Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1528/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 pkt 20, art. 28 ust. 2
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie: Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz /spr./ Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski Protokolant: starszy inspektor sądowy Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej D. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lutego 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 2458/13 w sprawie ze skargi D. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 27 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę D. B. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r., umarzającą postępowanie odwoławcze od decyzji organu I instancji z dnia [...] czerwca 2013 r., którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na przebudowę linii wysokiego napięcia.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego i prawnego sprawy.

Decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. Wojewoda Wielkopolski zatwierdził projekt budowlany i udzielił Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Poznaniu pozwolenia na budowę dla inwestycji pn. "Przebudowa linii wysokiego napięcia 220 kV relacji P.– C. na odcinku od słupa nr 22 do słupa nr 24, kolidującej z przebiegiem Zachodniej Obwodnicy miasta Poznania w ciągu drogi krajowej nr S11 (km [...])", obejmującej demontaż istniejącego słupa kratowego nr 23 oraz wykonanie projektowanego słupa kratowego nr 23 w nowej lokalizacji.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł D. B.

Decyzją z dnia [...] września 2013 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. umorzył postępowanie odwoławcze. Organ II instancji stwierdził, iż inwestor w piśmie z dnia 25 czerwca 2013 r. sprecyzował zakres wniosku o demontaż istniejącego słupa kratowego nr 23 oraz wykonanie nowego. D. B. jest właścicielem działki nr [...], obr. [...], zaś nowoprojektowany słup nr 23, a także demontowany słup nr 23 znajdują się w odległości ponad 400 m od granic jego działki nr [...]. Przedmiotowa inwestycja, zdaniem organu nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu działki nr [...]. Tym samym D. B. nie posiada przymiotu strony w niniejszym postępowaniu.

Skargę na powyższą decyzję złożył D. B., domagając się jej uchylenia i zarzucając jej naruszenie przepisów: art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w związku z art. 144 K.p.a. w związku z art. 28 K.p.a. oraz art. 97 § 1 pkt 1 K.p.a. i art. 7 K.p.a. polegające na przyjęciu, że przebudowa linii wysokiego napięcia nie pozwala na uznanie za strony postępowania właścicieli i użytkowników wieczystych sąsiednich nieruchomości, w sytuacji gdy inwestycja będzie bezpośrednio oddziaływać na ich działki, a nadto jest częścią inwestycji polegającej na przebudowie całości linii energetycznej obejmującej słupy 19/2, 20, 21, 22, 23, 24 i 25 i która przebiega nad działką skarżącego, co uzasadnia jego interes prawny w toczącym się postępowaniu.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.

Oddalając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał podnoszone w niej zarzuty za bezpodstawne.

Jak podkreślił Sąd pierwszej instancji, zakres pozwolenia na budowę w niniejszej sprawie wynikał z wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Poznaniu o pozwolenie na budowę sprecyzowanego pismem z dnia 25 czerwca 2013 r. Zamierzenie inwestycyjne obejmowało "przebudowę stanowiska słupowego nr 23 tj. zastąpienie istniejącego słupa nr 23 (Hx525 ON I+5) nowoprojektowanym słupem nr 23 (H52 P+10)". Znalazło to odzwierciedlenie w treści decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] czerwca 2013 r., której zakresem objęto demontaż istniejącego słupa kratowego nr 23 oraz wykonanie projektowanego słupa kratowego nr 23 w nowej lokalizacji.

Odwołując się do normy art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, Sąd pierwszej instancji, podkreślił, że skarżący jest właścicielem działki nr [...], obr. [...], co potwierdza treść księgi wieczystej. Analiza projektu zagospodarowania terenu stanowiącego załącznik do decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] czerwca 2013 r., wskazuje, że nowoprojektowany słup nr 23, a także demontowany słup nr 23 znajdują się w odległości ponad 400 m od granic działki nr [...], obręb [...]. Taka odległość stanowi, że inwestycja nie powoduje ograniczeń w zagospodarowaniu działki nr [...]. Tym samym skarżący nie posiada przymiotu strony w postępowaniu zakończonym decyzją Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] czerwca 2013 r. Jak podkreślił Sąd, decyzja ta nie przewiduje wykonywania prac budowlanych na terenie działki nr [...], a istniejąca na tej działce linia elektroenergetyczna nie została przewidziana do przebudowy w ramach przedsięwzięcia pod nazwą "projektowana przebudowa linii 220 kV P.– C.".

Z przedstawionych wyżej przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. –dalej zwanej P.p.s.a.) oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył D. B., który zaskarżając go w całości, wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.

Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. w związku z art. 151 P.p.s.a. poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że stroną postępowania może być właściciel nieruchomości lub jej bezpośredni sąsiad, podczas gdy interes prawny definiujący stronę postępowania należy rozumieć szeroko i badać go przy zastosowaniu kryterium faktycznego oddziaływania na nieruchomość.

W uzasadnieniu kasacji podkreślono, że zmiana jednego słupa tylko pozornie nie wpływa na oddziaływanie na działkę skarżącego, a organ nie wyjaśnił wątpliwości z tym związanych. Sąd winien wziąć pod uwagę precedensowy charakter inwestycji oraz uciążliwości wynikających z eksploatacji przedmiotowego obiektu. Zdaniem strony wnoszącej kasację Sąd bezzasadnie ograniczył obszar oddziaływania projektowanego przedsięwzięcia tylko do właściciela nieruchomości oraz jego bezpośredniego sąsiada.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna jest bezzasadna.

Oceniając wniesioną kasację w granicach określonych treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, za niezasadny należało uznać podniesiony w niej zarzut naruszenia art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 151 P.p.s.a. Przede wszystkim stwierdzić trzeba, iż zgodnie z wyżej powołanym przepisem art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. – zwanej dalej Prawem budowlanym) "stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu". Przepis ten przewiduje szczególny reżim prawny w stosunku do ogólnych zasad prawa administracyjnego określonych w art. 28 K.p.a., kierując się dodatkowymi niż interes prawny kryteriami. I tak, poza inwestorem, kluczowym dla określenia statusu strony pozostaje ustalenia, czy określony podmiot ma wymieniony w przepisie tytuł prawny do nieruchomości oraz czy nieruchomość ta znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Pojęcie to ma swoją definicję ustawową w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego i należy przez nie rozumieć: "teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowy, tego terenu". Konstruując tak przedstawioną definicję, ustawodawca posłużył się dalszym odesłaniem do innych regulacji prawnych i w sytuacji, gdy z przepisów tych wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Dopiero znalezienie się w powyższym obszarze oddziaływania określonej nieruchomości powodować będzie, iż jej właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu lub zarządcy przysługiwać będzie przymiot strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

Wskazując na powyższe, za oderwane od wymogów ustawowych (art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego) należy uznać twierdzenia autora rozpoznawanej kasacji, iż pojęcie strony postępowania w sprawie pozwolenia na budowę należy odnosić do kategorii "interesu prawnego", a oddziaływanie nieruchomości odnosić do "kryterium faktycznego". Jak już powyżej stwierdzono, pierwszym pojęciem "interesu prawnego" posługuje się art. 28 K.p.a., jednakże art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego w stosunku do niego stanowi lex specialis, zaś obszar oddziaływania obiektu jest kategorią prawną nawiązującą do sfery normatywnej (innych przepisów), a nie sfery faktów.

W okolicznościach niniejszej sprawy, uwzględniając przedmiot sprawy i jej zakres – przebudowa linii wysokiego napięcia odejmująca demontaż słupa kratowego (oznaczonego w zatwierdzonym projekcie budowlanym jako "istn. słup nr 23 Hx525 ON I+5" – linii 220 kV P.– C.) i wykonanie nowego (oznaczonego w projekcie budowlanym jako" proj. słup nr 23 H52 P+10 – linia 220 kv P.– C.) w nowej lokalizacji; odległość od działki skarżącego, brak bezpośredniego związku zakładanych do wykonania robót budowlanych z działką skarżącego – słusznie uznał Sąd pierwszej instancji, podzielając pogląd organu odwoławczego, że skarżący nie mógł być stroną przedmiotowego postępowania. Co charakterystyczne ani w toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji, ani w rozpoznawanej kasacji, skarżący nie wskazał na jakąkolwiek normę prawną, która wprowadzałaby ograniczenia w zagospodarowaniu jego działki w związku z realizacją demontażu i ponownego wykonania słupa kratowego. W analizowanej kasacji jego twierdzenia ograniczyły się zaś do ogólnych stwierdzeń jak: odwołanie się do "charakteru inwestycji", "uciążliwości wynikających z eksploatacji przedmiotowego obiektu", konieczności uwzględnienia "funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych jego cech charakterystycznych", co z punktu widzenia konstrukcji art. 28 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, nie pozwala na zakwalifikowanie skarżącego kasacyjnie do kręgu stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

W tym stanie sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił rozpoznawaną skargę kasacyjną.