Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 4314/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-05-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6179 Inne o symbolu podstawowym 617
Hasła tematyczne: Uprawnienia do wykonywania zawodu
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędzia WSA Marzena Milewska-Karczewska Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2015 r. sprawy ze skargi T. O. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie wydania licencji detektywa oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...], Komendant Główny Policji - działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. - dalej: "k.p.a.") oraz art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 273 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez T. O. (dalej także: "skarżący" lub "strona skarżąca") - utrzymał w mocy decyzję Komendanta Policji z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] odmawiającą wydania skarżącemu T. O. licencji detektywa.

Zaskarżona decyzja zapadła w następujących stanie faktycznym i prawnym.

W dniu 30 kwietnia 2014 r. skarżący T. O. wystąpił do Komendanta Policji z wnioskiem o wydanie licencji detektywa, załączając do wniosku stosowne dokumenty.

W toku prowadzonego postępowania administracyjnego Komendant Policji uzyskał dwa akty oskarżenia wniesione przeciwko skarżącemu T. O. (z Prokuratury Rejonowej w [...] o popełnienie czynu z art. 284 § 2 k.k., sygn. akt [...] oraz z Prokuratury Rejonowej [...] w [...] o popełnienie czynów z art. 234 k.k. oraz art. 233 § 1 k.k., sygn. akt [...]).

Następnie, w oparciu o uzyskane informacje, organ pierwszej instancji ustalił, iż sprawy te znajdują się na etapie postępowania przed właściwymi miejscowo sądami pierwszej instancji (tj. Sądem Rejonowym w [...] - sprawa o sygn. akt [...] dotycząca oskarżenia o popełnienie czynu zabronionego z art. 284 § 2 k.k. oraz Sądem Rejonowym [...] w [...] - sprawa o sygn. akt [...] dotycząca oskarżenia o popełnienie czynu zabronionego z art. 234 k.k. oraz art. 233 § 1 k.k.).

Pismem z dnia 30 kwietnia 2014 r. Komendant Policji, powołując się na przepisy art. 29 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r, poz. 273 ze zm.) w związku z art. 106 § 3 i § 5 k.p.a., wystąpił do Komendanta Rejonowego Policji [...] z wnioskiem o sporządzenie opinii o skarżącym w związku z ubieganiem się przez niego o wydanie licencji detektywa.

W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego Komendant Rejonowy Policji [...] - działając na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych w związku z art. 106 k.p.a. - postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r, nr [...], wydał negatywną opinię o skarżącym T. O., wskazując w uzasadnieniu swojego negatywnego stanowiska, iż przeciwko skarżącemu toczą się wskazane powyżej postępowania karne przed Sądem Rejonowym w [...] (sygn. akt [...]) oraz przed Sądem Rejonowym [...] w [...] (sygn. akt [...]), co przesądza o tym, iż strona nie daje należytej rękojmi do uzyskania licencji detektywa.

Z akt sprawy wynika ponadto, że następnie w wyniku rozpatrzenia zażalenia Komendant Policji - działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - postanowieniem z dnia [...] września 2014 r., nr [...], utrzymał w mocy w/w postanowienie Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] sierpnia 2014r, nr [...] wydane w przedmiocie negatywnej opinii o skarżącym T. O. w związku z ubieganiem się przez skarżącego o wydanie licencji detektywa.

Mając na względzie powyższe ustalenia Komendant Policji wszczął postępowanie administracyjne w przedmiocie odmowy wydania licencji detektywa, zawiadamiając jednocześnie o tym fakcie stronę skarżącą, pouczając ją o przysługujących jej prawach procesowych.

W wyniku analizy zgromadzonego materiału dowodowego Komendant Policji, powołując się na przepisy art. 37 ust. 1 w zw. z art, 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych - decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] odmówił skarżącemu T. O. wydania licencji detektywa.

Z uwagi na fakt, iż negatywna opinia o skarżącym nie była jeszcze ostateczna Komendant Policji w uzasadnieniu decyzji podkreślił wyraźnie, że podstawę odmowy wydania licencji detektywa stanowią wyłącznie przepisy art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych, a więc wyłącznie fakt, iż przeciwko skarżącemu toczą się postępowania karne o przestępstwa umyślne.

Od powyższej decyzji Komendanta Policji z dnia [...] czerwca 2014 r. strona skarżąca w piśmie z dnia 3 lipca 2014 r. złożyła odwołanie do Komendanta Głównego Policji.

Wnosząc o uchylenie spornej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji celem wydania licencji detektywa. Ponadto, strona skarżąca wniosła o udostępnienie (do wglądu) wszelkich dokumentów i informacji, na podstawie których wydano i uzasadniono zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu odwołania strona skarżąca zarzuciła, iż nie zgadza się z uzasadnieniem decyzji Komendanta Policji, jakoby skarżący miał nie spełniać wymogów zawartych w art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych. Zdaniem skarżącego, argumentacja, którą posłużył się Komendant Policji, odmawiając wydania licencji detektywa - jest nieprawdziwa i narusza podstawowe prawo konstytucyjne strony skarżącej (wyrażoną w art. 42 ust. 3 Konstytucji RP zasadę domniemania niewinności). Skarżący podniósł, iż domniemanie jego niewinności może dopiero zostać obalone po udowodnieniu jego winy i stwierdzeniu prawomocnym wyrokiem skazującym lub warunkowo umarzającym postępowanie. Ponadto, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 stycznia 2002 r., sygn. akt K 19/2001, strona skarżąca stwierdziła, że z orzeczenia tego wynika, iż "każdą osobę należy traktować jako niewinną, dopóki jej wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem". W konsekwencji, skarżący uznał, że w jego przypadku sam fakt prowadzenia przeciwko niemu postępowania karnego nie uzasadnia wydania decyzji odmownej w przedmiocie wydania licencji detektywa. Mając powyższe na uwadze, skarżący zarzucił, iż sporna decyzja Komendanta Policji zapadła z rażącym naruszeniem obowiązujących przepisów, albowiem organ pierwszej instancji zlekceważył podstawowe regulacje prawne, które winien był zastosować przy rozpatrywaniu wniosku strony skarżącej.

Z uwagi na wniosek strony skarżącej dotyczący udostępnienia skarżącemu wszelkich dokumentów i informacji, na podstawie których wydano zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji, Komendant Główny Policji pismem z dnia 21 sierpnia 2014 r. wyjaśnił stronie skarżącej przysługujące jej uprawnienia wynikające ze stosownych przepisów prawa. Ponadto, Komendant Główny Policji, w celu umożliwienia stronie skorzystania z prawa do czynnego udziału w postępowaniu, powołując się na przepis art. 10 k.p.a., wyznaczył jej dodatkowy termin na zapoznanie się z aktami sprawy.

Ustosunkowując się do powyższego pisma organu odwoławczego, skarżący w piśmie z dnia 29 września 2014 r. zarzucił, iż Komendant Stołeczny Policji uniemożliwia mu pełne skorzystanie z przysługujących mu praw poprzez uniemożliwianie przejrzenia i zapoznania się z wszelką dokumentacją, na podstawie której wydano sporną decyzję organu pierwszej instancji.

W związku z powyższym pismem strony skarżącej, Komendant Główny Policji w piśmie z dnia 22 września 2014 r. ponownie wyjaśnił stronie skarżącej przysługujące jej uprawnienia wynikające ze stosownych przepisów prawa. Ponadto, Komendant Główny Policji, w celu umożliwienia stronie skorzystania z prawa do czynnego udziału w postępowaniu, powołując się na przepis art. 10 k.p.a., wyznaczył jej dodatkowy termin na zapoznanie się z aktami sprawy.

Ze znajdującej się w aktach sprawy notatki z zapoznania się strony z aktami sprawy administracyjnej (k. 86 akt administracyjnych), wynika, iż w dniu 2 października 2014 r. skarżący osobiście zapoznał się z aktami sprawy. Z protokołu tego wynika jednocześnie, iż skarżący wniósł zastrzeżenia co do kompletności i niestaranności w ich gromadzeniu, wskazując ponadto na brak materiałów źródłowych, na podstawie których Komendant Rejonowy Policji, jako organ opiniujący, sporządził opinię o osobie skarżącego.

W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez skarżącego decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...], Komendant Główny Policji - działając na podstawie przepisów art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych - utrzymał w mocy w/w decyzję Komendanta Policji z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] odmawiającą wydania skarżącemu T. O. licencji detektywa.

W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy, powołując się na brzmienie przepisów art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych - stwierdził, że zgodnie z tymi przepisami, odmowa wydania licencji detektywa następuje, w formie decyzji administracyjnej właściwego komendanta wojewódzkiego Policji, m. in. w przypadku, gdy osoba wnioskująca o wydanie owej licencji nie spełnia wymogu ustawowego, a mianowicie należy do osób, przeciwko którym toczy się postępowanie karne o przestępstwo umyślne.

Komendant Główny Policji wskazał zatem, że do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka do wydania licencji detektywa, wystarczy ustalenie przez organ Policji, że w stosunku do wnioskodawcy wszczęte zostało postępowanie karne o popełnienie przestępstwa umyślnego.

Zdaniem organu odwoławczego, wobec ustalenia, że przeciwko skarżącemu T. O. toczy się obecnie przed Sądem Rejonowym [...] postępowanie karne o przestępstwo umyślne z art. 284 § 2 k.k., organy Policji były zobowiązane do odmowy wydania stronie skarżącej licencji detektywa, albowiem w takich przypadkach ustawodawca (a nie organy Policji) sam rozstrzygnął o spełnieniu ze strony takich osób przesłanki z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy o usługach detektywistycznych. Dlatego też, jak wskazał organ odwoławczy, osobom spełniającym tę przesłankę należy obligatoryjnie odmówić wydania licencji detektywistycznej niezależnie od innych dowodów, choćby pozytywnie o nich świadczących (np. niekaralność, pozytywna postawa życiowa). W takich przypadkach, jak stwierdził organ odwoławczy, ustawodawca przyznał bezwzględny prymat interesowi społecznemu nad słusznym interesem obywatela (art. 7 k.p.a.).

Komendant Główny Policji podkreślił także, że organ Policji obu instancji nie posiadają w postępowaniu administracyjnym kompetencji do weryfikacji ustaleń postępowania karnego oraz badania jego prawidłowości. Zdaniem organu odwoławczego, organy Policji nie rozstrzygają, czy osobie wnioskującej o wydanie licencji detektywistycznej zasadnie postawiono zarzut popełnienia przestępstwa oraz czy trafnie zastosowano kwalifikację prawną czynu, ani też, jakie były powody zachowania oskarżonego. Takie uprawnienia mają bowiem tylko organy ścigania i niezawisły sąd karny rozstrzygający daną sprawę. Komendant Główny Policji wskazał zatem, że przedmiotem postępowania administracyjnego nie jest ocena postępowania karnego, a ustalenie, czy zachodzą określone w ustawie o usługach detektywistycznych przesłanki do odmowy wydania stronie wnioskującej licencji detektywa.

Komendant Główny Policji wyjaśnił również, że przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy organ pierwszej instancji nie wziął pod uwagę negatywnej opinii o stronie wydanej przez Komendanta Rejonowego Policji [...]. Co więcej, organ odwoławczy zauważył, że - jak wynika z jego ustaleń - postanowieniem Komendanta Policji z dnia [...] lipca 2014 r. opinia ta została uchylona. W konsekwencji, Komendant Główny Policji podkreślił, że - wbrew przekonaniu strony skarżącej - jedynym powodem odmowy wydania skarżącemu licencji detektywa było ustalenie, iż toczy się przeciwko niemu postępowanie karne o przestępstwo umyślne.

Odnosząc się natomiast do zarzutów strony skarżącej dotyczących braku możliwości zapoznania się z materiałami postępowania dotyczącego wydania jej licencji detektywa, organ odwoławczy uznał, iż są one bezpodstawne. Organ zauważył bowiem, że w aktach sprawy znajduje się oświadczenie strony skarżącej z dnia 5 czerwca 2014 r. (k. 36 akt administracyjnych), w którym stwierdza ona, iż zapoznała się z całością materiałów zebranych przez organ pierwszej instancji oraz nie składa wniosków uzupełniających w sprawie. Komendant Główny Policji zwrócił ponadto uwagę, że również na etapie postępowania odwoławczego strona skarżąca zapoznała się w dniu 2 października 2014 r. z materiałami sprawy W tym miejscu organ odwoławczy wskazał jednocześnie, że już w piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r., nr [...], skierowanym do strony skarżącej, organ poinformował skarżącego, iż materiałem dowodowym dotyczącym opinii wydanej o osobie skarżącego dysponuje Komendant Rejonowy Policji [...], będący organem uprawnionym do wydania takiej opinii oraz Komendant Policji, który prowadził postępowanie odwoławcze w przedmiocie negatywnej opinii, jaką wystawił stronie pierwszy z wymienionych organów. Komendant Główny Policji stwierdził zatem, że do tych organów strona winna wystąpić z wnioskiem o udostępnienie akt w sprawie wydania opinii.

W piśmie z dnia 13 listopada 2014 r. skarżący - działając za pośrednictwem organu odwoławczego - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2014 r.

Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, skarżący zarzucił organom Policji obu instancji:

1) naruszenie przepisów art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a. - polegające na:

- rozpoznaniu sprawy wbrew podstawowym zasadom, jakim winno czynić zadość postępowanie administracyjne, z uwagi na nieuwzględnienie wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych ujawnionych w toku postępowania, a w szczególności naruszenie kardynalnej zasady zobowiązującej organ do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy przy uwzględnieniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli,

- niezbyt wnikliwym, a wręcz powierzchownym ustosunkowaniu się przez Komendanta Głównego Policji do zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą w odwołaniu, a także ograniczeniu się przez organ odwoławczy jedynie do powielenia argumentów podniesionych w decyzji Komendanta Policji;

2) naruszenie przepisów art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych - polegające na:

- bezzasadnym przyjęciu, iż fakt toczących się w stosunku do skarżącego postępowań karnych powoduje, że skarżący nie daje należytej rękojmi wymaganej do uzyskania licencji detektywa, co stanowi rażące pogwałcenie podstawowych przepisów rangi konstytucyjnej, tj. art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, który formułuje tzw. zasadę domniemania niewinności.

W uzasadnieniu skargi strona uznała, iż zaskarżona decyzja zapadła z rażącym naruszeniem obowiązujących przepisów, albowiem Komendant Główny Policji w sposób wysoce krzywdzący dla skarżącego stwierdził, iż nie spełnia on wymogów zawartych w art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych.

Zdaniem strony skarżącej, wadliwość zaskarżonej decyzji polega przede wszystkim na błędnym sposobie procedowania w postępowaniu odwoławczym, w tym przede wszystkim na powierzchownym rozważeniu zarzutów podniesionych w odwołaniu, co w rezultacie - zdaniem strony skarżącej - uniemożliwia merytoryczną kontrolę zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucił, iż Komendant Główny Policji przy wydawaniu spornej decyzji bazował głównie na rozstrzygnięciu Komendanta Policji, nie rozpoznając ponownie w sposób właściwy sprawy pod kątem merytorycznym.

Skarżący zarzucił ponadto, iż organ odwoławczy, procedując w sposób mało wnikliwy, w ogóle nie rozważając zarzutów podniesione w odwołaniu, dopuścił się naruszenia ogólnych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w przepisach art. 8 i art. 11 k.p.a. W tym zakresie skarżący powołał się na pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 6 sierpnia 1984 r., wydanym w sprawie sygn. akt II SA 742/84.

Skarżący zarzucił jednocześnie, iż sporna decyzja oparta na tak sformułowanej podstawie prawnej stanowi pogwałcenie podstawowych przepisów rangi konstytucyjnej, gdyż stosownie do art. 42 ust. 3 Konstytucji RP, każdego uważa się za niewinnego, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem sądu. W konsekwencji, skarżący uznał, że w niniejszej sprawie, zgodnie z zasadą domniemania niewinności (praesumptio innocentiae), powinien być on uznawany oraz traktowany jak osoba niewinna, albowiem komentowany przepis Konstytucji RP skierowany jest do wszystkich organów władzy publicznej, a zatem także do organu, który wydał zaskarżoną decyzję.

Skarżący uznał ponadto, że w przedmiotowej sprawie nie sposób również pominąć przepisu art. 5 § 1 k.p.k., zgodnie z brzmieniem którego, oskarżonego uważa się za niewinnego, dopóki wina jego nie zostanie udowodniona i stwierdzona prawomocnym wyrokiem. Zatem, podobnie jak w przypadku powoływanego wcześniej przepisu Konstytucji RP, skarżący uznał, że domniemanie jego niewinności może dopiero zostać obalone po udowodnieniu skarżącemu winy i stwierdzeniu jej prawomocnym wyrokiem skazującym lub warunkowo umarzającym postępowanie. Zwracając uwagę również na obowiązujący w tej materii pogląd doktryny, skarżący stwierdził, że zasada domniemania niewinności oskarżonego stanowi zasadniczą dyrektywę określającą sytuację procesową oskarżonego. Zasada ta zaczyna obowiązywać od momentu wszczęcia procesu karnego. Domniemanie niewinności oznacza, że oskarżonego należy traktować, jako niewinnego dopóty, dopóki jego wina nie zostanie stwierdzona zgodnie z przepisami k.p.k., niezależnie od przekonania organu procesowego. Domniemanie niewinności zostaje wyłączone stwierdzeniem winy oskarżonego prawomocnym wyrokiem skazującym. Niestety, zdaniem skarżącego, kwestia ta w ogóle nie została wzięta pod uwagę przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję.

Na poparcie prezentowanej argumentacji skarżący powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 stycznia 2002 r., sygn. akt K 19/01. Skarżący wskazał, że w powołanym orzeczeniu Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich, uznał, iż unormowanie zawarte w art. 22 ust. 6 pkt 2 oraz art. 22 ust. 8 Prawa bankowego jest niezgodne z przywołaną wyżej konstytucyjną zasadą domniemania niewinności. Skarżący zauważył, że przepis art. 22 ustawy - Prawo bankowe wskazywał warunki wyrażenia przez Komisję Nadzoru Bankowego zgody na powołanie określonych osób na stanowisko członka zarządu banku. Jednocześnie, jak zauważył dalej skarżący, art. 22 ust. 6 tej ustawa stanowił, iż Komisja odmawia wyrażenia zgody, jeżeli "(...) prowadzone jest przeciwko nim postępowanie karne lub karne skarbowe". Skarżący stwierdził, że Trybunał Konstytucyjny jednoznacznie uznał w powołanym wyżej wyroku, że powyższe unormowanie jest niezgodne z art. 2 oraz art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej. W tej sytuacji, skarżący uznał, że z przedmiotowego orzeczenia Trybunału należy wysnuć wniosek, iż każdą osobę należy traktować, jako niewinną, dopóki jej wina nie zostanie stwierdzona prawomocnym wyrokiem.

Mając na względzie powyższe, skarżący uznał, że jeżeli zatem toczące się przeciwko określonej osobie postępowanie karne nie uniemożliwia powołania jej na członka zarządu banku, to tym bardziej - przenosząc to na grunt niniejszej sprawy - sam fakt prowadzenia przeciwko skarżącemu postępowania karnego nie uzasadnia wydania negatywnej decyzji odmawiającej wydania licencji detektywa.

Skarżący zarzucił, że Komendant Główny Policji, wydając zaskarżoną decyzję, ograniczył się jedynie do zwięzłego przytoczenia przepisu prawnego, nie zadając sobie najmniejszego trudu polegającego na - chociażby pobieżnym - przeanalizowaniu tej sprawy. Zdaniem strony skarżącej, wydając przedmiotową decyzję, organ odwoławczy zlekceważył podstawowe regulacje prawne, które winien był zastosować przy rozpatrywaniu wniosku złożonego w niniejszej sprawie przez skarżącego.

Odwołując się do bliżej niesprecyzowanego orzecznictwa, skarżący wskazał ponadto, że w państwie prawa obywatel, który działa w pełnym przekonaniu, że działania określonego organu podejmowane względem jego osoby są prawidłowe i odpowiadają podstawowym normom prawnym, nie może być narażony na uszczerbek z powodu ich nieprzestrzegania przez organy wydające decyzje. Skarżący stwierdził, że pogląd ten stanowi odzwierciedlenie zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, a także ich działania zgodnego z zasadami sprawiedliwości społecznej, która to zasada znalazła wyraz w art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego.

W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w dniu 19 maja 2015 r. pełnomocnik skarżącego, popierając skargę, wniósł o uchylenie obu spornych decyzji wydanych przez organy Policji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

W świetle powołanych przepisów cyt. ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania spornego aktu lub podjęcia przez organ czynności.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej także: "p.p.s.a.").

W wyniku analizy materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, a także po zbadaniu argumentacji Komendanta Głównego Policji wyrażonej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2014 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organ odwoławczy, rozstrzygając w niniejszej sprawie, prawidłowo ustalił stan faktyczny niniejszej sprawy i w konsekwencji właściwie przeprowadzonego postepowania administracyjnego zasadnie utrzymał w mocy decyzję Komendanta Policji z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] odmawiającą wydania skarżącemu T. O. licencji detektywa.

Zdaniem Sądu, wydając powyższe decyzje, organy Policji obu instancji nie naruszyły zarówno przepisów ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych, w tym przede wszystkim art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 tej ustawy, jak również przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., a także art. 107 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć jakikolwiek istotny wpływ na wynik sprawy.

Sąd uznał również, iż - wbrew zarzutom strony skarżącej - organy Policji obu instancji, wydając sporne decyzje administracyjne, nie dopuściły się naruszenia przepisów Konstytucji RP, w tym w szczególności powołanego przez stronę skarżącą art. 42 ust. 3 Konstytucji RP i wyrażonej w tym przepisie zasady domniemania niewinności.

Na wstępie wszelkich dalszych rozważań, należy - zdaniem Sądu - wyraźnie wskazać, iż organy Policji, wydając wskazane powyżej decyzje w przedmiocie odmowy wydania licencji detektywa, związane były rygorami procedury administracyjnej określającej ich obowiązki w zakresie sposobu przeprowadzenia postępowania, a następnie końcowego rozstrzygnięcia sprawy.

Nie ulega wątpliwości, że związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że organy Policji rozstrzygające w niniejszej sprawie były obowiązane m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów praworządnego Państwa i stosowanego przez nie prawa (art. 8 k.p.a.), z której to zasady wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Realizując tą zasadę, organ administracji publicznej obowiązany jest przede wszystkim do ścisłego przestrzegania prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń strony skarżącej oraz uwzględnienia w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu wspomnianej wyżej strony postepowania administracyjnego. Organ administracji jest ponadto obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.

Należy zauważyć jednocześnie, że z zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 7 k.p.a., uzupełnionej w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. - wynika, iż co do zasady to organ administracji zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, poprzez zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego.

Przechodząc do oceny legalności działania organów w niniejszej sprawie, należy zauważyć, iż podstawą rozstrzygania zarówno przez Komendanta Policji, jak i Komendanta Głównego Policji były przede wszystkim przepisy art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych.

Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych, komendant wojewódzki Policji odmawia wydania licencji detektywa, jeżeli osoba ubiegająca się o jej wydanie nie spełnia wymogów, o których mowa w art. 29 ust. 1 cyt. ustawy.

Jak stanowi z kolei art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy o usługach detektywistycznych, o wydanie licencji może ubiegać się osoba, wobec której nie toczy się postępowanie o umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe.

Wskazać należy, iż z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika jednoznacznie, że na podstawie ustaleń zarówno Komendanta Rejonowego Policji [...], poczynionych w ramach postępowania opiniującego osobę skarżącego, jak również jednoczesnych ustaleń Komendanta Policji poczynionych w sprawie zainicjowanej wnioskiem skarżącego o wydanie licencji detektywa - stwierdzono, że wobec skarżącego T. O. wówczas toczyły się postępowania karne zarówno przed Sądem Rejonowym w [...] (sprawa sygn. akt [...] objęta aktem oskarżenia zarzucającym skarżącemu T.O. popełnienie czynu zabronionego z art. 284 § 2 k.k.), jak również przed Sądem Rejonowym [...] w [...] (sprawa sygn. akt. IV K 326/14 - objęta aktem oskarżenia zarzucającym skarżącemu popełnienie czynów zabronionych z art. 234 k.k. oraz art. 233 § 1 k.k.). Z ustaleń tych wynika jednocześnie, iż wspomniane wyżej postępowania karne nie zakończyły się jeszcze wówczas wydaniem jakichkolwiek prawomocnych orzeczeń sądowych.

Mając na względzie powyższe, Sąd uznał, iż organy Policji obu instancji, kierując się wskazanymi ustaleniami, miały pełne podstawy do tego, aby uznać w uzasadnieniu spornych decyzji, iż w przypadku skarżącego wystąpiła ujemna przesłanka ustawowa uniemożliwiająca pozytywne rozpatrzenia jego wniosku z dnia 30 kwietnia 2014 r. o wydanie licencji detektywa.

W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że w świetle literalnego brzmienia przywołanych powyżej przepisów ustawy o usługach detektywistycznych, przyjąć trzeba, iż ustawodawca uznał, że wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyśle stanowi negatywną przesłankę wydania licencji detektywa. A zatem, do oceny, czy w danej sprawie istnieje przesłanka do wydania licencji detektywa wystarczy ustalenie przez organ Policji, że w stosunku do wnioskodawcy wszczęte zostało postępowanie karne o popełnienie przestępstwa umyślnego. Uznać należy, że w takich przypadkach, ustawodawca sam rozstrzygnął o braku spełnienia ze strony takich osób przesłanki z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy o usługach detektywistycznych.

Norma prawna wyrażona w przepisie art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia ma charakter obligatoryjny, co w konsekwencji oznacza, że wydana na jej podstawie decyzja administracyjna nie ma charakteru uznaniowego, gdyż ustawodawca nie pozostawił organom Policji możliwości wyboru sposobu rozstrzygnięcia sprawy inaczej, niż w sposób, który sam określił precyzyjnie w ustawie. Oznacza to, że konsekwencją ustalenia, iż przeciwko skarżącemu toczą się postępowania karne, w których stoi on pod zarzutem popełnienia przestępstw umyślnych, jest to, iż właściwy organ Policji nie ma jakiejkolwiek możność wydania skarżącemu licencji detektywa.

Ustawodawca, regulując przesłanki ustawowe, uznał w sposób niebudzący żadnych wątpliwości, że osoba, która znajduje się w takiej sytuacji, jak skarżący, a więc w sytuacji, w której toczą się przeciwko niej postępowania karne o popełnienie przestępstw umyślnych - nie może uzyskać uprawnień do wykonywania zawodu detektywa. W ten sposób ustawodawca przyznał pierwszeństwo interesowi społecznemu przed słusznym interesem obywatela.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie jest w tej sytuacji konieczne badanie, w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy Policji, zasadności zarzutów stawianych stronie przez organy ścigania i wymiaru sprawiedliwości w ramach prowadzonego postępowania karnego.

Nie można w tej sytuacji mówić również o naruszenia konstytucyjnej zasady domniemania niewinności, co potwierdził także w swym orzecznictwie Trybunał Konstytucyjny (vide: m.in. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 grudnia 2003 r., sygn. akt SK 15/02, OTK-A 2003/9/103).

Zdaniem Sądu, organy Policji, ustosunkowując się w niniejszej sprawie do zarzutów skarżącego, prawidłowo odniosły się do charakteru i specyfiki unormowania działalności polegającej na świadczeniu usług detektywistycznych.

Zdaniem Sądu, nie budzi jakichkolwiek wątpliwości wymaganie dawania rękojmi należytego wykonywania zawodu, nie tylko w postaci posiadania odpowiednich kwalifikacji, weryfikacji ich zdolności do pracy na podstawie badań lekarskich i psychologicznych, ale przede wszystkim niekaralności za przestępstwa umyślne. Z uwagi na specyfikę wykonywanej funkcji, wiążącej się z dużym ryzykiem oraz konieczność zagwarantowania zaufania publicznego, zawód detektywa powinien odznaczać się szczególną przejrzystością, a osoby go wykonujące winny być transparentne i uczciwe. Osoby te powinny - według Sądu - dawać rękojmię prawidłowego wykonywania swej pracy i działalności. Celem wprowadzenia tych wymagań nie jest - jak podkreślił to m.in. Trybunał Konstytucyjny w cyt. wyroku - napiętnowanie konkretnych osób, lecz stworzenie gwarancji prawidłowego prowadzenia działalności, zgodnie z interesem publicznym.

W ocenie Sądu należy w konsekwencji przyjąć, że zarówno Komendant Policji, jak i Komendant Główny Policji, jako organ odwoławczy, wydając sporne decyzje, prawidłowo zastosowały powołane przepisy ustawy o usługach detektywistycznych, gdyż za wydaniem negatywnej decyzji odmawiającej skarżącemu wydania licencji detektywa, niewątpliwie przemawiał w tej sprawie interes społeczny.

Nie zmieniają tej oceny Sądu przywołane przez skarżącego zarówno w skardze, jak i w toku postępowania administracyjnego, a także na rozprawie przed Sądem, okoliczności mające rzekomo świadczyć o jego niewinności i błędach popełnionych przez organy ścigania w prowadzonych postępowaniach karnych, albowiem w niniejszej sprawie istotne jest przede wszystkim to, że z akt postępowania wyraźnie wynikało, iż na dzień wydawania obu spornych rozstrzygnięć organów Policji, przeciwko stronie skarżącej toczyły się przed sądami powszechnymi sprawy karne o popełnienie szczegółowo opisanych przez organy przestępstw umyślnych.

W opinii Sądu, należy w tej sytuacji uznać, iż poczynione przez organ zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez te organy ocena tego materiału, w kontekście zastosowanych przepisów ustawy, nie budzi jakichkolwiek istotnych zastrzeżeń.

Ustosunkowując się do zarzutu skarżącego dotyczącego rzekomego naruszenia przez organy Policji konstytucyjnej zasady domniemania niewinności, należy na wstępie zauważyć, iż kwestia ta była już przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego w wyroku z dnia 17 grudnia 2003 r., sygn. akt SK 15/02, OTK-A 2003/9/103. W uzasadnieniu przedmiotowego orzeczenia Trybunał Konstytucyjny, odnosząc się do charakteru i specyfiki unormowania działalności polegającej na ochronie osób i mienia - zauważył, iż w świetle ustawy o ochronie osób i mienia pracownikowi ochrony w wykonywaniu zadań ochrony przysługuje szereg praw i z tego punktu widzenia - zdaniem Trybunału - nie budzi jakichkolwiek wątpliwości wymaganie dawania rękojmi należytego wykonywania zawodu, nie tylko w postaci posiadania odpowiednich kwalifikacji, weryfikacji ich zdolności do pracy na podstawie badań lekarskich i psychologicznych, ale przede wszystkim niekaralności za przestępstwa umyślne. Trybunał uznał ponadto, że z uwagi na specyfikę wykonywanej funkcji, wiążącej się z dużym ryzykiem oraz konieczność zagwarantowania zaufania publicznego, zawód pracownika ochrony powinien odznaczać się szczególną przejrzystością, a osoby go wykonujące winne być transparentne i uczciwe. Zdaniem Trybunału, konstytucyjna zasada domniemania niewinności musi być rozumiana, jako wykluczająca uznanie winy i odpowiedzialności karnej bez postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem karnym. Nie może być jednak rozumiana w taki sposób, który wykluczałby wiązanie z samym faktem toczącego się postępowania karnego jakichkolwiek konsekwencji prawnych oddziaływujących na sytuację podejrzanego lub oskarżonego. Trybunał wskazał, że dopuszczalność takich konsekwencji powinna być "ważona" nie w płaszczyźnie zasady domniemania niewinności, ale w płaszczyźnie zasady proporcjonalności, wykluczającej zakres ingerencji w sferę praw i wolności. Ocena dokonywana jest więc nie z perspektywy art. 42 Konstytucji RP, ale - jak zauważył Trybunał - tych regulacji konstytucyjnych, które określają treść i zakres praw i wolności, w obszarze których dochodzi do ingerencji. W ocenie Trybunału, konstytucyjna gwarancja domniemania niewinności nie może być więc, wbrew oczekiwaniom skarżącego, rozumiana w sposób, który ograniczałby, czy wręcz uniemożliwiał sprawowanie kontroli nad taką działalnością gospodarczą, podlegającą, z uwagi na ważny interes publiczny, a także ochronę wartości wskazanych w art. 31 ust. 3 Konstytucji, koncesjonowaniu i innym dopuszczalnym konstytucyjnie ograniczeniom. Według Trybunału, zarówno pracownicy ochrony, jak i przedsiębiorcy prowadzący działalność z zakresu ochrony osób i mienia powinni dawać rękojmię prawidłowego wykonywania swej pracy i działalności. Nie budzi zatem zastrzeżeń konstytucyjnych ustanowienie w ustawie o ochronie wymogów niekaralności: 1) skazanie prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne uniemożliwia uzyskanie licencji pracownika ochrony, a więc wykonywanie pracy i prowadzenie działalności w tej dziedzinie; 2) wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo przeciwko życiu i zdrowiu czasowo zawiesza możliwość wykonywania pracy. Celem wprowadzenia tych wymagań nie jest - jak podkreślił Trybunał Konstytucyjny - napiętnowanie konkretnych osób, lecz stworzenie gwarancji prawidłowego prowadzenia działalności z zakresu ochrony osób i mienia, zgodnie z interesem publicznym.

Powyższy wyrok ma jak najbardziej odpowiednie zastosowanie do niniejszej sprawy.

Na marginesie warto jedynie podnieść, iż Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu w/w wyroku stwierdził jednocześnie, iż w świetle przepisu art. 77 ust. 1 Konstytucji RP każdy ma prawo do wynagrodzenia szkody, jaka została mu wyrządzona przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej. W kontekście tego Trybunał wskazał, że ustawa o ochronie osób i mienia ani nie wyłącza, ani nie ogranicza prawa do rekompensaty szkody poniesionej wskutek uniemożliwienia przez zawieszenie praw wynikających z licencji wykonywania zawodu pracownika ochrony, czy też prowadzenia w tym zakresie działalności gospodarczej.

W tym miejscu, należy zwrócić ponadto uwagę, iż - wbrew mylnym sugestiom strony skarżącej - w powołanym przez nią wyroku z dnia 29 stycznia 2002 r., wydanym w sprawie sygn. akt K 19/01, Trybunał Konstytucyjny nie stwierdził, że unormowanie zawarte w art. 22 ust. 6 pkt 2 oraz art. 22 ust. 8 ustawy - Prawo bankowe jest niezgodne z konstytucyjną zasadą domniemania niewinności. Otóż, Trybunał orzekł wręcz przeciwnie, niż sugeruje skarżący, albowiem uznał, że wspomniane przepisy art. 22 ust. 6 pkt 2 oraz art. 22 ust. 8 w związku z art. 22 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe (Dz. U. Nr 140, poz. 939 ze zm.) nie są niezgodne z art. 2 i art. 42 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wspomnianego wyroku Trybunał wyraźnie stwierdził m.in., że trudno odnosić art. 42 ust. 3 Konstytucji RP do procedur ustawowych, których celem w ogóle nie jest ustalanie naganności zachowania ludzkiego i wymierzanie represji. Jednocześnie, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że zasada domniemania niewinności nie może być rozumiana tak szeroko, by ograniczała, czy wręcz uniemożliwiała sprawowanie nadzoru nad instytucjami zaufania publicznego, do których niewątpliwie należą banki.

Należy wskazać, że powyższe stanowisko Trybunału Konstytucyjnego było prezentowane również w późniejszych orzeczeniach sądów administracyjnych, czego przykładem może być m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 października 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 916/05).

W ocenie Sądu, należy w konsekwencji przyjąć, iż Komendant Główny Policji, wydając zaskarżoną decyzję administracyjną, prawidłowo zastosował powołane przepisy art. 37 ust. 1 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 lipca 2001 r. o usługach detektywistycznych.

Nie zmienia tej oceny Sądu przywołany przez skarżącego na rozprawie w dniu 19 maja 2015 r. (w sprawie prowadzonej pod sygn. akt VI SA/Wa 3860/14) fakt uniewinnienia skarżącego przez Sąd Rejonowy w [...] (vide: złożona na rozprawie kopia nieprawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w [...] z dnia [...] marca 2015 r., wydanego w sprawie sygn. akt [...]), albowiem z akt postępowania wyraźnie wynika, iż wskazana sprawa sądowa objęta sygn. akt [...], zainicjowana aktem oskarżenia skierowanym przeciwko skarżącemu, toczyła się w dniu wydania obu spornych decyzji rozstrzygających w niniejszej sprawie.

W opinii Sądu, należy w tej sytuacji uznać, iż poczynione przez organy Policji ustalenia wynikały z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez te organy ocena tego materiału, w kontekście zastosowanych przepisów ustawy, nie budzi jakichkolwiek istotnych zastrzeżeń.

W ocenie Sądu, organy administracji publicznej, wydając obie skarżone decyzje, ustosunkowały się w sposób wszechstronny do wszystkich istotnych argumentów strony skarżącej podnoszonych w toku postępowania. Ponadto, organy wykazały precyzyjnie w uzasadnieniu owych decyzji, dlaczego odmówiły stronie wydania licencji detektywa, a w szczególności uzasadniły, dlaczego - wbrew zastrzeżeniom strony skarżącej - oparły się wyłącznie na okolicznościach związanych z faktem toczących się przeciwko skarżącemu postępowań karnych.

W konsekwencji, Sąd uznał, że przeprowadzoną przez organy Policji ocenę materiału dowodowego należy w tej sytuacji uznać za dokonaną z zachowaniem wszelkich reguł dowodowych. Trudno zgodzić się jednocześnie ze stroną skarżącą, iż dokonana przez organy Policji ocena była jednostronna i sprowadzała się do ogólnikowych sformułowań, albowiem - w ocenie Sądu - organy te w pełni odniosły się do przedstawionych przez stronę skarżącą argumentów oraz zarzutów, co dało stronie skarżącej możliwość ustosunkowania się do stanowiska organów.

Z tej przyczyny, należy uznać, iż brak jest jakichkolwiek istotnych uchybień formalnych po stronie organów obu instancji, które uniemożliwiłyby Sądowi prawidłowe ustosunkowania się do zarzutów skargi i wypowiedzenie się co do zasadności podjętych rozstrzygnięć pod względem stricte materialnoprawnym.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie doszedł jednocześnie do przekonania, że również uzasadnienia zarówno zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2014 r., jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] czerwca 2014 r., spełniają wymogi przewidziane przez ustawodawcę w przepisie art. 107 § 3 k.p.a., albowiem zawierają one pełne wyjaśnienie okoliczności branych przez organy pod uwagę przy wydawaniu stosownych decyzji odmawiających wydania skarżącemu licencji detektywa.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.