Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 898/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2005-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6017 Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie
Skarżony organ: Rada Izby Architektów
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 12 ust. 2, art. 14 ust. 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126
law: Obwieszczenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 10 listopada 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budowlane.
article: par. 3 ust. 1, par. 3 par. 6
journal: Dz.U. 1995 nr 8 poz. 38
law: Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.
article: art. 33 pkt 6
journal: Dz.U. 2001 nr 5 poz. 42
law: Ustawa z dnia 15 grudnia  2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz. 1071
law: Obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 października 2000 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego.
Teza: 1. Krajowa Rada Izby Architektów nie jest upoważniona do określania i modyfikowania przesłanek nadawania uprawnień architektoniczno-budowlanych, a na podstawie art. 33 pkt 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów /Dz.U. 2001 nr 5 poz. 42 ze zm./ uchwalenie Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego ma na celu sprecyzowanie postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego. Regulamin postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego nie może zmieniać aktów prawnych o randze ustawy i rozporządzenia. Stanowi on jedynie przepisy prawa wewnętrznego regulujący tryb postępowania kwalifikacyjnego w ramach stosownych delegacji.

2. Na podstawie art. 7 w związku z art. 77 par. 1 Kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a stanowisko swoje uzasadnić zgodnie z wymogami art. 107 par. 3 Kpa.

TEZY

1. Krajowa Rada Izby Architektów nie jest upoważniona do określania i modyfikowania przesłanek nadawania uprawnień architektoniczno-budowlanych, a na podstawie art. 33 pkt 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów /Dz.U. 2001 nr 5 poz. 42 ze zm./ uchwalenie Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego ma na celu sprecyzowanie postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego. Regulamin postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego nie może zmieniać aktów prawnych o randze ustawy i rozporządzenia. Stanowi on jedynie przepisy prawa wewnętrznego regulujący tryb postępowania kwalifikacyjnego w ramach stosownych delegacji.

2. Na podstawie art. 7 w związku z art. 77 par. 1 Kpa organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a stanowisko swoje uzasadnić zgodnie z wymogami art. 107 par. 3 Kpa.


SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kamiński, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Asesor WSA Agnieszka Wilczewska- Rzepecka ( spr.), Protokolant Katarzyna Bednarska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 maja 2005 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania uprawnień budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Archtektów na rzecz skarżącego M. G. kwotę 500 zł. ( pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

VII SA/WA 898/04

UZASADNIENIE

[...] Okręgową Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r. na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, art. 13 ust. 1 pkt 1 i art. 14 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane, art. 11 i 24 ust. 1 ustawy 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów oraz § 8 ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie odmówiła bez przeprowadzenia egzaminu inżynierowi architektowi M. G. nadania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż stosownie do artykułu 12 ust. 1 pkt 1 i ust 2 Prawa Budowlanego warunkiem uzyskania uprawnień budowlanych jest wykazanie odpowiedniego wykształcenia technicznego i praktyki zawodowej, dostosowanych do rodzaju, stopnia skomplikowania działalności i innych wymagań związanych z wykonywaną funkcją. Wykazanie to następuje w toku postępowania kwalifikacyjnego prowadzonego przez organy samorządu zawodowego architektów na podstawie ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów, z uwzględnieniem wymogów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. W ocenie organu przygotowanie zawodowe M. G. nie odpowiada wymaganiom, o których mowa w § 3 ust. 1 i § 6 powołanego rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa, ponieważ nie posiada on tytułu magistra inżyniera architekta, a ponadto niewłaściwie prowadzony i antydatowany zeszyt praktyk wskazuje na całkowitą nieznajomość przepisów związanych z nadawaniem uprawnień o które zainteresowany wnioskował.

Od powyższej decyzji odwołał się M. G.

Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów decyzją nr [...]z dnia [...] kwietnia 2004 r. na podstawie art. 11 art. 8 pkt 4 i art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów oraz art. 12 ust. 1 pkt 1 ust. 2-7 i art. 14 ustawy Prawo Budowlane i art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu Postępowania Administracyjnego oraz § 14 ust. 2 Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego przyjętego uchwałą z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] Krajowej Izby Architektów, utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu organ wskazał, iż skarżącemu nie zostały nadane uprawnienia o jakie się ubiegał, ponieważ ustalenia dokonane przez [...] Okręgową Komisję Kwalifikacyjną na podstawie dyplomu z dnia [...] lutego 2002 r., nr [...] Wydziału Architektury Politechniki [...] w odniesieniu do nieposiadania przez wnioskodawcę odpowiedniego wykształcenia (tj. ukończonych wyższych studiów magisterskich na kierunku architektura i urbanistyka), czyli braku spełnienia podstawowej, pozytywnej przesłanki umożliwiającej dopuszczenie do egzaminu – nie budziły wątpliwości Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna wskazała, że przedstawiony przez skarżącego dyplom inżyniera architekta nie uprawnia go do ubiegania się o nadanie uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń, bowiem zgodnie z § 14 ust. 2 Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego przez "wykształcenie wyższe" rozumie się ukończenie magisterskich studiów wyższych na kierunku architektura i urbanistyka, legitymowane dyplomem magistra inżyniera architekta. Nadto organ wskazał, iż wobec niespełnienia wymogów wykształcenia nie badano praktyki wnioskodawcy, aczkolwiek Krajowa Komisja Kwalifikacyjna podzieliła ocenę organu I instancji, iż wnioskodawca nie spełnił również drugiego warunku uprawniającego go do ubiegania się o nadanie uprawnień budowlanych w postaci prawidłowego udokumentowania przebiegu praktyki zawodowej, jako że załączona do wniosku książka praktyk nie odpowiada wymogom § 6 i 7 rozporządzenia w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.

Od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł M. G. zarzucając jej błędne zastosowanie § 14 ust. 2 Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego, nie zastosowania art. 14 ust. 3 pkt. 1 litera a Prawa Budowlanego a także nie wyjaśnienia okoliczności faktycznych dotyczących przebiegu jego praktyki zawodowej, co stanowi według skarżącego naruszenie art. 77 § 1 kpa. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji nr [...] Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej oraz decyzji [...] Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Izby Architektów, a ponadto o zwrot kosztów postępowania sądowego.

W uzasadnieniu skargi M. G. wskazał, że ustawa Prawo Budowlane w art. 14 ust. 3 pkt. 1 litera a wymaga dla uzyskania uprawnień o które wnioskował posiadanie wyższego wykształcenia dla danej specjalności i powołał się między innymi na rozporządzenie rady ministrów z dnia 6 maja 2003 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Edukacji (Dz. U. nr. 98, poz 895), które wskazuje wykształcenie wyższe zawodowe jako jeden z typów wykształcenia wyższego.

W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów wniosła o oddalenie skargi podtrzymując swoją argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Skarga jest zasadna.

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002 Nr 153, poz 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art.145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie.

Bezsporna jest argumentacja [...] Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej Izby Architektów, iż wymogiem nadania uprawnień o jakie ubiega się skarżący, stosownie do art. 14 ust. 1 pkt 1 oraz art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust 2 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane a także § 3 ust. 1 i § 6 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie jest posiadanie odpowiedniego wyższego wykształcenia technicznego i praktyki zawodowej, dostosowanych do rodzaju oraz stopnia skomplikowania działalności a także innych wymagań związanych z tą funkcją. Równocześnie Sąd nie może zgodzić się zarzutami organu, iż przygotowanie zawodowe skarżącego nie odpowiada w/w wymaganiom.

Należy wskazać, iż Ustawa z 12 września 1990 r. (Dz. U. Nr 65 poz. 385 ze zm.) o szkolnictwie wyższym nie definiuje pojęcia "wykształcenie wyższe", aczkolwiek w art. 149 ust 1 stanowi, że "absolwent uczelni otrzymuje dyplom ukończenia studiów na określonym kierunku". W art. 149 ust. 2 w/w ustawy stwierdza się, iż "minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego określi w drodze rozporządzenia, rodzaje dyplomów i tytułów zawodowych oraz wzory dyplomów wydawanych przez uczelnie, uwzględniając rodzaje i kierunki studiów".

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 23 lipca 2004 r. w sprawie rodzajów dyplomów i tytułów zawodowych oraz wzorów dyplomów wydawanych przez uczelnie w § 3 określa tytuły zawodowe nadawane absolwentom studiów wyższych. Należy do nich, zarówno tytuł magistra inżyniera architekta, jak i posiadany przez skarżącego tytuł inżyniera architekta.

Utrzymując w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej, Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów powołała się w uzasadnieniu na § 14 ust. 2 Regulaminu postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego, w którym przez "wykształcenie wyższe" rozumie się ukończenie magisterskich studiów wyższych na kierunku architektura i urbanistyka, legitymowane dyplomem magistra inżyniera architekta. Powołując się na powyższe, Krajowa Komisja Kwalifikacyjna uznała iż nie zostały spełnione przesłanki zawarte w przepisach art. 12 i 14 Prawa Budowlanego.

Sąd stwierdza, iż Krajowa Rada Izby Architektów przyjmując w/w regulamin uchwałą nr [...] Krajowej Rady Izby Architektów z dnia [...] kwietnia 2003 roku w sprawie Regulaminu Postępowania Kwalifikacyjnego, dokonała w paragrafie 14 ust. 2 interpretacji ustawy. Nie ulega wątpliwości, że organ ten nie jest uprawniony do tworzenia wykładni prawa. Należy zgodzić się z twierdzeniami skarżącego, iż Krajowa Rada nie jest upoważniona do określania i modyfikowania przesłanek nadawania uprawnień architektoniczno-budowlanych a na podstawie art. 33 pkt. 6 ustawy 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów uchwalenie w/w Regulaminu ma na celu sprecyzowanie postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego. Regulamin postępowania kwalifikacyjnego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych i tytułu rzeczoznawcy budowlanego nie może zmieniać aktów prawnych o randze ustawy i rozporządzenia. Stanowi on jedynie przepisy prawa wewnętrznego regulujący tryb postępowania kwalifikacyjnego w ramach stosownych delegacji.

Należy wskazać, iż organ, zarówno pierwszej jak i drugiej instancji prawie zupełnie nie odniósł się do drugiej z koniecznych do uzyskania uprawnień budowlanych w specjalności architektonicznej do projektowania bez ograniczeń przesłanek, zawartych w przepisach art. 12 ust. 1 pkt 1 i ust 2 Ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane a także § 3 ust. 1 i § 6 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 30 grudnia 1994 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie a mianowicie praktyki zawodowej.

W uzasadnieniu [...] Okręgowej Izby Architektów stwierdzono jedynie, iż zeszyt praktyk był "(...) niewłaściwie prowadzony i antydatowany", natomiast Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Izby Architektów wskazała, iż ksiązka praktyk nie odpowiada wymogom § 6 i § 7 rozporządzenia w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie.

Na podstawie art. 7 w związku z art. 77 § 1 Kodeksu Postępowania Administracyjnego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a stanowisko swoje uzasadnić zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 Nr 153, poz. 1270) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Na podstawie art. 152 w/w ustawy stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Orzeczenie o kosztach znajduje podstawę w art. 200 powołanej wyżej ustawy.