Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 952/09
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2009-08-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6115 Podatki od nieruchomości
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 7 ust. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2006 nr 121 poz 844
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - tekst jednolity
article: art. 1, 2 pkt 1, 2, 4, 5 oraz  art. 10
journal: Dz.U. 1997 nr 96 poz 591
law: Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym.

SENTENCJA

Sygn. akt I SA/Kr 952/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 sierpnia 2009 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska, Sędzia: WSA Beata Cieloch (spr.), Sędzia: WSA Bogusław Wolas, Protokolant: Anna Boczkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 sierpnia 2009 r., sprawy ze skargi P. S.A. w J., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 27 sierpnia 2007 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2001 r., I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana do chwili uprawomocnienia się wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 5 600,00 zł (pięć tysięcy sześćset złotych 00/100).


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia 5 marca 2007 r., Nr[...], Burmistrz Miasta odmówił stronie skarżącej P. S.A. w J. stwierdzenia nadpłaty w podatku nieruchomości za 2001 r., w kwocie 157 080,99 zł.

Na uzasadnienie powyższej decyzji organ podatkowy wskazał, że skarżąca spółka wraz z korektą deklaracji, w dniu 15 stycznia 2006 r., złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku od nieruchomości, twierdząc, że posiadane budowle kolejowe i zajęte pod nie grunty, których dotyczy korekta, położone na terenie miasta B., wykorzystywane były wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, tym samym spełniały warunki do zastosowania przez spółkę przepisu art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych w brzmieniu obowiązującym w roku 2001, zwalniającego budowle wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego i zajęte pod nie grunty z podatku od nieruchomości.

Organ podatkowy ustalił, że P. S.A. posiadała koncesję na wykonywanie działalności gospodarczej polegającej na zarządzaniu liniami kolejowymi. Koncesją tą objęte było 7 linii kolejowych, w tym linia kolejowa nr 1 usytuowana na gruntach położonych na terenie miasta B.. Grunty oraz znajdujące się na nich budowle kolejowe wchodzące w skład linii kolejowej nr 1, wykorzystywane były w 2001 r. przez podatnika w ten sposób, iż skarżąca jako koncesjonowany zarządca udostępniła linię kolejową nr 1 N .Sp. z o.o. Ponadto spółka świadczyła w 2001 r. usługi transportowe na rzecz różnych podmiotów gospodarczych na mocy umów. Jedna z umów zawarta była z K. S.A., na podstawie której spółka świadczyła usługi transportowe zaopatrując w piasek posadzkowy różne kopalnie wymienione w załączniku nr 1 do przedstawionej umowy. Druga umowa zawarta była z R. S.A., na podstawie której spółka także świadczyła usługi transportowe na rzecz różnych podmiotów gospodarczych. Zdaniem organu podatkowego skarżąca spółka w 2001 r. wykorzystywała linię kolejową nr 1 usytuowaną na przedmiotowych nieruchomościach głównie w celu świadczenia usług przewozowych, a więc na potrzeby prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. W tym stanie rzeczy organ podatkowy uznał za udowodnione, że przedmiotowe nieruchomości w 2001 r. służyły podatnikowi zarówno na potrzeby transportu publicznego, jak i prywatnego tj. realizowanego na potrzeby własne podatnika. Okoliczności powyższe wyłączają możliwość zastosowania wobec nieruchomości położonych na terenie miasta B. zajętych pod linię kolejową nr 1 zwolnienia z art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatkach i opłatach, lokalnych ze względu na niespełnienie warunku wykorzystania tych gruntów wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego. Tym samym brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku podatnika o stwierdzenie nadpłaty.

Od powyższej decyzji strona skarżąca złożyła odwołanie, wnosząc o jej zmianę i stwierdzenie wnioskowanej nadpłaty. Zdaniem skarżącej, organ podatkowy dokonał niezgodnych z prawdą ustaleń, jakoby budowle i grunty wyłączone przez skarżącą z opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2001 r., nie były wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego.

Decyzją z dnia 27 sierpnia 2007 r., Nr[...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W jej uzasadnieniu zakwestionowano, fakt że skarżąca wykonywała "publiczny transport kolejowy" oraz, że działalność ta, w ramach objętych wnioskiem nieruchomości była świadczona "wyłącznie" w tym celu. Zdaniem organu transport kolejowy dokonywany przez skarżącą spółkę nie był publiczny, albowiem jego przedmiotem były tylko towary, a nie zarobkowe przewozy ludzi i towarów świadczone przez przewoźnika łącznie. Stąd też stwierdzono, że nieruchomości skarżącej nie mogą skorzystać z przedmiotowego zwolnienia podatkowego albowiem nie były przeznaczone wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego ale także na potrzeby skarżącej, w związku z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą.

Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji. Skarżąca zarzuciła:

a) błędną wykładnię art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity z 2006r. Dz.U. Nr 121, póz. 844), zwanej dalej ustawą o podatkach i opłatach lokalnych - w brzmieniu obowiązującym w 2001r., w związku z art. 1, 2 pkt.1, 2, 4, 5 oraz art. 10 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym (Dz.U. Nr 96, póz. 591 z późn. zm.), polegającą na niewłaściwej wykładni pojęć: "publiczny transport kolejowy" oraz "wyłącznie";

b) niewłaściwe zastosowanie art. 72 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity z 2005r. Dz.U. Nr 8, póz. 60 z późn. zm.) -poprzez uznanie, iż nie występuje w niniejszej sprawie nadpłata w podatku od nieruchomości za 2001r. w kwocie 157 080,99 zł;

c) niewłaściwe zastosowanie art. 75 § 4 Ordynacji podatkowej - poprzez uznanie, że skorygowana deklaracja podatkowa budzi wątpliwości;

d) sprzeczność poczynionych przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze ustaleń faktycznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym - poprzez uznanie, iż budowle i grunty wyłączone przez skarżącą spółkę z opodatkowania podatkiem od nieruchomości za 2001r. nie były wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego, a w konsekwencji, że nie występuje tu nadpłata w podatku od nieruchomości za 2001r. w kwocie 157 080,99 zł.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podnosiła powszechną dostępność mienia, objętego wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, do znajdującej się tam infrastruktury kolejowej albowiem w 2001 r. każdy z koncesjonowanych przewoźników kolejowych mógł w każdym momencie, na jednakowych i równych dla wszystkich zasadach realizować na tych liniach przewozy kolejowe. Ponadto zaznaczono, iż infrastruktura kolejowa i zajęte pod nią grunty, które w 2001 r. były związane z przewozami realizowanymi wyłącznie na potrzeby wewnętrzne strony skarżącej - tzw. transport wewnątrzzakładowy -nigdy nie były uważana za tą, która służy realizacji celu publicznego, a więc podlega wyłączeniu z opodatkowania. Skarżąca uznała za nieuzasadniony pogląd jakoby kolejowy transport samych tylko towarów, bez osób, nie może być uznany za publiczny. Strona skarżąca dodała, że budowle kolejowe, których dotyczy wniosek o stwierdzenie nadpłaty i zajęte pod nie grunty, nie były w 2001 r. wykorzystywane wyłącznie lub równocześnie także na inne cele aniżeli publiczny transport kolejowy, dlatego też jej zdaniem została spełniona przesłanka wyłączności, o której mowa w art. 7 ust. l pkt. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadzała się do wykładni pojęcia "publicznego transportu kolejowego", bowiem w świetle podlegającego interpretacji przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, w brzmieniu obowiązującym w 2001r. (wtedy - art. 7 ust. 1 pkt 4) zwolnione od podatku od nieruchomości były budowle wykorzystywane wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego i zajęte pod nie grunty. Ustawodawca nie wprowadził jednak definicji pojęcia "publicznego transportu kolejowego" i w związku z tym organy podatkowe przyjęły wykładnię językową, sprowadzoną w zasadzie do potocznego rozumienia pojęcia przymiotnika "publiczny". Taka wykładnia, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie jest nieprawidłowa.

Sąd podzielił w całości pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2009r. sygn. akt II FSK 8/08 (opubl. Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach - www.nsa.gov.pl), w którym wskazano, że utożsamianie pojęcia "publiczny transport kolejowy" z powszechną dostępnością tego transportu dla każdego, kto chciałby z niego skorzystać, nie jest uzasadnione. Dla oceny zatem czy infrastruktura kolejowa wykorzystywana jest na potrzeby publicznego transportu kolejowego, decydujące jest to, czy zarządca udostępnia linie kolejowe wszystkim potencjalnym użytkownikom - art. 4 pkt 6 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. Nr 96, poz. 591 z poźn. zm.), przez których należy rozumieć licencjonowanych przewoźników, skoro transport kolejowy może być, w myśl art. 4 pkt 5 cyt. ustawy wykonywany tylko przez podmioty uprawnione do wykonywania przewozów kolejowych. Przepisy tej ustawy przestały obowiązywać co do zasady dopiero 1 czerwca 2003r. w związku z wydaniem nowej ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz.U.07.16.94 j.t.) - por. przepisy intertemporalne zawarte w art. 76 -78 tej ustawy). Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznaje za uzasadniony również pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, sprowadzający się do oceny, iż o publicznym charakterze transportu powinno przesądzać to, czy zarządca udostępnia linie kolejowe uprawnionym przewoźnikom kolejowym, a nie tylko, że faktycznie z linii korzystają tylko niektórzy z nich, którzy mają w tym interes gospodarczy, ponieważ odmienne przyjęte przez organy podatkowe w niniejszej sprawie rozumienie wykorzystywania linii kolejowych na potrzeby publicznego transportu kolejowego, pozostaje w sprzeczności z realiami gospodarczymi. Nie może być również uwzględniony pogląd organów podatkowych uznający, że przymiot publicznego transportu powiązany jest wykorzystywaniem linii kolejowych zarówno do przewozu osób jak i rzeczy, a zarazem wykorzystywanie ich tylko do przewozu rzeczy wyklucza charakter publiczny. Skoro z transportu tego mogą korzystać wszyscy uprawnieni przewoźnicy, to takie rozróżnienie nie znajduje prawnego uzasadnienia. Innymi słowy publiczny transport kolejowy równie dobrze może polegać na przewozie osób jak i rzeczy, a o takim walorze nie decyduje przedmiot przewozów, a ich charakter.

"Publiczny charakter" linii kolejowej w rozpoznawanej sprawie nie może być interpretowany, w taki sposób jak uczyniły to organy, a wiec przez pryzmat zawężającej wykładni słownikowej, określającej publiczny jako służący ogółowi, odnoszący się do ogółu ludności. Podobne poglądy zostały wyrażone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2007r. sygn. akt II FSK 14/06 oraz z dnia 24 lutego 2009r. sygn. akt II FSK 1596/07 opubl. Centralna Baza Orzeczeń i Informacji o Sprawach - www.nsa.gov.pl).

Powyższe prowadzi do wniosku, że przyjęta w zaskarżonej do sądu decyzji wykładnia art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy dotycząca publicznego transportu kolejowego nie była uzasadniona, bowiem oparta była na potocznym rozumieniu znaczenia słowa ,,publiczny", a nie uwzględniała kontekstu prawnego, w którym słowo to zostało użyte, czyli wynikających z przepisów prawa warunków wykonywanie transportu kolejowego.

Do rozważenia pozostał drugi warunek zwolnienia podatkowego, wprowadzony w cytowanym przepisie: wyłączne wykorzystywanie budowli i zajętych pod nie gruntów na potrzeby publicznego transportu kolejowego. W zaskarżonej decyzji bez bliższego rozważenia okoliczności faktycznych sprawy przyjęto, że warunek ten nie został spełniony, bowiem skarżąca spółka wykorzystywała przedmiotowe linie kolejowe również do własnych celów.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy podatkowe powinny uwzględnić wskazaną wyżej wykładnię pojęcia "publiczny transport kolejowy" i ocenę prawną przedstawioną przez Sąd w niniejszym wyroku, a także rozważyć czy zarządzana przez stronę skarżącą infrastruktura kolejowa była wykorzystywana wyłącznie na potrzeby publicznego transportu kolejowego tzn. czy była udostępniana uprawnionym przewoźnikom kolejowym na równych prawach, czy też była wykorzystywana przez skarżącą spółkę do jej celów prywatnych.

Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję w całości, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który przewiduje, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

O kosztach sądowych orzeczono w oparciu o art. 200, art. 205 §2 oraz art. 209 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.