Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 689/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2017-09-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 5 ust. 1 pkt 1, art. 15 ust. 1, 2,
journal: Dz.U. 2016 poz 710
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
article: art. 53 ust. 1, 8
journal: Dz.U. 2015 poz 2156
law: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka Sędziowie WSA Monika Kazubińska-Kręcisz WSA Ewa Kowalczyk (sprawozdawca) Protokolant starszy asystent sędziego Karolina Orłowska po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 września 2017 r. sprawy ze skargi G. Ś. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej w [...] na rzecz G. Ś. kwotę [...]zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną interpretacją indywidualną z dnia [...] r. Dyrektor Krajowej Administracji Skarbowej ("organ interpretacyjny"), uznał za nieprawidłowe stanowisko Gminy Miejskiej Ś.("Gmina" lub zamiennie "skarżąca") przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego w przedmiocie podatku od towarów i usług, w zakresie braku obowiązku wykazywania przez Gminę w skonsolidowanych deklaracjach dla podatku VAT czynności wykonywanych przez radę rodziców.

We wniosku o wydanie zaskarżonej w tym postępowaniu interpretacji indywidualnej, uzupełnionym pismem z dnia [...] r., Gmina przedstawiła stan faktyczny podając, że jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (we wniosku jako: "VAT") i na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wykonuje zadania publiczne, między innymi w zakresie ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty tworzy jednostki oświatowe, w których działają rady rodziców. We wniosku podała, że rada rodziców dysponuje środkami finansowymi pochodzącymi ze składek ogółu rodziców uczniów szkoły wydatkując je na cele dydaktyczne, wychowawcze lub opiekuńcze dla uczniów takie jak wycieczki, obozy, kolonie, wyjścia do teatru lub kina, imprezy szkolne, upominki okolicznościowe czy nagrody na koniec roku szkolnego. Środki, którymi dysponuje rada rodziców pochodzą z dobrowolnych i w różnej wysokości składek rodziców. Gmina podkreśliła autonomię rady rodziców przy podejmowaniu decyzji o celach na jakie środki te są przeznaczane. Wskazała również, że rada rodziców niejednokrotnie dysponuje wydzielonym rachunkiem pomocniczym przy rachunku bankowych szkoły a przepływy finansowe na tym rachunku nie są uwzględniane w sprawozdaniu finansowym danej jednostki budżetowej ani też żadnej innej jednostki Gminy.

W piśmie z dnia [...] r. uzupełniającym wniosek Gmina wskazywała na wątpliwość, czy z uwagi na specyficzne regulacje prawa oświatowego dotyczące rady rodziców jej działalność w ogóle może stanowić część działalności opodatkowanej całej Gminy. Uzupełniając opis stanu faktycznego Gmina wymieniła przykładowe czynności podejmowane przez radę rodziców (sprzedaż biletów do kina, na pokazy naukowe; organizację konkursów i akademii, imprez kulturalno-sportowych, integracyjnych, okolicznościowych, w tym transportu uczniów; wydanie nagród dla uczniów za osiągnięcia w nauce i wyniki sportowe; wydanie przyborów piśmienniczych, plastycznych etc.; organizowanie wycieczek dla dzieci, wyjść do kina i na pokazy naukowe) wyjaśniając, że część z nich jest wykonywana odpłatnie, a część nieodpłatnie. Jako przykład pierwszej podano wycieczkę szkolną, której uczestnikami są wyłącznie dzieci, których rodzice wnieśli stosowną opłatę (świadczenie zindywidualizowane), natomiast drugiej – wycieczkę w której uczestniczą wszyscy uczniowie a opłatę za uczestnictwo uiszczają tylko niektórzy z ich rodziców. Gmina doprecyzowała jednocześnie opis stanu faktycznego wskazując, że zawarte we wniosku pytanie dotyczy usług lub towarów o zindywidualizowanym charakterze. Odpowiadając na pytania organu, Gmina wyjaśniła, że wszystkie czynności są świadczone przez radę rodziców wyłącznie na rzecz uczniów, a stronami odpłatnego świadczenia są uczniowie lub ich rodzice oraz rada rodziców. W podsumowaniu uzupełnienia wniosku wyrażono wątpliwości odnośnie prawidłowego zastosowania art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT, w tym sensie, czy z uwagi na charakter działalności rady rodziców (organ działający na rzecz uczniów szkoły, którego celem nie jest osiągnięcie zysku) oraz na niezależność tego organu jego działania powinny być ujmowanie w sferze działalności gospodarczej całej Gminy. Podkreślono, że celem działalności rady rodziców nie jest osiągnięcie zysku.

W związku z powyższym opisem zadano pytanie, czy czynności wykonywane przez radę rodziców, jeśli w ujęciu przedmiotowym spełniają definicję odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju, winny być wykazywane przez Gminę w skonsolidowanych deklaracjach na podatek VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, czynności wykonywane przez radę rodziców, jeśli w ujęciu przedmiotowym spełniają definicję odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju, nie powinny być wykazywane przez Gminę w skonsolidowanych deklaracjach na podatek VAT.

Uzasadniając własne stanowisko Gmina powołała przepis art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. (Dz.U.2016.710) -dalej jako: "ustawa o VAT", zgodnie z którym podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W jej ocenie wskazany przepis oznacza, że Gmina i jej jednostki budżetowe stanowią jednego podatnika podatku VAT, a w efekcie rozliczenia podatku powinny następować w sposób skonsolidowany. Na poparcie swego stanowiska powołała uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2013 r. (sygnatura akt: I FPS 1/13) oraz wyrok Trybunału Sprawiedliwości z dnia 29 września 2015 r. (sygnatura akt: C-276/14).

W dalszej argumentacji przytoczyła przepisy ustawy o systemie oświaty regulujące sposób działania i kompetencje rady rodziców, akcentując jednocześnie, że czynności rady rodziców nie mieszczą się w definicji działalności gospodarczej i nie stanowią wykonywania działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, bowiem są one działaniami wspierającymi proces edukacyjny w szkole i stanowią wyraz inicjatywy rodziców w proces edukacyjny i wychowawczy dzieci.

W zaskarżonej do sądu interpretacji Organ interpretacyjny uznał stanowisko Gminy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego za nieprawidłowe.

Uzasadniając swoje stanowisko organ odwołał się w pierwszej kolejności do art. 5 ust. 1 pkt 1ustawy o VAT stanowiącego, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Natomiast towarami w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy, są rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Z kolei na podstawie art. 2 pkt 22 ustawy pod pojęciem sprzedaży — rozumie się odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów.

Przytoczył następnie przepisy art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy o VAT definiujące pojęcie dostawy towarów i świadczenia usług za wynagrodzeniem.

Odwołał się także do pojęcia podatnika i definicji działalności gospodarczej, które zostały na potrzeby podatku od towarów i usług zawarte w art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, a także wskazał na wyłączenie organów władzy publicznej i obsługujących je urzędów z kategorii podatników w oparciu o przepis art. 15 ust. 6 ustawy o VAT w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Wskazał, że jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny. Będą to zatem wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy, itd., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych). Tylko w tym zakresie ich czynności mają bowiem charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Analizując przepisy w zakresie ustawy o VAT oraz ustawy o systemie oświaty w zakresie odnoszącym się do sposobu działania i kompetencji rady rodziców działającej w jednostkach oświatowych, organ interpretacyjny wskazał, iż rada rodziców utworzona na podstawie art. 53 ustawy o systemie oświaty, przez rodziców uczniów, jako ich reprezentant, jest wyłącznie wewnętrznym organem szkoły, nie ma samodzielnego charakteru, działa wewnątrz systemu oświaty, a jej istnienie uzależnione jest od funkcjonowania szkoły. Rada rodziców nie jest więc odrębną od szkoły jednostką organizacyjną i nie posiada autonomii w sferze majątkowej oraz organów zarządzających, których działanie lub zaniechania mogłyby zostać przypisane danemu podmiotowi podatku.

Tym samym w ocenie organu nie może też być odrębnym podatnikiem podatku VAT od Gminy, działającej za pośrednictwem szkoły (swojej jednostki).

Wskazując jednak dalej na autonomiczne szerokie pojęcie podatnika oraz podkreślając, że działalność gospodarcza ma miejsce również wówczas, gdy nie przyniosła ona żadnych widocznych efektów (bez względu na cel i rezultat takiej działalności), w przedstawionym we wniosku stanie faktycznym czynności spełniające definicję odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju dokonywane przez radę rodziców są czynnościami wykonywanym w ramach działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, a Gmina działająca za pośrednictwem szkoły (swojej jednostki), działa w tym zakresie w charakterze podatnika, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy. Podkreślono, że dla uznania podmiotu za podatnika podatku od towarów i usług - wbrew stanowisku Gminy - bez znaczenia jest zarówno cel działania, jak też rezultat działania rady rodziców.

Zdaniem organu, skoro rada rodziców jest wewnętrznym organem szkoły, z kolei Gmina jako podatnik VAT działa za pośrednictwem szkoły (swojej jednostki), to czynności wykonywane przez Radę rodziców - spełniające definicję odpłatnej dostawy towarów lub odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju - winny być wykazywane przez Gminę w skonsolidowanych deklaracjach dla podatku VAT.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, wnosząc o jej uchylenie, Gmina Miejska Ś. zarzuciła naruszenie:

1) prawa materialnego, t.j.:

a) art. 15 ust. 2 ustawy o VAT poprzez jego niewłaściwą wykładnię i w konsekwencji uznanie, iż czynności wykonywane przez radę rodziców są czynnościami wykonywanymi w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, w związku z czym powinny zostać ujęte w skonsolidowanych deklaracjach Gminy na podatek VAT;

b) art. 15 ust. 1 ustawy o VAT poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i uznanie, że Gmina jest podatnikiem podatku VAT, w odniesieniu do czynności wykonywanych przez Radę rodziców podczas gdy działania Gminy wobec Rady rodziców cechują się niewystarczająca samodzielnością, która umożliwiałaby stwierdzenie, że Gmina wykonuje w tym zakresie działalność gospodarczą samodzielnie.

Gmina argumentowała, że prawidłowa wykładnia art. 15 ust. 2 ustawy o VAT prowadzi do wniosku, że działania rady rodziców, której działalność nie jest nastawiona na osiągnięcie żadnych przychodów i nie jest prowadzona w sposób ciągły i zorganizowany, ale ma charakter pomocniczy w stosunku do działalności edukacyjnej szkoły - nie stanowi działalności gospodarczej, o której mowa w tym przepisie. Rada rodziców jest organem społecznym i samorządowym współdziałającym między innymi z Dyrektorem Szkoły, Radą Pedagogiczną czy Samorządem Uczniowskim. Gmina działając na podstawie ustawy o finansach publicznych i ustawy o systemie oświaty tworzy jednostki budżetowe, w tym jednostki oświatowe. Zgodnie z art. 53 ust. 1 Ustawy o systemie oświaty rady rodziców reprezentują ogół rodziców uczniów. Stosownie zaś do art. 54 ust. 1 tej ustawy rada rodziców może występować z wnioskami i opiniami we wszystkich sprawach szkoły lub placówki do dyrektora i innych organów szkoły lub placówki, organu prowadzącego szkołę lub placówkę oraz organu sprawującego nadzór pedagogiczny. Do kompetencji rady rodziców, na podstawie art. 54 ust. 2 należą między innymi: uchwalanie w porozumieniu z radą pedagogiczną programu wychowawczego szkoły obejmującego wszystkie treści i działania o charakterze wychowawczym skierowane do uczniów; uchwalanie programu profilaktyki dostosowanego do potrzeb rozwojowych uczniów oraz potrzeb danego środowiska, obejmującego wszystkie treści i działania o charakterze profilaktycznym skierowane do uczniów, nauczycieli i rodziców; opiniowanie programu i harmonogramu poprawy efektywności kształcenia lub wychowania szkoły lub placówki; opiniowanie projektu planu finansowego składanego przez dyrektora szkoły.

Stosownie do art. 54 ust. 8 ustawy o systemie oświaty, w celu wspierania działalności statutowej szkoły lub placówki, rada rodziców może gromadzić fundusze z dobrowolnych składek rodziców oraz innych źródeł, a zasady ich wydatkowania określa regulamin, o którym mowa w art. 53 ust. 4 ustawy. Rada rodziców dysponuje środkami finansowymi pochodzącymi z dobrowolnych składek ogółu rodziców uczniów szkoły, wpłacanych w różnej wysokości. Zebrane środki, na podstawie ustaleń z rodzicami dzieci, którzy podejmują decyzję w zakresie ich dalszego wykorzystania, rada przeznacza zgodnie ze statutem na cele dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze dla uczniów szkoły, do których należą m. in.: sprzedaż biletów do kina; organizację konkursów i akademii; organizację imprez kulturalno-sportowych; transport uczniów; wydanie nagród dla uczniów za osiągnięcia w nauce i wyniki sportowe; wydanie dzieciom przyborów piśmienniczych, plastycznych etc.; organizowanie wycieczek dla dzieci; organizację imprez kulturalno-sportowych, integracyjnych, okolicznościowych, ognisk itp. (w tym również organizowane w trakcie lekcji); organizację wyjść do kina i na pokazy naukowe; pokrycie kosztów transportu.

Część z powyższych usług i dostaw jest świadczona przez radę odpłatnie a część nieodpłatnie. Działania rady rodziców mają na celu wspieranie procesu edukacyjnego w szkole i stanowią wyraz inicjatywy rodziców w proces edukacyjny i wychowawczy rodziców. Działalność rady rodziców nie jest nastawiona na osiągnięcie żadnych przychodów, nie jest również działalnością ciągłą i zorganizowaną, a ma jedynie charakter pomocniczy i incydentalny w stosunku do działalności edukacyjnej samej szkoły. Ze swojego charakteru czynności wykonywane przez radę rodziców nie stanowią działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT. Z uwagi na fakt, iż czynności rady rodziców nie mieszczą się w ramach definicji działalności gospodarczej Gminy, nie powinny być uwzględniane w rejestrach sprzedaży Gminy.

Skoro rada nie mieści się w dyspozycji art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, to w konsekwencji również w dyspozycji art. 15 ust. 1 tej ustawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje:

Skarga jest uzasadniona.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się – zgodnie z art. 8 ust. 1 ww. ustawy - każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy, w tym również:

- przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

- zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

- świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Czynności te aby podlegały opodatkowaniu muszą być wykonywane przez podatnika podatku od towarów i usług. Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Przy czym działalność gospodarcza – stosownie do art. 15 ust. 2 ww. ustawy - obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Definicja pojęcia podatnika ma zasadnicze znaczenie dla zakresu opodatkowania. O ile bowiem określenie czynności podlegających opodatkowaniu wyznacza zakres przedmiotowy opodatkowania, to zdefiniowanie pojęcia podatnika wskazuje na podmiotowy zakres opodatkowania. W efekcie opodatkowaniu mogą podlegać te czynności, w przypadku których spełniony został zarówno podmiotowy, jak i przedmiotowy zakres opodatkowania, tzn. zaistniała czynność określona jako opodatkowana, która została wykonana przez podmiot mający cechę podatnika. Należy w tym miejscu zauważyć, że oba te warunki powinny zostać spełnione jednocześnie, co oznacza, że w odniesieniu do danej czynności konkretny podmiot powinien występować w charakterze podatnika. Regulacje Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 26 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej wyrażają ten wymóg wprost – stanowią bowiem o wykonywaniu czynności opodatkowanych przez podatnika działającego w takim charakterze.

Podatnikiem może być w zasadzie każdy samodzielny podmiot prawny, niezależnie od jego formy organizacyjno-prawnej. (A.Bartosiewicz komentarz SIP Lex). Ustawa definiuje podatnika jako każdy podmiot, niezależnie od jego formy organizacyjno-prawnej, który samodzielnie prowadzi działalność gospodarczą, bez względu na cel oraz rezultat takiej działalności.

W tym kontekście przede wszystkim wskazać należy, że rada rodziców nie nosi cech jakiekolwiek "samodzielności", która niezależnie od formy organizacyjno-prawnej potencjalnie mogłaby ją statuować w gronie podatników.

Zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r., poz. 2156 ze zm. w brzmieniu aktualnym w dacie wydania skarżonej interpretacji) w szkołach działają rady rodziców, które reprezentują ogół rodziców uczniów. Kompetencje rad rodziców określa m.in. art. 54 tej ustawy. Zgodnie z tym przepisem rada rodziców jest organem społecznym reprezentującym rodziców uczniów, ale tylko wewnątrz systemu oświaty. Rada rodziców posiada kompetencje występowania do dyrektora i innych organów szkoły, organu prowadzącego szkołę oraz organu sprawującego nadzór pedagogiczny z wnioskami i opiniami we wszystkich sprawach szkoły. Do kompetencji rady rodziców należy między innymi uchwalanie w porozumieniu z radą pedagogiczną programu wychowawczego szkoły, opiniowanie programu i harmonogramu poprawy efektywności kształcenia, a także opiniowanie projektu planu finansowego składanego przez dyrektora szkoły.

Ponadto zgodnie z art. 53 ust. 8 ustawy o systemie oświaty, w celu wspierania działalności statutowej szkoły rada rodziców może gromadzić fundusze z dobrowolnych składek rodziców.

Rada rodziców nie posiada zdolności sądowej, tj. nie jest osobą fizyczną, osobą prawną, nie jest także jednostką organizacyjną niebędącą osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną. Przepisy szczególne nie przyznają radzie rodziców osobowości prawnej, nie podlega ona również wpisowi do określonego rejestru. Brakuje również właściwego zespołu przepisów określających zakres praw i obowiązków rady rodziców, a stanowiących o jej organizacyjnej odrębności i samodzielności (postanowienie NSA z 14 czerwca 2012 r., I OZ 421/12, SIP Lex).

Ponadto w świetle wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2010 r. (I SA/Ol 13/10, LEX nr 707453) rada rodziców nie jest jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej.

Analogiczny pogląd wyraziło również Ministerstwo Edukacji Narodowej w piśmie z dnia 17 stycznia 2014 r., stanowiącym odpowiedź na interpelację poselską nr 23464 w sprawie zasad funkcjonowania rad rodziców (www.sejm.gov.pl). Przepisy ustawy o systemie oświaty wskazują, że ustawodawca nie powołał rady rodziców jako podmiotu autonomicznego, lecz jako działający wewnątrz poszczególnych jednostek systemu oświaty i wyłącznie w zakresie przyznanych ustawą kompetencji. Rada rodziców może gromadzić środki wyłącznie w określonym celu, tj. wspierania działalności statutowej, zaś pojęcia "wspieranie" nie można interpretować dowolnie, w tym jako prawa do swobodnego ustanawiania celów w zakresie wydatkowania środków oraz zastępowania organu prowadzącego w zabezpieczeniu wydatków na funkcjonowanie szkoły, czy też zastępowania dyrektora szkoły w czynnościach związanych z organizacją pracy szkoły. Rada rodziców nie jest uprawniona do występowania w obrocie prawnym w charakterze samoistnego podmiotu. Rada nie jest też jednostką organizacyjną (w tym także pracodawcą w rozumieniu art. 3 kodeksu pracy), gdyż jest nią szkoła. Jakakolwiek działalność rady rodziców może być wykonywana tylko w imieniu szkoły i na jej rachunek. Rada rodziców pozbawiona jest jakiejkolwiek podmiotowości prawnej, w tym nie ma zdolności sądowej (Wyrok Sądu Apelacyjnego w Gdańsku sygn. III AUa 2017/15, SIP Lex).

Sam już zatem brak jakiejkolwiek samodzielności rady rodziców w podejmowanych działaniach (jak choćby zdolność do zawierania umów cywilnoprawnych - stroną takiej umowy będzie zawsze szkoła, zespół szkół, przedszkole, a nie rada rodziców) przesądza, że rada rodziców nie może znaleźć się w gronie podatników, bo nie prowadzi samodzielnie działalności gospodarczej.

Zdaniem sądu, nie można też nie dostrzegać, iż cel dla jakiego powołuje się rade rodziców, w żadnym razie nie ma związku z jej jakimkolwiek zarobkowym charakterem, czy choćby ukierunkowaniem działalności na zysk. Jak wskazano wyżej, rada rodziców o charakterze wyłącznie opiniodawczym, wspierającym szkołę w zadaniach oświatowych (ale w żadnej mierze nie decyzyjnym), nawet jeśli przekazuje dzieciom pomoce szkolne czy też bilety do kina z zebranych przez rodziców składek, to te działania nie mają celu zarobkowego. Jeśli przy użyciu środków ze składek rodzicielskich organizuje szkolną imprezę kulturalną, wycieczkę dla dzieci, konkurs czy pokazy naukowe, to zawsze są to działania mające na celu wspieranie edukacji dzieci, ich rozwój, są kierowane do dzieci (nie do jakiegokolwiek kontrahenta), zawsze będą działania łączące się i mające na celu wsparcie danej jednostki oświatowej (szkoły, przedszkola) w realizowaniu jej celów dydaktyczno – oświatowych. Działania rady rodziców wynikające z treści wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w sprawie niniejszej kierowane są tylko do uczniów, część z tych działań ma wręcz charakter pomocowy. Fundusze ze składek rodziców czy też z innych źródeł, jakie uprawniona jest gromadzić – zawsze mają wspierać cele statutowe szkoły (art. 54 ust. 8 ustawy o systemie oświaty). Na marginesie tylko przy tym należy odnotować, że dopiero w stanie prawnym obowiązującym od 1 września 2017 r., wraz z wejściem w życie ustawy Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59) rada rodziców została uprawniona do posiadania rachunku bankowego dla gromadzenia na nim funduszy przez nią pozyskanych (art. 84 § 7 tej ustawy), co tym bardziej potwierdza fakt, że w stanie prawnym, w którym została wydana skarżona do sądu interpretacja, rada rodziców takiego uprawnienia nie posiadała, a tym samym przesądza o jej niesamodzielnym charakterze i niezarobkowym profilu działalności.

Sąd tym samym nie podziela poglądu organu interpretacyjnego, że bez znaczenia dla uznania rady rodziców jako podatnika podatku od towarów i usług jest cel działania rady czy też rezultat działania. Wprost przeciwnie: brak zarobkowego celu działania rady rodziców, kierowanie tych działań jedynie do uczniów, wychowanków placówki, są czynnikami przesadzającymi o tym, że rady rodziców nie można traktować jako podatnika podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, bo jej działalność – wbrew twierdzeniom organu interpretacyjnego nie nosi znamion działalności gospodarczej.

Konkludując przyznać należy rację skarżącej, że brak jest przesłanek dla których Gmina z tytułu czynności wykonywanych przez Radę rodziców mogłaby zostać uznana za podatnika VAT – a w konsekwencji – że czynności wykonywane przez Radę rodziców winny być wykazywane przez Gminę w skonsolidowanych deklaracjach na podatek VAT.

W tym stanie rzeczy sąd stwierdza, że organ interpretacyjny dopuścił się naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego, poprzez błędną ich wykładnię.

Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 146 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), uchylił zaskarżoną interpretację. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ interpretacyjny zobowiązany będzie do uwzględnienia zaprezentowanej w niniejszym rozstrzygnięciu wykładni przepisów.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy, biorąc pod uwagę opłacony wpis od skargi ([...] zł), opłatę od pełnomocnictwa ([...] zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika stosowne do § 14 pkt 1 lic. c rozporządzenia w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1804 ze zm.)