Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VIII SA/Wa 194/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2010-06-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6038 Inne uprawnienia  do  wykonywania czynności  i zajęć w sprawach objętych symbolem 603
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Transport
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 58, art. 261
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 41 ust. 1, art. 47
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz /sprawozdawca/, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi A.B. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] września 2009 r.; 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącego kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

W dniu [...] maja 2009 r. A.B. złożył do Biura Obsługi Transportu Drogowego, działającego w imieniu Ministra Infrastruktury wniosek o udzielenie licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy na okres 5 lat, nr wniosku [...] (k-[...] akt administracyjnych).

W tym samym dniu wnioskodawca wystąpił o weryfikację dokumentów licencyjnych, tzn. kwestionował zasadność obciążania go opłatą w całej wysokości za udzielenie nowej licencji, skoro posiadał licencję ważną do 2054 r. wydaną w dniu [...] stycznia 2004 r. a w 2004 r. w związku z wnioskiem o kolejną licencję dokonał wszelkich żądanych opłat.

Po wymianie korespondencji między organem a A.B., Minister Infrastruktury pismem z dnia [...] sierpnia 2009 r. zobowiązał zainteresowanego do usunięcia braków we wniosku o ponowną weryfikację dokumentów dotyczących trybu udzielenia licencji na wykonywanie międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy o numerze [...] poprzez sprecyzowanie czy wniosek dotyczy sprostowania decyzji w trybie art. 113 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), czy przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w trybie art. 58 k.p.a. i czy jest to środek zaskarżenia – wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy , w myśl art. 127 § 3 k.p.a., czy też wniosek o zmianę decyzji na mocy art. 155 k.p.a. Ponadto organ zobowiązał skarżącego do wskazania, kiedy ustały przyczyny uchybienia terminowi. Braki powyższe wnioskodawca miał usunąć w terminie 7 dni od dnia otrzymania wniosku, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania (art. 64 § 2 k.p.a.). Wezwanie zostało odebrane w dniu [...] sierpnia 2009 r. (k-[...] akt administracyjnych).

W odpowiedzi z dnia [...] sierpnia 2009 r. A.B. wskazał jedynie, że wnosi o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Postanowieniem z dnia [...] września 2009 r. Minister Infrastruktury,

nr [...] odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ stwierdził, że w dniu [...] czerwca 2004 r. została doręczona przedsiębiorcy licencja na wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego rzeczy o numerze [...] z ważnością do dnia [...] maja 2009 r. Licencja ta, zgodnie z art. 5 ust. 5 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 881/92 z dnia 26 marca 19992 r. w sprawie dostępu do rynku drogowych przewozów rzeczy we Wspólnocie, na lub z terytorium Państwa Członkowskiego lub w tranzycie przez jedno lub więcej Państw Członkowskich (Dz. Urz. WE L 95 z 9.04.1992 r.) może być wydawana na okres 5 lat i może podlegać przedłużeniu. Przepisy powołanego rozporządzenia zaczęły obowiązywać w Polsce z dniem 1 maja 2004 r. czyli z chwilą przystąpienia do Unii Europejskiej przez Polskę. Wobec tego nie było możliwe wydanie powołanej licencji na okres dłuższy, np. do dnia [...] stycznia 2054 r. czyli na okres ważności poprzednio posiadanej przez niego licencji o nr [...]. Następnie organ rozważając przesłanki przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wynikające z art. 58 § 2 k.p.a., uznał, że wnioskodawca nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku i nie uprawdopodobnił jej braku. Zatem nie można było ustalić, kiedy ustała przyczyna uchybienia terminowi. Przy tym wnioskodawca nie złożył samego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Organ podkreślił, że A.B. z wnioskiem o weryfikację licencji nr [...] wystąpił dopiero po upływie terminu jej ważności.

Skarżący odebrał to postanowienie w dniu [...] września 2009 r.

W dniu [...] września 2009 r. (data złożenia na poczcie) złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Podnosił w nim argumenty dotyczące treści licencji nr [...], iż nie zawierała adnotacji o wydanej licencji nr [...] ważnej do dnia [...] stycznia 2054 r. Skarżący uważał, że ma licencję ważną do [...] stycznia 2054r., a wypis z niej ważny do dnia [...] maja 2009 r. Chcąc wymienić wypis z licencji w maju 2009 r. dowiedział się, że powinien uiścić opłatę w kwocie [...] zł. czyli za udzielenie nowej licencji. W rozmowach z innymi przewoźnikami dowiedział się, że nie posiadał w uwagach szczególnych licencji nr [...] adnotacji o posiadaniu ważnej do stycznia 2054 r. licencji nr [...], co miałoby wpływ na wysokość opłaty za licencję, o którą ubiegał się w 2009 r. Co do okresu obowiązywania posiadanych przez niego licencji, nikt nie udzielał mu żadnych wskazówek.

Minister Infrastruktury postanowieniem z dnia [...] października 2009 r.,

nr [...] utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Nie podzielił stanowiska skarżącego, iż wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie decyzji tego Ministra o udzieleniu licencji nr [...] został złożony po terminie, gdyż był przeświadczony, że licencja jest ważna do stycznia 2054 r. Organ wskazał, iż A.B. złożył wniosek o wydanie licencji wspólnotowej w dniu [...] maja 2004 r. Następnie w dniu [...] marca 2006 r. wystąpił o aktualizację kontraktu związanego z certyfikatem kompetencji zawodowych. Po czym w kwietniu 2009 r. złożył wnioski związane z wymianą taboru oraz odnowieniem licencji.

Wobec powyższego skarżący nie wykazał okoliczności z art. 58 § 2 k.p.a., to jest nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku, nie uprawdopodobnił jego braku, jak i nie dokonał czynności, dla której był określony termin.

Na postanowienie to skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A.B..

Ponowił argumenty podnoszone we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy kierowanym do Ministra. Podnosił także, że uniknięcie pośpiechu w składaniu wniosku w styczniu 2004 r. nie doprowadziłby do konieczności wykazywania przesłanek z art. 58 k.p.a. Otrzymałby licencję z adnotacją o ważności do [...] stycznia 2054 r. Skarżący wskazywał, że organ nie określił, od którego momentu nastąpiło uchybienie w złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nadto organ określał różne daty złożenia wniosku, na podstawie którego wydano licencję nr [...]. Skarżący zaś twierdził, że wniosek ten złożył w dniu [...] kwietnia 2004 r. co miałoby wpływ na umieszczenie adnotacji w uwagach szczególnych licencji, a czego organ nie dopełnił. Z kolei ta adnotacja powodowałaby, że skarżący nie musiałby ponosić tak wysokich opłat za licencje i wypisy z niej.

Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.

Na rozprawie w dniu 16 czerwca 2010 r. skarżący sprecyzował swoje stanowisko i oświadczył, że kwestionuje licencję nr [...] o tyle, o ile nie została w niej, w uwagach szczególnych zawarta adnotacja o ważnej do 2054 r. licencji nr [...]. Okoliczność ta miałaby wpływ na wysokość opłat przy wydawaniu kolejnej licencji; wtedy płaciłby tylko za wypis.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 134, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd, naruszenia przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej "p.p.s.a."). Jednocześnie należy zauważyć, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.

Mając powyższe na uwadze należało skargę A.B. uznać za zasadną, aczkolwiek z innych przyczyn, aniżeli wskazane w jego piśmie.

Przepis art. 107 § 2 k.p.a. stanowi, że przepisy szczególne mogą określać także inne składniki, które powinna zawierać decyzja. Składnikiem takim może być, np. termin, który wskazuje okres, w jakim są realizowane uprawnienia lub obowiązki płynące z decyzji. W art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 z późn. zm., dalej: "u.t.d.") mówi się, że licencję na wykonywanie transportu drogowego wydaje się na czas oznaczony nie krótszy niż 2 lata i nie dłuższy niż 50 lat. Zatem w decyzji powinien być określony okres, na jaki wydano licencję i po upływie tego terminu licencja traci ważność czyli przestaje obowiązywać. Jednakże na mocy art. 5 ust. 5 cytowanego wyżej Rozporządzenia Rady (EWG) nr 881/92 licencja wspólnotowa wydawana jest na 5 lat i może podlegać przedłużeniu.

Licencja nr [...] była wydana na okres 5 lat, to jest od dnia [...] maja 2004 r. do dnia [...] maja 2009 r. Z upływem tego ostatniego dnia przestała obowiązywać, gdyż do chwili rozstrzygania sprawy przez organ nie została jej ważność przedłużona. W dniu wydawania tej licencji wymienione Rozporządzenie Rady (EWG) nr 881/92 już obowiązywało bezpośrednio w polskim systemie prawnym. Ponadto kwestie ważności licencji w zakresie międzynarodowego transportu drogowego wydanych przed dniem 1 maja 2004 r. i nie będących licencjami wspólnotowymi regulowały art. 2 – 5 ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 211, poz. 2050 z późn. zm.). Uregulowania te powinny być rozważane przy ustalaniu ewentualnego terminu ważności licencji nr [...].

Wymaga jednocześnie podkreślenia, że art. 58 k.p.a. nie dotyczy terminów materialnoprawnych. Nie można żądać przywrócenia terminów o charakterze materialnym.

Taki właśnie charakter ma termin upływu ważności licencji.

W tej sytuacji Minister nie mógł prowadzić postępowania w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, skoro zostało wszczęte po utracie ważności przez licencję nr [...]. Postanowienie zostało wydane w dniu [...] września 2009 r., a zaskarżone postanowienie - w dniu [...] października 2009 r.

Pismo A.B. w tej sytuacji powinien był Minister Infrastruktury rozpatrywać w zupełnie innym trybie. Ze stanowiska skarżącego przedstawionego na rozprawie, jak i z wcześniejszych jego pism wynika, że nie kwestionuje licencji nr [...], a tylko brak w niej adnotacji o mocy obowiązującej licencji nr [...] i jedynie po to, aby nie uiszczać opłaty od czynności administracyjnych za wydanie nowej licencji. Jeżeli była praktyka organu, że dokonywał takowych wpisów, to powinien wskazać podstawę i cel ich dokonywania, a następnie odstąpienia od niej, ewentualnie wykazania, że takich zabiegów nie stosował.

Natomiast kwestia wysokości opłat za czynności administracyjne, w tym z tytułu udzielenia licencji nie jest materią decyzyjną, zgodnie z art. 40 pkt 1 i art. 41 u.t.d.

Przepis art. 40 pkt 1 u.t.d. stanowi, iż przedsiębiorca podejmujący i wykonujący transport drogowy jest obowiązany do ponoszenia opłat za czynności administracyjne określone w ustawie. Opłaty za czynności administracyjne pobiera się z tytułu, między innymi, udzielenia licencji lub zmiany licencji, wydania wypisu z licencji, wydania wtórnika z licencji, przeniesienia uprawnień wynikających z licencji oraz wyrażenie zgody na wykonywanie uprawnień wynikających z licencji, co wynika z kolei z art. 41 ust. 1 pkt 1 u.t.d. W art. 47 ust. 1 pkt 1 u.t.d. ustawodawca upoważnił ministra właściwego do spraw transportu, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych do określenia, w drodze rozporządzenia wysokości opłat za czynności administracyjne, o których mowa jest w art. 41 ust. 1, mając na uwadze w szczególności rodzaj udzielonych uprawnień i okres, na jaki zostaną wydane.

Na dzień złożenia wniosku o wydanie licencji, według wersji skarżącego, tj. na dzień 30 kwietnia 2004 r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. (Dz. .U. Nr 150, poz. 1683), zaś na dzień złożenia wniosku według organu i z pewnością na dzień wystawienia licencji [...] obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 9 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 82, poz. 759). Z kolei na dzień złożenia wniosku z dnia [...] maja 2009 r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 4 grudnia 2007 r. (Dz. U. Nr 235, poz. 1726).

Organ, przy rozbieżnościach stanowisk co do daty złożenia wniosku o "pierwszą" licencję wspólnotową, powinien ustalić, które z powyższych rozporządzeń winien stosować, mając na uwadze, że spór dotyczy skutków licencji nr [...] i opłaty od wniosku z [...] maja 2009 r. o wydanie kolejnej licencji bądź potraktowanie wniosku jako o przedłużenie dotychczasowej licencji. Wymaga podkreślenia, że zgodnie z § 9 rozporządzenia z dnia 4 grudnia 2007 r. za przedłużenie ważności licencji na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego pobiera się opłatę jak za udzielenie licencji.

Nie przesądzając kwestii charakteru wniosku, należy zauważyć, z urzędu, iż zagadnienie wysokości opłaty za udzielenie licencji nie jest materią decyzyjną. Podstawę władczej i jednostronnej formy działania, jaką jest decyzja administracyjna nie można domniemywać tylko z okoliczności sprawy lub art. 107 k.p.a. Należy ją wyprowadzić z powszechnie obowiązujących przepisów prawa materialnego. Tym prawem, w niniejszej sprawie, jest ustawa o transporcie drogowym. Żaden z jej przepisów nie wymaga stosowania decyzji administracyjnej w przedmiocie uiszczenia opłaty. Zacytowane wyżej przepisy traktują opłatę za udzielenie licencji jako czynność administracyjną czyli podlegającą uregulowaniom k.p.a. Również z faktu, że opłaty wnoszone są przed odbiorem odpowiednich decyzji i dokumentów (art.261 § 1 i 2 k.p.a.) nie wynika, że uiszczenie opłaty jest integralną częścią decyzji, bądź też jest to decyzja warunkowa.

Tak samo kwestie opłat nie mogą być regulowane postanowieniami. Zgodnie z art. 123 § 2 k.p.a. postanowienia dotyczą poszczególnych kwestii wynikających w toku postępowania, lecz nie rozstrzygają o istocie spraw, chyba że przepisy kodeksu tak stanowią.

Wobec powyższego należy uznać, że kwestia uiszczenia opłat cz czynności administracyjne związane z udzieleniem licencji jest sprawą administracyjną, którą organ załatwia w drodze aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze i na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) p.p.s.a. sąd orzekł jak w wyroku.

O wykonalności uchylonych postanowień sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a.

Podstawę rozstrzygnięcia o kosztach postępowania stanowił art. 200 w związku z art. 205 p.p.s.a.