Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 1060/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-02-05 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 280 pkt 1
journal: Dz.U. 2018 poz 2268
law: Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r Prawo wodne - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Józef Maleszewski Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Asesor sądowy WSA Katarzyna Witkowicz - Grochowska Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kujawa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 lutego 2020 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego [...] z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty podwyższonej oddala skargę w całości


UZASADNIENIE

Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego [...] (dalej jako: "Dyrektor"), decyzją z dnia [...] października 2019 r., nr [...], działając na podstawie art. 273 ust. 6 w związku z art. 280 pkt 1, art. 14 ust. 2 i 6 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2018 poz. 2268 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), określił Spółce z o.o. [...] za okres II kwartału 2019 r. opłatę podwyższoną w wysokości: [...] PLN za pobór wód podziemnych, [...] PLN za wprowadzanie ścieków komunalnych do wód lub do ziemi, [...] PLN za wprowadzanie ścieków przemysłowych (wód popłucznych ze stacji uzdatniania wody) do wód lub do ziemi.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że w dniu [...] września 2019 r. Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego [...], ustalił w formie informacji Spółce z o.o. [...] za okres II kwartału 2019 r. opłatę podwyższoną w wysokości: [...] PLN za pobór wód podziemnych, [...] PLN za wprowadzanie ścieków komunalnych do wód lub do ziemi, [...] PLN za wprowadzanie ścieków przemysłowych (wód popłucznych ze stacji uzdatniania wody) do wód lub do ziemi.

[...] Sp. z o.o. złożyła od powyższej informacji reklamację, podnosząc że pismem z dnia [...] grudnia 2018 r., a więc przed upływem ważności poprzedniego pozwolenia, które obowiązywało do [...] grudnia 2018 r., zwróciła się do [...] o wydanie pozwolenia wodnoprawnego wymaganego zgodnie z art. 289 pkt 1 ustawy Prawo wodne, dołączając do wniosku wymagane dokumenty, w tym operat wodnoprawny. W piśmie wskazano, że tylko na skutek długotrwałego postępowania administracyjnego, które powinno zakończyć się po upływie maksymalnie jednego miesiąca od złożenia wniosku, a zakończyło się po wielu miesiącach, zaistniała sytuacja braku pozwolenia wodnoprawnego. Odwołując się do orzeczeń sądów administracyjnych wskazano, że przyczyna braku pozwolenia może mieć znaczenie, jeżeli podmiot korzystający ze środowiska na podstawie wymaganego pozwolenia wystąpił o wydanie pozwolenia na kolejny okres.

Dyrektor nie uznał reklamacji firmy [...] Sp. z o.o., gdyż wniosek o wydanie przedmiotowych pozwoleń wodnoprawnych został złożony przed upływem terminu ważności decyzji, znak [...] z dnia [...] grudnia 2003 r., jednakże na dwa tygodnie przed upływem tego terminu (data złożenia wniosku: [...] grudnia 2018 r., data obowiązywania poprzedniego pozwolenia wodnoprawnego: [...] grudnia 2018 r.), a ponadto był niekompletny i obejmował swym zakresem trzy różne pozwolenia wodnoprawne.

Następnie, Dyrektor przedstawił przebieg postępowania wskazując, że w dniu [...] grudnia 2018 r. do Zarządu Zlewni w [...] wpłynął wniosek firmy [...] Sp. z o.o. o wydanie pozwolenia wodnoprawnego na "pobór wód podziemnych oraz wprowadzanie ścieków przemysłowych do ziemi i wprowadzanie ścieków komunalnych do ziemi dla [...] Sp. z o.o.". Ponieważ wniosek dotyczył udzielenia kilku pozwoleń wodnoprawnych obejmujących swoim zakresem odrębne zagadnienia, należało przyjąć, że w przedmiotowym przypadku mamy do czynienia ze sprawą skomplikowaną o złożonym charakterze. W związku z tym, termin załatwienia sprawy, tj. wydania decyzji zgodnie z przepisami przywołanymi powyżej, wynosi 2 miesiące.

Z uwagi na obszerność dokumentacji oraz ze względu na występujące nieścisłości, pismem z dnia [...] marca 2019 r. wezwano wnioskodawcę do usunięcia istotnych braków formalnych, m.in. załączenia wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku - decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego albo decyzji o warunkach zabudowy oraz załączenia operatu wodnoprawnego na elektronicznym nośniku danych w terminie 14 dni od otrzymania pisma (tj. do [...] kwietnia 2019 r.). W dniu [...] kwietnia 2019 r. do Zarządu Zlewni w [...] wpłynęły uzupełnienia braków - pismo z dnia [...] kwietnia 2019 r. Po otrzymaniu uzupełnień oraz ich zweryfikowaniu, stwierdzono braki w części opisowej operatu wodnoprawnego, w związku z czym wezwano ponownie wnioskodawcę do uzupełnień z terminem 7 dni od dnia doręczenia niniejszego pisma (tj. [...] czerwca 2019 r.), co nastąpiło w dniu [...] czerwca 2019 r.

Po zweryfikowaniu uzupełnień oraz wyjaśnień, w dniu [...] czerwca 2019 r. wezwano ostatecznie wnioskodawcę do uzupełnienia braków we wniosku oraz złożenia wyjaśnień nieprawidłowości zawartych w przedłożonych wyjaśnieniach i w operacie wodnoprawnym. Ponownie wezwano do określenia w części opisowej oraz graficznej operatu wodnoprawnego rodzaju i wielkości zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód. Zarówno operat wodnoprawny jak i uzupełnienia wnioskodawcy nie odnosiły się do powyższego punktu. Określone w piśmie z dnia [...] czerwca 2019 r. wyjaśnienia były niewystarczające, gdyż nie określały wielkości zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód (określenie wielkości tego zasięgu ma istotne znaczenie w postępowaniu administracyjnym w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego, gdyż od tego zależy prawidłowe ustalenie stron postępowania administracyjnego). Informacje dotyczące odprowadzania ścieków przemysłowych były sprzeczne, gdyż z operatu wodnoprawnego wynikało, iż ścieki przemysłowe będą odprowadzane do wód - rzeki [...], a nie do ziemi. Ponadto, określone w przedłożonym operacie wodnoprawnym numery działek, na których zlokalizowane są studnie, były niezgodne z numerami działek wskazanymi na mapach sytuacyjno - wysokościowych dołączonych do uzupełnień wnioskodawcy z dnia [...] czerwca 2019 r., należało zatem ustalić prawidłowe numery działek oraz wszystkich właścicieli działek, na których zlokalizowane są studnie oraz istniejące wyloty kanalizacyjne. Termin uzupełnienia braków był wyznaczony do dnia [...] czerwca 2019 r.

W dniu [...] czerwca 2019 r. Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] na wniosek inwestora przedłużył termin do uzupełnienia braków do dnia [...] czerwca 2019 r., w dniu [...] czerwca 2019 r. do Zarządu Zlewni w [...] wpłynął operat wodnoprawny wraz z uzupełnionymi brakami i wyjaśnieniami. W dniu [...] lipca 2019 r. powiadomiono wnioskodawcę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wydania pozwolenia wodnoprawnego objętego wnioskiem oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W dniu [...] sierpnia 2019 r. postępowanie zostało zakończone wydaniem decyzji administracyjnej.

Następnie, Dyrektor firmy [...] Sp. z o.o. korzysta z usług wodnych polegających na poborze wód podziemnych i wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, a zgodnie z art. 280 pkt 1 ustawy Prawo wodne podmiot ten zobowiązany jest ponosić opłatę podwyższoną za usługi wodne. W rozpoznanej sprawie zaistniała przesłanka obligująca Dyrektora do wydania decyzji określającej wysokość opłaty podwyższonej za okres [...] kwietnia 2019 r. - [...] czerwca 2019 r. (II kwartał). Zgodnie z art. 281 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo wodne, wysokość opłaty podwyższonej w przypadku poboru wód podziemnych lub wód powierzchniowych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego ustala się w wysokości 500 % opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych. Natomiast, zgodnie z art. 281 ust. l pkt 2 Prawa wodnego (Dz.U. poz. 2268 ze zm.), wysokość opłaty podwyższonej w przypadku wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi, ustala się w wysokości 500 % opłaty zmiennej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi.

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu firma [...] Sp. z o.o., reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, podnosząc zarzut naruszenia:

1. art. 280 pkt. 1 ustawy Prawo Wodne, poprzez jego błędną wykładnię na skutek przyjęcia, że podmiot korzystający z usług wodnych ponosi opłatę podwyższoną bez uwzględnienia okoliczności, które doprowadziły do nieuzyskania pozwolenia wodnoprawnego w postaci opieszałości organu rozpoznającego wniosek i nieuzasadnionym opóźnieniu w wydaniu decyzji;

2. naruszenie art. 6 art 7 art. 8 i art. 77 § 1 K.p.a. - przez nieuwzględnienie w sprawie i nierozpatrzenie wszystkich okoliczności faktycznych mających istotny wpływ na jej wynik, a w szczególności dotyczących zawinienia organu administracyjnego na skutek jego bezczynności oraz braku winy ze strony skarżącego w tym, że nie uzyskał pozwolenia wodnoprawnego w terminie i w konsekwencji naruszenie zasady praworządności i prawdy obiektywnej, oraz zaufania polegającej na obciążaniu podmiotu negatywnymi konsekwencjami działania organu administracyjnego;

3. art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i wynikającymi z tych przepisów Konstytucji zasadami sprawiedliwości społecznej i praworządności poprzez obciążenie strony negatywnymi skutkami zawinionego działania władzy publicznej.

Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i umorzenie postępowania w sprawie określenia opłaty podwyższonej, w tym w odniesieniu do przesłanej skarżącemu informacji ustalającej wysokość opłaty podwyższonej poprzedzającej zaskarżoną decyzję oraz o zasądzenie od organu administracyjnego na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Uzasadniając skargę podniesiono, że ze stanu faktycznego sprawy wynika, że skarżący w poprzednich latach posiadał pozwolenie wodnoprawne, które obowiązywało do dnia [...] grudnia 2018. W dniu [...] grudnia 2018 r., zatem na ponad dwa tygodnie przed datą wygaśnięcia pozwolenia, skarżący złożył wniosek o wydanie nowego. Postępowanie zakończone wydaniem nowego pozwolenia wodnoprawnego zakończyło się dopiero dnia [...] sierpnia 2019 r.

Zdaniem skarżącego, organ administracji w niniejszej sprawie nie odniósł się de facto w uzasadnieniu orzeczenia do zarzutów podniesionych już w reklamacji co do przyczyn braku pozwolenia wodnoprawnego przez skarżącego, ograniczając się tylko do przytoczenia chronologii dokonywanych czynności. Należy w tym miejscu wskazać, że faktycznie wniosek o wydanie pozwolenia został złożony na dwa tygodnie przed wygaśnięciem poprzedniego. Było to wynikiem nowych wymogów wprowadzonych przez przepisy prawa wodnego obowiązujące od [...].01.2018. Skarżący zaczął przygotowywać dokumentację do złożenia wniosku już w miesiącu wrześniu 2018 r., powierzając jej wykonanie profesjonalnej firmie [...] w [...]. Z uwagi na konieczność sporządzenia wielu wyliczeń, map, schematów, dokonania uzgodnień, opracowanie niezbędnej dokumentacji trwało kilka miesięcy. Z uzasadnienia decyzji wynika, że po wpłynięciu wniosku w dniu [...] grudnia 2018 r., organ administracyjny dokonał pierwszej czynności, wzywając skarżącego do uzupełniania braków wniosku dopiero w dniu [...] marca 2019 r., które to pismo wpłynęło do skarżącego dnia [...] kwietnia 2019 r., a więc po ponad 3 miesiącach, przy czym chodziło jedynie o załączenie wypisu i wyrysu z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego o warunkach zabudowy, a także załączeniu operatu na płycie CD. Nie były to zatem istotne braki, co do których sformułowanie wezwania do ich usunięcia wymagałoby oczekiwania ponad 3 miesiące od daty złożenia wniosku. Braki te zostały uzupełnione przez skarżącego niezwłocznie, tj. pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r., które wpłynęło do organu administracyjnego dnia [...] kwietnia 2019 r. Kolejne wezwanie do uzupełnienia braków (innych niż w pierwszym wezwaniu) zostało przesłane do skarżącego pismem z dnia [...] maja 2019 r., które wpłynęło do skarżącego z dnia [...] maja 2019 r., a następnie kolejne wezwanie pismem z dnia [...] stycznia 2019 r., doręczonym dnia [...] czerwca 2019 r. Braki były przez skarżącego uzupełnione w dniu [...] czerwca (odnośnie pisma z dnia [...] maja 2019 r. doręczonego [...] maja 2019 r.) oraz [...] czerwca 2019 r. (odnośnie pisma z dnia [...] czerwca 2019 r., doręczonego dnia [...] czerwca 2019). Okres pomiędzy doręczeniem wezwań do uzupełniania braków wniosku a zastosowaniem się do tych wezwań przez wnioskodawcę to 11 dni - od [...] kwietnia 2019 r. do [...] kwietnia 2019 r. oraz 7 dni - od dnia [...] maja 2019 r. do dnia [...] czerwca 2019 r. oraz 15 dni - od [...] czerwca 2019 r. do [...] czerwca 2019 r. Łącznie zatem, okres postępowania administracyjnego, w którym organ oczekiwał na uzupełnienie braków wniosku wynosił 33 dni, a więc niewiele ponad jeden miesiąc. Wniosek o wydanie pozwolenia wpłynął [...] grudnia 2018 r. Organ miał dwa miesiące na wydanie decyzji, powinna ona zostać wydana przed zakończeniem I kwartału 2019 r. Brak było zatem podstaw do naliczania opłat za II kwartał 2019 z uwagi na to, że za zwłokę w wydaniu decyzji w tym okresie ponosi organ administracyjny, który przez ponad trzy miesiące od wpłynięcia wniosku nie podjął żadnych czynności w sprawie. Skarżący nie może być obciążony skutkami przedłużanego z winy organu administracyjnego postępowania. W okolicznościach sprawy należy przyjąć też, że zachodzi wyjątkowy wypadek pozwalający na uznanie, że z uwagi na przyczyny braku pozwolenia, skutkami tego braku nie można obciążać skarżącego.

Dodatkowo wskazano, że zgodnie z art. 414 ust. 2 ustawy Prawo wodne, pozwolenia wodnoprawne, o których mowa w art. 389 pkt. 1-3 nie wygasają, jeżeli zakład w terminie 90 dni przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 (tj. przed datą wygaśnięcia), złoży wniosek o ustalenie kolejnego okresu obowiązywania tych pozwoleń. Powyższe może także wskazywać na to, że przewidywany przez ustawodawcę termin na przeprowadzenie postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego wynosi 90 dni. Powyższe także daje podstawę do przyjęcia, że okoliczność braku pozwolenia wodnoprawnego w okresie II kwartału 2019 nie może obciążać skarżącego.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.

Osią sporu w rozpoznawanej sprawie jest to, czy zasadnie Dyrektor Zarządu Zlewni w [...] decyzją z dnia [...] października 2019 r. określił skarżącej Spółce za okres II kwartału 2019 r. opłatę podwyższoną za pobór wód podziemnych, za wprowadzanie ścieków komunalnych do wód lub do ziemi, za wprowadzanie ścieków przemysłowych (wód popłucznych ze stacji uzdatniania wody) do wód lub do ziemi bez pozwolenia wodnoprawnego w sytuacji, gdy skarżąca Spółka w dniu [...] grudnia 2018 r., tj. przed wygaśnięciem poprzedniego pozwolenia wodnoprawnego, złożyła wniosek o wydanie nowego pozwolenia, a otrzymała je [...] sierpnia 2019 r.

Na wstępie należy wskazać, że w dniu [...] stycznia 2018 r. weszła w życie ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo Wodne ( Dz. U. poz. 1566), która w swoich zapisach przewiduje opłaty podwyższone, za przekroczenie lub naruszenie warunków korzystania ze środowiska ustalonych konkretnymi decyzjami albo korzystania ze środowiska bez wymaganych decyzji administracyjnych (art. 280 pkt 1 i 2 Prawa Wodnego).

Zgodnie z art. 280 pkt 1 Prawa Wodnego, opłatę podwyższoną ponosi się w razie:

1) korzystania z usług wodnych polegających na :

a) poborze wód podziemnych lub wód powierzchniowych;

b) wprowadzeniu ścieków do wód lub do ziemi - bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego.

Zasady ustalania wysokości opłaty podwyższonej w przypadku braku pozwolenia określa art. 281 ust. 1 Prawa Wodnego, zgodnie z którym w przypadku :

1) dokonywania poboru wód podziemnych lub wód powierzchniowych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego ustala się w wysokości 500% opłaty zmiennej za pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych;

2) wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego albo pozwolenia zintegrowanego na wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się w wysokości 500% opłaty zmiennej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi.

W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżąca Spółka w okresie, za który została określona podwyższona opłata, tj. II kwartał 2019 r., korzystała z usług wodnych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego. Bezspornym jest także fakt, że takie pozwolenie wcześniej posiadała, które wygasło [...] grudnia 2018 r., a skarżąca przed upływem tego terminu - [...] grudnia 2018 r. - wystąpiła do Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] o wydanie nowego pozwolenia wodnoprawnego.

W tym miejscu należy przywołać uchwalę 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II OPS 2/11, na którą powołuje się skarżąca Spółka, w której NSA stwierdził, że "w sprawie o wymierzenie opłaty podwyższonej za korzystanie ze środowiska bez wymaganego pozwolenia lub innej decyzji na podstawie w art. 276 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.), przyczyna braku pozwolenia może mieć znaczenie, jeżeli podmiot korzystający ze środowiska na podstawie wymaganego pozwolenia wystąpił o wydanie pozwolenia na kolejny okres". W uzasadnieniu tej uchwały stwierdzono, że chociaż niezałatwienie przez właściwy organ w terminie tego rodzaju sprawy (udzielenia pozwolenia na wprowadzanie substancji do środowiska) nie wyłącza samo przez się zastosowania art. 276 ust. 1 ustawy, to nie można jednak całkowicie abstrahować od przyczyn i okoliczności prawnych i faktycznych, które to niezałatwienie sprawy spowodowały. W tym zakresie NSA podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu uchwały siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 grudnia 1998 r., sygn. akt OPS 13/98, według którego stwierdzenie, że strona nie ponosi odpowiedzialności prawnej z tego powodu, iż nie posiada wymaganego pozwolenia, może dotyczyć sytuacji wyjątkowej i wymaga oceny indywidualnej w każdej sprawie oraz oczywiście po uwzględnieniu wszystkich okoliczności. Dopiero ich łączna ocena pozwoli na sformułowanie wniosku, że w danej sprawie naliczenie i wymierzenie opłaty podwyższonej jest w sprzeczności z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego (art. 2 Konstytucji RP) i wynikającą z niej zasadą zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa oraz zasadą bezpieczeństwa prawnego, zasadą sprawiedliwości, a także z zasadą praworządności materialnej (art. 7 Konstytucji RP). Do tych okoliczności należy w szczególności zaliczyć: posiadanie w poprzednim okresie przez podmiot korzystający ze środowiska pozwolenia na eksploatację instalacji w rozumieniu art. 180 w związku z art. 181 ustawy, termin wystąpienia z wnioskiem o wydanie nowego pozwolenia oraz spełnienie wymagań przewidzianych dla wniosku, przebieg postępowania w tej sprawie, a także brak naruszenia zasad ogólnych prawa ochrony środowiska, a przede wszystkim zasady zrównoważonego rozwoju (art. 3 pkt 50 ustawy), zasady kompleksowości (art. 5 ustawy), zasady prewencji i przezorności (art. 6 ustawy) oraz zasady "zanieczyszczający płaci" (art. 7 ustawy).

Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiotowej uchwale dokonał zatem rozróżnienia na podmioty, które rozpoczęły działalność polegającą na korzystaniu ze środowiska bez wymaganego pozwolenia (te przed uzyskaniem stosownej decyzji nie powinny tego robić pod groźbą ponoszenia opłaty podwyższonej) i te, które uprzednio miały pozwolenie. I stwierdził, że co do tej drugiej grupy, dopuszczalne jest badanie przyczyn braku pozwolenia. Nie ulega wątpliwości, że w świetle tej uchwały, skarżąca Spółka należy do tej drugiej grupy podmiotów. Zatem, pomimo, że przepisy ustawy Prawo Wodne obligują właściwy organ do określenia podwyższonej opłaty już z samego faktu braku posiadania wymaganego pozwolenia przy jednoczesnym korzystaniu przez przedsiębiorcę z usług wodnych, to jednak odnosząc się do przedmiotowej uchwały NSA, uprawnione jest w przedmiotowej w sprawie badanie przyczyn braku pozwolenia wodnoprawnego.

Mając na uwadze okoliczności występujące w przedmiotowej sprawie oraz uchwałę NSA wskazać należy, że pozwolenie wodnoprawne jest wydawane na czas określony, a zatem w ocenie Sądu, przedsiębiorca we własnym interesie powinien wystąpić o wydanie pozwolenia na kolejny okres z wyprzedzeniem czasowym wraz z zachowaniem wszelkich wymogów zarówno formalnych, jak i materialnoprawnych tak, aby było możliwe uzyskanie kolejnego pozwolenia przed wygaśnięciem poprzedniego. W świetle bowiem przywołanej uchwały NSA, szansę na uniknięcie opłaty podwyższonej ma ten podmiot, który złożył wniosek z odpowiednim wyprzedzeniem i nie uzyskał pozwolenia wodnoprawnego przed wygaśnięciem poprzedniego, ze względu na opieszałość organów. W ocenie Sądu, w sprawie nie zaszła taka okoliczność, która przy zastosowaniu norm konstytucyjnych sprzeciwiałaby się określeniu skarżącej Spółce podwyższonej opłaty. Nie można bowiem w okolicznościach rozpatrywanej sprawy uznać, że wniosek skarżącej został złożony z wyprzedzeniem, które umożliwiło organom podjęcie postępowania administracyjnego i wydanie decyzji przed wygaśnięciem poprzedniego pozwolenia, a także przyjąć, że przyczyną zaistniałej sytuacji była tylko i wyłącznie opieszałość organów. Skarżąca Spółka, występując z niekompletnym wnioskiem właściwie przed końcem upływu ważności pozwolenia wodnoprawnego, mogła i powinna przewidzieć, że postępowanie o wydanie pozwolenia wodnoprawnego nie zakończy się w oczekiwanym terminie.

Głównymi zarzutami, mającymi podważyć legalność wydanej przez Dyrektora decyzji, są przede wszystkim działania organu w trakcie prowadzonego postępowania, które przyczyniły się do jego zakończenia w terminie znacznie późniejszym, niż oczekiwała tego Spółka.

W tym miejscu wskazać należy, że skarżąca mając świadomość, że korzystanie z usług wodnych bez pozwolenia wodnoprawnego grozi podwyższonymi opłatami, na żadnym etapie postępowania nie skarżyła się na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postepowania. W aktach sprawy nie ma żadnych dowodów, które wskazywałyby na jakakolwiek próbę zwalczania zarówno bezczynności, jak i przewlekłości postępowania. Co więcej, Spółka w trakcie prowadzonego przez organ postępowania wnosiła o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków wniosku. Okoliczności te podnoszone są dopiero na etapie skargi, gdzie skarżąca wskazuje, że do przewlekłości postępowania nie doszłoby, gdyby organ o uzupełnienie braków występował wcześniej.

Przede wszystkim należy wskazać, że Sąd w przedmiotowej sprawie ocenić miał, czy w świetle obowiązujących przepisów prawa organ zasadnie określił skarżącej Spółce opłatę podwyższoną. Natomiast nie było przedmiotem rozpoznania i oceny Sądu, czy rzeczywiście doszło w trakcie prowadzonego postępowania do bezczynności i przewlekłości, czego skutkiem było wydanie decyzji przez organ dopiero [...] sierpnia 2019 r. Tym bardziej, że jak już wcześniej wskazano, Spółka takich okoliczności w trakcie postępowania nie podnosiła i kwestia ta nie była rozstrzygana.

Odnosząc się natomiast do powołanego w skardze art. 414 ust. 2 Prawa wodnego, co miało służyć zapewne wzmocnieniu argumentacji skarżącej Spółki w kwestii przewlekłości, Sąd zauważa, że ustawodawca w tym przepisie nie wskazał terminu w jakim ma procedować organ, a jedynie wprowadził pewien mechanizm pozwalający przedsiębiorcom uniknąć podwyższonych opłat.

W świetle powyższych rozważań Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i nie zachodzą podstawy do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Wobec tego, co zostało już stwierdzone, zarzuty skargi odnoszące się do naruszenia prawa materialnego nie zasługiwały na uwzględnienie. Organ nie naruszył też przepisów postępowania administracyjnego, sprawa została wyjaśniona wszechstronnie i adekwatnie do jej okoliczności.

W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 P.p.s.a.