Wyrok NSA, sygn. akt GSK 735/04
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2004-12-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne postępowanie
Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym : Przewodniczący Czesława Socha, Sędzia NSA, Sędziowie (NSA Kazimierz Brzeziński, Halina Wojtachnio (spr.), Protokolant Marcin Chojnacki, po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2004r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. L. "[...]" w Białej Podlaskiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 lutego 2004r. sygn.akt 3 I SA/Lu 621/03 w sprawie ze skargi J. L. "[...]" w Białej Podlaskiej na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej z dnia 8 października 2003r. Nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych - oddala skargę kasacyjną -


UZASADNIENIE

W Y R O K

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 21 grudnia 2004 r.

Naczelny Sąd Administracyjny

w składzie następującym:

Przewodniczący Sędzia NSA - Czesława Socha

Sędziowie NSA - Kazimierz Brzeziński

- Halina Wojtachnio (spr.)

Protokolant - Marcin Chojnacki

po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2004 r.

na rozprawie w Izbie Gospodarczej

skargi kasacyjnej J. L. "[...]" w Białej Podlaskiej

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie

z dnia 4 lutego 2004 r. sygn. akt 3 I SA/Lu 621/03

w sprawie ze skargi J. L. "[...]" w Białej Podlaskiej

na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej

z dnia 8 października 2003 r. Nr [...]

w przedmiocie wymiaru należności celnych

- oddala skargę kasacyjną -

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 lutego 2004 r. sygn. akt 3 I SA/Lu 621/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę J. L. - [...] w Białej Podlaskiej na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej z dnia 8 października 2003 r. nr [...] w przedmiocie wymiaru cła.

Zgodnie ze stanem faktycznym, który sąd orzekający przyjął za organami celnymi, strona zgłosiła towary importowane z Chin, zadeklarowane, w celu objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym, na podstawie sześciu dokumentów SAD w dniach: 21 września 1998 r., 2 października 1998 r., 12 października 1998 r., 22 października 1998 r., 4 grudnia 1998 r. oraz w dniu 10 stycznia 1999 r. Zgłoszenia powyższe zostały przyjęte przez organ celny.

Powtórna kontrola, przeprowadzona w marcu 1999 r. wykazała, że strona nierzetelnie deklarowała koszty związane z zakupem importowanych towarów. Ujawniono m.in. umowy z dnia l września 1998 r. i z dnia l lipca 1998 r., zawarte pomiędzy firmą [...] a [...] - agentem strony, który za wykonane czynności związane m.in. z poszukiwaniem kontrahentów, wyszukiwaniem próbek, kontrolą jakości towarów miał otrzymać wynagrodzenie w kwocie 22.480 USD. Tymczasem na konto agenta przelano kwotę 39.840 USD, która była wyższa o 17.360 USD od wynagrodzenia określonego w umowach.

Powyższe okoliczności stanowiły podstawę do wszczęcia postępowania w sprawach towarów zgłoszonych w wyżej wymienionych dokumentach SAD, a następnie do wydania w dniu 11 czerwca 1999 r. przez organ celny pierwszej instancji sześciu odrębnych decyzji, w których ponownie ustalono wartość celną, z uwzględnieniem różnicy pomiędzy kwotą faktycznie przelaną na konto agenta, a kwotą stanowiącą jego wynagrodzenie zgodnie z § 3 pkt l umowy z dnia l września 1998 r. Kwota powyższa, jako stanowiąca dodatkowy koszt związany z zakupem towaru, została proporcjonalnie doliczona do wartości towarów zgłoszonych według dokumentów SAD.

Na skutek odwołania wniesionego przez stronę, Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzjami z dnia 16 maja 2000 r. uchylił powyższe decyzje pierwszoinstancyjne w całości i przekazał sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Postanowieniem z dnia 31 maja 2000 r. połączono wyżej wymienione sprawy do łącznego rozpoznania.

Decyzją z dnia 11 września 2000 r. nr [...] Dyrektor Urzędu Celnego w Białej Podlaskiej uznał za nieprawidłowe zgłoszenia celne zawarte w dokumentach JDA SAD z dnia 21 września 1998 r., 2 października 1998 r., 12 października 1998 r., 22 października 1998 r., 4 grudnia 1998 r. i 12 stycznia 1399 r. w części dotyczącej wartości celnej towarów oraz kwoty wynikającej z długu celnego.

Na skutek odwołania Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia 31 lipca 2001 r. utrzymał decyzję pierwszoinstancyjną w mocy.

W wyniku skargi Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 maja 2002 r. sygn. akt I SA/Lu 978/01 uchylił decyzję organu celnego drugiej instancji.

Dyrektor Izby Celnej w Białej Podlaskiej decyzją z dnia 8 listopada 2002 r. ponownie utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji. Na skutek skargi Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2003 r. sygn. akt I SA/Lu 962/02 uchylił tę decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej.

Po raz kolejny rozpatrując odwołanie strony od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Białej Podlaskiej z dnia 11 września 2000 r. - Dyrektor Izby Celnej w Białej Podlaskiej decyzją z dnia 8 października 2003 r. nr [...] - utrzymał w mocy decyzję organu celnego pierwszej instancji.

Powyższą decyzję Dyrektora Izby Celnej w Białej Podlaskiej zaskarżył Jarosław Lewkowicz, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu celnego. W uzasadnieniu skargi zarzucał, że organ celny nie zastosował się do stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w wyroku z dnia 23 kwietnia 2003 r. sygn. akt I SA/Lu 962/02 i pominął dokumenty zgromadzone w postępowaniu podatkowym.

Oddalając skargę zaskarżonym wyrokiem, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uznał, że decyzje organów celnych obu instancji nie naruszyły prawa. Thanukkody Kumaratnam Puvanendran wprawdzie nie podpisywał przedmiotowych umów, w rzeczywistości jednak wykonywał on na rzecz firmy "[...]" czynności określone w § l tych umów. Powyższa okoliczność jest niesporna między stronami, jak również została potwierdzona przez chińskie władze podatkowe. Dzięki staraniom T.K. [...], strona zakupiła od kontrahentów zagranicznych towary objęte zgłoszeniami celnymi w niniejszej sprawie. Usługi świadczone przez T.K. [...] na rzecz firmy "[...]" polegały wyłącznie na wykonywaniu pewnych czynności faktycznych. Nią był on natomiast upoważniony do zawierania i podpisywania umów z kontrahentami strony, ani też do jej reprezentowania. Według Sądu czynności zrealizowane przez T.K. [...], których finalnym rezultatem był zakup, a następnie importowanie przez stronę towarów i zgłoszenie ich do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym, należy zakwalifikować jako czynności agenta o charakterze pośredniczym a nie przedstawicielskim.

Stosownie do art. 30 § l pkt l lit. a Kodeksu celnego, w celu określenia wartości celnej, do ceny faktycznie zapłaconej lub należnej za przywożone towary dodaje się poniesione przez kupującego, lecz nieujęte w cenie faktycznie zapłaconej lub należnej za towary, koszty prowizji i pośrednictwa, z wyjątkiem prowizji od zakupu.

Stosownie do art. 22 § l pkt 5 Kodeksu celnego - prowizja od zakupu jest opłatą poniesioną przez kupującego na rzecz jego agenta za reprezentowanie go przy zakupie towarów, dla których ustalona jest wartość celna. Sąd orzekający, powołując się na pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2002 r. w sprawie I SA/Łd [...], podzielił stanowisko, że warunkiem zakwalifikowania wynagrodzenia otrzymanego przez agenta jako prowizji od zakupu jest stwierdzenie, że agent wykonujący usługę był upoważniony także do reprezentowania kupującego. Uznał, więc że T.K. [...] otrzymał kwotę 174.589,12 USD z tytułu świadczenia usług agencyjnych. Skoro usługi te nie mogą być uznane za wykonywanie agencji typu przedstawicielskiego, to całe wynagrodzenie wypłacone agentowi należałoby zakwalifikować do kosztów pośrednictwa. Kwota ta w rezultacie powiększa cenę faktycznie zapłaconą lub należną stosownie do treści art. 30 § l pkt l lit. a - Kodeksu celnego. Tymczasem organy celne błędnie zaliczyły, zdaniem Sądu, powyższą kwotę jako prowizję od zakupu i nie wliczyły jej do wartości celnej towarów. Jako koszty pośrednictwa przy zakupie uznano, według Sądu orzekającego, wadliwie, jedynie kwotę stanowiącą różnicę pomiędzy wynagrodzeniem faktycznie wypłaconym agentowi, a wynagrodzeniem wynikącym z umów.

Naruszenie art. 30 § l pkt l lit. a Kodeksu celnego nie należy jednak, według Sądu, do katalogu wad decyzji, skutkujących stwierdzeniem ich nieważności, w związku z tym nie jest możliwe wydanie orzeczenia na niekorzyść skarżącego. Wbrew zarzutom skargi, Sąd orzekający uznał, że organ celny wykonał zalecenia Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 23 kwietnia 2003 r. sygn. akt I SA/Lu 962/02.

Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie zaskarżył w całości Jarosław Lewkowicz, reprezentowany przez radcę prawnego Janusza Siennickiego. W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego zarzucił:

1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię - w szczególności przepisów; art. 22, art. 30, art. 31 ustawy Kodeks celny,

2) naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (nieinformowanie skarżącego o terminach poszczególnych czynności).

W związku z podniesionymi zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, ewentualnie - uchylenie zaskarżonego orzeczenia i rozpoznanie skargi.

W uzasadnieniu powyższej skargi skarżący wywiódł, że w ramach prowadzonej działalności gospodarczej - dokonywał importu towarów handlowych z Chin. Skarżący korzystał z pomocy agenta [...], który wykonywał na jego rzecz w Chinach czynności określone w paragrafie l umowy, jaką firma [...] zawarła z agentem i otrzymywał z tego tytułu wynagrodzenie. Zdaniem kasacji błędne jest stanowisko przyjęte w uzasadnieniu wyroku, uznające kwoty pieniężne przelane przez skarżącego na rachunek agenta za koszty pośrednictwa. Czynności wykonywane przez agenta stanowiły prowizję od zakupu, a zatem nie może być mowy, zdaniem kasacji, o zakwalifikowaniu ich jako kosztów pośrednictwa. Organy celne nie miały wątpliwości, że kwoty płacone na rzecz agenta, a wynikające z zawartych umów, stanowią prowizję od zakupu. Jako koszty pośrednictwa organy celne kwalifikowały tylko i wyłącznie różnicę pomiędzy kwotą wynagrodzenia wynikającą z zawartych umów, a faktycznie przelanymi na rachunek agenta kwotami. Skarżący podnosi, że nie był informowany o terminach czynności podejmowanych przez organy celne, co stanowiło naruszenie przepisów postępowania.

Kasacja stwierdza, że jeżeli Sąd uzna, iż czynności agenta stanowiły prowizję od zakupu, wówczas żadna z kwot wypłaconych agentowi nie powinna podwyższać wartości celnej towaru.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Białej Podlaskiej wniósł o jej oddalenie i wyjaśnił, że skarżący podnosząc zarzut naruszenia w zaskarżonym wyroku przepisów postępowania nie wskazał konkretnych przepisów, jakie zostały naruszone. Nie sprecyzował nadto rodzaju czynności, jak również nie wskazał przepisu postępowania na poparcie zarzutu, że skarżący nie był informowany o terminach tych czynności. Również zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego nie zostały poparte argumentami wskazującymi na błędną wykładnię powołanych w kasacji przepisów art. 22, art. 30 i art. 31 ustawy - Kodeks celny.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna w niniejszej sprawie została wniesiona przez pełnomocnika skarżącego w trybie art. 173 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, zwanej dalej ustawą procesową).

W myśl art. 174 ustawy procesowej, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybianie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna powołująca drugą z podstaw kasacyjnych powinna wskazywać, które przepisy ustawy procesowej zostały przez sąd naruszone, podać na czym to naruszenie polegało i wykazywać, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wysokie wymagania stawiane skardze kasacyjnej, przewidziane w ustawie procesowej, nawiązują do ustanowionego w tej ustawie przymusu adwokacko-radcowskiego do sporządzenia skargi (art. 175 § l).

Regulacja ta ma na celu zapewnienie skardze kasacyjnej odpowiedniego poziomu merytorycznego i formalnego. Od adwokata czy radcy prawnego, jako profesjonalistów, można oczekiwać znajomości przepisów procedury obowiązującej w postępowaniu sądowym i biegłości w pisaniu pism procesowych. Skarga kasacyjna winna odpowiadać wymaganiom określonym w art. 176 ustawy procesowej. Sprecyzowanie zarzutów skargi kasacyjnej jest również i dlatego istotne, że sąd kasacyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a strony mogą przytaczać jedynie nowe uzasadnienie zarzutów. Sąd kasacyjny bierze pod rozwagę z urzędu tylko nieważność postępowania (art. 183 ustawy procesowej).

Ze względu na wskazane wyżej rozważania stwierdzić należy, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna nie odpowiada tym wymaganiom. Skarżący opierając skargę kasacyjną na zarzucie naruszenia przepisów postępowania nie podał żadnych przepisów, których naruszenie zarzuca.

Nie wskazał też żadnych przepisów postępowania, które Sąd orzekający w pierwszej instancji naruszył, a przecież kasacja musi być skierowana do wyroku, a nie decyzji organów celnych.

Ze względu na nieprawidłowy sposób sformułowania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przepisów postępowania, nie zostały w sposób skuteczny podważone ustalania faktyczne, które stanowiły podstawę wydanego przez Sąd pierwszej instancji wyroku. W przypadku bowiem wadliwego sformułowania zarzutu naruszenia przepisów postępowania - Naczelny Sąd Administracyjny jest związany ustaleniami faktycznymi poczynionymi w zaskarżonym wyroku. Musi zatem te ustalenia uznać za wiarygodne i na tej podstawie ocenić zasadność naruszenia przepisów prawa materialnego.

W świetle ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji - agent strony skarżącej otrzymywał wynagrodzenie, które należałoby zakwalifikować do kosztów pośrednictwa.

Skarżący zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 20, art. 30 i art. 31 ustawy - Kodeks celny zaniechał wskazania paragrafów i punktów tych przepisów oraz nie sprecyzował na czym błędna wykładnia tych przepisów przez Sąd pierwszej instancji miałaby polegać.

Stwierdzić należy, że nie jest rolą Naczelnego Sądu Administracyjnego, jako sądu kasacyjnego, domniemywanie czego i których konkretnie przepisów zarzuty skargi kasacyjnej dotyczą. Dlatego Sąd kasacyjny jest zwolniony od rozważania tak ogólnie przytoczonych zarzutów kasacji, przyjmując ustalenia Sądu pierwszej instancji za wiążące i wnioski wynikające z brzmienia art. 30 § l pkt l lit. a ustawy - Kodeks celny.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy procesowej z dnia 30 sierpnia 2002 r. - skargę oddalił.