Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3677/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 14 § 1, art. 77, art. 80, art. 107 § 1 pkt 8, art. 138 § 2
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 141 § 4, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151, art. 183 § 1, art. 183 § 2, art. 184, art. 193
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
article: art. 3 pkt 2a, art. 32 ust. 4 pkt 2, art. 35 ust. 1 pkt 2, art. 35 ust. 1 pkt 3, art. 35 ust. 3, art. 35 ust. 4, art. 35 ust. 5
journal: Dz.U. 2019 poz 1186
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
article: § 8 ust. 2 pkt 2, § 8 ust. 2 pkt 7, § 8 ust. 2 pkt 8
journal: Dz.U. 2012 poz 462
law: Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy  projektu budowlanego
article: art. 15zzs(4) ust. 3
journal: Dz.U. 2021 poz 2095
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie: Sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędzia del. WSA Jan Szuma (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. W., M. S. i R. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 24 lipca 2019 r., sygn. akt II SA/Go 268/19 w sprawie ze skargi T. W., M. S. i R. W. na decyzję Wojewody Lubuskiego z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 24 lipca 2019 r., II SA/Go 268/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę T. W. , M. S. i R. W. na decyzję Wojewody Lubuskiego (zwanego dalej "Wojewodą") z dnia [...] lutego 2018 r., [...], którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Zielona Góra (zwanego dalej "Prezydentem") z dnia [...] października 2018 r., nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i o udzieleniu J. S. pozwolenia na budowę dla rozbudowy budynku mieszkalnego o schody zewnętrzne (w celu uzyskania dwóch lokali mieszkalnych) na działce [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w Zielonej Górze.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli właściciele nieruchomości sąsiedniej – T. W. , M. S. i R. W. zarzucając naruszenie:

1. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2022 r., poz. 329 z późn. zm., dalej "P.p.s.a.") i art. 107 § 1 pkt 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (na datę zaskarżonej decyzji tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 z późn. zm., dalej "K.p.a.") poprzez niedostrzeżenie braku prawidłowego podpisu pod decyzją Wojewody. Zdaniem skarżących powinien być im doręczony egzemplarz decyzji zawierający prawidłowy podpis, a więc jej oryginał, a nie odpis, kopia lub wydruk komputerowy. Został tymczasem doręczony komputerowy wydruk decyzji. W miejscu, gdzie powinien być oryginalny i własnoręczny podpis, wpisano "z up. Wojewody Lubuskiego K. K. Dyrektor Wydziału Infrastruktury /dokument podpisano elektronicznie/";

2. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez niedostrzeżenie, że organy nie dopełniły obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia stanu faktycznego sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Zdaniem skarżących należało wyjaśnić kwestię samowolnie wybudowanych schodów zewnętrznych na działce [...] oraz uwzględnić istnienie lokalu użytkowego używanego w toku prowadzonej działalności gospodarczej przez inwestorkę J. S. . T. W. , M. S. i R. W. zauważyli, że samowolnie wybudowane schody znajdują się nadal z drugiej strony budynku i są w sposób nielegalny użytkowane. Organy tymczasem nie zweryfikowały istnienia tych schodów pomimo wielu zdjęć i dowodów przedkładanych przez skarżących do akt. Skarżący dodali, że istnienie i ciągłe nielegalne użytkowanie schodów zewnętrznych jest faktem bezspornym, a zarazem pominiętym w toku postępowania. Poza tym organy nie zweryfikowały – w kontekście prawnej możliwości wyodrębnienia nowego lokalu mieszkalnego – istnienia w budynku lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku, używanego przez inwestorkę J. S. w ramach prowadzonej działalności gospodarczej;

3. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a. poprzez bezzasadne oddalenie skargi i niedostrzeżenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim istotnego naruszenia przez Wojewodę wymienionego przepisu K.p.a., polegającego na tym, że organ nie zastosował go, natomiast utrzymał w mocy decyzję Prezydenta. T. W. , M. S. i R. W. podkreślili, że art. 138 § 2 K.p.a. przewiduje uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres spraw ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W ocenie skarżących prawidłowa analiza sprawy powinna była doprowadzić Sąd pierwszej instancji do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji;

4. art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 w zw. z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 1186, dalej "P.b.") i § 8 ust. 2 pkt 2, 7 i 8 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2012 r. poz. 462) poprzez przyjęcie, że organy architektoniczno-budowlane prawidłowo zastosowały normy prawa materialnego, udzielając inwestorowi pozwolenia na budowę i zatwierdzając projekt budowlany, podczas gdy:

a. projekt budowlany jest niekompletny, bowiem nie zawiera istniejącego stanu zagospodarowania działki lub terenu z opisem projektowanych zmian, w tym rozbiórek obiektów i obiektów przeznaczonych do dalszego użytkowania (brak w szczególności informacji o istnieniu nielegalnie użytkowanych schodów, które nie zostały rozebrane);

b. nie został uwzględniony w projekcie budowlanym wpływ zamierzonej inwestycji w zakresie rozbudowy budynku mieszkalnego o schody zewnętrzne:

– na bezpieczeństwo innych mieszkańców (zwiększenie ryzyka włamaniowego dla wszystkich mieszkańców jednorodzinnej zabudowy szeregowej: przez zamierzone schody będzie można z łatwością dostać się na tarasy całego ciągu budynków w zabudowie szeregowej) oraz

– na utrudnienia i ograniczenia prawa własności nieruchomości sąsiednich w zakresie bieżących napraw i niezbędnych remontów;

5. art. 32 ust. 4 pkt 2 P.b. poprzez błędne przyjęcie, że inwestor spełnił wymogi wynikające z art. 32 ust. 4 P.b., a organy prawidłowo zastosowały prawo materialne udzielając pozwolenia na budowę, podczas gdy inwestorka J. S. nie złożyła do akt sprawy w sposób skuteczny oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowalne (nieruchomość objęta jest współwłasnością, a wymagane jest przedstawienie przez inwestora zgody wszystkich współwłaścicieli nieruchomości);

6. art. 3 pkt 2a P.b. poprzez przyjęcie, że inwestor spełnił wymogi wynikające z art. 32 ust. 4 P.b., a organy prawidłowo zastosowały normy prawa materialnego udzielając pozwolenia na budowę, podczas gdy inwestorka J. S. w nieruchomości przy ul. [...]prowadzi działalność gospodarczą "[...] Nieruchomości J. S. " i używa w tym celu określonej powierzchni użytkowej jako faktycznego lokalu użytkowego. Zdaniem skarżących oznacza to, że nie można wydzielić nowego lokalu mieszkalnego zgodnie z wnioskiem o pozwolenie na budowę – istnieje bowiem już obecnie jeden lokal mieszkalny oraz fatyczny lokal użytkowy, w którym jest prowadzona działalność gospodarcza.

Mając na uwadze powyższe T. W. , M. S. i R. W. wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim. Wnieśli także o zasądzenie od Wojewody na ich rzecz kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.

W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania sądowego, określone w art. 183 § 2 pkt 1-6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.

Art. 193 zd. drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.

Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej w kolejności w jakiej je przedstawiono należy stwierdzić, co następuje.

Nie jest trafny zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. i art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a. poprzez niedostrzeżenie braku prawidłowego złożenia podpisu pod decyzją Wojewody.

Jak wynika z akt administracyjnych zaskarżona decyzja Wojewody z dnia [...] lutego 2018 r. została wydana w formie elektronicznej i została opatrzona podpisem elektronicznym. W skardze kasacyjnej skarżący podnieśli, że doręczono im egzemplarz decyzji, gdzie w miejscu podpisu znalazła się następująca formuła: "z up. Wojewody Lubuskiego K. K. Dyrektor Wydziału Infrastruktury /dokument podpisano elektronicznie/". Odpowiada to oryginałowi decyzji znajdującemu się w aktach organu drugiej instancji, stąd Naczelny Sąd Administracyjny za bezsporne, że taki egzemplarz decyzji skarżący otrzymali.

Powyższa formuła stanowi informację o imieniu, nazwisku i stanowisku służbowym pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji oraz że decyzję tę podpisano podpisem elektronicznym. W tym miejscu należałoby dodać, że w aktach znajduje się także osobna rubryka o danych podpisu elektronicznego, gdzie potwierdzono, że podpis elektroniczny złożony pod decyzją zamieściła Dyrektor Wydziału Infrastruktury Lubelskiego Urzędu Wojewódzkiego K. K. i miało to miejsce 11 lutego 2019 r.

Zgodnie z art. 107 § 1 pkt 8 K.p.a. decyzja zawiera podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, a jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego – kwalifikowany podpis elektroniczny.

W myśl art. 14 § 1 K.p.a., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji, "sprawy należy załatwiać w formie pisemnej lub w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2017 r. poz. 570), doręczanego środkami komunikacji elektronicznej". Jak trafnie wskazuje się w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, użycie spójnika "lub" w omawianej regulacji powoduje, że dokument może być sporządzony równocześnie w dwóch prawnie równoważnych formach: dokumentu papierowego oraz dokumentu elektronicznego. Treść dokumentów w obu tych formach musi być identyczna, a ponadto dokumenty muszą być podpisane w tej samej dacie (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 2018 r., I OSK 2174/17 oraz z dnia 6 lipca 2020 r., II OSK 908/20, orzeczenia.nsa.gov.pl). Stosownie zaś do art. 14 § 2 K.p.a., sprawy mogą być załatwiane ustnie, telefonicznie, za pomocą środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2019 r. poz. 123 i 730) lub za pomocą innych środków łączności, gdy przemawia za tym interes strony, a przepis prawny nie stoi temu na przeszkodzie.

Zgodnie z powyższymi przepisami Wojewoda miał prawo wydać decyzję w formie dokumentu elektronicznego, podpisaną podpisem elektronicznym. Decyzja tak wydana nie musiała zawierać własnoręcznego podpisu osoby uprawnionej do wydania decyzji, a jej wydruk nie stanowił projektu decyzji, lecz stanowił jej egzemplarz sporządzony w formie zwykłej, na papierowym nośniku. Fakt, że w rozpatrywanej sprawie skarżący kasacyjnie nie składali wniosku o doręczanie pism drogą elektroniczną, ani nie wyrazili zgody na takie doręczanie i swoje odwołanie złożyli w tradycyjnej formie papierowej spowodował, że organ zobligowany był do doręczenia im decyzji w formie papierowej, co też uczynił. Jak już wyżej wskazano, tak sporządzony egzemplarz decyzji nie musiał zawierać własnoręcznego podpisu osoby uprawnionej do wydania decyzji, a umieszczona na nim informacja o jej podpisaniu podpisem elektronicznym wraz z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego pracownika organu upoważnionego do wydania decyzji, zastępowała własnoręczny podpis osoby podejmującej decyzję.

Nie jest usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a. poprzez niedostrzeżenie, że organy nie dopełniły obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia sprawy, w szczególności nie dostrzeżenie kwestii samowolnie wybudowanych schodów zewnętrznych na działce [...] oraz faktu istnienia w budynku lokalu użytkowego.

Odnosząc się do powyższego wyjaśnić należy po pierwsze, że istnienie schodów od strony ogrodu budynku inwestorki zostało udokumentowane na fotografiach przedstawionych przez skarżących w toku rozprawy (k. 132 akt sądowych). Sąd nie kwestionuje tej okoliczności. Nie ma ona jednak znaczenia z punktu widzenia przedmiotu sprawy. Kontrolowane postępowanie dotyczyło pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku mieszkalnego o schody zewnętrzne od frontu budynku. Elementy dodatkowe budynku, takie jak schody na ogród, nie mają wpływu na inwestycję, zwłaszcza, że nie kolidują z nią ani fizycznie ani funkcjonalnie. Jeśli chodzi o uwarunkowania prawne udzielania pozwolenia na budowę, to wskazać należy w tym miejscu, że istnienie określonych obiektów naruszających prawo o obrębie terenu inwestycji tylko w pewnych przypadkach może być przeszkodą dla udzielenia inwestorowi pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 35 ust. 5 P.b. organ administracji architektoniczno-budowlanej wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono nakaz rozbiórki. Z sytuacją opisaną w cytowanym tu przepisie nie mamy jednak do czynienia w sprawie. Wbrew sugestiom zawartym w skardze kasacyjnej nie sposób także uznać, że montaż schodów od strony ogrodu budynku oznacza "rozpoczęcie robót budowlanych" w rozumieniu art. 32 ust. 4a P.b., co stanowi odrębną przesłankę negatywną udzielenia pozwolenia na budowę. Schody od ogrodu nie są częścią inwestycji, dla której udzielono kontrolowane w niniejszej sprawie pozwolenie na budowę.

Przeszkodą w udzieleniu J. S. pozwolenia na budowę nie mogło być także to, że ma ona pod adresem ul. [...] w Zielonej Górze zarejestrowaną jednoosobową działalność gospodarczą. Zdaniem skarżących fakt ten nakazuje zakładać, że w budynku jednorodzinnym jest już faktycznie wyodrębniony lokal użytkowy, a jeżeli tak, to oznaczałoby inwestycja w postaci schodów zewnętrznych od frontu budynku służyć będzie wydzieleniu w nim kolejnego jeszcze lokalu.

Z akt administracyjnych, a stan urzędowo udokumentowany ma podstawowe znaczenie z punktu widzenia prowadzonego przez organ administracji postępowania, wynika, że gdy chodzi o określenie stanu ewidencyjnego nieruchomości i budynku przy ul. [...] w Zielonej Górze, to działka [...] jest terenem zabudowanym B, będącym w użytkowaniu wieczystym A. S. i J. S. . Z publicznie dostępnych danych księgi wieczystej [...] wynika, że na działce znajduje się budynek przeznaczony na cele mieszkalne.

Mając na uwadze powyższe nie ma podstaw, aby domniemywać, że w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w Zielonej Górze jest już wyodrębniony lokal użytkowy i że stoi to na przeszkodzie budowie projektowanych schodów w celu wydzielenia lokalu na piętrze. Przeciwnie, stan prawny budynku nie wskazuje, że w budynku istnieje jakikolwiek wyodrębniony lokal użytkowy. Ubocznie tylko wspomnieć można, że zgłoszona przez skarżących okoliczność zarejestrowania przez J. S. działalności gospodarczej w domu mieszkalnym dotyczy sfery ewidencyjnej. Rejestracja w miejscu zamieszkania przedsiębiorcy działalności jednoosobowej, co współcześnie jest częstą praktyką, nie musi oznaczać zorganizowania tam miejsca rzeczywistego wykonywania takiej działalności, czy zlokalizowania zakładu przedsiębiorstwa. Okoliczności niniejszej sprawy nie wskazują, aby J. S. prowadziła w budynku mieszkalnym działalność skutkującą koniecznością zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, a już tym bardziej nic nie wskazuje na to, że dokonała ona w miejscu zamieszkania wyodrębnienia lokalu użytkowego. Podsumowując więc kwestia rejestracji jednoosobowej działalności gospodarczej J. S. pod adresem ul. [...] w Zielonej Górze nie świadczy automatycznie, że część pomieszczeń budynku przekształciła się w lokal/lokale użytkowe.

Mając na uwadze powyższe uznać należy za nieusprawiedliwione zarzuty naruszenia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 138 § 2 K.p.a. jak i art. 35 ust. 1 pkt 2 i 3 w zw. z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2019 r., poz. 1186, dalej "P.b.") i § 8 ust. 2 pkt 2, 7 i 8 rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2012 r. poz. 462). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie nie zachodziły podstawy do uchylenia przez Wojewodę decyzji Prezydenta. W szczególności nie doszło do naruszenia przepisów postępowania i nie wyjaśnienia sprawy w zakresie mającym wpływ na jej rozstrzygnięcie. Nadto, co wiąże się też z zarzutem naruszenia przepisów o zakresie i formie projektu budowlanego, nie ma w sprawie znaczenia kwestia takiego elementu zagospodarowania terenu inwestycji jak schody do budynku od strony ogrodu (które zdaniem skarżących powinny być w projekcie wyrysowane) oraz analizowane wyżej zagadnienie rzekomego wyodrębnienia lokalu użytkowego. Podkreślić należy, że inwestorka wystąpiła o pozwolenie na budowę dla konkretnej konstrukcji, o którą chciała rozbudować budynek – schodów od frontu. Organy nie dopatrzyły się, aby konstrukcja taka naruszała przepisy techniczno-budowlane, a ponadto projekt nie jest dotknięty żadnymi istotnymi brakami, które rzutowałyby na ocenę tego zamierzenia budowlanego. Jeszcze raz podkreślić można, że z punktu widzenia przedmiotu niniejszej sprawy nie miał istotnego znaczenia fakt, że plan zagospodarowania działki, będący elementem projektu budowlanego schodów od frontu budynku, nie zawierał informacji o istnieniu innych schodów od ogrodu budynku. Te dwa elementy nie są bowiem ani konstrukcyjnie ani funkcjonalnie powiązane.

Wreszcie z opisanych powodów nie można uwzględnić zarzutu naruszenia art. 3 pkt 2a P.b. poprzez przyjęcie, że inwestor spełnił wymogi wynikające z art. 32 ust. 4 P.b. Skarżący opierają ten zarzut na założeniu, że budynek przy ul. [...] w Zielonej Górze w części utracił charakter budynku mieszkalnego jednorodzinnego, gdyż urządzono tam faktycznie lokal użytkowy na potrzeby prowadzonej przez J. S. działalności gospodarczej. Jak już wyjaśniono, o ile faktycznie inwestorka zarejestrowała jednoosobową działalność gospodarczą w miejscu zamieszkania, to żadne dowody zebrane w toku postępowania, ani dane ewidencyjne nieruchomości i budynku nie wskazują, aby w obiekcie prowadzona była faktycznie działalność zawodowa skutkująca koniecznością zmiany sposobu użytkowania części budynku na lokal użytkowy.

W skardze kasacyjnej T. W. , M. S. i R. W. argumentowali, że realizacja inwestycji rodzi obawy o ich bezpieczeństwo (schody ułatwią dostanie się osób nieupoważnionych na tarasy budynków w zabudowie szeregowej) oraz ograniczy im możliwość przeprowadzania bieżących napraw i remontów. Odnosząc się do tej kwestii Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że nie są to powody, które mogą być podstawą prawną odmowy ani ingerowania organu architektoniczno-budowlanego w kształt inwestycji. Projektowane schody są zgodne z decyzją o warunkach zabudowy i organy nie ujawniły innych przeciwwskazań co określonego ulokowania ich w projekcie zagospodarowania działki w kontekście przepisów techniczno-budowlanych. Tymczasem zgodnie z art. 35 ust. 4 P.b., w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 P.b., organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.

Zupełnie niezasadny jest zarzut naruszenia art. 32 ust. 4 P.b. J. S. złożyła do akt oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Oświadczenie to nie budzi wątpliwości, skoro inwestorka jest właścicielką nieruchomości wraz z A. S. na zasadach wspólności majątkowej małżeńskiej, co potwierdza znajdujący się w aktach sprawy uproszczony wypis z rejestru gruntów.

Mając to wszystko na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.

Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 z późn. zm.), na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 7 września 2022 r. (k. 252 akt sądowych).