Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 2276/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-07-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Janusz Zajda, Sędzia WSA - Jolanta Bożek, Asesor sądowy WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - Beata Bińkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2005 r. sprawy ze skargi I. [...] S.A. w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w W. na rzecz I. [...] S.A. w P. kwotę 100 (sto) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

W dniu [...] grudnia 2000 r. I. [...] S.A. w W. dokonała zgłoszenia celnego wg dokumentu SAD nr [...] do procedury dopuszczenia do obrotu towaru w postaci samochodów osobowych marki [...] sprowadzonych z H.. Do zgłoszenia celnego załączono m.in. kopie faktur handlowych wystawionych przez eksportera [...] S.A. z siedzibą w H., kopie faktur transportowych, kopie świadectw homologacji, deklarację wartości celnej (DWC).

W wyniku przeprowadzonego następnie postępowania celnego, Naczelnik Urzędu Celnego [...] w W., decyzją z [...] lipca 2003 r. nr [...], uznał przedmiotowe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej oraz określił wartość celną w skorygowanej (podwyższonej) wysokości.

Uzasadniając decyzję, organ celny pierwszej instancji wskazał, iż w wyniku czynności kontrolnych przeprowadzonych w siedzibie I. [...] S.A., ujawniono zaksięgowane i opłacone faktury wystawione przez E. [...] i S.. Na tej podstawie organ celny ustalił, iż do wartości celnej towaru nie doliczano kosztów związanych ze składowaniem samochodów po gradobiciu (składowanie i opłata recepcyjna, ocena stanu technicznego, wymiana akumulatorów, uzupełnienie paliwa, naprawa uszkodzeń po gradobiciu, zatrudnienie personelu do przemieszczania samochodów) oraz kosztów przygotowania samochodów do transportu morskiego, przy warunkach dostawy FOB B.. Organ celny podniósł, iż powyższe koszty winny być zadeklarowane przez importera przy dokonywaniu zgłoszenia celnego, co wynika z Incoterms 2000, w związku z czym podwyższenie wartości celnej było uzasadnione.

Orzekając na skutek odwołania strony, Dyrektor Izby Celnej w W. decyzją z [...] lipca 2004 r. nr [...], powołując w podstawie prawnej art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623), art. 23 § 1, art. 30 § 1 pkt 5, art. 85 § 1 oraz art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny (Dz. U. Nr 75 z 2001 r., poz. 802 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy uznał, iż wartość celna importowanych towarów w zgłoszeniu celnym została określona w sposób nieprawidłowy, bowiem do ceny faktycznie zapłaconej za przywiezione towary, należało - zgodnie z art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego - doliczyć koszty transportu i ubezpieczenia przywiezionych towarów oraz opłaty załadunkowe i manipulacyjne związane z ich transportem, poniesione do granicy państwa lub portu polskiego. Dyrektor Izby Celnej w W. zauważył, iż zgodnie z ustaloną linią orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, opłaty za składowanie i usługi recepcyjne, za uzupełnienie paliwa oraz za zatrudnienie personelu do przemieszczania samochodów stanowią koszty związane z transportem towaru i jako takie podlegają doliczeniu do wartości celnej.

Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ drugiej instancji stwierdził, iż w przedmiotowej sprawie strona dostarczyła bezpłatnie usługi związane z naprawą uszkodzonych samochodów, które były konieczne do ich dalszej odsprzedaży. Dostarczenie tych usług nastąpiło nie po imporcie towaru, lecz w momencie gdy towar znajdował się w dyspozycji sprzedającego. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze treść art. 30 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego oraz Incoterms 2000, w ocenie organu, nie ma znaczenia, że strona nie płaciła za ww. usługi kontrahentowi zagranicznemu, bowiem konieczność ich doliczenia do wartości celnej towaru istnieje również w przypadku bezpłatnej dostawy towaru. Odnosząc się do twierdzeń strony, iż wartości poniesionych przez nią kosztów nie można powiązać z importem konkretnych egzemplarzy samochodów, bowiem ocenie stanu technicznego poddanych zostało więcej samochodów niż faktycznie zakupionych, organ odwoławczy zauważył, iż skarżąca miała możliwość wypowiedzenia się w tej materii już na etapie postępowania kontrolnego, jednakże wobec braku współpracy z jej strony, kontrolujący przyporządkowali ujawnione faktury do kolejnych zgłoszeń celnych samochodów po gradobiciu. Dyrektor Izby Celnej stwierdził również, iż organ celny pierwszej instancji nie naruszył dyspozycji art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 Ordynacji podatkowej.

W skardze na powyższą decyzję I. [...] S.A. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Celnego [...] w W., podnosząc zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 23 § 1, § 9 i § 10 oraz art. 30 § 1 pkt 2 i pkt 5 Kodeksu celnego oraz przepisów prawa procesowego tj. art. 122 oraz art. 210 § 1 pkt 6 oraz § 4 Ordynacji podatkowej.

W uzasadnieniu skarżąca podniosła, iż podstawą określenia wartości celnej importowanych samochodów winna być cena należna sprzedawcy za samochody wynikająca z faktury zakupu, powiększona, zgodnie z art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego, o koszty transportu. W świetle powyższego, wydatki uznawane przez organy celne za podlegające wykazaniu w zgłoszeniu celnym były działaniami podjętymi przez skarżącą we własnym imieniu i na własny rachunek, w związku z czym wartości tych kosztów nie można powiązać z importem konkretnych egzemplarzy samochodów. Działania te skarżąca Spółka podejmowała w związku z ewentualnością nabycia uszkodzonych samochodów, nie zaś z faktycznymi sytuacjami ich nabycia, co oznacza, iż nie dotyczyły one konkretnych transakcji, lecz ogólnie importu samochodów od producenta. Na poparcie powyższej tezy wskazała, iż wydatki w tym przedmiocie zostałyby poniesione niezależnie od tego ile egzemplarzy zostałoby zakupionych i czy w ogóle Spółka zdecydowałaby się na zakup uszkodzonych samochodów. W opinii skarżącej, nieuzasadnione jest uznawanie wydatków poniesionych za zakup usługi logistycznej od firmy S. za koszty transakcji zakupu samochodów, bowiem służył on jedynie wypracowaniu procedur ekonomicznego załadunku samochodów, usprawniających i minimalizujących koszty ich transportu do kraju. Z wyników tego opracowania Spółka korzysta do tej pory, a zakup opłaconej usługi jest jedynie zbieżny z okresem, w którym dokonywany był import spornych samochodów. Strona skarżąca uznała również, iż wszelkie wydatki związane ze składowaniem towarów w E. [...] - gdzie były poddane ocenie technicznej - tj. koszty wymiany akumulatorów, uzupełnienia paliwa, zatrudnienia personelu do przemieszczania samochodów, nie stanowią kosztów jakie należy wykazać w zgłoszeniu celnym. Natomiast działania związane z transportem morskim były podjęte w celu zabezpieczenia samochodów przed utratą ich wartości, nie zaś w celu zwiększenia tej wartości.

W sferze stanowiącej przedmiot regulacji prawa procesowego, w szczególności powołanych w skardze przepisów Ordynacji podatkowej, skarżąca podniosła, iż postępowanie dowodowe przeprowadzone zostało z naruszeniem obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Brak jest właściwego uzasadnienia faktycznego i prawnego wydanych w sprawie rozstrzygnięć, a także ustosunkowania się organów celnych do zarzutów stawianych w trakcie postępowania.

W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Celnej w W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:

Stosownie do treści przepisu art. 23 § 1 Kodeksu celnego, wartością celną towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny, ustalana, o ile jest to konieczne, z uwzględnieniem art. 30 i art. 31.

W rozpoznawanej sprawie wartość celna zaimportowanego towaru została zadeklarowana w przyjętym przez organ celny zgłoszeniu celnym, w wysokości odpowiadającej wartości określonej w fakturach eksportera załączonych do tego zgłoszenia z uwzględnieniem kosztów transportu morskiego, opłat załadunkowych i innych związanych z transportem oraz ubezpieczenia. W wyniku późniejszej kontroli ujawniono zaksięgowane i opłacone faktury (łącznie 39 szt.) wystawione przez E. [...], którymi obciążono skarżącą za czynności (usługi) związane ze składowaniem samochodów przed ich importem do kraju, w szczególności: składowanie i opłata recepcyjna, ocena stanu technicznego, wymiana akumulatorów, uzupełnienie paliwa, naprawa uszkodzeń po gradobiciu, zatrudnienie personelu do przemieszczania samochodów oraz faktury wystawione przez S., dotyczące czynności związanych z przygotowaniem samochodów do transportu morskiego. Koszty te zostały doliczone przez organy celne do zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym wartości celnej importowanego towaru, z powołaniem w podstawie prawnej przepisu art. 23 § 1 w zw. z art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego.

Jest poza sporem, iż na podstawie umowy importerskiej z dnia [...] stycznia 1993 r. zawartej pomiędzy I. [...] S.A. (I.) a [...] S.A. z siedzibą w H., polska Spółka jest wyłącznym importerem produktów h. kontrahenta na terytorium Polski (tłumaczenie umowy na język polski k. 191-222 akt adm. sprawy o sygn. V SA/Wa 2265/04). Nie jest spornym również to, iż skarżąca dokonała importu samochodów osobowych, uszkodzonych w wyniku gradobicia, mającego miejsce na terytorium H. w lipcu 1999 r., a zakupionych w 2000 r. od producenta - [...] S.A. Powyższe potwierdziła sama skarżąca w piśmie z dnia [...] lipca 2002 r. (k. 223 akt adm. sprawy o sygn. V SA/Wa 2265/04) wyjaśniając jednocześnie, iż producent samochodów postanowił sprzedać je w stanie nie naprawionym po obniżonej cenie. Pierwsza ustna propozycja została złożona skarżącej w końcu 1999 r., zaś po negocjacjach przyjęto ostatecznie, iż spośród grupy około 10.000 uszkodzonych samochodów dla spółki I. producent "przeznaczył pulę" około 1.500 samochodów. Uszkodzone samochody (potencjalnie "przeznaczone" dla skarżącej, a także dla innych importerów) zostały następnie przewiezione ze składu fabrycznego (w M.) na skład E. [...] (pod B.) w celu przeprowadzenia weryfikacji ich stanu technicznego. Skarżąca wyjaśniła następnie, iż: "ocena techniczna samochodów została przeprowadzona przez ekspertów firm zewnętrznych działających na nasze zlecenie lub nasi przedstawiciele dokonali selekcji samochodów. Aby można było przeprowadzić powyższe czynności, niektóre samochody wymagały uzupełnienia paliwa, uzupełnienia akumulatorów. Listy samochodów wybranych (zaakceptowanych przez nas lub w naszym imieniu) były dostarczane do producenta, który je fakturował na naszą firmę. Wówczas dokonywano transportu tych samochodów do portu w B. i następnie do G..". Skarżąca dokonywała zgłoszenia importowanych samochodów do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym, wskazując w polu 20 dokumentu SAD warunki dostawy - FOB B..

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest określenie, jakie koszty poniesione przez importera stanowią koszty wskazane w przepisie art. 30 Kodeksu celnego, które należy doliczyć do wartości transakcyjnej importowanych samochodów, w celu ustalenia ich wartości celnej. Stosownie do treści przepisu art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego, ustalając wartość celną towarów importowanych drogą morską przy warunkach dostawy FOB, do ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za przywiezione towary dodaje się koszty transportu i ubezpieczenia przywiezionych towarów oraz opłaty załadunkowe i manipulacyjne związane z ich transportem, poniesione do granicy państwa lub portu polskiego. Zgodnie z regułami Incoterms 2000, warunki dostawy FOB oznaczają, że sprzedający zobowiązany jest dostarczyć towar przewoźnikowi wyznaczonemu przez kupującego. Koszty dostawy na zasadniczej drodze nie są opłacone przez sprzedającego. Kupujący musi ponieść wszystkie koszty i pozostałe ryzyko związane z transportem, od momentu kiedy towar znajdzie się na statku.

Skarżąca dokonując zgłoszenia zaimportowanego towaru, wykazała w polu 12 dokumentu SAD koszty związane z transportem, poniesione od momentu kiedy towar znalazł się na statku, a wynikające z załączonych faktur transportowych. Koszty te zostały doliczone, zgodnie z art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego do wartości transakcyjnej towaru (ceny wynikającej z faktur sprzedaży).

Organy celne przeprowadzając weryfikację przedmiotowego zgłoszenia celnego, uznały iż skarżąca nie ujawniła i nie doliczyła innych kosztów, jakie poniosła w związku z importem samochodów. Koszty te zostały doliczone przez organ celny do wartości celnej towaru, z powołaniem w podstawie prawnej przepisu art. 23 § 1 w zw. z art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego. W ocenie Sądu, art. 30 Kodeksu celnego nie może być interpretowany rozszerzająco. Należy zatem stwierdzić, iż nie ma podstaw prawnych do doliczenia do wartości celnej zaimportowanych samochodów, poniesionych przez stronę kosztów opinii technicznej, od której skarżąca uzależniła decyzję o zakupie każdego konkretnego pojazdu.

W konsekwencji, rozważenia przez organy celne wymaga kwestia, które z pozostałych kosztów poniesionych przez Spółkę I., a ujawnionych w trakcie kontroli, zaliczyć należy do kosztów transportu, zgodnie z dyspozycją art. 30 § 1 pkt 5 Kodeksu celnego, a które wiążą się wyłącznie z przygotowaniem i dostarczeniem samochodów do rzeczoznawcy, w celu wydania przez niego opinii technicznej.

Organ celny nie wykazał także, z jakiego tytułu poszczególne kwoty zostały doliczone do wartości celnej każdego z samochodów, co winien uczynić przy ponownym rozpoznawaniu sprawy. Podniesienia wymaga, iż uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy powołuje się na treść przepisu art. 30 § 1 pkt 2 Kodeksu celnego, z czego należałoby wnioskować, iż ma on zastosowanie w niniejszej sprawie, jednak nie umieszcza go w podstawie prawnej rozstrzygnięcia. Ponadto dodać należy, iż organy celne nie wskazały z jakich powodów weryfikacja zgłoszenia celnego zawierającego kilkanaście pozycji towarowych (samochodów), objęła tylko niektóre z nich, a tym samym dlaczego w decyzji uznano za nieprawidłowe zgłoszenie celne tylko w zakresie przedmiotowych pozycji.

W konkluzji stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja zawiera wady w zakresie wskazania podstawy prawnej oraz uzasadnienia faktycznego i prawnego i z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie dotyczące wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji zostało wydane przez Sąd na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postanowiono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.