Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1922/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit c art. 183 art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński sędzia NSA Małgorzata Dałkowska - Szary (spr.) sędzia del. WSA Dorota Dąbek Protokolant asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 maja 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2896/12 w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

II OSK 1922/13

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 21 maja 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2896/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2012 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.

Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Nr [...] Starosta P. zatwierdził H. i J. D. projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę budynku usługowo- handlowego z częścią mieszkalną (kat. VII) na działkach o nr ew. [...] i [...], położonych w P. róg ul. Z. i Ul. P..

Decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Starosta P. zmienił w/w decyzję w części dotyczącej sposobu realizacji fundamentów oraz parametrów technicznych, zaś pozostała część decyzji Nr [...] pozostała bez zmian. Decyzja ta nie została skierowana do A. i R. K., ponieważ modyfikacje dotyczyły tylko zmiany fundamentu od strony działki [...], należącej do Z. oraz związanego z tym zmniejszenia powierzchni użytkowej budynku.

Po rozpoznaniu wniosku A. K. z dnia 18 kwietnia 2011 r. o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2006 r, Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji. Następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, w efekcie rozpoznania odwołania A. K., decyzją z dnia [...] marca 2012 r. znak [...] uchylił decyzję Wojewody Mazowieckiego i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Wojewoda Mazowiecki, decyzją z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...], działając na podstawie art. 157 § 1 i 2 i art. 156 § 1 k.p.a., w związku z decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2012 r. odmówił stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r., zmienionej decyzją Starosty P. z dnia [...] maja 2007 r.

Ustosunkowując się do zarzutów A. K., zawartych we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. organ wskazał, że projekt budowlany przedmiotowej inwestycji nie spełniał warunków § 12 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie

II OSK 1922/13

warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., nr 75, poz. 690)- dalej rozporządzenie z dnia 12 kwietnia 2002 r. ze względu na to, że na dzień wydania decyzji ([...] listopada 2006 r.) przewidywał on ulokowanie okien i drzwi do magazynu w ścianie usytuowanej w ostrej granicy od strony południowej z działką sąsiednią o nr ew. [...]. Dach budynku został zaprojektowany jako dwuspadowy ze spadkiem w kierunku ulicy i działki nr [...]. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, inwestor powinien uzyskać zgodę na odstępstwo od warunków technicznych. Mimo braku wspomnianej zgody Starosta P. wydał [...] listopada 2006 r. decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Organ wskazał, że z akt sprawy wynika, że przed uzyskaniem pozwolenia na budowę Urząd Miejski w P. wyraził zgodę na usytuowanie w projektowanym budynku, przy granicy z działką o nr ew. [...], otworów okiennych i drzwiowych. W tej sytuacji, zdaniem Wojewody Mazowieckiego, usytuowanie okien i drzwi w ostrej granicy z działką nr [...], która obecnie należy do inwestorów, nie stanowi rażącego naruszenia prawa.

Pozostałe zarzuty wniosku o stwierdzenie nieważności Wojewoda Mazowiecki uznał za niezasadne. W zatwierdzonym decyzją nr [...]projekcie budowlanym ściana w granicy z działkami nr [...] i [...] stanowi ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o grubości 46 cm, z wysunięciem ponad dach na wysokość 30 cm (ogniomur) co jest zgodne, z § 235 ust. 3 warunków techniczno-budowlanych. Z kolei usytuowanie otworów wentylacyjnych w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego nie stanowi naruszenia warunków technicznych w budownictwie.

Organ dodał, że projekt budowlany spełnia wymagania art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.- Prawo budowlane- dalej Pr. bud. i jest zgodny z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta P..

Ustosunkowując się do zarzutu wykonania części robót budowlanych przed zatwierdzeniem projektu zamiennego, organ wskazał, że analiza stanu faktycznego sprawy pozwala stwierdzić, że inwestor rozpoczął budowę fundamentów dopiero po tym jak projekt zamienny został zatwierdzony decyzją Starosty P. z dnia [...] maja 2007 r.

Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewoda Mazowiecki uznał, że decyzje Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r. i [...] maja 2007 r. nie są dotknięte żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a.

II OSK 1922/13

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2012 r. znak [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania A. K., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, iż decyzja Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r. nie jest obarczona żadną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Organ uznał, że w niniejszej sprawie nie doszło do rażącego uchybienia przepisom art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 Pr. bud. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podkreślił, że nie było wątpliwości co do prawdziwości złożonego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a poza tym oświadczenie takie składane jest pod rygorem odpowiedzialności karnej, co oznacza, że złożenie przez inwestora oświadczenia o treści niezgodnej z rzeczywistym stanem faktycznym nie może stanowić przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jako że stanowi przesłankę wznowienia postępowania.

W ocenie organu odwoławczego projektowany budynek nie narusza w sposób rażący planu miejscowego miasta P., ponieważ działki nr ewid. [...] i [...] znajdują się na terenie jednostki urbanistycznej, dla której podstawową funkcją jest funkcja mieszkaniowa i usługi centrotwórcze. Planowana inwestycja została pozytywnie zaopiniowana przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Warszawie.

Organ uznał również, że nie doszło do rażącego naruszenia § 12 ust. 3 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. z uwagi na rozmiary działki inwestycyjnej oraz ze względu na to, że planowana inwestycja została zaprojektowana w zwartej zabudowie śródmiejskiej. Z uwagi na usytuowanie spornej inwestycji w ostrej granicy z działką drogową nr ewid. [...], nie ma zastosowania norma prawna z § 12 ww rozporządzenia, gdyż przedmiotowy przepis dotyczy wyłącznie działek budowlanych, a nie drogowych. W przekonaniu organu, jakkolwiek decyzja Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r. została wydana z naruszeniem przepisu § 12 ust. 1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. to w ocenie GINB naruszenie to nie ma charakteru "rażącego". Organ podkreślił, że przy dokonywaniu oceny charakteru naruszenia prawa istotne znaczenie ma to, że Urząd Miejski w P., ówczesny właściciel działki nr ewid. [...], wyraził zgodę na wskazane zlokalizowanie projektowanego budynku oraz wykonanie otworów okiennych od strony działki.

II OSK 1922/13

Ponadto istotną okolicznością pozostaje to, że aktualnie działka nr ewid. [...] stanowi własność inwestorów.

W ocenie organu odwoławczego także decyzja Starosty P. z dnia [...] maja 2007 r. nie jest obarczona którąkolwiek z wad z art. 156 § 1 k.p.a. Decyzja ta, podyktowana zapewnieniem bezpieczeństwa fundamentów projektowanej inwestycji, wbrew twierdzeniom skarżącej, została wydana w trakcie realizacji planowanej inwestycji, nie zaś po jej zakończeniu. Również za nieuzasadnioną uznał organ argumentację dotyczącą umieszczenia w ścianie oddzielania przeciwpożarowego otworów wentylacyjnych przy czym miało dojść do naruszenia § 268 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. W decyzji podkreślono, że w wyniku zmiany art. 35 Pr. bud. przez art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy-Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) w odniesieniu do projektu architektoniczno- budowlanego organ administracji bada wyłącznie, czy zostało złożone stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A. K. dochodząc uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz stwierdzenia nieważności decyzji Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r. i z dnia [...] maja 2007 r., jako wydanych z rażącym naruszeniem prawa.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z dnia 21 maja 2013 r. sygn. akt VII SA/Wa 2896/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) -dalej p.p.s.a. oddalił skargę.

W uzasadnieniu wyroku Sąd stwierdził, że decyzja podlegająca kontroli Sądu została wydana w toku postępowania o stwierdzenie nieważności. Tryb ten jest, jak wskazał Sąd, jednym z trybów nadzwyczajnych wzruszenia decyzji administracyjnej i stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych, wyrażonej w art. 16 k.p.a. Kontrola pozwolenia na budowę w ramach postępowania nieważnościowego nie polega na merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy, lecz na przeprowadzeniu

II OSK 1922/13

weryfikacji ostatecznej decyzji wyłącznie z punktu widzenia tego, czy jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych enumeratywnie w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., przy czym niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przesłanek określonych w/w przepisem.

W przedmiotowej sprawie A. K. powołała się na art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., który stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji, z uwagi na rażące naruszenie prawa. Powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne Sąd stwierdził, że za rażące naruszenie prawa uznać należy takie naruszenie prawa, które z uwagi na wywołane skutki jest jednoznaczne w znaczeniu wadliwości rozstrzygnięcia oraz tylko takie naruszenie, w wyniku którego powstają skutki gospodarcze lub społeczne niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. Samo zaś stwierdzenie nieważności decyzji możliwe jest wtedy, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, gdy decyzja pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa. Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd uznał za usprawiedliwiony pogląd, że stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko przypadków ewidentnego bezprawia, którego nigdy nie można usprawiedliwiać ani tolerować. Zgodnie ze wskazanymi wyżej zasadami zadaniem organów w postępowaniu nieważnościowym było zatem ustalenie, czy kontrolowana w postępowaniu nadzwyczajnym decyzja wydana w przedmiocie pozwolenia na budowę zapadła zgodnie z przepisami prawa obowiązującego w dacie jej wydania, czy też przy jej wydawaniu doszło do naruszenia prawa o kwalifikowanym charakterze, tj. rażącego naruszenia prawa.

W uzasadnieniu Sąd zauważył, że w niniejszej sprawie działka inwestycyjna objęta jest zakresem obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta P. zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej w P. z dnia [...] listopada 1997 r., Nr [...], co oznacza, że inwestor nie był zobowiązany do uzyskania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.

W wyroku podzielono stanowisko organu, zgodnie z którym w okolicznościach niniejszej sprawy brak było podstaw do kwestionowania złożonego oświadczenia o prawie dysponowania gruntem na cele budowlane. Na podstawie orzecznictwa sądowoadministracyjnego Sąd wskazał, że organ rozstrzygający sprawę o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę nie bada, czy rzeczywiście wnioskodawca posiada tytuł prawny do dysponowania

II OSK 1922/13

nieruchomością na cele budowlane. Oświadczenie to organ może zakwestionować, a nawet nie uwzględnić tylko wtedy, gdy z zebranych w sprawie dowodów wynika bezspornie, że wnioskodawcy w rzeczywistości nie przysługuje prawo, na które się powołuje. W niniejszej sprawie złożone oświadczenie zostało wypełnione zgodnie z wymogami zawartymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. w sprawie wzorów: wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzji o pozwoleniu na budowę (Dz. U. Nr 120, poz. 1127). Tym samym oznacza to, że nie można decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. zarzucić, że zapadła z rażącym naruszeniem art. 32 ust. 4 pkt 1 i 25 oraz art. 33 ust. 2 pkt 2 i 3 Pr. bud.

Sąd uznał, że organ prawidłowo ocenił, że decyzja Starosty P. nie narusza w sposób rażący art. 35 ust. 1 Pr. bud. Materiał dowodowy skontrolowany w sprawie potwierdza, w przekonaniu Sądu, że planowana inwestycja zgodna jest z ustaleniami planu miejscowego miasta P.. Działki inwestycyjne (nr ew. [...] i [...] ) znajdują się na terenie jednostki urbanistycznej oznaczonej symbolem A35-MWN/UN, dla której podstawową funkcją jest funkcja mieszkaniowa i usługi centrotwórcze, oraz ustalono zabudowę o charakterze małomiasteczkowym, budynki 2-3 kondygnacyjne z dachami dwuspadowymi z usługami w parterze wzdłuż ciągów ulicznych. Z projektu budowlanego spornej inwestycji wynika, że planowany budynek spełnia postanowienia planu miejscowego, ponieważ został zaprojektowany jako 3-kondygnacyjny, podpiwniczony z poddaszem użytkowym, z dachem dwuspadowym. Projektowana inwestycja została pozytywnie zaopiniowana przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Warszawie. Oznacza to, w opinii Sądu, że organy prawidłowo oceniły, iż projektowany budynek nie narusza w sposób rażący planu miejscowego miasta P..

Jeśli zaś chodzi o zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, Sąd powołując się na treść § 12 ust. 1 oraz 3 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. wskazał, że sporny budynek zaprojektowany został w zwartej zabudowie śródmiejskiej. Od strony północnej i wschodniej planowana inwestycja została usytuowana w ostrej granicy z działką drogową nr ewid. [...], stanowiącą własność Gminy Miasta P., a zatem norma prawna z § 12 w/w rozporządzenia nie ma zastosowania, jako że dotyczy działek budowlanych, a nie drogowych. Elewacja zachodnia zaprojektowana została w granicy z działkami nr ewid. [...], [...]. Wskazana lokalizacja planowanej

II OSK 1922/13

inwestycji jest zgodna z charakterem zabudowy śródmiejskiej oraz małomiasteczkowej, określonej zarówno w projekcie zagospodarowania terenu, jak i w planie miejscowym miasta P.. Odnosząc się do prawidłowości usytuowania elewacji południowej, zaprojektowanej w ostrej granicy z działką nr ewid. [...] należącą do Gminy Miasta P., w której znajdują się otwór drzwiowy oraz otwory okienne do magazynu, wskazano, że projekt budowlany nie spełnia w tym zakresie warunków określonych w § 12 ust. 1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. oraz inwestor nie uzyskał wymaganej art. 9 Pr. bud. zgody na odstępstwo od warunków technicznych. W tym zakresie, na co słusznie zdaniem Sądu wskazał Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzja Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r. została wydana z naruszeniem przepisu § 12 ust. 1 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w związku z art. 35 ust. 1 pkt 2 Pr. bud., jednakże naruszenie to nie ma charakteru rażącego. Istotną w tym kontekście pozostaje okoliczność, że pismem z dnia 5 maja 2006 r., znak [...], skierowanym do inwestorów, Urząd Miejski w P., ówczesny właściciel działki nr ewid. [...], wyraził zgodę na usytuowanie projektowanego budynku bezpośrednio przy granicy z działką nr ewid. [...] oraz wykonanie otworów okiennych i drzwiowych od strony ww. działki. Wymaga podkreślenia, że w dniu wydawania kontrolowanej decyzji działka nr ewid. [...] należała do Gminy Miejskiej P., a obecnie należy do inwestora.

W ocenie Sądu niezasadne są zarzuty dotyczące braku ściany oddzielania przeciwpożarowego, ponieważ w zatwierdzonym decyzją nr [...], projekcie budowlanym ściana w granicy z działkami nr [...] i [...] stanowi ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o grubości 46 cm, z wysunięciem ponad dach na wysokość 30 cm (ogniomur) co jest zgodne z § 235 ust. 3 warunków techniczno-budowlanych, a projekt budowlany został sprawdzony pod względem ochrony przeciwpożarowej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.

Na uwzględnienie nie zasługuje także w przekonaniu Sądu zarzut zlokalizowania w ścianie oddzielenia przeciwpożarowego otworów wentylacyjnych. Sąd podkreślił, że organ nie jest uprawniony do badania zgodności projektu architektoniczno- budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi oraz innymi przepisami prawa, a jedynie sprawdza czy zostało złożone stosowne oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. W wyroku stwierdzono, że organy prawidłowo uznały,

II OSK 1922/13

że projekt budowlany zatwierdzony rozstrzygnięciem Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r. jest kompletny i został sporządzony przez osoby uprawnione.

Za chybiony Sąd uznał zarzut braku pozwolenia na zmianę przebiegu-przebudowę odcinka kanalizacji istniejącego w granicy posesji inwestorów od strony zachodniej i poprowadzenie go przez fundamenty.

Wbrew twierdzeniom skarżącej, decyzja Starosty P. z dnia [...] maja 2007 r., zmieniająca pozwolenie na budowę, została wydana nie po zakończeniu realizacji planowanej inwestycji, ale w jej trakcie.

Biorąc pod uwagę powyższe argumenty Sąd wskazał, że organom obu instancji nie można zarzucić naruszenia art. 7, 77 i 80 k.p.a. W wyroku podkreślono również, że organy prawidłowo stwierdziły, że kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia [...] listopada 2006 r., zmieniona decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nie jest dotknięta żadną z kwalifikowanych wad o których stanowi art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., w szczególności zaś nie została wydana z naruszeniem prawa.

Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 maja 2013 r. wniosła A. K., zaskarżając wyrok w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy:

* art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez

uznanie, że wydanie decyzji z obrazą art. 35 ust. 1 pkt 2 i art. 9 Pr. bud. w zw. z § 12

rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. nie stanowi rażącego naruszenia prawa

* art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 k.p.a.

w zw. z art. 19 k.p.a. i art. 65 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez

niewyczerpujące wyjaśnienie sprawy i niewnikliwe rozważenie materiału

dowodowego, zgromadzonego w sprawie, co doprowadziło do uznania, iż decyzja

Starosty P. Nr [...] z dnia [...] listopada 2006 r., która została zmieniona

decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] nie została wydana w trakcie

trwania postępowania przed Powiatowym Inspektoratem Nadzoru Budowlanego w

sprawie prawidłowości realizacji przedmiotowego budynku usługowo- handlowego z

częścią mieszkalną na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w P., róg ul.

Z. i ul. P., a także niesłuszne uznanie, iż Starosta P.

wydając decyzję z dnia [...] maja 2007 r. nr [...], nie naruszył swojej

właściwości, a w konsekwencji do uznania, iż wzruszana decyzja nie została wydana

z rażącym naruszeniem prawa;

- art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. i art. 61 § 4 k.p.a., poprzez uznanie, iż pominięcie Skarżącej jako strony w postępowaniu, w którym została wydana decyzja Starosty P. z dnia [...] maja 2007 r., nr [...], tj. nie zawiadomienie o wszczęciu postępowania, uniemożliwienie jej podejmowania czynności i nie doręczenie decyzji administracyjnej nie stanowi rażącego naruszenia prawa, które winno skutkować nieważnością decyzji

Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie pod rozwagę z urzędu nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznanie sprawy ograniczył do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Przechodząc do wskazanych zarzutów należy wyjaśnić, że instytucja stwierdzenia nieważności decyzji tworzy możliwość prawną eliminacji z obrotu prawnego decyzji dotkniętych przede wszystkim wadami materialnoprawnymi, a zatem wadami powodującymi nieprawidłowe ukształtowanie stosunku materialnoprawnego zarówno pod względem podmiotowym jak i przedmiotowym. Podstawę stwierdzenia nieważności decyzji stanowi sześć wad wyliczonych wyczerpująco w art. 156 § 1 pkt 1-6 k.p.a.

Skoro stwierdzenie nieważności ostatecznej decyzji administracyjnej stanowi wyjątek od zasady stabilności decyzji, wymaga zatem bezspornego ustalenia, że uchylana decyzja jest dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 k.p.a.

W orzecznictwie przyjmuje się, że decyzja administracyjna może zostać uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., tylko wówczas, gdy w odniesieniu do niej spełnią się kumulatywnie następujące przesłanki: 1) oczywistość naruszenia prawa polegająca na widocznej prima facie, tzn. rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną; 2) przepis, który został naruszony, nie wymaga przy jego stosowaniu wykładni prawa; 3) skutki, które wywołuje decyzja, są nie do pogodzenia z wymaganiami praworządności, które należy chronić nawet kosztem obalenia tej decyzji (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 marca 2012 r., UK 77/11, OSNP 2013/5-6/67).

Mając powyższe na uwadze za chybiony uznać należy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez uznanie, że nie stanowi rażącego naruszenia prawa wydanie decyzji z naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 2 i art. 9 ustawy Prawo budowlane w zw. z art. 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Naczelny Sąd Administracyjny przychyla się bowiem do oceny Sądu I instancji, że stwierdzone w przedmiotowym postępowaniu naruszenie decyzją Starosty P. z dnia [...] listopada 2006 r. przepisu § 12 ww. rozporządzenia w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane przez umożliwienie (pomimo braku wymaganej art. 9 ustawy Prawo budowlane zgody na odstępstwo od warunków technicznych) usytuowania spornego budynku, a dokładnie jego elewacji południowej w której znajdują się otwór drzwiowy oraz otwory okienne, w ostrej granicy z działką nr ewid. [...], nie ma charakteru rażącego w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Nie można bowiem, mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy, stwierdzić, że skutki, które wywołuje decyzja z dnia [...] listopada 2006 r. są nie do pogodzenia z wymaganiami praworządności. Słusznie uznano w zaskarżonym wyroku, że o charakterze omawianego naruszenia przesądza fakt, iż ówczesny właściciel działki nr [...], który w tej sytuacji jako jedyny mógł być narażony na szkodę (Gmina Miejska w P.), zgodził się na usytuowanie projektowanego budynku w ostrej granicy z jego działką oraz na wykonanie w projektowanym budynku od strony tej działki otworów okiennych i drzwiowych (pismo z dnia 5 maja 2006 r.). Podkreślenia wymaga także, iż działka nr ewid. [...] obecne należy do inwestora. Powyższe okoliczności pozwalają uznać, że skutki społeczno-ekonomiczne, jakie wywołuje decyzja z dnia [...] listopada 2006 r. są do zaakceptowania w praworządnym państwie i w związku z tym nie można stwierdzić, że doszło do rażącego naruszenia ww. przepisów w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a w konsekwencji również do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez wydanie zaskarżonego wyroku.

Nieusprawiedliwiony jest także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 77 k.p.a. w zw. z art. 19 k.p.a. i art. 65 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Przede wszystkim podnieść należy, że strona skarżąca nie wykazała, że decyzja z dnia [...] maja 2007 r. została wydana w trakcie trwania postępowania naprawczego przewidzianego w art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane. Załączone do pisma stanowiącego uzupełnienie skargi załączniki były nowymi dowodami, w stosunku do których Sąd może przeprowadzić dowody uzupełniające. Kwestia oceny, czy słusznie Sąd I instancji dowodu takiego nie przeprowadził nie może podlegać jednak kontroli w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym gdyż strona skarżąca w ramach skargi kasacyjnej nie podniosła zarzutu naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. Wbrew twierdzeniom strony skarżącej Starosta P. był też organem właściwym w sprawie wydania decyzji z dnia [...] maja 2007 r. zmieniającej decyzję z dnia [...] listopada 2006 r. zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę. Wydanie przez właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej decyzji o zmianie pozwolenia na budowę podlega bowiem tym samym rygorom co wydanie pozwolenia na budowę, ponieważ w postępowaniu tym przepisy art. 32–35 ustawy Prawo budowlane stosuje się odpowiednio do zakresu tej zmiany (art. 36a ust. 3 ustawy Prawo budowlane).

Nie mógł odnieść także zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. i art. 61 § 4 k.p.a. poprzez uznanie, że pominięcie skarżącej jako strony w postępowaniu, w którym wydano decyzję z dnia [...] maja 2007 r. nie stanowi rażącego naruszenia prawa, które powinno skutkować nieważnością decyzji. Okoliczność pominięcia strony postępowania w postępowaniu administracyjnym stanowi bowiem określoną w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. przesłankę wznowienia postępowania a nie stwierdzenia nieważności decyzji. Stwierdzenie nieważności decyzji oraz wznowienie postępowania administracyjnego są trybami niekonkurencyjnymi, co oznacza, że przesłanka wznowieniowa nie może być podstawą stwierdzenia nieważności decyzji.

Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.