Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2365/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 33 par. 1
journal: Dz.U. 2018 poz 1314
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak sędzia del. WSA Grzegorz Antas po rozpoznaniu w dniu 13 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. Sz. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 253/19 w sprawie ze skargi B. Sz. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 23 stycznia 2019 r. nr OA.7723.1.6.2018 w przedmiocie odmowy uwzględnienia zgłoszonych zarzutów oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Uzasadnienie.

Wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Rz 253/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę B. Sz. na postanowienie Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 23 stycznia 2019 r. nr OA.7723.1.6.2018 w przedmiocie odmowy uwzględnienia zgłoszonych zarzutów.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł B. Sz. Wyrok zaskarżył w całości. Zarzucił naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na wynik sprawy:

1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 33 § 1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: "ustawa", "ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji" lub "u.p.e.a.") w zw. z art. 7 ustawy, art. 170 P.p.s.a. oraz art. 7 K.p.a. w zw. z art. 18 ustawy - nieistnienie obowiązku, z uwagi na nakazanie skarżącemu wykonania czynności stanowiących czyn zabroniony (rażące naruszenie zasady legalności), bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego, co dodatkowo stoi w sprzeczności z instrukcjami Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonymi w uzasadnieniu prawomocnego postanowienia z dnia 20 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 20/18;

lub alternatywnie:

2) naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 33 § 1 pkt 2 ustawy w zw. z art. 7 ustawy, art. 170 P.p.s.a. oraz art. 7 K.p.a. w z w. z art. 18 ustawy - brak wymagalności obowiązku, z uwagi na nakazanie zobowiązanemu wykonania czynności stanowiących czyn zabroniony (rażące naruszenie zasady legalności), bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania wyjaśniającego, co dodatkowo stoi w sprzeczności z instrukcjami Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonymi w uzasadnieniu prawomocnego postanowienia z dnia 20 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 20/18;

a ponadto:

3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 33 § 1 pkt 5 ustawy - niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, z uwagi na niewykonalność decyzji z przyczyn prawnych - sprzeczności decyzji z obowiązującym porządkiem prawnym, gdyż jej wykonanie spowoduje popełnienie czynu zabronionego stypizowanego w art. 131 punkt 14) ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w zw. z § 6 ust. 1 pkt 7), 8), 9) lub 12) rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt (Dz.U. 2016 poz. 2183, zwanego dalej ,,rozporządzeniem" lub "rozporządzeniem w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt");

4) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 33 § 1 pkt 6 ustawy w zw. z w zw. z art. 7 ustawy oraz art. 7 K.p.a. w zw. z art. 18 ustawy - niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, z uwagi na okoliczność, że wykonanie decyzji spowoduje popełnienie czynu zabronionego stypizowanego w art. 131 punkt 14) ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w zw. z § 6 ust. 1 pkt 7), 8), 9) lub 12) rozporządzenia;

5) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. art. 33 § 1 pkt 8 ustawy - zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w sytuacji, gdy niewykonanie decyzji wynika nie ze złej woli, czy chęci przedłużenia postępowania przez zobowiązanego, lecz z faktu, że nie zamierza on w wykonaniu decyzji popełniać czynu zabronionego, do czego organ administracji państwowej najwyraźniej usiłuje go przymusić;

6) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. naruszenie art. 33 § 1 pkt 10 ustawy - niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 ustawy

W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie oraz o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, wraz z kosztami zastępstwa procesowego świadczonego przez radcę prawnego, według norm przepisanych; ewentualnie o rozpoznanie sprawy co do istoty, a w konsekwencji uchylenie zaskarżonego wyroku WSA w całości, jak również uchylenie zaskarżonego w skardze do WSA postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia w całości i uwzględnienie złożonych zarzutów, a także zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego kosztów postępowania za obie instancje, wraz z kosztami zastępstwa procesowego świadczonego przez radcę prawnego według norm przepisanych; rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zawiadomieniem z dnia 25 stycznia 2022 r. poinformowano strony o ograniczeniach w orzekaniu wynikających z przepisów ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.). Poinformowano także o zmianie art. 15 zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, wynikającą z art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090).

Pismem z dnia 7 kwietnia 2022 r. pełnomocnik skarżącego cofnął wniosek o przeprowadzenie rozprawy i wniósł o rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym

Zachodziły przesłanki, określone w art. 182 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej: "P.p.s.a.", do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Przepis art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podanej przez Sąd pierwszej instancji.

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.

Nie odpowiada rzeczywistemu stanowi faktyczno-prawnemu zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2018 r. poz. 1314 ze zm.). W opisie naruszenia skarżący wskazał na nieistnienie obowiązku, z uwagi na nakazanie skarżącemu wykonania czynności stanowiących czyn zabroniony.

Zobowiązany, wnosząc zarzuty oparte na tej podstawie, powinien przedstawić dowody potwierdzające, że obowiązek nie istnieje, ponieważ nigdy nie powstał albo wprawdzie powstał, ale wygasł z powodu wykonania (okoliczność faktyczna) lub z innych przyczyn wynikających wprost z przepisów prawa (przedawnienie) lub czynności prawnych (uchylenie lub stwierdzenie nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku) – patrz: Cezary Kulesza [w:] "Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji", pod red. D. Kijowskiego, LEX 2015, pkt 3.1.2 do art. 33).

Obowiązek stanowiący w niniejszej sprawie podstawę wystawienia tytułu wykonawczego został nałożony decyzją PWINB z dnia 29 września 2014 r., nr OA.7721.1.10.2014. Jak wynika z akt sprawy, wyrokiem z dnia 22 lipca 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1528/14, skarga na tę decyzję została oddalona. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 21 czerwca 2017 r., sygn. akt II OSK 2652/15, oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku. Jest to zatem decyzja ostateczna i prawomocna. Dopóki zaś decyzja mająca walor ostateczności nie zostanie uchylona lub zmieniona albo nie stwierdzono jej nieważności, wywołuje ona pełne skutki prawne (por. m.in. wyrok NSA z dnia 30 września 2021 r., sygn. akt II OSK 196/21).

Nie ma także podstaw do przyjęcia, że zachodzi którakolwiek z sytuacji hipotezy zawartej w art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., tj. odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej. Nie został wydany żaden akt odraczający termin wykonania obowiązku. Jest oczywiste, że w przypadku obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, a więc obowiązku o charakterze niepieniężnym, nie wchodzi w grę rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej.

Wymagalność zaś, o której mowa w art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a., oznacza, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie ze względu np. na wstrzymanie wykonania, odroczenie terminu wykonania lub rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej (patrz: Piotr Przybysz "Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz", WKP 2021, pkt 21 do art. 33). Jeśli dłużnik podnosi zarzut odroczenia terminu wykonania obowiązku albo braku wymagalności obowiązku z innego powodu (art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a.), to powinien wykazać, że termin wykonania obowiązku określonego w decyzji kreującej ten obowiązek jeszcze nie nastąpił albo że termin już upłynął, lecz nastąpiło wstrzymanie wykonania obowiązku (por. wyrok NSA z dnia 14 maja 2021 r., sygn. akt II OSK 2282/18). Skarżący nie wykazał ani tego, że termin wykonania obowiązku nie nastąpił, ani tego, że nastąpiło wstrzymanie wykonania obowiązku rozbiórki orzeczonego decyzją PWINB z dnia 29 września 2014 r.

Nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 33 § 1 pkt 5 u.p.e.a. - niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym, z uwagi na niewykonalność decyzji z przyczyn prawnych - sprzeczności decyzji z obowiązującym porządkiem prawnym, gdyż jej wykonanie spowoduje popełnienie czynu zabronionego stypizowanego w art. 131 punkt 14) ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w zw. z § 6 ust. 1 pkt 7), 8), 9) lub 12) rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt.

Niewykonalność obowiązku oznacza taką sytuację, w której brak możliwości wykonania obowiązku jest następstwem przeszkód o charakterze nieusuwalnym. Trwała niewykonalność zachodzi wówczas, gdy czynności składające się na treść tych obowiązków, zawartych w decyzji są niewykonalne z przyczyn technicznych lub prawnych tkwiących w ich naturze (por. m.in. wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2018 r., sygn. akt II OSK 1082/17).

Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że nie można mówić o niewykonalności prawnej obowiązku, jeżeli czynności wykonawcze mogą naruszyć zakaz prawny jedynie hipotetycznie w następstwie nieprzestrzegania regulacji prawnej, która określa zakaz przestrzegania zakazu oraz wprowadzania od niego wyjątków.

Sąd precyzyjnie odniósł się do omawianego zarzutu uwzględniając okoliczności niniejszej sprawy. Stwierdził, że czynności wykonawcze zmierzające do dobrowolnego lub przymusowego wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku, w którym może przebywać gatunek objętego ochroną ścisłą zwierzęcia, co do którego obowiązuje zakaz umyślnego przemieszczania z miejsca regularnego przebywania na inne miejsce, nie mogą być zatem identyfikowane z istniejącą obiektywnie niewykonalnością obowiązku dokonania rozbiórki budynku. Wobec uzyskania informacji o możliwości przebywania w spornym budynku gatunku zwierzęcia objętego ochroną ścisłą wszystkie podmioty wykonujące dobrowolnie (w tym skarżący lub osoby działające na jego zlecenie) lub przymusowo (podmioty działające na zlecenie organu egzekucyjnego) mają obowiązek przestrzegania w toku podejmowania czynności wykonawczych zmierzających do rozebrania spornego budynku zakazów wynikających z art. 52 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody w zw. z § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt.

W razie stwierdzenia, że może dojść do ich naruszenia osoby są zobowiązane do przerwania czynności wykonawczych w celu uzyskania od właściwego organu (regionalnego dyrektora ochrony środowiska) zezwolenia na wykonanie powyższych czynności, które podlegają zakazom, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2, 4-10 i 12-15 i ust. 1a pkt 2-6 ustawy o ochronie przyrody.

Nie oznacza to jednak niewykonalności obowiązku. Osoba zobowiązana do wykonania obowiązku rozbiórki powinna podjąć wszelkie działania zmierzające do tego wykonania w ramach obowiązującego prawa. O ile w systemie prawa istnieją normy umożliwiające zwolnienie od zakazu, dopiero po wyczerpaniu stosownego trybu, możliwa jest ocena o braku przeszkód do wykonania nakazu rozbiórki lub ewentualnej niewykonalności obowiązku. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, takie normy są przewidziane w ustawie o ochronie przyrody. W ustawie tej unormowany został tryb udzielania zezwolenia, w stosunku do gatunków objętych ochrona ścisłą, na czynności podlegające zakazom określonym w art. 51 ust. 1 pkt 1-8, 10 i 11 i ust. 1a pkt 1-3 i 5 oraz art. 52 ust. 1 pkt 2, 4-10 i 12-15 i ust. 1a pkt 2-6.

Rozstrzygnięcia w tym zakresie podejmuje regionalny dyrektor ochrony środowiska, na podstawie art. 56 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody. Dotyczy to także zakazu, o którym mowa w art. 52 ust. 1 pkt 15 ustawy o ochronie przyrody.

Jest zatem oczywiste, że ocena rzeczywistego stanu faktycznego, wyczerpującego znamiona sprawy z zakresu ochrony przyrody nie jest pozostawiona uznaniu osoby zobowiązanej.

Podobnie oceniono w orzecznictwie sytuację, w której wykonanie obowiązku rozbiórki wiąże się ewentualnym sporem o charakterze cywilnoprawnym. Sformułowano stanowisko, według którego, brak dysponowania wyłącznym tytułem własności do obiektu budowlanego, objętego w części nakazem rozbiórki, nie oznacza niewykonalności tego obowiązku, a jedynie konieczność podjęcia przez zobowiązanego odpowiednich działań prawnych i faktycznych w kierunku wykonania nałożonego na niego obowiązku, które w jego przekonaniu mogą być utożsamiane z trudnościami, które z obiektywnego punktu widzenia mają charakter wyłącznie subiektywny. Przeszkody te nie mają charakteru obiektywnego, nieprzezwyciężalnego (por. wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. akt II OSK 2173/15; wyrok NSA z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II OSK 1829/15).

Bezpodstawna jest teza o niezastosowaniu się Sądu pierwszej instancji do "instrukcji" Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonych w uzasadnieniu postanowienia z dnia 20 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 20/18. Zaskarżony wyrok nie narusza wykładni prawa i oceny prawnej przedstawionej w powołanym postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd pierwszej instancji oparł się przecież na przytoczonym przezeń stanowisku NSA, według którego, "kierując się obowiązującą zasadą legalizmu (tj. obowiązkowości działania na podstawie i zgodnie z obowiązującym prawem), kwestie dotyczące ochrony przyrody powinny zostać uwzględnione przy faktycznym wykonywaniu nakazu rozbiórki bądź przez samego skarżącego bądź przez organ egzekucyjny na etapie wszczętego postępowania egzekucyjnego. Dlatego ewentualne kwestie dotyczące niewykonalności nakazu rozbiórki powinny być rozważane przez organ egzekucyjny".

Dodać warto, że zdaniem NSA, wyrażonym w postanowieniu NSA z dnia 20 marca 2018 r., sygn. akt II OSK 20/18, przewidziane odstępstwa od ochrony, jaką przewiduje ustawa o ochronie przyrody w odniesieniu do węża eskulapa jako gatunku chronionego, powinny zostać rozważone, ale na etapie faktycznego wykonywania nakazu rozbiórki.

Powyższe rozważania pozwalają na uznanie, że bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 33 § 1 pkt 6 ustawy w zw. z w zw. z art. 7 ustawy oraz art. 7 K.p.a. w zw. z art. 18 ustawy - niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, z uwagi na okoliczność, że wykonanie decyzji spowoduje popełnienie czynu zabronionego stypizowanego w art. 131 punkt 14) ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody w zw. z § 6 ust. 1 pkt 7), 8), 9) lub 12) rozporządzenia.

Wymóg zastosowania środka egzekucyjnego najmniej uciążliwego dla zobowiązanego został ustanowiony w art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W odniesieniu do egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym obowiązują regulacje Działu III tej ustawy. W postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym spełnienia przez zobowiązanego obowiązku wynikającego z prawa budowlanego, może być zastosowana grzywna w celu przymuszenia (art. 119-126) lub wykonanie zastępcze (art. 127-135). Porównanie uciążliwości obu tych środków wynika z przesłanek zastosowania sformułowanych w przywołanych przepisach oraz z okoliczności konkretnej sprawy egzekucyjnej. Przed dalszymi uwagami warto przypomnieć wyrażony w orzecznictwie pogląd, według którego, z przepisów art. 7 § 2 oraz art. 119 § 2 u.p.e.a. nie wynika pierwszeństwo wykonania zastępczego (por. wyrok NSA z dnia 13 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 768/08, ONSA i wsa 2010/5/92; wyrok NSA z dnia 7 września 2010 r., sygn. akt II OSK 1453/09). Z uwagi natomiast na unormowania art. 125 § 1 (umorzenie nałożonej, a nieściągniętej grzywny w razie wykonania obowiązku) oraz art. 126 (możliwość zwrócenia w wysokości 75% lub w całości uiszczonej lub ściągniętej grzywny w razie wykonania obowiązku), nie można wykluczyć, że grzywna może być w konkretnej sprawie środkiem mniej uciążliwym. Wpływ na te ocenę powinien mieć także sam zobowiązany (por. wyrok NSA z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1262/10; wyrok NSA z dnia 10 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 518/11). Z tego powodu przepis art. 34 § 4 u.p.e.a. przewiduje możliwość wydania przez organ postanowienia o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego w razie złożenia przez zobowiązanego, na podstawie art. 33 pkt 8 zarzutu, że grzywna jest zbyt uciążliwym środkiem egzekucyjnym.

W postępowaniu egzekucyjnym, przed nałożeniem grzywny w celu przymuszenia, skarżący nie wnosił o wybór przez organ mniej uciążliwego środka egzekucyjnego, tj. wykonania zastępczego. W tej sytuacji, rolą organu było zastosowanie środka, który w możliwie najmniejszym stopniu ingerował będzie w prawa i wolności zobowiązanego (por. wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 179/11). Wymierzając grzywnę w celu przymuszenia, zmierzając do osiągnięcia celu, jakim jest wykonanie obowiązku, organ nie ingerował nadmiernie w zakres prawa zobowiązanego. Pozostawił mu przecież, co wynika z regulacji art. 122 § 2 pkt 1 i 2 oraz § 3, art. 125 § 1 i art. 126, możliwość samodzielnego wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym, bez ponoszenia dolegliwości finansowej.

Niezależnie od tego, konieczne jest spostrzeżenie, że w opisie naruszenia analizowanego zarzutu skarżący nie wskazał na istotę problemu wyboru środka egzekucyjnego najmniej uciążliwego dla zobowiązanego, ale powiązał zarzut naruszenia art. 33 § 1 pkt 8 u.p.e.a. z rozważonym powyżej zagadnieniem zmuszania go przez organ do popełnienia czynu zabronionego. W uzasadnieniu przedstawił argumentację odnosząca się do relacji między wykonaniem zastępczym a grzywną. Stwierdził, że koszty wykonania zastępczego będą prawdopodobnie niższe, niż koszty nałożonej grzywny. Określił grzywnę jako środek zbyt drastyczny. Nie uprawdopodobnił jednak tej tezy, poprzez szacunkowe chociaż określenie rzeczywistych kosztów wykonania zastępczego. Nie nawiązał również do wskazanej powyżej możliwość samodzielnego wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym bez ponoszenia dolegliwości finansowej.

Bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. naruszenie art. 33 § 1 pkt 10 ustawy - niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a.

Zarzut ten został skonkretyzowany w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wymieniono okoliczności wskazujące zdaniem skarżącego na to, że tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów przewidzianych w art. 27 u.p.e.a.

Nie odpowiada rzeczywistemu stanowi dokumentu, jakim jest tytuł wykonawczy, twierdzenie, że brak jest prawidłowo wskazanej podstawy prawnej obowiązku, z uwagi na to, że w polu 1 w części B wskazano ustawę nieobowiązująca od ponad 20 lat. Decyzja Podkarpackiego WINB z dnia 29 września 2014 r., którą nałożono na skarżącego obowiązek rozbiórki została wydana na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.). Ta podstawa prawna została podana w tytule wykonawczym. Reguły intertemporalne, warunkujące orzekanie na tej podstawie prawnej, są oczywiste – zawarte są w art. 102 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane.

Skarżący podniósł również, że brak jest klauzuli organu egzekucyjnego o skierowaniu tytułu do egzekucji administracyjnej. Tymczasem, lektura tytułu egzekucyjnego prowadzi do oczywistego ustalenia, według którego, w Części d tego tytułu zamieszczono klauzulę o skierowaniu, na podstawie art. 27 § 1 pkt 10, tytułu wykonawczego do egzekucji administracyjnej. Klauzulę tę podpisał Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego J. D.

Wbrew kolejnemu twierdzeniu zawartemu w uzasadnieniu omawianego zarzutu, w Części B pkt 5 tytułu wykonawczego precyzyjnie, zgodnie z decyzją PWINB, określono treść obowiązku.

Skarżący podniósł także, iż w tytule wykonawczym brak jest wskazania środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych, do których grzywna, jego zdaniem, niewątpliwie należy.

Obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego jest egzekwowany na podstawie przepisów Działu III u.p.e.a. Egzekucja należności niepieniężnych. Grzywna w celu przymuszenia nie jest należnością niepieniężną egzekwowaną na podstawie przepisów Działu II Egzekucja należności pieniężnych. Czym innym jest zagadnienie ściągnięcia nieuiszczonych w terminie nałożonych grzywien w celu przymuszenia w trybie egzekucji należności pieniężnych (art. 124 § 1 u.p.e.a.).

Środki egzekucyjne stosowanie w egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym zostały wymienione w pouczeniu zawartym w tytule wykonawczym.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.