Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 486/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2012-08-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne: Ruch drogowy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 130
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity
article: § 8 ust. 2, ust. 4, ust. 6; § 6 ust. 1 i § 4 ust. 1, ust. 2 i ust. 4
journal: Dz.U. 2002 nr 236 poz 1998
law: Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi  przepisy ruchu drogowego.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia NSA Irena Krzemieniewska Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.) Protokolant Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2012 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy oddala skargę.


UZASADNIENIE

III SA/Łd 486/12

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] (znak [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania M.L. od decyzji Starosty Ł. z dnia [...] orzekającej o skierowaniu M.L. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii "B" oraz określającej, że niepoddanie się sprawdzeniu kwalifikacji w wyznaczonym terminie 3.03.2012 r. spowoduje wydanie decyzji o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami, .uchyliło w całości decyzję Starosty Ł. z dnia [...] i orzekło co do meritum, kierując M.L. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii "B"

Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) [dalej ustawa – Prawo o ruchu drogowym] oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U. Nr 79 z 2001r. poz. 856 ze zm.).

Jak ustalił organ odwoławczy, w dniu 18 sierpnia 2011 r. do Starosty Ł. wpłynął wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji M.L. do kierowania pojazdami. Z uzasadnienia wniosku wynikało, że M.L. otrzymał łącznie 27 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego w okresie od dnia 12 czerwca 2010 r. do dnia 18 maja 2011 r. Komendant wykazał, że na łączną sumę składają się naruszenia ruchu drogowego dokonane w dniach: z dnia: a) 12 czerwca 2010 r. (nałożone punkty karne: 6)., b) 9 lipca 2010 r. (nałożone punkty karne: 4), c) 17 listopada 2010 r. (nałożone punkty karne: 6), d) 1 lutego 2011 r. (nałożone punkty karne: 1), e) 4 marca 2011 r. (nałożone punkty karne: 2), f) 12 kwietnia 2011 r. (nałożone punkty karne: 4) g) 18 maja 2011 r (nałożone punkty karne: 4).

Starosta Ł. w dniu [...] wydał decyzję o skierowaniu M.L. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii "B". Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., w wyniku prowadzonego postępowania odwoławczego od ww. decyzji, w dniu [...] wydało decyzję (znak [...]) o uchyleniu powyższej decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego jej rozpatrzenia przez organ I instancji, wobec podniesionego przez skarżącego zarzutu, że nie uwzględniono odbytego przez niego szkolenia, które powinno zmniejszyć o 6 liczbę przypisanych mu punktów.

W związku ze wskazaniami organu odwoławczego, Starosta Ł. pismem z dnia 30 listopada 2011 r. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł., o ustalenie aktualnej ilości punktów karnych nałożonych na M.L.

Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Ł. pismem z dnia 9 grudnia 2011 r. potwierdził aktualność złożonego wniosku z dnia 10 sierpnia 2011 r. o sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdami w stosunku do M.L., informując, iż przypisano mu łącznie 27 punktów karnych. Poinformował również, że odbyte szkolenie zostało odnotowane, lecz nie spowodowało zmniejszenia liczby punktów, gdyż już przed rozpoczęciem szkolenia strona dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24. Komendant Wojewódzki Policji potrzymał swoje stanowisko także w odpowiedzi na pismo skierowane do niego przez M.L.

W tym stanie faktycznym Starosta Ł. w dniu [...] wydał decyzję o skierowaniu M.L. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii "B" w trybie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy - Prawo o ruchu drogowym, wyznaczając termin przeprowadzenia egzaminu do dnia 3 marca 2012 r.

Pismem z dnia 20 lutego 2012 r. M.L. złożył odwołanie od powyższej decyzji. W odwołaniu zarzucił naruszenie: - art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( Dz. U. z 2005 r. nr 108, poz. 908 ze zm.) przez skierowanie go na sprawdzenie kwalifikacji przy błędnym przyjęciu, że nastąpiło przekroczenie 24 punktów karnych, - art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zw. z § 6 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz.U. Nr 236, poz. 1998 ze zm.) poprzez nieuwzględnienie odbytego przez skarżącego szkolenia redukującego liczbę zgromadzonych punktów karnych, - naruszenie art. 92 Konstytucji RP w zw. z art. art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym i w zw. z § 8 ust. w/wym rozporządzenia, przez orzekanie na podstawie przepisu, który został wydany bez szczegółowego upoważnienia zawartego w ustawie.

W uzasadnieniu odwołania zakwestionował przede wszystkim zasadność naliczenia mu punktów karnych za wykroczenie z dnia 12 kwietnia 2011 r. Podnosił, że odmówił przyjęcia mandatu za wzmiankowane wykroczenie, a sprawa została skierowana do Sądu Rejonowego w Płocku, gdzie wyrokiem nakazowym z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II W 1167/11, Sąd uznał go za winnego popełnionego wykroczenia. Podkreślał przy tym, że orzeczenie to uprawomocniło się dopiero w dniu 29 czerwca 2011 r., a zatem już po upływie roku od pierwszego z nałożonych punktów (tj. od dnia 12 czerwca 2010 r.), tym samym – w jego ocenie – punktów karnych za to wykroczenie nie można wliczyć do sumy punktów z okresu od 12 czerwca 2010 r. do 18 maja 2011 r., które stanowiły podstawę do ustalenia przekroczenia limitu 24 punktów karnych.

Podnosił również, iż odbył stosowne szkolenie i w związku z tym część punktów powinna zostać usunięta z jego konta, skutkiem czego byłoby to, iż nie miałoby miejsca przekroczenie ilości 24 punktów karnych.

Odwołujący zakwestionował również - jako niezgodny z Konstytucja RP - § 8 ust. 6 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. rozpatrując powyższe odwołanie zaskarżoną decyzją z dnia [...] uchyliło w całości decyzję Starosty Ł. z dnia [...] i orzekło co do meritum, kierując M.L. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii "B".

W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kolegium wskazało na wstępie, że w rozpatrywanej sprawie nie jest sporne, że organy ruchu drogowego stwierdziły, iż M.L. w okresie od dnia 12 czerwca 2010 r. do dnia 18 maja 2011 r. kilkakrotnie dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego. Okoliczność ta wynika wprost z dokumentu urzędowego - wniosku wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia 10 sierpnia 2011 r., sporządzonego na podstawie przepisu art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit b ustawy - Prawo o ruchu drogowym.

Dalej Kolegium wskazało, że zarówno organ I instancji, jak również organ odwoławczy nie są organami prowadzącymi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego i ich kompetencje nie obejmują zasadności naliczenia punktów karnych, bowiem ewidencję taką prowadzi Komendant Wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych. Starosta zaś orzekając w przedmiotowej sprawie związany był domniemaniem prawdziwości informacji zawartych w dokumencie urzędowym, tj. sformalizowanej informacji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł., co do uzyskania przez M.L. liczby punktów karnych uzasadniających wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

Odnosząc się do twierdzeń odwołującego co do zasadności odliczenia mu 6 punktów za odbyte szkolenie, co automatycznie spowodowałoby nieprzekroczenie limitu 24 punktów, Kolegium wskazało, powołując się na wyrok NSA z dnia 13 lipca 2006 r. I OSK 1087/2005, że czynności ewidencyjne, o których mowa w przepisach rozporządzenia w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego mają charakter materialno-techniczny i mogą być przedmiotem odrębnej skargi do sądu administracyjnego. Strona zainteresowana wykreśleniem punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego może zwrócić się o podjęcie określonego aktu i czynności przez właściwy organ Policji, a w razie jego milczenia może skorzystać ze skargi w oparciu o art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Ponadto M.L. uzyskał w sumie 27 punktów karnych w dniu 18 maja 2011 r., a przedmiotowe szkolenie – na które powołuje się odwołujący – miało miejsce w dniu 31 maja 2011 r., a tym samym szkolenie to nie mogło spowodować zmniejszenia liczby naliczonych punktów karnych. Jednocześnie organ podkreślił, że ustaleń w powyższym zakresie nie dokonał Starosta Ł. – jako organ I instancji, jak również Kolegium, lecz organ uprawniony, tj. Komendant Wojewódzki Policji w Ł., czego konsekwencją jest to, iż organy orzekające (Starosta i Kolegium) są związane powyższymi ustaleniami.

Zaistniały stan faktyczny wypełniał zatem dyspozycję art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy Prawo o ruchu drogowym, a w tej sytuacji organ administracji obowiązany był do wydania decyzji o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.

Dalej Kolegium wyjaśniło zasadność swojego rozstrzygnięcia w zakresie uchylenia decyzji organu I instancji i merytorycznego rozstrzygnięcia. Jak wskazało Kolegium, powołując się szeroko na orzecznictwo sądów administracyjnych, w obowiązujących przepisach brak jest podstawy materialnoprawnej upoważniającej Starostę Ł. do wyznaczenia M.L. terminu do złożenia egzaminu sprawdzającego w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym, co stanowiło o podjętym w sprawie rozstrzygnięciu.

Z tych też przyczyn, Kolegium uznało, iż zaskarżona decyzja Starosty Ł., ze względu na stwierdzone powyżej uchybienie nie mogła się ostać i uchyliło ją w całości orzekając zarazem co do istoty sprawy.

Kolegium odniosło się także do pozostałych zarzutów wskazując, że organ I instancji nie mógł uchybić art. 130 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz § 6 ust 1 pkt 4 i § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 20 grudnia 2002 r. bowiem normy te – ze względu na właściwość rzeczową nie były zastosowane przez organ. Gdy zaś chodzi o zarzut braku zgodności § 8 ust. 6 wskazanego rozporządzenia z Konstytucją RP podniesiono, że organy administracji publicznej zobowiązane są do przestrzegania wszystkich obowiązujących i jednoznacznie brzmiących przepisów prawa.

Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył M.L., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji ( pkt 2 zaskarżonej decyzji), wstrzymanie jej wykonania oraz zasądzenie kosztów postępowania.

W skardze powtórzone zostały zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wnosiło o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko i argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie w dniu 2 sierpnia 2012 r. pełnomocnik skarżącego popierał skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy).

Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej ustawa p.p.s.a.) decyzja podlega uchyleniu w całości lub w części, jeżeli sąd stwierdzi:

1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,

2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,

3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).

Badając skargę na podstawie powyższych kryteriów Sąd uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja wydana została zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa.

Na wstępie wskazać należy, że decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. uchyliło decyzję organu I instancji w całości i orzekło co do istoty sprawy – kierując skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kategorii "B". Rozstrzygnięcie to wynikało z faktu, wskazania przez organ I instancji terminu, do którego strona skarżąca miała obowiązek poddać się takiemu sprawdzeniu kwalifikacji. Słusznie w związku z tym podniósł organ II instancji, co też nie było kwestionowane w skardze, że w myśl obowiązujących przepisów prawa, a także zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, nie ma podstaw do określenia terminu sprawdzenia kwalifikacji w decyzji o skierowaniu na taki egzamin. Decyzję w zakresie określającym taki termin należałoby uznać za wydaną bez podstawy prawnej, co z kolei obligowałoby do wyeliminowania w tej części takiego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Zasadnie zatem kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję z przedstawionego powyżej powodu i rozstrzygnęło merytorycznie o zasadności skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji strony skarżącej.

Odnosząc się dalej do merytorycznego rozstrzygnięcia, będącego zasadniczym polem sporu w niniejszej sprawie, wskazać należy, że materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm.) [dalej ustawa – Prawo o ruchu drogowym], zgodnie z którym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych za przekroczenie przepisów ruchu drogowego na podstawie art. 130 ust. 1 powoływanej ustawy.

Starosta, jako organ I instancji, jest więc uprawniony i zobligowany zarazem do wydania – na podstawie wskazanego przepisu art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy – Prawo o ruchu drogowym - decyzji w sprawie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w razie przekroczenia przez kierowcę limitu 24 punktów karnych za naruszenia przepisów prawa ruchu drogowego. Starosta przed wydaniem decyzji, o jakiej mowa w art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy – Prawo o ruchu drogowym, ustala stan faktyczny, jakim jest przekroczenie przez kierującego liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Ustaleń tych organ dokonuje na podstawie dokumentu urzędowego jakim jest sformalizowana informacja nadesłana przez Komendanta Wojewódzkiego Policji (wniosek o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji).

W tym miejscu należy podnieść, że decyzja wydawana na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym ma charakter decyzji związanej: jeżeli uprawniony organ stwierdzi określony stan rzeczy obowiązany jest wydać przewidziane prawem rozstrzygnięcie (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1323/09).

Jak wynika z przeprowadzonego przez organy administracji postępowania, skarżący przekroczył w okresie krótszym od jednego roku (tj. od dnia 12 czerwca 2010 r. do dnia 18 maja 2011 r.) limit 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego, uzyskując łącznie 27 punktów. Okoliczność ta wynika wprost z dokumentu urzędowego - wniosku o sprawdzenie kwalifikacji z dnia 10 sierpnia 2011 r. (znak L.dz. Rd-II-5380/569E/11/EZ), wystawionego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. w trybie art. 114 ust. 1 pkt. 1 lit. b) cyt. ustawy. Wniosek ten wskazuje zarówno daty w jakich skarżący naruszał przepisy ruchu drogowego, rodzaj naruszeń, jak i przypisaną tym naruszeniom odpowiednią liczbę punktów, określoną zgodnie z zasadami wynikającymi z przepisu art. 130 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2002 r., nr 236, poz. 1998 ze zm.). Prawidłowość informacji zawartych w tym wniosku zarówno co do przypisanych skarżącemu naruszeń przepisów ruchu drogowego jak i ilości punktów przypisanych za te naruszenia co do zasady nie była kwestionowana przez skarżącego. Została też następnie potwierdzona w toku postępowania wyjaśniającego przez Komendanta Wojewódzkiego Policji, który wyjaśniał także w swoich pismach dlaczego nie uwzględnił szkolenia odbytego przez skarżącego i nie odliczył 6 pkt od punktów przypisanych skarżącemu za naruszenia przepisów ruchu drogowego jakie miały miejsce od 12 czerwca 2010 r. do 18 maja 2011r.

Stosownie do postanowień art. 130 ust. 1 ustawy, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednią liczbę punktów w skali od 0 do 10 i wpisuje się do tej ewidencji.

Punkty za naruszenie przepisów ruchu drogowego wpisane do ewidencji usuwa się po upływie 1 roku od dnia naruszenia, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które na podstawie prawomocnych rozstrzygnięć przypisana liczba punktów przekroczyłaby 24 punkty /.../(art. 130 ust. 2).

Jak stanowi art. 130 ust. 3 ustawy, kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy.

W ust. 4 art. 130 ustawodawca zawarł delegację dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych /.../ mając na uwadze dyscyplinowanie i wdrażanie kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy oraz zapobieganie wielokrotnemu naruszaniu przepisów ruchu drogowego, do określenia w drodze rozporządzenia:

1/sposobu punktowania i liczby punktów odpowiadających naruszeniu przepisów ruchu drogowego;

2/warunków i sposobu prowadzenia ewidencji, o której mowa w ust. 1, oraz trybu występowania z wnioskami o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji;

3/programu szkolenia i jednostek upoważnionych do prowadzenia szkolenia, o którym mowa w ust. 3;

4/liczby punktów odejmowanych z tytułu odbytego szkolenia ;

5/podmiotów uprawnionych do uzyskiwania informacji zawartych w ewidencji, o której mowa w ust. 1.

Między innymi na podstawie powyższej delegacji wydane zostało wskazane już wcześniej rozporządzenie z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego.

W myśl § 4 ust 1 i ust. 2 powołanego rozporządzenia, wpisu ostatecznego do ewidencji dokonuje się, jeżeli naruszenie zostało stwierdzone m.in. prawomocnym wyrokiem sądu. Przed wydaniem tego rozstrzygnięcia do ewidencji wprowadza się, niezwłocznie po ujawnieniu naruszenia, wpis tymczasowy. Wpis tymczasowy zawiera informację o liczbie punktów, które zostaną ostatecznie przypisane w przypadku potwierdzenia naruszenia tym rozstrzygnięciem. Po stwierdzeniu naruszenia prawomocnym wyrokiem sądu wpis tymczasowy staje się wpisem ostatecznym (§ 4 ust 4 rozporządzenia). Z kolei w myśl § 6 ust. 1 pkt 3 cyt. rozporządzenia organ prowadzący ewidencję usuwa z ewidencji punkty przyznane na podstawie wpisu ostatecznego jeżeli od dnia popełnienia naruszenia upłynął rok, chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń, za które liczba punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24 punkty. Tak więc, jeżeli przed upływem roku, licząc od dnia popełnienia pierwszego naruszenia, suma przypisanych skarżącemu punktów (łącznie ostatecznych i tymczasowych) przekroczyła 24, dokonane wpisy nie mogły być usunięte. Wynika to zarówno z treści art. 130 ust. 2 ustawy jak i cytowanych przepisów rozporządzenia wydanego na jej podstawie.

Trzeba przy tym podkreślić, że dla prowadzenia ewidencji kierowców istotną datą jest data naruszenia przepisów ruchu drogowego, a nie data technicznej czynności jaką jest dokonanie wpisu tego naruszenia, np. w związku z uprawomocnieniem się orzeczenia sądu karnego orzekającego o zasadności nałożenia tej sankcji.

W treści skargi, jak i uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący kwestionuje zasadność doliczenia mu 4 punktów za zdarzenie z 12 kwietnia 2011 r., podnosząc, że na dzień 18 maja 2011 r. były to punkty tymczasowe i nie powinny być doliczane. Wskazał w związku z tym, iż wyrok sądu karnego potwierdzający zasadność nałożenia tych sankcji uprawomocnił się dopiero w dniu 29 czerwca 2011 r., a zatem po upływie 1 roku od pierwszego wskazanego w zawiadomieniu Komendanta Policji zdarzenia drogowego, powodującego przekroczenie łącznie liczby 24 punktów karnych za wykroczenia w ruchu drogowym.

W ocenie Sądu, biorąc pod uwagę wcześniejsze rozważana, zarzuty te nie zasługują na uwzględnienie. Ustalenia organu w tym zakresie są prawidłowe i znajdują pełne oparcie w zebranym materiale dowodowym. Organ wyjaśnił w sposób nie budzący wątpliwości, że wpis tymczasowy obejmujący punkty przyznane za kwestionowane wykroczenie drogowe z dnia 12 kwietnia 2011 r. stał się wpisem ostatecznym. Wskazać w związku z tym należy, że odnośnie tego zdarzenia Sąd Rejonowy w Płocku II Wydział Karny Sekcja ds. wykroczeniowych prawomocnym wyrokiem nakazowym z dnia 14 czerwca 2011 r., sygn. akt II W 1167/11 uznał skarżącego winnym popełnienia wskazanego powyżej wykroczenia. Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 29 czerwca 2011 r. Powyższe było podstawą do zsumowania punktów za wykroczenie z 12 kwietnia 2011 r. z wcześniejszymi, tj. z dnia 12 czerwca 2010 r., 9 lipca 2010 r., 17 listopada 2010 r., 1 lutego 2011 r., 4 marca 2011 r., oraz późniejszym z 18 maja 2011 r., ponieważ wszystkie powyższe zdarzenia miały miejsce w okresie krótszym niż 1 rok.

Oznacza to, iż punkty przyznane za wykroczenie popełnione w dniu 12 kwietnia 2011 r. nie mogły być usunięte, ponieważ w ciągu roku od pierwszej z wymienionych dat skarżący uzyskał ponad 24 punkty.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny m.in. w wyroku z dnia 13 stycznia 2011 r. sygn. I OSK 423/10 (LEX nr 952033) , zgodnie z przepisem art. 130 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, warunkiem usunięcia z ewidencji punktów jest upływ 1 roku od dnia naruszenia przepisów ruchu drogowego, gdy kierowca nie popełni w tym okresie kolejnego naruszenia tych przepisów, a nie fakt wydania w tym okresie prawomocnego rozstrzygnięcia związanego z naruszeniem prawa. Przepis art. 130 ust. 2 ustawy zawiera bowiem sformułowanie "chyba że przed upływem tego okresu kierowca dopuścił się naruszeń", a nie, że został za te naruszenia w tym okresie prawomocnie ukarany. W tej sytuacji ostateczny wpis o nałożeniu punktów w ewidencji może być dokonany po upływie 1 roku od pierwszego naruszenia prawa.

Odnosząc do kolejnego zarzutu skarżącego, że odbył on stosowne szkolenie, które powinno było spowodować zmniejszenie liczby przypisanych mu punktów, a tym samym w istocie nie przekroczył on granicznej wartości 24 punktów, zdaniem Sądu, nie zasługuje ono również na akceptację.

Stosownie do art. 130 ust. 3 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, kierowca wpisany do ewidencji, o której mowa w ust. 1, może na własny koszt uczestniczyć w szkoleniu, którego odbycie spowoduje zmniejszenie (o 6 punktów - § 8 ust. 4 cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego) liczby punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego (nie dotyczy to kierowcy w okresie 1 roku od dnia wydania po raz pierwszy prawa jazdy).

Podkreślenia w związku z tym wymaga jednak, iż stosownie do art. 130 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego prowadzi Policja (stosownie do § 3 ust. 1 rozporządzenia komendant wojewódzki Policji właściwy ze względu na miejsce zamieszkania ewidencjonowanych). W konsekwencji w gestii Policji, nie zaś starosty - jako organu administracji publicznej - leży przypisywanie punktów za konkretne naruszenia, dokonywanie wpisów do ewidencji i ich usuwanie. To w gestii Policji leży także usuwanie punktów przyznanych na podstawie wpisu ostatecznego w razie odbycia szkolenia, o którym mowa w art. 130 ust. 3 powoływanej ustawy. Stanowi o tym wyraźnie § 6 ust. 1 rozporządzenia stwierdzając, że władny jest tego dokonać jedynie organ prowadzący ewidencję, zaś § 8 ust. 2 i ust. 4 rozporządzenia precyzują, że zmniejszenia punktów organ prowadzący ewidencję dokonuje po przedstawieniu zaświadczenia o odbytym szkoleniu, wystawionego przez dyrektora wojewódzkiego ośrodka ruchu drogowego. Czynności te nie mogą być zatem dokonane przez starostę, nie jest on także uprawniony do kwestionowania prawidłowości wynikających z ewidencji wpisów. W konsekwencji nie jest on władny, czego domaga się skarżący, dokonać samodzielnego uwzględnienia (odliczenia) punktów z racji odbycia przez skarżącego szkolenia, dopóki bowiem takiego usunięcia nie dokona Policja, jako organ prowadzący ewidencję, dopóty Starosta jest związany wskazaną przez Policję liczbą punktów przypisaną mu zgodnie z ewidencją z racji naruszeń, których się dopuścił.

Zauważyć w tym miejscu należy, że organ prawidłowo przyjął, że wpis do ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego jest czynnością materialno-techniczną podlegającą kontroli sądowoadministracyjnej. Strona zainteresowania wykreśleniem punktów z ewidencji może zatem zwrócić się do organu prowadzącego ewidencję o podjęcie określonego aktu lub czynności, a następnie - w zależności od tego, czy i jakie organ ten zajmie stanowisko-skorzystać ze skargi w oparciu o art. 3 § 2 pkt 4 lub pkt 8 ustawy p.p.s.a. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1456/09). Kwestia ta nie może być natomiast rozpatrywana w postępowaniu sądowym prowadzonym ze skargi na decyzję kierującą na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji. Skarżący reprezentowany w sprawie przez pełnomocnika nie podnosił aby z takiej drogi korzystał,

Wydana przez organ I instancji decyzja z uwagi na wskazanie przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. faktu przekroczenia przez skarżącego 24 punktów, odpowiadała zatem obowiązującemu prawu. W konsekwencji skierowanie skarżącego na egzamin zgodne było z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym ( j.t. Dz. U. z 2005 nr 108, poz. 908 ze zm.).

Odnosząc się końcowo do zarzutu skarżącego dotyczącego niekonstytucyjności § 8 ust. 6 rozporządzenia, albowiem – jak podniósł skarżący - Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wykroczył poza przewidzianą w art. 130 ust. 4 ustawy delegację uprawniającą go do wydania rozporządzenia, gdyż nie został upoważniony do wprowadzania dodatkowych ograniczeń w zakresie odejmowania punktów podkreślić należy, że przede wszystkim, zdaniem Sądu, nie ma on decydującego wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, gdyż nie był stosowany przez organ, którego decyzja jest przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie. Kwestionowany przez skarżącego przepis rozporządzenia stanowi, że " Odbycie szkolenia nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła 24.".

Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela jednocześnie stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 grudnia 2010 r. sygn. I OSK 275/10, że zmniejszenie liczby punktów w wyniku odbytego szkolenia może nastąpić tylko wówczas, gdy przypisana kierowcy liczba punktów nie przekroczyła 24, oraz zgadza się w pełni z argumentacją tego Sądu, co do oceny legalności rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego ( Dz. U. nr 236, poz. 1998 ze zm.) w tym zakresie. Oceniając legalność rozporządzenia jako aktu podstawowego należy brać pod uwagę, że treść i cel rozporządzenia są zdeterminowane przez cel ustawy, którą rozporządzenia ma wykonywać. Przepisy wykonawcze muszą pozostawać w związku merytorycznym i funkcjonalnym w stosunku do rozwiązań ustawowych. NSA podkreślił, że aby prawidłowo ustalić relację pomiędzy ust. 3 i 4 art. 130 ustawy - Prawo o ruchu drogowym należy uwzględnić przepis art. 124 ust. 1 pkt 3 lit b) tej ustawy, który wprowadza obowiązek poddania badaniu psychologicznemu kierowcę, który przekroczył liczbę 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust.1. Przekroczenie wskazanej liczby punktów wywołuje konieczność przeprowadzenia badania psychologicznego w celu orzeczenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Z analizy tego przepisu oraz cytowanego wyżej art. 130 ust. 1-3 ustawy i biorąc pod uwagę zakres delegacji zawartej w ust. 4 art. 130 należy uznać, że w przypadku przekroczenia 24 punktów kierowca poddawany jest obowiązkowemu badaniu psychologicznemu i nie może skorzystać z dobrodziejstwa zmniejszenia liczby punktów karnych w drodze odbycia szkolenia na własny koszt. Prowadzi to do wniosku, że rozporządzenie w kwestionowanym przez skarżącego zakresie nie jest sprzeczne z delegacją ustawową i unormowaniami zawartymi w ustawie.

Także w piśmiennictwie przyjmuje się, że na gruncie przepisów ustawy – Prawo o ruchu drogowym odbycie szkolenia, o którym mowa w przepisie art. 130 ust. 3 nie powoduje zmniejszenia liczby punktów otrzymanych za naruszenie przepisów ruchu drogowego wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem przekroczyła limit 24 punktów otrzymanych za naruszenia przepisów ruchu drogowego (por. Ryszard A. Stefański, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2005, str. 750; W. Kotowski, Prawo o ruchu drogowym. Komentarz, wyd.3, Warszawa 2011, str. 1182).

Postulowane zatem w skardze odczytanie przepisów ustawy i nadanie im takiej treści, iż kierowca mógłby w drodze odbycia szkolenia zmniejszyć liczbę punktów karnych (po przekroczeniu limitu 24), niweczyłoby możliwość stosowania środka z art. 114 ust. 1 pkt 1b ustawy, a zatem osiągnięcia celu w postaci dyscyplinowania i wdrażania kierujących pojazdami do przestrzegania przepisów ustawy. Nie zostałaby także spełniona funkcja prewencyjna tych regulacji, które w myśl założenia ustawodawcy winny zapobiegać wielokrotnemu naruszeniu przepisów ruchu drogowego.

Reasumując, zdaniem Sądu, odbycie szkolenia określonego w art. 130 ust. 3 ustawy, zgodnie z § 8 ust. 6 rozporządzenia z dnia 20 grudnia 2002 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego ( Dz. U. nr 236, poz. 1998 ze zm.) nie powoduje zmniejszenia liczby punktów wobec osoby, która przed jego rozpoczęciem dopuściła się naruszeń, za które suma punktów ostatecznych i wpisanych tymczasowo przekroczyła przed upływem roku od pierwszego naruszenia liczbę 24.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.

R.A.