Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 965/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2013-12-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6551
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: par. 4 pkt 5
journal: Dz.U. 2007 nr 109 poz 750
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozowju Wsi  z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy  finansowej w ramach działania "Renty strukturalne" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z dnia 21  czerwca 2007 r.)

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. NSA Jacek Surmacz Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska WSA Grzegorz Panek / spr./ Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013r. sprawy ze skargi Z. Ł. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie renty strukturalnej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2013r. nr [...], 2) określa, że decyzje wymienione w pkt. 1) nie podlegają wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku, 3) zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej Z. Ł. kwotę 440 ( słownie: czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] uchylił decyzję z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] oraz z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] i odmówił Z.Ł. przyznania renty strukturalnej.

Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych sprawy wynika, że we wniosku z dnia 2 września 2010 r. o przyznanie renty strukturalnej Z.Ł. zadeklarowała do przekazania gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni 3,63 ha użytków rolnych. Powierzchnia ta znajdowała odzwierciedlenie w aktualnym wypisie z ewidencji gruntów i budynków. W dyspozycji organu znalazły się także dokumenty poświadczające, że wnioskodawczyni zbyła gospodarstwo rolne i przestała prowadzić działalność rolniczą. W związku z powyższym, organ I instancji w dniu [...] lutego 2011 r. wydał decyzję o przyznaniu renty strukturalnej Z.J.

Z kolei decyzją z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...], po rozpoznaniu złożonego przez stronę wniosku, zwiększył kwotę renty strukturalnej o dodatek na małżonka.

W dniu 18 kwietnia 2012 r. przeprowadzono u beneficjenta renty, Z.Ł. oraz u S.R., przejmującego użytki, kontrolę doraźną w zakresie kwalifikowalności powierzchni. Wyniki kontroli wykazały, że na działce nr [...] o pow. 0,7815 ha nie jest prowadzona działalność rolnicza. Stwierdzono, że na działce rośnie las mieszany. Działka ta została natomiast zadeklarowana do przekazania jako użytek rolny o pow. 0,7815 ha i następnie uwzględniona podczas ustalania powierzchni minimalnej do przekazania. W toku postępowania Z.Ł. wyjaśniła, że na działce nr [...], w wyniku naturalnej sukcesji drzew powstały tereny wyłączone z produkcji rolniczej.

W związku z powyższym organ I instancji uznał, że na jaw wyszły nowe okoliczności, istniejące w dniu wydania decyzji z dnia [...] lutego 2011 r. a nieznane organowi, który wydał decyzję. W związku z powyższym wznowiono przedmiotowe postępowanie administracyjne. W trakcie postępowania Z.Ł. wskazywała, że część działki nr [...] o powierzchni około 0,16 ha wykorzystywana była rolniczo jako pastwisko. W związku z tym wnioskowała o przeprowadzenie ponownej kontroli na miejscu. Kontrola taka jednak nie została przeprowadzona. Biuro Kontroli na Miejscu w piśmie z dnia 8 października 2012 r. wskazało, że ustalenia poczynione podczas kontroli przeprowadzonej dnia 18 kwietnia 2012 r. odzwierciedlają stan faktyczny zastany na działce rolnej.

Po ponownym rozpatrzeniu wniosku o przyznanie renty strukturalnej została wydana decyzja z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] którą organ I instancji uchylił decyzję z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] oraz z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] i odmówił Z.Ł. przyznania renty strukturalnej.

W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że beneficjent nie spełnił warunku koniecznego do uzyskania renty strukturalnej, o którym mowa w § 4 pkt 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa w Rozwoju Wsi z dnia 19 czerwca 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania Renty Strukturalne objętego programem Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 109, poz. 750, zwanego dalej rozporządzeniem z dnia 19 czerwca 2007 r.), czyli nie przekazał gospodarstwa rolnego o powierzchni co najmniej 3 hektarów użytków rolnych.

Na powyższą decyzję odwołanie złożyła Z.Ł., która wniosła o jej uchylenie w całości. Odwołująca zarzuciła naruszenie w zaskarżonej decyzji:

- § 4 pkt 5 rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007 r., poprzez uznanie, że nie przekazała gospodarstwa rolnego o powierzchni co najmniej 3 hektarów użytków rolnych,

- art. 6, art. 7 i art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej w skrócie: k.p.a.), poprzez uznanie, iż na działce nr [...] o pow. 0,7815 ha nie była prowadzona działalność rolnicza. Odwołująca wyjaśniła, że działka ta używana była jako pastwisko i były na niej wypasane zwierzęta hodowane w przedmiotowym gospodarstwie rolnym. Zarzuciła także, że organ I instancji nie ustalił jaka część przedmiotowej działki jest zalesiona a jaka użytkowana rolniczo.

- art. 7 i 8 k.p.a. poprzez odmowę przeprowadzenia ponownej kontroli w gospodarstwie przejmującego S.R..

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...], uchylił w całości zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu swej decyzji wskazał między innymi, że organ I instancji powinien w sposób jednoznaczny ustalić czy na części spornej działki mogła być prowadzona produkcja roślinna, a co za tym idzie czy Z.Ł. spełnia warunki do przyznania renty strukturalnej.

W rezultacie wydanego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy, organ I instancji ponownie zwrócił się do Biura Kontroli na Miejscu o przeprowadzenie kontroli na miejscu. W odpowiedzi Biuro wskazało, że brak jest podstaw do przeprowadzania ponownej kontroli z uwagi na fakt, że podczas kontroli przeprowadzonej 18 kwietnia 2012 r. stwierdzono jednoznacznie brak prowadzenia działalności rolniczej na działce ewidencyjnej nr [...]. Kontrolujący wykonali na miejscu dokumentację fotograficzną potwierdzająca faktyczny stan działki oraz dokonali stosownych wpisów w raporcie.

Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, uchylił decyzję z dnia [...] lutego 2011 r., nr [...] oraz z dnia [...] listopada 2011 r. nr [...] i odmówił Z.Ł. przyznania renty strukturalnej.

Organ ponownie stanął na stanowisku, że beneficjent nie spełnił warunku koniecznego do uzyskania renty strukturalnej, o którym mowa w § 4 pkt 5 rozporządzeniu z dnia 19 czerwca 2007 r., czyli nie przekazał gospodarstwa rolnego o powierzchni co najmniej 3 hektarów użytków rolnych.

Na powyższą decyzję odwołanie złożyła Z.Ł., która wniosła o jej uchylenie w całości. Odwołująca zarzuciła naruszenie w zaskarżonej decyzji:

- § 4 pkt 5 rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007 r., poprzez uznanie, że nie przekazała gospodarstwa rolnego o powierzchni co najmniej 3 hektarów użytków rolnych poprzez uznanie, że na działce nr [...] o pow. 0,7815 ha nie była prowadzona działalność rolnicza. Odwołująca wyjaśniła, że działka ta używana była jako pastwisko i były na niej wypasane zwierzęta hodowane w przedmiotowym gospodarstwie rolnym. Zarzuciła także, że organ I instancji nie ustalił jaka część przedmiotowej działki jest zalesiona a jaka użytkowana rolniczo.

- art. 6, art. 7 k.p.a. poprzez niedokonanie wnioskowanych przez nią czynności dowodowych,

- art. 10 k.p.a. poprzez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w kontroli przeprowadzonej dnia 18 kwietnia 2012 r. na działce nr 51/1, a tym samym uniemożliwienie wykazania, że działka ta nie była w całości zalesiona,

- art. 77 i art. 78 k.p.a. polegające na nierozpoznaniu i nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie.

Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu swej decyzji wskazał, że zgodnie z § 4 pkt 5 rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007 r., rentę strukturalną przyznaje się producentowi rolnemu, będącemu osobą fizyczną, prowadzącą na własny rachunek działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym położonym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli m.in. przekazał gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni użytków rolnych wynoszącej co najmniej 3 ha w przypadku gospodarstw rolnych położonych w województwie P. Jak wykazała kontrola na miejscu, powierzchnia użytków rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego wynosiła 2,8527 ha. Ponadto, beneficjent sam potwierdził, że działka nr [...] jest zalesiona i nie jest użytkowana rolniczo. Fakt zalesienia działki potwierdzają załączone do raportu zdjęcia z wykonanym szkicem pomiaru i miejsc wykonywania zdjęć, na których są widoczne tereny wykluczone (las mieszany). Zatem Z.Ł. nie spełniła przesłanek niezbędnych do uzyskania prawa do renty strukturalnej, a w szczególności warunku określonego w § 4 pkt 5 rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007 r.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów k.p.a. powołanych w odwołaniu wskazano, że organ I instancji rozpatrzył cały materiał dowodowy i ocenił wszystkie okoliczności sprawy, opisał szczegółowo stan faktyczny i wskazał podstawy przedmiotowego rozstrzygnięcia oraz zastosowania odpowiednich norm prawnych. Protokół kontroli na miejscu, stanowiący podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia pozwala na określenie zakresu i sposobu użytkowania działki ewidencyjnej nr [...]. Podobnie dołączone do niego zdjęcia cyfrowe nie budzą wątpliwości co do ich rzetelności i merytorycznej poprawności. Stwierdzona nieprawidłowość na działce nr [...] została ujęta w raporcie z weryfikacji czynności kontrolnych na miejscu, dotyczącym przejmującego gospodarstwo i potwierdzona została dołączoną do raportu obszerną dokumentacją fotograficzną z wykonanym szkicem pomiaru i miejscem wykonywania zdjęć, na których widoczne są tereny wykluczone - las na całej powierzchni działki.

Z.Ł. zaskarżyła powyższą decyzję do sądu administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji z dnia [...] lipca 2013 r. a także o zasądzenie kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie:

- § 4 pkt 5 rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007 r., poprzez uznanie, że nie przekazała gospodarstwa rolnego o powierzchni co najmniej 3 hektarów użytków rolnych poprzez uznanie, że na działce nr [...] o pow. 0,7815 ha nie była prowadzona działalność rolnicza,

- art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez niedokonanie wnioskowanych przez nią czynności dowodowych,

- art. 10 k.p.a. poprzez brak zapewnienia stronie czynnego udziału w kontroli przeprowadzonej dnia 18 kwietnia 2012 r. na działce nr [...], a tym samym uniemożliwienie wykazania, że działka ta nie była w całości zalesiona,

- art. 77 i art. 78 k.p.a. polegające na nierozpoznaniu i nierozpatrzeniu całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie

W uzasadnieniu skargi skarżąca podtrzymała twierdzenia zawarte w złożonym odwołaniu.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Skarga jest uzasadniona, chociaż z innych przyczyn niż opisane w zarzutach w niej zawartych.

Sąd Administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. 2012 r. poz. 270 ze zm. - określanej dalej w skrócie: p.p.s.a.).

W niniejszej sprawie skarżąca zaskarżyła decyzje organów administracji w całości domagając się ich uchylenia. Decyzje te naruszają prawo materialne i dlatego musiały ulec uchyleniu.

Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu zarówno I jak i II instancji, podstawą faktyczną ich wydania były ustalenia dokonane w trakcie kontroli osoby pobierającej rentę strukturalną oraz jej następcy prawnego, zaś podstawą prawną były unormowania zawarte w Rozporządzeniu Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. U. UE.L. Nr 30 z 31 stycznia 2009 r.).

W trakcie kontroli na gruncie wykonujący ją kontrolerzy ustalili, że jedna z działek przekazanych następcy prawnemu skarżącej, S.R. jest działką o powierzchni 0,7815 ha, porośniętą wieloletnimi drzewami, która nie spełnia norm dobrej kultury rolnej.

Ustalenie to przyjęte w przedmiotowych decyzjach za prawidłowe stało się podstawą do dokonania ustalenia, że skarżąca nie prowadziła nieprzerwanie działalności rolniczej w okresie co najmniej 10 lat, bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o rentę.

W tym zakresie organ odwoławczy zdefiniował pojęcie prowadzenia działalności rolniczej w swojej ocenie zgodnie z definicją zawartą w art. 2 lit. c rozporządzenia 73/2009, ustanawiającego wspólne zasady wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, która to działalność miała by polegać na utrzymywaniu gruntów w dobrej kulturze rolnej, zgodnie z ochroną środowiska zgodnie z art. 6 wskazanego rozporządzenia.

Dokonując takiego właśnie zdefiniowania pojęcia działalności rolniczej organ naruszył po pierwsze treść przepisu art. 2 lit. c rozporządzenia 73/2009, a po drugie § 2 pkt 1 rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007. Organ przy wydawaniu decyzji pominął pełną treść przepisu art. 2 lit. c rozporządzenia 73/2009, który stanowi, że działalność rolnicza oznacza produkcję, hodowlę, uprawę produktów rolnych wliczając w to zbiory, dojenie, chów zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich, lub utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej, zgodnej z ochroną środowiska, zgodnie z art. 6.

Z przepisu tego wynika zatem, że działalność rolnicza nie ogranicza się tylko do działalności określonej w decyzji, ale może polegać na:

- produkcji produktów rolnych,

- hodowli,

- uprawie produktów rolnych, lub

- utrzymywaniu gruntów w dobrej kulturze rolnej.

Z wyliczenia zawartego w tym przepisie wynika, że utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej nie jest dodatkowym elementem trzech pierwszych desygnatów pojęcia działalności rolniczej, ale jest alternatywnym działaniem samoistnie wyczerpującym to pojęcie. Mówiąc inaczej, samo utrzymywanie gruntów w dobrej kulturze rolnej bez prowadzenia któregokolwiek z trzech powyżej wskazanych zachowań będzie wyczerpywało pojęcie działalności rolniczej.

Jednocześnie prowadzenie którejkolwiek z działalności, opisanych w trzech pierwszych punktach bez utrzymywania gruntów w dobrej kulturze rolnej również będzie prowadzeniem działalności rolniczej.

Takie zdekodowanie znaczenia tego przepisu jest zresztą zgodne z treścią przepisu § 2 pkt 1 rozporządzenia z 19 czerwca 2007 r., który zawiera własną - całkowicie pominiętą przez organ definicję działalności rolniczej. Stanowi on mianowicie, że przez działalność rolniczą rozumie się produkcję roślinną lub zwierzęcą w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego i reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych i grzybów uprawnych, sadownictwo, hodowlę i produkcję materiału zarodowego ssaków, ptaków i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego, fermowego oraz chów i hodowlę ryb.

Definicja ta w swej istocie odpowiada zatem trzem pierwszym rodzajom działalności w opisanym powyżej rozporządzeniu. Rozporządzenie z 19 czerwca 2007 r. nie określa natomiast jako działalności rolniczej utrzymywania gruntów w dobrej kulturze rolnej.

W przedmiotowej sprawie okoliczność ta nie ma jednak znaczenia z uwagi na fakt, że skarżąca nie powołuje się na taką działalność jako podstawę otrzymania renty.

Dokonując oceny powyżej przedstawionych przepisów Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że organ administracji naruszył prawo materialne uznając, że w myśl zawartych w nich definicji prowadzenie działalności rolniczej musi polegać na utrzymywaniu gruntów w dobrej kulturze rolnej. Jak bowiem wynika z rozporządzenia nr 73/2009 jest to jeden z kilku sposobów prowadzenia takiej działalności, zaś rozporządzenie z 19 czerwca 2007 w ogóle nie przewiduje takiego sposobu prowadzenia działalności rolniczej.

Prowadzenie produkcji, hodowli lub upraw produktów rolnych na gruntach, które nie są utrzymane w dobrej kulturze rolnej, także będzie działalnością rolniczą zarówno w myśl rozporządzenia nr 73/2009, jak i rozporządzenia z dnia 19 czerwca 2007 r., choć w zakresie kilku rodzajów form pomocy będzie rodziło negatywne konsekwencje dla rolnika.

W tym zakresie należy jeszcze wskazać, że definicja gospodarstwa zawarta w art. 2 lit. b rozporządzenia 73/2009 również nie odwołuje się do pojęcia dobrej kultury rolnej stanowiąc, że gospodarstwo oznacza wszystkie jednostki produkcyjne zarządzane przez rolnika znajdujące się na terytorium tego samego państwa członkowskiego.

Ponadto trzeba w tym miejscu zaznaczyć, że zarówno w prawie wspólnotowym, jak i krajowym obowiązują dwie grupy przepisów dotyczące dwóch różnych systemów wsparcia przeznaczonego dla rolnictwa i rolników.

Po pierwsze będą to systemy wsparcia bezpośredniego unormowane w rozporządzeniu Rady ( WE) opisywanym już wielokrotnie o nr 73/2009, z którym na poziomie prawa krajowego powiązana jest ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. 2012 r., poz.1164 ze zm.), w której zostało zawarte upoważnienie ustawowe do wydania rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. z 2010 r. Nr 39, poz. 211 ze zm.), o którym mowa była powyżej.

Drugim rodzajem wsparcia dla szeroko rozumianego rolnictwa, posiadającym własne unormowania prawne jest pomoc z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Podstawowym (aktualnie) aktem prawa wspólnotowego w tym zakresie jest rozporządzenie rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (DZ. Urz. UE L 277 z 21 października 2005 str. 1 dalej rozporządzenie 1698/2005). Jego wykonanie na poziomie prawa krajowego reguluje ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz. 173). W jej wykonaniu zostało wydane rozporządzenie z dnia 19 czerwca 2007 r.

Stanowią one odrębne reżimy prawne przy czym na mocy art. 18a ustawy z dnia 7 marca 2007 r., jeżeli warunkiem przyznania pomocy jest spełnienie w ramach wzajemnej zgodności wymogów lub norm o których mowa w rozporządzeniu Rady (WE) nr 73/2009, przez normy i wymogi te rozumie się wymogi i normy określone w przepisach o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Obowiązek przestrzegania zasad dobrej kultury rolnej został określony w przepisach dotyczących wsparcia bezpośredniego, a w szczególności art. 4 rozporządzenia Rady nr 73/2009, który stanowi, że rolnik otrzymujący płatności bezpośrednie przestrzega zasad dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska, o której mowa w art. 6 rozporządzenia. Przepis art. 6 rozporządzenia stanowi z kolei, że państwa członkowskie ustanawiają wymogi minimalne dla dobrej kultury rolnej na podstawie ram określonych w załączniku nr III do rozporządzenia.

Należy przy tym zaznaczyć, że pojęcie dopłat bezpośrednich w myśl art. 2 lit. d rozporządzenia nr 73/2009 doprecyzowane zostało w załączniku nr I do tegoż aktu prawnego i nie obejmuje pomocy w postaci renty strukturalnej. Natomiast normy dobrej kultury rolnej, jakich powinien rolnik otrzymujący płatności w ramach systemu dopłat bezpośrednich otrzymywać, sprecyzowane zostały w rozporządzeniu z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm. Jednak jak powyżej stwierdzono, dotyczą one otrzymywania pomocy w postaci dopłat bezpośrednich w zakresie płatności określonych w załączniku nr I do rozporządzenia nr 73/2009.

Niniejsza sprawa, co oczywiste nie dotyczy płatności bezpośrednich. Przepisy te mogą mieć zastosowanie do renty strukturalnej tylko na podstawie odniesienia w powołanym powyżej art. 18a ustawy z 7 marca 2007 r. w sytuacji, gdy przepisy wydane w ramach pomocy z EFRROW odwołują się do jej unormowań. W zakresie rent strukturalnych takiego odwołania jednak brak.

Kwestia rent na poziomie prawa unijnego została unormowana w rozporządzeniu nr 1698/2005. Ten akt normujący pomoc z tegoż funduszu przewiduje wsparcie obszarów wiejskich w ramach 4 osi. Kwestia rent unormowana została w osi I - poprawa konkurencyjności sektora rolnego i leśnego (art. 20 i nast.).

Przepis art. 23 rozporządzenia nr 1698/2005. przewiduje udzielenie wsparcia w postaci wcześniejszych emerytur rolnikom, którzy decydują się na zaprzestanie działalności rolniczej w celu przekazania gospodarstwa innym rolnikom; przy czym przekazujący gospodarstwo:

a) ma nie mniej niż 55 lat, ale nie jest jeszcze w normalnym wieku emerytalnym w momencie przekazania lub ma nie więcej niż 10 lat mniej niż wymagane dla normalnego wieku emerytalnego w danym Państwie Członkowskim w momencie przekazania;

b) zaprzestaje ostatecznie wszelkiej komercyjnej działalności rolniczej;

c) prowadził działalność rolniczą przez 10 lat poprzedzających przekazanie.

Natomiast przejmujący gospodarstwo:

a) zastąpił przekazującego gospodarstwo poprzez podjęcie działalności, określonej w art. 22; lub

b) jest rolnikiem poniżej 50 roku życia lub podmiotem prawa prywatnego i przejmuje gospodarstwo rolne odstąpione przez przekazującego w celu zwiększenia wielkości gospodarstwa rolnego.

Regulacja ta nie wprowadza zatem żadnego określenia stanu przedmiotowego gospodarstwa, zwłaszcza w zakresie utrzymania go w dobrej kulturze rolnej. Nie jest zatem możliwe wysnucie wniosku, że tylko gospodarstwo w stanie dobrej kultury rolnej może być przekazane w celu otrzymania renty, o której mowa w tym przepisie. Art. 18 a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. nie będzie miał zastosowania.

Można przy tym wskazać, że inny rodzaj pomocy określony w przedmiotowym rozporządzeniu, a to przewidziany w ramach osi II - poprawa środowiska naturalnego i terenów wiejskich (art. 36 i następne) w art. 50a obwarowany został warunkiem przestrzegania przez beneficjenta pomocy podstawowych wymogów w zakresie zarządzania oraz zasad dobrej kultury rolnej, zgodnej z ochroną środowiska - zamieszczonych w art. 5 i 6 oraz załączniku II i III rozporządzenia nr 73/2009.

Omawiana regulacja unijna nie może stanowić podstawy prawnej dla decyzji organów administracyjnych.

Jak już wyżej była mowa, podstawy takiej nie zawiera rozporządzenie z dnia 19 czerwca 2007 r., jak również brak go w treści ustawy z dnia 7 marca 2007 r.

Ustawa ta nie zawiera bowiem przesłanek, od których uzależnione jest przyznanie renty strukturalnej. Upoważnia jedynie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do wydania rozporządzenia precyzującego przesłanki przyznania pomocy.

Rozporządzenie to (z 19 czerwca 2007 r.) przewiduje w § 4 i 6 § okoliczności, od których spełnienia uzależnione jest udzielenie pomocy polegające na przyznaniu renty strukturalnej.

W myśl tego przepisu rolnik może otrzymać rentę strukturalną jeżeli:

1) ukończył 55 lat, lecz nie osiągnął wieku emerytalnego i nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty;

2) prowadził nieprzerwanie działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym w okresie co najmniej 10 lat bezpośrednio poprzedzających złożenie wniosku o rentę strukturalną i w okresie ostatnich 10 lat podlegał przez okres co najmniej 5 lat ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu, określonemu w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników, zwanemu dalej "ubezpieczeniem emerytalno-rentowym";

3) w dniu złożenia wniosku o rentę strukturalną:

a) podlegał ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu,

b) nie posiadał zaległości w opłacaniu należności z tytułu ubezpieczenia społecznego rolników;

4) został wpisany do ewidencji producentów, stanowiącej część krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności;

5) przekazał gospodarstwo rolne o łącznej powierzchni użytków rolnych wynoszącej co najmniej 6 ha, a w przypadku gospodarstw rolnych położonych w województwie małopolskim, podkarpackim, śląskim lub świętokrzyskim - co najmniej 3 ha; w przypadku gospodarstw rolnych położonych na obszarze więcej niż jednego województwa, za województwo, w którym jest położone gospodarstwo rolne, uznaje się to województwo, w którym jest położona największa część użytków rolnych wchodzących w skład tego gospodarstwa;

6) zaprzestał prowadzenia działalności rolniczej.

Odnosząc się do okoliczności z pkt 5, czy rzeczywiście doszło do przekazania następcy prawnemu użytków rolnych należy wskazać, że żaden z powyżej wskazanych aktów prawa wspólnotowego, czy też krajowego regulującego, czy to płatności bezpośrednie, czy to pomoc z EFRROW nie wprowadza definicji pojęcia użytek rolny.

Na gruncie prawa krajowego definicję pojęcia użytku rolnego odnaleźć można jedynie w rozporządzeniu Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków. (Dz. U. Nr 38, poz. 454), które w § 68 definiuje użytek rolny jako:

1) grunty orne, oznaczone symbolem - R,

2) sady, oznaczone symbolem złożonym z litery "S" oraz symbolu odpowiedniego użytku gruntowego, stanowiącego część składową oznaczenia klasy gleboznawczej gruntu, na którym założony został sad, np. S-R, S-Ł, S-Ps,

3) łąki trwałe, oznaczone symbolem - Ł,

4) pastwiska trwałe, oznaczone symbolem - Ps,

5) grunty rolne zabudowane, oznaczone symbolem złożonym z litery "B" oraz symbolu odpowiedniego użytku gruntowego, stanowiącego część składową oznaczenia klasy gleboznawczej gruntu, na którym wzniesione zostały budynki, np. B-R, B-Ł, B-Ps,

6) grunty pod stawami, oznaczone symbolem - Wsr,

7) rowy, oznaczone symbolem - W.

Natomiast grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione dzielą się na:

1) lasy, oznaczone symbolem - Ls,

2) grunty zadrzewione i zakrzewione, oznaczone symbolem - Lz, lub, w przypadku zadrzewień śródpolnych, zaistniałych na gruntach objętych klasyfikacją gleboznawczą - symbolem złożonym z liter "Lz" oraz symbolu odpowiedniego użytku gruntowego, stanowiącego część składową oznaczenia klasy gleboznawczej gruntu, np. Lz-R, Lz-Ł, Lz-Ps.

Jednocześnie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. 2010 r. Nr 193 poz. 1287 ze zm.) przewiduje, że ewidencja gruntów i budynków jest podstawą wymiaru podatków i świadczeń oraz ewidencji gospodarstw rolnych.

Powyższe wskazuje, że pojęcie użytek rolny musi być rozumiane jako grunt oznaczony w ewidencji gruntów i budynków jako użytek rolny. W przedmiotowej natomiast sprawie działka nr 51/1 jest oznaczona w ewidencji gruntów i budynków jako użytek rolny. Dane te są dla organu administracji w tym zakresie wiążące.

Należy dalej wskazać, że rozporządzenie Rady (WE) nr 65/2011 ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE L 2011.25.8 ze zm.) nie przewiduje w odniesieniu do wsparcia w ramach osi I rozporządzenia nr 1698/2005 kontroli na miejscu, rodzaju gruntu przekazanego następcy prawnemu otrzymującego rentę. Przepisy art. 25 i 26 ww. rozporządzenia nie ustanawiają takiego zakresu kontroli. Jednocześnie przepis art. 28a doprecyzowuje zakres takiej kontroli odnośnie wcześniejszych emerytur i odnosi go do sprawdzenia spełnienia przesłanek z art. 23 ust. 2 rozporządzenia 1689/2005 (czy otrzymujący rentę zaprzestał wszelkiej komercyjnej działalności rolniczej) oraz z art. 23 ust. 3 tegoż rozporządzenia (przesłanki dotyczące przejmującego gospodarstwo).

Również przepisy ustawy z dnia 7 marca 2007 r., jak i wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 31 sierpnia 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przeprowadzania kontroli na miejscu i wizytacji w miejscu w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2007 r. nr 168, poz. 1181 ze zm.) nie przewidują takiego zakresu kontroli przekazanych użytków rolnych.

Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, jako naruszające prawo materialne na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit a p.p.s.a. Mając na względzie treść art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że decyzje objęte wyrokiem nie podlegają wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.