Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SAB/Wa 443/16
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
658
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Zobowiązano ... i stwierdzono, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anna Szymańska Sędziowie: Sędzia WSA Joanna Borkowska Asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 28 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi E. B. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie rozpatrzenia skargi na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu czynności zmierzających do zastosowania środków egzekuzyjnych 1. zobowiązuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] do rozpatrzenia skargi E. B. z dnia [...] grudnia 2015 r. na bezczynność wierzyciela w terminie 1 miesiąca od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego E. B. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Skarżący E. B. w dniu 22 listopada 2016 r. wniósł, za pośrednictwem organu, skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie rozpoznania jego skargi z dnia 22 grudnia 2015 r. na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] w sprawie wyegzekwowania decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nakazującej usunięcie przez właściciela sąsiedniej nieruchomości F. J. składowych odpadów na posesji przy ul. D. [...] w W.. Skarżący wielokrotnie interweniował w sprawie składowanych na działce sąsiada odpadów. Skarżący podniósł, że skargę na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w dniu 22 grudnia 2015 r. Skarga ta dotychczas nie została rozpoznana. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało skargę do Rady [...] celem jej rozpatrzenia zgodnie z właściwością. W dniu 9 maja 2016 r. skarżący otrzymał informację od przewodniczącej Rady [...], że właściwym do rozpatrzenia tej skargi jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W..

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podnosząc jest niewłaściwe do rozpoznania skargi na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] w sprawie wyegzekwowania decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2012 r., ponieważ jest to skarga, o której mowa w art. 227 K.p.a., a zatem właściwa do jej rozpoznania jest Rada [...]

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga podlega uwzględnieniu.

Nie można zgodzić się ze stanowiskiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., że wniesiona przez skarżącego pismem z dnia 22 grudnia 2015 r. skarga na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] w sprawie wyegzekwowania decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nakazującej usunięcie odpadów stanowi skargę, o której mowa w art. 227 K.p.a. W rozpoznawanej sprawie skarżący domaga się wykonania obowiązku wynikającego z decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2012 r. nakazującej usunięcie przez F. J. z jego nieruchomości zgromadzonych odpadów i zarzuca Zarządowi Dzielnicy [...] bezczynność w zakresie podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych, które doprowadzą do wykonania decyzji z dnia [...] listopada 2012 r.

Zgodnie z art. 6 § 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2016 r., Nr 599 ze zm.), w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. Na bezczynność wierzyciela w podejmowaniu tych czynności służy skarga podmiotowi, którego interes prawny lub faktyczny został naruszony w wyniku niewykonania obowiązku oraz organowi zainteresowanemu wykonaniem obowiązku. Postanowienie w sprawie skargi wydaje organ wyższego stopnia. Na postanowienie oddalające skargę przysługuje zażalenie (art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji).

Zobowiązanym do wykonania obowiązku (wykonania decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie usunięcia z nieruchomości zgromadzonych odpadów) jest F. J.. Wierzycielem zaś jest podmiot uprawniony do żądania wykonania tego obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym (art. 1a pkt 13 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków jest w odniesieniu do obowiązków wynikających z decyzji właściwy do orzekania organ I instancji. Tym samym wierzycielem w sprawie żądania wykonania obowiązku, określonego decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. jest Zarząd Dzielnicy [...], który wydał tę decyzję. Skoro zatem skarżący w skardze z dnia 22 grudnia 2015 r. zarzuca bezczynność Zarządowi Dzielnicy [...] w zakresie podejmowania czynności zmierzających do wyegzekwowania od zobowiązanego F. J. wykonania obowiązku usunięcia zgormadzonych na jego nieruchomości odpadów, to skarga ta stanowi skargę na bezczynność wierzyciela, o której mowa w art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Organem właściwym do rozpatrzenia tej skargi jest organ wyższego stopnia, którym w stosunku do organów samorządu terytorialnego jest samorządowe kolegium odwoławcze (art. 23 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i 17 K.p.a. w związku z art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Tym samym do rozpoznania skargi na bezczynność wierzyciela (Zarządu Dzielnicy [...]) właściwym jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.. Wbrew twierdzeniom Samorządowego Kolegium Odwoławczego skarga z 22 grudnia 2015 r. nie jest skargą, o której mowa w art. 227 K.p.a

Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie określają terminów, w jakich powinna być rozpatrzona skarga na bezczynność wierzyciela ani w ogóle terminów załatwienia sprawy w postępowaniu egzekucyjnym. Zgodnie z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie odpowiednio w postępowaniu egzekucyjnym, jeżeli przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowią inaczej. Należy zatem uznać, że w tej sprawie zastosowanie mają art. 12 i 35 K.p.a. W myśl art. 12 § 1 K.p.a. organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Z zasady tej wypływa dla organów obowiązek prowadzenia postępowania bez zbędnej zwłoki i opieszałości w podejmowanych czynnościach. Naturalną konsekwencję zasady szybkości postępowania stanowi wprowadzenie obowiązku załatwienia sprawy w terminach określonych w art. 35 § 1 – 5 K.p.a. Zgodnie z art. 35 K.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Do tych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu.

Z akt sprawy wynika, że decyzją z [...] listopada 2012 r. Zarząd Dzielnicy [...] nakazał F. J., właścicielowi działki nr ewidencyjny [...] położonej przy ul. D. w W. usunięcie z tej nieruchomości zgromadzonych odpadów. Tytuł wykonawczy z [...] maja 2014 r. Nr [...] r. został wystawiony przez Zarząd Dzielnicy [...]. W dniu 22 grudnia 2015 r. E. B. wniósł skargę na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] (wierzyciela) w zakresie niepodejmowania czynności mających na celu wyegzekwowanie decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z [...] listopada 2012 r. w przedmiocie nakazania F. J. usunięcia z jego nieruchomości zgromadzonych odpadów. W dniu 31 grudnia 2015 r. (data prezentaty) skarga na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] została przekazana do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.. W dniu 16 marca 2016 r. (data prezentaty) skarżący wystąpił do organu z pisemną interwencją w związku ze złożoną skargą na bezczynność, wskazując, że mimo upływu trzech miesięcy od złożenia skargi Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie załatwiło sprawy. Pismo to (z dnia 16 marca 2016 r.) w istocie stanowiło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. Po otrzymaniu wezwania, w dniu 22 marca 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze przekazało skargę z dnia 22 grudnia 2015 r. na bezczynność Zarządu Dzielnicy [...] Radzie Miasta, wskazując, że jest to skargą w rozumieniu art. 227 K.p.a. W dniu 16 maja 2016 r. (data wpływu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.) przy piśmie z 9 maja 2016 r. Rada Miasta zwróciła tę skargę, wskazując, że jest to skarga na bezczynności wierzyciela w zastosowaniu środków egzekucyjnych w trybie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. W dniu 22 listopada 2016 r. (data prezentaty) E. B. wniósł skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w zakresie rozpoznania jego skargi z dnia 22 grudnia 2015 r. na bezczynność wierzyciela Zarządu Dzielnicy [...] w sprawie wyegzekwowania decyzji Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] listopada 2012 r.

Postępowanie w tej sprawie, wszczęte skargą na bezczynność wierzyciela, o której mowa w art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dotychczas nie zostało zakończone. Od czasu wpływu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. skargi na bezczynność (31 grudnia 2015 r.) do czasu wpływu pisma skarżącego z 16 marca 2016 r., stanowiącego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa (16 marca 2016 r.) organ nie podejmował żadnych czynności w sprawie. Następnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z 22 marca 2016 r. przekazało skargą na bezczynność wierzyciela Radzie [...], wskazując że jest to skarga, o której mowa w art. 227 K.p.a. W dniu 16 maja 2016 r. Rada Miasta zwróciła skargę na bezczynność, wskazując, że skarga dotyczy bezczynności wierzyciela w zastosowaniu środków egzekucyjnych, o której mowa w art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Po zwrocie skargi, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. nie podejmowało żadnych czynności w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ nadal podtrzymywał, że jest to skarga, o której mowa w art. 227 K.p.a. W sytuacji, gdy sprawa dotyczy egzekucji obowiązku usunięcia odpadów i skarżący od wielu lat zabiega o usunięcia odpadów z sąsiedniej działki, taki sposób prowadzenia postępowania przez organ należy uznać za rażąco naruszający przepisy dotyczące załatwienia sprawy w określonych terminach. Tak długiego okresu oczekiwania na załatwienie sprawy nie uzasadnia błędna kwalifikacja tej skargi przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Z treści skargi jasno wynika, że jest to skarga, o której mowa w art. 6 § 1a ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, na co zwróciła uwagę Rada m.st. Warszawy i do której rozpoznawania właściwe jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W..

W okolicznościach tej sprawy skargę należało uwzględnić i zobowiązać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2016 r., poz. 718 ze zm.), dalej P.p.s.a., do rozpatrzenia skargi na bezczynność wierzyciela w terminie 1 miesiąca od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie bezczynność w tej sprawie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Należy zwrócić uwagę, że mimo upływu 11 miesięcy (od daty wpływu skargi na bezczynność wierzyciela do czasu złożenia skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego) sprawa nie została załatwiona, organ nie wydał postanowienia i nie podejmował żadnych czynności w tej sprawie. Oceny tej nie podważają podnoszone w odpowiedzi na skargę argumenty i nie usprawiedliwiają tak znacznego przekroczenia terminów, określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i § 1a P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.