Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt I SA/Sz 704/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2010-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 31a ust. 1
journal: Dz.U. 2008 nr 170 poz 1051
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Kazimierz Maczewski Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk - Gawęcka Sędzia WSA Anna Sokołowska (spr.) Protokolant Anna Kalisiak po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 25 listopada 2010 r. sprawy ze skargi S. A.W. z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę. .


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] nr dokumentu [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. przyznał "A":

1) na 2009 rok jednolitą płatność obszarową w wysokości [...],

wynikającą z pomniejszenia wnioskowanej płatności o kwotę [...],

2) na 2009 rok uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni upraw podstawowych w wysokości [...], wynikającą z pomniejszenia wnioskowanej płatności

o kwotę [...],

3) na 2009 rok uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych w wysokości [...],

4) płatność cukrową w wysokości [...], wynikającą z pomniejszenia wnioskowanej kwoty [...] o kwotę [...]

W uzasadnieniu wskazano, że dokonane pomniejszenie w ramach jednolitej płatności obszarowej (1) oraz płatności cukrowej (4) zostało dokonane na podstawie art. 23 i 24 Rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z 19 stycznia 2009 r., rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 marca 2009 r. w sprawie liczby punktów, którą przypisuje się stwierdzonej niezgodności oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej lub płatności do pomidorów (Dz. U. Nr 54, poz. 446 )

i art. 67 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 w związku ze stwierdzoną podczas kontroli administracyjnej (w oparciu o system informacji geograficznej) różnicą pomiędzy powierzchną deklarowaną kwalifikowaną działek rolnych zadeklarowanych we wniosku (11.788,01 ha), a powierzchnią faktyczną (stwierdzoną) – (11.784,07 ha).

Wyjaśniono nadto, powołując się na ustalenia przeprowadzonej w gospodarstwie

"A" w dniach 01.10.2009 r. – 18.12.2009 r. kontroli ( w zakresie wymogów wzajemnej zgodności w obszarze IRZ) zawarte w protokole kontroli, że stwierdzone naruszenia, tj:

brak numeru siedziby stada "Z" w S.,

nie prowadzenie przez rolnika aktualnej księgi rejestracji bydła, dokonywanie wpisów

w terminie 7 dni od zdarzenia - dotyczy siedziby stada P.,

stwierdzono że wpisy w księdze rejestracji bydła nie zostały dokonane w terminie 7 dni od zdarzenia - dotyczy siedziby stada P.,

w siedzibie stada nie wszystkie sztuki bydła zostały oznakowane poprzez umieszczenie kolczyków w obu uszach w terminie 7 dni od dnia urodzenia - dotyczy siedziby stada P.,

brak jednego kolczyka i brak śladu po tym kolczyku na małżowinie usznej - dotyczy siedziby stada P.,

posiadacze bydła nie zgłaszają/aktu urodzenia, śmierci oraz przewozu bydła do i z siedzib stada wraz z datami tych zdarzeń kierownikowi biura powiatowego ARiMR w terminie 7 dni od zdarzenia - dotyczy siedziby stada P. oraz S.,

- w siedzibie stada nie wszystkie sztuki bydła posiadają paszporty zgodne ze wzorem określonym w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 6 czerwca 2007 w sprawie wzoru paszportu bydła (Dz. U. Nr 112, poz.772) lub paszport nie zawiera wymaganych danych, które powinny być zamieszczane natychmiast po przywiezieniu zwierzęcia do siedziby stada i bezpośrednio przed jego wywiezieniem - dotyczy siedziby stada P. oraz S., zostały uznane przez organ kontroli - Inspekcję Weterynaryjną Powiatowy Inspektorat Weterynarii w S. - jako celowe niezgodności oraz ze względu na ich zasięg, dotkliwość i trwałość przypisano im oceny wagi wykrytych naruszeń.

Na podstawie oceny przedłożonej przez organ kontroli - Inspekcję Weterynaryjną Powiatowy Inspektorat Weterynarii w S. - w protokole z czynności kontrolnych, określono procentową wielkość zmniejszenia kwoty płatności bezpośredniej, wynoszącą 25%.

W odniesieniu do drugiej płatności (uzupełniająca płatność obszarowa do powierzchni upraw podstawowych) wskazano w uzasadnieniu, że dokonane pomniejszenie zostało dokonane w związku ze stwierdzoną podczas kontroli administracyjnej (w oparciu o system informacji geograficznej) różnicą pomiędzy powierzchną deklarowanej kwalifikowanej działek rolnych zadeklarowanych we wniosku (8.460,14 ha), a powierzchnią faktyczną (stwierdzoną) – (8.452,60 ha). Różnica ta powstała w związku z zadeklarowaniem do tej płatności działki rolnej LĄ1 należącej w rzeczywistości do innej grupy upraw niż zadeklarowana.

Uzasadniając kwotę przyznanej płatności obszarowej do powierzchni roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych (płatność zwierzęca) (3) wskazano, że dokonane pomniejszenie zostało dokonane w związku ze stwierdzoną podczas kontroli administracyjnej (w oparciu o system informacji geograficznej) różnicą pomiędzy powierzchną deklarowanej kwalifikowanej działek rolnych zadeklarowanych we wniosku (2.696,21 ha), a powierzchnią faktyczną (stwierdzoną) – (2.693,84 ha).

Wskazano nadto w uzasadnieniu, że protokół w/w kontroli został przedstawiony reprezentantowi "A" w dniu kontroli oraz, że nie było co do jego treści żadnych uwag ze strony tego podmiotu.

W odwołaniu od tejże decyzji "A" wniosła o jej uchylenie w części dotyczącej pomniejszenia jednolitej płatności obszarowej, uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych oraz płatności cukrowej i rozstrzygnięcie sprawy poprzez przyznanie płatności zgodnej z wnioskiem, ewentualnie uchylenie decyzji i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz udzielenie stronie w postępowaniu odwoławczym niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania.

Zarzucono wadliwość materiału dowodowego, w oparciu o który organ pierwszej instancji wydał decyzję.

W uzasadnieniu odwołania podniesiono szereg zarzutów odnoszących się do ustaleń wskazanej wyżej kontroli administracyjnej.

Zarzucono m.in. wadliwą interpretację przepisów ustawy o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt z dnia 2 kwietnia 2004 r. wyjaśniających pojecie siedziby stada (art. 2 ust. 1 pkt 13 i 14) i wskazano, że żaden przepis nie wprowadza definicji siedziby stada warunkujących ich kwalifikację od ich funkcjonowania w określonych odległościach od siebie lub posiłkując się granicami administracyjnymi miejscowości. Wskazano w odwołaniu, że w przypadku "A" w ramach jednej "siedziby stada" znajdowała się hodowla bydła oraz budynki inwentarskie znajdujące się w dwóch miejscowościach – w S. i P. Zarzucono nieaktualność posiadanego przez kontrolujących wydruku stanu zwierząt w kontrolowanym gospodarstwie.

Zakwestionowano w odwołaniu prawdziwość ustaleń w zakresie nieprowadzenia aktualnej księgi rejestracji bydła, nieterminowego zgłaszania zmian w stadzie, podkreślono też, że stwierdzony brak jednego kolczyka w małżowinie usznej (na 1047 sztuk bydła), oraz jedno-, dwudniowe opóźnienia w zgłaszaniu zmian to drobna, niezawiniona, niecelowa nieprawidłowość.

Wyjaśniono w odwołaniu przyczynę stwierdzenia braku paszportów dla części zwierząt, wskazując na nieprawidłowości ze strony ARIMR przy ich sporządzaniu oraz wyjaśniono przyczynę stwierdzonego w trakcie kontroli niezgłoszenia do ARiMR 43 sztuk bydła.

Wskazano również w odwołaniu na okoliczność mogącą mieć, zdaniem odwołującej się, wpływ na brak obiektywizmu podczas dokonywania oceny i prowadzenia postępowania kontrolnego, to jest na udział w czynnościach kontrolnych po stronie kontrolującego osoby, która była do dnia 31 maja 2009 r. członkiem i pracownikiem "A".

Podniesiono również, że ze względu na potężną strukturę przedsiębiorstwa oraz wielkość skali produkcji, trudnym do wykonania było, aby w momencie zapoznania się z raportem z kontroli, osoba reprezentująca wnioskodawcę była w stanie odnieść się do zawartych protokole stwierdzeń. Zdaniem odwołującej się niezgłoszenie uwag odnośnie protokołu z kontroli przed rozstrzygnięciem organu I instancji, nie może wpłynąć na ocenę prawidłowości ustaleń osób przeprowadzających kontrolę oraz ich skutków w rozstrzygnięciu Kierownika Biura Powiatowego ARiMR.

Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

Wskazano w uzasadnieniu, że organ odwoławczy nie dopatrzył się w postępowaniu organu I Instancji błędów lub naruszeń prawa, które skutkować powinny rewizją wydanej w sprawie decyzji. Kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia miały ustalenia dokonane w czasie kontroli prowadzonej przez ARiMR i ustalania wynikające z raportu sporządzonego przez uprawniony do tego organ - Inspekcję Weterynaryjną. Kontrole te były prowadzone w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Na podstawie art. 30 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2007 r., Nr 35, poz. 217, ze za), zwanej dalej "ustawą o płatnościach" agencja przeprowadza kontrole administracyjne i na miejscu, określone w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt. 1, w tym kontrole w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm, a właściwym do przeprowadzenia kontroli na miejscu w zakresie przestrzegania wymogów w zakresie zdrowia publicznego i zdrowia zwierząt oraz identyfikacji i rejestracji zwierząt jest powiatowy lekarz weterynarii właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę rolnika. Dla "A" właściwy do przeprowadzenia kontroli był Powiatowy Lekarz Weterynarii w S.

Organ odwoławczy stwierdził, że Strona prawidłowo została powiadomiona o zamiarze przeprowadzenia kontroli, przez właściwy organ, czynnie uczestniczyła w działaniach kontrolnych każdej z siedzib stad, a otrzymany raport, czy protokoły z kontroli poszczególnych siedzib, przyjęła nie wnosząc umotywowanych zastrzeżeń. Swych uwag czy wniosków dowodowych Strona skarżąca nie wniosła również do Powiatowego Lekarza Weterynarii w ustawowo przewidzianym do tego terminie 14 dni licząc od dnia doręczenia raportu (art. 31a ust. 11 ustawy o płatnościach). O możliwości złożenia zastrzeżeń w tym trybie Strona została poinformowana ( pouczenie w treści raportu – str. 8). Strona nie zgłaszała żadnych zastrzeżeń, nie wnosiła o przeprowadzenie przeciwdowodu co do ustaleń zawartych w treści raportu, w związku z tym organ I Instancji zasadnie przyjął ustalenia tego raportu za podstawę rozstrzygnięcia w sprawie i nie weryfikował ustaleń dokonanych przez organ właściwy.

Organ odwoławczy wskazał, że po zakończeniu kontroli dokonano oceny wagi stwierdzonych niezgodności, przypisując w raporcie z czynności kontrolnych poszczególnym niezgodnością odpowiednią liczbę punktów w zakresie ich zasięgu, dotkliwości i trwałości. Organ ten wyjaśnił, że ze względu na to, że łączna ilość punktów przypisana stwierdzonym niezgodnością przekraczała 15, na podstawie art. 23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (...) ( Dz. Urz. WE L 30 z 31 stycznia 2009 r. str. 16) należało zmniejszyć całkowitą kwotę płatności , która może być przyznana w roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Stwierdzono celowe naruszenia i przypisano im 43 punkty zgodnie z załącznikiem nr 3 i 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 25 marca 2009 r. w sprawie liczby punktów, jaką przypisuje się stwierdzonej niezgodności oraz procentowej wielkości zmniejszenia płatności bezpośredniej, płatności cukrowej lub płatności do pomidorów.

Organ odwoławczy uznał, że organ pierwszej instancji słusznie przyjął, że przyznane płatności pomniejsza się o 25-100% i przyznaną w sprawie jednolitą płatność obszarową (JPO) i płatność cukrową pomniejszono o 25 %, t.j. odpowiednio o [...] i [...].

W ocenie organu odwoławczego raport Inspekcji Weterynaryjnej Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w S. ma moc prawną dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 Kodeksu postępowania administracyjnego - został sporządzony przez uprawniony do tego organ i w przepisanej formie. Zasadniczo przepis prawa dopuszcza prowadzenie przeciwdowodu co do okoliczności stwierdzonych w dokumencie (art. 76 § 3 K.p.a.) jednak w tym konkretnym przypadku o przeprowadzenie dowodów takich nie wnioskowano, ani na etapie postępowania związanego ze sporządzeniem raportu, ani na etapie postępowania przed Organem I Instancji, ani w postępowaniu odwoławczym. Jak wskazał organ odwoławczy, przedstawione w odwołaniu zarzuty stanowią wyłącznie polemikę z dokonaną przez właściwy organ oceną faktów. W takiej sytuacji koniecznym było wskazanie przez Stronę takich środków dowodowych, które pozwoliłyby obalić domniemania wynikające z tego dokumentu, przy czym, zdaniem organu odwoławczego, strona powinna dokonać tych czynności w terminie 14 dni od daty doręczenia jej raportu Inspekcji Weterynaryjnej.

Odnosząc się do zarzutów odwołania, podniesiono uzasadnieniu decyzji, że zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt. 12) ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. z 2004r., Nr 91, poz. 872 z późn. zm.) za siedzibę stada uznaje się wszelkie budynki, zagrody, pastwiska lub miejsca na otwartej przestrzeni, w których przebywa dane stado lub stada różnych zwierząt gospodarskich, a także jest prowadzony chów lub hodowla tych zwierząt, a zgodnie z art. 9 ust. 1 przywołanej ustawy, posiadacz zwierzęcia gospodarskiego czy podmiot prowadzący miejsce gromadzenia zwierząt obowiązany jest zgłosić kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR siedzibę stada bądź miejsce gromadzenia zwierząt w celu nadania numeru siedziby stada czy numeru miejsca gromadzenia zwierząt, nie później niż w dniu wprowadzenia pierwszego zwierzęcia gospodarskiego do siedziby stada bądź miejsca gromadzenia zwierząt, a zgłoszenia tego winien dokonać w formie pisemnej bądź elektronicznej. Przepisem tym ustawodawca - pomimo braku przepisu określającego funkcjonowanie siedzib stad w określonych odległościach i granicach administracyjnych - jasno określił, co za siedzibę stada należy rozumieć, określił też w jakim czasie czynności rejestracji siedziby należy dopełnić (tj. nie później niż w dniu wprowadzenia pierwszego zwierzęcia gospodarskiego do siedziby stada). Skoro więc Wnioskodawca posiadał wymagane do hodowli bydła zabudowania i tereny pastwiskowe zarówno w S. i P., a zwierzęta przebywające w pierwszej ze wskazanych siedzib figurowały w księdze rejestracji stada bydła dla siedziby w P., błędnie przyjął, że nie jest zobowiązany do rejestracji siedziby stada. Określenie w ustawie: "wszelkie budynki, zagrody, pastwiska, miejsca na otwartej przestrzeni" ściśle precyzuje i nie daje możliwości uznania obiektów znajdujących się na terenach odległych od siebie dwóch miejscowości S. i P. (odległość rzędu 15-20km), za jeden spójny obiekt służący prowadzeniu produkcji zwierzęcej w ramach jednej siedziby stada.

Co do stwierdzonego w raporcie naruszenia przepisów polegającego na braku aktualizacji księgi rejestracji bydła oraz niedokonywania obowiązkowych wpisów w wymaganym 7-dniowym terminie, wskazano, że zgodnie z art. 23 ustawy o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt, posiadacz zwierząt gospodarskich obowiązany jest do umieszczania w księdze rejestracji informacji, o których mowa w art. 8 rozporządzenia 911/2004, tj. wszelkich informacji o zdarzeniach typu: urodzenia, padnięcia, przemieszczenia ze wskazaniem identyfikacyjnych kodów gospodarstw, do których zwierzęta są przemieszczane bądź, z których przybywają do siedziby stada producenta, w określonym w art. 12 ust. 1 przywołanej ustawy siedmiodniowym terminie.

Wskazano także, że posiadacz zwierząt w przypadku, gdy nie otrzymał dokumentów, winien był niezbędne informacje odnotować i umieścić w paszportach niezwłocznie po ich otrzymaniu. Działanie takie doprowadziłoby do spójności zapisów księgi rejestracji i paszportów konkretnych sztuk bydła, a obowiązku tego strona bezspornie nie dochowała. Ponadto posiadanie paszportów zwierząt fizycznie nieznajdujących się w konkretnej siedzibie (dot. 40 sztuk paszportów w siedzibie stada P.) narusza przepis art. 6 ust. 2 rozporządzenia (WE) Nr 1760/2000 Parlamentu Europejskiego i Rady z 17 lipca 2000r. ustanawiającego system identyfikacji i rejestracji bydła i dotyczącego etykietowania wołowiny i produktów z wołowiny oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) Nr 820/97, w którym stwierdza się, że zwierzę może być przewożone tylko wraz z paszportem);

Zdaniem organu odwoławczego brak kolczyka (dot. sztuki bydła [...] z siedziby stada P. urodzonej w dniu [...] roku) nie można traktować jako drobną niezgodność. Zamówienie przez Producenta duplikatu brakującego kolczyka nastąpiło dopiero po upływie ośmiu miesięcy (w dniu 13 października 2009r.) od jego zniszczenia, tj. z rażąco naruszonym, określonym w ustawie o identyfikacji i rejestracji zwierząt, siedmiodniowym terminem na wykonanie tej czynności. W takiej sytuacji niedopuszczalnym jest, jak wskazał organ odwoławczy, przyjęcie, że stwierdzenie tej nieprawidłowości u jednej sztuki zwierzęcia w żaden sposób nie kwalifikuje ustalonej niezgodności do uznania za działanie celowe, a jedynie za drobną niezgodność.

Odnośnie podnoszonego zarzutu co do nieaktualnych wydruków systemowych zwierząt znajdujących się w poszczególnych siedzibach stad producenta, a stanowiących podstawę do wykonania kontroli przez Inspekcję Weterynaryjną, wyjaśniono, że rozbieżności pomiędzy wykazami zwierząt przygotowanymi na potrzeby przedmiotowej kontroli, a faktycznym stanem zwierząt w poszczególnych siedzibach stad, jeśli miały miejsce, mogły być sukcesywnie - w trakcie przeprowadzania kontroli - wyjaśniane kontrolującym przez producenta, w oparciu o zapisy ksiąg rejestracji bydła, czy paszporty. Na podstawie tych dokumentów, producent miał możliwość wskazania i udowodnienia (art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego "(...) ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne") prawidłowego prowadzenia dokumentacji zwierząt oraz potwierdzenia posiadania konkretnych sztuk, czy faktu ich wybycia z kontrolowanej siedziby. Podkreślić trzeba, że przedstawiciel producenta był obecny przy kontroli i uwagi swoje powinien zgłaszać na bieżąco.

Odnosząc się do zarzutu podejmowania czynności kontrolnych przez byłego członka i pracownika "A" wskazano, że strona nie wykazała intencjonalnego działania osoby wykonującej kontrolę. Podnoszenie faktu, że wykonywana ona była przez osobę związaną uprzednio stosunkiem pracy z producentem, nie ma dla sprawy znaczenia, gdyż w żaden sposób nie wykazano aby okoliczność taka mogła mieć wpływ na prowadzoną w sprawie kontrolę. Podniesiony zarzut co do udziału w czynnościach kontrolnych osoby, związanej z Wnioskodawcą stosunkiem pracy w okresie poprzedzającym przeprowadzoną kontrolę, nie był okolicznością badaną przez Organ II instancji w postępowaniu odwoławczym. To powiatowy lekarz weterynarii właściwy ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę rolnika, jako wyspecjalizowany organ kontroli, o którym mowa w art. 42 ust. 1 rozporządzenia 796/2004, działając poprzez osoby posiadające imienne upoważnienie do przeprowadzenia tej kontroli jest organem właściwym do rozpatrzenia tego zarzutu "A". Organ ten, w przypadku zgłoszenia przez podmiot kontrolowany takiego zastrzeżenia, z pewnością okoliczność taką, na podstawie art. 26 § 1 w związku z art. 24 Kpa, wnikliwie zbadałby w odrębnym postępowaniu, a jego wyniki - jeśli miałyby bezpośredni wpływ na przekazany Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR raport z czynności kontrolnych - zostałyby przekazane Organowi I instancji do rozpatrzenia przed wydaniem decyzji w I instancji. Jak wynika z akt sprawy, do dnia wydania w dniu [...] decyzji nr [...], strona skarżąca nie zgłosiła zastrzeżeń co do składu osobowego zespołu, zarówno Powiatowemu Lekarzowi Weterynarii w wyznaczonym terminie 14 dni od doręczenia raportu, jak i sprawującemu nadzór nad tym organem - Wojewódzkiemu Lekarzowi Weterynarii (art. 14 ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. o Inspekcji Weterynaryjnej). Pierwszą informację o swych zastrzeżeniach skierowała do Biura Powiatowego ARiMR w S. w dniu 5 marca 2010 roku, tj. po niespełna trzymiesięcznym okresie, licząc od dnia zakończenia kontroli. Wskazano także w uzasadnieniu decyzji, że zarzut taki może mieć znaczenie wyłącznie wówczas, gdy zostanie wykazane, że osoba taka, nie będąc obiektywną, naruszyła zasady postępowania lub przepisy prawa w trakcie kontroli.

Z uwagi na fakt, iż Producent, w żadnym z dwóch możliwych przypadków, ani bezpośrednio przy kontroli ani w terminie 14 dni od otrzymania raportu nie skorzystał z przysługującego mu prawa do wniesienia umotywowanych zastrzeżeń, raport z kontroli został przekazany zgodnie z art. 31a ust. 10 ustawy o płatnościach i § 2 ust. 1 pkt. 5) rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2010 r. w sprawie wykonywania nadzoru w zakresie identyfikacji i rejestracji zwierząt, współpracy organów Inspekcji Weterynaryjnej i Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz podmiotów prowadzących rejestry koniowatych, a także dokonywania zmian w rejestrze zwierząt gospodarskich oznakowanych, rejestrach koniowatych i centralnej bazie koniowatych, a Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. jako organ I Instancji zobowiązany był wydać decyzję, uwzględniając ustalenia raportu, w szczególności biorąc pod uwagę liczbę punktów przypisaną stwierdzonym w tym raporcie niezgodnościom. W ocenie organu odwoławczego nie było także podstaw, aby uznać, że stwierdzone w raporcie okoliczności nie są zgodne z prawdą.

W kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skardze na wyżej opisaną decyzję, wniesiono o jej uchylenie w części dotyczącej pomniejszenia płatności wynikającej z uwzględnienia protokołu z czynności kontrolnych nr [...] jako naruszających prawo oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, wskazując przede wszystkim na zarzut naruszenia przepisu art. 80 kpa.

Skarżąca podniosła, że organy obu instancji powinny były dokonać oceny i weryfikacji zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności raportu z czynności kontrolnych w zakresie wymogów wzajemnej zgodności, przywołując na poparcie swego stanowiska orzecznictwo sądów administracyjnych wskazujące na konieczność oceny wartości dowodowej opinii biegłego (operatu szacunkowego).

Zdaniem skarżącej organ I instancji powinien był dokonać weryfikacji raportu z czynności kontrolnych z będącymi w jego posiadaniu informacjami dotyczącymi odwzorowania realizacji przez skarżącą obowiązku posiadacza zwierząt wynikającego z ustawy o Systemie Identyfikacji Zwierząt. Skarżąca wskazuje w skardze na konkretne oznaczenia zwierząt podając, że zwierzęta oznaczone tymi numerami nie istnieją i nigdy fizycznie nie przebywały w jakiejkolwiek siedzibie skarżącego albo, że pomimo stwierdzenia organu kontrolującego, że konkretne zwierzęta nie znajdowały się w systemie rejestracji zwierząt, zostały, zdaniem skarżącej, zgłoszone Kierownikowi Biura Powiatowego.

W skardze podniesiono, że fakt niezgłoszenia zastrzeżeń do raportu z kontroli w terminie 14 dni nie zwalnia organów administracji od konieczności dokonania oceny raportu jako materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 80 Kpa.

Skarżąca ponownie przedstawiła swoje stanowisko odnoszące się do znaczenia pojęcia stado (siedziba stada) oraz przedstawiła argumenty mające wykazać, że jej działanie w związku ze stwierdzonymi innymi nieprawidłowościami nie było celowe.

Ponownie podniesiono także, zgłoszony już w odwołaniu, zarzut dysponowania przez organ kontrolujący nieaktualnym wydrukiem stanu bydła.

W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji z prawem.

W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a)-c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a.

Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi.

W wyniku przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji ostatecznej Sąd uznał, że skargę należało oddalić, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie czy organy prawidłowo pomniejszyły płatności na rzecz skarżącej "A" w oparciu o ustalenia raportu z czynności kontrolnych przeprowadzonych u skarżącej.

Zasady i tryb przeprowadzenia kontroli w zakresie przyznawania rolnikom płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej określone są przepisami ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego ( Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.)., dalej: ustawa. Wprowadzony z dniem 17 lutego 2009 r. przepis art. 31a ust. 1 ustawy upoważnił powiatowego lekarza weterynarii (właściwego ze względu na siedzibę rolnika) jako specjalny organ kontroli, do przeprowadzenia kontroli na miejscu w zakresie przestrzegania wymogów wskazanych w załączniku III lit A ust. 6-8a rozporządzenia nr 1782/2003, zwanej "kontrolą wymogów". Takie uprawnienie ( zadanie ) wprowadzono również w ustawie o Inspekcji Weterynaryjnej określającej m.in. jej zadania i kompetencje ( vide: art. 3 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej ( Dz. U. z 2007 r. Nr 121, poz. 842 ze zm.).

Jak wynika z w/w załącznika, zakres kontroli tego organu obejmuje "zdrowie publiczne i zdrowie zwierząt, identyfikację i rejestrację zwierząt".

Z przepisu art. 31a ust. 10 tejże ustawy wynika, że powiatowy lekarz weterynarii sporządza po zakończeniu kontroli raport z czynności kontrolnych, który przekazuje do właściwego kierownika biura powiatowego "A".

W przypadku gdy rolnik nie zgadza się z ustaleniami zawartymi w raporcie, może zgłosić umotywowane zastrzeżenia, na piśmie, co do ustaleń w nim zawartych powiatowemu lekarzowi weterynarii, o którym mowa w ust. 1, w terminie 14 dni od dnia doręczenia raportu, chyba że bezpośrednio po zakończeniu kontroli rolnik, który był obecny podczas kontroli, zgłosił umotywowane zastrzeżenia co do ustaleń zawartych w raporcie osobie, która wykonywała czynności kontrolne ( art. 31a ust. 11 ustawy)

Powiatowy lekarz weterynarii, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając zgłoszone zastrzeżenia, uzupełnia ustalenia zawarte w raporcie. W przypadku nieuwzględnienia zgłoszonych zastrzeżeń powiatowy lekarz weterynarii, o którym mowa w ust. 1, przekazuje zgłoszone zastrzeżenia, wraz ze swoim stanowiskiem do tych zastrzeżeń i raportem, do właściwego kierownika biura powiatowego Agencji.( art. 31a ust. 12 ustawy).

Słusznie, zdaniem składu orzekającego w sprawie, organ odwoławczy wskazał

w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że z przepisów ustawy nie wynika uprawnienie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do weryfikacji ustaleń kontroli przeprowadzonej przez organy Inspekcji Weterynaryjnej.

Jak wynika z akt sprawy właściwy powiatowy lekarz weterynarii przeprowadził

w okresie od 1 października do 18 grudnia 2009 r. kontrolę u skarżącej w zakresie wymogów wzajemnej zgodności w obszarze IRZ w przedmiocie weryfikacji dokumentacji dotyczącej bydła przebywającego w siedzibach stad "A",

w tym ksiąg rejestracji stada bydła, paszportów czy terminowości zgłoszeń zdarzeń mających miejsce w poszczególnych siedzibach.

Sporządzony z kontroli raport ( nr [...]), zgodnie z w/w art. 31a ust. 10 ustawy, przekazany został Kierownikowi Biura Powiatowego ARiMR w S. w dniu 18 grudnia 2009 r.

Zdaniem Sądu organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, że raport Inspekcji Weterynaryjnej Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w S. ma moc prawną dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 Kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa), gdyż został sporządzony przez uprawniony do tego organ i w przepisanej formie, w zakresie poruczonych jemu z mocy prawa zadań wskazanych

w zakresie działania tego organu.

Zdaniem Sądu nie ma podstaw, aby inaczej kwalifikować raport z czynności kontrolnych, o którym mowa w przepisie art. 31a ust. 10 ustawy.

Dlatego chybione są, zdaniem Sądu, przywołane w skardze argumenty, posiłkowane orzecznictwem sądów odnoszącym się do mocy dowodowej opinii biegłego, wskazujące na konieczność oceny raportu przez organ prowadzący postępowanie w sprawie.

Sporządzony raport, jako dokument urzędowy, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone (art. 76 § 1 kpa). Kodeks przyjmuje domniemanie zgodności z prawdą tego, co zostało w dokumencie stwierdzone, poświadczone i zaświadczone przez upoważniony podmiot, który wystawił dokument. Nie przewiduje natomiast wyraźnie domniemania prawdziwości dokumentu urzędowego, co jednakże nie przeszkadza doktrynie w formułowaniu trafnego poglądu, że takie domniemanie służy dokumentom urzędowym (np. B. Adamiak (w:) Komentarz, 1996, s. 362). Przepis art. 76 § 3 Kpa dopuszcza obalenie domniemania zgodności z prawdą dokumentu urzędowego w drodze przeprowadzenia dowodu przeciwko treści (osnowie) takiego dokumentu. Nie wyklucza to przeprowadzenia dowodu zaprzeczającego autentyczności dokumentu. Oba domniemania mogą być obalone wszelkimi środkami dowodowymi. Strona, która zaprzecza prawdziwości (autentyczności) dokumentu urzędowego albo twierdzi, że zawarte w nim stwierdzenia, oświadczenia i poświadczenia upoważnionego podmiotu, od którego dokument ten pochodzi, są niezgodne z rzeczywistością, powinna tę okoliczność udowodnić (por. art. 252 k.p.c.); zob. wyrok SN z dnia 5 października 1995 r., III ARN 38/95, OSNAPiUS 1996, nr 8, poz. 109, w którym stwierdzono, że: "Przepis art. 76 § 3 k.p.a. nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodów przeciwko treści dokumentu".

Odnosząc te twierdzenia do stanu niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że strona nie przedstawiła w toku postępowania dowodów, które mogłyby doprowadzić do ewentualnej zmiany ustaleń w sprawie. Słusznie też organ odwoławczy ocenił przedstawiane twierdzenia strony jako jedynie polemikę z ustaleniami organu w sprawie.

Za bezzasadny należy zatem uznać podniesiony w skardze zarzut naruszenia przepisu art. 80 kpa, zgodnie z którym organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ nie uchybił temu obowiązkowi, a zgromadzony materiał dowodowy w sprawie został oceniony prawidłowo. Strona postępowania nie przyczyniła się do powiększenia zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, pozostawała bierna wobec raportu z czynności kontrolnych już na etapie jego doręczenia (brak zastrzeżeń) oraz w dalszym toku postępowania (brak przeciwdowodu wobec ustaleń raportu).

Zdaniem Sądu niewątpliwym jest, że organ prowadzący postępowanie miał również uprawnienie, by z urzędu przeprowadzić postępowanie dowodowe w zakresie objętym orzekaniem w sprawie na podstawie stosownych przepisów kodeksu postępowania administracyjnego( chociażby art., 77 Kpa), na mocy art. 3 ust. 1 ustawy, jednak brak inicjatywy organu w tym zakresie nie można uznać za naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.

Skoro organy obu instancji uznały za prawidłowe ustalenia raportu oraz uznały, że przeprowadzona kontrola została przeprowadzona bez naruszenia praw strony postępowania, czego skarżąca nie kwestionuje, uprawnionym było zaakceptowanie przez organ tychże ustaleń i wydanie stosownych decyzji w sprawie.

Sąd orzekający w sprawie również nie dopatrzył się uchybień zarówno proceduralnych, jak i materialnych w sprawie.

Powtórzenie w skardze podnoszonych już na etapie postępowania administracyjnego okoliczności nie stanowi skutecznego zarzutu przeciw decyzji, która utrzymała w mocy decyzję organu wydaną w oparciu o prawidłowo sporządzony raport z czynności kontrolnych.

Mając zatem na uwadze podniesione wyżej okoliczności, skargę jako nieuzasadnioną - na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - należało oddalić.