Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 395/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2012-06-20 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 27 par 1 pkt 1, art.29 par 1, art.33 ust.4, art.34 par 1
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 395/12 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 czerwca 2012r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Michna, Sędziowie: WSA Maja Chodacka (spr.), WSA Grażyna Firek, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2012r., sprawy ze skargi P.Z., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 18 stycznia 2012r. Nr [...], w przedmiocie zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, - s k a r g ę o d d a l a -


UZASADNIENIE

Na podstawie tytułów wykonawczych o nr: od [...] do [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadzi postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku skarżącego P. Z. Powyższe tytuły wystawione zostały przez Burmistrza Miasta i Gminy w D. na zaległości podatkowe w podatku od nieruchomości. Zawiadomieniem z dnia 11 stycznia 2010r., nr [...] dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego skarżącego w Kredyt Bank S.A. Zawiadomienie to doręczono skarżącemu wraz z odpisami tytułów wykonawczych w dniu 20 stycznia 2010r.

W dniu 27 stycznia 2010r. zobowiązany złożył do organu egzekucyjnego pismo zatytułowane "skarga na czynności egzekucyjne organu egzekucyjnego w części objętych tytułami wykonawczymi wystawionymi przez Burmistrza Miasta i Gminy w D." podnosząc błąd co do osoby i wnosząc o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz jego zawieszenie czasu rozpatrzenia pisma. Pismo to z uwagi na zawartą w nim treść zostało zakwalifikowane jako zarzuty na postępowanie egzekucyjne w związku z czym przekazane zostało do wierzyciela celem zajęcia stanowiska. Niezależnie od powyższego, postanowieniem z dnia 8 lutego 2010 r., nr [...] organ egzekucyjny wstrzymał postępowanie egzekucyjne do dnia rozpatrzenia zarzutów.

W odpowiedzi na powyższe pismo wierzyciel, pismem z dnia 8 grudnia 2011r., nr [...] poinformował, że postanowieniem z dnia 19 lutego 2010r., nr [...] zarzuty zobowiązanego za nieuzasadnione. Na postanowienie to skarżący nie wniósł zażalenia. W związku z powyższym Burmistrz Miasta i Gminy w D. wniósł o realizację tytułów wykonawczych.

Naczelnik Urzędu Skarbowego po otrzymaniu stanowiska wierzyciela, postanowieniem z dnia 20 grudnia 2011r., nr [...] uznał zarzuty zgłoszone do w/w tytułów wykonawczych za nieuzasadnione. W uzasadnieniu, powołując się na treść art. 34 § 1 w zw. z art. 33 pkt 1-5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz. 1954 ze zm., - dalej: "u.p.e.a."), organ podniósł, że wypowiedź wierzyciela odnośnie zarzutów jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie, w którym podniósł już wcześniej zgłoszony zarzut, tj., że zobowiązanym do zapłaty podatku nie jest on lecz spółdzielnia. Tymczasem egzekucja została wszczęta w stosunku do osoby, która nigdy nie pełniła funkcji syndyka masy upadłościowej Spółdzielni Pracy Przemysłu Spożywczego w D. Wszelkie roszczenia majątkowe związane z wykonywaniem umowy zlecenia o likwidację są zaś wobec skarżącego przedawnione. Skarżący wniósł zatem o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania egzekucyjnego.

Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia 18 stycznia 2012r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji powielając zawartą tam argumentację.

Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. W skardze zarzucił naruszenie:

- przepisów prawa materialnego, poprzez zastosowanie art. 156, art. 1561 i art. 157 ustawy z dnia 28 lutego 2009r. Prawo upadłościowe i naprawcze, a także uznanie skarżącego za syndyka masy upadłościowej SPPS w D. w likwidacji, odpowiadającego osobiście za zobowiązania z tytułu podatku od nieruchomości, stanowiącej własność likwidowanej Spółdzielni, na podstawie fałszywych tytułów wykonawczych od nr [...] do nr [...] , wystawionych na osobę nie będącą stroną w sprawie, za zaległości podatkowe za 2001 i 2002r.

- prawa procesowego poprzez błędne ich zastosowanie, a w szczególności art. 17, art. 18art. 33 w zw. z art. 34 § 4 i § 5 u.p.e.a., a także art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.

W związku z powyższym skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia wydanego przez organ I instancji oraz umorzenie postępowania egzekucyjnego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.

Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), a także art. 3ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)– dalej "p.p.s.a.", bada, czy zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a w szczególności czy przy jego wydaniu doszło do naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów postępowania, dającego podstawę do jego wznowienia, względnie mającego istotny wpływ na wynik tego postępowania (art. 145 p.p.s.a.). Sąd administracyjny nie ma natomiast uprawnień do merytorycznego załatwienia sprawy administracyjnej, gdyż o uprawnieniach i obowiązkach stron postępowania wynikających z przepisów prawa materialnego rozstrzygają organy administracji, co w niniejszym przypadku oznacza, że ewentualne uwzględnienie żądań skarżącego zgłoszonych w związku z postępowaniem w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej należy do kompetencji organu egzekucyjnego, a nie sądu. Sąd administracyjny dokonuje jedynie kontroli legalności działań administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

W postępowaniu przed sądami administracyjnymi pierwszej instancji obowiązuje ponadto zasada oficjalności, mająca umocowanie i określone granice w postanowieniach przepisu art. 134 p.p.s.a. Zgodnie z zasadą oficjalności, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Zobowiązany jest jednak do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich istotnych naruszeń prawa przez organy administracji, a związanych z przedmiotem zaskarżenia, którym w niniejszej sprawie jest oddalenie zgłoszonych przez skarżącego zarzutów na postępowanie egzekucyjne w administracji, prowadzone na podstawie tytułów wykonawczych.

Analizując ustalenia faktyczne oraz powołaną podstawę prawną zaskarżonego postanowienia, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, które skutkowałoby koniecznością jego uchylenia.

Zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie zostało wydane w toku postępowania zainicjowanego zarzutami skarżącego, z których podniósł on błąd co do osoby zobowiązanego.

Analizując materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia wskazać należy, że uregulowana w art. 33 – 35 u.p.e.a. instytucja zarzutów w egzekucji administracyjnej jest szczególnie istotnym środkiem ochrony zobowiązanego. Rola tego środka wynika z tego, że są one skierowane przeciwko istocie postępowania egzekucyjnego, co w założeniu wnoszącego ten środek prawny sprowadza się do tego, że mają one spowodować zakończenie postępowania egzekucyjnego bez realizacji jego celu, jakim jest wykonanie obowiązku (B.Adamiak, J.Borkowski, A.Skoczylas, Prawo procesowe administracyjne, [w:] System Prawa Administracyjnego pod red. R.Hauser, Z.Niewiadomski, A. Wróbel, tom 9, s. 458).

Zarzuty mogą być oparte tylko na enumeratywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. podstawach, przy czym na wnoszącym zarzuty spoczywa obowiązek wskazania, które z okoliczności określonych w tym przepisie stanowią podstawę prawną tego środka. Stosownie do art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a. zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej muszą być wniesione w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Natomiast zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1 – 7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym – także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym, że w zakresie zarzutów, w których mowa w art. 33 pkt 1 – 5 wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca.

Wobec faktu, że skarżący podniósł ujęty w art. 33 ust. 4 u.p.e.a. zarzut błędu co do osoby zobowiązanego, organ egzekucyjny był zobligowany do uzyskania w tym zakresie stanowiska wierzyciela, które dla organu egzekucyjnego stosownie do powołanego wyżej art. 34 § 1 u.p.e.a. miało charakter wiążący. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, w przedmiocie zarzutu zobowiązanego wypowiedział się Burmistrz Miasta i Gminy w D., w postanowieniu z dnia 19 lutego 2010r.

Uznając za nieuzasadniony zgłoszony przez skarżącego zarzut, wierzyciel pouczył skarżącego o prawie wniesienia zażalenia na niniejsze postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Skarżący z tego uprawnienia nie skorzystał, przez co postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela stało się ostateczne.

Sąd zauważa w tym miejscu, że zarzuty skargi dotyczące naruszenia prawa upadłościowego oraz twierdzenia skarżącego, jakoby nigdy nie był on syndykiem Spółdzielni Pracy Przemysłu Spożywczego w D. dla swojej skuteczności powinny zostać podniesione w trybie zażalenia na ww. postanowienie zawierające stanowisko wierzyciela, co w konsekwencji mogło także doprowadzić do jego kontroli przez Sąd. Natomiast kontrolując postępowanie będące przedmiotem niniejszej sprawy Sąd nie może odnosić się do merytorycznej zasadności tychże zarzutów. Sąd kontroluje bowiem czynności organów egzekucyjnych podejmowane w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego pod kątem ich zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Tymczasem zgodnie z treścią art. 29 § 1 u.p.e.a., organ nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ bada z urzędu jedynie dopuszczalność egzekucji administracyjnej oraz sprawdza czy tytuł zawiera wszystkie elementy określone w art. 27 u.p.e.a.

Sąd w składzie orzekającym podziela ugruntowane poglądy wyrażone w orzecznictwie sądów administracyjnych, z których wynika, że jeżeli wierzyciel odpowie na zapytanie organu egzekucyjnego, że obowiązek podatkowy istnieje, to do organu egzekucyjnego należy dalsze prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Organ ten nie może podważać wypowiedzi wierzyciela, gdyż wówczas musiałby przeprowadzić kontrolę decyzji, na podstawie której wystawiony został tytuł wykonawczy, do czego żadnym przepisem organ egzekucyjny nie jest uprawniony (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 2734/05, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Organ egzekucyjny nie ma prawa badać powtórnie zarzutów, jeżeli w ich sprawie wypowiedział się wierzyciel (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 lipca 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 738/06, publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zatem, opisanym powyżej stanowiskiem wierzyciela, stosownie do art. 34 § 1 u.p.e.a., organ egzekucyjny był związany. Jak już wyżej wskazano, regułą wynikającą z powyższego przepisu jest obowiązek udzielenia przez wierzyciela merytorycznej wypowiedzi odnośnie podnoszonych przez zobowiązanego okoliczności i opartych na nich zarzutów. Wynika to z faktu, że wierzyciel jest dysponentem postępowania egzekucyjnego, a ponadto posiada najszerszą wiedzę pozwalającą na właściwą ocenę i wyjaśnienie organowi egzekucyjnemu kwestii materialnoprawnych związanych ze zgłoszonymi zarzutami. Naczelnik Urzędu Skarbowego był zatem związany stanowiskiem wierzyciela, które zostało wyrażone w ostatecznym postanowieniu Burmistrza Miasta i Gminy w D., z dnia 19 lutego 2010r. Zatem prawidłowo organ egzekucyjny, będąc związany stanowiskiem wierzyciela, odmówił uznania zgłoszonego przez zobowiązanego zarzutu. W świetle powyższego bezzasadny był zarzut skargi dotyczący braku wnikliwości w rozpatrzeniu sprawy przez organ odwoławczy. Jak bowiem wynikało z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, Dyrektor Izby Skarbowej odniósł się do wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności wskazywanych przez zobowiązanego, jak również słusznie stwierdził, że podstawą rozstrzygnięcia organu egzekucyjnego było stanowisko wierzyciela, które przytoczył.

Stąd też, oceniając zastosowanie przez organy art. 33 pkt 1 i art. 34 § 1 – 5 u.p.e.a. nie można dopatrzyć się nieprawidłowości, a więc i podstaw do stwierdzenia, że zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa skutkującym koniecznością jej uchylenia. Z powodów wyżej wskazanych, Sąd nie znalazł także podstaw do uwzględnienia pozostałych zarzutów skargi.

Wobec tego, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało skargę oddalić.