Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt III SA/Po 248/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2012-05-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6552
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 c), art. 152, art. 153, art. 200
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: par. 4 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2007 nr 114 poz 786
law: ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu  przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne", objętego Programem  Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013
article: art. 21 ust. 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich
article: art. 8, art. 11, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 2003 nr 270 poz 1 art. 2 c)
law: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w  ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr  1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr  2358/71 i (WE) nr 2529/2001

SENTENCJA

Dnia 23 maja 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych - Olszanowska Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Szymon Widłak (spr.) Protokolant: st. sekr. sąd. Janusz Maciaszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 maja 2012 roku przy udziale sprawy ze skargi W. B. na decyzję Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia 25 listopada 2011r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy na zalesienie I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 6 czerwca 2011r. nr [...], II. zasądza od Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu na rzecz skarżącej kwotę [...],- zł ( [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.


UZASADNIENIE

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją z dnia 5 lutego 2010 r., nr [...] odmówił W. B. przyznania pomocy na zalesianie.

Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji, że w dniu 1 października 2007 r. strona złożyła wniosek o przyznanie płatności na zalesianie na rok 2007, w którym zadeklarowała do zalesienia działkę ewidencyjną nr 193/1 o pow. 1,79 ha. W dniu 1 lutego 2008 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał postanowienie o spełnieniu niezbędnych warunków we wniosku o przyznanie pomocy na zalesianie. W dniu 28 kwietnia 2008 r. W. B. złożyła oświadczenie o wykonaniu zalesienia zgodnie z planem zalesienia. Organ dopuścił jako dowód w sprawie raport z czynności kontrolnych przeprowadzonych w ramach kontroli na miejscu w dniu 31 sierpnia 2007 r. w sprawie wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych, o przyznanie płatności cukrowej i o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2007, z którego wynika, że na zadeklarowanej do zalesienia działce nr 193/1 na obszarze 1,97 ha stwierdzono, że nie jest prowadzona działalność rolnicza oraz że działka nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r., stwierdzona grupa upraw to las, wykonano fotografię nr R838. Podczas kontroli na miejscu w dniu 4 marca 2009 r., przeprowadzonej w ramach niniejszego postępowania, stwierdzono, że powierzchnia zalesienia działki jest większa od zadeklarowanej i wynosi 2,01 ha; na całej powierzchni zalesienia stwierdzono pozostałości po drzewach i krzewach w postaci wystających korzeni i części pędów, udokumentowano to zdjęciami nr 1 i 2; ponadto stwierdzono, że wnioskodawca nie posiada dowodów zakupu repelentów.

Następnie organ przytoczył treść zeznań przesłuchanych w sprawie świadków i stwierdził, że z materiału dowodowego (m. in. decyzji Wójta Gminy z 21.12.2006 r. zezwalającej na wycinkę drzew oraz wniosku o wydanie tego pozwolenia) wynika, że poza przeprowadzoną rekultywacją nieużytku na całości działki nr 193/1, działka ta nie była użytkowana rolniczo. Organ nie wyklucza, iż zabiegi agrotechniczne zostały wykonane w terminie późniejszym, czyli po 31 sierpnia 2007 r. Fakt przeprowadzenia na działce talerzowania w terminie przed złożeniem wniosku o płatności na zalesianie, czyli przed 1 października 2007 r. potwierdzają zeznania pracownika Nadleśnictwa S. sporządzającego plan zalesienia, w związku z powyższym organ uznał, że w momencie sporządzenia planu zalesienia, czyli 25 września 2007 r. działka nr 193/1 została poddana zabiegowi talerzowania.

Organ wskazał, że zgodnie z § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 114, poz. 786 z późn. zm.) pomoc na zalesianie gruntów rolnych jest przyznawana rolnikowi, który zobowiązał się do zalesienia gruntów, na których do dnia złożenia wniosku o pomoc była prowadzona działalność rolnicza, przez którą rozumie się produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymanie zwierząt dla celów gospodarczych, prowadzoną zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej. Zdaniem organu z powyższego przepisu wynika, że wsparcie udzielane jest do gruntów, które do dnia złożenia wniosku były wykorzystywane do produkcji rolniczej, czyli takich z których wcześniej zbierano plony. W związku z powyższym organ stwierdził, że rekultywowanie gruntów działki nr 193/1 zmierzające do przywrócenia ich do użytkowania rolniczego nie jest warunkiem wystarczającym do przyznania wsparcia na zalesianie, gdyż w 2007 r. na tych gruntach nie była prowadzona działalność rolnicza w rozumienia wyżej cyt. przepisu.

Po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia 4 czerwca 2010 r., nr [...] Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podzielając ustalenia faktyczne i ocenę prawną organu I instancji.

Organ odwoławczy podkreślił, że zarówno kontrola działek, jak i zeznania świadków nie potwierdziły przeprowadzenia na działce nr 193/1 zabiegów agrotechnicznych. Ponadto stwierdził, że nie sposób również uznać gruntów zgłoszonych do zalesienia na działce nr 193/1 jako ugorowane w rozumieniu przytoczonej definicji ugoru zawartej w Decyzji Komisji 2000/115/WE z dnia 24 listopada 1999 r. odnoszącej się do definicji cech charakterystycznych, listy produktów rolnych, wyjątków od definicji oraz regionów i okręgów, odnoszących się do badań statystycznych w zakresie struktury gospodarstw rolnych (Dz. U. L 38 z 12.2.2000, str. 1 z późn. zm.).

Na skutek skargi strony Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 30 listopada 2010 r. (sygn. akt III SA/Po 499/10) uchylił decyzje organów obu instancji.

W uzasadnieniu wyroku wskazano, że podstawę materialnoprawną rozpoznania przez sąd skargi W. B. na decyzje organów Agencji odmawiające przyznania pomocy finansowej na zalesienie działki o numerze ewidencyjnym 193/1, stanowiły następujące przepisy:

1. art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą,

2. rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 114, poz. 786 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku, zwane dalej "rozporządzeniem z dnia 18 czerwca 2007 r.",

3. rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 lipca 2008 r. zmieniające rozporządzenie z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 114, poz. 786 ze zm.),

4. rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 48, poz. 390),

5. rozporządzenie Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 40, str. 269, z późn. zm.), zwane dalej "rozporządzeniem nr 1782/2003",

6. rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.), zwane dalej rozporządzeniem z dnia 12 marca 2007 r.

Zgodnie z treścią § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. pomoc na zalesianie gruntów rolnych jest przyznawana rolnikowi, który zobowiązał się do zalesienia gruntów, na których do dnia złożenia wniosku o pomoc była prowadzona działalność rolnicza, przez którą rozumie się produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymanie zwierząt dla celów gospodarczych, prowadzoną zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej.

W ocenie Sądu interpretacja przepisu § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r. dokonana przez organy administracji nie mogła być podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, gdyż zawarta w tym przepisie definicja działalności rolniczej jest niezgodna z definicją działalności rolniczej zawartą w przepisie art. 2 c) rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003.

Zgodnie z tym przepisem "działalność rolnicza" oznacza produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt dla celów gospodarczych, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), zgodnie z art. 5. Definicja ta w sposób istotny różni się od definicji krajowej zawartej w § 4 ust. 1 pkt 2 a) rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r. bowiem obejmuje pojęciem działalności rolniczej także "utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), zgodnie z art. 5." Przepis § 4 ust. 1 pkt 2 a) rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r. w sposób nieprawidłowy, bo niezgodny z przytoczoną regulacją unijną ustalił definicję "działalności rolniczej". Zostało to naprawione przez polskiego ustawodawcę w obowiązującym od dnia 28 lipca 2008 r. rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 lipca 2008 r., w którym w § 4 ust. 2 określono, że pomoc na zalesianie gruntów rolnych jest przyznawana rolnikowi, który zobowiązał się do zalesienia gruntów, na których do dnia złożenia wniosku o pomoc była prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 1782/2003, zgodnie z minimalnymi wymaganiami utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Jeszcze poprawniejsza językowo redakcja przepisu § 4 ust. 2 a) została dokonana w kolejnym rozporządzeniu zmieniającym, tj. w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 marca 2009 r., w którym przepis ten otrzymał brzmienie: "...zobowiązał się do: wykonania zalesienia gruntów, na których do dnia złożenia wniosku o pomoc była prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zgodnie z normami określonymi w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego". Zatem sprzeczność jaka zachodzi pomiędzy przepisami krajowymi i prawem wspólnotowym, winna być zgodnie z zasadą pierwszeństwa i bezpośredniego stosowania, rozstrzygnięta poprzez zastosowanie prawa wspólnotowego.

Z tego względu Sąd przyjął za podstawę materialnoprawną oceny wniosku skarżącej z dnia 1 października 2007 r. takie brzmienie § 4 ust. 2 a) rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r., które uwzględnia definicję działalności rolniczej wynikającą z art. 2 lit. c rozporządzenia nr 1782/2003, co w rezultacie oznacza konieczność przyjęcia, że w roku 2007 o pomoc na zalesianie gruntów rolnych mógł się ubiegać rolnik, który m.in. zobowiązał się do zalesienia gruntów, na których do dnia złożenia wniosku o pomoc była prowadzona działalność rolnicza, przez którą rozumie się produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt dla celów gospodarczych, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej, zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej.

W konsekwencji organy Agencji po ustaleniu, że działka nr 193/1 nie była w roku 2007 wykorzystywana do celów produkcyjnych, winny były zdaniem Sądu ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, czy grunty znajdujące się na niej były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej zgodnie z normami określonymi w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Sąd podkreślił, że treść przepisów § 1 ust. 1 pkt 1 i § 2 rozporządzenia z dnia 12 marca 2007 r. w powiązaniu z przepisem § 4 ust. 1 pkt 2 a) rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r., przy uwzględnieniu definicji działalności rolniczej podanej w art. 2 lit. c) rozporządzenia nr 1782/2003 oznacza, że w stosunku do wniosków złożonych w 2007 r. możliwe było przyznanie wsparcia na zalesianie gruntów ornych ugorowanych. Tymczasem niezasadne uznanie przez organy Agencji, że tylko produkcja rolnicza uprawnia do płatności na zalesianie spowodowało, że wniosek skarżącej nie został rozpoznany w aspekcie ugorowania działki nr 193/1.

Organy administracji obu instancji przyznały, że na gruntach skarżącej zgłoszonych we wniosku była wykonana na dzień jego złożenia orka, po uprzednim wycięciu drzew, natomiast organ odwoławczy w kwestii ugorowania marginalnie tylko stwierdził w zaskarżonej decyzji, że nie sposób uznać gruntów zgłoszonych do zalesienia za ugorowane w rozumieniu przytoczonej definicji ugoru dla celów statystyki unijnej zawartej w Decyzji Komisji 2000/115/WE z dnia 24 listopada 1999 r. odnoszącej się do definicji cech charakterystycznych, listy produktów rolnych, wyjątków od definicji oraz regionów i okręgów, odnoszących się do badań statystycznych w zakresie struktury gospodarstw rolnych. Nie wyjaśnił przy tym, dlaczego grunt skarżącej warunków tej definicji nie spełnia. Nie odniósł się również do definicji ugoru zawartej w rozporządzeniu z dnia 12 marca 2007 r., która wymagała ustalenia, czy grunt ten podlegał co najmniej raz w roku, w terminie do dnia 31 lipca koszeniu lub innym zabiegom uprawowym zapobiegającym występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Sąd uznał takie stanowisko organu za nieuzasadnione.

Sąd zobowiązał wobec tego organy Agencji przy ponownym rozpoznaniu sprawy do ustalenia, czy do dnia złożenia wniosku o pomoc działka nr 193/1 była ugorowana w rozumieniu ww. przepisów unijnych i krajowych, w tym również do jednoznacznego ustalenia, kiedy i jakie zabiegi zostały na niej wykonane i czy były one wystarczające dla uznania ugorowania. W tym celu wskazano na konieczność ponownego przesłuchania świadka R. B. i przesłuchania w tym charakterze W. B.

W szczególności organy winny wyjaśnić zdaniem Sądu, dlaczego rekultywacja gruntów działki zmierzająca do przywrócenia ich do użytkowania rolniczego, polegająca na wycięciu licznych drzew i wykonaniu talerzowania (orki) wykonana w 2007 r. przed złożeniem wniosku nie była wystarczająca dla przyjęcia, że grunt był ugorowany, co by uzasadniało odmowę przyznania pomocy.

Sąd odwołał się przy tym do zeznań świadka I. M., zatrudnionej w charakterze pracownika służby leśnej w Nadleśnictwie S., która zeznała, że na wszystkich lustrowanych przez nią gruntach, położonych na działkach nr 193/1, 228/1, 205/3 oraz 205/5, należących do rodzeństwa B. była wykonana orka i w rezultacie jej ustaleń zostało wydane zaświadczenie z dnia 4 stycznia 2008 r. (podany na tym zaświadczeniu rok 2007 należy uznać za oczywistą omyłkę) o użytkowaniu działek jako gruntów ornych.

Wśród zabiegów wykonanych na spornych działkach wnioskodawczyni podawała również wykonanie na przełomie czerwca i lipca 2007 r. zabiegu odchwaszczenia poprzez opryski randapem. W świetle postanowień § 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 12 marca 2007 r. należałoby taki zabieg zakwalifikować w ocenie Sądu jako inny zabieg uprawowy zapobiegający występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Czy taki zabieg został istotnie wykonany na działce nr 193/1 jest sporne między stronami i tej okoliczności organy Agencji nie wyjaśniły należycie.

Sąd podkreślił ponadto, iż z zeznań świadka R. B. złożonych w dniu 29.10.2009 r., na które powołuje się skarżąca wynika, że na przełomie czerwca i lipca 2007 r. wykonał opryski działek należących do dzieci brata, W. B. (W., M. i K.), natomiast w połowie sierpnia 2007 r., jeszcze przed żniwami wykonał talerzowanie. Świadek nie znał numerów działek, a na przedstawionej mu w czasie przesłuchania mapie zakreślił działki, które według jego wiedzy należały do dzieci brata. Podał również, że opryskał na wskazanych na szkicu działkach obszar około 10 ha. Wśród działek zakreślonych przez niego na mapie nie było działki nr 193/1. Na tej podstawie organy obu instancji uznały, że R. B. nie wykonywał w podanym przez siebie czasie żadnych zabiegów na działce nr 193/1, a ustalenie takie znajduje ponadto potwierdzenie w treści raportu z czynności kontrolnych Nr [...]. Organy nie ustaliły, ile łącznie hektarów obejmują wszystkie wnioski rodzeństwa B. dotyczące płatności na zalesienia złożone w 2007 r., co pozwoliłoby porównać dane co do obszaru wykonania zabiegów opisanych przez świadka. Wobec istniejących rozbieżności co do zeznań świadka i wyjaśnień pełnomocnika strony, W. B., pismem z dnia 15.12.2009 r. wezwano wnioskodawczynię do osobistego stawiennictwa jej lub pełnomocnika celem podania terminu jak i wykonawcy zabiegów agrotechnicznych wykonanych na działce nr 193/1. Z pisma W. B. z dnia 20 grudnia 2009 r. wynika, że stawił się on w dniu 17 grudnia 2009 r. w siedzibie Biura Powiatowego ARiMR wraz ze świadkiem R. B. Podczas trwającego w tym dniu półtoragodzinnego przesłuchania, świadek R. B. potwierdził fakt wykonania oprysków i talerzowania także na działce nr 193/1 i wyjaśniał, że pominął w czasie pokazywania na mapie tę działkę, gdyż "nie orientuje się biegle na mapie", natomiast doskonale orientuje się w terenie. Organ I instancji w swojej decyzji potwierdził, że obaj panowie stawili się w siedzibie biura powiatowego Agencji, jednakże ani świadek nie składał żadnych wyjaśnień, ani W. B. nie był obecny przy przesłuchaniu świadka. To ustalenie zostało przyjęte także w zaskarżonej decyzji. Stwierdzenie powyższe budzi w ocenie sądu poważne wątpliwości, bowiem powstaje pytanie, w jakim celu w takim razie W. B. i R. B. stawili się w siedzibie Biura. Zdaniem Sądu organ administracji zobowiązany był w tych okolicznościach pouczyć W. B., że może wnosić o ponowne przesłuchanie R. B. w charakterze świadka, jak również swojej osoby, w szczególności, że z akt wynika, iż to W. B. prowadzi gospodarstwa swoim dzieciom. Nieprzeprowadzenie takiego dowodu i zobowiązanie pełnomocnika do wniesienia pisma procesowego, zamiast jego przesłuchania, pomimo że stawił się on osobiście jest niezrozumiałe i spowodowało, że nadal nie jest wyjaśniona okoliczność, kto i kiedy wykonał opryski randapem i talerzowanie na działce nr 193/1. Organ bowiem kwestionuje pisemne wyjaśnienia pełnomocnika. Dopiero uzupełnienie materiału dowodowego poprzez ponowne przesłuchanie świadka R. B. i W. B., który może jeszcze złożyć taki wniosek co do swojej osoby, pozwoli na prawidłowe rozpatrzenie materiału dowodowego, z zachowaniem zasady praworządności, stosownie do postanowień art. 77 kpa w zw. z art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. Wyjaśnienie rozbieżności pomiędzy zeznaniami świadka R. B. a twierdzeniami pełnomocnika strony w postępowaniu wymagać będzie ponownego skonfrontowania tych zeznań z zeznaniami świadek I. M. i z treścią dokumentów z kontroli na miejscu przeprowadzonej na działce nr 193/1 w sierpniu 2007 r., które winny się znajdować w aktach administracyjnych. Ponadto Sąd wskazał, że w aktach przedłożonych sądowi nie ma ani protokołu kontroli z dnia 20 sierpnia 2007 r., z którego został dopuszczony dowód (por. postanowienie nr [...] z 11.07.2008 r.), ani też załącznika w postaci zdjęcia nr R838. Znajduje się jedynie raport dotyczący kontroli z dnia 20 sierpnia 2007 r., który jest odrębnym dokumentem. Jednocześnie organy Agencji kilkakrotnie powołują się w decyzjach na kontrolę z dnia 31 sierpnia 2007 r., prawdopodobnie wskutek omyłki (na co wskazuje raport z dnia 31.08.2007 r., którego kserokopię sąd dołączył do niniejszych akt administracyjnych ze sprawy tut. Sądu, sygn. akt III SA/Po 520/10), co też winno być skorygowane. Organ zobowiązany będzie dołączyć te dokumenty do akt administracyjnych i szczególnie dokładnie ocenić ich przydatność dla ustalenia istotnej w sprawie okoliczności ugorowania działki w sytuacji, w której zakwestionował zawarte w protokole stwierdzenie, że na działce był las.

Natomiast w kwestii repelentów (brak dowodów zakupu) stanowisko organów uznane zostało przez Sąd za prawidłowe.

Ponadto Sąd zwrócił uwagę, że decyzja administracyjna wydana przy ponownym rozpatrzeniu sprawy winna zawierać prawidłowo zredagowane uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 107 § 1 kpa), spełniające wymogi określone w art. 107 § 3 kpa. Organy winny dokonać wszechstronnej oceny materiału dowodowego, co wynika z art. 77 § 1 kpa, wskazując na łamach uzasadnienia decyzji, jakie ostatecznie dowody i w jakim zakresie ostatecznie pozwoliły organom ustalić stan faktyczny przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia oraz jakie są przyczyny odmowy wiarygodności innym dowodom zebranym w sprawie. Konstrukcja uzasadnienia winna być przy tym zwięzła, przejrzysta i czytelna.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 6 czerwca 2011 r., nr [...] odmówił W. B. przyznania pomocy na zalesianie.

Organ I instancji wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji, że w ramach wypełnienia wytycznych wyroku WSA w dniu 4 marca 2011 r. przesłuchano R. B. i W. B. w kwestii zabiegów agrotechnicznych na działce nr 193/1. Ostatecznie wskazali oni m. in. na wykonanie oprysku chwastobójczego "Randapem" na przełomie czerwca i lipca 2007 r. oraz zabiegu talerzowania - wczesną jesienią (w sierpniu) 2007 r.

Organ wskazał, że w aktach sprawy znajduje się fotografia R838, sporządzona na działce nr 193/1 w związku z przeprowadzoną kontrolą w dniu 20 sierpnia 2007 r. metodą FOTO (teledetekcji) przez pracowników EUROSYSTEM sp. z o.o. działającej na zlecenie ARiMR. Wykonane zdjęcie dowodzi, że na dzień 31 sierpnia 2007 r. na działce ewidencyjnej nr 193/1 talerzowanie gruntu nie zostało przeprowadzone. Zdjęcie przedstawia grunt zachwaszczony, na którym znajdują się odrosty po wycince drzew. W ocenie organu na gruncie tym nie przeprowadzono do dnia 31 lipca 2007 r. oprysku chwastobójczego. Na gruncie nie ma żadnego śladu typowego dla zabiegu chemicznego (randapowania) i spalenia zachwaszczenia (wyschnięcia), który z pewnością zostałby utrwalony na zdjęciu. Widoczne są natomiast odrosty drzew tj. wierzby oraz brzozy, które nie noszą śladów działania środka chwastobójczego. Wśród chwastów i odrostów widać pozostałości w postaci gałęzi po występującym wcześniej zadrzewieniu. W związku z powyższym organ stwierdził, że zeznania świadków stoją w całkowitej sprzeczności z obiektywnym materiałem fotograficznym i przyjął, że na gruncie działki ewidencyjnej nr 193/1, zadeklarowanym do zalesienia, w terminie do dnia 31 lipca 2007 roku nie przeprowadzono oprysku ani talerzowania.

Odnosząc się do zaświadczenia Nadleśnictwa S. z dnia 4 stycznia 2007 r. (dotyczącego użytkowania działek nr 193/1, 228/1, 205/3 i 205/5 jako gruntów ornych) organ I instancji wskazał, że sporządzająca je I. M. przesłuchana w charakterze świadka wyjaśniła, że przedmiotowe zaświadczenie przygotowała na podstawie wypisów z ewidencji gruntów i budynków oraz przeprowadzonej lustracji, w czasie której W. B. poinformował ją, że wszystkie działki zadeklarowane do zalesienia w roku bieżącym były ugorowane. W ocenie organu, świadek sporządzając plan zalesienia oraz zaświadczenie dla ARiMR oparła się na twierdzeniach pełnomocnika strony. Świadek nie potrafiła przedstawić żadnych dowodów na to, że wizytacja została przeprowadzona i w jakim terminie się odbyła. W związku z powyższym organ odmówił zeznaniom świadka wiarygodności z powodu pozostawania w sprzeczności z innymi materiałami zgromadzonymi w sprawie, a przede wszystkim z raportem z kontroli na miejscu.

Organ wskazał także, iż z treści złożonego w dniu 6 grudnia 2006 r. przez współposiadaczy działek nr 193/1 i 205/3: K. B., W. B. i M. B. wniosku do Wójta Gminy, dotyczącego pozwolenia na wycinkę drzew, przyczyną zamierzonego usunięcia drzew była rekultywacja gruntów po byłych plantacjach wikliny i dzikiej róży, które rozsiały się samoczynnie. Uwzględniając decyzję Wójta Gminy – pozwolenie na wycinkę tych drzew oraz notatkę służbową pracownika Urzędu Gminy, przeprowadzającego lustrację tych działek, organ stwierdził, że potwierdzono, iż działki nr 193/1 i 205/3 w dniu 18 grudnia 2006 roku były w całości pokryte daleko posuniętą sukcesją naturalną, ponieważ pracownik Gminy doliczył się 480 drzew brzozy i sosny, na wycięcie których wymagana była zgoda wójta. Ponadto organ przywołał wyjaśnienia świadka – R. K., który pracował na zlecenie W. B. przy czyszczeniu rowów i oczyszczaniu gruntów z samosiewów drzew sosny, wikliny, głogu oraz czeremchy, a z których wynika, że grunty, na których prowadził wycinkę były porzucone, odłogowane, a występujące zadrzewienie wykluczało prowadzenie działalności rolniczej.

W związku z powyższym organ stwierdził, że na gruncie zadeklarowanym w ramach złożonego wniosku o płatności do zalesienia nie prowadzono działalności rolniczej w zakresie określonym w § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 czerwca 2007 r. Grunty nie były uprawiane regularnie ("co roku"), wobec czego nie można ich uznać za grunty orne. Ponadto, z uwagi na nieterminowe wykonanie zabiegów zapobiegających zachwaszczeniu oraz brak wcześniejszego (przed 2007 r.) rolniczego użytkowania, grunt nie może być zakwalifikowany jako ugorowany. Tym samym organ stwierdził brak podstaw do uznania deklarowanego gruntu jako utrzymanego w dobrej kulturze rolnej. Zdaniem organu stan gruntu związany był jedynie z rekultywacją (po wieloletnim odłogowaniu z wyraźnie zaawansowaną sukcesją naturalną), co jednak nie uprawnia do przyznania płatności na zalesienie.

Ponadto wskazano, że strona nie udokumentowała skutecznie faktu zakupu repelentów.

Po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z dnia 25 listopada 2011 r., nr [...] Dyrektor Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podzielając generalnie ustalenia faktyczne i ocenę prawną organu I instancji.

Organ odwoławczy podkreślił, że w toku postępowania dopuszczono dowód z

raportu z kontroli nr [...] przeprowadzonej w dniu 20 sierpnia 2007r., a dotyczącej wniosku o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2007, w którym ustalono, że na działce rolnej oznaczonej we wniosku o płatności literą "E" (działka ewidencyjna nr 193/1) na obszarze 1,79 ha, w dniu kontroli nie była prowadzona działalność rolnicza (kod DR18) oraz że cała działka rolna nie była utrzymana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 roku (kod DR10). Inspektorzy wykonujący przedmiotową kontrolę w punkcie 72 - Stwierdzona grupa upraw/uprawy - zanotowali "las". Podczas wywiadu terenowego wykonano fotografię nr R838, która odzwierciedla stan faktyczny na gruntach na dzień 31 sierpnia 2007 r. (data wykonania fotografii R838). W opinii organu odwoławczego wykonane zdjęcie nie potwierdza jednak zasadności użytego w polu nr 72 określenia "las", gdyż fotografia przedstawia pojedyncze odrosty drzew. Bez wątpienia jednak zdjęcie dowodzi, że był to grunt zachwaszczony, na którym do dnia 31 sierpnia 2007 r. nie przeprowadzono wskazywanych przez świadków zabiegów agrotechnicznych. Zdaniem organu odwoławczego potwierdzenie powyższego stanowią również wyniki kontroli przeprowadzonej w dniu 4 marca 2009 r. - "Na całej powierzchni zalesienia stwierdzono pozostałości po drzewach i krzewach w postaci wystających korzeni i części pędów udokumentowano to zdjęciami nr 1 i 2".

Na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że zadeklarowany do zalesienia grunt na działce nr 193/1 do dnia sporządzenia planu zalesienia, tj. 25 września 2007 r. został poddany zabiegowi talerzowania, co potwierdzają zeznania świadka I. M. Jednak rekultywowanie gruntu zmierzające do przywrócenia go do użytkowania rolniczego nie jest zdaniem organu wystarczającym warunkiem przyznania wsparcia na zalesienie, ponieważ w 2007 r. na działce nie była prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu przepisów regulujących warunki i tryb przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "zalesianie gruntów rolnych". Zdaniem organu nie można uznać przedmiotowego gruntu jako ugorowanego w rozumieniu § 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm, ponieważ grunt uznaje się, iż był ugorowany, jeżeli grunt ten podlegał co najmniej raz w roku, w terminie do dnia 31 lipca koszeniu lub innym zabiegom uprawowym zapobiegającym występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Wykonywanie zabiegów agrotechnicznych wskazanych przez pełnomocnika odwołującej poprzez, tj. uprawa maszyną leśną, oprysk Randapem oraz stalerzowanie na gruncie stanowiącym nieużytek, jest zabiegiem rekultywacyjnym, a nie uprawowym. Aby grunt orny mógł być ugorowany, musi być wcześniej użytkiem rolnym. W przypadku gruntów stanowiących nieużytki nie może być mowy o ugorowaniu gruntu. Organ wyjaśnił przy tym, że ugór jest to specyficzny rodzaj pola, które w danym momencie wyłączone zostaje z użytku rolniczego, gdzie wyłączenie to trwa przez okres około roku, czy też dwóch lat. Na tymże fragmencie pola dokonywane są odpowiednie pielęgnacje mechaniczne, chemiczne, czy też pielęgnacja, których celem jest zapobieganie zarastania pola chwastami i samosiewami.

Na zakończenie organ odwoławczy podkreślił, że warunkiem udzielenia wsparcia na zalesianie gruntów rolnych, o które wystąpiła W. B., jest wyłączenie obszaru użytkowanego uprzednio rolniczo z dalszej produkcji, a udzielone wsparcie ma przyczynić się do pokrycia straty dochodu wynikającej z zalesienia wcześniej użytkowanych rolniczo gruntów. W przypadku wnioskodawcy nie może być mowy o stracie z tytułu zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej na zalesionym gruncie, ponieważ jak wykazało przeprowadzone postępowanie taka działalność nie była prowadzona.

W skardze na powyższą decyzję W. B. zarzuciła, że organ, uznając iż grunt nie był utrzymany w dobrej kulturze rolnej, nie przedstawił na to stosownych dowodów.

Do skargi dołączono m.in. kopię decyzji Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Poznaniu z dnia 25 września 2009 r. uchylającej decyzję organu I instancji w przedmiocie płatności obszarowych (JPO i UPO) na rok 2007.

W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, powołując się na uzasadnienie swojej decyzji.

Na rozprawie w dniu 9 maja 2012 r. pełnomocnik skarżącej, wnosząc i wywodząc jak w skardze (tj. o uchylenie zaskarżonej decyzji), w powołaniu na przedstawioną decyzję organu odwoławczego z dnia 25 września 2009 r. wskazał, że organ odwoławczy sam stwierdził, iż zdjęcia R838 i R837 zostały wykonane na działkach innego producenta.

Pełnomocnik organu, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, oświadczył, że nie umie wyjaśnić, dlaczego w aktach sprawy nie ma zdjęcia R837 i nie jest w stanie ustosunkować się do zarzutu, że zdjęcie R838 dotyczy innego producenta.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga zasługiwała na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z powyższej regulacji wynika, iż sądowa kontrola zaskarżonego aktu administracyjnego jest dokonywana według kryterium legalności, przy czym sąd administracyjny w granicach danej sprawy bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, choćby nie były one podniesione w skardze. Z kolei stosownie do art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.

Ponadto zgodnie z art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu administracyjnego wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Przez ocenę prawną należy przy tym rozumieć wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą.

W zakresie tak rozumianej oceny prawnej mieści się zarówno krytyka zaskarżonego aktu w aspekcie stosowania prawa, jak i wyjaśnienie, dlaczego stosowanie to zostało w konkretnym przypadku uznane za błędne, oraz jakie – zdaniem danego sądu – zastosowanie lub interpretacja przepisów prawnych powinny mieć miejsce, aby rozstrzygnięcie organu administracji publicznej mogło zostać uznane za zgodne z prawem (zob. m. in. T. Woś i in., Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 472-473). Organ administracji zobowiązany jest wobec tego do bezwzględnego zastosowania się przy ponownym rozpoznaniu sprawy do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. Uchybienie temu obowiązkowi narusza zasadę związania organu oceną prawną i oznacza wadliwość podjętego aktu lub czynności, uzasadniającą konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego (zob. np. wyrok NSA z 21 października 1999r., IV SA 1681/97, LEX nr 47848).

W uzasadnieniu wiążącego w niniejszej sprawie wyroku WSA z dnia 30 listopada 2010 r. wskazano, że interpretacja przepisu § 4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Zalesianie gruntów rolnych oraz zalesianie gruntów innych niż rolne", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. Nr 114, poz. 786 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie złożenia wniosku, zwanego dalej "rozporządzeniem z dnia 18 czerwca 2007 r." dokonana przez organy administracji nie mogła być podstawą rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, gdyż zawarta w tym przepisie definicja działalności rolniczej jest niezgodna z definicją działalności rolniczej zawartą w przepisie art. 2 c) rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 z dnia 29 września 2003 r. z dnia 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniającego rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz. Urz. UE L 270 z 21.10.2003, str. 1, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 40, str. 269, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem nr 1782/2003. Z tego względu Sąd przyjął za podstawę materialnoprawną oceny wniosku skarżącej z dnia 1 października 2007 r. takie brzmienie § 4 ust. 1 pkt 2 a) rozporządzenia z dnia 18 czerwca 2007 r., które uwzględnia definicję działalności rolniczej wynikającą z art. 2 lit. c rozporządzenia nr 1782/2003, co w rezultacie oznacza konieczność przyjęcia, że w roku 2007 o pomoc na zalesianie gruntów rolnych mógł się ubiegać rolnik, który m.in. zobowiązał się do zalesienia gruntów, na których do dnia złożenia wniosku o pomoc była prowadzona działalność rolnicza, przez którą rozumie się produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, włączając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt dla celów gospodarczych, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej, zgodnej z ochroną środowiska (normami), określonymi w przepisach o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej.

W konsekwencji organy Agencji po ustaleniu, że działka nr 193/1 nie była w roku 2007 wykorzystywana do celów produkcyjnych, winne były zdaniem Sądu ustalić w sposób nie budzący wątpliwości, czy znajdujące się na niej grunty były utrzymywane w dobrej kulturze rolnej zgodnie z normami określonymi w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Organy zostały ponadto zobowiązane do dokonania oceny stanu faktycznego sprawy pod kątem powyższych przepisów wspólnotowych oraz przy uwzględnieniu definicji ugoru zawartej w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. Nr 46, poz. 306 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 12 marca 2007 r., która wymagała ustalenia, czy grunt ten podlegał co najmniej raz w roku, w terminie do dnia 31 lipca koszeniu lub innym zabiegom uprawowym zapobiegającym występowaniu i rozprzestrzenianiu się chwastów. Należało wobec tego ustalić jednoznacznie, czy do dnia złożenia wniosku o pomoc działka nr 193/1 była ugorowana w rozumieniu ww. przepisów unijnych i krajowych. W szczególności organy miały wyjaśnić zdaniem Sądu, dlaczego rekultywacja gruntów działki zmierzająca do przywrócenia ich do użytkowania rolniczego, polegająca na wycięciu licznych drzew i wykonaniu talerzowania (orki) wykonana w 2007 r. przed złożeniem wniosku nie była wystarczająca dla przyjęcia, że grunt był ugorowany, co by uzasadniało odmowę przyznania pomocy.

W powołanym wyroku Sądu wskazano ponadto, że w aktach administracyjnych sprawy nie ma ani protokołu kontroli z dnia 20 sierpnia 2007 r., z którego został dopuszczony dowód, ani też załącznika w postaci fotografii spornych gruntów. Znajduje się jedynie raport dotyczący kontroli z dnia 20 sierpnia 2007 r., który jest odrębnym dokumentem. Organ zobowiązany został wobec tego do dołączenia tych dokumentów do akt administracyjnych oraz do szczególnie dokładnej oceny ich przydatności dla ustalenia istotnej w sprawie okoliczności ugorowania działki.

Oceniając akta administracyjne sprawy związane z wydaniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji I organu instancji, Sąd uznał, iż nie wykonano powyższych wytycznych Sądu w wystarczający sposób.

Organy obu instancji w uzasadnieniach swoich decyzji nie odniosły się w pełni do kwestii dokonania oceny stanu faktycznego sprawy pod kątem przesłanek wskazanych w przepisie definiującym działalność rolniczą zawartym w powołanym przez Sąd art. 2 c) rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003.

Organ II instancji powoływał się w uzasadnieniu swojej decyzji wyłącznie na treść przepisu § 2 rozporządzenia z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie minimalnych norm definiującego pojęcie ugorowania gruntu. Zabiegi agrotechniczne wykonywane przez stronę (oprysk Randapem i talerzowanie na gruncie) uznane zostały generalnie za zabiegi wyłącznie rekultywacyjne, a nie zabiegi uprawowe, umożliwiające uznanie spornych gruntów za ugorowane. Organ II instancji uznał przy tym, że sporne grunty jako nieużytki nie mogły być w ogóle ugorowane. W ocenie Sądu wyjaśnienia organu II instancji w tym zakresie są niewystarczające, albowiem nie uzasadnił on dostatecznie, dlaczego powołane zabiegi agrotechniczne mogły być uznane tylko za zabiegi dotyczące rekultywacji gruntów (pomimo wyraźnych wytycznych Sądu w tym zakresie). W szczególności nie wyjaśnił przy tym, jakie zabiegi (i dlaczego) uznaje się za rekultywacyjne, a jakie za uprawowe.

W wiążącym w niniejszej sprawie wyroku z dnia 30 listopada 2009 r. Sąd wskazał na konieczność włączenia do akt administracyjnych m.in. protokołu kontroli z dnia 20 sierpnia 2007 r. oraz wyjaśnienia przyczyn rozbieżności odnośnie daty przeprowadzenia kontroli z uwagi na to, że w niektórych częściach uzasadnienia decyzji organ wskazywał datę tej kontroli - 31 sierpnia 2007 r. Tymczasem przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ nie włączył do materiału dowodowego powyższego protokołu kontroli, lecz sprostował wydane postanowienie w przedmiocie dopuszczenia dowodu poprzez wskazanie, że dopuszcza dowód z raportu kontroli (a nie protokołu kontroli), nie wyjaśniając przy tym przyczyn niezałączenia – wbrew nakazowi Sądu – dokumentu w postaci protokołu kontroli. Organy obu instancji nie wyjaśniły także przyczyn wykazanej rozbieżności w zakresie daty przeprowadzonej kontroli. Wprawdzie, powołując się na kontrolę w wydanych w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy decyzjach wskazują już konsekwentnie datę tejże kontroli - 20 sierpnia 2007 r., to jednak data 31 sierpnia 2007 znów pojawia się na załączniku w postaci zdjęcia R838. Kwestia ta nie została wyjaśniona. Nie wiadomo więc, czy kontrola, na którą powołują się organy miała miejsce w dniu 20 sierpnia 2007 r. – jak wynika z raportu kontroli czy też 31 sierpnia 2007 r. – jak wynika z fotografii R838, a jeśli 20 sierpnia 2007 r., to dlaczego fotografia R838 stanowiąca załącznik do protokołu z tejże kontroli, była wykonana w innym dniu niż kontrola przedmiotowej działki.

Powyższe również świadczy o nieprawidłowym wykonaniu wytycznych Sądu wskazanych w powołanym wyroku.

Ponadto należy zauważyć, że w znajdującym się w aktach administracyjnych raporcie z kontroli stwierdzono na działce nr 193/1 "las", podczas gdy załączona fotografia R838 nie obrazuje lasu, co zresztą dostrzegają same organy administracji, przy czym całkowicie bagatelizują ten fakt, stwierdzając, że wprawdzie wykonane zdjęcie nie potwierdza zasadności użytego w polu 72 określenia "las", gdyż fotografia przedstawia pojedyncze odrosty drzew, jednak bez wątpienia zdjęcie dowodzi, że był to grunt zachwaszczony, na którym do dnia 31 sierpnia 2007 r. nie przeprowadzono wskazywanych przez świadków zabiegów agrotechnicznych (str. 10 uzasadnienia zaskarżonej decyzji). Zdaniem Sądu taka ocena jest niedopuszczalna z punktu widzenia zasady praworządności oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i zasady przekonywania (art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 z późn. zm. oraz art. 8 i art. 11 kpa ), zwłaszcza że w okolicznościach niniejszej sprawy mogła ona mieć istotny wpływ na jej wynik. Należy bowiem zwrócić uwagę, że w załączonej do skargi decyzji organu odwoławczego z dnia 25 września 2009 r. w przedmiocie płatności obszarowych (JPO i UPO) za rok 2007, a więc wydanej w sprawie, w której zostały sporządzone omawiane dowody w postaci raportu z kontroli oraz fotografii R838 sam organ odwoławczy, który również wydawał decyzję zaskarżoną w niniejszej sprawie, uchylił decyzję organu I instancji, wskazując w odniesieniu do działki nr 193/1 – na podstawie tychże samych dowodów – konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, właśnie z uwagi na to, że fotografia R838 nie przedstawia stwierdzonego w raporcie kontroli lasu (str. 8 uzasadnienia decyzji z dnia 25 września 2009 r.). Co więcej, w dalszej części uzasadnienia decyzji z dnia 25 września 2009 r. organ odwoławczy powołuje się na zdjęcie oznaczone R838 w rozważaniach dotyczących innej działki rolnej – "D" o numerze ewidencyjnym 205/3 i stwierdza, że m.in. zdjęcie R838 zostało wykonane na działce innego producenta rolnego, co zdaniem organu może świadczyć o tym, że inspektorzy sugerując się wykonanymi fotografiami stwierdzili grupę upraw – las, którego na działce rolnej "D" de facto nie było. Powyższych niejasności i sprzeczności nie usuwa zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja. Co więcej, organ odwoławczy nie odniósł się do tych kwestii również w odpowiedzi na skargę, pomimo że strona już w skardze, do której dołączyła kopię powyższej decyzji organu odwoławczego z dnia 25 września 2009 r., wskazywała na niekonsekwencję organu w tym względzie. Kwestii tych nie był w stanie także wyjaśnić pełnomocnik organu odwoławczego na rozprawie w dniu 9 maja 2012 r. Biorąc przy tym pod uwagę, że powyższe dowody w postaci raportu z kontroli oraz fotografii R838 były zasadniczymi dowodami, na podstawie których organy poczyniły ustalenia w sprawie stanu działki rolnej nr 193/1 w aspekcie jej rolniczego użytkowania i wykonanych na niej zabiegów, kwestionując za pomocą tych dowodów inne dowody w sprawie w postaci zeznań świadków, należy stwierdzić, że bez wyjaśnienia powyższych okoliczności podważających w istocie wiarygodność i rzetelność zasadniczych dowodów w sprawie, nie jest możliwe dokonanie przez Sąd pełnej i właściwej oceny legalności zaskarżonej decyzji.

W tym stanie rzeczy przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy obu instancji winny uzupełnić materiał dowodowy o odpowiednie zdjęcia i dokumenty, jak również dokonać ponownej wszechstronnej oceny zebranych w sprawie dowodów pod kątem istnienia przesłanek prawnych wskazanych we wszystkich przepisach prawnych powoływanych przez WSA w wyroku z dnia 30 listopada 2011 r. Należy też zwrócić uwagę na konieczność prawidłowego zredagowania uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji, na co również wskazywał Sąd w wiążącym wyroku z dnia 30 listopada 2011 r., podkreślając, że jego konstrukcja winna umożliwiać wyczerpujące poznanie motywów podjętego rozstrzygnięcia, a przy tym winna być zwięzła, przejrzysta i czytelna, co ma szczególne znaczenie z punktu widzenia wyrażonej w art. 11 kpa zasady przekonywania.

Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, art. 107 § 3 w zw. z art. 8 i art. 11 kpa oraz art. 153 p.p.s.a., wobec czego orzekł o ich uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c) w zw. z art. 135 p.p.s.a.

O kosztach sądowych oraz o wykonalności zaskarżonej decyzji postanowiono na podstawie art. 200 i art. 152 p.p.s.a.