Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt III SA/Gd 492/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2011-04-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ruch drogowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt  1 lit. c w zw. z art. 135
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 9, art. 66 par. 1
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 102 par. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
article: par. 3, par. 4 ust. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 50 poz 449
law: Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postepownaiu egzekucyjnym  w administracji
article: art. 50a, art. 130a
journal: Dz.U. 2005 nr 108 poz 908
law: Ustawa z dnia  20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi J. F. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 21 lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zawiadomienia o powinności wniesienia podania do właściwego organu uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 22 kwietnia 2010 r. nr [...].


UZASADNIENIE

J. F., prowadzący działalność gospodarczą, wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego o przyznanie wynagrodzenia za holowanie oraz przechowywanie 15 pojazdów usuniętych z drogi na parking strzeżony.

Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2010 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego , na podstawie art. 66 § 1 i § 2 k.p.a. w związku z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji , zawiadomił wnioskodawcę, że w sprawach dotyczących pojazdów wymienionych w punktach 9, 14 i 15 wniosku wnioskodawca winien złożyć odrębne wnioski do właściwych organów.

W uzasadnieniu wskazał, że w sprawie samochodu marki Renault [...] (a nie Fiata [...]), Naczelnik nie prowadził postępowania likwidacyjnego, samochód marki Hyundai o nr rej. [...] stanowił zabezpieczenie majątkowe do sprawy [...], w której orzeczenie miał wydać Sąd Rejonowy w S. , wobec czego nie zostały spełnione warunki niezbędne do wszczęcia postępowania likwidacyjnego, samochód marki Fiat 126p o nr rej. [...] stanowił zabezpieczenie majątkowe do sprawy [...], w której orzeczenie miał wydać Sąd Rejonowy w S., wobec czego nie zostały spełnione warunki niezbędne do wszczęcia postępowania likwidacyjnego.

Po rozpatrzeniu zażalenia J. F. na powyższe postanowienie Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia 21 lipca 2010 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Jako podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 66 § 1 oraz art. 144 k.p.a. oraz art. 17 § 1 w związku z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Organ wskazał, że gdy podanie zawiera żądanie załatwienia spraw należących do właściwości różnych organów, organ zobowiązany jest rozpatrzyć sprawę należącą do jego właściwości i do zawiadomienia wnoszącego podanie, że w innych sprawach powinien wnieść odrębne podanie do organu właściwego. Organ nie ma przy tym obowiązku wskazywania organu właściwego .

Właściwość naczelnika urzędu skarbowego do wydawania postanowień w trybie art. 102 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poza postępowaniem egzekucyjnym zachodzi w ściśle określonych przypadkach. Wskazał na § 3, § 4 ust. 1 i § 6 ust.1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Organ stwierdził, że z akt sprawy nie wynika, aby Naczelnik Urzędu Skarbowego był organem likwidacyjnym w odniesieniu do trzech przedmiotowych samochodów, objętych wnioskiem, a tylko wówczas byłby on zobowiązany do ponoszenia kosztów parkowania. W odniesieniu do samochodów Fiat 126p i Hyundai usunięcie ich z drogi nastąpiło w trybie art. 50a ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, co wykluczyło naczelnika urzędu skarbowego jako organ właściwy do przeprowadzenia postępowania likwidacyjnego. Ponadto, z informacji uzyskanych od Komendanta Miejskiego Policji w S. wynika, że pojazdy zostały zabezpieczone do spraw [...] i [...], jak też zwrócono się do Sądu Rejonowego w S. o podjęcie decyzji w sprawie tych pojazdów. W tym przypadku warunkiem zastosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności art. 102 § 2, byłoby prawomocne orzeczenie o przepadku pojazdu wydane w postępowaniu karnym. Warunek taki w sprawie nie zachodzi. Również w odniesieniu do Renault [...] organ pierwszej instancji nie był władny do wydania postanowienia w trybie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji , bowiem nie prowadził postępowania likwidacyjnego w sprawie, przy czym z akt sprawy wynika, iż organem likwidacyjnym mógł być Dyrektor Izby Celnej.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku J. F. domagał się uchylenia postanowień organów obu instancji.

Zarzucił naruszenie § 3 pkt. 1 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, szeregu przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, art. 130 a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym , art. 6, 8, 11 , 77 § 1 i 4 , art. 80, art. 126 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 2 Konstytucji RP.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, że wnosi o wypłatę wynagrodzenia za dozór rzeczy również przed okresem, kiedy Skarb Państwa z mocy art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym stał się właścicielem przedmiotowych pojazdów. Skarżący podniósł, że nie ma możliwości powzięcia jakichkolwiek informacji na temat losu przedmiotowych pojazdów, bowiem nie jest on stroną żadnego z postępowań, jest natomiast przedsiębiorcą, który na zlecenie Gminy Miasta S. miał usuwać oraz przechowywać usunięte z drogi pojazdy. Nie posiada wiedzy do kogo one należały.

Organy naruszyły przepisy regulujące postępowanie egzekucyjne w administracji, nie uwzględniły, że organ egzekucyjny, w tym przypadku upoważniony policjant Komisariatu Policji w S., prowadził postępowanie egzekucyjne celem uniemożliwienia prowadzenia pojazdu osobie znajdującej się w stanie nietrzeźwości lub po spożyciu alkoholu. Obowiązek ten jest obowiązkiem administracyjnym o charakterze niepieniężnym. Zasadniczą kwestią było ustalenie podstawy prawnej toczącego się postępowania zmierzającego do wyegzekwowania prowadzenia pojazdu w stanie trzeźwości.

Skarżący wskazał, że wynagrodzenie należne dozorcy ruchomości stanowi część wydatków organu egzekucyjnego. Są to koszty toczącego się postępowania egzekucyjnego, które są ściągane przez organ egzekucyjny od podmiotu zobowiązanego, a nie jak twierdzi organ, przez dozorcę bezpośrednio od właściciela pojazdu.

Organ błędnie, zdaniem skarżącego, przyjął, iż między Skarbem Państwa a skarżącym nie istnieje ani stosunek administracyjnoprawny, ani cywilnoprawny przez okres pierwszych sześciu miesięcy od usunięcia pojazdu z drogi. Bezpodstawnie przyjął natomiast, że istnieje stosunek administracyjnoprawny między skarżącym a właścicielem pojazdu. Prawidłowa wykładnia przepisów prowadzi do uznania, że między dozorcą ( skarżącym) a organem – naczelnikiem urzędu skarbowego, istnieje stosunek administracyjny, na mocy którego organ wypłaca dozorcy wynagrodzenie (art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Następnie organ powinien wyegzekwować je od zobowiązanego.

Skarżący zarzucił, że organy nie wskazały, na podstawie jakich dowodów wywnioskowały, iż samochody Hyundai o nr rej. [...] oraz Fiat 126p o nr rej. [...] zostały usunięte na podstawie art. 50 a ustawy- Prawo o ruchu drogowym, podczas gdy z dokumentów będących w posiadaniu skarżącego wynika, iż zostały one usunięte z uwagi na nietrzeźwość kierowcy, a taki pojazd usuwa się z drogi na podstawie 130a w/w ustawy. Ponadto organ nie wskazał faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Organ nie wykazał ponadto przesłanek, którymi się kierował przy załatwianiu sprawy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną ( art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).

Skargę należało uwzględnić.

Problemem w niniejszej sprawie było, czy organ miał podstawy do zawiadomienia skarżącego , iż w sprawach dotyczących przyznania wynagrodzenia za holowanie i przechowywanie trzech konkretnych samochodów powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu.

Organ uczynił tak wskazując jako podstawę prawną swego działania art. 66 § 1 k.p.a. który stanowi, że jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Równocześnie zawiadomi wnoszącego podanie, że w sprawach innych powinien wnieść odrębne podanie do właściwego organu (...).

Organy obu instancji stanęły na stanowisku, że w przypadku trzech samochodów-Renault [...] , Hyundai nr rej. [...], Fiat 126 p nr rej. [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego nie jest organem właściwym rzeczowo do wydania rozstrzygnięcia.

Skarżący domagał się wynagrodzenia za parkowanie pojazdów za okresy następujące :

-Renault [...] - 23.11.2005 r. -24.10.2006 r.,

-Hyundai - 4.02.2007r. - 31.12.2007 r. i 1.01.2008 r. – "do chwili obecnej",

-Fiat 126 p - 11.09.2006 r.- 10.07.2007 r.

Wniosek skarżącego o przyznanie wynagrodzenia został oparty o przepis art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 229, poz.1954 ze zm.) , który stanowi, że organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór (...)

Przepis ten, co do zasady, stanowi podstawę prawną do przyznania wynagrodzenia za dozór w postępowaniu egzekucyjnym, a przyznanie wynagrodzenia na podstawie w/w przepisu osobie posiadającej uprawnienia do odholowywania i przechowywania pojazdów możliwe było wobec treści przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. Nr 50, poz.449).

Zgodnie z § 3 tegoż rozporządzenia, przepisy działu II rozdziału 6 ustawy dotyczące przechowywania, oszacowania i sprzedaży ruchomości stosuje się do ruchomości:

1) które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie:

a) prawomocnego orzeczenia przepadku przedmiotów, wydanego w postępowaniu karnym, w postępowaniu w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe, w postępowaniu administracyjnym, w postępowaniu cywilnym oraz w postępowaniu w sprawach o wykroczenia,

b) przepisów o rzeczach znalezionych oraz o likwidacji niepodjętych depozytów i nieodebranych rzeczy,

c) darowizny, zrzeczenia się, dziedziczenia ustawowego oraz objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej,

d) prawomocnego orzeczenia kary konfiskaty mienia,

e) przepisów o majątkach opuszczonych i poniemieckich,

2) niestanowiących własności Skarbu Państwa, jeżeli podlegają likwidacji na podstawie:

a) przepisów prawa karnego lub celnego,

b) przepisów o rzeczach znalezionych oraz o likwidacji niepodjętych depozytów i nieodebranych rzeczy,

z wyjątkiem:

- rzeczy znalezionych w budynkach publicznych oraz w środkach transportu publicznego,

- przedmiotów stanowiących sprzęt i ekwipunek wojskowy oraz sprzęt i ekwipunek policyjny,

- przedmiotów, których posiadanie wymaga zezwolenia organów administracji publicznej,

- ryb i sprzętu rybackiego, podlegających zatrzymaniu na podstawie przepisów o rybołówstwie morskim,

- mienia wydobytego z morza,

- wykopalisk i znalezisk archeologicznych w rozumieniu przepisów o ochronie dóbr kultury.

Ponadto , zgodnie z § 4 ust. 1 w/w rozporządzenia, przepisy działu II rozdziału 6 ustawy dotyczące organu egzekucyjnego stosuje się odpowiednio do:

1) dyrektorów izb celnych, wyznaczonych przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, w zakresie przechowywania i likwidacji ruchomości, które:

a) zostały przejęte na własność Skarbu Państwa na podstawie rozstrzygnięć wydanych w postępowaniu w sprawach celnych lub w sprawach o przestępstwa skarbowe i wykroczenia skarbowe albo w postępowaniu dotyczącym likwidacji niepodjętych depozytów i nieodebranych rzeczy, a znajdujących się w dyspozycji organów celnych,

b) zostały przejęte na własność Skarbu Państwa w drodze nieodpłatnego przekazania lub zrzeczenia się, w przypadkach przewidzianych w przepisach prawa celnego,

c) znajdują się w dyspozycji organów celnych i podlegają likwidacji na podstawie przepisów o postępowaniu karnym i prawa karnego wykonawczego, prawa karnego skarbowego, prawa celnego, przepisów o rzeczach znalezionych oraz przepisów o likwidacji niepodjętych depozytów i nieodebranych rzeczy,

2) starostów - w zakresie przechowywania rzeczy znalezionych,

3) naczelników urzędów skarbowych - w odniesieniu do przechowywania ruchomości innych niż określone w pkt 1 i 2 oraz likwidacji ruchomości innych niż określone w pkt 1

- zwanych dalej "organem likwidacyjnym".

Skarżący we wniosku skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego podał , że holowanie i przechowywanie pojazdów usuniętych z drogi miało miejsce na skutek dyspozycji właściwych organów zgodnie z treścią art. 50 a oraz 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

W dacie wydania zaskarżonego postanowienia art. 50 a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. ( t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz.908 ze zm.) stanowił, że pojazd pozostawiony bez tablic rejestracyjnych lub pojazd, którego stan wskazuje na to, że nie jest używany, może zostać usunięty z drogi przez straż gminną lub Policję na koszt właściciela lub posiadacza ( art. 50 a ust.1 ).

Ponadto pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1, nieodebrany na wezwanie gminy przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na własność gminy z mocy ustawy ( art. 50 a ust. 2).

Co do zasady prawo o ruchu drogowym w art. 50 a normuje sytuację , w której dochodzi do przejścia z mocy ustawy na rzecz gminy pojazdów porzuconych.

Do przejścia własności jednak nie dochodzi, gdy pojazd nie został odebrany z przyczyn niezależnych od osoby zobowiązanej ( art. 50 a ust.3 ustawy).

Z kolei art. 130 a w/w ustawy w dacie wydania zaskarżonego postanowienia stanowił:

1. Pojazd jest usuwany z drogi na koszt właściciela w przypadku:

1) pozostawienia pojazdu w miejscu, gdzie jest to zabronione i utrudnia ruch lub w inny sposób zagraża bezpieczeństwu;

2) nieokazania przez kierującego dokumentu stwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia, jeżeli pojazd ten jest zarejestrowany w kraju, o którym mowa w art. 129 ust. 2 pkt 8 lit. c;

3) przekroczenia wymiarów, dopuszczalnej masy całkowitej lub nacisku osi określonych w przepisach ruchu drogowego.

2. Pojazd może być usunięty z drogi na koszt właściciela, jeżeli nie ma możliwości zabezpieczenia go w inny sposób, w przypadku gdy:

1) kierowała nim osoba:

a) znajdująca się w stanie nietrzeźwości lub w stanie po użyciu alkoholu albo środka działającego podobnie do alkoholu,

b) nieposiadająca przy sobie dokumentów uprawniających do kierowania lub używania pojazdu;

2) jego stan techniczny zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego, powoduje uszkodzenie drogi albo narusza wymagania ochrony środowiska.

Art. 130a ust. 10 ustawy stanowił, że pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1 lub 2 i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy.

Ten ostatni przepis - art. 130a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym w zakresie , w jakim dopuszcza odjęcie prawa własności pojazdu bez prawomocnego orzeczenia sądu został uznany wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 czerwca 2008 r. sygn. akt P 4/06 ( OTK-A 2008/5/76) za niezgodny z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej i w tym zakresie utracił moc z dniem 12 czerwca 2009 r.

Niezależnie jednak od problemu niekonstytucyjności rozwiązań ustawowych przejścia własności z dotychczasowego właściciela na rzecz Skarbu Państwa bez prawomocnego orzeczenia sądu niewątpliwe jest, że wyżej cytowane przepisy art. 50 a i art. 130 a ustawy określały odmienne podmioty, na rzecz których prawo własności pojazdu miało przechodzić - była to albo gmina ( art. 50 a ustawy) albo Skarb Państwa (art. 130 a ustawy). Kryterium decydującym o rozdzieleniu kompetencji organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego w kwestii przejęcia pojazdu na własność była przyczyna usunięcia pojazdu.

Istotne było wobec tego ustalenie , na jakiej podstawie i z jakiej przyczyny przedmiotowe pojazdy były usunięte z drogi.

W przedmiotowym wniosku skarżący wskazał, że dyspozycje właściwych organów wynikały tak z art. 50a, jak i 130a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Wskazał przy tym, że właściwe dokumenty są w posiadaniu policji, a on dysponuje jedynie niektórymi kserokopiami dyspozycji usunięcia pojazdów. Żadna z tych kserokopii nie dotyczy przedmiotowych trzech samochodów.

Natomiast w zażaleniu na postanowienie organu pierwszej instancji skarżący przywołuje tylko art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym.

Z pisma skierowanego przez Prezydenta Miasta S. do skarżącego z dnia 9 grudnia 2009 r. ( k.13 akt administracyjnych ) można wnioskować, że za parkowanie samochodów usuniętych na podstawie art. 50 a ustawy Prawo o ruchu drogowym gmina rozliczyła się ze skarżącym, a pozostała jedynie kwestia rozliczeń za samochody usunięte na podstawie art. 130 a ustawy. Nie wiadomo jednak na pewno, o jakie konkretnie samochody chodzi, bowiem brak korespondencji łączącej się z w/w pismem czy też wyszczególnienia konkretnych pojazdów.

Organy uznając , że wniosek dotyczący przedmiotowych trzech samochodów skarżący powinien skierować do innych organów stwierdziły , że wobec samochodu Renault [...] nie były organem likwidacyjnym, a mógł być nim Dyrektor Izby Celnej, co miało wynikać "z przedłożonych organowi akt sprawy". Nie wyjaśniono przy tym, na jakiej podstawie prawnej i z jakiej przyczyny samochód ten został umieszczony na parkingu skarżącego. Organy nie wskazały, z jakich przyczyn i na jakiej podstawie uznały, że pismo Izby Celnej w G. i informacja funkcjonariusza Policji w S. ma świadczyć o tym, że to nie Naczelnik Urzędu Skarbowego powinien rozpoznać merytorycznie wniosek skarżącego.

Odnośnie samochodu Hyundai nr rej. [...] organ odwoławczy wskazał , że - jak wynika z pisma jednostki przechowującej pojazdy – usunięcie tego pojazdu z drogi nastąpiło w trybie art. 50a Prawa o ruchu drogowym. O ile pismem tym było pismo podpisane przez skarżącego z dnia 9 sierpnia 2007 r. znajdujące się w aktach administracyjnych dotyczących pojazdu ( bowiem organ nie określił bliżej pisma, na które się powołał), to wypada zauważyć, że w tych właśnie aktach znajduje się także informacja Komendanta Miejskiego Policji w S. z dnia 11 grudnia 2007 r. , iż przedmiotowy samochód został umieszczony na parkingu strzeżonym z uwagi na stan nietrzeźwości kierującego. Taka przyczyna usunięcia pojazdu z drogi wynika z art. 130 a Prawa o ruchu drogowym, nie zaś z art. 50 a tej ustawy.

Organy nie wyjaśniły tych rozbieżności.

Odnośnie samochodu Fiat 126 p nr rej. [...] organ odwoławczy również wskazał , że z pisma jednostki przechowującej pojazdy wynika, iż usunięcie go z drogi nastąpiło w trybie art. 50a Prawa o ruchu drogowym. O ile pismem tym było pismo podpisane przez skarżącego z dnia 21 maja 2007 r. znajdujące się w aktach administracyjnych dotyczących pojazdu ( bowiem organ także w tym przypadku nie określił bliżej pisma, na które się powołał), to w świetle treści przywoływanego wyżej pisma Prezydenta Miasta z dnia 9 grudnia 2009 r. istniała wątpliwość co do prawidłowości wskazanej przez podmiot przechowujący pojazdy podstawy prawnej usunięcia tegoż pojazdu z drogi. Tej wątpliwości organy również nie wyjaśniły.

Odnośnie stanowiska organu odwoławczego , że zabezpieczenie pojazdów Hyundai i Fiat do spraw karnych powoduje, iż warunkiem zastosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji , w szczególności art. 102 § 2 tej ustawy, byłoby prawomocne orzeczenie przepadku pojazdu wydane w postępowaniu karnym, który to warunek nie zachodzi w sprawie stwierdzić trzeba, że to ostatnie stwierdzenie jest gołosłowne. Postanowienie organu odwoławczego wydane zostało w dniu 21 lipca 2010 r. , gdy tymczasem ostatnie pismo znajdujące się w aktach administracyjnych dotyczące samochodu marki Hyunday datowane jest na dzień 11 grudnia 2007 r. ( pismo Komendanta Miejskiego Policji w S.), a samochodu marki Fiat 126 p – z dnia 22 listopada 2007 r. ( pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego). Organ nie czynił żadnych ustaleń- a przynajmniej brak takich ustaleń w aktach- na temat aktualnego stanu spraw karnych oraz tego, co dzieje się z przedmiotowymi pojazdami, opierając swoje stwierdzenie na danych pochodzących z 2007 roku.

Tak więc organy obu instancji nie poczyniły niezbędnych ustaleń i nie wyjaśniły w sposób należyty, z jakich względów uznały, że wniosek dotyczący przedmiotowych trzech pojazdów skarżący powinien skierować do innych organów.

Nie można też zgodzić się ze stanowiskiem organów, że nie miały one obowiązku wskazania konkretnego organu czy organów właściwych do załatwienia sprawy. Z uwagi na treść art. 9 k.p.a., z którego wynika, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego oraz czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek przyjąć należy, że z zawiadomieniu opartym o art. 66 § 1 k.p.a. należy określić konkretny organ czy organy, właściwy do załatwienia sprawy nie należącej do właściwości organu , do którego podanie wniesiono ( tak też Kodeks postępowania administracyjnego Komentarz, pod redakcją Małgorzaty Jaśkowskiej i Andrzeja Wróbla, Zakamycze 2005, str.444).

Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że część z nich jest zupełnie niezrozumiała. Organy nie orzekały bowiem merytorycznie i nie odmówiły skarżącemu przyznania wynagrodzenia , ani też nie twierdziły, że powinien wystąpić z powództwem cywilnym przeciwko dotychczasowemu właścicielowi pojazdu, lecz uznały , że organ pierwszej instancji nie jest właściwy do rozpatrzenia wniosku skarżącego. Podzielić należy natomiast zarzuty skargi dotyczące niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego sprawy.

Z powyższych względów Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił postanowienia organów obu instancji, bowiem stwierdzone naruszenia przepisów postępowania mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Zauważyć należy, że artykułem 1 pkt 10 lit. a-c, j, k ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy-prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. nr 152, poz.1018 ze zm.) dokonano zmiany treści art. 130 a ustawy Prawo o ruchu drogowym z dniem 4 września 2010r. Zmiany te dotyczyły m.in. tego, że obecnie orzeka się o przepadku pojazdu usuniętego z drogi ( w przypadkach określonych w tym przepisie) na rzecz powiatu. Dodany też został art. 130 a ust. 10 h w/w ustawy , z którego wynika, że koszty związane m.in. z przechowywaniem pojazdu ponosi co do zasady właściciel tego pojazdu, przy czym decyzję w tym przedmiocie wydaje starosta.

Ponadto przywołana wyżej ustawa z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy-prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw w art. 13 stanowi, że Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Art. 130 a ust. 10 ustawy Prawo o ruchu drogowym w dotychczasowym brzmieniu stanowił, że pojazd usunięty w trybie określonym w ust. 1 lub 2 i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy.

Stwierdzić należy, że wykładnia art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy-prawo o ruchu drogowym (...) a contrario - iż w żadnym innym przypadku, poza wymienionym w powyższym przepisie , Skarb Państwa nie ponosi kosztów przechowywania pojazdów , byłaby błędna.

W ocenie Sądu do kwestii przyznania wynagrodzenia za wykonywanie dozoru, mającego źródło w usunięciu pojazdu z drogi w czasie, gdy inaczej ukształtowany był stan prawny, należy stosować przepisy prawa materialnego, które wówczas uprawniały do przyznania takiego wynagrodzenia.

Przepisy te pozwalały na przyznanie wynagrodzenia od Skarbu Państwa za wykonywanie dozoru nad pojazdem usuniętym z drogi na podstawie art. 130 a ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zauważyć też należy, że Naczelny Sąd Administracyjny w składzie siedmiu sędziów w uchwale z dnia 29 listopada 2010 r. sygn. akt I OPS 1/10 orzekł, że jeżeli właściciel pojazdu usuniętego z drogi w przypadkach , o których mowa w art. 130a ust. 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym nie odebrał pojazdu w określonym terminie, jednostce wyznaczonej do prowadzenia parkingu strzeżonego (jednostce wyznaczonej do usuwania pojazdów) może być przyznane wynagrodzenie za cały okres wykonywania dozoru nad pojazdem oraz zwrot kosztów związanych z wykonywaniem dozoru , w tym kosztów usunięcia pojazdu z drogi , na podstawie art. 102 § 2 u.p.e.a. w związku z §3 pkt 1 lit. c rozporządzenia z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( system informacji prawnej LEX nr 621105).

Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ przede wszystkim ustali, z jakich przyczyn i na jakiej podstawie prawnej przedmiotowe pojazdy zostały umieszczone na parkingu skarżącego, a następnie mając na uwadze powyższe wskazania oceni, czy jest właściwy do rozpatrzenia wniosku skarżącego , czy też rozpatrzenie tegoż wniosku leży w kompetencjach innego – i jakiego - organu.