi dotyczącymi odprowadzenia wód opadowych, w razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych.

Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli K.S. i J.S.

Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie decyzją z [...] września 2015 r. uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i nakazał współwłaścicielom budynku gospodarczego usuniecie nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku gospodarczego w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem przez:

1. wykonanie naprawy ściany zachodniej budynku gospodarczego w sposób następujący:

a. na istniejącą ścianę z pustaków żużlobetonowych nałożyć materiał szczepny,

b. na osadzonych kotwach stalowych przymocować stalową siatkę RABITZA,

c. nałożyć kilka warstw tynku (materiału naprawczego na bazie cementu i naturalnych kruszyw) - grubość 1 warstwy max. 2 cm - do uzyskania odpowiedniej grubości powierzchni (nawiązania do pozostałych fragmentów ściany),

2. wymianę pokrycia dachowego budynku gospodarczego, przy czym nowe pokrycie dachowe powinno być zgodne z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego;

3. wykonanie na dachu budynku mieszkalnego i gospodarczego skutecznego zabezpieczenia przed osuwaniem się śniegu na sąsiednią działkę nr [...] położoną w [...];

4. zainstalowanie systemu niezależnego, skutecznie zbierającego wody opadowe z zachodniej połaci dachowej budynku mieszkalnego połączonego bezpośrednio z dachem budynku gospodarczego.

Organ odwoławczy w pierwszej kolejności przedstawił stan faktyczny i prawny uzasadniający zastosowanie w tej sprawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Podkreślił, że z art. 37 Prawa budowlanego wynika obowiązek ustalenia przez organy nadzoru budowlanego, czy przepisy o planowaniu przestrzennym dopuszczają tego typu zabudowę na danym terenie, a jeżeli tak, to czy wzniesiony obiekt powoduje zagrożenie dla ludzi lub mienia, bądź niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Przepisami o planowaniu przestrzennym, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. są przepisy obowiązujące w dacie orzekania przez organy administracji, z tym że w postępowaniu w przedmiocie nakazania przymusowej rozbiórki należy uwzględnić także przeznaczenie terenu, na którym powstał obiekt budowlany i to od daty jego budowy.

Organ wskazał, że na obszarze na którym położona jest działka obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego zatwierdzony uchwałą nr XXIII/168/12 Rady Gminy Zabierzów z 15 czerwca 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectw Balice, Rząska, Szczyglice w Gminie Zabierzów (Dz. Urz. Woj. Małopol. z 2012 r., poz. 3506). Nieruchomość położona jest na obszarze oznaczonym symbolem: "72. MN" - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. W ocenie organu odwoławczego, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza realizację przedmiotowego budynku gospodarczego.

Następnie organ odwoławczy ocenił, czy budynek powoduje zagrożenie dla ludzi lub mienia bądź niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Organ podkreślił, że tego rodzaju zagrożenie musi być realne, a nie tylko teoretyczne.

W ocenie organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie nałożył na współwłaścicieli budynku gospodarczego obowiązek przedłożenia ekspertyzy technicznej określającej sposób i prawidłowość wykonania robót budowlanych. Zdaniem organu odwoławczego, z przedłożonej ekspertyzy technicznej oraz protokołu dotyczącego badania stanu izolacji przewodów elektrycznych, jak również z opinii rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych oraz ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że wykonanie wskazanych w zaskarżonej decyzji czynności zapewni pełne bezpieczeństwo obiektu i nie będzie stwarzało zagrożenia dla zdrowia i życia ludzi, a także mienia.

Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących zagrożenia w postaci odpadających części dachu, osuwającego się śniegu oraz "zalewania" działki sąsiedniej podczas obfitych opadów deszczu, organ odwoławczy wskazał, że nakazane przez organ zmiany mają na celu usuniecie powyższych niedogodności oraz doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przepisami prawa, w tym bezpiecznej eksploatacji działki sąsiedniej.

Skargę na powyższą decyzję wniósł skarżący.

Oddalając skargę Sąd I instancji stwierdził, że przedmiotowa inwestycja podlegała reżimowi prawnemu Prawa budowlanego z 1974 r. W ocenie Sądu I instancji, organy nie naruszyły w tej sprawie prawa uznając, że budynek nie spełnia przesłanek uzasadniających nakazanie jego rozbiórki w oparciu o art. 37 Prawa budowlanego. Zdaniem Sądu I instancji, wykładnia art. 37 Prawa budowlanego dokonana w tej sprawie przez organy nie budzi wątpliwości. Organy w tej sprawie zbadały zgodność przedmiotowego obiektu z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Działka znajduje się w obszarze 72 MN, który w § 24 uchwały Rady Gminy Zabierzów w przedmiocie planu miejscowego dopuszcza budowę tego rodzaju budynków. Także pozostałe parametry inwestycji określone planem miejscowym (np. wysokość budynku, wskaźnik powierzchni biologicznie czynnej, wskaźnik powierzchni zabudowy, rodzaj dachu, itd.) są zgodne z parametrami budynku.

Ponadto organy szeroko odniosły się do przesłanki wynikającej z art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, zgodnie z którym nakazuje się przymusową rozbiórkę albo przejęcie na własność Skarbu Państwa bez odszkodowania wybudowanego obiektu, jeżeli powoduje on niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Sąd I instancji podkreślił, że przesłankę tę należy interpretować w sposób ścisły. W ocenie Sądu I instancji, organy trafnie uznały, że budynek nie spowodował niebezpieczeństwa ani dla skarżącego, ani dla właścicieli innych działek, ani też nie stanowi niebezpieczeństwa dla mienia na działce skarżącego lub na innych działkach. Ponadto nakazane w zaskarżonej decyzji prace budowlane spowodują wyeliminowanie oddziaływania tego budynku na działkę skarżącego. Wynika to w szczególności z ekspertyzy z lutego 2012 r. oraz pozostałych akt administracyjnych.

Sąd I instancji odniósł się do zarzutów skarżącego, że sposób wykonania budynku, a w szczególności konstrukcji jego dachu, uniemożliwia usunięcie zagrożeń, o których stanowi art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Skarżący wskazuje, że zagrożenia upatruje w spadającym śniegu z dachu budynku, który zawilgaca ściany budynku na działce skarżącego, a także spadającym gruzie i tynku ze ściany przedmiotowego budynku. Sąd I instancji podkreślił, że niedogodności te nie tworzą realnego niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia bądź niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych na działce skarżącego. Ponadto zaskarżona decyzja nałożyła na właścicieli budynku obowiązki, które spowodują wyeliminowanie tych zagrożeń. Decyzja nakazująca rozbiórkę wydawana jest tylko jeżeli jest taka absolutna konieczność.

Sąd I instancji podkreślił także, że celem przepisów regulujących problematykę usunięcia skutków samowoli budowlanej jest przywrócenie porządku prawnego (restytucja), nie zaś w pierwszej kolejności ukaranie sprawcy samowoli (represja). Nakaz rozbiórki służący przywróceniu porządku prawnego przez fizyczne usunięcie skutku samowoli budowlanej powinien być stosowany w przypadku, kiedy istnienia takiego obiektu nie daje się pogodzić z porządkiem prawnym.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący.

Skarżący w pierwszej kolejności zarzucił naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie.

Po pierwsze, art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, polegające na uznaniu, że wskazany przepis przewidujący obowiązek rozbiórki samowolnie wybudowanej budowli nie znajduje zastosowania w tej sprawie.

Po drugie, art. 40 ustawy Prawo budowlane przez zastosowanie tego przepisu, pomimo że z okoliczności sprawy wynika, że brak było podstaw do nałożenia obowiązków naprawczych lub, że ewentualnie obowiązki powinny został nałożone w innym zakresie.

Po trzecie, art. 5 ustawy Prawo budowlane polegające na tym, że organ wydał rozstrzygnięcie z naruszeniem wymogów określonych we wskazanej regulacji, która zakłada, że każdy obiekt budowlany musi zapewniać bezpieczeństwo ludzi i mienia, ochronę środowiska, niezbędne warunki zdrowotne, właściwy układ funkcjonalny, odpowiednie warunki użytkowe, a w szczególności potrzeby w zakresie ochrony przeciwpożarowej, oświetlenia, zaopatrzenia w wodę, usuwania ścieków, ogrzewania i wentylacji, a także ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich.

Skarżący zarzucił także naruszenie przepisów postępowania.

Po pierwsze, art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej jako "p.p.s.a.") w związku z art. 8, art. 10 i art. 11 k.p.a., wobec niedostrzeżenia przez Sąd I instancji, że organy budowlane, przeprowadzając postępowanie, pomijały stanowisko i wnioski skarżącego. Stanowiło to naruszenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa, zasady czynnego udziału stron w postępowaniu, a także zasady przekonywania.

Po drugie, art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 12 k.p.a. wobec pominięcia przez Sąd I instancji, że w przedmiotowej sprawie organy budowlane prowadziły postępowanie administracyjne przez wiele lat z przekroczeniem terminów ustawowych. Naraziło to skarżącego na negatywne oddziaływanie na jego budynek przez istniejącą samowolę budowlaną.

Po trzecie, art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § i art. 80 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. W ocenie skarżącego, Sąd I instancji w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w Prawie budowlanym i nie orzekł o nakazie rozbiórki. Ponadto Sąd I instancji oceniając prawidłowość działania organów pominął, że zebrany przez organ materiał dowodowy był niewystarczający do wydania rozstrzygnięcia w sprawie a także, że gdyby doszło do uzupełnienia materiału dowodowego z uwzględnieniem zgłoszonych przez skarżącego kwestii i wątpliwości w zakresie faktycznego stanu technicznego budynku będącego samowolą budowaną a także wpływu konstrukcji dachu na opadanie śniegu, organy albo orzekłyby o rozbiórce albo też nałożyłyby na właściciela obiektu inne, dalej idące obowiązki. Sąd I instancji pominął również okoliczność, że organ niewystarczająco ocenił w kategoriach zagrożenia życia i mienia szkodliwość spadającego śniegu i gruzu na wewnętrzną ścianę budynku stanowiącego własność skarżącego oraz jaki to ma wpływ na powstanie zawilgocenia.

Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, a także przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:

W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Po pierwsze, na uwzględnienie nie zasługuje zarzut naruszenia art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawo budowlane, polegający na uznaniu, że wskazany przepis przewidujący obowiązek rozbiórki samowolnie wybudowanej budowli nie znajduje zastosowania do przedmiotowej sprawy. Oznacza to, że na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia art. 40 ustawy Prawo budowlane przez jego zastosowanie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący stwierdza, że na gruncie ustawy Prawo budowlane z 1974 r. zasadą była rozbiórka budynku wybudowanego bez stosownych zezwoleń. Taką konstrukcję prawną rzeczywiście przyjął ustawodawca na gruncie tej ustawy, bowiem zgodnie z art. 37, obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń. Zachodzi to jednak tylko, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Jednocześnie jednak ustawodawca przewidział wyjątek od tej zasady stanowiąc w art. 40 Prawa budowlanego, że w sytuacji wybudowania obiektu budowlanego niezgodnie z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności określone w art. 37, właściwy terenowy organ administracji państwowej wyda inwestorowi, właścicielowi lub zarządcy decyzję nakazującą wykonanie w oznaczonym terminie zmian lub przeróbek, niezbędnych do doprowadzenia obiektu budowlanego, terenu nieruchomości lub strefy ochronnej do stanu zgodnego z przepisami.

Z powyższych przepisów nie wynika jednak, że w każdym przypadku właściwe organy powinny dążyć do rozbiórki obiektu wybudowanego bez stosownych zezwoleń, a jedynie, że rozbiórka jest konieczna, jeżeli nie jest możliwe doprowadzanie budynku do stanu zgodnego z prawem. Przez zgodność z prawem należy w tym wypadku należy rozumieć nie tylko zgodność z przepisami Prawa budowlanego (w tym warunkami technicznymi), ale również zgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz brak niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia oraz brak niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji trafnie ocenił, że na podstawie akt sprawy, a w szczególności fachowej opinii sporządzonej w lutym 2012 r. organ miał podstawy do wydania zaskarżonej decyzji i zobowiązania współwłaścicieli nieruchomości do podjęcia działań naprawczych w trybie art. 40 Prawa budowlanego. W ocenie skarżącego, wykonanie zaskarżonej decyzji nie zmieni jego sytuacji, ponieważ na jego budynek nadal będzie negatywnie oddziaływał śnieg spadający z przedmiotowego budynku. Po pierwsze jednak, obowiązki wskazane w zaskarżonej decyzji mają zapobiegać tego rodzaju niebezpieczeństwu i to jak zastrzegł wyraźnie organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, zabezpieczenie przed śniegiem ma być zabezpieczeniem skutecznym. Po drugie, skarżący w toku postępowania nie przedstawił żadnego dowodu (poza własnym twierdzeniem), że wykonanie zaskarżonej decyzji nie zapobiegnie szkodom wyrządzanym dotąd przez śnieg spadający z dachu przedmiotowego budynku. Organy oparły się natomiast na fachowej opinii z lutego 2012 r., które dokładnie wyjaśniała, jakiego rodzaju prace należy podjąć w przedmiotowym budynku.

Po drugie, na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 5 Prawa budowlanego. Wbrew twierdzeniom skarżącego, w toku postępowania organy analizowały zgodność budynku z przepisami, o czym świadczą chociażby złożone przez współwłaścicieli nieruchomości opinie przeciwpożarowe oraz dotyczące izolacji elektrycznej. Natomiast o naruszeniu uzasadnionych interesów osób trzecich w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy Prawo budowlane można mówić jedynie wtedy, kiedy naruszone są w tym względzie konkretne przepisy, warunki techniczne lub normy obowiązujące w budownictwie (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 10 lipca 2007 r., II OSK 1032/06, nie publ.). Tego rodzaju oceny organy dokonały, a ponadto gwarancją ochrony interesów osób trzecich (w tym przypadku skarżącego) ma być doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z prawem na podstawie nakazów sformułowanych w zaskarżonej decyzji.

Na uwzględnienie nie zasługiwały także zarzuty naruszenie prawa procesowego.

Po pierwsze, nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 8, art. 10 i art. 11 k.p.a., wobec niedostrzeżenia przez Sąd I instancji, że organy budowlane, przeprowadzając postępowanie, pomijały stanowisko i wnioski skarżącego. Wbrew twierdzeniom skarżącego, organy jak i Sąd I instancji nie pominęły zastrzeżeń skarżącego odnośnie skuteczności nakazanych prac naprawczych. Zastrzeżenia te opierały się jednak na niczym niepopartych twierdzeniach skarżącego i jego przekonaniu, że wykonane prace nie zapobiegną szkodom wywoływanym przez śnieg spadający z dachu przedmiotowego budynku. Ponownie należy podkreślić, że organy formułując określone w decyzjach nakazy opierały się na sporządzonej w toku postępowania opinii technicznej, trafnie oceniając, że tego rodzaju dokument jako dowód w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a. powinien stanowić podstawę rozstrzygnięcia, natomiast gołosłowne twierdzenia skarżącego nie mogły wpłynąć na zakres nakładanych w decyzji obowiązków.

Po drugie, na uwzględnienie nie zasługiwał również zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 12 k.p.a. Trafnie wskazuje skarżący, że postępowanie toczyło się przez wiele lat, jednak ewentualne naruszenie terminów ustawowych przy wydawaniu zaskarżonej decyzji nie może stanowić samodzielnej podstawy do jej wyeliminowania z obrotu prawnego. Skarżący może natomiast dochodzić swoich praw wynikających z naruszenia art. 12 k.p.a. występując ze stosownym środkiem prawnym i wskazując na przewlekłe prowadzenie postępowania w tej sprawie przez organy administracji.

Po trzecie, na uwzględnienie nie zasługiwał zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § i art. 80 k.p.a. oraz art. 8 k.p.a. Przede wszystkim zarzut ten został błędnie sformułowany, ponieważ Sąd I instancji w wyniku kontroli legalności działalności administracji publicznej nie stosuje przepisów Prawa budowlanego i nie może orzec o nakazie rozbiórki. Wojewódzki sąd administracyjny może co najwyżej zobowiązać organ do wydania rozstrzygnięcia o określonej treści i to tylko w wyjątkowych przypadkach przewidzianych w art. 145a § 1 p.p.s.a., które w niniejszej sprawie nie zachodzą. Ponadto, wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie pozwalał na wydanie rozstrzygnięcia. Należy mieć przy tym na uwadze, że skarżący w treści skargi kasacyjnej ani też na wcześniejszych etapach postępowania nie wskazał, jakiego rodzaju dowody powinny jeszcze zostać przeprowadzone przez organ. Skarżący konsekwentnie wskazuje, że budynek jest w stanie technicznym niepozwalającym na usunięcie zagrożeń, o których stanowi art. 37 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, natomiast twierdzenia te nie zostały w żaden sposób udowodnione i opierają się wyłącznie na przekonaniu skarżącego. Z treści nakazów sformułowanych w zaskarżonej decyzji wynika zaś wprost obowiązek wykonania skutecznego zabezpieczenia przed osuwaniem się śniegu. Realizacja tego obowiązku będzie przedmiotem kontroli organów nadzoru budowlanego na etapie pozwolenia na użytkowanie, o które zobowiązani są wystąpić współwłaściciele nieruchomości po wykonaniu obowiązków nałożonych w zaskarżonej decyzji.

Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekał o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi skarżącego ustanowionemu z urzędu, bowiem orzekanie w tym przedmiocie należy do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego (art. 254 § 1 p.p.s.a.).