Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SA 423/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2004-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Skarżony organ: Minister Kultury
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska (spr.) Sędzia NSA Barbara Gorczycka-Muszyńska Asesor WSA Jakub Linkowski Protokolant Piotr Bednarz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2004r. sprawy ze skargi Polskiej [...] spółki z o.o. w W. na postanowienie Ministra Kultury z dnia [...] grudnia 2002r.. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie organu I instancji; II. zasądza od Ministra Kultury na rzecz Polskiej [...] spółki z o.o. w W. kwotę 250 zł. (dwieście pięćdziesiąt), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Minister Kultury postanowieniem z dnia [...] grudnia 2002 r. utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w S. z dnia [...] lutego 2002 r., uzgadniające projekt decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie stacji bazowej [...] przy ul. [...] w S. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ drugiej instancji podniósł, że działka na której miałaby być realizowana przedmiotowa inwestycja położona jest w strefie K ochrony konserwatorskiej miasta S., wyznaczonej w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta S., zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej S. z dnia [...] maja 1994 r. (Dz. Urz. Woj. [...]. Nr [...], poz. [...]). Z ustaleń planu wynika, że strefa K to obszar obejmujący historycznie ukształtowane formy pokrycia terenu, w szczególności zieleń i obiekty budowlane. Celami ochrony przyjętymi w planie jest między innymi "zachowanie osi kompozycyjnych i powiązań widokowych, utrzymanie istniejącej zabudowy o wartości historycznej lub lokalnej - kulturowej, zachowanych elementów zagospodarowania terenu we właściwym stanie technicznym i funkcjonalnym oraz nawiązanie w nowych elementach kształtujących przestrzenie publiczne i uzupełniających zachowany układ przestrzenny do zasad historycznej kompozycji zespołu". Historyczna kompozycja zespołu obejmuje między innymi wysokość zabudowy. Ochrona tego obszaru ma polegać na utrzymaniu właściwych relacji przestrzennych między zabudową historyczną, jej skalą, osiami widokowymi a zabudową nowo wznoszoną. Oznacza to, że nowe inwestycje nie mogą wiązać się z wprowadzeniem obcych historycznemu środowisku kulturowemu dominant. Przedmiotowa inwestycja miałaby polegać na budowie stacji bazowej [...], składającej się z wieży o wysokości 30 m, na której miały być umieszczone anteny nadawczo - odbiorcze oraz anteny radioliniowe wraz z kontenerem technicznym. Wieża o wysokości 30 m niewątpliwie będzie stanowiłaby nową dominantę na tym obszarze. Zamierzenie to, zdaniem Ministra Kultury jest sprzeczne z celami ochrony strefy K ustalonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

Skargę na powyższą decyzję wniosła Polska [...] spółka z o.o. z siedzibą w W. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa materialnego - art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednolity Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) oraz miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta S. zatwierdzonego Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej S. z dnia [...] maja 1994 r. poprzez przyjęcie, że projektowana inwestycja jest sprzeczna z ustaleniami planu ze względu na ustalenia dotyczące ochrony dóbr kultury oraz art. 5 pkt 12 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury poprzez pominięcie, że o zakresie ochrony krajobrazu kulturowego każdorazowo decydują ustalenia dla danej strefy konserwatorskiej. Ponadto skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania - art. 6 w związku z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP, art. 7, art. 77§1, art. 138 i art. 144 k.p.a. - poprzez zaniechanie ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy i naruszenie zasady równości wobec prawa. Wskazując na powyższe skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i utrzymanego nim w mocy postanowienia organu pierwszej instancji.

Minister Kultury wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Dodatkowo Minister Kultury wyjaśnił, że cechy i elementy składające się na wartości kompozycyjne zespołów urbanistycznych zostały wielokrotnie opisane i pojęcie to jest rozumiane jednolicie zarówno przez doktrynę polską jak i międzynarodową. Przykładowo w opracowaniu "Strefy ochrony konserwatorskiej" określono, że "wartości kompozycyjne, jakie przedstawia historyczny układ urbanistyczny" to między innymi "wartości kompozycyjne sylwety zespołu, ekspozycja brył zabudowy". Ponadto Minister Kultury stwierdził, że dokumenty zgromadzone w aktach sprawy są wystarczające dla dokonania oceny poprawności rozstrzygnięcia podjętego przez organ pierwszej instancji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Przede wszystkim stwierdzić należy, że organ drugiej instancji nie jest powołany do "oceny poprawności" rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji, lecz jego obowiązkiem jest ponowne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy. W związku z tym Minister Kultury powinien był ewentualnie uzupełnić materiał dowodowy a następnie szczegółowo go rozpatrzyć. Tymczasem zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, z naruszeniem art. 7 i art. 77§1 k.p.a., zostały wydane bez wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Należy zauważyć, że organy orzekające w sprawie nie wypowiedziały się w sposób wystarczający w kwestii usytuowania planowanego obiektu i zakresu objęcia tego terenu ochroną konserwatorską. W aktach sprawy znajdują się rysunki planu, z których zdaje się wynikać, że planowana inwestycja ma być usytuowana na terenie oznaczonym na planie symbolem [...]. Projekt decyzji, który został uzgodniony przez organy ochrony zabytków przyjęto, że planowana inwestycja ma być zlokalizowana na obszarze oznaczonym symbolami [...] i [...]. Z przytoczonych w projekcie decyzji ustaleń wynika, że obszar [...] jest częściowo objęty strefą K ochrony krajobrazu kulturowego, przy czym nie określono jakiej części obszaru dotyczy to ustalenie. W rozstrzygnięciach uzgadniających projekt decyzji nie ma bliższych ustaleń co do usytuowania projektowanej inwestycji w związku z tym twierdzenia organu, iż znajduje się ona w strefie K ochrony krajobrazu kulturowego jest gołosłowne. Wskazana okoliczność ma w sprawie podstawowe znaczenie albowiem przesądza ona o tym, czy organy ochrony konserwatorskiej powinny uzgadniać decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu planowanej inwestycji.

Sąd zwraca także uwagę na to, że organy orzekające w sprawie w ogóle nie dysponowały wypisem z planu miejscowego dotyczącym obszaru oznaczonego symbolem [...], tak więc nie mogły w pełni ocenić planowanego zamierzenia pod kątem zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w kontekście wymagań ochrony konserwatorskiej. Należy także zauważyć, że uzgodnienie decyzji odmawiającej ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu nie uzasadniły w sposób odpowiadający warunkom określonym w art. 107§3 k.p.a.. Zawierają one jedynie arbitralne stwierdzenia, bez bliższego wyjaśnienia powodów, które legły u podstaw wydania kwestionowanych aktów. Te braki postępowania wyjaśniającego są wynikiem naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145§1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.