Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1893/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 15 zzs indeks 4 ust. 3
journal: Dz.U. 2020 poz 374
law: Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
article: art. 4 pkt 11 i 22; art. 5 ust. 1; art. 5b ust. 1 i 2; art. 18 ust. 3, 4a, 4b i 5; art. 87 ust. 1; art. 92a ust. 1, 3 i 7; art. 1 ust. 1 i 2; art. 5c; art. 6; art. 74;
journal: Dz.U. 2019 poz 2140
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - t.j.
journal: Dz.U.UE.L 2009 nr 300 poz 88 par 2 pkt 4
law: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do  międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Tekst mający znaczenie dla  EOG).
article: art. 6; art. 7; art. 8; art. 10; art. 77 par 1
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Dorota Pawłowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia (...) czerwca 2020 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej "GITD") utrzymał w całości w mocy decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej "WITD"), którą nałożono na T. G. (dalej "Skarżący") karę pieniężną 12.000 złotych.

Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2020 r. poz. 256), dalej "k.p.a.", a także art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i ust. 4b, art. 87 ust. 1 oraz art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust. 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 2140 ze zm.), dalej "u.t.d." w zw. z lp. 1.1 i lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym.

Podstawą faktyczną nałożenia kary było:

• wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji;

• wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.

Do nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:

Dnia (...) listopada 2019 r. w W., przy ulicy (...), miała miejsce policyjna kontrola drogowa pojazdu o nr rej. (...) ., którym kierował Skarżący. W chwili kontroli Skarżący przewoził pasażera na trasie PKP W. S. na ulicę (...) w W. Z kontroli sporządzono protokół, którego Skarżący odmówił podpisania, a także dokumentację fotograficzną pojazdu. Z zapisów protokołu wynika, że Skarżący do kontroli okazał m.in. dowód rejestracyjny pojazdu, zaś nie okazał zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub licencji na przewóz osób. Na podstawie dowodu rejestracyjnego ww. pojazdu ustalono, że jest on przystosowany do przewozu 5 osób łącznie z kierowcą.

W dniu kontroli Kontrolujący sporządził także notatkę urzędową, z której wynika, że usługę przewozu pasażer zamówił za pomocą aplikacji (...) za którą zapłacił 10,23 złotych. Pasażer podał nadto, że jest osobą obcą dla Skarżącego.

WITD z urzędu wszczął wobec Skarżącego postępowanie w sprawie naruszenia przez niego przepisów ustawy o transporcie drogowym, o czym go zawiadomił i pouczył o przysługujących prawach oraz ciążących obowiązkach.

W toku postępowania, na podstawie informacji uzyskanych ze Starostwa Powiatowego w N. (właściwego wg. miejsca zamieszkania Skarżącego) oraz z Urzędu W. (właściwego wg. miejsca kontroli i przewozu), WITD odpowiednio ustalił, że Skarżącemu nigdy nie wydano ani licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób; ani licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób samochodem osobowym; ani licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie mniej niż 9 osób łącznie z kierowcą, jak również że Skarżący - na dzień kontroli, nie posiadał licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką na terenie W.

Postępowanie zakończyło się nałożeniem kary pieniężnej w łącznej wysokości 12 000 złotych.

WITD uznał, że w sprawie nie ma wątpliwości, że w chwili zatrzymania do kontroli Skarżący wykonywał usługę transportową, a więc winien był legitymować się stosownym uprawnieniem do jej wykonania. Mimo to Skarżący takiego uprawnienia ani nie okazał do kontroli, ani go nie posiadał. WITD uznał, że tego rodzaju postępowanie wyczerpywało znamiona czynu opisanego w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym w postaci: wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji, co skutkuje nałożeniem kary pieniężnej za naruszenie lp. 1.1. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym – 12.000 złotych.

Na podstawie ustaleń kontroli (w tym materiału zdjęciowego pojazdu) oraz w oparciu o informacje zamieszczone w dowodzie rejestracyjnym pojazdu stwierdzono, że jest on przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 5 osób łącznie z kierowcą. WITD wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 4a i ust. 4b u.t.d. przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. W związku z powyższym organ stwierdził wykonywanie przez Skarżącego przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d., co skutkuje nałożeniem kary pieniężnej zawartej w lp. 2.10. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym – 8.000 złotych.

WITD stwierdziwszy, że w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna okoliczność z art. 92c u.t.d., tj. umożliwiając uwolnienie się przez Skarżącego od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenia, w oparciu o 92a ust. 3 u.t.d. ograniczył nałożoną na Skarżącego karę w łącznej wysokości 20.000 złotych do 12.000 złotych.

Skarżący w złożonym w terminie odwołaniu zaskarżył decyzję WITD w całości i wniósł o jej uchylenie oraz o umorzenie postępowania, ewentualnie o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 68 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 81 k.p.a. poprzez oparcie się przez WITD wyłącznie na jednym dowodzie tj. protokole kontroli drogowej, który nie wskazuje bezpośrednio na stwierdzone naruszenia, a tym samym poprzez nie zebranie i nie rozpatrzenie przez organ całości materiału dowodowego oraz brak podjęcia wszelkich, niezbędnych kroków dla dokładnego wyjaśnienia sprawy.

GITD utrzymując w mocy decyzję WITD stwierdził, że z zebranego w sprawie - w sposób prawidłowy i wystarczający, materiału dowodowego (protokołu kontroli; dokumentacji fotograficznej pojazdu; dowodu rejestracyjnego pojazdu; informacji pozyskanych od Starostwa Powiatowego oraz z Urzędu W.) bezspornie wynika, że Skarżący dopuścił się zarzucanych mu naruszeń, tj. w chwili kontroli wykonywał zarobkowy przewóz pasażera bez posiadania ku temu ważnych uprawnień, z jednoczesnym wykonywaniem przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d.

GITD wskazał, że protokół kontroli stanowi istotny dowód w przedmiotowej sprawie pomimo, że Skarżący odmówił jego podpisania bez podania powodów. Przywołując wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 czerwca 2008 r., w sprawie sygn. akt ll GSK 89/08, podał, że protokół kontroli ma cechy dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a., co czyni, że korzysta on (protokół) z domniemania prawdziwości, wiarygodności zawartych w nim ustaleń – ma szczególną moc dowodową i stanowi dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. W związku z powyższym WITD zobowiązany był uznać za udowodnione wszystko to, co wynikało z treści protokołu, jako dokumentu urzędowego, wszak istota takiego protokołu wyraża się w tym, że odzwierciedla i potwierdza on stan faktyczny istniejący w momencie kontroli. Dodatkowo GITD wskazał, że w dniu kontroli została sporządzona także notatka urzędowa, która stanowi materiał dowodowy.

W tym stanie rzeczy GITD uznał zarzuty odwołania za niezasadne, a nałożoną na Skarżącego karę za prawidłową, bowiem stwierdzone naruszenia obligowały do zastosowania sankcji administracyjnych przewidzianych w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym dla ustalonych w sprawie naruszeń. GITD zgodził się także z WITD, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie zawiera żadnych przesłanek, które dawałyby możliwość zastosowania w niej art. 92c u.t.d.

Przywołując treść art. 189a § 2 k.p.a. GITD poinformował, że w niniejszej sprawie nie znajdzie on zastosowania, bowiem kara pieniężna została na Skarżącego nałożona na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d., a treść art. 92a ust. 1, 3 i 7 pkt 1 u.t.d. w zw. z załącznikiem nr 3 do ustawy o transporcie drogowym w sposób sztywny określa wysokość kar pieniężnych nakładanych za wskazane w tym załączniku naruszenia. W konsekwencji organy nie mają możliwości miarkowania tych kar. Nadto organ stwierdził, że w tej sprawie nie mają zastosowania także przepisy art. 189e oraz art. 189f k.p.a., regulujące przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej, wszak kwestie "odstąpienia" w tej sprawie ureguluje przepis art. 92c u.t.d. Reguła kolizyjna wyrażona w art. 189 § 2 k.p.a. daje w tym zakresie pierwszeństwo przepisom odrębnym – ustawy o transporcie drogowym, a nie przepisom zawartym w dziale IVa Kodeksu postępowania administracyjnego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący wniósł o uchylenie w całości zarówno decyzji GITD, jak i utrzymanej nią w mocy decyzji WITD oraz o umorzenie postępowania w sprawie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik postępowania, tj.:

1. art. 6, art. 8 § 1, art. 68 § 1 i §2 k.p.a. oraz art. 74 ust. 1 u.t.d. poprzez sporządzenie wadliwego protokołu kontroli, którego Załącznik nr 1 został przygotowany już po zakończeniu kontroli, bez udziału Skarżącego;

2. art. 6, art. 8 § 1, art. 10 § 1 i § 3 oraz art. 81 k.p.a. poprzez niezapewnienie Skarżącemu czynnego udziału w stadium postępowania jakim było sporządzenie Załącznika nr 1 do protokołu kontroli, w którym to Załączniku znajduje się opis rzekomych naruszeń Skarżącego, a który to Załącznik został sporządzony komputerowo już po zakończeniu kontroli;

3. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 w zw. z art. 75 § 1 oraz art. 76 § 1-3 w zw. z art. 68 § 1 i § 2 k.p.a. oraz art. 74 ust. 1 u.t.d. poprzez dopuszczenie jako dowodu dokumentu urzędowego prima facie sporządzonego niezgodnie z wymogami ustawowymi (wadliwego) i przypisanie mu mocy dowodowej dokumentu urzędowego oraz poprzez zaniechanie przeprowadzenia dalszych dowodów niezbędnych do ustalenia stanu faktycznego sprawy;

4. art. 7 w zw. z art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 74 ust. 2 u.t.d. poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz brak podjęcia wszelkich, niezbędnych kroków dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy, w szczególności brak zebrania dalszego materiału dowodowego, który pozwalałby na przyjęcie za podstawę rozstrzygnięcia stanu faktycznego ustalonego przez organ w skarżonej decyzji i w konsekwencji uzasadniałby nałożenie kary.

Skarżący podniósł, że zarówno Załącznik do protokołu kontroli, jak i notatka urzędowa - sporządzone przez tego samego kontrolującego, powstały bez jego udziału, tj. już po zakończeniu kontroli, przez co w momencie ich sporządzania nie mógł się ustosunkować do treści w nich zawartych. To w jego ocenie powoduje, że Załącznik do protokołu nie może stanowić integralnej części tego protokołu i być traktowany – jak protokół, jako dokument urzędowy. Podkreślił, że w samym protokole, którego nie podpisał i w którym nie ma powodów dlaczego odmówił jego podpisania, nie wskazano naruszeń jakich miałby się dopuścić - te wskazano dopiero w Załączniku. Te uchybienia, w połączeniu z brakiem przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego w toku postępowania, powodują w ocenie Skarżącego, że w sprawie nie dowiedziono, że dopuścił się zarzucanych mu naruszeń.

W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;

W pierwszym rzędzie Sąd wyjaśnia, że w związku z zagrożeniem epidemicznym na terenie Rzeczpospolitej Polskiej, niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym, w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz.U. z 2020 r., poz.374 ze zm.).

Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub podjęcia aktu albo czynności będącej przedmiotem zaskarżenia. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji lub innego aktu może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy ich wydawaniu organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", - tj. w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mających istotny wpływ na wynik sprawy. Należy nadto wskazać, że w myśl art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, jakkolwiek nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zarówno skarżona decyzja, jak i utrzymania nią w mocy decyzja WITD nie naruszają prawa w stopniu mającym wpływ na prawidłowość wydanych rozstrzygnięć. W ocenie Sądu, przy ich wydawaniu, organy nie naruszyły ani przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

W niniejszej sprawie na Skarżącego została nałożona kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji oraz za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego umożliwiającego dokonywanie takiego rodzaju przewozu. Materialnoprawną podstawę kontrolowanych rozstrzygnięć stanowiły przepisy art. 4 pkt 11 i pkt 22, art. 5 ust. 1, art. 5b ust. 1, art. 18 ust. 4a i ust. 4b, art. 87 ust. 1, oraz art. 92a ust. 1, ust. 3 i ust. 7 u.t.d.

W ocenie Sądu organy administracji publicznej zasadnie i w oparciu o prawidłowo ustalony stan fatyczny, potwierdzony i wynikający ze zgromadzonego materiału dowodowego, wywiodły, że Skarżący w dniu kontroli wykonywał transport drogowy bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, jak również bez wymaganej licencji, który stanowił równocześnie przewóz okazjonalny, tj. przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego, pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a u.t.d., przy czym do Skarżącego nie miały zastosowania wyjątki od sankcji przewidzianej w przepisie zawartym pod l.p. 2.11 in fine załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, gdyż zrealizowany przez niego przewóz, nie spełniał łącznie warunków przewidzianych w art. 18 ust. 4b u.t.d.

Należy również wyjaśnić, że zgodnie z art. 92a ust. 1 u.t.d., podmiot wykonujący przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 12 000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przy tym przekroczyć 12.000 złotych (art. 92a ust. 3 u.t.d.). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403:

1) popełnionych przez podmiot wykonujący przewóz drogowy określa lp. 1-9,

2) popełnionych przez przewoźnika drogowego w związku z wykonywaniem transportu drogowego określa lp. 10

- załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (art. 92a ust. 7 u.t.d.). W myśl lp. 1.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, karą pieniężną w wysokości 12.000 złotych sankcjonuje się wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Natomiast według lp. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, za wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a, z zastrzeżeniem przewozów, o których mowa w art. 18 ust. 4b, nakładana jest kara pieniężna w wysokości 8.000 złotych.

Powyżej powołana ustawa o transporcie drogowym określa zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego, międzynarodowego transportu drogowego, niezarobkowego krajowego przewozu drogowego, niezarobkowego międzynarodowego przewozu drogowego, zasady działania Inspekcji Transportu Drogowego i odpowiedzialność za naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego podmiotów wykonujących przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, kierowców, osób zarządzających transportem i innych osób wykonujących czynności związane z przewozem drogowym, zasady i tryb wyznaczania dworców, w których jest udzielana pomoc osobom niepełnosprawnym i zasady ochrony praw pasażerów (art. 1 ust. 1 i 2). Zgodnie z regulacją art. 4 pkt 11 u.t.d., przewóz okazjonalny to przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego. W myśl art. 18 ust. 4 a przewóz okazjonalny wykonuje się pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 osób łącznie z kierowcą. Jak stanowi art. 18 ust. 4b u.t.d. dopuszcza się przewóz okazjonalny: 1. pojazdami zabytkowymi; 2. samochodami osobowymi: a. prowadzonymi przez przedsiębiorcę świadczącego usługi przewozowe albo zatrudnionego przez niego kierowcę, b. na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, c. po ustaleniu opłaty ryczałtowej za przewóz przez rozpoczęciem przewozu; zapłata za przewóz regulowana jest na rzecz przedsiębiorcy w formie bezgotówkowej; dopuszcza się wniesienie opłat gotówką w lokalu przedsiębiorstwa - niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w ust. 4a i będącymi wyłączną własnością przedsiębiorcy lub stanowiącymi przedmiot leasingu tego przedsiębiorcy. Natomiast w myśl art. 5 ust. 1 u.t.d., podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2 wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE. Natomiast co do warunków podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób, kwestie te określa przepis art. 5b ust. 1 u.t.d. stanowiąc, że ich podjęcie i wykonywanie: 1. samochodem osobowym, 2. pojazdem samochodowym przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu powyżej 7 i nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, 3. taksówką – wymaga uzyskania odpowiedniej licencji. Licencji, o której mowa w art. 5b ust. 1 pkt 1 i pkt 2, jak i licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób taksówką udziela się przedsiębiorcy po spełnieniu określonych wymagań wskazanych w art. 5c i art. 6 u.t.d. Zgodnie z art. 87 u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4 , jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku (...), a ponadto wykonując transport drogowy – wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji, a wykonując przewóz drogowy osób, przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych, o których mowa w art. 18 w ust. 4b w pkt 2, kopię umowy na realizowany przewóz.

W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że skoro jedyna definicja przewozu okazjonalnego, jaka znajduje się w art. 4 pkt 11 u.t.d., jest nieprecyzyjna i nie określa, co dokładnie jest przewozem okazjonalnym, uzasadnione jest sięgnięcie po kryteria charakteryzujące "przewóz okazjonalny" przez przepisy prawa wspólnotowego, gdzie jak wynika z §2 pkt 4 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającym rozporządzenie (WE) Nr 561/2006 (Dz.U.UE.L.2009. 300.8), dalej rozporządzenie Nr 1073/2009, za usługi okazjonalne uznaje "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika". Wskazać ponadto należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji – okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją prof. dr Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1361/06, publ. Lex nr 384423).

Zestawienie dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych z definicją "przewozu okazjonalnego", wywiedzioną na podstawie powołanych wyżej przepisów art. 4 pkt 11 u.t.d. oraz § 2 pkt 4 rozporządzenia Nr 1073/2009, pozwalało uznać, że Skarżący w dniu kontroli wykonywał odpłatny przewóz okazjonalny osób zainicjowany przez zleceniodawcę, czyli w okolicznościach sprawy klienta – pasażera, bez jednoczesnego dopełnienia wszystkich wymagań określonych przepisami prawa. Ustalony bowiem w tym zakresie przez organ stan faktyczny nie budzi wątpliwości Sądu. Jednoznacznie z niego wynika, że w chwili przeprowadzenia kontroli Skarżący wykonywał przewóz pojazdem niespełniającym wymaganego kryterium konstrukcyjnego (v. dowód rejestracyjny pojazdu oraz dokumentacja fotograficzna sporządzona w chwili kontroli) na trasie W. PKP S. na ul. (...) w W., dopuszczając się naruszeń w liczbie 4 (v. protokół kontroli wraz z załącznikiem). Jak wynika zaś z notatki urzędowej usługę przewozu na wymienionej trasie pasażer zamówił przy pomocy aplikacji (...), za wykonanie której Skarżącemu zapłacił 10.23 złotych.

W konsekwencji powyższego zasadnie organy uznały, że przewóz dokonany przez Skarżącego miał charakter odpłatny. Skarżący nie posiadał przy tym licencji na wykonywanie transportu drogowego osób, ani zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego (v. informacje ze Starostwa Powiatowego w N. oraz z Urzędu W.). Powyższe okoliczności nie są sporne. Skarżący nie posiadał żadnej z licencji wymaganej do podjęcia i wykonywania krajowego transportu drogowego w zakresie przewozu osób. Natomiast wykonywanie transportu drogowego stanowi rodzaj działalności gospodarczej reglamentowanej, której podjęcie wymaga uzyskania od uprawnionych organów stosownych licencji.

Sąd podziela również zapatrywania organów dotyczące zakwalifikowania skontrolowanego przewozu jako przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryterium konstrukcyjnego z art.18 ust. 4a u.t.d. oraz równocześnie braku możliwości zakwalifikowania go jako przewozu okazjonalnego o którym mowa w art. 18 ust. 4b u.t.d. Wynikające z treści art. 18 ust. 3, ust. 4a, 4b i 5 u.t.d. ograniczenia dotyczące możliwości swobodnego wykonywania przewozu okazjonalnego samochodami osobowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu 7 i mniej osób, mają na celu odróżnienie tego typu przewozów od mającej osobną regulację w ustawie o transporcie drogowym, powszechnie znanej na całym świecie i cieszącej się uznaną marką, wyspecjalizowanej działalności w zakresie przewozu osób taksówką, która przez istnienie szczegółowych i rygorystycznych wymogów świadczenia takich usług zapewnia pewność, bezpieczeństwo i wysoki ich standard, z korzyścią dla pasażerów. Brak takich ograniczeń mógłby w praktyce prowadzić do istotnego ograniczenia wykonywania przewozu osób taksówkami, na rzecz innych form przewozu osób, niespełniających wspomnianych wyżej rygorystycznych wymogów służących interesowi pasażerów. Nieracjonalne i sprzeczne z intencją ustawodawcy wprowadzającego wskazane kryteria wykonywania przewozów taksówkami oraz dopuszczającego wykonywanie przewozu okazjonalnego samochodami osobowymi niespełniającymi kryterium konstrukcyjnego określonego w art. 18 ust. 4a wyłącznie po spełnieniu kumulatywnych warunków określonych w art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. a, b i c u.t.d., byłoby w tej sytuacji takie rozumienie tych przepisów, które wyłączałoby spod działania przepisu sankcyjnego, znajdującego się pod l.p. 2.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wykonywanie przewozu okazjonalnego w warunkach analogicznych do tych, jakie są spełniane przy wykonywaniu przewozu osób taksówkami, wyłącznie z powodu braku jasnej definicji takiego przewozu okazjonalnego w przepisach ustawy o transporcie drogowym. Definicję takiego okazjonalnego przewozu należy, zdaniem Sądu, wywieść z treści art. 18 ust. 4b u.t.d., przy spełnieniu oczywiście negatywnych przesłanek znajdujących się w ustawowej definicji takiego przewozu z art. 3 pkt 11 u.t.d. Skoro bowiem art. 18 ust. 4b u.t.d. stanowi, że dopuszcza się przewóz okazjonalny samochodami osobowymi przeznaczonymi konstrukcyjnie do przewozu do 7 osób pod warunkiem łącznego spełnienia wymogów z art. 18 ust. 4b u.t.d., to przewóz niespełniający któregoś z tych warunków, ale spełniający pozostałe, również musi być traktowany jako przewóz okazjonalny. Pomocne jest również sięgnięcie po kryteria charakteryzujące przewóz okazjonalny w prawie unijnym. W szczególności w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniającym rozporządzenie (WE) Nr 561/2006 (Dz.U.UE.L2009.300. 88), dalej rozporządzenie Nr 1073/2009, za usługi okazjonalne uznaje się "usługi, które nie są objęte definicją usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych, oraz których główną cechą jest to, że obejmują przewóz grup pasażerów utworzonych z inicjatywy zleceniodawcy lub samego przewoźnika" (§ 2 pkt 4 rozporządzenia Nr 1073/2009). Wskazać ponadto należy, że w orzecznictwie przyjmuje się, że zawarte w przepisach dotyczących transportu drogowego sformułowanie "przewóz okazjonalny" należy odczytywać zgodnie ze znaczeniem przymiotnika "okazjonalny", jako "odnoszący się do określonej okazji - okoliczności, sytuacji, wywołany przez nią, dostosowany do niej" (Słownik języka polskiego, pod redakcją prof. dr Mieczysława Szymczaka, t. II, Warszawa 1998, s. 499). W odróżnieniu od przewozów regularnych, przewóz okazjonalny osób wiąże się ze świadczeniem usług przewozowych osób w nadarzających się okazjach zainicjowanych przez zleceniodawcę lub przewoźnika (por. wyrok NSA z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt I OSK 1361/06, publ. Lex nr 384423).

Zestawienie ustalonych w sprawie okoliczności z przesłankami dającymi się wyprowadzić z art. 4 pkt 11 u.t.d. i § 2 pkt 4 rozporządzenia Nr 1073/2009 pozwalało uznać, że Skarżący wykonywał odpłatny przewóz okazjonalny osób w rozumieniu tych unormowań, ponieważ za podmiot, który zainicjował przedmiotowy przewóz należy uznać zlecającego jego wykonanie pasażera. Równocześnie nie może być wątpliwości, że przewóz ten nie spełnił wszystkich wymagań określonych przepisami prawa. Przepis art. 18 ust. 4b pkt 2 lit c u.t.d. dla przyjęcia dopuszczalności wykonywania przewozu okazjonalnego, a w konsekwencji wyłączenia możliwości ukarania z l.p. 2.11 załącznika nr 3 do u.t.d., wymaga łącznego spełnienia wszystkich warunków przewidzianych w art. 18 ust. 4b pkt 2 u.t.d. Tymczasem nie było, zdaniem Sądu, w sprawie wątpliwości co do tego, że przedmiotowy przewóz nie odbył się na podstawie umowy zawartej w formie pisemnej w lokalu przedsiębiorstwa, czego wymaga art. 18 ust. 4b pkt 2 lit. b u.t.d.

W konsekwencji, w świetle przywołanych wyżej przepisów, zachodziły podstawy do nałożenia kary przewidzianej w lp. 2.11. załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Ponieważ suma kar pieniężnych za stwierdzone naruszenia przewidziane w lp. 1.1. (12.000 zł) oraz lp. 2.11. (8.000 zł) załącznika nr 3 do ustawy przekraczała sumę kar, o której mowa w art. 92a ust. 3, wymierzono Skarżącemu karę w maksymalnej przewidzianej w tym przepisie wysokości - 12.000 złotych.

Mając na uwadze powyższe Sąd nie podzielił zarzutów skargi, sprowadzających się w istocie do zakwestionowania zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, który - według Skarżącego nie dowodzi, że w sprawie doszło do naruszeń przypisanych Skarżącemu.

Wbrew stanowisku Skarżącego z protokołu kontroli, załącznika do protokołu, notatki urzędowej, dowodu rejestracyjnego pojazdu oraz informacji pozyskanych z ww. Starostwa oraz Urzędu bezspornie wynika, że Skarżący w dniu kontroli dopuścił się zarzucanych mu naruszeń. Sąd zauważa, że istotnie protokół kontroli nie został podpisanym przez Skarżącego, bez podania powodu, jednakże fakty te (brak podpisu i podania powodu/przyczyny) nie mają żadnego wpływu na moc dowodową tego dokumentu. Odmowa podpisania, jak i podania powodu takiej odmowy, była uprawnieniem Skarżącego, z czego skorzystał na podstawie art. 74 u.t.d. i nie może następczo z tego wywodzić nieważności/czy niepełności protokołu. Brak podpisu i wskazania w protokole przyczyny niezłożenia podpisu w żadnym razie nie prowadzi do konkluzji, że protokół jest niepełny i nie potwierdza zapisanych w nim faktów.

Skarżący zarzuca, że zarówno załącznik do protokołu, jak i notatka urzędowa z dnia kontroli, zostały sporządzone bez jego udziału, tj. już po zakończeniu czynności kontrolnych, wszak oba dokumenty sporządzono w wersji komputerowej. W skardze wywiedziono, że ich sporządzenie musiano nastąpić na późniejszym etapie postępowania – bez jego udziału, i jest to fakt prima facie, gdyż "kontrolująca służba nie posiada sprzętu pozwalającego na sporządzenie dokumentu w formie wydruku komputerowego w trakcie kontroli." Nadto sporządzającemu ową notatkę zarzucono, że "wadliwie poświadczył", że Skarżący nie wniósł zastrzeżeń do załącznika.

Sąd zauważa, że okoliczność ewentualnego, późniejszego sporządzenia ww. dokumentów, bez udziału Skarżącego, w żadnym razie nie została dowiedziona. Jak wynika ze skargi, jest to wyłącznie domniemanie Skarżącego, oparte na – także niepotwierdzonym, przypuszczeniu o braku posiadania przez kontrolujących, w chwili kontroli, sprzętu umożliwiającego sporządzenie dokumentów komputerowych. Abstrahując od kwestii w jaki sprzęt kontrolujący byli wyposażeni, to zdaniem Sądu, w toku postępowania zgromadzono materiał, z którego wynika, że w dniu kontroli Skarżący dopuścił się zarzucanych mu naruszeń. Bezspornym jest, że kontrolowany przewóz miał miejsce (v. protokół kontroli). Ponadto w dniu kontroli Kontrolujący sporządził także notatkę urzędową, z której wynika, że usługę przewozu pasażer zamówił za pomocą aplikacji (...), za którą zapłacił 10,23 złotych.

Nie ma także wątpliwości co do tego, że skontrolowany pojazd nie spełniał ustawowych wymogów konstrukcyjnych (v. okazany przez Skarżącego dowód rejestracyjny oraz fotografie pojazdu). W sprawie dowiedziono także, że Skarżący nie posiadł żadnej z wymaganych licencji do wykonywania skontrolowanego przewozu.

Reasumując Sąd stwierdza, że organy rozstrzygające w niniejszej sprawie działały na podstawie i w granicach przepisów prawa. Organy obu instancji zrealizowały obowiązki wynikające z art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. i podjęły wszelkie czynności niezbędne do wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięć. Ocena materiału dowodowego zebranego w sprawie jest prawidłowa, a uzasadnienie wyrażonego stanowiska znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniach decyzji obu instancji. Jak wynika ze sprawy Skarżącemu zapewniono udział w postępowaniu. Dlatego też nie można dopatrzyć się naruszenia przez organy zasad ogólnych postępowania, w tym art. 6, art. 8 i art. 10 k.p.a..

Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.