Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 1060/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2012-11-14 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6533 Absolutorium dla organów wykonawczych jednostek samorządu terytorialnego
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne: Samorząd terytorialny
Skarżony organ: Regionalna Izba Obrachunkowa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony akt
Powołane przepisy: article: art. 18 ust. 2 pkt 4, art. 18a ust. 3
journal: Dz.U. 2001 nr 142 poz 1591
law: Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t. jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędziowie Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń (spr.), Sędzia WSA Irena Wesołowska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Monika Szymańska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 listopada 2012 r. sprawy ze skargi Gminy na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej z dnia 2 sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały numer [...] Rady Gminy z dnia 28 czerwca 2012 r. w sprawie udzielenia absolutorium Wójtowi za 2011 rok 1. uchyla zaskarżoną uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej z dnia 2 sierpnia 2012 r. nr [...]; 2. określa, że zaskarżony akt nie może być wykonany; 3. zasądza od Regionalnej Izby Obrachunkowej na rzecz strony skarżącej kwotę 540 (pięćset czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

ZASKARŻONĄ UCHWAŁĄ NR [...] Z DNIA 2 SIERPNIA 2012 R. KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ ORZEKŁO O NIEWAŻNOŚCI UCHWAŁY RADY GMINY Z DNIA 28 CZERWCA 2012 R. NR [...], W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY ZA ROK 2011 R.

W UZASADNIENIU ZASKARŻONEJ UCHWAŁY KOLEGIUM RIO PODAŁO, ŻE Z PRZEDŁOŻONEGO REGIONALNEJ IZBIE OBRACHUNKOWEJ WYCIĄGU Z PROTOKOŁU Z SESJI RADY GMINY Z DNIA 28 CZERWCA 2012 R. WYNIKA, ŻE PRZED PODJĘCIEM UCHWAŁY W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM Z TYTUŁU WYKONANIA BUDŻETU GMINY ZA ROK 2011, PRZEDSTAWIONO RADNYM:

• SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU ZA 2011 ROK,

• SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA 2011 ROK,

• UCHWAŁĘ KOMISJI REWIZYJNEJ Z DNIA 1 CZERWCA 2012 ROKU W SPRAWIE WNIOSKU O NIEUDZIELANIE ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY,

• UCHWAŁĘ NR [...] SKŁADU ORZEKAJĄCEGO REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ Z DNIA 11 CZERWCA 2011 R., W SPRAWIE OPINII O WNIOSKU KOMISJI REWIZYJNEJ RADY GMINY, KTÓRĄ SKŁAD ORZEKAJĄCY POZYTYWNIE ZAOPINIOWAŁ WNIOSEK KOMISJI REWIZYJNEJ RADY GMINY W SPRAWIE NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY Z TYTUŁU WYKONANIA BUDŻETU ZA 2011 ROK.

PO ZAPOZNANIU SIĘ Z POWYŻSZYMI DOKUMENTAMI RADA GMINY PODJĘŁA UCHWAŁĘ W SPRAWIE UDZIELENIA WÓJTOWI GMINY ABSOLUTORIUM ZA 2011 ROK. USTAWOWY SKŁAD RADY STANOWI 15 RADNYCH. PRZEDMIOTOWA UCHWAŁA ZOSTAŁA PODJĘTA W OBECNOŚCI 12 RADNYCH RADY GMINY: 8 RADNYCH GŁOSOWAŁO "ZA" PRZYJĘCIEM UCHWAŁY, 4 RADNYCH BYŁO PRZECIWNYCH PODJĘCIU UCHWAŁY W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI.

W DNIU 2 SIERPNIA 2012 R. UCHWAŁA NR [...] W SPRAWIE: UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY ZA ROK 2011, BYŁA PRZEDMIOTEM BADANIA KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ.

ANALIZA TREŚCI WYCIĄGU Z PROTOKOŁU Z SESJI Z DNIA 28 CZERWCA 2012 R. WSKAZUJE, ŻE PRZEWODNICZĄCY RADY GMINY PODDAŁ POD GŁOSOWANIE PROJEKT UCHWAŁY O TREŚCI NIEZGODNEJ Z WNIOSKIEM KOMISJI REWIZYJNEJ RADY GMINY.

OCENIAJĄC NATOMIAST TRYB, W JAKIM UCHWAŁA ZOSTAŁA PODJĘTA, KOLEGIUM STWIERDZIŁO, IŻ JEST ONA SPRZECZNA Z PRAWEM Z PRZYCZYN FORMALNOPRAWNYCH, BOWIEM RADA GMINY NARUSZYŁA PROCEDURĘ PODEJMOWANIA UCHWAŁY W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM, WYNIKAJĄCĄ Z USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM.

ZGODNIE Z ART. 18 UST. 3 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM KOMISJA REWIZYJNA OPINIUJE WYKONANIE BUDŻETU GMINY I WYSTĘPUJE Z WNIOSKIEM DO RADY GMINY W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIEUDZIELANIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI. WNIOSEK W SPRAWIE ABSOLUTORIUM PODLEGA ZAOPINIOWANIU PRZEZ REGIONALNĄ IZBĘ OBRACHUNKOWĄ. ART. 18 PRZYWOŁANEJ USTAWY STANOWI, IŻ DO WYŁĄCZNEJ WŁAŚCIWOŚCI RADY GMINY NALEŻY ROZPATRYWANIE SPRAWOZDANIA Z WYKONANIA BUDŻETU ORAZ PODEJMOWANIE UCHWAŁY W SPRAWCE UDZIELENIA LUB NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI Z TEGO TYTUŁU. ZGODNIE Z TREŚCIĄ ART. 28A UST. 2 W/WYM. USTAWY UCHWAŁĘ W SPRAWIE ABSOLUTORIUM RADA GMINY PODEJMUJE BEZWZGLĘDNĄ WIĘKSZOŚCIĄ GŁOSÓW USTAWOWEGO SKŁADU RADY.

RADA GMINY PODJĘŁA UCHWAŁĘ O TREŚCI ODMIENNEJ, NIŻ WYNIKAJĄCA Z WNIOSKU KOMISJI REWIZYJNEJ GMINY. ZATEM KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ UZNAŁO, IŻ PRZEDMIOTOWA UCHWALA ZOSTAŁA PODJĘTA W SPOSÓB WADLIWY.

JAK PODNOSI SIĘ W LITERATURZE PRZEDMIOTU: "PRZEWODNICZĄCY RADY, PRZYSTĘPUJĄC DO SFORMUŁOWANIA PRZEDMIOTU GŁOSOWANIA, MUSI PAMIĘTAĆ, ŻE MOŻE PODDAĆ AKTOWI GŁOSOWANIA WYŁĄCZNIE WNIOSEK W BRZMIENIU SFORMUŁOWANYM PRZEZ KOMISJĘ REWIZYJNĄ" (J.GAŁKIEWICZ: ABSOLUTORIUM GMINNE W ŚWIETLE ORZECZNICTWA REGIONALNYCH IZB OBRACHUNKOWYCH I NSA).

POWYŻSZY POGLĄD ZNAJDUJE RÓWNIEŻ WYRAZ W LINII ORZECZNICZEJ NSA: "ISTOTNYM NARUSZENIEM OBOWIĄZUJĄCEGO PRAWA JEST GŁOSOWANIE PRZEZ RADĘ GMINY NAD WNIOSKIEM ZGŁOSZONYM PRZEZ PRZEWODNICZĄCEGO RADY GMINY, A NIE NAD WNIOSKIEM ZGŁOSZONYM PRZEZ KOMISJĘ REWIZYJNĄ" (Z UZASADNIENIA WYROKU NSA Z 7 LISTOPADA 1996 R., I SA/PO 1091/96, NIE PUBLIKOWANY; W. MIEMIEC: ABSOLUTORIUM KOMUNALNE, [W:] SAMORZĄDOWY PORADNIK BUDŻETOWY NA 1997 R., POD RED. W. MIEMIEC, B. CYBULSKIEGO, WARSZAWA 1997). W ŚWIETLE POWYŻSZEGO, PODDANIE POD GŁOSOWANIE PRZEZ PRZEWODNICZĄCEGO RADY GMINY W TRAKCIE SESJI ABSOLUTORYJNEJ PROTOKOŁU UCHWAŁY O UDZIELENIE ABSOLUTORIUM) O TREŚCI ODMIENNEJ OD WNIOSKU SFORMUŁOWANEGO PRZEZ KOMISJĘ REWIZYJNĄ (O NIEUDZIELANIE ABSOLUTORIUM) NARUSZA ART. 18 A UST. 3 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM.

SKARGĘ NA POWYŻSZĄ UCHWAŁĘ NR [...] WNIOSŁA GMINA, ŻĄDAJĄC JEJ UCHYLENIA W CAŁOŚCI, Z UWAGI NA RAŻĄCE NARUSZENIE PRAWA, W SZCZEGÓLNOŚCI:

- ART. 18 UST. 2 PKT 4 W ZW. Z ART. 18A UST. 3 I ART. 28A USTAWY Z DNIA 8 MARCA 1990 ROKU O SAMORZĄDZIE GMINNYM (DZ. U. 2001 ROKU, NR 142, POZ. 1591 - T.J. Z PÓŹŃ. ZM.), POPRZEZ MYLNĄ ICH INTERPRETACJĘ I PRZYJĘCIE, ŻE RADA GMINY JEST OBOWIĄZANA PODJĄĆ UCHWAŁĘ W PRZEDMIOCIE UDZIELENIA WÓJTOWI ABSOLUTORIUM W TREŚCI ZGODNEJ - IDENTYCZNEJ Z PRZEDSTAWIONYM PRZEZ KOMISJĘ REWIZYJNĄ WNIOSKIEM,

- ART. 91 USTAWY Z DNIA 8 MARCA 1990 ROKU O SAMORZĄDZIE GMINNYM (DZ. U. 2001 ROKU, NR 142, POZ. 1591 - T.J. Z PÓŹŃ. ZM.), POPRZEZ UZNANIE, IŻ PODJĘCIE UCHWAŁY PRZEZ RADĘ GMINY W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY W BRZMIENIU ODMIENNYM OD WSKAZANEGO WE WNIOSKU PRZEZ KOMISJĘ REWIZYJNĄ STANOWI ISTOTNE NARUSZENIE PRAWA, KTÓRE POWODUJE NIEWAŻNOŚĆ UCHWAŁY.

W UZASADNIENIU SKARGI SKARŻĄCA PODNIOSŁA, ŻE NA SESJI RADY GMINY DNIA 28 CZERWCA 2012 R., PRZEDSTAWIONO RADNYM:

- SPRAWOZDANIE Z WYKONANIA BUDŻETU ZA 2011 ROK,

- SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA 2011 ROK,

- UCHWAŁĘ KOMISJI REWIZYJNEJ Z DNIA 1 CZERWCA 2012 ROKU W PRZEDMIOCIE WNIOSKU O NIEUDZIELENIE ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY,

- UCHWAŁĘ NR [...] SKŁADU ORZEKAJĄCEGO REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ Z DNIA 11 CZERWCA 2011 ROKU W SPRAWIE OPINII O WNIOSKU KOMISJI REWIZYJNEJ RADY GMINY, KTÓRĄ SKŁAD ORZEKAJĄCY POZYTYWNIE ZAOPINIOWAŁ WNIOSEK KOMISJI REWIZYJNEJ RADY GMINY W PRZEDMIOCIE NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY Z TYTUŁU WYKONANIA BUDŻETU ZA 2011 ROKU.

PRZEWODNICZĄCY RADY GMINY PODDAŁ NA TEJ SESJI POD GŁOSOWANIE RADY GMINY PROJEKT UCHWAŁY O TREŚCI "W SPRAWIE UDZIELENIA WÓJTOWI GMINY ABSOLUTORIUM ZA 2011 ROKU". UCHWAŁA TA ZOSTAŁA PRZYJĘTA BEZWZGLĘDNĄ WIĘKSZOŚCIĄ GŁOSÓW USTAWOWEGO SKŁADU RADY GMINY. WYJAŚNIĆ NALEŻY, IŻ USTAWOWY SKŁAD RADY GMINY STANOWI 15 RADNYCH. UCHWAŁA ZOSTAŁA PODJĘTA PRZY OBECNOŚCI DWUNASTU (12) RADNYCH, Z KTÓRYCH TO OŚMIU (8) RADNYCH GŁOSOWAŁO "ZA" PRZYJĘCIEM UCHWAŁY, A CZTERECH (4) RADNYCH BYŁO PRZECIWNYCH PODJĘCIA UCHWAŁY W SPRAWIE UDZIELENIA WÓJTOWI GMINY ABSOLUTORIUM.

POWYŻSZA UCHWAŁA DORĘCZONA ZOSTAŁA DO REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ DNIA 10 LIPCA 2012 ROKU. DNIA 2 SIERPNIA 2012 ROKU WSKAZANA UCHWAŁA BYŁA PRZEDMIOTEM BADANIA KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ. W OCENIE KOLEGIUM, UCHWAŁA RADY GMINY JEST SPRZECZNA Z PRAWEM Z POWODÓW FORMALNYCH, NA SKUTEK UCHYBIENIA PRZEZ RADĘ GMINY PROCEDURY PODEJMOWANIA UCHWAŁY, KTÓRE POLEGAŁO NA PODJĘCIU UCHWAŁY O TREŚCI ODMIENNEJ/ NIŻ WYNIKAJĄCA Z WNIOSKU KOMISJI REWIZYJNEJ GMINY.

W OCENIE SKARŻĄCEJ STANOWISKO ORGANU NADZORU JEST BŁĘDNE I SPRZECZNE Z PRZEPISAMI PRAWA, WINNO PODLEGAĆ UCHYLENIU.

ZGODNIE Z ART. 18A UST. 3 U.S.G., KOMISJA REWIZYJNA OPINIUJE WYKONANIE BUDŻETU GMINY I WYSTĘPUJE Z WNIOSKIEM DO RADY GMINY W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI. WNIOSEK W SPRAWIE ABSOLUTORIUM PODLEGA ZAOPINIOWANIU PRZEZ REGIONALNA IZBĘ OBRACHUNKOWĄ. W NINIEJSZEJ SPRAWIE KOMISJA REWIZYJNA WYSTĄPIŁA DO RADY GMINY Z WNIOSKIEM O NIEUDZIELENIE ABSOLUTORIUM WÓJTOWI, KTÓRY TO WNIOSEK ZOSTAŁ POZYTYWNIE ZAOPINIOWANY PRZEZ REGIONALNĄ IZBĘ OBRACHUNKOWĄ.

NA MOCY ART. 18 UST. 2 PKT 4) U.S.G., DO WYŁĄCZNEJ WŁAŚCIWOŚCI RADY GMINY NALEŻY UCHWALANIE BUDŻETU GMINY, ROZPATRYWANIE SPRAWOZDANIA Z WYKONANIA BUDŻETU ORAZ PODEJMOWANIE UCHWAŁY W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM Z TEGO TYTUŁU. PRZY CZYM ART. 28A UST. 3 U.S.G. WSKAZUJE, IŻ UCHWAŁĘ W SPRAWIE ABSOLUTORIUM RADA GMINY PODEJMUJE BEZWZGLĘDNĄ WIĘKSZOŚCIĄ GŁOSÓW USTAWOWEGO SKŁADU RADY GMINY. W KONSEKWENCJI POWYŻSZEGO RADA GMINY, A WIĘC ORGAN WYŁĄCZNIE UPRAWNIONY DO TEGO, PODJĘŁA UCHWAŁĘ W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI ZA ROK 2011, KTÓRA TO UCHWAŁA, ZOSTAŁA, PRZYJĘTA WIĘKSZOŚCIĄ GŁOSÓW ZGODNIE Z WYMOGAMI ART. 28A UST. 3 U.S.G.

W OCENIE ORGANU NADZORU SFORMUŁOWANIE I PODDANIE POD GŁOSOWANIE UCHWAŁY RADY GMINY O TREŚCI POZYTYWNEJ, A WIĘC W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI ZA ROK 2011, JEST NARUSZENIEM PROCEDURY W SYTUACJI KIEDY KOMISJA REWIZYJNA - ORGAN OPINIODAWCZY, WYSTĄPIŁ Z WNIOSKIEM O PODJĘCIE UCHWAŁY O TREŚCI NEGATYWNEJ, A WIĘC W SPRAWIE NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI ZA ROK 2011. WBREW STANOWISKU ORGANU NADZORU WYRAŻONEGO W UZASADNIENIU SKARŻONEJ UCHWAŁY, ZARÓWNO DOKTRYNA, JAK I ORZECZNICTWO SĄDOWO - ADMINISTRACYJNE WSKAZUJE JEDNOZNACZNIE, IŻ W TAKICH SYTUACJACH NIE DOCHODZI DO NARUSZENIA PRAWA, A W SZCZEGÓLNOŚCI NARUSZENIA PRAWA POWODUJĄCEGO NIEWAŻNOŚĆ UCHWAŁY.

JUŻ Z SAMEJ TREŚCI PRZEPISÓW JASNO WYNIKA, IŻ KOMISJA REWIZYJNA JEST JEDYNIE ORGANEM OPINIODAWCZYM RADY GMINY. TA OSTATNIA NATOMIAST MA WYŁĄCZNE PRAWO DO PODEJMOWANIA WSKAZANYCH W ART. 18 UST. 2 UCHWAŁ, W TYM MIĘDZY INNYMI PODEJMOWANIA UCHWAŁY W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM. WOBEC TEGO ZARZUT ORGANU NADZORU I ORZECZENIE PRZEZ NIEGO NIEWAŻNOŚCI UCHWAŁY RADY GMINY Z POWODÓW WSKAZANYCH POWYŻEJ, UZNAĆ NALEŻY ZA NIEZGODNE Z PRAWEM. W DOKTRYNIE WSKAZUJE SIĘ JASNO I WYRAŹNIE, IŻ ZGODNIE Z ART. 28A UST. 3 PRZEDMIOTEM GŁOSOWANIA JEST "SPRAWA UDZIELENIA ABSOLUTORIUM", A NIE WNIOSEK KOMISJI REWIZYJNEJ. Z WNIOSKIEM KOMISJI REWIZYJNEJ RADNI SIĘ TYLKO ZAPOZNAJĄ (CZESŁAW MARTYSZ, KOMENTARZ DO ART. 28 A USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM, WYD. ABC 2010 ROKU). W DOKTRYNIE PODKREŚLA SIĘ, IŻ WNIOSEK KOMISJI REWIZYJNEJ NIE MA MOCY WIĄŻĄCEJ DLA RADY GMINY, A JEST JEDYNIE PROPOZYCJĄ W SPRAWIE ABSOLUTORIUM. WYNIKA TO W GŁÓWNEJ MIERZE Z TEGO, IŻ KOMISJA REWIZYJNA STANOWI JEDYNIE ORGAN OPINIODAWCZY. NATOMIAST WYŁĄCZNIE WŁAŚCIWYM ORGANEM DO PODJĘCIA UCHWAŁY, A TYM SAMYM DO SKONSTRUOWANIA JEJ TREŚCI, JEST RADA GMINY.

POWYŻSZE ZNAJDUJE RÓWNIEŻ POTWIERDZENIE W ORZECZNICTWIE SĄDOWO - ADMINISTRACYJNYM. W WYROKU WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO W POZNANIU Z DNIA 19 WRZEŚNIA 2007 ROKU SĄD PODKREŚLIŁ, IŻ WPRAWDZIE U.S.G. NADAJE MOCNĄ POZYCJĘ KOMISJI REWIZYJNEJ RADY GMINY W PROCEDURZE ABSOLUTORYJNEJ, TO JEDNAKŻE RADA, A NIE TA KOMISJA, PODEJMUJE UCHWAŁĘ W SPRAWIE ABSOLUTORIUM I RADA DECYDUJE O OSTATECZNEJ TREŚCI UCHWAŁY W PRZEDMIOCIE ABSOLUTORIUM (WYROK WSA W POZNANIU Z 19 WRZEŚNIA 2007 ROKU) I SA/PO 1179/07; LEX NR 355259). NASTĘPNIE W ROKU 2008 WYPOWIEDZIAŁ SIĘ W TYM ZAKRESIE NACZELNY SĄD ADMINISTRACYJNY WSKAZUJĄC, IŻ KOMISJA REWIZYJNA JEST ORGANIZMEM PODLEGŁYM RADZIE GMINY I NIE MA WOBEC NIEJ WŁADCZYCH UPRAWNIEŃ. KOMISJA REWIZYJNA NIE MOŻE NARZUCIĆ RADZIE GMINY TREŚCI UCHWAŁY, JAKĄ TA MA PODJĄĆ. SKORO DO ZADAŃ KOMISJI REWIZYJNEJ NALEŻY OPINIOWANIE WYKONANIA BUDŻETU TO WYMIERNYM TEGO PRZEJAWEM JEST ZŁOŻENIE PRZEZ NIĄ RADZIE GMINY ODPOWIEDNIEGO WNIOSKU ABSOLUTORYJNEGO WZGLĘDEM WÓJTA GMINY (BURMISTRZA), JEDNAKŻE BEZ ROSZCZENIA SOBIE PRAWA ZWIĄZANIA RADY GMINY TREŚCIĄ WSPOMNIANEGO WNIOSKU. INNYMI SŁOWY, WNIOSEK KOMISJI REWIZYJNEJ W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI (BURMISTRZOWI) MA WALOR NIEWIĄŻĄCEJ RADĘ GMINY PROPOZYCJI W SPRAWIE ABSOLUTORIUM, NIE ZAŚ DYSPOZYCJI (WYROK NSA Z 2 LIPCA 2008 ROKU, II GSK 225/08; LEX 490091).

WSZYSTKO POWYŻSZE JEDNOZNACZNIE PODKREŚLA, IŻ OSTATECZNE SFORMUŁOWANIE TREŚCI PODEJMOWANEJ UCHWAŁY W SPRAWIE ABSOLUTORIUM POZOSTAJE W GESTII SAMEJ RADY GMINY. NATOMIAST WNIOSEK KOMISJI REWIZYJNEJ JEST JEDYNIE OPINIĄ I SUGESTIĄ DLA RADY. CO WIĘCEJ SFORMUŁOWANIE TREŚCI UCHWAŁY W SPOSÓB POZYTYWNY JEST POŻĄDANE Z UWAGI NA JEDNOZNACZNE KONSEKWENCJE PODJĘCIA TAKIEJ UCHWAŁY LUB BRAKU UZYSKANIA WYMAGANEJ ILOŚCI GŁOSÓW "ZA", W PRZECIWIEŃSTWIE DO UCHWAŁY O TREŚCI NEGATYWNEJ. NADMIENIĆ NALEŻY, IŻ W SYTUACJI GDYBY RADA GMINY PODZIELAŁA OPINIĘ KOMISJI REWIZYJNEJ W CAŁOŚCI, TO NAWET POZYTYWNE SFORMUŁOWANIE UCHWAŁY NIE STANĘŁO BY NA DRODZE NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI ZA 2011 ROKU.

PODNIOSŁA RÓWNIEŻ SKARŻĄCA, ŻE ZGODNIE Z ART. 91 UST. 1 I UST. 4 U.S.G., UCHWAŁA LUB ZARZĄDZENIE ORGANU GMINY SPRZECZNE Z PRAWEM SĄ NIEWAŻNE. NATOMIAST W PRZYPADKU NIEISTOTNEGO NARUSZENIA PRAWA ORGAN NADZORU NIE STWIERDZA NIEWAŻNOŚCI UCHWAŁY LUB ZARZĄDZENIA, OGRANICZAJĄC SIĘ DO WSKAZANIA, IŻ UCHWAŁĘ LUB ZARZĄDZENIE WYDANO Z NARUSZENIEM PRAWA. W DOKTRYNIE ODKREŚLA SIĘ, IŻ W ŚWIETLE POWYŻSZYCH NORM WYSTĘPOWAĆ MOGĄ DWA RODZAJE NARUSZEŃ PRAWA Z RÓŻNYMI KONSEKWENCJAMI PRAWNYMI TJ. ISTOTNE ORAZ NIEISTOTNE NARUSZENIE PRAWA. PIERWSZE POWODUJE NIEWAŻNOŚĆ UCHWAŁY LUB ZARZĄDZENIA ORGANU GMINY, A WIĘC POZBAWIENIE MOCY JEGO OBOWIĄZYWANIA. W PRZEPISACH BRAK JEST DEFINICJI POJĘCIA ISTOTNE NARUSZENIE PRAWA. Z ORZECZNICTWA WYNIKA NATOMIAST, IŻ NIE MOŻNA W TYM ZAKRESIE OGRANICZAĆ SIĘ DO PRZESŁANEK NIEWAŻNOŚCI POSTĘPOWANIA WSKAZANYCH W ART. 156 K.P.A., (WYROK WSA WE WROCŁAWIU Z 2 CZERWCA 2011 R., II SA/WR 45/11; LEX 821568). DRUGI RODZAJ NARUSZENIA OKREŚLANY JEST JAKO DROBNA WADA NIEDOTYCZĄCA ISTOTY SPRAWY, KTÓREJ SKUTKIEM MOŻE BYĆ JEDYNIE WSKAZANIE PRZEZ ORGAN NADZORU, IŻ DANA UCHWAŁA LUB ZARZĄDZENIE WYDANE ZOSTAŁY Z NARUSZENIEM PRAWA.

W NINIEJSZEJ SPRAWIE, JAK ZOSTAŁO JUŻ WSKAZANE WYŻEJ, RADA GMINY PODEJMUJĄC UCHWAŁĘ W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM, O TREŚCI POZYTYWNEJ, A NIE NEGATYWNEJ JAK WNIOSKOWAŁA KOMISJA REWIZYJNA, NIE DOPUŚCIŁA SIĘ NARUSZENIA PRAWA, A Z PEWNOŚCIĄ ISTOTNEGO NARUSZENIA, KTÓREGO KONSEKWENCJĄ MOGŁOBY BYĆ ORZECZENIE NIEWAŻNOŚCI UCHWAŁY PRZEZ ORGAN NADZORU. W OCENIE SKARŻĄCEGO, TO ORGAN NADZORU DOPUŚCIŁ SIĘ NARUSZENIA PRZEPISÓW PRAWA ORZEKAJĄC NIEWAŻNOŚĆ UCHWAŁY RADY GMINY NR [...] Z DNIA 28 CZERWCA 2012 ROKU, W SYTUACJI KIEDY NIE ZAISTNIAŁO ISTOTNE NARUSZENIE DAJĄCE PODSTAWĘ DO WYDANIA TAKIEGO ROZSTRZYGNIĘCIA NADZORCZEGO.

Na marginesie zauważyć należy zdaniem skarżącej, iż jeżeli nawet uznać, że poprzez poddanie pod głosowanie uchwały o treści nieznacznie zmienionej niż we wniosku Komisji doszło do naruszenia prawa, czemu strona skarżąca stanowczo przeczy, to naruszenie takie nie powinno powodować nieważności uchwały, gdyż istota sprawy rozstrzygnięcie co do absolutorium - została poddana pod głosowanie. Naruszenie takie mogło, co najwyżej, stanowić nieistotne naruszenie prawa i być podstawą do skazania przez organ nadzoru na podstawie art. 91 ust. 4 u.s.g., iż uchwała została wydana z naruszeniem prawa.

W ODPOWIEDZI NA SKARGĘ RIO WNIOSŁA O JEJ ODDALENIE, PODTRZYMUJĄC DOTYCHCZASOWE STANOWISKO W SPRAWIE.

WOJEWÓDZKI SĄD ADMINISTRACYJNY W GDAŃSKU ZWAŻYŁ, CO NASTĘPUJE:

ZADANIEM SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH, REALIZOWANYM W MYŚL ART. 1 USTAWY Z DNIA 25 LIPCA 2002 R. PRAWO O USTROJU SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH (DZ. U. NR 153, POZ. 1269 ZE ZM.), JEST KONTROLA DZIAŁALNOŚCI ADMINISTRACJI PUBLICZNEJ SPRAWOWANA POD WZGLĘDEM ZGODNOŚCI Z PRAWEM.

ZGODNIE Z ART. 3 § 2 PKT 7 USTAWY Z DNIA 30 SIERPNIA 2002 ROKU PRAWO O POSTĘPOWANIU PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI (DZ. U. NR 153, POZ. 1270 ZE ZM.), KONTROLA TA OBEJMUJE MIĘDZY INNYMI AKTY NADZORU NAD DZIAŁALNOŚCIĄ ORGANÓW JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO. ZATEM SĄD ROZPOZNAJĄC SKARGĘ NA AKT NADZORU DOKONUJE OCENY, CZY PRZY JEGO PODEJMOWANIU NIE ZOSTAŁY NARUSZONE PRZEPISY PRAWA, PRZY CZYM SĄD NIE JEST ZWIĄZANY GRANICAMI SKARGI.

PRZEPROWADZONA WE WSKAZANYM ZAKRESIE KONTROLA ZASKARŻONEGO ROZSTRZYGNIĘCIA NADZORCZEGO - UCHWAŁA KOLEGIUM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ NR [...] Z DNIA 2 SIERPNIA 2012 R. WYKAZAŁA, ŻE SKARGA JEST ZASADNA.

REGIONALNA IZBA OBRACHUNKOWA STWIERDZIŁA NIEWAŻNOŚĆ UCHWAŁY NR [...] RADY GMINY W SPRAWIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI GMINY ZA ROK 2011, PONIEWAŻ JAK WYNIKA Z UZASADNIENIA ZASKARŻONEJ UCHWAŁY, W TRAKCIE SESJI ABSOLUTORYJNEJ PRZEWODNICZĄCY RADY GMINY POD GŁOSOWANIE PODDAŁ UCHWAŁĘ "O UDZIELENIE ABSOLUTORIUM" A NIE "O NIEUDZIELENIE ABSOLUTORIUM" (A ZATEM ODMIENNIE NIŻ WNIOSKOWAŁA KOMISJA REWIZYJNA) CO NARUSZA ART. 18A UST. 3 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM.

ZDANIEM SĄDU STANOWISKO REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ - ZAWARTE W ZASKARŻONEJ UCHWALE I JEJ UZASADNIENIU, JEST NIEUPRAWNIONE. WBREW WYWODOM REGIONALNEJ IZBY OBRACHUNKOWEJ ART. 18A UST. 3 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM STANOWIĄCY, ŻE "KOMISJA REWIZYJNA OPINIUJE WYKONANIE BUDŻETU GMINY I WYSTĘPUJE DO RADY GMINY W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIEUDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI..." NIE DAJE PODSTAW DO PRZYJĘCIA TWIERDZENIA, ŻE RADA GMINY JEST ZWIĄZANA TREŚCIĄ WNIOSKU KOMISJI REWIZYJNEJ.

ZGODNIE Z TREŚCIĄ ART. 18A UST. 1 TEJ USTAWY KONTROLUJĄC DZIAŁALNOŚĆ WÓJTA, GMINNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ORAZ JEDNOSTEK POMOCNICZYCH GMINY, RADA GMINY POWOŁUJE W TYM CELU KOMISJĘ REWIZYJNĄ. KOMISJA REWIZYJNA JEST WIĘC ORGANIZMEM PODLEGŁYM RADZIE GMINY I NIE MA WOBEC NIEJ WŁADCZYCH UPRAWNIEŃ. KOMISJA REWIZYJNA NIE MOŻE ZATEM NARZUCIĆ RADZIE GMINY TREŚCI UCHWAŁY JAKĄ TA MA PODJĄĆ. WPRAWDZIE KOMISJA REWIZYJNA MA USTAWOWE KOMPETENCJE W ZAKRESIE OPINIOWANIA WYKONANIA BUDŻETU I WYSTĘPOWANIA DO RADY GMINY Z WNIOSKIEM W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI, LECZ NA TYM JEJ UPRAWIENIA SIĘ KOŃCZĄ. ZA ZŁOŻENIEM RADZIE GMINY ODPOWIEDNIEGO WNIOSKU W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM, CO PRZEWIDUJE PRZEPIS ART. 18A UST. 3 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM, PRZEMAWIAJĄ ZWYKŁE WZGLĘDY RACJONALNOŚCI. SKORO BOWIEM DO ZADAŃ KOMISJI REWIZYJNEJ NALEŻY OPINIOWANIE WYKONANIA BUDŻETU TO WYMIERNYM TEGO PRZEJAWEM JEST ZŁOŻENIE PRZEZ NIĄ RADZIE GMINY ODPOWIEDNIEGO WNIOSKU ABSOLUTORYJNEGO WZGLĘDEM WÓJTA GMINY (BURMISTRZA), JEDNAKŻE BEZ ROSZCZENIA SOBIE PRAWA ZWIĄZANIA RADY GMINY TREŚCIĄ WSPOMNIANEGO WNIOSKU. INNYMI SŁOWY, WNIOSEK KOMISJI REWIZYJNEJ W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM WÓJTOWI (BURMISTRZOWI) MA WALOR NIEWIĄŻĄCEJ RADĘ GMINY PROPOZYCJI W SPRAWIE ABSOLUTORIUM, NIE ZAŚ DYSPOZYCJI.

Z OMAWIANYCH WZGLĘDÓW OD CHWILI WPŁYNIĘCIA OMAWIANEGO WNIOSKU DO RADY GMINY TO ONA PODEJMUJE ROZSTRZYGNIĘCIE, W JAKI SPOSÓB WNIOSEK TEN ZOSTANIE ZAŁATWIONY, A WIĘC CZY ZGODNIE, CZY TEŻ NIEZGODNIE Z WNIOSKIEM KOMISJI REWIZYJNEJ. WSZELKIE PRÓBY ZWIĄZANIA RADY GMINY WNIOSKIEM KOMISJI REWIZYJNEJ SĄ NIE DO POGODZENIA Z USTAWOWYMI UPRAWNIENIAMI RADY GMINY, O KTÓRYCH MOWA W ART. 18 UST. 1 PKT 4 CYTOWANEJ USTAWY. W ŚWIETLE PRZEPISU ART. 18 UST. 1 PKT 4 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM, DO WYŁĄCZNEJ WŁAŚCIWOŚCI RADY GMINY NALEŻY M.IN. PODEJMOWANIE UCHWAŁY W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM. PRZEPIS TEN NIE DAJE ARGUMENTÓW NA RZECZ STANOWISKA ZAJĘTEGO PRZEZ REGIONALNĄ IZBĘ OBRACHUNKOWĄ, ABY JAKIKOLWIEK ORGAN GMINY, W TYM KOMISJA REWIZYJNA, MOGŁA W SPOSÓB FORMALNY NARZUCIĆ RADZIE GMINY TREŚĆ PODEJMOWANEJ PRZEZ NIĄ UCHWAŁY W SPRAWIE ABSOLUTORIUM. JEST TO BOWIEM SUWERENNA UCHWAŁA RADY GMINY, WCHODZĄCA W ZAKRES JEJ USTAWOWYCH KOMPETENCJI I ŻADEN ORGAN NIE MOŻE NARZUCIĆ RADZIE GMINY TREŚCI PODEJMOWANEJ PRZEZ NIĄ UCHWAŁY, O KTÓREJ MOWA. PONADTO, CO WYMAGA PODKREŚLENIA, W PRZEPISIE ART. 18 UST. 1 PKT 4 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM, KTÓRY JEST PODSTAWOWYM DLA KWESTII USTAWOWYCH KOMPETENCJI RADY GMINY W SPRAWIE UDZIELENIA LUB NIE UDZIELENIA ABSOLUTORIUM, NIC NIE MÓWI SIĘ O OGRANICZENIACH JAKOBY RADA GMINY MIAŁA TUTAJ DOZNAWAĆ ZE STRONY KOMISJI REWIZYJNEJ, JAKO PODLEGŁEMU SOBIE ORGANIZMOWI ACZKOLWIEK O USTAWOWO ZAKREŚLONYCH ZADANIACH. Z TYCH WZGLĘDÓW NIEUPRAWNIONE JEST STANOWISKO ZAJĘTE PRZEZ REGIONALNĄ IZBĘ OBRACHUNKOWĄ, ZARZUCAJĄCE NARUSZENIE W ZASKARŻONEJ UCHWALE PRZEPISU ART. 18A UST. 3 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM.

SĄD ORZEKAJĄCY W NINIEJSZEJ SPRAWIE PODZIELA POGLĄD WYRAŻONY W ORZECZNICTWIE M.IN. W WYROKU NSA Z 2 LIPCA 2008 R., SYGN. AKT II GSK 225/08/LEX, NR 490091; W WYROKU WSA W POZNANIU Z 17 LUTEGO 2011 R., SYGN. AKT I SA/PO 921/10, LEX 842917 I Z DNIA 19 WRZEŚNIA 2007 R., SYGN.. AKT I SA/PO 1179/07, LEX 355259 ORAZ W PIŚMIENNICTWIE M.IN. A. SZEWC KOMENTARZ DO ART. 18A USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM - KOMENTARZ LEX 2012. PRZY CZYM NALEŻY PODNIEŚĆ, ŻE RÓWNIEŻ W SKARDZE DO WSA SKARŻĄCA GMINA POWOŁUJE SIĘ NA W/W WYROKI SĄDÓW ADMINISTRACYJNYCH ŻĄDAJĄC UCHYLENIA ZASKARŻONEJ UCHWAŁY RIO.

MAJĄC NA UWADZE POWYŻSZE SĄD PRZYJĄŁ, ŻE TO ZASKARŻONA UCHWAŁA RIO NARUSZA PRZEPIS ART. 18A UST. 3 USTAWY O SAMORZĄDZIE GMINNYM I NA PODSTAWIE ART. 148, 152 I ART. 200 USTAWY Z 30 SIERPNIA 2002 R. - PRAWO O POSTĘPOWANIU PRZED SĄDAMI ADMINISTRACYJNYMI (DZ. U. NR 153, POZ. 1270 ZE ZM.), ORZEKŁ JAK W SENTENCJI.