Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt II SA/Bk 122/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2018-05-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 66 ust. 1 pkt 3
journal: Dz.U. 2017 poz 1332
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder, Protokolant sekretarz sądowy Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 maja 2018 r. sprawy ze skargi R. C. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania czynności doprowadzających lokal mieszkalny do odpowiedniego stanu technicznego oddala skargę


UZASADNIENIE

Po interwencji R. C. - właścicielki mieszkania nr [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] w S., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta S. (dalej: PINB) prowadził postępowanie w przedmiocie "nieprawidłowości w istniejących przewodach kominowych i szachcie instalacyjnym znajdujących się w lokalach mieszkalnych nr [...]". Interwencja dotyczyła nawiewania nieczystości gazowych z pionu hydraulicznego do lokalu nr [...]. Spowodowała przeprowadzenie kontroli na miejscu w dniu [...] sierpnia 2017 r., a następnie wszczęcie postępowania w ww. przedmiocie.

W postępowaniu tym, postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2017 r. wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 i 3 w związku z art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: P.b.), PINB zobowiązał Wspólnotę M. przy ul. [...] w S. do przedstawienia oceny stanu technicznego komina z przewodami instalacyjnymi oraz szachtu instalacyjnego zlokalizowanego bezpośrednio przy kominie wentylacyjnym i ścianie szczytowej przynależnych do mieszkań nr [...]. Jak wskazał PINB, ocena techniczna powinna odpowiadać na następujące pytania: czy komin wentylacyjny oraz szacht instalacyjny jak również sposób wykonanych do komina podłączeń spełniają obowiązujące normy i przepisy, czy przewody kominowe są szczelne i ewentualnie w jaki sposób usunąć nieprawidłowości, jeśli występują. Postanowienie zostało utrzymane w mocy przez P. Wojewódzkiego Inspektora nadzoru Budowlanego w B. (dalej: PWINB), po rozpoznaniu zażalenia R. C.

Wymagana ocena techniczna została przedłożona w dniu [...] października 2017 r. Sformułowano w niej szereg zaleceń, m.in. aby w mieszkaniu nr [...] wypełnić zaprawą cementową przejścia rur instalacyjnych do szachtu instalacyjnego oraz zamontować nawiewnik w oknie kuchennym. Uzupełnienie oceny technicznej zostało przedłożone w dniu [...] października 2017 r. wraz z protokołem z kontroli oraz czyszczenia przewodów wentylacyjnych z dnia [...] października 2017 r. Także rzeczoznawca udzielał dodatkowych pisemnych wyjaśnień w związku z zastrzeżeniami do oceny zgłoszonymi przez R. C.: w piśmie z dnia [...] listopada 2017 r. wskazał, że istnieją nieprawidłowości w konstrukcji komina ponad dachem, jednakże w części powstały one na etapie budowy oraz m.in. utrudniają wymagany ciąg kominowy, mogą powodować mieszanie strumieni powietrza z różnych mieszkań (w skrajnych przypadkach cofanie powietrza zużytego w jednym pomieszczeniu do pomieszczenia w innym lokalu), jednakże nie muszą być usunięte niezwłocznie; w piśmie z dnia [...] listopada 2017 r. wyjaśnił wątpliwości odnośnie nieujęcia w ocenie pochłaniacza oparów i różnicy między pochłaniaczem a okapem.

W takim stanie faktycznym PINB, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b., wydał w dniu [...] grudnia 2017 r. trzy decyzje:

- nr [...], w której nakazał Wspólnocie M. wykonanie czynności i robót przy konstrukcji komina i szachtu instalacyjnego znajdującego się w lokalach mieszkalnych nr [...] w budynku wielorodzinnym przy ul. [...] w S. poprzez: wydzielenie, do poziomu odporności ogniowej stropu, szachtu instalacyjnego w lokalu usługowym w piwnicy budynku (usunięcie wmontowanych materiałów termomodernizacyjnych z przestrzeni szachtu i obetonowanie rur z jednoczesnym montażem przejść ognioochronnych na rurach wodnych i rurze kanalizacyjnej do klasy EI60 – z wymaganą odpornością ogniową dla stropów budynków klasy C); wydzielenie, do poziomu odporności ogniowej stropu, szachtu instalacyjnego pomiędzy mieszkaniami i nad mieszkaniem nr [...] (np. poprzez wpuszczenie ognioochronnej pianki poliuretanowej do zabezpieczenia przejść instalacyjnych do klasy EI60 – z wymaganą odpornością ogniową dla stropów budynków klasy C); zdemontowanie przedłużenia kanałów wentylacyjnych z rur PVC z mieszkania nr [...] i zamontowanie na wylotach wszystkich kanałów wentylacyjnych nasad kominowych (np. typu "tulipan"); po zamontowaniu nasad kominowych zamurowanie wszystkich połączeń między wylotami kanałów wentylacyjnych z poszczególnych lokali i między szachtem instalacyjnym oraz zamurowanie wylotów bocznych;

- nr [...], w której nakazał R. C. wypełnienie zaprawą cementową przejścia rur instalacyjnych z kuchni do szachtu instalacyjnego przyległego bezpośrednio do mieszkalnia;

- nr [...], w której nakazał A. i W. P. (właścicielom mieszkania nr [...]) demontaż wentylatora łazienkowego i powiększenie otworu wlotowego do kanału wentylacyjnego (do wym. 14x14cm) lub wymiany tego wentylatora na wentylator o większej wydajności.

W każdej z ww. decyzji PINB zobowiązał do wykonania czynności pod nadzorem osoby o stosownych uprawnieniach, w sposób określony w ocenie stanu technicznego z dnia [...] października 2017 r. (uzupełnionej w dniu [...] października 2017 r.) oraz zobowiązał do powiadomienia organu o wykonaniu obowiązku oraz przedłożenia oświadczenia osoby uprawnionej potwierdzającego wykonanie robót zgodnie z opinią techniczną i przepisami. Termin wykonania obowiązków w każdej z ww. decyzji określił na 31 maja 2018 r.

PINB wskazał, że podczas kontroli w dniu [...] sierpnia 2017 r., przeprowadzonej w obecności interweniującej i przedstawiciela zarządcy budynku, ustalono, że: lokal mieszkalny nr [...] znajduje się na drugim piętrze budynku; w ścianie tego lokalu pomiędzy kuchnią i łazienką znajduje się komin z przewodami wentylacyjnymi oraz pion kanalizacji sanitarnej i wodociągowej; piony kanalizacyjne umieszczone są przy zewnętrznej ścianie budynku, a przy pionach kanalizacyjnych (w kierunku wnętrza lokali) przewody wentylacyjne; przewody wentylacyjne odrębne dla poszczególnych lokali mieszkalnych rozpoczynają się od stropów kondygnacji, na których znajdują się lokale mieszkalne i im wyżej położony lokal tym przewód jest umieszczony bliżej wnętrza lokalu; komin na parterze ma wymiar ok. 75x48cm, na pierwszym piętrze 95x46cm, na drugim piętrze 115x45cm, na trzecim piętrze 134x45cm; lokale mieszkalne nr [...] posiadają dwa kanały wentylacyjne - łazienkowy i kuchenny. Odnośnie poszczególnych lokali dokonano następujących ustaleń:

- lokal nr [...] (parter) - w kuchni do otworu wentylacyjnego podłączony jest (rurą spiro) okap kuchenny z wyciągiem mechanicznym, dodatkowo w pomieszczeniu kuchni w przewodzie tym wykonany został drugi otwór (średnica ok. 7cm) umieszczony poniżej podłączenia okapu do przewodu wentylacyjnego; w pomieszczeniu łazienki zamontowany jest wentylator elektryczny, włączany ręcznie;

- w pozostałych lokalach w tym pionie (lokale nr [...]) pomieszczenia kuchni i łazienki posiadają wentylację grawitacyjną obsługiwaną przez (umieszczone pod sufitem) otwory wentylacyjne. We wszystkich mieszkaniach (nr [...]) w kuchni znajdują się kuchenki na gaz butlowy.

Podczas kontroli w dniu [...] sierpnia 2017 r. PINB stwierdził, że przy włączonym w lokalu nr [...] okapie elektrycznym w kuchni i wentylatorze w łazience, w otworze szachtu kanalizacyjnego w łazience lokalu nr [...] występują zawirowania powietrza - zwiększony nawiew powietrza. Natomiast przy wyłączonych ww. urządzeniach, takie zawirowania w lokalu nr [...] nie występują. Wskazał na uzyskane w trakcie postepowania ocenę techniczną i jej uzupełnienia oraz ocenił, że istnieje konieczność zobowiązania R. C., jak też Wspólnoty M. i właścicieli lokalu nr [...] do wykonania obowiązków wynikających z ocen sporządzonych przez uprawnione osoby.

Odwołanie od decyzji PINB z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] złożyła R. C., która wniosła o jej uchylenie w obszarze nałożenia na nią obowiązków wypełnienia zaprawą cementową ubytku ściany szachtu wodno – kanalizacyjnego w miejscu doprowadzenia rur do kuchni oraz niepodjęcia natychmiastowych decyzji mających na celu usunięcie przyczyn zatruwania powietrza w jej lokalu i błędne uznanie, że zatruwanie powietrza produktami spalania nie zagraża jej zdrowiu i życiu. Odwołująca się wskazała, że ściany pionu instalacyjnego stanowią nieruchomość wspólną. W tej ścianie występuje nieszczelność, która jest spowodowana ubytkiem ściany pionu powstałym na etapie doprowadzenia rur wodno – kanalizacyjnych z tego pionu do jej lokalu. Skoro ściana jest częścią wspólną nieruchomości, to zobowiązania w zakresie części wspólnych obciążają Wspólnotę. Wskazała, że powietrze w jej lokalu jest zatruwane, nawiewane do jej lokalu za pośrednictwem: wlotu z pionu hydraulicznego budynku do łazienki, wlotu z komina wentylacyjnego łazienki do łazienki (od miesiąca), ubytków ściany pionu wodno – kanalizacyjnego w miejscu doprowadzenia rur do kuchni.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. znak [...] PWINB utrzymał decyzję pierwszoinstancyjną w mocy. Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną dokonane przez PINB. W ocenie PWINB, obowiązek uszczelnienia ściany szachtu wodno-kanalizacyjnego przynależnej do mieszkania nr [...] dotyczy miejsca przejścia rur wodno-kanalizacyjnych (obsługujących mieszkanie nr [...]) do szachtu instalacyjnego (części wspólne budynku), zatem zakres robót obejmuje wyłącznie roboty w części budynku przynależnej do mieszkania skarżącej. Stąd obowiązek nałożono na właściciela mieszkania.

Zdaniem PWINB, niezasadny jest zarzut niezbadana nawiewania gazów spalinowych do mieszkania odwołującej się, bowiem materiał dowodowy tego nie potwierdza, zaś strona nie przedłożyła żadnego kontrdowodu na potwierdzenie istnienia nawiewu gazów spalinowych. Jak wskazał PWINB, czynności nakazane trzema wydanymi przez PINB decyzjami spowodują usunięcie sygnalizowanych nieprawidłowości i niedogodności. Organ odwoławczy wskazał, że brak zgody strony na treść decyzji nie zawsze oznacza, że decyzja jest niezgodna z prawem.

Skargę na decyzję organu odwoławczego z dnia [...] stycznia 2018 r. złożyła do sądu administracyjnego R. C. Zarzuciła nieujawnienie faktycznych przyczyn nawiewu zużytego powietrza z szachtu instalacyjnego do jej lokalu oraz:

- naruszenie prawa materialnego, tj.

1). nieprawidłowe zastosowanie art. 66 P.b. poprzez dokonanie błędnej subsumcji stanu faktycznego i błędne zastosowanie tego przepisu wobec właściciela lokalu, podczas gdy dotyczy on wyłącznie właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego i utrzymania obiektu budowlanego w należytym stanie;

2. naruszenie przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:

- art. 7, art. 77, art. 80 K.p.a. poprzez niewystarczające rozpatrzenie, zebranie i ocenę materiału dowodowego, w tym nieuwzględnienie całego materiału wideo;

- art. 75 w związku z art. art. 78 K.p.a. poprzez nieuwzględnienie żądania skarżącej o przeprowadzenie, w obecności świadków, dowodu z obserwowania silnego strumienia powietrza nawiewanego z szachtu do lokalu skarżącej, przy maksymalnym poziomie mocy wentylatorów pracujących w mieszkaniu nr [...] - w celu ujawnienia, że lokal skarżącej jest miejscem gromadzenia nieczystości gazowych wdmuchiwanych w czasie pracy wentylacji mechanicznej w mieszkaniu nr [...];

- art. 79 K.p.a. polegające na niezawiadomieniu skarżącej o terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin i badania przewodów kominowych i szachtu instalacyjnego w lokalach, przez osobę z uprawnioną;

- niewyjaśnieniu, jaki faktyczny wpływ miałoby usunięcie dziury w ścianie mieszkania skarżącej, w miejscu przejścia rur instalacyjnych, na prawidłowe działanie wentylacji i na usunięcie nadmuchu do szachtu i przez szacht do łazienki i do kuchni lokalu skarżącej, przy pracujących wentylatorach w mieszkaniu nr [...];

- art. 79a K.p.a. polegające na niewskazaniu przesłanek zależnych od skarżącej, które nie zostały spełnione na dzień wysłania przez organ informacji o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, w tym niewskazanie potrzeb dostarczenia protokołu z badania zawartości zużytego powietrza wdmuchiwanego do lokalu skarżącej na potwierdzenie jego szkodliwości.

W uzasadnieniu skargi uzupełniono zarzuty o wskazanie, że: nałożono obowiązki bez ujawnienia faktycznych przyczyn nawiewu do lokalu; brak jest podstaw do zobowiązywania skarżącej do powiadamiania organu o wykonaniu obowiązku i przedłożenia oświadczenia osoby uprawnionej potwierdzającej wykonanie robót.

Zdaniem skarżącej, za przedwczesne uznać należy przyjęcie, że nieczystości gazowe przedostają się przez otwór w ścianie, w miejscu przejścia rur do kuchni skarżącej, dlatego że nie ujawniono w jaki sposób nieczystości gazowe docierają z mieszkania nr [...] do tego otworu – przy prawidłowym podłączeniu kanałów wentylacyjnych, ich szczelności i prawidłowym wykonaniu szachtu. Skarżąca zakwestionowała ustalenie organów, że nadmuchiwane do jej mieszkania powietrze nie stanowi zagrożenia dla zdrowia, jak też że niezbędne jest zwiększenie mocy wentylatorów w mieszkaniu nr [...]. W jej ocenie, pominięto nagrania wideo, zwłaszcza nagranie wskazujące, że po kontroli w dniu [...] sierpnia 2017 r. nadmuch zanikał. Bezpodstawnie nie przeprowadzono dowodu z obserwacji nawiewu przy różnej mocy pracy wentylatorów w mieszkaniu nr [...]. Wskazała, że należało koniecznie ujawnić, którędy zapachy z mieszkania nr [...] docierają do wnętrza szachtu, co wymagało dopuszczenia dowodu z dodatkowej oceny. Zarzuciła, że osoba o nieodpowiednich uprawnieniach wykonała czyszczenie przewodów wentylacyjnych. Wniosła o nakazanie właścicielowi mieszkania nr [...] nieużywania wywiewnej wentylacji mechanicznej do chwili usunięcia przyczyn nieprawidłowości.

Skarżąca sprecyzowała stanowisko w piśmie procesowym z dnia 17 maja 2018 r. Z dodatkowych okoliczności wskazała: treść odpowiedzi podsekretarza stanu w Ministerstwie Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej na interpelację nr 10328 w sprawie interpretacji przepisów ustawy P.b., potwierdzającą – w jej ocenie – trafność zarzutu nieprawidłowego zastosowanie wobec niej (jako właściciela lokalu) przepisu art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. Wskazała, że nieszczelności powstałe przy wznoszeniu obiektu nie są wystarczającą przesłanką do nałożenia na nią obowiązków jak w zaskarżonej decyzji. Podkreśliła nieudolność i nierzetelność w gromadzeniu materiału dowodowego, w tym niezrozumiały brak zgody na obserwację zmiany siły nadmuchu w warunkach zapewniających obiektywizm, pominięcie informacji o odczuwalnej rosnącej koncentracji wilgoci i intensywności zapachu z mieszkania nr [...] utrudniających oddychanie. Wskazała, że zasugerowanie konieczności montażu nawiewników w ościeżnicy okiennej w kuchni mieszkania nr [...] jest niezasadne, skoro kanał kuchenny leżący w bezpośredniej bliskości uchylonego okna ma 4 razy mniejszą wydajność od kanału łazienkowego. W jej ocenie, problem leży w niewydolności kanału, który nie jest w stanie odprowadzić wystarczającej ilości doprowadzonego przez uchylone okno powietrza, większej od możliwości nawiewnika. Wskazała, że nadal istnieją uzasadnione wątpliwości czy prawidłowo oceniono stan techniczny kanałów wentylacyjnych; czy rzetelnie oceniono prawidłowość podłączenia wentylacji mechanicznej w lokalu nr [...]. W ocenie skarżącej, organ wydał decyzję pomimo niewyjaśnienia przyczyn zaniku ciągu w łazience i pojawienia się ciągu w kuchni jej lokalu, po demontażu rur P.C.V. Organ nieprawidłowo ocenił, że zużyte powietrze z mieszkania nr [...], zawierające wilgoć, zarodniki grzyba, produkty spalania gazu butlowego, produkty obróbki termicznej potraw, produkty procesów fizjologicznych 5 osób w nim zamieszkujących, gęsto wypełniające jej lokal, nie stanowi zagrożenia dla zdrowia skarżącej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga podlega oddaleniu.

W skardze zarzucono naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, które miały wpływ na wynik sprawy. Zarzutów tych sąd nie podziela, bowiem nie podważają legalności wydanych w sprawie decyzji.

Podstawą prawną zaskarżonej decyzji jest przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), dalej: P.b., zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku.

Literalne brzmienie powyższego przepisu wskazuje, że dotyczy on obiektu budowlanego jako całości ("w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany"). Zatem, co do zasady, interwencja organu nadzoru budowlanego podjęta na jego podstawie powinna być kierowana do właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego. Taki sposób rozumienia i zastosowania przepisu art. 66 ust. 1 P.b. wynika z przeważającej linii orzecznictwa oraz jest formułowany w poglądach doktryny (vide np. A. Despot – Mładanowicz, komentarz do art. 66 P.b., System Informacji Prawnej Lex oraz np. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2012 r., II OSK 2233/10, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Wskazuje się w szczególności, że generalnie nakazy określone w art. 66 ust. 1 P.b. mają na celu utrzymanie w należytym stanie budynku jako całości i dotyczą usunięcia nieprawidłowości samego obiektu.

Zauważyć jednak należy, że zarówno organy administracji jak i sądy administracyjne rozstrzygają sprawy indywidualne, uwarunkowane konkretnymi okolicznościami, co wymaga uwzględnienia tychże konkretnych okoliczności sprawy w konkretnym stanie faktycznym. Stąd też i w orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, zgodnie z którym jeśliby w sprawie prowadzonej na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. zły stan techniczny lokalu oddziaływał na cały obiekt, wówczas możliwe jest nałożenie obowiązku wykonania określonych robót budowlanych w lokalu bądź w lokalach. W takim przypadku chodzi o roboty budowlane w lokalu, które mają na celu utrzymanie w należytym stanie obiektu budowlanego jako całości lub jego części (np. powoływany wyrok NSA w sprawie II OSK 985/08). W ocenie sądu, z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszym przypadku.

Kontrolowane postępowanie wszczęte zostało na skutek interwencji skarżącej zgłaszającej uciążliwy, a nawet zagrażający jej zdrowiu, nawiew do należącego do niej lokalu nr 61, mający miejsce "z pionu hydraulicznego". Celem sprawdzenia zgłoszonych okoliczności przeprowadzono w dniu 8 sierpnia 2017 r. kontrolę, w trakcie której – w obecności skarżącej, która ustaleń protokołu nie zaakceptowała – ustalono, że: "Podczas kontroli przy włączonym okapie w pomieszczeniu kuchni oraz włączonym wentylatorze w pomieszczeniu łazienki lokalu na parterze w otworze pionu instalacji kanalizacyjnych znajdującym się w łazience lokalu nr [...] widoczny był ruch zawieszonych przez Panią C. na nitkach papierków z folii aluminiowej. Przy wyłączonym okapie oraz wentylatorze w mieszkaniu na parterze ruch ten był niewidoczny (umieszczone na nitce papierki folii aluminiowej nie poruszały się)". Także w sporządzonej w sprawie ocenie technicznej z dnia [...] października 2017 r. znalazło się ustalenie o przedostawaniu się zapachów przez szacht instalacyjny podczas czynności gotowania na kuchence gazowej w mieszkaniu nr [...] (s. 12 oceny technicznej). Potwierdzone zostały zatem w trakcie postępowania nieprawidłowości zgłaszane przez skarżącą. Tym samym, w ocenie sądu, zbędne było wymaganie od organu analizowania i ustosunkowania się do załączanych przez skarżącą materiałów wideo, skoro okoliczności nawiewu, zwłaszcza podczas pracy wentylatora i okapu w mieszkaniu nr [...], nie były kwestionowane przez organy. Stąd też w zakresie naruszeń przepisów procesowych, tj. art. 78 § 1 i art. 80 K.p.a. dotyczących dopuszczenia i przeanalizowania dowodu z materiałów wideo sąd nie stwierdził naruszeń prawa.

Celem wszechstronnego ustalenia przyczyn nieprawidłowości dopuszczono w sprawie dowód z oceny technicznej. W postanowieniu PINB z dnia [...] sierpnia 2017 r. szczegółowo sformułowano wymagania co do jej treści oraz zobowiązano biegłego do wskazania sposobu usunięcia nieprawidłowości. Ocena techniczna została sporządzona w dniu [...] października 2017 r., a następnie była trzykrotnie uzupełniana: po raz pierwszy na wezwanie PINB (k. 69 oraz k. 85 akt adm.), a następnie z własnej inicjatywy biegłego (k. 90 i 100 akt adm.), w tym na skutek zgłaszanych przez skarżącą pisemnych zastrzeżeń (pisma z dnia [...] października, [...] listopada, [...] listopada 2017 r.).

Z przedłożonej oceny technicznej zawierającej również materiał fotograficzny wynika, że biegły w dniach [...] października 2017 r. dokonał wizji lokalnej w budynku i dostępnych lokalach, którą to wizję lokalną uzupełnił o lokale nr [...] oraz dach budynku w dniu [...] października 2017 r. Jak wskazał, wizji dokonał po zapoznaniu się z dokumentacją budynku oraz wykonał inspekcję TV. Następnie biegły sformułował wnioski końcowe, które są obszerne, wskazują na szereg nieprawidłowości w zakresie drożności kanałów wentylacyjnych, wydzielenia szachtu instalacyjnego do określonego poziomu odporności ogniowej, zasadności istnienia przedłużenia kanałów wentylacyjnych z rur PCV z mieszkania skarżącej nr [...] ponad dach budynku, nieszczelności połączeń między wylotami kanałów wentylacyjnych z poszczególnych lokali i szachtem instalacyjnym, mocy wentylatora i wielkości kratki wentylacyjnej w mieszkaniu nr [...] oraz – odnośnie mieszkania skarżącej – nieszczelności przejścia rur instalacyjnych do szachtu instalacyjnego i braku nawiewnika w oknie kuchennym (s. 14 oceny technicznej z dnia [...] października 2017 r.). Także w uzupełnieniu tej oceny (z dnia [...] października 2017 r.) sformułowano szereg podsumowujących zaleceń dotyczących zarówno budynku jako całości (m.in. wydzielenia do poziomu odpowiedniej odporności ogniowej stropu szachtów instalacyjnych, zdemontowanie przedłużenia kanałów wentylacyjnych z rur PCV z mieszkania nr [...]), jak i trzech mieszkań: nr [...] na parterze (demontaż wentylatora łazienkowego i zastąpienie kratką wentylacyjną o większej średnicy lub zamontowanie wentylatora o większej wydajności), nr [...] (oczyszczenie lub usunięcie siatki w kratce wentylacyjnej w łazience – bezterminowo) oraz mieszkania skarżącej nr [...] (wypełnienie zaprawą cementową przejścia rur instalacyjnych do szachtu instalacyjnego oraz jako zalecenie nieobligatoryjne, bezterminowe – zamontowanie nawiewnika w oknie kuchennym). Większość z ww. zaleceń, za wyjątkiem wyraźnie wskazanych jako bezterminowe, nakazano wykonać do dnia [...] maja 2018 r.

Zauważyć przy tym należy, że ocenę uzupełniającą sformułowano po dokonanych pracach polegających na oczyszczeniu kominów wentylacyjnych i zapewnieniu ich drożności oraz stwierdzeniu istnienia ciągu kominowego. Oczyszczenie kominów (udokumentowane zdjęciami) umożliwiło dokładniejszy wgląd w ich stan. Wskazać należy, w nawiązaniu do zarzutów skarżącej, że osoba, która wykonała czyszczenie kominów posiada uprawnienia budowlane uprawniające ją do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych, wodociągowych i kanalizacyjnych (k. 83 akt adm.). Nadto, protokół z kontroli i czyszczenia przewodów wentylacyjnych sporządzono w dniu [...] października 2017 r., zaś uzupełnienie oceny technicznej nosi datę [...] października 2017 r. i nie zawiera uwag odnośnie oczyszczenia kominów.

Mając na uwadze powyższe, w szczególności zakres sporządzonej oceny technicznej, kilkakrotność i zakres jej uzupełnienia, ustosunkowywanie się przez biegłego do zastrzeżeń zgłaszanych przez skarżącą oraz – zdaniem sądu – logiczność i zrozumiały charakter wywodów biegłego, nie sposób zakwestionować wydanej w stosunku do skarżącej decyzji jako opartej na niewszechstronnie zebranym materiale dowodowym

W tej konkretnej sprawie prowadzone postępowanie zakończyło się trzema decyzjami, wydanymi na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. w stosunku do Wspólnoty M. oraz w stosunku do właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych. Nie jest to bez znaczenia. Wydane trzy decyzje należy bowiem – w kontekście wniosków sporządzonej i uzupełnionej oceny technicznej - brać pod uwagę łącznie i we wzajemnym powiązaniu. Łączne rozpatrywanie konkluzji oceny technicznej czyni zrozumiałym wydanie oddzielnej decyzji w stosunku do skarżącej jako właścicielki konkretnego lokalu. Nie może bowiem ujść uwadze, że sporne w sprawie zagadnienie prawidłowego funkcjonowania i użytkowania instalacji kominowej (wentylacyjnej) dotyczy całego obiektu, bowiem piony biegną przez wszystkie kondygnacje i jak wykazano – funkcjonują we wzajemnym powiązaniu mogąc powodować wzajemne oddziaływanie na wentylację w poszczególnych mieszkaniach. A zatem wyłącznie czynności podjęte jednocześnie, kompleksowo i w stosunku do wszystkich części obiektu budowlanego związanych z funkcjonowaniem wentylacji przyczynią się do rozwiązania problemu. Stąd też, zdaniem sądu, uzasadnione było nakazanie wykonania czynności zaleconych w opinii technicznej, w tym także wobec właścicieli pojedynczych lokali, a zatem i wobec skarżącej. Mając na uwadze sposób funkcjonowania wentylacji nie sposób zakwestionować, że nieszczelności w mieszkaniu skarżącej mogą mieć, w powiązaniu z innymi nieprawidłowościami, wpływ na funkcjonowanie całej wentylacji. Prace wykonane w mieszkaniu skarżącej, zalecone w opinii technicznej, mogą się przyczynić do poprawy wentylacji jej mieszkania (zatrzymanie cofania się powietrza) i poprawy funkcjonowania wentylacji obiektu budowlanego jako całości. Dodać przy tym należy, że obowiązek wykonania prac w konkretnym lokalu, od jego strony wewnętrznej, w granicach przysługującego właścicielowi prawa własności, nie mógł zostać skierowany do Wspólnoty M. Stąd też nałożenie obowiązków na skarżącą było uzasadnione także przy uwzględnieniu podstawy prawnej wydanej decyzji, tj. art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b.

Odnośnie pozostałych zarzutów skargi wskazać należy, że na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. organ ma obowiązek nakazać "usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości określając termin ich wykonania". Celem tej regulacji jest doprowadzenie nieodpowiedniego stanu technicznego do stanu odpowiedniego. Zatem to organ decyduje, w jaki sposób usunięcie nieprawidłowości ma się odbyć oraz jest zobowiązany zapewnić bezpieczny dla użytkowników, zgodny z wymogami technicznymi sposób doprowadzenia obiektu do odpowiedniego stanu technicznego. Stąd też organ dysponuje pewną swobodą co do sposobu "nakazania usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości". Zdaniem sądu, wpisuje się w tę swobodę i nie stanowi dowolności zobowiązanie, aby obowiązek skarżącej został wykonany przez osobę o stosownych uprawnieniach i aby skarżąca powiadomiła organ o wykonaniu obowiązku. Identyczne wymaganie zostało skierowane do wszystkich pozostałych zobowiązanych podmiotów.

Także zarzut braku powiadomienia skarżącej o terminie oględzin dokonanych przez rzeczoznawcę jest nieskuteczny. Wizja lokalna przeprowadzona przez biegłego nie stanowi dowodu z oględzin, o którym mowa w art. 79 § 1 K.p.a., a jest elementem oceny biegłego. Końcowa ocena techniczna stanowi dowód w sprawie w rozumieniu ww. przepisu. Zatem biegły nie był zobowiązany do powiadamiania skarżącej w trybie art. 79 § 1 K.p.a. o terminie przeprowadzenia wizji lokalnej.

Nie wynika również z akt sprawy, aby zgłoszone przez skarżącą uciążliwości stanowiły zagrożenie dla jej zdrowia lub życia. Nie stwierdzono tak poważnych konsekwencji nieprawidłowości w budynku ani podczas kontroli w dniu [...] sierpnia 2017 r., ani w ocenie technicznej. Także w uzupełnieniu oceny (pismo z dnia [...] listopada 2017 r., k. 90 akt adm.) nie wskazano na konieczność niezwłocznego usunięcia nieprawidłowości. Skarżąca, poza własnym stanowiskiem, nie przedstawiła dowodów na istnienie zagrożenia dla jej zdrowia lub życia. Sąd nie neguje istnienia sygnalizowanych również na rozprawie problemów zdrowotnych skarżącej, jednak brak jest dowodów na ich związek z nieprawidłowości stwierdzonymi w trakcie niniejszego postępowania.

Zdaniem sądu, niewskazanie przez organ w zawiadomieniu w trybie art. 10 § 1 K.p.a. na przesłanki zależne od strony, które nie zostały na dzień wysłania informacji spełnione lub wykazane, co może skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem strony, nie miało wpływu na wynik sprawy. Zdaniem skarżącej, organ nie pouczył ją o możliwości dostarczenia protokołu z badania zawartości zużytego powietrza. Jednakże to nie organ nadzoru budowlanego jest właściwy w sprawach dotyczących jakości powietrza, a inne organy, w tym Inspekcji Sanitarnej.

Odnośnie żądania nakazania właścicielowi mieszkania nr [...] zaprzestania użytkowania wentylatora do czasu usunięcia szkodliwego nawiewu wskazać należy, że do właściciela mieszkania nr [...] została skierowana odrębna decyzja, zaś niniejsze postępowanie dotyczyło wyłącznie decyzji z dnia [...] grudnia 2017 r. odnoszącej się do właściciela mieszkania nr [...].

Reasumując należy stwierdzić, że okoliczności tej konkretnej sprawy uzasadniały wydanie - na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 P.b. - zaskarżonej decyzji wobec skarżącej jako właścicielki lokalu. Nie stwierdzono w tym zakresie naruszenia przepisów procesowych i materialnych wskazanych w skardze.

Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) orzeczono jak w sentencji.

Sąd nie orzekł w przedmiocie zwrotu kosztów sądowych oraz kosztów dojazdu do sądu, bowiem zwrot ten ma miejsce wyłącznie w sytuacji uwzględnienia skargi (art. 200 p.p.s.a.). W przypadku oddalenia skargi stronie skarżącej koszty nie są zwracane.