Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 1473/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-12-31 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ: Minister Gospodarki Pracy i Polityki Społecznej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję

SENTENCJA

III SA/Wa 1473/04 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: , Przewodniczący Asesor WSA, Alojzy Skrodzki, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowego "[...]" S.A. z siedzibą we W. na decyzję Ministra Polityki Społecznej z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] w przedmiocie określenia zaległości z tytułu wpłat na PFRON za październik 2000 r. 1/ uchyla zaskarżoną decyzję, 2/stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3/ zasądza od Ministra Polityki Społecznej na rzecz skarżącego kwotę [...] zł [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., wydaną na podstawie art. 49 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 123, poz. 776 ze zm.) oraz art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.)- zwanej dalej "ord. pod." Minister Polityki Społecznej utrzymał w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych -zwanego dalej "Prezesem Zarządu PFRON" z dnia [...] października 2002 r. nr [...] określającą skarżącej Spółce za październik 2000 r. wysokość zaległości z tytułu wpłat na Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych w kwocie [...] zł oraz odsetki od tej zaległości w kwocie [...] zł.

Wskutek wszczętego z urzędu postępowania Prezes Zarządu PFRON stwierdził, że Spółka nie wywiązała się z dokonania należnych wpłat za październik 2000 r., w związku z czym wydał w dniu [...] października 2002 r. decyzję określającą zaległość za ww. okres.

Od powyższej decyzji, strona złożyła odwołanie do Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej, zarzucając jej naruszenie prawa materialnego poprzez wydanie decyzji niezgodnej ze stanem faktycznym oraz naruszenie art. 123 § 1 ord. pod. poprzez uniemożliwienie Spółce udziału w postępowaniu i wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego. Zarzucając powyższe strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Minister Polityki Społecznej odnosząc się do zarzutów postawionych w odwołaniu stwierdził, że zaległość z tytułu wpłat na Fundusz powstała wskutek nieuwzględnienia w rozliczeniach Spółki deklaracji za lipiec 1995 r., która to deklaracja zgodnie z informacją w piśmie z dnia [...]czerwca 2000 r. została zniszczona wskutek powodzi w 1997 r. Prezes Zarządu PFRON, stwierdził, że wpływy kwot na należność główną zostały rozliczone przez PFRON zgodnie z art.55 ust. 1 i 2 ord. pod. stanowiącym, iż w przypadku, gdy dokonana wpłata nie pokrywa zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej i kwoty odsetek. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, iż strona była informowana przez organ I instancji o wysokości nadpłaty i brakujących deklaracjach. W związku z powyższym, w ocenie Ministra Polityki Społecznej, nadpłaty zostały rozliczone zgodnie z art. 75 § 1 ord. pod., który nakazywał zaliczać nadpłaty z urzędu na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych.

Spółka nie zgodziła się z decyzją Ministra Polityki Społecznej i zaskarżyła powyższą decyzję w całości do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze Spółka zarzuciła organowi odwoławczemu:

1) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a przede wszystkim art. 121, art. 122, art.123, art.187, art.191 ord. pod. poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego i ustalenie, że Spółka PPH "[...]" S.A. w rozliczeniu za październik 2000 r. miała zaległości we wpłatach na PFRON,

2) naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, a przede wszystkim art. 70 §1 ord. pod. w związku z art. 59 § 1 pkt. 3 ord. pod.i art. 21 § 1 pkt.l i § 3 ord. pod. poprzez wydanie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za lipiec 1995 r. po jego wygaśnięciu na skutek przedawnienia.

W oparciu o przedstawione zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zasądzenie od organu podatkowego kosztów zastępstwa procesowego i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Spółka podniosła, że w uzasadnieniu do swojej decyzji Minister Polityki Społecznej wskazał, że zaległość z tytułu wpłat na PFRON powstała na skutek nieuwzględnienia w rozliczeniach strony deklaracji za lipiec 1995 r. Wobec tego wpływy z kwot na należność główną zostały rozliczone przez Fundusz zgodnie z art. 55 § 1 i 2 ord. pod. stanowiącym, iż w przypadku, gdy dokonana wpłata nie pokrywa zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę wpłatę tę zalicza się proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej i kwoty odsetek. W ocenie Spółki z dokumentacji, którą dysponuje, wynika, że spółka PPH "[...]" S.A. nie ma zaległości we wpłatach na Fundusz, a nadpłatę, co zostało przez Fundusz dwukrotnie potwierdzone w wezwaniach do potwierdzenia salda z dnia:

1) [...].05.2000 r., L.Dz. [...], gdzie Fundusz stwierdził nadpłatę w kwocie [...] zł. wg stanu na dzień [...] lutego 2000 r.

2) [...].06.2000 r., L.DZ. [...], gdzie Fundusz stwierdził nadpłatę w kwocie [...] zł. wg stanu na dzień [...] marca 2000 r.

Saldo w pkt 1) zostało przez podatnika potwierdzone jako zgodne ze stanem faktycznym, z zastrzeżeniem, że w ewidencji PFRON brakowało deklaracji za grudzień 1998 r. na kwotę [...] zł oraz za styczeń 1999 r. na kwotę [...] zł. Duplikaty tych deklaracji zostały przesłane [...] lipca 2000 r. i po ich uwzględnieniu nadpłata na dzień [...] lutego 2000 r. wynosiły według Spółki [...] zł.

Jednocześnie strona skarżąca pismem z dnia [...] czerwca 2000 r., opartym na podstawie z art. 76 § 1 ord. pod., zwróciła się z prośbą kompensowania nadpłaty z bieżącymi zobowiązaniami wynikającymi ze składanych przez niego deklaracji począwszy od lutego 2000 r. W tym też piśmie skarżący powiadomił, że nie posiada deklaracji za lipiec 1995 r., ani dokumentów księgowych za ten okres czasu, bowiem dokumentacja za ten okres uległa zniszczeniu podczas powodzi w 1997 r. Strona skarżąca podnosi, że deklaracja za lipiec 1995 r. nigdy nie została złożona, a zobowiązanie za ten okres nie było wykazywane, co wynika zarówno z powołanego wyżej pisma jak i z pozostałej korespondencji w tej sprawie np. z zestawienia deklaracji z [...] lutego 2001 r. Strona skarżąca podkreśliła, że nigdy nie potwierdziła faktu złożenia deklaracji za lipiec 1995 r. i nieprawdziwe jest zawarte w decyzji Ministra Polityki Społecznej stwierdzenie, że "deklaracja zgodnie z informacją w piśmie z dnia [...] czerwca 2000 r. została zniszczona wskutek powodzi" Pismo z [...] czerwca 2000 nie potwierdza faktu złożenia deklaracji a następnie zniszczenia jej kopii w powodzi, a tym bardziej nie tłumaczy co się stało z ewentualnym oryginałem, którym powinien dysponować Fundusz.

Strona skarżąca zauważa, że deklarowała zobowiązania wobec PFRON za okresy od lutego do października 2000 r. na łączną kwotę [...] zł, wpłacając w tym czasie [...] zł ( data wpłaty [...] marca 2000 r.), z czego wynika, że nadpłata na październik 2000 r. wynosiła -[...] zł. Wobec powyższego, zdaniem skarżącej Spółki, decyzja Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] października 2002 r, w której stwierdzono zaległość we wpłatach na Fundusz w kwocie [...] zł za październik 2000 r. nie odpowiada stanowi faktycznemu. Orzekanie bowiem o zaległości w świetle art. 72 §1, 73 §1 w zw. z art. 76 §1 ord. pod. nie było w tym przypadku zasadne. Skarżąca uważa, że decyzja Prezesa Zarządu PFRON dotyczyła bezpośrednio tylko października 2000 r., ale zaległość z niej wynikająca jest wyłącznie skutkiem zaliczenia części wcześniejszych wpłat na poczet zobowiązania za lipiec 1995 r. Tymczasem, wobec nie złożenia przez stronę deklaracji za ten okres, wysokość zobowiązania powinien określić na podstawie art. 21 §3 Ordynacji podatkowej organ podatkowy w drodze decyzji. Taka decyzja nie została wcześniej wydana, a na podstawie decyzji Prezesa Zarządu PFRON z dnia [...] października 2002 r. wymierzenie podatku za lipiec 1995 r. nie jest możliwe z uwagi na wygaśnięcie tego zobowiązania na skutek przedawnienia (art. 70 §1 w zw. z art. 59 § 1 pkt.3 ord. pod.).

W odpowiedzi na skargę Minister Polityki Społecznej podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i powtórzył argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Na wstępie Sąd zauważa, że zgodnie z dyspozycją art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Mając na uwadze stan faktyczny w niniejszej sprawie, Sąd stwierdził, że przesłanki do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym zostały spełnione.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.

Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia tego kryterium stwierdzić należy, że wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie skarżąca postawiła zaskarżonej decyzji dwa zarzuty. Pierwszy dotyczył naruszenia przepisów postępowania - art. 121, art. 122, art.123, art.187, art.191 ord. pod. poprzez wadliwą ocenę materiału dowodowego i ustalenie, że Spółka PPH "[...]" S.A. za październik 2000 r. miała zaległości we wpłatach na PFRON. Drugi zarzut dotyczył naruszenia prawa materialnego a mianowicie art. 70 §1 w związku z art. 59 §1 pkt. 9 i art. 21 § 1 pkt.l oraz art. 21 § 3 ord. pod. poprzez wydanie decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego za lipiec 1995 r. po jego wygaśnięciu na skutek przedawnienia.

Sąd zauważa, że przede wszystkim organ odwoławczy nie ustalił w sprawie czy doszło do przedawnienia zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON za lipiec 1995 r. Z art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wynika, że do wpłat na PFRON stosuje się przepisy dotyczące cyt. ustawy Ordynacja podatkowa. Mając to na uwadze przepisy dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych zawartych w Ordynacji podatkowej stosuje się również w stosunku do wpłat na PFRON. Ze stanu faktycznego wynika, że deklaracja za lipiec 1995 r. nie została złożona przez Skarżącą. Skoro Spółka nie złożyła deklaracji podatkowej za ten miesiąc to wysokość zobowiązania należało określić decyzją, o czym stanowił art. 21 § 3 ord. pod. Zgodnie z cyt. przepisem organ podatkowy zobowiązany był wydać decyzję określającą wysokość zaległości podatkowej, jeżeli wskutek wszczętego postępowania podatkowego, stwierdził, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji. Takiej decyzji jednak Prezes Zarządu PFRON nie wydał. Wydał natomiast decyzję określającą wysokość zaległości i odsetki od tej zaległości za październik 2000 r. W decyzji tej ujął kwoty wpłat na PFRON za lipiec 1995 r. W tym miejscu Sąd zauważa, że najpierw należało wyjaśnić kwestię czy zobowiązanie za lipiec 1995 r. nie wygasło w sposób określony w art. 59 § 1 pkt 3 ord. pod. (przedawnienie), a to z tego względu, że decyzja została wydana w dniu 31 października 2002 r. Przedawnienie zobowiązania za lipiec 1995 r. następowało z końcem 2000 r. Ponieważ z akt sprawy nie wynika, czy nastąpiły zdarzenia, które powodowałyby zawieszenie terminu przedawnienia, a z kolei organ odwoławczy nie odniósł się w odpowiedzi na skargę do zarzutu przedawnienia, Sąd postanowił uchylić decyzję w celu ustalenia przez organy czy doszło do przedawnienia zobowiązania za lipiec 1995 r. Po rozstrzygnięciu kwestii przedawnienia zobowiązania za wspomniany okres możliwe będzie określenie prawidłowej wysokości zobowiązania z tytułu wpłat na PFRON lub nadpłaty za październik 2000 r.

Ze względu na powyższe, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 w zw. z art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 poz. 1270 ) orzekł jak w sentencji.