Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 3090/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-07-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 141 par 4
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 5 par. 1 pkt 9, art. 35 ust. 1 i 3
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz ( spr. ) Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. WSA Jerzy Siegień Protokolant asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 23 lipca 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] Spółki z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8 lipca 2013 r. sygn. akt II SA/Gl 211/13 w sprawie ze skargi [...] Spółki z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 8 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę [...] sp. z o. o. w Warszawie na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] grudnia 2012 r., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] września 2012 r. w przedmiocie pozwolenia na budowę.

Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, inwestor – Spółka [...] – wystąpił o wydanie pozwolenia na budowę stacji bazowej [...]. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Prezydent Miasta Jastrzębie – Zdrój nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia przedstawionej dokumentacji m.in. o opinię techniczną dotyczącą możliwości budowy stacji bazowej [...] na dachu wielorodzinnego budynku mieszkalnego, decyzję środowiskową oraz odniesienie się przez projektanta do zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Decyzją z dnia [...] września 2012 r. Prezydent Miasta Jastrzębie – Zdrój na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm. – zwanej dalej Prawem budowlanym) oraz art. 104 K.p.a. odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę stacji bazowej [...] o numerze [...] zlokalizowanej na dachu istniejącego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy Alei J. w J. na działce nr [...]. Jak podkreślił organ, art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego czyni koniecznym odniesienie się do obecnego stanu zagospodarowania i zainwestowania terenu, jak i do przyszłej możliwości zabudowy i zainwestowania terenów przyległych, zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy, uwzględniając postanowienia planu oraz przedłożoną kwalifikację przedsięwzięcia oddziaływanie na środowisko organ stwierdził, iż na chwilę obecną miejsca, w których występują pola elektromagnetyczne o wartościach wyższych od dopuszczalnych, znajdują się w odległości 48 do 58 m od urządzeń na wysokości 31 do 43 m – w zależności od rodzaju anteny, w miejscach niedostępnych dla ludzi. Kwalifikacja ta jednak w żaden sposób nie odnosi się do potencjalnych możliwości zabudowy działek sąsiadujących z planowaną inwestycją, co oznacza prawdopodobną konieczność ograniczeń w możliwościach rozbudowy i nadbudowy istniejących budynków, a w przypadku budowy nowych obiektów powoduje konieczność ograniczenia ich wysokości. To z kolei wiąże się z potencjalnymi ograniczeniami prawa własności nieruchomości na terenie, na którym występuje oddziaływanie. Z tych też przyczyn organ uznał, że inwestor nie uzupełnił złożonego wniosku w zakresie przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ani stanowiska właściwego organu o braku konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a odniesienie się do zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nastąpiło wyłącznie do istniejącego stanu zagospodarowania przestrzennego.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł inwestor, podkreślając, że zgodnie z wydanym postanowieniem uzupełnił wniosek i wszystkie nieprawidłowości. Brak jest natomiast jakiegokolwiek dowodu, że projektowana budowa nie zapewnia poszanowania występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. Pola elektromagnetyczne o wartościach wyższych od dopuszczalnych określonych dla miejsc dostępnych dla ludzi nie wystąpią w miejscach ich przebywania i zamieszkiwania. Brak było również podstaw do żądania przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a inwestycja jest zgodna z miejscowym planem.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. Wojewoda Śląski na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 107 K.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jak zauważył organ odwoławczy, działka, na której ma zostać zlokalizowana projektowana stacja, znajduje się w strefie oznaczonej w miejscowym planie symbolem 3MW. Podstawowym przeznaczeniem tego terenu jest zabudowa wielorodzinna wraz z niezbędną obsługą komunikacyjną, obiektami infrastruktury technicznej oraz zielenią urządzoną i miejscami wypoczynku codziennego. Tym samym budowa stacji bazowej na wskazanej działce jest zgodna z podstawowym przeznaczeniem terenu. Budowa ta narusza jednak interesy osób trzecich poprzez wprowadzenie ograniczeń w możliwości zabudowy i nadbudowy obiektów usytuowanych w obszarze oddziaływania planowanego obiektu. Odwołując się do § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.) oraz art. 140, art. 143 i art. 144 K. c., a także w świetle unormowań o dopuszczalnych poziomach pól elektromagnetycznych (rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r.), organ II instancji stwierdził, że inwestor może realizować inwestycję, której pole elekromagnetyczne oddziałujące na nieruchomość sąsiednią, emitujące przekroczone dopuszczalne poziomy promieniowania występuje w miejscu niedostępnym dla ludzi (art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 21 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska). Wynikające z art. 5 ust.1 pkt 9 Prawa budowlanego prawo osób trzecich do ochrony ich interesów obejmuje także prawo do ochrony ich nieruchomości przed działaniem promieniowania ponadnormatywnego emitowanego przez stacje bazowe w miejscu dostępnym dla ludzi.

Nadto Wojewoda stwierdził, iż wobec tego, że przedmiotowa stacja bazowa nie stanowi przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco czy też potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, brak było konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Inwestycja ta nie wymaga, więc uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Skargę na powyższą decyzję złożyła [...] sp. z o.o., zarzucając jej naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 7, art. 8, art. 7, art. 80, art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., art. 7 Konstytucji RP, art. 4, art. 5 ust. 1 pkt 9 i art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, art. 8, art. 9 i art. 11 K.p.a. oraz § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Jak podkreśliła strona skarżąca, czysto hipotetyczna możliwość zabudowy bądź nadbudowy w bliżej nieokreślonej przyszłości działek sąsiednich budynkiem o maksymalnej wysokości dopuszczonej miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego nie może stanowić podstawy odmowy udzielenia pozwolenia na budowę.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie.

Oddalając powyższą skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że przeprowadzona przez organy obu instancji analiza zgodności planowanej inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta Jastrzębia- Zdroju (uchwała nr XII/128/2007 Rady Miasta Jastrzębie Zdrój z dnia 24 września 2007 r.) wykazała naruszenie jego postanowień – w zakresie uciążliwości i oddziaływania na obszary sąsiednie. Zgodnie z ww. planem działka, na której ma zostać zlokalizowana projektowana stacja bazowa telefonii komórkowej znajduje się w strefie oznaczonej symbolem 3MW i budowa stacji bazowej jest zgodna z jej podstawowym przeznaczeniem. Sąd pierwszej instancji podzielił przy tym ustalenia organów, iż budowa tej stacji naruszy uzasadnione interesy osób trzecich poprzez wprowadzenie ograniczeń w możliwości zabudowy terenów sąsiednich i nadbudowy obiektów usytuowanych w obszarze oddziaływania tego obiektu, zgodnie z wymaganiami planu. Oceniając złożony projekt budowlany z uwzględnieniem art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego organy zasadnie uznały, iż następuje uzasadnione naruszenie interesów osób trzecich. W oparciu o poglądy orzecznictwa i literatury, Sąd podkreślił, że ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich dekoduje się z dawnego brzemienia art. 5 ust. 2 ustawy, wskazując, że obejmuje ona w szczególności: ochronę przed uciążliwościami powodowanymi przez hałas, wibracje elektromagnetyczne, zakłócenia elektryczne, promieniowanie. Uwzględniając zatem zapis art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, trzeba zgodzić się z taką jego interpretacją, która stwarza właścicielowi sąsiedniej nieruchomości możliwość ochrony przed taką zabudową sąsiedniej nieruchomości, która ingeruje w jego prawnie chroniony interes. W orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, iż poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego obejmuje również ochronę przed pozbawieniem właściciela działki sąsiedniej możliwości zagospodarowania zgodnie z jej przeznaczeniem.

Wskazując na powyższe, Sąd pierwszej instancji uznał, iż organy zasadnie, przyjęły, że właścicielom sąsiednich nieruchomości przysługuje ochrona przed zabudową nieruchomości sąsiedniej, w sytuacji, gdy projektowany sposób zabudowy koliduje z ich prawnie chronionym interesem. Zasadnie też organ odniósł się do treści § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków, jakim odpowiadać powinny budynki i ich usytuowanie, który wprowadza zakaz wznoszenia budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w odrębnych przepisach. Trzeba bowiem mieć na uwadze uprawnienia właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania przedmiotowej stacji bazowej, wynikające z regulacji art. 140, art. 143 i art. 144 K. c. Uprawniony – właściciel nieruchomości może korzystać z przestrzeni nad i pod powierzchnią gruntu w takich granicach, w jakich jest to niezbędne dla realizacji funkcji przysługującego mu prawa. Takim korzystaniem będzie zabudowa posiadanej nieruchomości, zgodnie z zapisami aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz obowiązującymi przepisami.

Sąd podzielił również stanowisko organów, iż inwestor przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej może realizować inwestycję, której pole elektromagnetyczne oddziałuje na nieruchomości sąsiednie, tylko wtedy, kiedy przekroczone dopuszczalne poziomy promieniowania występują w miejscach niedostępnych dla ludności. Legalna definicja pojęcia "miejsca dostępne dla ludności" zawarta jest w art. 124 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Z analizy obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, iż dopuszcza on na tym terenie możliwość zabudowy wysokiej – zabudowy sześciokondygnacyjnej (strefa 4UP- usługi publiczne), a nawet wyższej, bo dwunasto- i czternastokondygnacyjnej (strefa 2UC - tereny usług i handlu oraz 3MW – tereny zabudowy mieszkaniowej). Z przestawionej do akt sprawy Kwalifikacji przedsięwzięcia wynika, że planowana inwestycja emitować będzie promieniowanie elektromagnetyczne o wartościach wyższych niż dopuszczalne, w zależności od rodzaju anteny oraz stopnia jej pochylenia na wysokości do 31 do 46 m. Po zestawieniu wysokości, na której będzie występowało promieniowanie (emitowane przez wnioskowaną do realizacji stację bazową) o wartościach przekraczających dopuszczalną normę oraz zagwarantowaną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego możliwość zainwestowania działek sąsiednich (działki nr [...], nr [...] czy nr [...]) oraz przy uwzględnieniu regulacji § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury zasadnie organy uznały, iż budowa wnioskowanej stacji bazowej telefonii komórkowej wprowadzi ograniczenia w zagospodarowaniu powyższych nieruchomości, polegające na ograniczeniu możliwości przyszłej zabudowy. Zgodnie z przyjętą linią orzeczniczą realizacja przedmiotowej inwestycji prowadzi, więc do naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich. Takie stanowisko wyraził również Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 września 2006 r. sygn. akt II OSK 1090/05, stwierdzając, że wynikające z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego prawo do poszanowania uzasadnionych interesów, wynikających z prawa do korzystania ze swej własności, wymaga wyważenia interesów inwestora i właścicieli działek sąsiednich. Wyważenia tych interesów prawnych oznacza uwzględnienie istniejącej zabudowy oraz możliwości przyszłej zabudowy działek.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji nie można natomiast zgodzić się ze stanowiskiem, by na etapie badania zgodności projektowanego przedsięwzięcia właściwe organy ograniczyły swoje badanie tylko wyłącznie do istniejącej zabudowy, ograniczając tym samym na przyszłość możliwość, zgodnej z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zabudowy działek położonych w sąsiedztwie.

Z przedstawionych wyżej przyczyn Sąd pierwszej instancji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.) oddalił skargę.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła [...] sp. z o.o. w W., zaskarżając go w całości i zarzucając mu:

- w ramach podstawy kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

1. art. 151 P.p.s.a. poprzez zastosowanie i oddalenie skargi w sytuacji, gdy decyzja Wojewody Śląskiego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta Jastrzębie Zdrój o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę, których skarga dotyczyła naruszały normy art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego poprzez odmowę zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w stosunku do robót budowlanych, co, do których nie występują naruszenia określone w art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego,

2. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a. poprzez niezastosowanie w sytuacji, gdy wydanie decyzji Wojewody Śląskiego, utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta Jastrzębia Zdrój o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę, których dotyczyła skarga, naruszało przepisy prawa materialnego, to jest art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego oraz art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego z uwagi na ich niezastosowanie, pomimo, że Spółka spełniła wymagania określone w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego,

3. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a. poprzez niezastosowanie w sytuacji, gdy w postępowaniu administracyjnym, którego dotyczyła kontrola Sądu pierwszej instancji naruszono przepisy postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

4. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nie zawarcie w uzasadnieniu skarżonego wyroku wyjaśnienia, dlaczego zdaniem Sądu pierwszej instancji planowana przez Spółkę inwestycja narusza uzasadnione interesy osób trzecich, w tym niewyjaśnienie, dlaczego Sąd uznał, że w miejscach gdzie pojawi się ponadnormatywne oddziaływanie może pojawić się zabudowa mieszkaniowa, gdzie mogą przebywać ludzie,

5. art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 141 § 4 P.p.s.a. z uwagi na nie przeprowadzenie właściwej kontroli sądowej działalności organów administracji, gdyż pomimo naruszenia w toku postępowania administracyjnego wskazanych przepisów prawa procesowego i materialnego przez organy obydwu instancji, Sąd pierwszej instancji oddalił skargę Spółki.

- w ramach podstawy kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt. 1 P.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy:

6. normy art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię i nieprawidłowe zastosowanie w niniejszej sprawie polegające na uznaniu, iż nie zostaną poszanowane, występujące w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnione interesy osób trzecich, jeżeli pojawią się w tym obszarze na skutek realizacji inwestycji [...] pola elektromagnetyczne o wartościach ponadnormatywnych w miejscach, gdzie nie występuje zabudowa mieszkaniowa, ale mogłaby choćby czysto potencjalnie wystąpić, podczas gdy inwestycja Spółki nie narusza uzasadnionych interesów osób trzecich, będących właścicielami nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu,

7. § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) poprzez zastosowanie w postępowaniu administracyjnym dotyczącym inwestycji, która nie zalicza się do budynków czy budowli spełniających funkcje użytkowe budynków.

Wskazując na powyższe zarzuty, Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach oraz o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że z uwagi na charakter projektowanej inwestycji jedynym elementem, który można rozważać w kontekście ewentualnej uciążliwości i poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich jest występowanie oddziaływania pól elektromagnetycznych o wartościach wyższych niż graniczne (ponadnormatywne) w miejscach dostępnych dla ludności. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, a formułowanie twierdzeń o możliwości powstania czternastokondygnacyjnych budynków mieszkalnych jest nieuprawnione.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Oceniając wniesioną kasację w granicach określonych treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym przesłanek nieważności postępowania, o których mowa w § 2 tego przepisu, stwierdzić trzeba, iż podstawowy problem ujawniony na tle niniejszej sprawy sprowadzał się do ustalenia, czy projektowana stacja bazowa telefonii komórkowej narusza uzasadnione interesy osób trzecich poprzez oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie polem elektromagnetycznym przekraczającym dopuszczalne poziomy promieniowania. Jak zgodnie przyjęły organy administracyjne, a za nimi Sąd pierwszej instancji, takie jak projektowane zamierzenie budowlane wprowadzi ograniczenia w możliwości zabudowy terenów sąsiednich usytuowanych w obszarze oddziaływania inwestycji, a tym samym narusza ono art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Stanowisko to konsekwentnie kwestionował inwestor, stwierdzając, również w rozpoznawanej kasacji, że projektowana budowa nie naruszy uzasadnionych interesów osób trzecich, bowiem przekroczenie dopuszczalnych poziomów promieniowania elektromagnetycznego nie będzie występować w miejscach dostępnych dla ludzi, zaś ograniczenie możliwości zabudowy dotyczy tylko hipotetycznej możliwości stawiania takich budynków, które znajdą się w zasięgu promieniowania przekraczającego dopuszczalne poziomy.

Rozpatrując powyższy spór, stwierdzić trzeba, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego: "Obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno – budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej". Poszanowanie interesów osób trzecich polega na umożliwieniu osobom trzecim skorzystania z prawa zabudowy w takim samym zakresie, w jakim przysługuje ono inwestorowi. W tym zakresie należy dokonać wyważenia interesów właścicieli działek sąsiednich i uwzględnić istniejącą zabudowę oraz możliwość zabudowy w przyszłości (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 14 września 2006 r. sygn. akt II OSK 1090/05 oraz z dnia 26 czerwca 2012 r. sygn. akt II OSK 1613/11 – orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl (cbois); A. Gliniecki (red.). Prawo budowlane. Komentarz. Wydanie 2. Warszawa 2014, str. 118). Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek utrudnienia, jakie może przynieść planowane przedsięwzięcie, ale o takie, które wiążą się z naruszeniem konkretnych przepisów szeroko rozumianego prawa budowlanego, prawa cywilnego, w głównej mierze tzw. prawa sąsiedzkiego, jak też uregulowań prawa konstytucyjnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 2474/12 – cbois).

Z tych też przyczyn przedmiotem oceny organów był z jednej strony charakter planowanej inwestycji oraz obszar jej oddziaływania, a z drugiej dopuszczalny zakres zagospodarowania nieruchomości sąsiedniej. Słusznie Sąd pierwszej instancji, podzielając stanowisko organu odwoławczego, wskazywał na uprawnienia właścicieli działek sąsiadujących z zainwestowaną działką oraz na możliwość wpływu na te działki projektowanej zabudowy w świetle regulacji art. 140, art. 143 i art. 144 K.c. Nie budziła przy tym zastrzeżeń strony skarżącej teza organów i Sądu pierwszej instancji, iż inwestor może realizować inwestycję, której pole elektromagnetyczne oddziaływujące na nieruchomości sąsiednie przekracza dopuszczalne poziomy występuje w miejscu niedostępnym dla ludzi. Kwestia jednak istnienia miejsc dostępnych dla ludności jest nierozerwalnie związana z możliwością korzystania z prawa własności przez właścicieli nieruchomości będących w obszarze oddziaływania planowanej stacji bazowej i z tego względu konieczną jest ocena, czy inwestycja nie spowoduje ograniczenia praw do sąsiednich nieruchomości bądź naruszenia istoty prawa własności, w tym przypadku poprzez możliwość promieniowania w miejscach dostępnych dla ludzi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2014 r. sygn. akt II OSK 419/13 – cbois). Spór w okolicznościach niniejszej sprawy sprowadzał się natomiast do ustalenia, czy taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, czy też nie.

Zauważyć trzeba, iż nie budzi wątpliwości w judykaturze pogląd, zgodnie z którym przez określenie miejsc dostępnych dla ludności, o których mowa w art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska w kontekście oddziaływania na nie pól elektromagnetycznych należy rozumieć oddziaływanie takich pól zarówno na tereny, na których istnieje legalnie wzniesiona zabudowa z przeznaczeniem na pobyt ludzi, jak i na tereny, na których taka zabudowa może być wznoszona zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym. Tak, więc przez zwrot "miejsca dostępne dla ludności" należy rozumieć miejsca, gdzie choćby potencjalnie może powstać zabudowa zgodnie z obowiązującymi przepisami, w tym zgodnie z ustaleniami prawa miejscowego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2011 r. sygn. akt II OSK 1485/10; z dnia 28 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 193/12; z dnia 12 czerwca 2014 r. sygn. akt II OSK 104/13; z dnia 8 sierpnia 2014 r. sygn. akt II OSK 419/13; z dnia 8 stycznia 2015 r. sygn. akt II OSK 808/13; z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. akt II OSK 2706/13 – cbois).

Tym samym, skoro ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przewidują dla działek sąsiednich zabudowę wysoką oraz możliwość budowy budynków, które znajdą się w obszarze, gdzie będzie występować promieniowanie elektromagnetyczne przekraczające dopuszczalną normę, to inwestycja ta prowadzi do naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich. Czyniło to niezasadnymi zarzuty naruszenia art. 151 w związku z art. 35 ust. 3 i art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego (zarzut 1), art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 35 ust. 3, art. 35 ust. 1 pkt 1 i art. 35 ut. 4 Prawa budowlanego (zarzut 2) oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego (zarzut 6). Z tych też przyczyn kontrola sądowoadministracyjna przeprowadzona przez Sąd pierwszej instancji, w zakresie oznaczonym w niniejszej kasacji, była prawidłowa. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wyjaśnił jego podstawę prawną oraz wskazał, w czym upatrywał interesy osób trzecich, co czyniło bezzasadnym zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. (zarzut 4), a także zarzut naruszenia art. 3 § 1 i 2 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. (zarzut 5).

Jako bezzasadny należało również ocenić zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. (zarzut 3). Strona skarżąca nie wskazała przy tym na jakiekolwiek okoliczności sprawy, które świadczyłyby o uchybieniu ww. przepisom procesowym i błędnie odniosła je do kwestii naruszenia uzasadnionych interesów osób trzecich.

Odnośnie zarzutu naruszenia § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (zarzut 7), stwierdzić trzeba, iż Sąd pierwszej instancji nie odnosił tej normy do budynku objętego badanym w niniejszym postępowaniu projektem, ale do ewentualnych budynków sąsiednich powiązanych z uzasadnionym interesem osób trzecich.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.