Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2773/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-04-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6213 Inne  świadczenia finansowe związane z lokalem mieszkalnym
Hasła tematyczne: Policja
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 88 ust. 1, art. 94 ust. 1, art. 95 ust. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2015 poz 355
law: Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Monika Nowicka sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska sędzia del. WSA Ewa Kwiecińska (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Justyna Stępień po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2016 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 czerwca 2014 r. sygn. akt III SA/Gd 369/14 w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie domu oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 26 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Gd 369/14, oddalił skargę S. Ja. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na uzyskanie domu.

Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Komendant Powiatowy Policji w S. decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 95 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 88 ust. 1, art. 94 ust. 1 oraz art. 97 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 287, poz. 1687 ze zm.), odmówił przyznania S. J. u pomocy finansowej na budowę domu w miejscowości O. W uzasadnieniu organ stwierdził, że policjant miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe zgodnie z art. 95 ust. 1 pkt 3 ustawy o Policji, gdyż jego żona posiada dom, odpowiadający co najmniej przysługującej im powierzchni mieszkalnej. Ponadto dom, na uzyskanie którego policjant ubiega się o pomoc finansową, stanowi wyłączną własność żony.

Od decyzji tej S. J. wniósł odwołanie, podnosząc, iż przepisy nie określają terminu, w którym uprawniony może wystąpić z wnioskiem, ani też, że może to uczynić jedynie przed nabyciem lokalu lub domu. Wskazał ponadto, że posiada z żoną wspólność majątkową. W budowę domu inwestował wspólne pieniądze, zaciągnął również kredyt, który obecnie spłaca.

Decyzją z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w G., działając na podstawie m.in. art. 94, art. 97 ust. 5 ustawy o Policji, utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w S. W uzasadnieniu organ odwoławczy, powołując przepisy ustawy o Policji, wskazał, że celem unormowania art. 88 ustawy o Policji jest stworzenie warunków, by policjant w służbie stałej mieszkał w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej. W przypadku, gdy policjant nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji, przysługuje mu pomoc finansowa na uzyskanie takiego lokalu. Pomoc taka jest alternatywną formą spełnienia prawa do lokalu mieszkalnego. W art. 95 ust. 1 pkt 1-4 ustawy wyliczono przypadki, kiedy policjantowi lokalu się nie przydziela. Jednym z takich przypadków jest sytuacja, kiedy policjant posiada w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny, odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej. Powyższe dotyczy też policjanta, którego małżonek posiada taki lokal mieszkalny.

Organ wskazał na uchwałę 7 sędziów NSA z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OPS 7/08, z której wynika, że przewidziana pomoc finansowa nie została ukształtowana jako prawo z tytułu samego pełnienia służby oraz że przedmiotowe świadczenie przysługuje nie w związku z uzyskaniem domu (lokalu), ale na jego uzyskanie.

Ponadto organ wyjaśnił, że celem przepisu art. 94 ust. 1 ustawy jest, by policjant w służbie stałej mieszkał w miejscowości, w której pełni służbę albo w miejscowości pobliskiej. Oznacza to, że jeżeli policjant posiada odpowiednie mieszkanie w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, to cel tego przepisu jest osiągnięty, a wobec tego nie powstaje prawo do lokalu, o którym mowa w art. 88 ustawy. Warunek przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu należy wiązać z taką sytuacją, w której policjant spełnia warunki do przydziału lokalu mieszkalnego, natomiast jeśli ma on zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, to warunku do uzyskania lokalu, a w konsekwencji i pomocy finansowej na jego uzyskanie, nie spełnia.

Organ ustalił, że żona wnioskodawcy w dniu [...] grudnia 2013 r. zawiadomiła Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie S. o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego położonego przy ul. B. w miejscowości O., gmina S. Zatem w dniu złożenia wniosku, tj. [...] stycznia 2014 r., małżonka strony posiadała lokal mieszkalny (dom) w miejscowości pobliskiej. Ponadto dom, na uzyskanie którego policjant ubiega się o pomoc finansową, stanowi wyłączną własność jego żony. Małżonka policjanta jest członkiem rodziny, którą uwzględnia się przy ustalaniu liczby norm przysługujących policjantowi, nie jest jednak uprawniona samodzielnie do tej pomocy.

S. J. wniósł skargę na powyższą decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:

‒ art. 94 ust. 1 w zw. z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji, przez błędne jest zastosowanie i uznanie, że nie przysługuje mu prawo do pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego ze względu na zakończenie procesu inwestycyjnego,

‒ § 3 pkt 2 ppkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów przez odmowę udzielenia pomocy finansowej na cele mieszkaniowe, pomimo spełniania przesłanek do uzyskania przedmiotowego świadczenia, tj. ubiegania się o dom jednorodzinny przez małżonka funkcjonariusza pozostającego we wspólności majątkowej małżeńskiej i dołączenia stosownych dokumentów potwierdzających ten fakt,

‒ art. 136 w zw. z art. 7 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie uzupełnienia postępowania dowodowego w sprawie, względnie przekazania sprawy organowi I instancji do uzupełnienia tego postępowania, co skutkowało niedokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy oraz pominięciem słusznego interesu skarżącego.

W uzasadnieniu skargi skarżący stwierdził, że organ błędnie przyjął, iż fakt przeniesienia pozwolenia na budowę jedynie na małżonkę funkcjonariusza i to, że jedynie ona jest właścicielką gruntu, skutkowałoby przyznaniem pomocy małżonce funkcjonariusza, nie zaś funkcjonariuszowi. Organ nie wziął pod uwagę wykładni językowej § 3 pkt 2 rozporządzenia, zgodnie z którą o dom może ubiegać się wyłącznie małżonek pozostający we wspólności ustawowej małżeńskiej, jak i celowościowej, pomijając funkcję, jaką dla zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariusza pełni fakt pozostawania przez niego w związku małżeńskim, co łączy się także z tym, że pomoc nie przysługuje funkcjonariuszowi, gdy jego małżonek posiada już mieszkanie lub dom.

Zdaniem skarżącego kolejnym powodem odmowy przyznania mu pomocy finansowej było to, że wystąpił z wnioskiem tuż po zakończeniu procesu inwestycyjnego. Powołując orzecznictwo sądów administracyjnych twierdził, że w procesie wykładni art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 3 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. należy kierować się wykładnią językową, a także wykładnią systemową i celowościową oraz dokonywać jej z uwzględnieniem pozostałych przepisów zawartych w rozdziale 8 ustawy o Policji.

Powołanym wyżej wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Powyższe uprawnienie może być zrealizowane przez przydzielenie policjantowi lokalu (art. 90 ustawy) albo przez udzielenie mu pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość (art. 94 ust. 1 ustawy). W sytuacji, gdy policjant posiada w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej lokal mieszkalny odpowiadający co najmniej przysługującej mu powierzchni mieszkalnej albo dom jednorodzinny lub dom mieszkalno-pensjonatowy albo jego małżonek posiada taki lokal mieszkalny lub dom, policjantowi nie przydziela się lokalu mieszkalnego (art. 95 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy).

W ocenie Sądu I instancji istnienie przesłanek wyłączających przyznanie lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej, o jakich mowa w art. 95 ust. 1 ustawy, wyłącza możliwość przyznania policjantowi pomocy finansowej na zakup lokalu mieszkalnego lub mieszkania.

Sąd I instancji wskazał, że nie podziela poglądu zaprezentowanego

w skardze, iż policjant, który zaangażował się w proces inwestycyjny budowy domu, może w każdym czasie wystąpić o przyznanie pomocy finansowej, o jakiej mowa

w art. 94 ust. 1 ustawy. Sąd uznał, że, kierując się właśnie wykładnią celowościową, uznać należy, iż pomoc finansowa przysługuje tylko takiemu policjantowi, który nie ma zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej – nie uzyskał przydziału lokalu oraz nie uzyskał (on lub jego małżonek) lokalu mieszkalnego lub domu w miejscowości pobliskiej o odpowiedniej powierzchni.

WSA w Gdańsku wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu uchwały z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OPS 7/08, która, choć podjęta na tle zagadnienia pomocy finansowej zawartej w ustawie z dnia 26 kwietnia 1996 r.

o Służbie Więziennej (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz.1761 ze zm.), ma charakter w tym zakresie uniwersalny – stwierdził, że pomoc finansowa nie została ukształtowana jako prawo z tytułu samego pełnienia służby. Świadczenie to przysługuje nie w związku

z uzyskaniem domu (lokalu), ale na ich uzyskanie, czyli w celu uzyskania mieszkania umożliwiającego funkcjonariuszowi zamieszkanie w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej.

Z powyższej uchwały wynika też, zdaniem Sądu I instancji, że istotne jest, czy funkcjonariusz składający wniosek ma, czy też nie ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscu pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Przyjęcie takiej interpretacji przepisów, że prawo do pomocy finansowej przysługuje każdemu funkcjonariuszowi w każdym czasie i niezależnie od tego, jakie ma warunki mieszkaniowe, w ocenie Sądu I instancji, zaprzeczałaby ratio legis ustawy i nie byłoby zgodne z art. 2 Konstytucji RP.

W okolicznościach niniejszej sprawy, w ocenie WSA w Gdańsku, organy zasadnie uznały, że skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Dom żony skarżącego położony jest w miejscowości O., gmina S., która jest miejscowością pobliską, co nie było przedmiotem sporu. Skarżący wyjaśnił ponadto, że dom leży [...] km od S. , czyli miejsca pełnienia przez niego służby, 15 minut jazdy autobusem. Dom nie tylko został zgłoszony do użytkowania i wobec tego zgłoszenia nie wniesiono sprzeciwu, ale też adres tego domu, jako adres domowy, wskazał skarżący we wniosku o przyznanie mu pomocy finansowej. To, że w domu, w jakimś pomieszczeniu, brak paneli, czy płytek nie oznacza, że dom nie nadaje się do zamieszkania. Dom – z uwagi na powierzchnię – 137 m² – spełnia warunek norm zaludnienia, przysługujących skarżącemu i jego rodzinie, tj. żonie.

Sąd I instancji wskazał, że wbrew stanowisku skarżącego pomoc finansowa udzielana jest na uzyskanie domu ( lokalu), nie zaś na spłatę kredytu, zaciągniętego na jego uzyskanie. Organy zasadnie też wskazały, że pomoc przyznawana jest policjantowi na uzyskanie przez niego lokalu lub domu, nie zaś na uzyskanie lokalu lub domu przez jego małżonka. Sąd I instancji wskazał także, że nie podziela poglądów skarżącego, iż policjant, pozostający w związku małżeńskim, może ubiegać się o pomoc finansową, o jakiej mowa w art. 94 ust. 1 ustawy, gdy dom lub lokal mieszkalny uzyskany na skutek udzielenia tej pomocy miałby być własnością jedynie jego małżonka, bowiem stanowisko takie byłoby sprzeczne z brzmieniem art. 94 ust. 1 ustawy stanowiącego, że "policjantowi (...) przysługuje pomoc (...) na uzyskanie lokalu (...) albo domu (...).

Ponadto Sąd I instancji podniósł, że, w jego ocenie, treść § 3 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu przez policjantów (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 864), należy rozumieć w ten sposób, iż nieruchomość, o uzyskanie której ubiega się małżonek policjanta, wejdzie do wspólności majątkowej małżeńskiej. Z przepisu tego wynika, że do wniosku o pomoc finansową dołącza się dokumenty potwierdzające fakt ubiegania się policjanta lub jego małżonka pozostającego z nim we wspólności majątkowej o lokal mieszkalny lub dom jednorodzinny. W sprawie niniejszej nieruchomość jest natomiast wyłączną własnością żony skarżącego.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł S. J. reprezentowany przez radcę prawnego. Skarżący kasacyjnie wskazał, że zaskarża wyrok w całości.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art 94 ust. 1 ustawy o Policji poprzez jego błędną wykładnię, prowadząca do przyjęcia, iż użyte w powyższym przepisie pojęcie "uzyskanie domu jednorodzinnego" jest tożsame z nabyciem prawa własności nieruchomości;

2. § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do przyjęcia, iż użyte w powyższym przepisie pojęcie "uzyskanie domu jednorodzinnego" jest tożsame z nabyciem prawa własności nieruchomości;

3. art. 94 ust. 1 ustawy o Policji w z związku § 3 ust. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. poprzez ich błędną wykładnię nieuwzględniającą nieścisłości pomiędzy tymi przepisami odnośnie terminu, do którego należy złożyć wniosek o przyznanie pomocy na uzyskanie budynku jednorodzinnego;

4. § 3 ust. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. poprzez jego błędną wykładnię, prowadzącą do przyjęcia, iż wniosek o przyznanie pomocy należy złożyć przed pozyskaniem domu jednorodzinnego, a pojęcie uzyskanie domu jest tożsame z nabyciem nieruchomości oraz iż warunkiem uzyskania pomocy jest, by nabyta nieruchomość była objęta małżeńską wspólnością ustawową – jeżeli funkcjonariusz pozostaje w związku małżeńskim;

5. art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie, prowadzące go wadliwego przyjęcia, iż pojęcie "dom jednorodzinny" jest tożsame z pojęciem "nieruchomość", a co za tym idzie, iż sam budynek mieszkalny, niebędący odrębnym przedmiotem własności, może być objęty małżeńską wspólnością ustawową.

W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie podniósł, że rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 17 października 2001 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów nie zakreśla ostatecznego terminu, do którego należy złożyć wniosek o przyznanie takiej pomocy, a wręcz przeciwnie wskazuje, iż może on zostać złożony również po pozyskaniu takiego lokalu. Zgodnie bowiem z § 3 ust. 2 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia do wniosku o przyznanie pomocy należy przedłożyć umowę kupna lokalu, zaświadczenie o członkostwie w spółdzielni mieszkaniowej. A zatem rozporządzenie dopuszcza wprost możliwość złożenia wniosku o przyznanie dofinansowania już po nabyciu nieruchomości. Biorąc pod uwagę powyższe sprzeczności istotne w sprawie jest jedynie to, że w chwili rozpoczęcia pracy w Komendzie Powiatowej Policji w S. potrzeby mieszkaniowe skarżącego nie były zaspokojone, albowiem budowa domu w O. nie była zakończona, a przedmiotowy budynek był budowany ze środków objętych małżeńską wspólnością ustawową.

Ponadto skarżący kasacyjnie wskazał, że z brzmienia zarówno art. 94 ust. 1 ustawy o Policji oraz § 1 powołanego wyżej rozporządzenia wynika, iż jest to pomoc na uzyskanie miejsca, w którym funkcjonariusz może zamieszkać. Użycie przez ustawodawcę określenia "uzyskania" nie może być traktowane jako przypadkowe. Zdaniem skarżącego kasacyjnie w sytuacji, gdyby jedyną podstawą miało być posiadanie prawa własności do nieruchomości, ustawodawca użyłby poprawnego, cywilistycznego określenia "nabycie". Skoro tak nie jest, należy przyjąć, iż ustawodawca przyjął wszelkie formy uzyskania lokalu mieszkalnego (domu). Formą taką jest również wspólne wznoszenie przez małżonków pozostających w małżeńskiej wspólnocie ustawowej budynku na działce stanowiącej osobistą własność jednego z małżonków – jeżeli miało to zapewnić funkcjonariuszowi uzyskanie możliwości zamieszkania we wznoszonym budynku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1-6 P.p.s.a., należało zatem odnieść się do zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej.

Przed rozważeniem zasadności i znaczenia zarzutów skargi kasacyjnej przypomnieć należy, co było przedmiotem postępowania administracyjnego, gdyż przedmiot ten warunkował zakres sądowej kontroli. Z uwagi na treść wniosku bezsporne jest, że w postępowaniu administracyjnym rozstrzygnięto sprawę pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego położonego w miejscowości O. w gminie S. Przesłanki materialne przyznania pomocy finansowej na uzyskanie domu jednorodzinnego zawarte są w przepisach art. 94, art. 95 oraz art. 88 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Zgodnie z art. 94 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi, który nie otrzymał lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale, przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Określenie "uzyskanie domu jednorodzinnego" oznacza uzyskanie przez policjanta prawa własności domu jednorodzinnego. Pogląd ten jest utrwalony w orzecznictwie, a kontrowersje dotyczyły jedynie sytuacji, gdy policjant starał się o pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu, co do którego uzyskał tytuł współwłasności (patrz m.in. wyrok NSA z dnia 27 października 1999 r., sygn. akt I SA 13/99; wyrok NSA z dnia 11 lutego 2000 r., sygn. akt I SA 329/99, niepublikowane, treść [w] System Informacji Prawnej LEX nr 48968, 53766; wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt I OSK 148/06; wyrok NSA z dnia 9 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OSK 629/07, niepublikowane, treść [w:] CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Przepis art. 94 ust. 1 w związku z art. 88 ust. 1 ustawy o Policji należy więc odczytywać w ten sposób, że uprawnionym do pomocy finansowej jest wyłącznie policjant, a zatem pomoc nie może być udzielona na nabycie nieruchomości, do której funkcjonariusz nie ma tytułu własności.

Udzielenie pomocy finansowej na nabycie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego, co do którego policjant nie ma tytułu własności, doprowadziłoby do sytuacji, w której następowałoby finansowanie przez Policję osoby trzeciej. Dotyczy to także żony policjanta niebędącej funkcjonariuszem Policji. Adresatem pomocy jest bowiem sam policjant, a członkowie rodziny są tylko uwzględniani przy przydziale lokalu lub ustalaniu wysokości pomocy. Skarżący nie dysponuje tytułem prawnym do domu mieszkalnego, którego dotyczy wniosek o przyznanie pomocy finansowej. Wyłącznym właścicielem nieruchomości jest żona skarżącego. Niezależnie zatem od innych przesłanek przysługiwania pomocy finansowej, nie było podstaw do uwzględnienia wniosku (por. wyrok NSA z 19 czerwca 2015 r., sygn. akt I OSK 35/14 CBOSA).

Reasumując, stwierdzić należy, że bezzasadne są zarzuty naruszenia poprzez błędną wykładnię art. 94 ust. 1 ustawy o Policji a także § 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17 października 2007 r. w sprawie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego przez policjantów. Jest niewątpliwe, że skarżący nie ma tytułu własności do przedmiotowej nieruchomości. Nie może odnieść zatem zamierzonego skutku także zarzut naruszenia art. 46 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez jego niezastosowanie. Wbrew twierdzeniu autora skargi kasacyjnej Sąd I instancji nie przyjął, iż pojęcie "domu jednorodzinnego" jest tożsame z pojęciem "nieruchomości", a także nie uznał, że sam budynek mieszkalny – niebędący odrębnym przedmiotem własności – może być objęty małżeńską wspólnością ustawową. Sąd I instancji prawidłowo natomiast przyjął, że skoro przedmiotowa nieruchomość jest wyłączną własnością żony funkcjonariusza, to fakt ten uniemożliwia mu skuteczne ubieganie się o pomoc finansową.

Odnosząc się do kwestii terminu, do którego należy złożyć wniosek o przyznanie pomocy, warto przypomnieć, że pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest jedną z form zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych funkcjonariuszy Policji. Art. 88 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji stanowi, że policjantowi w służbie stałej przysługuje prawo do lokalu mieszkalnego w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Prawo do lokalu, o którym stanowi powyższy przepis jest realizowane przez przydział lokalu mieszkalnego, wypłacanie równoważnika pieniężnego albo pomoc finansową na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego. Z treści art. 88 ust.1 powołanej ustawy wynika, że przysługujące policjantowi prawo do lokalu jest w pierwszej kolejności realizowane przez przydział lokalu mieszkalnego, natomiast pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest zastępczą formą realizacji prawa funkcjonariusza do lokalu mieszkalnego. Jeśli więc funkcjonariusz posiada już lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę lub w miejscowości pobliskiej, to zrealizowane jest jego prawo określone w powołanym art. 88 ust. 1 ustawy o Policji. Realizacja tego prawa powoduje również i to, że policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Zagadnienie to było już kilkakrotnie przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uchwale składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 marca 1999 r. (sygn. OPS 1/99, publ. ONSA 1999/3/77) zaprezentowano stanowisko, że policjantowi nie przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu lub domu, jeżeli policjant nie ma prawa do uzyskania w drodze decyzji administracyjnej przydziału lokalu mieszkalnego określonego w art. 90 ustawy o Policji, ponieważ posiada inny odpowiedni lokal mieszkalny w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej. W uzasadnieniu powyższej uchwały Naczelny Sąd Administracyjny wywodził, że prawo policjanta do lokalu mieszkalnego jest wyraźnie powiązane z przesłanką niezaspokojenia potrzeby mieszkaniowej uprawnionego funkcjonariusza a uprawnienie do lokalu mieszkalnego lub pomocy finansowej na jego uzyskanie nie mogą być interpretowane w oderwaniu od treści art. 95 ustawy. Przepis ten enumeratywnie wylicza sytuacje, kiedy nie przydziela się policjantowi lokalu mieszkalnego. Warunek przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego lub domu należy wiązać tylko z taką sytuacją, w której policjant spełnia warunki do przydziału lokalu na podstawie decyzji administracyjnej, lecz lokalu takiego nie otrzymał. Jeśli zatem policjant ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej w formie przewidzianej przez ustawę (art.95 ustawy), to w konsekwencji nie spełnia niezbędnej przesłanki przyznania pomocy finansowej, czyli niezrealizowania prawa do lokalu mieszkalnego. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela zaprezentowane stanowisko.

Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że Sąd I instancji trafnie ocenił, iż skarżący nie spełniał warunków do uzyskania prawa do lokalu mieszkalnego a tym samym do pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, gdyż z załączonych do akt sprawy dokumentów wynika, że wniosek o przyznanie pomocy finansowej skarżący złożył w dniu [...] stycznia 2014 r., natomiast w dniu [..] grudnia 2013 r. żona powiadomiła Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie s. o zakończeniu budowy domu mieszkalnego położonego w miejscowości O. Skarżący miał więc zaspokojone w chwili składania wniosku potrzeby mieszkaniowe w miejscowości pobliskiej pełnienia służby, co wyczerpuje dyspozycję art.95 ust.1 pkt 2 ustawy o Policji.

Nie można zatem zgodzić się z prezentowaną przez autora skargi kasacyjnej tezą, że złożenie wniosku o przyznanie pomocy finansowej już po zakończeniu budowy domu, nie jest przeszkodą do jej uzyskania, jak i stwierdzeniem, że wykładnia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów przez Sąd I instancji ogranicza ustawowe prawo do pomocy finansowej, które przysługuje każdemu, kto spełnia przesłanki określone w art. 88 ust. 1 ustawy o Policji. Zarzut naruszenia art. 94 ust. 1 w zw. z § 3 ust. 7 cyt. rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 17 października 2001 r. jest niezasadny.

Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę kasacyjną.