Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1403/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-11-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 4, 5, 32 i nast.
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: par. 204 ust. 5, par. 206 ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 75 poz 690
law: Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
article: art. 6 - 9, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 1 i 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędziowie : WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) WSA Waldemar Michaldo Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2014 r. sprawy ze skargi M. B. i Z. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia 13 kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenie na budowę skargę oddala


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 13 kwietnia 2011 r., znak [...] (sprostowaną postanowieniem z dnia 11 maja 2011 r., znak [...]), wydaną na podstawie art. 81 ust. 1 i 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 243 poz. 1623 z 2010 r.) i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania D. M. oraz Z. B. i M. B., Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 19 stycznia 2011 r., Nr [...], znak [...], wydaną na wniosek inwestora "D" Sp. z o.o. w K., o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę inwestycji pn. "Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalem usługowym w parterze i garażem podziemnym, wraz z wewnętrznymi instalacjami: elektryczną wod.-kan., c.o., wentylacji mechanicznej, wewnętrznym dziedzińcem z miejscami postojowymi i ukształtowaniem terenu na działce nr [...] obr. [...], wraz z przebudową zjazdu z działki nr [...] obr. [...], przełożeniem istniejącej sieci cieplnej niskich parametrów na działce nr [...] i przebudową oświetlenia ulicznego na działce nr [...] obr. [...], oraz nadbudową istniejących kominów nieruchomości położonych na dziatkach nr [...] i [...] obr. [...] - przy ul. P. w K.."

Orzekając w ten sposób Wojewoda nawiązał do zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz wskazał, że w rozpatrywanych odwołaniach zarzucono nieprawidłowy przebieg granicy działki nr [...], bezprawne jej ogrodzenie przez inwestora, utratę ważności uprawnień osób i uzgodnień, wydanie opinii ZDiT z 27 czerwca 2008 r. na rzecz podmiotu niebędącego inwestorem. Podniesiono ponadto, iż udzielone pozwolenie obejmuje działkę nr [...], która ma nieuregulowany stan prawny, jak również, że ul. P. ma zbyt małą przepustowość dla wzmożonego ruchu samochodowy, który będzie generować inwestycja. Zgłoszono zastrzeżenia dotyczące sposobu zakupu działki, brak zgody radnych dzielnicy na inwestycję. Zarzucono nierozważenie przez organ administracji i nieprzeprowadzenie analizy, czy dane przedsięwzięcie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji. Wskazano, że inwestor przedłożył do akt sprawy kserokopię decyzji WZ niepotwierdzoną za zgodność z oryginałem. W dalszej korespondencji zarzucono ponadto wady wykonanej analizy nasłonecznienia w związku z nieustaleniem charakteru pomieszczeń w budynku skarżącego, brakiem w opracowaniu wyliczeń i danych źródłowych. Podniesiono, że wadliwie zostało przyjęte w opracowaniu istnienie okna w sytuacji, gdy w tym miejscu znajdują się drzwi.

Wojewoda stwierdził następnie, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy jest wystarczający do udzielenia pozwolenia na wykonanie przedmiotowej inwestycji, wskazując na następujące okoliczności.

Organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (art. 6 k.p.a.). Zakres uprawnień kontrolnych organu administracji architektoniczno-budowlanej podany został w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Tylko w zakresie określonym w tym przepisie, w przypadku stwierdzenia naruszeń, mogą one podjąć działania korygujące.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko:

2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1 b, a także zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7; 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzeniu - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.

Organy administracji nie badają prawidłowości przyjętych w projekcie budowlanym rozwiązań. Za prawidłowość sporządzenia projektu budowlanego, w tym przyjęte w projekcie rozwiązania odpowiada projektant i jeżeli istnieje wymóg jego sprawdzenia, również sprawdzający. Zgodnie z wymogami Prawa budowlanego, osoby projektujące i sprawdzające winny się legitymować stosownymi uprawnieniami oraz przynależnością do właściwej izby samorządu zawodowego. Jak wynika z akt sprawy osoby wszyscy projektanci i sprawdzający, w dacie wykonania poszczególnych części projektu budowlanego, posiadali ważne zaświadczenia wydane przez izbę o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego. Dotyczy to również wykonania rysunków zamiennych włączonych do projekty budowlanego, który powtórnie złożono do organu pierwszej instancji w dniu 26 listopada 2010 r.

Zgodnie z art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego projektant, a także sprawdzający mają obowiązek dołączyć oświadczenie o sporządzeniu projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W przedmiotowej sprawie oświadczenia takie zostały złożone.

Odnosząc się do zgłaszanych w odwołaniach zarzutów dotyczących nieprawidłowego przebiegu granicy działki nr [...] i bezprawnego jej ogrodzenia przez inwestora należy mieć na uwadze, że projekt zagospodarowania terenu jest wykonany na potwierdzonej przez uprawnionego geodetę kopii mapy zasadniczej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i mogącej służyć do celów projektowych. Mapa ta stanowi dowód tego co zostało w niej stwierdzone. Z mapy wynika, że działka nr [...] jest niezabudowana. W ocenie organu odwoławczego brak jest dowodu wskazującego, że przebieg granicy jest inny aniżeli pokazany na przedmiotowej mapie. W przypadku wątpliwości co do rzeczywistego przebiegu granicy, ustalenie w tym zakresie może nastąpić w ramach postępowania rozgraniczeniowego lub obejmującego wznowienie granic. Odnośnie wykonanego ogrodzenia działki należy zaś mieć na uwadze, że budowa ogrodzenia o wysokości do 2,20m, które nie znajduje się od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych, nie wymaga od inwestora żadnych działań formalnych.

Co do zarzutu dotyczącego utraty ważności uzgodnień należy stwierdzić, że już w kwestionowanej odwołaniami decyzji wyjaśniono, iż inwestor przy piśmie z 25 listopada 2010 r. oraz z 9 grudnia 2010 r. przekazał do organu pierwszej instancji uzgodnienia: z ZIKiT z 18 października 2010 r. i z 18 czerwca 2010 r.; z MPEC S.A. z 2 grudnia 2010 r. i z ENION S.A. z 19 października 2010 r., w których wskazano nowy termin ważności uzgodnień. Oświadczenie MPWiK jest aktualne do 26 maja 2012 r.

Niezasadny jest również zarzut odwołania stwierdzający, że opinia ZIKiT z 27 czerwca 2008 r. w sprawie warunków technicznych dla przebudowy słupa została wydana na rzecz innego podmiotu. "U" Sp. z o.o., na którą zostało zaadresowane pismo zawierające te warunki jest firmą projektującą przedmiotową inwestycję, a zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego do obowiązków projektanta należy między innymi uzyskanie wymaganych opinii, uzgodnień. Nie ulega wątpliwości, że uzgodnienie to dotyczy przedmiotowej inwestycji.

W odniesieniu do zastrzeżeń, że udzielone pozwolenie obejmuje działkę nr [...], która ma nieuregulowany stan prawny należy mieć na uwadze, iż działka ta jest drogą gminną (znajduje się w wykazie dróg gminnych). Zarządcą drogi jest Prezydent Miasta, co wynika z art. 19 ust. 2 pkt 4 i ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych. Zgodnie z art. 20 pkt 8 tej ustawy, do zadań zarządcy drogi należy między innymi wydawanie zezwoleń na zajęcie pasa drogowego i zjazdy z dróg. Dlatego też wydana w sprawie decyzja Prezydenta Miasta z 22 września 2009 r., znak [...], zezwalająca na przebudowę zjazdu i na wejście w teren działki drogowej nr [...] obr. [...] w granicach istniejącego pasa drogowego jest dokumentem wystarczającym zarówno dla lokalizacji przebudowy tego zjazdu, jak i do dysponowania przez inwestora nieruchomością na cele budowlane dla jej wykonania.

Nie mogą również zostać uwzględnione zgłaszane obawy o zbyt małą przepustowość ul. P. dla wzmożonego ruchu samochodowego, który będzie generować nowa inwestycja. Pismem z 5 maja 2008 r., znak [...], Zarząd Komunalny w K. uzgodnił sposób obsługi komunikacyjnej inwestycji wskazując ul. Prochową, jako zapewniającą dojazd do nieruchomości. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie jest właściwy do oceny, czy wskazany sposób dojazdu jest prawidłowy i wystarczający.

Odpowiadając na zgłaszane zastrzeżenia związane ze sposobem nabycia nieruchomości należy stwierdzić, że zagadnienia te pozostają poza kontrolą w ramach niniejszego postępowania. Ze względu na cywilnoprawny charakter dla dochodzenie ewentualnych roszczeń z tego tytułu właściwościowe są sądy powszechnych.

Nie mogą zostać uwzględnione zastrzeżenia związane z brakiem zgody radnych na inwestycję, bowiem nie ma przepisu, z którego wynika konieczność uzyskania zgody radnych dotyczącej planowanej inwestycji na etapie procedowania wniosku o pozwolenie na budowę.

W odpowiedzi na zgłaszane uwagi dotyczące nieprzeprowadzenia przez organ administracji postępowania wynikającego z potrzeb ochrony środowiska należy wyjaśnić, że zakres warunków wynikający z tej ochrony został określony w decyzji o warunkach zabudowy. Odnośnie ochrony zieleni inwestor uzyskał postanowienie uzgadniające Prezydenta Miasta z 10 grudnia 2008 r. Sporządzona została dokumentacja geologiczno-inżynierska, która została uzgodniona bez zastrzeżeń. Z akt sprawy wnika nadto, że wody opadowe w całości będą odprowadzane do miejskiej kanalizacji opadowej, a więc nie będzie naruszony stan wody na gruncie ze szkodą dla terenów sąsiednich. Natomiast jak wynika z oświadczenia inwestora z 6 maja 2010 r., masy ziemne mają być w całości wywiezione na zwałkę. Zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Rodzaje takich przedsięwzięć, zostały określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Przedmiotowa inwestycja nie jest wymieniona w tym rozporządzeniu, co oznacza, że brak jest potrzeby uzyskania przez inwestora decyzji w tym zakresie.

W odniesieniu do uwagi związanej z brakiem w aktach sprawy oryginału decyzji o warunkach zabudowy należy wskazać, że w dniu 30 marca 2011 r. pełnomocnik inwestora przedłożył oryginał decyzji prezydenta Miasta z 18 grudnia 2007 r. Nr [...] o ustaleniu warunkom zabudowy dla przedmiotowego zamierzenia inwestycyjnego. Znajdująca się w aktach sprawy kserokopia tej decyzji potwierdzona za zgodność z oryginałem przez inwestora ma treść i załącznik tożsame z oryginałem.

Odnosząc się do zastrzeżeń związanych z wykonaną analizą nasłonecznienia w kontekście braku ustalenia charakteru pomieszczeń w budynku skarżącego, brakiem wyliczeń i wadliwym przyjęciem w opracowaniu istnienia okna w miejscu, gdzie znajdują się drzwi, należy stwierdzić, że brak ustaleń charakteru pomieszczenia, w odniesieniu do którego badano czas nasłonecznienia i wykonana w przedmiotowej sprawie niepotrzebnie analiza w odniesieniu do pomieszczeń znajdujących się za drzwiami , w tym przypadku pozostaje bez znaczenia dla oceny spełnienia wymogów w zakresie nasłonecznienia w pomieszczeniu skarżącego. Analizę nasłonecznienia pomieszczeń w budynkach mieszkalnych wykonuje się wyłącznie w odniesieniu do pokoi mieszkalnych. Obowiązujące przepis techniczno-budowlane nie stawiają innym pomieszczeniom wymogów w tym zakresie. Dlatego dokonana analiza nasłonecznienia w odniesieniu do pomieszczenia - w założeniu pokoju mieszkalnego, posiadającego jedno okno znajdujące się bliżej nowoprojektowanego budynku - jest miarodajna do oceny czy spełniony jest wymóg wynikający z § 60 ust. rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Zgodnie z § 60 ust. 1 rozporządzenia, pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca i 21 września) w godzinach 8.00- 16.00, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 7:00-17:00. Jak wynika ze znajdującego się w aktach opracowania dotyczącego nasłonecznienia pokoi w budynkach mieszkalnych, w budynku skarżącego nr [...], od godziny 11:25 nowoprojektowany budynek przestanie rzucać cień na elewację południową budynku skarżącego i od tej godziny pokoje w budynku będą miały słońce, brak jest bowiem innej przeszkody (obiektu), który ograniczałby nasłonecznienie tej elewacji. Należy więc uznać, że pokoje mieszkalne w budynku skarżącego będą miały czas nasłonecznienia ponad 3 godziny (od 11:25 do 17.00). Pokoje w budynku nr [...] również mają zapewniony wymagany czas nasłonecznienia. Najmniej nasłoneczniony pokój (parter, pokój z oknem znajdującym się najbliżej projektowanego budynku) ma czas nasłonecznienia wynoszący ponad 5 godzin (od 9 do 14).

Niezależnie od powyższego należy dodać, że spełniony jest również wymóg naturalnego oświetlenia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Zgodnie bowiem z § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, warunek naturalnego oświetlenia uznaje się za spełniony jeżeli między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m. Jak wynika z materiału dowodowego, tj. projektu zagospodarowania działki i rysunku analizy przesłaniania, w polu widzenia z okna zarówno budynku nr [...], jak i nr [...], wyznaczonym w sposób wskazany w ww. przepisie, nie występuje obiekt budowlany o wysokości przesłaniania większej, aniżeli jego odległość od przesłanianego budynku.

Projektowany obiekt nie powoduje zatem ograniczeń w zakresie naturalnego oświetlenia (światła dziennego) w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi i nasłonecznienia pokoi w sąsiednich budynkach.

Odnośnie zakwestionowania przez inwestora w piśmie z 28 marca 2011 r. skuteczności zastrzeżeń w korespondencji złożonej w trakcie trwającego postępowania odwoławczego, ale po upływie terminu określonego w art. 129 § 2 k.p.a., należy mieć na uwadze mając zasady ogólne określone w rozdziale 2 k.p.a., a w szczególności art. 7, i 10 k.p.a. mówiący o tym, że na każdym etapie postępowania strony mają prawo wypowiedzieć się co do zebranych dowodów, że organ administracji publicznej ma obowiązek dokładnie wyjaśnić stan faktyczny.

Należy stwierdzić, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jest wystarczający do uznania, iż inwestycja została przygotowana w sposób prawidłowy. Projekt budowlany nie narusza wymogów wynikających z decyzji o warunkach zabudowy, w szczególności w zakresie linii zabudowy, wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy, szerokości elewacji frontowej, geometrii dachu, wysokości górnej krawędzi elewacji frontowej.

Projekt zagospodarowania działki został wykonany na kopii mapy zasadniczej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i nie narusza przepisów techniczno-budowlanych.

Inwestor uzyskał zgodę na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych w odniesieniu do wymogów wynikających z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w zakresie możliwości lokalizacji ściany bez otworów okiennych i drzwiowych w projektowanej budowie budynku garażu na działce budowlanej nr [...] i bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami budowlanymi nr [...] i [...] przy ul. P.

Stosownie do wymogów § 206 § ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury -wykonana została ekspertyza techniczna stanu obiektów istniejących na działkach nr [...] i nr [...], uwzględniająca oddziaływanie wywołane wzniesieniem nowego budynku. Z ekspertyzy tej wynika, że oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku na budynki sąsiednie nie będą miały negatywnego wpływu na ich stan bezpieczeństwa i przydatność do użytkowania.

Opracowane zostały również: "Plan operacyjny ochrony przed powodzią na etapie budowy" i "Plan operacyjny ochrony przed powodzią na etapie eksploatacji inwestycji", których konieczność sporządzenia wynika z decyzji o warunkach zabudowy.

Inwestor uzyskał niezbędne w sprawie uzgodnienia i opinie. Organ w niniejszym postępowaniu bada jedynie posiadanie przez inwestora uzgodnień i opinii, nie ma natomiast uprawnień do ich weryfikacji. Odpowiedzialność za określoną treść uzgodnień i opinii ponoszą jednostki opiniujące i uzgadniające, a za realizację wymogów z nich wynikających projektant.

W aktach sprawy znajduje się informacja dotycząca bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, kopie uprawnień budowlanych, a także zaświadczenia o przynależności do właściwej izby samorządu zawodowego. Osoby projektujące i sprawdzające posiadają uprawnienia, których zakres pozwala na wykonanie przedmiotowego projektu budowanego.

Zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę. Z kolei przepis art. 32 ust. 4 ustawy wskazuje, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu jak również złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania terenem na cele budowlane.

Inwestor spełnił wymogi będące przedmiotem oceny organu administracji wynikającej z art. 35 ust. 1 jak i z art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego. Przedmiotowa inwestycja nie narusza występujących w obszarze oddziaływania uzasadnionych interesów osób trzecich.

Zgodnie z art. 4 Prawu budowlanego, każdy ma prawo zabudowy nieruchomości, jeżeli wykaże prawo do dysponowania terenem na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.

Analiza przedłożonego materiału dowodowego nie wykazała naruszenia prawa materialnego, które uprawniałoby organ administracji do zakwestionowania prawidłowości przedmiotowej inwestycji. Tym samym inwestor jest uprawniony do korzystania z prawa wynikającego z art. 4 Prawa budowlanego.

Skargę na decyzję Wojewody z dnia 13 kwietnia 2011 r., znak [...], wnieśli w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie M. B. i Z. B., w której domagali się uchylenia w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, stwierdzenia, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

Skarżący zarzucali naruszenie:

- art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane w zw. z § 206 ust. 1 w zw. z § ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez brak uwzględnienia w toku postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji uzasadnionych interesów skarżących, jako współwłaścicieli nieruchomości znajdującej się w strefie oddziaływania inwestycji budowlanej na działce nr [...] przez sporządzenie wadliwej i niezupełnej ekspertyzy technicznej, bez uprzedniej wizji lokalnej, dokonania odkrywek fundamentów oraz oceny stanu technicznego budynku (w tym w szczególności ściany szczytowej budynku skarżących od strony inwestycji) znajdującego się na działce nr [...] przy ul. P. w K., i związku z tym brak należytego określenia czy oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku nie będą miały negatywnego wpływu na bezpieczeństwo i przydatność do użytkowania budynków sąsiednich, w tym budynku skarżących;

- § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w zw. z art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane poprzez brak oceny zgodności przedłożonego projektu z wymaganiami ochrony środowiska, a w szczególności analizy czy w sprawie występuje konieczność uzyskania przez inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, w sytuacji kiedy wniosek o wydanie decyzji o wydanie pozwolenia na budowę inwestor złożył w dniu 6 maja 2010 r., a więc przed datą wejścia w życia wyżej wymienionego rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, co nastąpiło w dniu 15 listopada 2010 r.;

- art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane poprzez brak w aktach sprawy oryginału lub uwierzytelnionej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej lub inny uprawiony podmiot decyzji o warunkach zabudowy wydanej dla planowanej inwestycji i przyjęcie, że jej uwierzytelnienie w toku postępowania odwoławczego - bez możliwości weryfikacji i udziału stron postępowania - było wystarczające;

- naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, 77, 107 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie zagrożeń mogących powstać w skutek podjęcia przez inwestora budowy nowego budynku w zabudowie plombowej, między budynkami wybudowanymi w okresie przedwojennym, bez samodzielnego ustalenia (lub zobowiązania inwestora do ustalenia) ich stanu technicznego, konstrukcji, warunków przyrodniczo-środowiskowych na działce nr [...], takich jak: budowa geotechniczna gruntu (rodzaj, stan gruntu) i poziom zwierciadła wód gruntowych celem wyeliminowania możliwości ujemnego wpływu inwestycji na nieruchomość skarżących, w tym możliwości utraty stabilności przez budynek skarżących przy ul. P. w K. i nie wzięcie pod rozwagę słusznego interesu skarżących domagających takich ustaleń się w pismach poprzedzających wydanie decyzji przez organ pierwszej instancji;

- art. 106 k.p.a. poprzez oparcie zaskarżonej decyzji na nieaktualnych opiniach i brak sporządzenia aktualnych opinii innych organów koniecznych do wydania zaskarżonej decyzji, w szczególności opinii w zakresie ochrony środowiska, przyłączy gazowych, wodno-kanalizacyjnych, wykonania słupa oświetlenia ulicznego oraz wykonania zjazdu z drogi publicznej.

W uzasadnieniu powyższego skarżący podnosili, że w orzecznictwie wielokrotnie wskazywano, iż dla oceny czy nie zostały naruszone uzasadnione interesy osób trzecich w rozumieniu art. 5 Prawa budowlanego koniecznym jest ustalenie, czy wzniesienie danego obiektu, a także jego przebudowa odpowiada normom Prawa budowlanego, warunkom techniczno - budowlanym i czy nie powoduje pogorszenia warunków sanitarnych oraz uciążliwości dla otoczenia. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w art. 5 Prawa budowlanego, obejmuje szeroki zakres badania oddziaływania jednej nieruchomości na sąsiednie, a wyliczenie zawarte w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego ma charakter jedynie przykładowy. Równocześnie jednak zasada ochrony interesów osób trzecich podlega ograniczeniom wynikającymi z ustaw, w tym m.in. Prawa budowlanego. Jeżeli więc decyzja o pozwoleniu na budowę (bądź decyzja o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych) nie wykazuje żadnej sprzeczności z wymogami określonymi we wskazanych wyżej ustawach, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich. Nie chodzi bowiem o wszelkie utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, a jedynie o takie, które dotyczyć mogą naruszeń interesów prawnych, a nie interesów faktycznych innych osób. O naruszeniu interesu osób trzecich można natomiast mówić jedynie wtedy, gdy zostały naruszone w tym względzie konkretne przepisy.

W okolicznościach niniejszej sprawy skarżący wskazują na przepisy prawne, których naruszenie powoduje naruszenie ich interesu w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Skarżący są współwłaścicielami budynku położonego na działce bezpośrednio graniczącej z inwestycją, której dotyczy zaskarżona decyzja. Nieruchomość ta, to budynek dwukondygnacyjny zbudowany w latach 20 tych XX wieku. Jego ściany nośne podłużne i poprzeczne piwniczne nie mają stężeń (usztywnienie konstrukcji budowlanej lub jej elementu za pomocą dodatkowych skośnych elementów konstrukcyjnych). Stateczność więc w dużej mierze zapewnia budynkowi własny ciężar ścian pionowych oraz pionowe reakcje podpór stropów. Z uwagi na taki układ konstrukcyjny budynku - stropy drewniane belkowe oparte na ścianach nośnych podłużnych nie "skotwione" ze ścianą szczytową, brak belek wieńczących w poziomie stropów - bardzo prawdopodobnym jest utworzenie się niekorzystnego układu statycznego w formie swobodnej ściany szczytowej. Tymczasem planowana inwestycja wymaga przeprowadzenia głębokich prac ziemnych, 4-5 m poniżej poziomu istniejących fundamentów sąsiedniego budynku. Ponadto, budynek podlega stałym drganiom wywołanym pracami ziemnymi i ciężkiego sprzętu służącego odwiertom.

Zasadny jest zatem zgłaszany przez skarżących zarzut dotyczący ekspertyzy technicznej wykonanej na podstawie § 206 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Przepis ten stanowi, że w przypadku, o którym mowa w § 204 ust. 5 tego rozporządzenia (tzn. jeżeli istnieje obawa, czy wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego może powodować zagrożenia dla bezpieczeństwa użytkowników obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania) budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku. Ekspertyza sporządzona na potrzeby tej sprawy przed organami administracji nie zawiera żadnych podstaw faktycznych, jej wydania, w tym nie przeprowadzono żadnej wizji lokalnej, czy też badania stanu technicznego budynku należącego do skarżących. Organy administracji nie wiedziały, zatem czy obliczenia dotyczące konstrukcji planowanego budynku w projekcie budowlanym są prawidłowe z perspektywy oddziaływania na budynek skarżących. Sama zaś ekspertyza nie pozwala na prześledzenie prawidłowego toku jej wykonania. Nie zawiera ona zresztą żadnych istotnych konkluzji mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania budynków sąsiednich, w tym budynku skarżących. Zasadność zarzutów skarżących potwierdziła się zresztą zaraz po rozpoczęciu robót budowlanych przez inwestora. Mianowicie już w kilkanaście dni po rozpoczęciu intensywnych prac ziemnych przez inwestora pojawiły się liczne spękania na nieruchomości skarżących, świadczące o naruszeniu konstrukcji budynku.

W zakresie zarzutu braku opinii organów na podstawie art. 106 k.p.a. w skarżący podnosili, że organ wbrew treści art. 106 k.p.a. nie dokonał wymaganych ustawę Prawo budowlane uzgodnień z innymi organami. Podstawą wydania zaskarżonej decyzji były nieaktualne opinie, których okres obowiązywania upłynął.

Procedura uzgodnieniowa została przeprowadzona w 2008 r. przed wydaniem pierwszej decyzji o pozwoleniu na budowę w niniejszej sprawie. Pozostawiając na boku kwestię sposobu jego przeprowadzenia należy wskazać, że organ pierwszej instancji po każdym kasatoryjnym orzeczeniu organu odwoławczego powinien był w świetle art. 138 § 2 k.p.a. przeprowadzić postępowanie wyjaśniające (czyli dowodowe) "w całości lub znacznej części", co pozwala mu na wydanie nowej, już niewadliwej decyzji. Niestety organ pierwszej instancji tego zaniechał, co jest tym bardziej rażącym uchybieniem, bowiem w zakresie okoliczności objętych opiniami (w szczególności w kwestiach przyłącza wodno-kanalizacyjnego oraz komunikacyjnych) nastąpiła kardynalna zmiana w czasie dwóch lat dzielących postępowanie uzgodnieniowe od wydania zaskarżonej decyzji i ustalenia w nich dokonane straciły aktualność na skutek dynamicznie zmieniającej się rzeczywistości prawnej i faktycznej (w szczególności w zakresie komunikacyjnym).

Ponadto opinia ZDiT z dnia 27czerwca 2008, znak [...], została wydana na rzecz innego podmiotu niż inwestor, a brakuje jakichkolwiek dokumentów świadczących o porozumieniu tych podmiotów w kwestii wykonania przeniesienia słupa oświetlenia ulicznego przy ul. P.

Naruszenie prawa materialnego polega na tym, iż organy wydając zaskarżoną decyzję nie uwzględniły zmiany przepisów ustawowych w zakresie ochrony środowiska. W dniu 15 listopada .weszła w życie ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227). Przepis art. 144 tej ustawy wprowadził szereg istotnych zmian w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo o ochronie środowiska, m.in. postanowieniem art. 144 pkt 9 ustawy uchylono dział V i VI ustawy – Prawo ochrony środowiska, wprowadzając w ich miejsce nowe uregulowania. W miejsce uchylonych działu V (udział społeczeństwa w postępowaniu w sprawie ochrony środowiska) oraz VI (postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko) ustawy - Prawo ochrony, weszły w życie uregulowania ustawy z dnia 3 października 2008 r. dotyczące m.in. oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz na obszar Natura 2000 (dział V ustawy). W rozdziale 3 działu V unormowano reguły wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 71-87 ustawy z 3 października 2008 r.). Co od zasad wydawania tych decyzji wprowadzono istotną dla oceny legalności decyzji będącej przedmiotem skargi - zmianę polegającą na tym, iż wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.

Oznacza to, iż organy prowadzące postępowanie o wydanie pozwolenia na budowę winny rozważyć, czy dla danego przedsięwzięcia nie zachodziła potrzeba wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przed wydaniem takiej decyzji.

§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko stanowi, że do postępowań w sprawie decyzji, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe. Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 15 listopada 2010 r., a sam wniosek o wydanie decyzji o wydanie pozwolenia na budowę inwestor złożył 6 maja 2010 r. Oznacza to, że akt prawny jaki został zastosowany przez organ drugiej instancji w zakresie niniejszej sprawy był niepoprawny, a właściwym było rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.

Skarżący podnieśli również, że w aktach sprawy brak oryginału lub uwierzytelnionej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej lub inny uprawiony podmiot decyzji o warunkach zabudowy, wydanej dla planowanej inwestycji. Znajdująca się w aktach sprawy kopia została uwierzytelniona wyłącznie przez samego inwestora, co z pewnością nie spełnia wymogów należytego poświadczenia autentyczności decyzji, mającej przecież fundamentalne znaczenie w sprawie. Przedłożenie oryginału decyzji w toku postępowania odwoławczego nie można uznać za sanowanie uchybienia organu pierwszej instancji, bowiem decyzja ta nie była uwierzytelniona przez organ pierwszej instancji i nie podlegała weryfikacji przez inne strony postępowania, które miały także prawo zapoznać się z uwierzytelnionym urzędowo odpisem.

Rozwijając zarzut zarzut naruszenia naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny na wynik sprawy, tj. art. 7, 77, 107 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego w zakresie zagrożeń mogących powstać w skutek podjęcia przez inwestora budowy nowego budynku w zabudowie plombowej, między budynkami wybudowanymi w okresie przedwojennym, bez samodzielnego ustalenia (lub zobowiązania inwestora do ustalenia) ich stanu technicznego, konstrukcji, warunków przyrodniczo-środowiskowych na działce nr [...] takich jak geotechniczna budowa gruntu (rodzaj, stan gruntu) i poziom zwierciadła wód gruntowych celem wyeliminowania możliwości ujemnego wpływu inwestycji na nieruchomość skarżących, w tym możliwości utraty stabilności przez budynek skarżących przy ul. P. w K.

Z. B. i M. B. podkreślali nie wzięcie pod rozwagę słusznego interesu skarżących, którzy domagali się takich ustaleń. Stan taki nie pozwala na przyjęcie, że interes prawny skarżących został uwzględniony. Oczywiste jest, że w zależności od wielkości i ciężaru znajdujących się na gruncie budynków i innych urządzeń potrzebne jest odpowiednie oparcie. Dlatego dokonujący robót ziemnych inwestor powinien brać pod uwagę przy ocenie siły oparcia sąsiedniego gruntu i zależnego od niej oraz sposobu dokonywania robót ziemnych, nie tylko sam grunt, lecz także i jego części składowe. Podmiot, który dokonuje robót ziemnych ma obowiązek zabezpieczenia nieruchomości sąsiednich przed utratą oparcia przez zastosowanie odpowiednich urządzeń i środków zaradczych, jeśli brak tego zabezpieczenia mógłby tę utratę spowodować. Zabezpieczenie nieruchomościom sąsiednim potrzebnego im oparcia nastąpi przeto w zasadzie wtedy, gdy są zastosowane takie środki zabezpieczające, które wystarczą do utrzymania zwartości gruntu i jego składowych części. Zabezpieczenie nieruchomościom sąsiednim oparcia powinno być takie, aby nieruchomość ta wytrzymała również ciężar części składowych, których choć jeszcze nie ma lecz ze wzniesieniem których - przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności, zwłaszcza położenia nieruchomości - należy się liczyć.

Zabezpieczenie nieruchomości sąsiedniej przed grożącą jej utratą oparcia powinno nastąpić w takim czasie, żeby wykluczyć niebezpieczeństwo jej runięcia lub zapadnięcia, a więc poprzez nałożenie na inwestora konkretnych obowiązków w zakresie procesu budowlanego. W zależności zatem od rodzaju i zakresu robót ziemnych oraz rodzaju gruntu środki zaradcze, niezbędne dla zapewnienia nieruchomości sąsiedniej oparcia, należy zastosować przed rozpoczęciem robót ziemnych lub w czasie ich trwania. W każdym razie dokonywanie robót ziemnych nie powinno nawet chwilowo pozbawić nieruchomości sąsiedniej oparcia i wywołać niebezpieczeństwo jej runięcia lub zapadnięcia.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Uczestniczka D. M. wnosiła o uwzględnienie skargi, popierając zgłoszone w niej zarzuty.

Uczestniczka "D" Sp. z o.o. w K. domagała się oddalenia skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi administracyjnymi ( tekst jednol. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - oznaczana dalej jako p.p.s.a. ) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Wady, skutkujące koniecznością uchylenia aktu administracyjnego, stwierdzeniem jego nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W razie nie stwierdzenia podstaw do wyeliminowania zaskarżonego aktu administracyjnego z obrotu prawnego sąd skargę oddala, co wynika z art. 151 p.p.s.a.

Mając na uwadze treść powołanych na wstępie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego w nich materiału i przebiegu postępowania należy uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zaskarżonym w sprawie aktem jest decyzja organu drugiej instancji, którą na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołań D. M. oraz Z. B. i M. B., Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 19 stycznia 2011 r., Nr [...], znak [...], o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleni inwestorowi "D" Sp. z o.o. w K. pozwolenia na budowę inwestycji pn. "Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego z lokalem usługowym w parterze i garażem podziemnym, wraz z wewnętrznymi instalacjami: elektryczną wod.-kan., c.o., wentylacji mechanicznej, wewnętrznym dziedzińcem z miejscami postojowymi i ukształtowaniem terenu na działce nr [...] obr. [...], wraz z przebudową zjazdu z działki nr [...] obr. [...], przełożeniem istniejącej sieci cieplnej niskich parametrów na działce nr [...] i przebudową oświetlenia ulicznego na działce nr [...] obr. [...], oraz nadbudową istniejących kominów nieruchomości położonych na dziatkach nr [...] i [...] obr. [...] - przy ul. P. w K."

Wskazane wyżej decyzje zostały wydane po ponownym rozpatrzeniu sprawy w toku instancji, a to w związku decyzją kasacyjną Wojewody z dnia 10 listopada 2010 r., znak [...], co do której nie wniesiono skargi. W ramach aktualnie przeprowadzonej kontroli tego aktu nie dostrzeżono podstaw do jego eliminacji z obrotu prawnego albowiem rozstrzygnięcie zawarte w powyższej decyzji było uzasadnione z przyczyn w niej wskazanych.

Z uwagi na określony we wniosku inwestora przedmiot postępowania w sprawie niniejszej znajdują zastosowanie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednol. Dz.U. z 2010 Nr 243, poz. 1623 ze zm. – dalej w skrócie Pb), regulacje do których ona wprost odsyła, względnie również zawarte w ustawach szczególnych, a także przepisy k.p.a.

Artykuł 4 Pb stanowi, że każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami.

Regulacje, które należy uwzględniać w myśl powołanego przepisu, zawarte są w ustawach i aktach normatywnych innych rang, zaś wystąpienie przesłanek do ich zastosowania zależy od rodzaju inwestycji.

W myśl art. 5 ust. 1 Pb, obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając: 1) spełnienie wymagań podstawowych dotyczących: a) bezpieczeństwa konstrukcji, b) bezpieczeństwa pożarowego, c) bezpieczeństwa użytkowania, d) odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska, e)ochrony przed hałasem i drganiami, f) odpowiedniej charakterystyki energetycznej budynku oraz racjonalizacji użytkowania energii; 2) warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie: a) zaopatrzenia w wodę i energię elektryczną oraz, odpowiednio do potrzeb, w energię cieplną i paliwa, przy założeniu efektywnego wykorzystania tych czynników, b) usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów; 2a) możliwość dostępu do usług telekomunikacyjnych, w szczególności w zakresie szerokopasmowego dostępu do Internetu; 3) możliwość utrzymania właściwego stanu technicznego; 4) niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich; 5) warunki bezpieczeństwa i higieny pracy; 6) ochronę ludności, zgodnie z wymaganiami obrony cywilnej; 7) ochronę obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów objętych ochroną konserwatorską; 8) odpowiednie usytuowanie na działce budowlanej; 9) poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej; 10) warunki bezpieczeństwa i ochrony zdrowia osób przebywających na terenie budowy.

Cytowany przepis ma charakter zasady ogólnej, którą uwzględnia się przy interpretacji postanowień ustawy Prawo budowlane, natomiast wskazane w nim wymagania podlegają konkretyzują w dalszych jej przepisach oraz rozporządzeniach wykonawczych. Do takich aktów należy w szczególności rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz.U. Nr 75, poz. 690 z póżn. zm. – zwane dalej w skrócie rozporządzeniem), które wydano na podstawie delegacji zawartej w art. 7 ust. 2 pkt 1 Pb, uwzględniając wymagania, o których mowa w art. 5.

Zasady i tryb wydawania pozwoleń na budowę ustawodawca unormował w art. 28, 32 - 36 Pb.

Uwzględniając zarzuty skargi wskazać należy nadto na art. 7 k.p.a, w myśl którego w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania, jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności oraz wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego, obligując organ administracji publicznej do wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych związanych z daną sprawą na podstawie wszelkich dostępnych dowodów. Z zasady tej wynika między innymi rozwijany w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie z urzędu jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji. Zakres postępowania dowodowego zależy jednakże od przedmiotu sprawy administracyjnej. Konsekwencją obowiązywania zasad praworządności i prawdy obiektywnej jest także regulacja zawarta w art. 107 § 1 k.p.a., ustanawiającym obok innych wymogów decyzji obowiązek organu zawarcia w niej podstawy prawnej i uzasadnienia faktycznego, które w myśl § 3 tego artykułu powinno w szczególności obejmować wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Odpowiednie ujawnienie procesu decyzyjnego w sferze podstawy faktycznej rozstrzygnięcia stanowi jedną z gwarancji prawidłowej realizacji zasady swobodnej oceny dowodów z art. 80 k.p.a., rozumianej jako ocena tego materiału na podstawie całokształtu zgromadzonych dowodów, następująca zgodnie z zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego (zob. między innymi: A. Wróbel- komentarz do art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II.; C. Martysz- komentarz do art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego, [w:] G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Tom l i II, Zakamycze, 2005; J. Borkowski: Glosa do wyroku NSA z dnia 6 października 1993 r., l SA 1270/93, OSP 1994/7-8/131).

Naruszenie powyższych przepisów prowadzi w efekcie uchybienia zasadom praworządności ( art. 6 k.p.a.) oraz pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa ( art. 8 k.p.a.).

Nadto zgodnie z treścią art. 10 §1 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.

Wyżej wskazane przepisy obowiązują również w postępowaniu przed organem drugiej instancji (art. 140 k.p.a.) Organ odwoławczy ma bowiem obowiązek ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy, w ramach czego następuje równolegle kontrola prawidłowości decyzji organu pierwszej instancji.

Odnosząc te ogólne uwagi do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja pomimo pewnych uchybień odpowiada prawu. Powołana na wstępie jej treść świadczy o wykonaniu przez organ drugiej instancji obowiązku ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy, w tym dokonaniu oceny tych zagadnień, które z naruszeniem art. 7, art. 77 §1, art. 80 oraz art. 107§ 1 i 3 k.p.a. nie zostały poddane szerszej analizie w decyzji Prezydenta Miasta z dnia 19 stycznia 2011 r., Nr [...], znak [...], mimo wcześniejszych zarzutów stron. Zarzuty te były podnoszone co prawda jeszcze przed wydaniem pierwszej decyzji Prezydenta Miasta z dnia 23 lipca 2010 r. Nr [...], znak [...], i w niej omówione, jednakże wobec uchylenia tej decyzji przez organ odwoławczy i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, takowe wywody należało poczynić. Brak stosownych rozważań w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji, którą wydano po ponownym rozpatrzeniu sprawy, należy też uznać za naruszenie zasad z art. 6 i art. 8 k.p.a.

Dostrzegane uchybienia nie są jednak tego rodzaju, by uniemożliwiały wydanie w drugiej instancji rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. W szczególności, decyzja ta zawiera wskazanie co do podstawy prawnej jej wydania, stosowne rozstrzygnięcie, określenie obszaru oddziaływania inwestycji oraz krótkie, lecz w efekcie trafne ustalenia, co do tego, że:

- wniosek o wydanie pozwolenia na budowę w przedmiotowej sprawie został złożony w terminie ważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia 18 grudnia 2007 r. Nr [...], znak [...], o ustaleniu warunków zabudowy;

- inwestor złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w zakresie objętym decyzją;

- projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami decyzji o ustaleniu warunów zabudowy, a także wymaganiami ochrony środowiska;

- projekt zagospodarowania działki jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;

- projekt budowlany jest kompletny i posiada wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia, sprawdzenia, oraz informacje dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia;

- projektant i sprawdzający do projektu budowlanego dołączyli oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej.

W toku postępowania przed organem pierwszej instancji zgromadzono dostateczny materiał dowodowy, który z uwagi na zarzuty dowołania został przez Wojewodę zweryfikowany, poprzez zażądanie oryginału decyzji z dnia 18 grudnia 2007 r. Nr [...], znak [...], zaopatrzonej klauzulą stwierdzającą, że jest decyzja ostateczną.

Nie stanowi uchybienia mogącego mieć wpływ na wynika sprawy fakt, że akceptując rozstrzygnięcie i ustalenia wyżej powołane, a zawarte w decyzji organu pierwszej instancji Wojewoda rozbudował uzasadnienie decyzji własnej z dnia 13 kwietnia 2011 r., znak [...], w zakresie wyjaśnień będących przedmiotem zarzutów stron, przy czym nie pominął też innych istotnych kwestii. Stanowisko organu odwoławczego należy uznać niemal w całości za prawidłowe, stwierdzając, że odpowiada ono obowiązującym przepisom oraz zgromadzonym w dostatecznym zakresie dowodom.

W szczególności, nie zasługują na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy - Prawo budowlane w zw. z § 206 ust. 1 w zw. z § 204 ust. 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez brak uwzględnienia w toku postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem zaskarżonej decyzji uzasadnionych interesów skarżących, jako współwłaścicieli nieruchomości znajdującej się w strefie oddziaływania inwestycji budowlanej na działce nr [...] przez sporządzenie wadliwej i niezupełnej ekspertyzy technicznej, bez uprzedniej wizji lokalnej, dokonania odkrywek fundamentów oraz oceny stanu technicznego budynku (w tym w szczególności ściany szczytowej budynku skarżących od strony inwestycji) znajdującego się na działce nr [...] przy ul. P. w K., i związku z tym brak należytego określenia, czy oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku nie będą miały negatywnego wpływu na bezpieczeństwo i przydatność do użytkowania budynków sąsiednich, w tym budynku skarżących.

Bezzasadny jest również związany z powyższym zarzut uchybienia w tym zakresie przepisom postępowania, tj. regulacjom zawartym w art. 7, art. 77 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a.

Stosownie do § 204 ust. 5 rozporządzenia, wzniesienie budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego nie może powodować zagrożeń dla bezpieczeństwa użytkowników tego obiektu lub obniżenia jego przydatności do użytkowania.

W myśl § 206 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku, o którym mowa w § 204 ust. 5, budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku.

Wyżej powołane przepisy zostały zamieszczone w Dziale V rozporządzenia, zatytułowanym "Bezpieczeństwo konstrukcji" i dotyczą takich właśnie aspektów. Mają one związek z realizacją zasady ogólnej wyrażonej w art. 5 ust. 1 pkt 9 Pb, z której wynika, że obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Istotnym jest, że powołana zasada ogólna odnosi się nie tylko do etapu projektowania, ale także budowy obiektu budowlanego, podobnie jak regulacja z art. 206 ust. 1 rozporządzenia.

W sprawie niniejszej, a więc na etapie projektowania inwestycji, postanowieniem Prezydenta Miasta z dnia 2 czerwca 2010 r., znak [...], inwestor został zobowiązany w trybie art. 35 ust. 3 Pb, ze wskazaniem na treść § 206 ust. 1 rozporządzenia, do uzupełnienia projektu budowlanego o ekspertyzę techniczną stanu obiektów istniejącej na działkach sąsiednich nr [...] i [...] obr [...], stwierdzającą ich stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływana wywołane wzniesieniem nowego budynku, sporządzoną przez projektanta i sprawdzającego uprawnionych w branży konstrukcyjnej, w terminie do 28 czerwca 2010 r.

W związku z powyższy postanowieniem inwestor przedłożył "Ekspertyzę stanu obiektów istniejących na działkach nr [...] i [...], obr. [...] pod względem oceny stanu bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania uwzględniająca oddziaływanie wywołane wzniesieniem nowego budynku na działce przy ul. P.". Ekspertyza została wykonana przez mgr inż. P. K. ( rzeczoznawcę budowlanego w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, uprawnionego do projektowania w tej samej specjalności), zweryfikowana przez mgr inż. D. K. (posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej). Uprawnienia osób tych osób dokumentują stosowne zaświadczenia załączone do ekspertyzy. Z ekspertyzy wynika, że zakres oględzin terenu był szerszy, natomiast merytoryczne wypowiedzi zostały ograniczone do wskazanych w postanowieniu organu pierwszej instancji, które ujawniono jako podstawę formalnoprawną opracowania. W ekspertyzie zawarto opisy stanu technicznego istotnych elementów konstrukcyjnych budynków zlokalizowanych na działkach nr [...] ( pkt 3) i nr [...] ( pkt 4), za które uznano w szczególności ściany szczytowe i fundamenty, opis konstrukcji projektowanego budynku na działce przy ul. P. ( pkt 5), wskazano na warunki gruntowe w poziomie posadowienie budynków z uwzględnieniem wykonanej odrębnie dla potrzeb inwestycji dokumentacji geologiczno - inżynierskiej (pkt 6), jak również poddano ocenie sposób posadowienia projektowanego budynku od strony znajdującego się na działce nr [...] ( pkt 7) i nr [...] (pkt 8), uwzględniając odrębnie ich specyfikę w relacji do projektu budowlanego i przeprowadzając stosowne obliczenia. Z opinii wynika, że oględzinom budynków towarzyszyło wykonanie odkrywek fundamentów istniejących budynków, zaś w miarę potrzeby zawarto w niej również wskazania dotyczące nie tylko oceny rozwiązań konstrukcyjnych, ale także sposobu realizacji robót budowlanych. Z oględzin, poza opisem, sporządzono dokumentację fotograficzną, która obrazuje istotne elementy stwierdzonego stanu faktycznego. We wnioskach końcowych ekspertyzy podano, iż z przeprowadzonej analizy wynika, że oddziaływanie wywołane wzniesieniem nowego budynku na działce przy ul. P. w K. na budynki zlokalizowane na działkach sąsiednich nr [...] oraz [...] nie będą miały negatywnego wpływu na ich stan bezpieczeństwa oraz przydatności do użytkowania. Przyjęte rozwiązania posadowienia nowoprojektowanego budynku na płycie fundamentowej powoduje korzystne rozłożenie naprężeń w podłożu gruntowym oraz jego stabilizację. Ma to także bardzo korzystny wpływ na fundamenty sąsiadów redukując oddziaływanie płyty fundamentowej do pomijalnych wartości. Dowód powyższego stanowią obliczenia statyczne pokazujące, że mimo sąsiedztwa płyty fundamentowej ławy pod ścianami szczytowymi budynków zlokalizowanych na działkach nr [...] oraz [...] spełniają warunki nośności i użytkowania (osiadanie nie przekracza wartości dopuszczalnych).

Przedmiotowa ekspertyza nie budzi zastrzeżeń natury formalnoprawnej, zaś sporządzona została prze osoby posiadające odpowiednią wiedzę specjalistyczną. Nadto stosowne rozwiązania zabezpieczające statykę nieruchomości sąsiednich znalazły się już w projekcie budowlanym, na co zwrócono uwagę w ekspertyzie.

Ekspertyza nie została zakwestionowana przez strony postępowania inne, niż skarżący. Nawet jednak Z. B. i M. B. nie zgłosili co do jej treści żadnych skutecznych zarzutów formalnych albo merytorycznych, z czym nie jest równoznaczne wskazanie na różne uciążliwości, w tym ujawnione w okresie trwania prac rozbiórkowych budynku istniejącego poprzednio na terenie inwestycji, lub wyrażanie obaw, jakie na przyszłość rodzi budowa przedmiotowej inwestycji w pkt 5 i 8 pisma z dnia 19 lipca 2010 r., w zupełnym oderwaniu od zgromadzonej dokumentacji. Do przedmiotowego pisma skarżący załączyli jedynie kserokopie przekroju A-A budynku przy ul. P. Nie przełożyli natomiast ani ocen technicznych rocznych i pięcioletnich, które winni sporządzać właściciele budynków ( art. 61 – 63 Pb i 65 Pb), względnie dokumentów dotyczących poniesionych szkód związanych z pracami rozbiórkowymi. Skarżący nie twierdzili nawet, by w związku z pracami rozbiórkowymi prowadzono postępowania przed organami nadzoru budowlanego albo sądem powszechnym, zaś sporządzonej ekspertyzy nie zakwestionowali przez zarzuty formalne albo merytoryczne.

Jest faktem, że w odwołaniu od pierwszej decyzji Prezydenta Miasta z dnia 23 lipca 2010 r. Nr [...], znak [...], skarżący zarzucili nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego (art. 84 §1 k.p.a. w związku z art. 75 §1 k.p.a) i oględzin (art. 85 k.p.a.) niezbędnych dla zweryfikowania rzetelności i zasadności wniosków przedmiotowej ekspertyzy. Zarzut ten nie został szerzej rozważony w decyzji kasacyjnej Wojewody z dnia 10 listopada 2010 r., znak [...], co do której nie wniesiono jednak skargi. Zważyć należy dalej, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy skarżący nie składali umotywowanego wniosku o dokonanie oględzin, nie przedłożyli własnej ekspertyzy, ani dokumentów mogących poddać pod wątpliwość rzetelność ekspertyzy wykonanej przez mgr inż. P. K., zweryfikowanej przez mgr inż. D. K.. Organ pierwszej instancji uznał za zbędne prowadzenie postępowania dowodowego w dalej idącym zakresie, niż wskazany w decyzji kasacyjnej organu drugiej instancji. Skarżący zawiadomieni przez Prezydenta Miasta w trybie art. 10 § 1 k.p.a., pismem z dnia 2 grudnia 2010 r., o możliwości zapoznania się z materiałem dotychczas zgromadzonym, jak również o możliwości wypowiedzenia się co do zabranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań, pozostali bierni mimo, że w dniu 28 grudnia 2010 r. M. B. skorzystał z prawa wglądu do akt oraz wykonała zdjęcia projektu budowlanego. Kwestia ponoszona obecnie w skardze nie była ani przedmiotem zarzutów odwołania skarżących z dnia 7 lutego 2011 r., ani pisma uzupełniającego odwołanie z dnia 3 marca 2011 r.

Nie jest tak, że w każdym postępowaniu administracyjnym organu administracji publicznej są zobowiązane do przeprowadzania dowodu z oględzin, przesłuchania stron, wyznaczania rozprawy, względnie prowadzenia z urzędu dalej idącego postępowania dowodowego, np. przez żądanie dodatkowych ekspertyz. Podjęcie takich czynności dowodowych winno wynika z okoliczności sprawy, zaś dostatecznych podstaw ku temu nie stwarzają tylko obawy stron, niepoparte rzeczową argumentacją dotyczącą dowodów zgromadzonych już w aktach administracyjnych.

W związku z twierdzeniami skarżących podnoszonymi w toku postępowania sądowego o ujemnych skutkach, które miały wystąpić dla bezpieczeństwa ich budynku już przy realizacji przedmiotowej inwestycji na podstawi zaskarżonej decyzji, należy mieć na uwadze, że prowadzenie robót budowlanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska jest podstawą do wszczęcia postępowania przed organami nadzoru budowlanego, także wówczas, gdy roboty budowlane są prowadzone na podstawie ostatecznej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę.

Zgodnie z treścią art. 50 ust. 1 pk 2 oraz ust. 2 Pb, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy 1) podać przyczynę wstrzymania robót; 2) ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń. W myśl ust. 3 tego artykułu, w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia, w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz. W orzecznictwie wskazuje się słusznie, że skoro § 206 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690) został zamieszczony w dziale V, który odnosi się do bezpieczeństwa konstrukcji w fazie projektowania i wykonywania budynków, to wykonanie ekspertyzy w tym zakresie może być konieczne także po wydaniu pozwolenia na budowę i przed rozpoczęciem budowy, jak i w toku budowy w celu zapobieżenia zagrożeniom dla bezpieczeństwa budynków istniejących. Zatem - o ile istnieją ku temu podstawy faktyczne (możliwość zagrożenia dla bezpieczeństwa użytkowników) - taka ekspertyza może być jeszcze wykonana ( tak NSA w wyroku z dnia 21 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 1935/10, zam. zb. LEX nr 1152103). Nie stanowi naruszenia § 206 ust. 1 w związku z § 204 ust. 5 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.) nałożenie na inwestora obowiązku sporządzenia dodatkowej ekspertyzy, w tym inwentaryzacji budynków sąsiednich, po zatwierdzeniu projektu budowlanego, przed rozpoczęciem budowy por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 21 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 461/11, zam. zb. LEX nr 885085).

Taka ekspertyza mogła zatem zostać sporządzona po wniesieniu skargi, o ile były ku temu przesłanki, natomiast brak podstaw do przyjęcia, że przy zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę, a więc na etapie projektowania nie uwzględniono słusznego interesu skarżących w kwestionowanym w skardze zakresie.

Nie zasługuje również na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane poprzez brak w aktach sprawy oryginału lub uwierzytelnionej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej lub inny uprawiony podmiot decyzji o warunkach zabudowy wydanej dla planowanej inwestycji i przyjęcie, że jej uwierzytelnienie w toku postępowania odwoławczego - bez możliwości weryfikacji i udziału stron postępowania - było wystarczające. W tym zakresie należy zauważyć, że Prezydenta Miasta jest organem właściwym w niniejszej sprawie, jak również organem wydającym w pierwszej instancji decyzję o ustaleniu warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Zarówno z pism składnych przez skarżących, jaki dostępnych w aktach administracyjnych dokumentów wynika, że m.in. Z. B. i M. B. byli stronami postępowania w sprawie o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Dopiero w odwołaniu z dnia 7 lutego 2011 r. zakwestionowali oni brak w aktach sprawy oryginału lub uwierzytelnionej przez organ administracji architektoniczno-budowlanej lub inny uprawiony podmiot decyzji o warunkach zabudowy, zaś organ drugiej instancji stosowny dokument zgromadził, ujawniając tę okoliczność w uzasadnieniu decyzji. Skoro treść zgromadzonych w sprawie decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji jest analogiczna, nie istnieją przesłanki do uznania, że odstępując od zastosowania art. 10 § 1 k.p.a. organ odwoławczy pozbawił strony możliwości czynnego udziału w sprawie, względnie uchybił przepisom w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Skarga nie zawiera żadnych zarzutów co do prawidłowości ustaleń organu odwoławczego w tym zakresie, ani wskazań na eliminację z obrotu prawnego decyzji Prezydenta Miasta z dnia 18 grudnia 2007 r. Nr [...], znak [...].

Bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 106 k.p.a., który to przepis nie był w sprawie niniejszej stosowany. Odpowiednie rozważania w kwestii aktualności wymaganych w sprawie opinii, uzgodnień, czy odrębnych decyzji, zawarte zostały w zaskarżonej decyzji. W skardze nie podano, jakich uzgodnień w sprawie brak, co czyni bezprzedmiotowym szersze rozważania. Dostrzeżono natomiast słusznie, że organ odwoławczy w rozważaniach związanych z art. 71 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko uwzględnił błędnie przepisy rozporządzeniu Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Wśród tych przepisów inwestycja tego rodzaju jak przedmiotowa faktycznie nie jest zaliczana do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko albo przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. W sprawie niniejszej należało jednak stosować przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz. U. Nr 257, poz. 2573 z późn zm.). Rozporządzenie to zostało uchylone z dniem z dniem 15 listopada 2010 r., zaś w jego miejsce weszło w życie rozporządzenie powołane przez organ odwoławczy, jednakże jak wynika z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko ( Dz. U. Nr 213, poz.1397 z póżn. zm.), do postępowań w sprawie decyzji, o których mowa w art. 71 ust. 1 oraz art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe. Zgodnie zaś z treścią art. 61 § 3 k.p.a., datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej.

Niniejsze postępowania administracyjne zostało wszczęte na wniosek inwestora z dnia 6 maja 2010 r., który w tej samej dacie został zarejestrowany przez organ pierwszej instancji. Wezwanie z dnia 10 maja 2010 r. o uzupełnienie braków wniosku w trybie art. 64 § 2 k.p.a. zostało doręczone pełnomocnikowi inwestora 17 maja 2010 r. W dniu 20 maja 2010 r. inwestor uzupełnił braki formalne i fiskalne wniosku, stosowne dokumenty wpłynęły do organu pierwszej instancji 24 maja 2010 r. W sprawie brak było podstaw do stosowania rygoru pozostawienia wniosku bez rozpoznania, a zatem za datę wszczęcia postępowania należy uznać 6 maja 2010 r.

Dostrzegane przez skarżących słusznie naruszenia przepisów prawa materialnego pozostaje bez wpływu na wynik sprawy albowiem planowana inwestycja nie posiada cech uzasadniających jej zaliczenie do przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko ( Dz. U. Nr 257, poz. 2573 z późn zm.).

Kontrolując w tym aspekcie legalność wydanych decyzji, niezależnie od zarzutów skargi należy zwrócić uwagę na treść art. 96 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, w myśl którego organ właściwy do wydania decyzji wymaganej przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia, innego niż przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko, które nie jest bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, jest obowiązany do rozważenia, przed wydaniem tej decyzji, czy przedsięwzięcie może potencjalnie znacząco oddziaływać na obszar Natura 2000. W myśl ust. 2 pkt 1 tego artykułu do decyzji, o których mowa w ust. 1, należą w szczególności decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1. Takich szczegółowych rozważań w uzasadnieniach kontrolowanych decyzjach brak, nie mniej jednak stwierdzone uchybienie wymogom wynikającym z art. 107 §1 i 3 k.p.a., nie może zostać uznane za mające wpływ na wynik sprawy. Z decyzji Prezydenta Miasta z dnia 18 grudnia 2007 r. Nr [...], znak [...], wynika, że teren inwestycji nie znajduje się w obrębie parków narodowych, rezerwatów przyrody i parków krajobrazowych oraz innych form ochrony przyrody, o których mowa w przepisach o ochronie przyrody. W toku postępowania administracyjnego żadna ze stron nie twierdziła, że stan faktyczny sprawy uzasadniał bliższą analizę przedmiotowego zagadnienia. Takich zarzutów nie podnoszono również w postępowaniu sądowym. Także, uwzględniając obowiązujące w tym zakresie rozporządzenia Ministra Środowiska, decyzje Komisji Europejskiej, jak również fakt przekazania w dniu 29 października 2009 r. przez Ministra Środowiska Komisji Europejskiej projektu listy nowych specjalnych obszarów ochrony siedlisk sieci Natura 2000, na której znalazły się trzy obszary położone w całości lub w części w granicach administracyjnych Miasta [...]: [...] obszar łąkowy, [...] obszar łąkowy i Łąki [...] (obszary te zostały przyjęte przez Komisję Europejską w dniu 10 stycznia 2011 r.), w relacji do lokalizacji inwestycji, brak podstaw do uznania, że zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem prawa.

W pozostałości, aspekty związane z ochroną środowiska zostały poddane prawidłowej, szerszej ocenie w zaskarżonej decyzji.

Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności, uznając, że nie zachodzą podstawy do eliminacji zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi – jak w sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 151 p.p.s.a.