Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1607/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-11-18 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 129 (1) ust. 1 pkt 2, pkt 3, art. 145 ust. 1 i 2, art. 120 ust. 1
journal: Dz.U. 2017 poz 776
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędzia WSA Aneta Lemiesz Protokolant st. spec. Łukasz Skóra po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2019 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] maja 2019 r. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej Urząd Patentowy RP, organ) odmówił udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy słowny KLUCZOMAT zgłoszony w dniu 28 maja 2018 r. pod numerem [...] przez K. W., [...], Polska (dalej skarżący) do oznaczania następujących towarów i usług w klasach:

7: maszyny służące do wycinania i obrabiania elementów metalowych, podajniki (części maszyn);

9: oprogramowanie komputerowe, mechanizmy do urządzeń uruchamianych przez wrzucenie monety, urządzenia automatyczne (automaty);

36: skrytki depozytowe, depozyty, usługi depozytów sejfowych;

40: obróbka materiałów, w szczególności metali, wyrabianie kopii kluczy;

42: usługi - naukowe i techniczne, oraz ich projektowanie, analizy przemysłowe i usługi badawcze, projektowanie i ulepszanie sprzętu oraz oprogramowania komputerowego;

45: doradztwo w zakresie własności intelektualnej, licencjonowanie własności intelektualnej.

Podstawę prawną decyzji stanowił art. 129¹ ust. 1 pkt 2 oraz pkt 3 w związku z art. 145 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2017 r., poz. 776 ze zm., dalej pwp)

Uzasadniając odmowę udzielenia ochrony ww. znakowi towarowemu organ wskazał w szczególności na treść ww. art. 129¹ ust. 1 pkt 2 pwp, stosownie do którego "nie udziela się prawa ochronnego na oznaczenie, które nie nadaje się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostało zgłoszone". Według organu oznaczenie, by mogło uzyskać prawo ochronne i być chronione jako znak towarowy, powinno posiadać dostateczne znamiona odróżniające; znak towarowy powinien wskazywać na źródło pochodzenia towaru / usługi w zwykłych warunkach obrotu, a grupa relewantnych odbiorców towarów / usług powinna na jego podstawie umieć wskazać źródło pochodzenia towaru / usługi. Odpowiedź na pytanie, czy oznaczenie jest dystynktywne należy rozpatrywać w odniesieniu do towarów / usług, dla których zostało zgłoszone. Należy też określić, kto jest ich nabywcą oraz jaki jest jego poziom uwagi.

Na oznaczenie KLUCZOMAT nie może zostać udzielone prawo ochronne, ponieważ:

- sens oznaczenia wskazywać będzie na automat do wydawania (ewentualnie do dorabiania) kluczy (przez analogię do bankomatu) - a nie jako znak towarowy wskazujący na konkretnego przedsiębiorcę,

- w odniesieniu do towarów z klasy 9 można przyjąć, że dla oprogramowania komputerowego oraz mechanizmów do automatów uruchamianych przez wrzucanie monety oraz także innych wskazanych w tej klasie, oznaczenie wypełnia przesłanki art. 129¹ ust. 1 pkt 2 pwp i pozostaje niedystynktywne,

- tak samo w odniesieniu do wszystkich usług wskazanych w sprawie z klasy 36 art. 129¹ ust. 1 pkt 3 pwp ma zastosowanie, ponieważ określenie to ma charakter opisowy w stosunku do towarów, tj. skrytki depozytowe, depozyty, usługi depozytów sejfowych oznaczenie można odebrać jako wskazujące na rodzaj (przeznaczenie) automatu,

- to samo dla usług z klasy 40 obróbka materiałów, w szczególności metali, wyrabianie kopii kluczy (oznaczenie ma charakter opisowy, ponieważ wskazuje na rodzaj i przeznaczenie urządzenia),

- dla klasy 42 usługi - naukowe i techniczne, oraz ich projektowanie, analizy przemysłowe i usługi badawcze, projektowanie i ulepszanie sprzętu oraz oprogramowania komputerowego - rozpatrując zgłoszenie organ powinien mieć na uwadze podstawową funkcję jaką znak towarowy ma spełniać, czyli wskazanie źródła pochodzenia towaru / usługi. Zdaniem organu w odniesieniu do tych usług, nikt nie będzie traktował oznaczenia KLUCZOMAT jako wskazania źródła pochodzenia, ponieważ dominować będzie warstwa znaczeniowa (urządzenie automatycznie wykonujące daną czynność, np. dorabianie lub wydawanie kluczy - oznaczenie w odniesieniu do usług, tj. usługi naukowe i techniczne oraz ich projektowanie, nie będzie pełnić funkcji znaku towarowego, ponieważ będzie niedystynktywne),

- ze względu na swój opisowy charakter oraz całkowicie nieadekwatna warstwę znaczeniową w odniesieniu do usług (z klasy 45), tj. doradztwo w zakresie własności intelektualnej, licencjonowanie własności intelektualnej, oznaczenie to również w przypadku tych usług nie spełnia warunku koniecznego, czyli posiadania przez nie charakteru odróżniającego.

Powołując się na utrwalone orzecznictwo organ zauważył, że w przypadku gdy słowo ma wiele znaczeń i nie można ustalić tylko jednego związku pomiędzy nim a towarem, to wystarczy by tylko jedno z nich określało cechę towaru, by uznać je w całości za opisowe (wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 12 lutego 2004 r. w sprawie C-265/00 i wyrok Sądu z 7 czerwca 2005 r. w sprawie T-316/03). Oceny zdolności odróżniające] oznaczenia należy dokonać biorąc pod uwagę przypuszczalne oczekiwania przeciętnego konsumenta, właściwie poinformowanego, dostatecznie uważnego i rozsądnego. Zdaniem organu grupa odbiorców nie jest ograniczona, ponieważ odbiorcą tego rodzaju towarów/usług może być każdy.

Przedmiotowe oznaczenie zostało zgłoszone jako znak słowny, bez żadnej wyróżniającej grafiki. Nie zawiera żadnych dodatkowych elementów, które ewentualnie mogłyby je wyróżnić i spowodować powstanie w świadomości odbiorców asocjacji między znakiem towarowym, usługą i źródłem komercyjnego pochodzenia.

Zgodnie z art. 129¹ ust. 1 pkt 3 pwp nie udziela się praw ochronnych na oznaczenie, które składa się z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności. Zmonopolizowanie takiego niedystynktywnego oznaczenia, będącego nośnikiem informacji, wyłączyłoby z jego używania inne podmioty gospodarcze oferujące podobne usługi, a tym samym naruszałoby zasadę swobody działalności gospodarczej i uczciwą konkurencję.

Określenia używane dla nazwania urządzeń vendingowych, tj. automaty świadczące określone usługi, będą coraz bardziej powszechne i w wielu przypadkach - jak w tej sprawie - stanowić będą nazwę rodzajową dla automatu wykonującego określoną czynność. W związku z tym oznaczenia takie, jako określające rodzaj maszyny (automatu), powinny pozostać w domenie publicznej do wykorzystania przez każdego przedsiębiorcę, który w ten sposób chciałby oznaczyć swoje urządzenie.

Organ badając zdolność znaku do odróżniania towaru / usługi w obrocie wziął pod uwagę trzy warstwy: fonetyczną, semantyczną, znaczeniową. Warstwa semantyczna i fonetyczna nie odróżnia w żaden sposób oznaczenia na rynku, ponieważ oznaczenie to połączenie dwóch słów zapisanych zgodnie z zasadami gramatycznymi języka polskiego. Zarówno pierwszy element "KLUCZ" oraz drugi "MAT" są połączone przez dodanie samogłoski "O" tworząc oznaczenie KLUCZOMAT. W sprawie brak jest odstępstwa od zasad językowych, które czasem poprzez ciekawą, zaskakującą pisownię mogą nadać oznaczeniu charakter odróżniający. Nazwa będąca przedmiotowym oznaczeniem oznacza automat do świadczenia pewnego rodzaju usług.

Skarżący nie zgodził się z powyższą decyzją. W skardze do Sądu zarzucił jej: I. obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 129¹ ust. 1 pkt 2 i 3 w zw. z art. 145 ust. 1 pwp poprzez błędne zastosowanie, w sytuacji gdy zgłoszony znak towarowy nadaje się do odróżnienia w obrocie towarów i nie ma charakteru opisowego, co skutkowało nieuzasadnioną odmową udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy.

II. obrazę następujących przepisów postepowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy, polegającą na:

a) naruszeniu art. 7, 77 § 1 k.p.a. wskutek braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego i tym samym braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli;

b) naruszeniu art. 80 k.p.a. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego;

c) naruszeniu art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej;

d) naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a. poprzez pominięcie w treści uzasadnienia decyzji, wyjaśnienia podstawy prawnej co do każdej z klas towarów.

Z tego powodu skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów procesu. Według skarżącego znak towarowy KLUCZOMAT, co do niektórych towarów i usług w klasach 7, 9 i 40, może zostać uznany za ,,aluzyjny znak towarowy'' i pośrednio wskazywać na przeznaczenie opatrzonych nim towarów. Nie jest tak jednak w odniesieniu do wszystkich klas towarów i usług, co do których o ochronę wnosił skarżący. Dla towarów i usług z klas 40, 42 i 45 znak ten nawet w pośredni sposób nie opisuje rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności; nawet jeśli co do niektórych klas znak uznany został za opisowy, nie powinno to skutkować odmową rejestracji w klasach pozostałych. Warstwa znaczeniowa znaku jest fantazyjna względem towarów i usług zawartych w klasach 42 i 45 i przemawia za udzieleniem prawa ochronnego na znak dla tych klas. Zgłoszenie dotyczyło również towarów, wobec których w żadnym stopniu nie można mówić o opisowym charakterze znaku, jak np. analizy przemysłowe i usługi badawcze oraz ich projektowanie, projektowanie i ulepszanie sprzętu oraz oprogramowania komputerowego (klasa 42), czy doradztwo w zakresie własności intelektualnej i licencjonowanie w zakresie własności intelektualnej (klasa 45).

Zgłoszone oznaczenie należy odnieść do konkretnych towarów wskazanych we wniosku o rejestrację znaku towarowego, co w niniejszej sprawie skutkować powinno, zgodnie z art. 145 ust 2 pwp, przyznaniem prawa ochronnego na niektóre klasy towarów nawet w przypadku uznania, że w innych klasach znakowi towarowemu brak charakteru odróżniającego.

Zarówno organ, jak i Urząd Unii Europejskiej ds. Własności lntelektualnej (EUlPO), jak dotąd przyznały prawo ochronne na znak towarowy szeregowi oznaczeń słownych zbudowanych na zasadzie podobnej co KLUCZOMAT (a prawa ochronne dla nich nie wygasły, ani nie zostały unieważnione). Przykładowo: WALUTOMAT [...], CHWILÓWKOMAT [...], URZĘDOMAT [...], PACZKOMAT [...], LODÓWKOMAT [...], KAWOMAT [...]. Uznawały więc, że słowne znaki towarowe zbudowane na schemacie ,,człon nawiązujący do towaru lub usługi, dla których ma zostać zastrzeżony" oraz ,,MAT" zasługują na przyznanie prawa ochronnego i są dystynktywne w odniesieniu do towarów/usług, które miałyby sygnować. Organ zaniechał należytego uzasadnienia co do każdej z wnioskowanych klas, co do części nie podając podstawy prawnej rozstrzygnięcia, co do części poprzestając jedynie na wskazaniu ,,to samo". Nie wyjaśnił też, dlaczego znak towarowy KLUCZOMAT jest opisowy zarówno względem maszyn do dorabiania kluczy, skrytek depozytowych czy oprogramowania; nie odniósł się również do tego, że towary i usługi w poszczególnych klasach oferowane są zupełnie różnemu kręgowi odbiorców, przykładowo usługi w klasie 42 i 45 oferowane mogą być jedynie wąskiemu kręgowi profesjonalistów. Mimo że złożony na jednym formularzu, wniosek skarżącego składał się z de facto z sześciu pomniejszych wniosków, co do różnych klas towarów i usług; organ winien więc odnieść się do każdego z nich.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi; podtrzymał zajęte stanowisko. Podkreślił w szczególności, że przeciętni odbiorcy wymienionych w wykazie towarów i usług mogą słowo KLUCZOMAT rozumieć jako urządzenie automatyczne do wydawania lub dorabiania kluczy. Przeciętny odbiorca nie działa bowiem w próżni, lecz w warunkach rynku, na którym funkcjonują takie urządzenia automatyczne jak parkomaty, bankomaty czy alkomaty. Każdy znak towarowy jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego i jest oceniany w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w tym postępowaniu. Wyniki niektórych postępowań mogą tworzyć obraz linii orzeczniczej organu, jednakże rozstrzygnięcie w jednej sprawie nie wiąże organu w kolejnych sprawach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Organ wyczerpująco wyjaśnił wszystkie istotne dla oceny podjętego rozstrzygnięcia okoliczności stanu faktycznego i prawnego sprawy, posługując się argumentacją, która – w ocenie Sądu – ma umocowanie w przepisach ustawy pwp regulujących problematykę zdolności odróżniającej znaku towarowego, w tym w szczególności znaku towarowego opisowego; tym samym argumentacja ta nie wywołuje zastrzeżeń.

Wbrew zarzutom skargi, które jednak nie podważają stanowiska organu, sporne oznaczenie KLUCZOMAT mieści się w cesze konkretnej opisowości, z której wynika, że wyłączony od rejestracji jako opisowy może być tylko taki znak, który wskazuje na konkretne cechy towaru, dla którego oznaczenia jest przeznaczony. Z tego punktu widzenia nie jest opisowym znak wskazujący cechę właściwą także innym towarom. Organ w szerokiej analizie problemu prawidłowo zinterpretował ten element opisowości znaku decydujący o braku konkretnej zdolności odróżniającej spornego oznaczenia, przy czym badał tę cechę, biorąc pod uwagę konkretne towary, dla których znak został zgłoszony. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że organ wypowiedział się w tym względzie w odniesieniu do wszystkich grup towarów zgłoszonych do oznaczania spornym znakiem w poszczególnych klasach, tj. 7, 9, 36, 40, 42 i 45; poczynione w tym zakresie wnioski i oceny odpowiadają dyspozycji przepisów art. 1291 ust. 1 pkt 2 oraz pkt 3 w zw. z art. 145 ust. 1 pwp. Stosownie do tych przepisów, stanowiących w tej sprawie materialnoprawną podstawę podjętego rozstrzygnięcia, nie udziela się prawa ochronnego na oznaczenie, które nie nadaje się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostało zgłoszone (pkt 2 ust. 1 art. 1291) oraz składa się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania, w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności (pkt 3 ust. 1 art. 1291). Jednocześnie jeżeli organ stwierdzi brak warunków wymaganych do uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy z tych przyczyn, wydaje decyzję o odmowie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy (art. 145 § 1 pwp). Przyczyny te zaliczają się bowiem do bezwzględnych przeszkód rejestracji znaku towarowego.

Funkcją każdego znaku towarowego jest zdolność odróżniania towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów pochodzących od innych przedsiębiorstw, co wprost wynika z definicji znaku towarowego zawartej w art. 120 ust. 1 pwp. Zdolność ta przejawia się w tym, że znak towarowy nie może wprowadzać uczestników obrotu w błąd co do pochodzenia towarów. Znakiem towarowym może być zatem wyłącznie oznaczenie, do używania którego można przyznać prawo wyłącznie jednemu podmiotowi, gwarantując jednocześnie prawo do swobodnego dostępu pozostałym uczestnikom obrotu gospodarczego do oznaczeń ogólnoinformacyjnych. W tym znaczeniu znak towarowy pozwala odbiorcy rozpoznać towary objęte prawem wyłącznym jako pochodzące z określonego przedsiębiorstwa, a tym samym umożliwia odróżnianie tych towarów, od towarów pochodzących z innych przedsiębiorstw. Posiadanie przez znak towarowy dostatecznych znamion odróżniających jest zatem podstawową przesłanką oceny przy udzielaniu prawa ochronnego na konkretne oznaczenie, jak również przy próbie wzruszenia takiego prawa.

Przeszkoda rejestracji znaku wynikająca z art. 1291 ust. 1 pkt 2 pwp (nie udziela się prawa ochronnego na oznaczenie, które nie nadaje się do odróżniania w obrocie towarów, dla których zostało zgłoszone) określana jest mianem konkretnej zdolności odróżniającej i badana jest w odniesieniu do konkretnych towarów, dla jakich znak został zgłoszony do ochrony, przy czym przyjmuje się, że dostateczne znamiona odróżniające oznaczenia rozumiane w sensie konkretnym pozwalają na to, by właściwy krąg odbiorców, składający się z przeciętnych, właściwie poinformowanych, dostatecznie uważnych i rozsądnych konsumentów towarów (usług) oznaczonych danym znakiem, postrzegał wskazany towar jako pochodzący z konkretnego przedsiębiorstwa (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 22 czerwca 2006 r. w sprawie C-24/05).

Reasumując tę część wywodu, za niezdolne do pełnienia funkcji znaku towarowego uważa się znaki, które pozbawione są dostatecznych znamion odróżniających w odniesieniu do towarów, dla sygnowania których zostały przeznaczone; znamion takich nie posiadają oznaczenia, które nie pozwalają zindywidualizować towaru jako pochodzącego od konkretnego przedsiębiorcy. W tej grupie oznaczeń znajdują się oznaczenia/znaki opisowe, tj. oznaczenia, które składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania, w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności (art.1291 ust.1 pkt 3 pwp); czyli elementów, których jedyną funkcją jest przekazywanie informacji o towarze (usłudze), a nie o jego pochodzeniu z określonego przedsiębiorstwa.

Znakiem opisowym jest znak, który realizuje zasadę aktualnej, konkretnej i bezpośredniej opisowości. Aktualność oznaczenia podlega ocenie obiektywnej i sprowadza się do ustalenia, czy z punktu widzenia aktualnych warunków rynku oznaczenie jest przydatne do opisu towaru i jako takie powinno być dostępne dla wszystkich jego uczestników. Reguła konkretnej opisowości wskazuje natomiast, że wyłączony z rejestracji jako opisowy może być tylko taki znak, który wskazuje na konkretne cechy tego towaru, dla którego oznaczania jest przeznaczony. Bezpośredniość opisu ma zaś miejsce wtedy, gdy znak przekazuje informację o cechach konkretnego towaru wprost, wyraźnie i jednoznacznie, tak że może być ona również odczytana wprost, a nie drogą skojarzeń (por. wyrok NSA z 9 grudnia 2011 r. II GSK 1346/10).

W niniejszej sprawie analizie podlegał neologizm (KLUCZOMAT), czyli nowy wyraz (słowo/kombinacja słów) utworzony w danym języku, aby nazwać nieznany wcześniej przedmiot czy sytuację. Zwraca również uwagę, że słowo to odpowiada temu samemu schematowi, według którego powstały i powszechnie funkcjonują w obrocie nazwy wielu innych urządzeń automatycznych (w tym tzw. automaty vendingowe, czyli urządzenia służące do sprzedaży samoobsługowej) – przykładowo bankomat, parkomat czy kawomat; to jest do członu różnicującego klucz – (tak samo jak do członów różnicujących bank -, park – czy kaw –) dodano cząstkę - mat wywodzącą się ze skróconego rzeczownika automat, a wszystko połączono spójką - o. Tworzenie tego typu form językowych, zwięzle nazywających urządzenie, jest zasadniczo naturalne/intuicyjne; jako w szczególności wyraz trendu polegającego na uproszczeniach językowych, stanowiącego odpowiedź na postępującą automatyzację życia związaną z rozwojem technologicznym. Co do zasady, znak składający się z połączenia/kombinacji słów, które mają charakter opisowy względem oznaczanych towarów (usług) ma także charakter opisowy względem tych towarów. Odmienna kwalifikacja takiego znaku mogłaby nastąpić jedynie wówczas, gdyby kombinacja elementów (słów) stanowiła coś więcej niż prostą sumę elementów składowych, przyjmując postać fantazyjnego neologizmu. Ww. oznaczenie KLUCZOMAT takiej postaci jednak nie przyjmuje; zgłoszona kombinacja elementów słownych wyczerpujących jego treść nie stanowi fantazyjnego neologizmu, a jedynie sumę części składowych, która wprost sugerując przeznaczenie wskazanych w zgłoszeniu towarów i usług, nie może służyć jako ich znak towarowy.

W takim stanie rzeczy organ prawidłowo ocenił sporne oznaczenie jako niedystynktywne dla zgłoszonych towarów i usług, skoro jest ono wyłącznie nośnikiem informacji o tych towarach i usługach, a nie o zródle ich komercyjnego pochodzenia. Tym samym oznaczenie to jako przydatne do opisu towaru/usługi powinno pozostać dostępne dla wszystkich uczestników obrotu gospodarczego. Zmonopolizowanie oznaczenia (zawłaszczenie) przez jeden podmiot wyłączyłoby z jego używania inne podmioty gospodarcze oferujące podobne towary i usługi, naruszając – jak wywiódł organ - zasadę swobody działalności gospodarczej i uczciwą konkurencję.

W stanie faktycznym sprawy nie budzi wątpliwości zasadność stanowiska organu (odnośnie zgłoszenia towarów w klasie 7), uznającego oznaczenie składające się z elementów KLUCZ i MAT zapisanych zgodnie z zasadami gramatycznymi języka polskiego, połączonych spółką O - KLUCZOMAT, za nazwę automatu do świadczenia pewnego rodzaju usług (wydawanie, dorabianie kluczy).

Dla przeciętnego należycie poinformowanego, dobrze zorientowanego i rozsądnego konsumenta znak ten nie będzie stanowić dostatecznej podstawy dla zidentyfikowania towarów i usług jako pochodzących od jednego, stałego i zawsze od tego samego producenta. Składa się bowiem z elementów/wyrazów pozbawionych zdolności odróżniającej w stosunku do towarów i usług objętych zgłoszeniem. Wyrazy te mają ścisłe i określone znaczenie; ich treść jest rozumiana natychmiastowo i bezpośrednio, bez przeprowadzania dodatkowego procesu myślowo – skojarzeniowego.

W tym sensie organ zasadnie wywiódł brak podstaw do udzielenia prawa ochronnego na ww. oznaczenie również we wszystkich pozostałych klasach towarów i usług objętych zgłoszeniem. Prawidłowo zatem odnotował, że będzie ono niedystynktywne dla oprogramowania komputerowego oraz mechanizmów do automatów uruchamianych przez wrzucanie monety, i innych urządzeń automatycznych (klasa 9); dla usług z klasy 36, ponieważ ma charakter opisowy w stosunku do towarów, tj. skrytki depozytowe, depozyty, usługi depozytów sejfowych, w odniesieniu do których oznaczenie można odebrać jako wskazujące na rodzaj (przeznaczenie) automatu; dla usług z klasy 40, ponieważ wskazując na rodzaj i przeznaczenie urządzenia ma charakter opisowy; dla usług z klasy 42, gdyż z racji dominującego charakteru warstwy znaczeniowej oznaczenia KLUCZOMAT (urządzenie automatycznie wykonujące daną czynność – dorabianie/wydawanie kluczy) nie będzie ono traktowane w odniesieniu do tych usług jako wskazanie zródła pochodzenia, czyli pozostanie w tym zakresie niedystynktywne, tak samo jak pozbawione będzie charakteru odróżniającego w odniesieniu do usług z klasy 45 (doradztwo w zakresie własności intelektualnej, licencjonowanie własności intelektualnej) z powodu ww. opisowości oraz całkowicie nieadekwatnej warstwy znaczeniowej w odniesieniu do tych usług.

Odnośnie argumentacji skargi podnoszącej konieczność odniesienia spornego oznaczenia do konkretnych towarów wskazanych we wniosku o rejestrację, co w niniejszej sprawie skutkować powinno (według skarżącego), zgodnie z art. 145 ust 2 pwp, przyznaniem prawa ochronnego na niektóre klasy towarów nawet w przypadku uznania, że w innych klasach znakowi towarowemu brak charakteru odróżniającego, jak również zarzucającej organowi zaniechanie należytego uzasadnienia decyzji co do każdej z wnioskowanych klas, w tym niewyjaśnienie dlaczego znak towarowy KLUCZOMAT jest opisowy zarówno względem maszyn do dorabiania kluczy, skrytek depozytowych czy oprogramowania, wskazać należy, że wprawdzie dane oznaczenie – co do zasady - powinno być skonfrontowane z każdym towarem bądź usługą zawartą w zgłoszeniu, jednak gdy ta sama podstawa odmowy rejestracji podnoszona jest wobec kategorii lub grupy towarów lub usług, właściwy organ ma prawo ograniczyć się do ogólnego uzasadnienia obejmującego wszystkie rozpatrywane towary lub usługi (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości z 17 maja 2017 r. w sprawie C-437/15 P i przytoczone tam orzecznictwo). Na gruncie tej sprawy nie narusza przepisów ustawy i nie podważa prawidłowości podjętego w niej rozstrzygnięcia, ograniczenie się przez organ do ogólnego (niemniej wyczerpującego, na odpowiednim stopniu szczegółowości) uzasadnienia przesłanek odmowy rejestracji znaku (w poszczególnych klasach i ich związku ze sobą), skoro istnieje ta sama podstawa tej odmowy (niedystynktywność i opisowy charakter znaku względem zgłoszonych do oznaczania tym znakiem towarów i usług) i jest ona podnoszona wobec kategorii towarów i usług między którymi istnieje na tyle bezpośredni i konkretny związek, że tworzą one jedną kategorię towarów i usług o dostatecznie jednorodnym charakterze (por. też wyrok Sądu z 16 października 2014 r. w sprawie T-458/13).

Odnotowania również wymaga, zwłaszcza w odniesieniu do zarzutów skargi kwestionujących odmowę rejestracji spornego oznaczenia dla towarów i usług zgłoszonych w ww. klasach 40, 42 i 45, dla których – według skarżącego - "znak ten nawet w pośredni sposób nie opisuje rodzaju towaru ..." (a co do niektórych towarów i usług w klasach 7, 9, i 40 może zostać uznany za aluzyjny), że organ prawidłowo ustalił w zaskarżonej decyzji opisowość spornego oznaczenia dla usług z klasy 40, które wskazuje na rodzaj i przeznaczenie urządzenia (do m.in. wyrabiania kluczy), niedystynktywność/brak funkcji znaku towarowego oznaczenia dla usług z klasy 42, którego nikt z racji dominującej warstwy znaczeniowej nie będzie traktował jako wskazania zródła pochodzenia tych usług (m.in. naukowych, technicznych i projektowych) oraz brak charakteru odróżniającego oznaczenia dla usług w klasie 45, ze względu na opisowość i całkowicie nieadekwatną warstwę znaczeniową w odniesieniu do tych usług (doradztwo w zakresie własności intelektualnej, licencjonowanie własności intelektualnej). Podkreślenia tu bowiem wymaga, że za niedystynktywny należy uznać znak, który nie nadaje się do odróżnienia w obrocie towarów lub usług, dla których został zgłoszony (art. 1291 ust. 1 pkt 2 pwp). Za niedystynktywne uważać należy te oznaczenia, które nie nadają się do realizacji funkcji oznaczenia odróżniającego (identyfikującego i komunikującego) zgłoszone towary lub usługi, czyli inaczej mówiąc do realizacji funkcji oznaczenia tożsamości zgłoszonych towarów lub usług. Chodzi tu o niezdolność oznaczenia do realizacji przedmiotowej funkcji wynikającej z jego odniesienia, jako oznaczenia o określonej naturze, do zgłoszonych towarów lub usług. Naturę tę określa struktura oznaczenia, jego sens i funkcja. Przy ocenie, czy oznaczenie ma dostateczne znamiona odróżniające, należy uwzględnić wszystkie okoliczności związane z oznaczaniem nim towarów w obrocie; zdolność odróżniająca znaku towarowego musi być oceniana, z jednej strony w odniesieniu do tych towarów lub usług i, z drugiej strony, w odniesieniu do percepcji relewantnych odbiorców, którzy są należycie poinformowanymi, uważnymi i racjonalnymi przeciętnymi konsumentami tych towarów lub usług.

Kwestię zdolności rejestracyjnej znaków towarowych ocenia się indywidualnie, uwzględniając każdy przypadek oddzielnie, a nie w oparciu o analogię do rozstrzygnięć w innych sprawach. W konsekwencji zgodność z prawem decyzji dotyczącej rejestracji oznaczenia należy oceniać wyłącznie na podstawie mających zastosowanie do tej oceny przepisów prawa, a nie na podstawie wcześniejszej praktyki decyzyjnej organu w innych sprawach – według strony skarżącej podobnych czy analogicznych. Takich też zasad przestrzegał organ w tej sprawie, podejmując indywidualne - w ustalonych okolicznościach stanu faktycznego sprawy – rozstrzygnięcie, które wyczerpująco uzasadnił, w myśl zasady, że każdy znak towarowy jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego i oceniany w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w tym konkretnym postępowaniu. W szczególności wbrew zrzutom skargi organ wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia, tj. że prawo ochronne na znak towarowy może zostać udzielone jedynie na oznaczenie dystynktywne w rozumieniu art. 1291 ust. 1 pkt 2 ustawy pwp, czyli nadające się do odróżniania w obrocie towarów/usług, dla których zostały zgłoszone, i które w zwykłych warunkach obrotu wskazują relewantnemu odbiorcy tych towarów/usług zródło ich pochodzenia. Organ wyjaśnił też w kontekście zgłoszonych w tej sprawie ww. towarów/usług charakter oznaczenia opisowego w rozumieniu art. 1291 ust. 1 pkt 3 ustawy pwp, tj. że chodzi w tym przepisie o takie oznaczenia niedystynktywne, które są nośnikiem informacji o towarach i usługach. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wywiódł szczegółowo niedystynktywność i opisowość spornego oznaczenia względem ww. towarów/usług w poszczególnych klasach. Zdaniem Sądu należy podzielić w okolicznościach stanu faktycznego tej sprawy wynikający z poczynionych przez organ w decyzji ustaleń i ocen wniosek, że oznaczenie to (KLUCZOMAT) jest oznaczeniem niedystynktywnym lub opisowym, które w odniesieniu do sygnowanych nim towarów wskazuje na ich rodzaj lub przeznaczenie, natomiast w odniesieniu do usług - na ich przedmiot. Jako takie z wyłożonych tu wcześniej powodów nie może uzyskać prawa ochronnego w postaci zarejestrowanego znaku towarowego, zważywszy również na fakt, że - jak prawidłowo ustalił organ - grupa odbiorców towarów i usług sygnowanych spornym oznaczeniem nie jest niczym ograniczona, zatem krąg tych odbiorców należy traktować szeroko, tj. obejmuje on osoby/podmioty nieprofesjonalne jak i niewątpliwych profesjonalistów.

Z tych wszystkich powodów uznając, że organ podejmując zaskarżoną decyzję nie naruszył przepisów prawa materialnego, na których oparł rozstrzygnięcie o odmowie udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy, jak również nie naruszył żadnego ze wskazanych w skardze przepisów postępowania, Sąd – nie stwierdzając też wad decyzji, które winny być uwzględnione z urzędu – na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa) oddalił skargę.