Wyrok NSA, sygn. akt II FSK 1600/08
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2009-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
Hasła tematyczne: Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 125 § 1pkt. 1, art. 191
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 201 § 1 pkt. 2,
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Nowak, Sędziowie NSA Stanisław Bogucki, Bogusław Dauter (sprawozdawca), Protokolant Barbara Mróz, po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej V. S.A. z siedzibą w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 9 maja 2008 r. sygn. akt I SA/Ol 130/08 w sprawie ze skargi V. S.A. z siedzibą w G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z dnia 23 stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji w sprawie zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od V. S.A. z siedzibą w G. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w O. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

1. Wyrokiem z 9 maja 2008 r., I SA/Ol 130/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę "V." S.A. w G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z 23 stycznia 2008r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z 29 listopada 2007 r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania ostatecznej decyzji w sprawie zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000 r.

2. Rozstrzygnięcie to zapadło w następującym, przyjętym przez sąd pierwszej instancji stanie faktycznym: w zażaleniu z 3 października 2007 r. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. z 18 września 2007 r. w sprawie odmowy przyjęcia zabezpieczenia zaległości podatkowej w formie depozytu gotówkowego, "V." S.A z siedzibą w G., następca prawny "V." S.A., zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z 27 października 2006 r. do dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu administracyjnego w części, w której w ocenie organów, podlega ona wykonaniu.

Dyrektor izby skarbowej postanowieniem z 29 listopada 2007 r. odmówił wstrzymania wykonania decyzji z 28 września 2007 r., którą utrzymano w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z 27 października 2006 r. Organ stwierdził, że dopiero ustanowienie zabezpieczenia uprawnia organ podatkowy do wstrzymania wykonania decyzji. Podkreślił, iż w sprawie postanowieniem z 18 września 2007 r. odmówiono przyjęcia zabezpieczenia zaległości podatkowej wynikającej z decyzji organu pierwszej instancji z 27 października 2006 r. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej w O. postanowieniem z 31 października 2007 r. Zatem, w ocenie organu brak ustanowienia zabezpieczenia uniemożliwił wstrzymanie wykonania decyzji.

Dyrektor izby skarbowej postanowieniem z 23 stycznia 2008 r., po rozpoznaniu zażalenia strony utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie, podzielając zaprezentowaną w nim argumentację.

3. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie spółka zarzuciła naruszenie 224a § 1 pkt 1 w zw. z art. 33d ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (dalej: o.p.).

4. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie sąd pierwszej instancji powołując się na treść art. 224a § 1 pkt 1 w zw. z art. 33d o.p. oraz art. 201 § 1 pkt 2 o.p. wskazał, że postanowienia w sprawie odmowy wstrzymania wykonania decyzji z 28 września 2007 r., wydane przez dyrektora izby skarbowej działającego zarówno jako organ pierwszej instancji (postanowienie z 29 listopada 2007 r.), jak i organ drugiej instancji (postanowienie z 22 stycznia 2008 r.) zostały wydane już po rozstrzygnięciu postanowieniem ostatecznym z 31 października 2007 r. wniosku spółki o przyjęcie zabezpieczenia zobowiązania. Dlatego zdaniem sądu pierwszej instancji, nawet gdyby w sprawie mogło wystąpić zagadnienie wstępne, organ postąpił prawidłowo. Nie spoczywał na nim bowiem obowiązek wstrzymania się z wydaniem postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania decyzji do czasu rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny kwestii odmowy przyjęcia zabezpieczenia zobowiązania. Bezzasadne okazało się także żądanie spółki zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w niniejszej sprawie do czasu rozstrzygnięcia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w sprawie odmowy przyjęcia wnioskowanego zabezpieczenia. Powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sąd pierwszej instancji wskazał, że kwestia rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy odmowy przyjęcia zabezpieczenia zobowiązania nie może stanowić zagadnienia wstępnego w toczącym się przed sądem pierwszej instancji postępowaniu ze skargi na postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania.

5. W skardze kasacyjnej spółka zaskarżyła powyższy wyrok w całości zarzucając mu naruszenie mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania w postaci:

- art. 151 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Przepisem, który powinien mieć zastosowanie jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., gdyż WSA oddalił skargę na postanowienie wydane z naruszeniem art. 201 § 1 pkt 2 o.p. Prawidłowe zastosowanie art. 201 § 1 pkt 2 o.p. powinno doprowadzić do wydania postanowienia o zawieszeniu postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji określającej spółce zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2000 r.

- art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające ma pominięciu normy prawnej z niego wynikającej. Przepisem, który powinien mieć zastosowanie jest właśnie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Naruszenie tego przepisu polegało na przyjęciu, że nie było podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w przedmiocie skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 23 stycznia 2008 r.,I SA/Ol 717/07 oddalającego skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w O. w przedmiocie odmowy przyjęcia zabezpieczenia zaległości podatkowej, pomimo tego, że zostały spełnione przesłanki zawieszenia postępowania w związku z tym, że rozstrzygnięcie niniejszej sprawy jest uzależnione od wyniku innego toczącego się postępowania sądwowoadministracyjnego.

W związku z tak postawionymi zarzutami wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania.

6. W odpowiedzi na skargę kasacyjną dyrektor izby skarbowej wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

7. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Skarga ta stawia wyrokowi sądu pierwszej instancji dwa zarzuty. jeden naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 o.p. i drugi naruszenia art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a..

Pierwszy z nich zarzuca niezauważenie przez sąd naruszenia art. 201 § 1 pkt 2 o.p. polegającego na nie zawieszeniu przez organ podatkowy postępowania w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji wymiarowej do czasu zakończenia postępowania zawisłego przed sądem administracyjnym w przedmiocie przyjęcia zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego wynikającego z decyzji nieostatecznej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że w okolicznościach sprawy niniejszej prawomocne rozstrzygnięcie w sprawie przyjęcia zabezpieczenia nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 201 § 1 pkt 2 o.p. Sąd ten dokonał prawidłowej egzegezy normy prawnej wynikającej z treści art. 201 § 1 pkt 2 o.p. Swoje stanowisko w sposób wszechstronny i wyczerpujący uzasadnił, a na jego poparcie szeroko powołał poglądy piśmiennictwa i tezy orzecznictwa sądów administracyjnych. Podkreślić tylko należy, że argumentem przesądzającym o braku przesłanki do zawieszenia postępowania przesądziło to, że właściwym do przyjęcia zabezpieczenia i wstrzymania wykonania decyzji jest ten sam organ, który swoje rozstrzygnięcia w obu przedmiotowych sprawach może wdać w tym samym postępowaniu i w oparciu o bezpośrednio powiązane ze sobą podstawy prawne, a ponadto kwestia przyjęcia zabezpieczenia została ostatecznie przesądzona postanowieniem właściwego organu.

W przeciwieństwie do wszechstronnej i wyczerpującej argumentacji sądu pierwszej instancji, z którą autor skargi kasacyjnej nawet nie podjął próby polemiki, zarzuty skargi kasacyjnej ograniczają się wyłącznie do argumentacji słusznościwej, a nie argumentacji stricte prawnej, której wymaga przedmiot sporu. Również i z tych względów zarzut skargi kasacyjnej nie mógł być uwzględniony.

Odnośnie drugiego zarzutu, to posiada on wadę konstrukcyjną, która uniemożliwia jego merytoryczne rozpoznanie. Wobec zgłoszenia stosownego wniosku przez stronę skarżącą o zawieszenie postępowania, sąd pierwszej instancji postanowieniem z 30 kwietnia 2008 r. wniosek ten oddalił. Postanowienie to jako niezaskarżalne stało się prawomocne. Możliwość jego merytorycznego zweryfikowania w toku postępowania odwoławczego, ustawodawca przewidział w art. 191 p.p.s.a., który stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny, na wniosek strony rozpoznaje również te postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, które nie podlegają zaskarżeniu w drodze zażalenia, a miałyby wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Ponieważ skarżący w omawianym zakresie takiego wniosku nie złożył, jak również nie wskazał właściwej podstawy prawnej w sformułowanym zarzucie nie jest możliwe merytoryczne zweryfikowanie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o oddaleniu wniosku o zawieszenie postępowania.

Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 184 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd orzekł na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 i 3 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt. 1 lit. c w zw. z pkt. 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcą prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.)