Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 396/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-08-27 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Środki unijne
Skarżony organ: Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję
Powołane przepisy: article: art. 156 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Protokolant Referent Małgorzata Domagalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] jako następcy prawnego [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga [...] Spółka z o.o. z siedzibą w F. (zwana dalej: "skarżąca", "beneficjent", "spółka") na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej: "Prezes ARiMR", "organ odwoławczy") Nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: "Dyrektor ARiMR", "organ I instancji") Nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej skarżącej płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego do gruntów rolnych na 2010 rok.

W toku postępowania sądowego skargę popierała [...] Spółka

z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B., jako następca prawny skarżącej (protokół rozprawy z dnia 27 sierpnia 2014 r., Numer KRS: [...]).

Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco:

W dniu [...] maja 2010 r. spółka złożyła wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich (dalej "płatność OB") do gruntów rolnych na 2010 rok. Do płatności zadeklarowane zostały użytkowane rolniczo grunty o łącznej powierzchni [...] ha, oznaczone jako działki rolne: [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]),

[...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]), [...] (nr [...]).

W związku z nieścisłościami wniosku, wykrytymi w wyniku kontroli krzyżowej,

a dotyczącymi działki [...] (nr [...]) o powierzchni deklarowanej [...] ha, położonej

w województwie [...], powiecie k., gminie D., obrębie P., Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. (dalej Kierownik ARiMR) wezwał spółkę oraz drugiego producenta rolnego J. K. do złożenia wyjaśnień (pismo z [...] sierpnia 2010 r.).

W dniu [...] sierpnia 2010 r. (data nadania) do Kierownika ARiMR wpłynęły z Biura Powiatowego ARiMR w K. dokumenty dotyczące wyjaśnienia konfliktu kontroli krzyżowej dla ww. działki ewidencyjnej nr [...], deklarowanej przez J. K., w tym: oświadczenie o posiadanym tytule prawnym do działki nr [...], wynikającym z umowy dzierżawy zawartej z Wójtem Gminy D. w dniu [...] sierpnia 2009 r. i użytkowaniu tej działki, umowę dzierżawy spornej działki, protokół z wydania nieruchomości dzierżawcy z dnia [...] sierpnia 2009 r., protokół szacowania szkód w gospodarstwie z dnia [...] lipca 2010 r. oraz oświadczenie J. K. z dnia [...] lipca 2010 r., iż wobec zalania działki nr [...] na skutek powodzi w 2010r. zebranie z niej siana nie było możliwe. W protokole zeznań z dnia [...] października 2010 r. ww. producent rolny wskazał także, iż ktoś bezprawnie, bez jego wiedzy, kosi działkę nr [...], jednak zgadza się, by w 2010 r. przyznać płatność temu, kto tę działkę uprawia. Przyznał, że nie wykonał pierwszego koszenia z powodu powodzi, a gdy woda ustąpiła koszenie wykonał ktoś inny.

Z kolei beneficjent podtrzymał deklarację użytkowania ww. działki, na dowód czego wniósł o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków: W. K.

i Z. B. W toku postępowania wyjaśniającego świadkowie ci zeznali, iż w okresie od [...] do [...] lipca 2010 r. Z. B. na zlecenie W. K. dokonał koszenia trawy na działce nr [...]. Na potwierdzenie tej okoliczności spółka przedstawiła szereg dokumentów dotyczących wykonania prac na działce, tj. kopie umowy o świadczenie usług, delegacji, faktur za zakup paliwa i części.

Po analizie zebranego w sprawie materiału dowodowego, dotyczącego kontroli krzyżowej dla działki nr [...], Kierownik ARiMR uznał, że bezumownym użytkownikiem tej działki w roku 2010 była spółka. Dlatego decyzją [...] z dnia

[...] marca 2011 r. orzekł o przyznaniu beneficjentowi płatności bezpośrednich do gruntów rolnych o powierzchni [...] ha (z płatności wykluczono grunty o powierzchni [...] ha na działce [...] i grunty o powierzchni [...] na działce [...]) w kwocie [...] zł.

W dniu [...] lutego 2013 r. Dyrektor ARiMR wszczął z urzędu postępowanie

w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika ARiMR z dnia [...] marca

2011 r., a następnie decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2011 r., działając na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 (w decyzji organ błędnie wskazał art. 156 § 1 pkt 1)

i art. 157 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., zwana dalej "k.p.a."), orzekł o stwierdzeniu nieważności decyzji Kierownika ARiMR Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. przyznającej skarżącej płatności OB do gruntów rolnych na 2010 rok.

W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu specyfiki postępowania nieważnościowego oraz treści przepisów regulujących kwestię przyznawania płatności OB do gruntów rolnych, organ I instancji wywiódł, iż decyzja przyznająca skarżącej płatności OB nie odzwierciedlała stanu faktycznego, bowiem beneficjent nie był

w posiadaniu na dzień 31 maja 2010 r. zgłoszonej do płatności działki rolnej nr [...],

o powierzchni deklarowanej [...] ha. Wskazał, iż Kierownik ARiMR błędnie uznał, iż spółka spełnia ustawowe warunki do przyznania płatności dla tej działki. Organ ten, wydając decyzję przyznającą płatność OB m. in. do działki [...], miał wiedzę, iż posiadanie przez beneficjenta ww. gruntu było sporadyczne, chwilowe i związane jedynie z wykonaniem czynności koszenia trawy w dniach [...] – [...] lipca 2010 r. Materiał dowodowy sprawy nie wskazywał, aby spółka dokonywała innych czynności agrotechnicznych na ww. działce. Kierownik ARiMR wydał więc decyzję jedynie

w oparciu o dowody wskazujące na wykonanie przez spółkę powyższych czynności, nie biorąc pod uwagę pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie.

W konsekwencji Dyrektor ARiMR stwierdził, iż decyzja Kierownika ARiMR z dnia [...] marca 2011 r. w zakresie w jakim organ ten uznał, że beneficjent spełnia w 2010r. warunki do przyznania płatności do działki nr [...] rażąco narusza przepisy prawa, tj.: art. 7 ust. 1 akapit 1, art. 7 ust. 1 pkt 2 i 2a, art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008r. Nr 170, poz. 1051 ze zm., zwana dalej "ustawą OB").

W odwołaniu złożonym na powołane rozstrzygnięcie skarżąca wniosła

o uchylenie zaskarżonej decyzji podnosząc, że w sprawie nie występują okoliczności faktyczne, które uzasadniałyby rażące naruszenie prawa i stwierdzenie nieważności decyzji. Nie występuje także żadna z kwalifikowanych przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, w tym wskazana przez organ przesłanka z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Spółka wskazała, iż działka nr [...] była w jej posiadaniu już w poprzednim roku kalendarzowym przez cały sezon rolniczy i stan ten nie zmienił się w 2010 r. Przywołując zeznania uczestnika konfliktu kontroli krzyżowej, J. K., wyjaśnił, iż nie dokonał on w 2010 r. jakiejkolwiek czynności związanej z fizycznym władztwem nad sporną działką. Nie można mu zatem przyznać przymiotu posiadacza spornego gruntu.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2014 r. Prezes ARiMR na podstawie

art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy.

W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia, po przedstawieniu stanu sprawy, treści przepisów prawa krajowego i unijnego regulujących kwestię płatności OB oraz specyfikę postępowania nieważnościowego, organ odwoławczy podał, iż na gruncie przepisów ustawy OB uprawnionym do przyznania płatności jest producent rolny, który na dzień 31 maja roku, w którym złożył wniosek o przyznanie płatności posiada zadeklarowane we wniosku działki rolne. Przy czym posiadaczem rzeczy, w zależności od tego, kto nią faktycznie użytkuje, może być zarówno właściciel, jak i dzierżawca, najemca, czy użytkownik takiej rzeczy. Wskazał, że istotą postępowania w sprawie przyznania płatności OB jest ustalenie przez organ, czy beneficjent faktycznie uprawia działki rolne zgłoszone do płatności oraz w czyim faktycznym posiadaniu znajdują się działki rolne zgłoszone do płatności przez dwóch lub większą ilość producentów.

Prezes ARiMR wskazał, iż decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. Kierownik ARiMR przyznał spółce płatności OB na 2010 r., w tym m.in. do zadeklarowanej we wniosku działki nr [...]. Jednak z dokumentacji zgromadzonej w przedmiotowej sprawie wynika, że przedmiotowa nieruchomość rolna nie stanowiła przedmiotu posiadania skarżącej według stanu na dzień 31 maja 2010 r. Ponadto przed wydaniem kontrolowanej w trybie nadzoru decyzji w sprawie przyznania płatności OB, Kierownik ARiMR dysponował dokumentacją przekazaną mu przez Kierownika w K., dotyczącą stwierdzonego konfliktu kontroli krzyżowej z wnioskiem złożonym przez J. K. Dokumentacja ta zawierała m.in.: 1) odpis umowy dzierżawy zawartej w dniu [...] sierpnia 2009 r. pomiędzy Wójtem Gminy D. a J. K., przedmiotem której były m.in. grunty rolne położone na działce nr [...];

2) załącznik Nr 1 do tej umowy, tj. protokół z przekazania przedmiotu najmu z dnia

[...] sierpnia 2009 r., na podstawie którego grunty stanowiące przedmiot umowy zostały wydane w posiadanie dzierżawcy; 3) podanie J. K., złożone do Kierownika ARiMR w K. w dniu [...] lipca 2010 r., informujące o podtopieniu gruntów działki nr [...] i niemożliwości dokonania koszenia znajdującej się tam łąki; 4) kopię protokołu Nr [...] z "oszacowania zakresu i wysokości szkód w gospodarstwach rolnych i działach specjalnych produkcji rolnej spowodowanych niekorzystnymi zjawiskami atmosferycznymi: powódź (...)" z dnia [...] czerwca 2010 r.; 5) dokumentację przekazaną Kierownikowi ARiMR przez Kierownika w K. w dniu [...] listopada 2010 r. w sprawie J. K., z której wynikało, iż sporna nieruchomość w dniu 31 maja 2010 r. była w jego posiadaniu.

W opinii Prezesa ARiMR, w stanie faktycznym przedmiotowej sprawy, wydanie przez Kierownika ARiMR decyzji przyznającej spółce płatności OB, pomimo zgromadzonych w sprawie dowodów wskazujących, że działka nr [...] nie znajdowała się w jej posiadaniu, stanowiło rażące naruszenie art. 7 ust. 1 ustawy OB. Zgodnie bowiem z obowiązującymi w tym zakresie przepisami, regulującymi zasady prowadzenia postępowania wyjaśniającego w ramach postępowania w sprawie przyznania płatności, na organie prowadzącym to postępowanie ciążył obowiązek ustalenia stanu faktycznego w oparciu o wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego (art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy OB). W rozpatrywanej sprawie Kierownik ARiMR nie dopełnił obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Nie uwzględnił bowiem w prowadzonym postępowaniu dokumentacji, która wskazywała, iż spółka nie była posiadaczem sporej działki nr [...]. W uzasadnieniu decyzji z dnia [...] marca 2011 r. Kierownik wskazał na wyjaśnienia J. K. na okoliczność posiadania działki nr [...], nie odniósł się jednak w żaden sposób do przedstawionych przez niego dowodów. Powyższe stanowiło rażące naruszenie art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy OB w związku z art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., co uzasadniało stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika ARiMR przez organ I instancji.

Odnosząc się do argumentów odwołania organ odwoławczy stwierdził, że nie mają one wpływu na ocenę prawidłowości podjętej przez Dyrektora ARiMR decyzji. Wniosek zawarty w odwołaniu, a dotyczący włączenia do materiału dowodowego sprawy wniosku spółki o przyznanie płatności na 2009 r., protokołów z inspekcji gospodarstwa prowadzonych przez inspektorów jednostki certyfikującej za 2009

i 2010 r. oraz decyzji przyznającej płatności OB za 2009 r., nie ma znaczenia dla oceny zasadności decyzji wydanej w postępowaniu nieważnościowym. Celem prowadzonego w tym trybie postępowania nie jest rozpatrzenie sprawy co do jej istoty, lecz weryfikacja decyzji pod kątem istnienia przesłanek określonych w art. 156 § 1 k.p.a. Ocena prawidłowości badanej w tym trybie decyzji odbywa się w oparciu o materiał zgromadzony

w sprawie na etapie wydania tej decyzji. Dokonując weryfikacji spornej decyzji Kierownika ARiMR, organy obu instancji nie prowadziły postępowania w zakresie ustalenia faktycznego posiadacza działki nr [...]. W wyniku stwierdzenia nieważności kontrolowanej decyzji, ustalenie tego podmiotu będzie obowiązkiem Kierownika ARiMR w prowadzonym przez ten organ ponownym postępowaniu w sprawie przyznania płatności OB na 2010 r.

W zakresie doręczenia decyzji ostatecznej organ odwoławczy podał, że z materiału sprawy wynika, iż sporna decyzja została doręczona w dniu [...] marca 2011 r. na adres P. M., działającego w dacie jej wydania w charakterze prokurenta skarżącej. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje podpis R. M. z adnotacją wskazującą, że odbierająca jest żoną adresata. Ww. doręczenie było prawidłowe i w konsekwencji skuteczne. Poza tym organ odwoławczy podał, iż z treści decyzji organu I instancji wyraźnie wynika, iż podstawą stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika ARiMR jest rażące naruszenie przepisów postępowania, a w konsekwencji prawa materialnego (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).

W skardze złożonej do sądu administracyjnego na powołane rozstrzygnięcie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji. Podała, iż

w sprawie nie występują przesłanki do stwierdzenia kwalifikowanej wady nieważności decyzji Kierownika ARiMR oraz podtrzymała argumenty prezentowane w toku postępowania odwoławczego. Spółka wskazała, iż wydając kontrolowaną decyzję Kierownik ARiMR oparł się na zebranym w sprawie materiale dowodowym (w tym korespondencji z innymi biurami powiatowymi ARiMR), prawidłowo zebrał materiał dowodowy w sprawie i rozpatrzył go przed wydaniem decyzji. Powyższe nie może prowadzić do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa lub do wydania decyzji bez podstawy prawnej, a w konsekwencji do stwierdzenia nieważności tej decyzji. Odmienna, dowolna ocena dowodów dokonana w postępowaniu nieważnościowym nie może prowadzić do zmiany decyzji ostatecznej. Nie każda bowiem wada postępowania i decyzji, której znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy mogłoby być oceniane w trybie zwykłym, stanowi podstawę prowadzenia działania w trybie nadzwyczajnym.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 powołanej wyżej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony skarżącej, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a., decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. W kontekście ww. zasady trwałości decyzji administracyjnej podkreślić należy, że stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, jakkolwiek jest aktem dopuszczalnym przez ustawodawcę, to jednak o charakterze wyjątkowym, co uzasadnia ścisłą interpretację podstaw tej instytucji.

Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji zostały wyczerpująco wymienione

w art. 156 § 1 k.p.a., a jedną z nich jest między innymi wydanie decyzji bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Zestawienie przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. stanowi katalog zamknięty przyczyn stwierdzenia nieważności. Redakcja przepisu oraz nadzwyczajny charakter tej instytucji nie pozwala na stosowanie wykładni rozszerzającej i dlatego działanie organu w trybie stwierdzenia nieważności wymaga innego podejścia do sprawy i zasadniczo różni się od postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Przedmiotem postępowania

w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji jest wyłącznie zbadanie, czy w danej sprawie wystąpiła przesłanka określona w art. 156 § 1 k.p.a. Rozstrzygnięcie kończące takie postępowanie może polegać na stwierdzeniu nieważności decyzji lub odmowie stwierdzenia nieważności (art. 158 § 1 k.p.a.) albo na stwierdzeniu, że wydanie decyzji nastąpiło z naruszeniem prawa (art. 158 § 2 k.p.a.). Nie jest dopuszczalna w ramach postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji ocena innych zagadnień;

w szczególności organ nadzorczy nie może rozstrzygać co do meritum zagadnień będących przedmiotem postępowania w trybie zwykłym. Tryb kontroli sądowoadministracyjnej decyzji wydanej w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej jest zawężony i odbywa się w oparciu o przepisy prawa obowiązujące w dniu wydania decyzji, której postępowanie dotyczy.

K.p.a. nie zawiera legalnej definicji "rażącego naruszenia prawa", chociaż jest to jedna z przesłanek do stwierdzenia nieważności decyzji, wymieniona w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Treść pojęcia "rażące naruszenie prawa" ukształtowana została przez orzecznictwo i doktrynę. W orzecznictwie podkreśla się, że z rażącym naruszeniem prawa mamy do czynienia wtedy, gdy treść decyzji jest jednoznacznie sprzeczna

z treścią określonego przepisu prawa i gdy rodzaj tego naruszenia powoduje, iż decyzja taka nie może być akceptowana jako rozstrzygnięcie wydane przez organy praworządnego państwa (patrz: B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", Wyd. C.H. BECK, Warszawa 2006 str. 743). Rozstrzygające dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności z powodu rażącego naruszenia jest stan prawny z dnia wydania decyzji. Na taką ocenę nie może mieć wpływu ani późniejsza zmiana prawa, ani tym bardziej zmiana interpretacji prawa. Analogiczne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia

13 czerwca 2007 r. w sprawie I OSK 996/06 (publ. LEX nr 354687) stwierdzając, że przy ustalaniu cech rażącego naruszenia prawa należy uwzględniać zasadę trwałości decyzji administracyjnej oraz istotę sankcji nieważności decyzji administracyjnej, której zastosowanie powoduje pozbawienie mocy prawnej decyzji ze skutkiem ex tunc. Nie każde zatem naruszenie przepisów prawa jest naruszeniem rażącym. Rażące naruszenie prawa to naruszenie normy prawnej niebudzącej wątpliwości interpretacyjnych, a przekroczenie prawa musi być jasne i niedwuznaczne.

Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy, Sąd w składzie orzekającym doszedł do przekonania, że nie zaistniała w niej przesłanka nieważności,

o której stanowi art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Wskazać należy, iż podstawę prawną wydanej przez Kierownika ARiMR decyzji nr [...] z dnia [...] marca 2011 r., przyznającej beneficjentowi płatność OB, stanowiły przepisy: art. 7 ust. 1, art. 19 ust. 1 ustawy OB, art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemów wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 2.12.2009 r., str. 1 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a.

Zdaniem Sądu, w sprawie bezsporne jest, iż dla działki rolnej [...] nr [...], położonej w obrębie P., gmina D., powiat k., województwo [...], wystąpił konflikt kontroli krzyżowej, bowiem zadeklarowana została ona do płatności OB na

2010 rok przez dwóch producentów rolnych: skarżącą i J. K.

Sporne jest natomiast, czy podnoszone przez organy nadzoru uchybienia postępowania zwykłego, polegające na uznaniu za wyjaśnioną kwestię posiadania

i użytkowania przez spółkę ww. działki należy zakwalifikować jako rażące naruszenie prawa.

Orzekające w sprawie organy (Prezes ARiMR i Dyrektor ARiMR) uznały, iż wydana w postępowaniu zwykłym decyzja rażąco narusza przepisy prawa, tj. art. 3

ust. 1 i ust. 2 ustawy OB w związku z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. oraz

art. 7 ust. 1 ustawy OB. Decyzją tą przyznano bowiem skarżącej płatność do działki

nr [...], która wedle oceny organów orzekających w postępowaniu nieważnościowym nie znajdowała się na dzień 31 maja 2010 r. w posiadaniu spółki. Ponadto przy wydaniu kontrolowanej decyzji Kierownik ARiMR zaniechał wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Rację mają organy, iż w postępowaniu w sprawach dotyczących płatności bezpośredniej organ administracji publicznej stoi na straży praworządności i jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Powyższe wynika z regulacji art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. (stosowanej z mocy art. 3 ust. 1 ustawy OB). Nie każde jednak naruszenie przepisów procedury można zakwalifikować jako "rażące naruszenie prawa", które stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji. Nadzwyczajny tryb postępowania przewidziany w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie może być środkiem wzruszenia decyzji nawet wadliwych, ale nie w stopniu kwalifikowanym ("rażącym").

Sąd, po analizie akt administracyjnych stwierdził, że - w odniesieniu do wynikłego wobec działki nr [...] konfliktu kontroli krzyżowej - Kierownik ARiMR w dacie podjęcia decyzji z dnia [...] marca 2011 r. dysponował dokumentami, złożonymi zarówno przez skarżącą, jak i innego producenta rolnego, J. K. Na podstawie analizy i oceny całokształtu materiału dowodowego zebranego w sprawie uznał, że

w roku 2010 użytkownikiem spornej działki była skarżąca. Z zaskarżonej

i poprzedzającej ją decyzji wynika jednak, że organy nadzoru w tym zakresie mają odmienną ocenę, iż skarżąca nie była w posiadaniu działki nr [...] w dacie 31 maja

2010 r., tylko stanowiła ona przedmiot posiadania J. K.

Zdaniem Sądu, nie można wykluczyć, iż ustalenie tej okoliczności

w kontrolowanej decyzji nastąpiło z naruszeniem przepisów postępowania poprzez nieprawidłową ocenę materiału dowodowego przez Kierownika ARiMR, które mogło mieć wpływ na nieprawidłowe ustalenie przez organ administracji powierzchni będącej podstawą przyznania płatności. Jednak tego rodzaju naruszenia przepisów postępowania dotyczących oceny materiału dowodowego nie można uznać za rażące.

Powzięcie wątpliwości co do prawidłowości przeprowadzonego postępowania administracyjnego, w wyniku którego przyznano płatności, w ocenie Sądu, nie stanowi podstawy do uznania, że postępowanie to zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem prawa, a co za tym idzie ewentualne nieprawidłowości nie mogą być konwalidowane wzruszeniem decyzji w trybie postępowania nieważnościowego. Wskazane przez organ odwoławczy przepisy procedury administracyjnej nie mogą stanowić w przypadku ich naruszenia podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji

z powodu ich "rażącego naruszenia". Nie można bowiem przyjąć, wbrew twierdzeniom organu, iż treść decyzji, jaką podjął Kierownik ARiMR, o przyznaniu skarżącej płatności bezpośrednich stoi w oczywistej, jaskrawej sprzeczności z treścią zastosowanych

w sprawie przepisów prawa, bądź rozstrzygnięcie organu o przyznaniu rolnikowi płatności zawiera wadę tkwiącą w samej decyzji, a tylko w takiej sytuacji zaistniałyby przesłanki do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

W świetle wskazanych wyżej argumentów, w ocenie Sądu, brak było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji o przyznaniu skarżącej płatności OB w oparciu

o przesłankę wynikającą z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Zasadny zatem jest zarzut skargi, iż nie każde naruszenie przepisów postępowania kwalifikować można jako "rażące naruszenie prawa". Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane będą do uwzględnienia ww. rozważań Sądu.

Mając na uwadze powołane okoliczności Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" w związku z art. 135 p.p.s.a., orzekł o uchyleniu zaskarżonej

i poprzedzającej ją decyzji. O wstrzymaniu wykonania decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania na podstawie art. 200 p.p.s.a.