Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt IV SA/Po 104/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2020-08-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 30 ust. 2
journal: Dz.U. 2019 poz 670
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Busz Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Asesor sądowy WSA Maria Grzymisławska-Cybulska (spr.) Protokolant sekr. sąd. Roman Sukhyi po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2020 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2019 r. nr [...] w przedmiocie rozłożenia na raty podlegających zwrotowi łącznych należności alimentacyjnych oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2019 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. nr [...], dnia [...] lipca 2019 r. w sprawie rozłożenia na raty podlegających zwrotowi łącznych należności alimentacyjnych przyznanych na rzecz M. W. oraz W. W. w okresie od [...] stycznia 2006 r. do [...] marca 2019 r.

Powyższe decyzje wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Pismem z dnia [...] lutego 2019 r. reprezentowana przez pełnomocnika zawodowego M. W. (dalej również jako: "Skarżąca") wniosła do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z. o ustalenie wysokości zadłużenia i o rozłożenie na raty należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz z tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych na rzecz M. W. i W. W.. M. W. wniosła o rozłożenie należności na miesięczne raty po [...] zł za każde z dzieci, płatnych do końca danego miesiąca kalendarzowego. Wnioskodawczyni wniosła, by w ramach postępowania organ przeprowadził dowód na okoliczność ponoszenia przez nią kosztów utrzymania i wychowywania dzieci, przekazywania przez nią alimentów na ich rzecz, ustalenia łącznej wysokości tych świadczeń, a ponadto trudnej sytuacji dochodowej, rodzinnej i zdrowotnej w jakiej się znajduje. Zawnioskowała, by na te okoliczności organ przesłuchał ją samą oraz jej ojca - H. B.. M. W. wyjaśniła, iż w 2018 r. otrzymała od organu informację wskazującą wysokość jej zadłużenia alimentacyjnego wobec M. i W. W.. Oświadczyła, iż nie zgadza się z tym wyliczeniem, gdyż nie uwzględnia ono dotychczas wydatkowanych przez nią na utrzymanie tych dzieci świadczeń. Wyjaśniła, iż mimo zamieszkiwania na terenie [...] i posiadania tam nowej rodziny, cały czas ma kontakt z synem i córką w Polsce i za pośrednictwem swego ojca - H. B. przekazuje im regularnie wsparcie finansowe. Decyzją z dnia [...] lipca 2019 r. Burmistrz Miasta Z., zdecydował o rozłożeniu na raty podlegających zwrotowi należności z tytułu pobranych przez M. W. oraz W. W. należności alimentacyjnych.

Organ określił łączną wartość długu alimentacyjnego M. W. na dzień wydania decyzji na kwotę [...]zł i wskazał, iż powstał on w związku z przyznaniem na rzecz wierzycieli - M. i W. rodzeństwa W. ., w okresie od dnia [...] stycznia 2006 r. do [...] września 2008 r., zaliczek alimentacyjnych wypłaconych na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, w łącznej kwocie [...]zł, a także - w okresie od dnia [...] października 2008 r. do [...] marca 2019 r., świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych ustawy z dnia 07 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, w łącznej kwocie [...]zł. Do tego ostatniego długu organ I instancji doliczył też odsetki ustawowe w wysokości [...] zł, naliczone od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń do dnia wydania decyzji.

W rozstrzygnięciu organ rozłożył dług alimentacyjny na [...] równych, miesięcznych rat w wysokości [...] zł, płatnych do końca danego miesiąca od sierpnia 2019 r. do grudnia 2036 r. oraz jedną ratę w wysokości [...] zł płatną w styczniu 2037 r., wskazując iż należności należy uiszczać na kontro bankowe Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Z..

Uzasadniając swoją decyzję organ wyjaśnił, iż w związku z zamieszkiwaniem dłużniczki poza granicami kraju i niemożnością przeprowadzenia z nią wywiadu środowiskowego na okoliczność ustalenia jej sytuacji rodzinnej, zawodowej i bytowej, przyjął jako wiarygodny opis zawarty we wniosku z dnia [...] lutego 2019 r. Uwzględniając wskazaną tam sytuację rodzinną, osobistą i majątkową organ wyjaśnił, że nie może umorzyć powstałego długu alimentacyjnego na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentacji ponieważ prowadzona wobec niej egzekucja nie jest w ogóle skuteczna.

Organ jednakże rozważył rozłożenie długu na raty na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy przyjmując, iż niepełnosprawne dziecko w rodzinie jest podstawą do zastosowania ulgi i uregulowania długu w systemie wieloletniej spłaty. Organ jednocześnie stanął na stanowisku, iż z uwagi na stabilną sytuację materialną dłużniczka może uiszczać raty miesięczne w wysokości nie niższej niż [...] zł.

W przewidzianym prawem terminie M. W., wniosła odwołanie od decyzji organu I instancji zaskarżając ją - w części - dotyczącej wysokości wskazanego w decyzji organu I instancji zadłużenia w łącznej kwocie [...]zł. Zdaniem Skarżącej kwota ta nie uwzględnia przekazanych przez nią, kwot alimentów na rzecz M. W. i W. W.. Domagając się uchylenia decyzji z dnia [...] lipca 2019 r. - w części dotyczącej ustalenia kwoty zadłużenia - i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia lub orzeczenia co do istoty sprawy podniosła, że organ I instancji nie zebrał pełnego materiału dowodowego i nie wyjaśnił w całości wszystkich okoliczności sprawy. Zdaniem odwołującej, organ nie dokonał rzeczywistego ustalenia wysokości długu, który na niej potencjalnie ciąży i nie uwzględnił w tym faktu, iż ona, łożąc przez lata na utrzymanie swoich dzieci, zaspokoiła już w całości roszczenie alimentacyjne. Podniosła również, że organ nie odniósł się do zgłoszonych przez nią wniosków dowodowych, ani w ogóle nie zajął stanowiska co do faktu regulowania przez nią należności alimentacyjnych. M. W. podniosła przy tym, iż organ nie powinien obciążać ją zwrotem należności alimentacyjnych ponieważ okoliczności sprawy wskazują, że wierzyciel alimentacyjny (formalnie osoba reprezentująca wierzycieli - ojciec M. i W. W.) otrzymywał od niej należne świadczenia, ale nie informował o tym organu, pomimo posiadania takiego obowiązku. Sytuacja ta spowodowała, że po jej stronie może wystąpić ponowna zapłata należności, które wcześniej już uiściła.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uzupełniając materiał dowodowy sprawy, wezwało organ I instancji do przedstawienia pełnej dokumentacji związanej z uzyskiwaniem przez M. i W. rodzeństwo W. zaliczek alimentacyjnych i świadczeń z funduszu alimentacyjnego, a także dokumentów z których wynika zobowiązanie M. W. do zwrotu tych należności. Ponieważ organ I instancji poinformował o przeprowadzeniu postępowania w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych przez R. W. świadczeń alimentacyjnych, Kolegium także wezwało o udostępnienie tej dokumentacji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2019 r. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] lipca 2019 r. w sprawie rozłożenia na raty podlegających zwrotowi łącznych należności alimentacyjnych przyznanych na rzecz M. W. oraz W. W. w okresie od [...] stycznia 2006 r. do [...] marca 2019 r.

Uzasadniając swoje stanowisko Kolegium wskazało, że z nadesłanych przez organ I instancji dokumentów wynika, iż:

1) w okresie od [...].01.2006 r. do [...].08.2006 r. Burmistrz Miasta Z. wypłacił na rzecz uprawnionych M. W. i W. W. zaliczki alimentacyjne w łącznej wysokości [...] zł (decyzja Burmistrza Miasta Z. z dnia [...].01.2006 r.),

2)w okresie od [...].09.2006 r. do [...].08.2007 r. wypłacił zaliczki alimentacyjne w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].09.2006 r.),

3) w okresie od [...].09.2007 r. do [...].09.2008 r. wypłacił zaliczki alimentacyjne w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].09.2007 r. oraz zmiana z dnia [...].11.2007 r.).

Razem więc, jak wskazano, w tym okresie organ wypłacił na rzecz osób uprawnionych zaliczki alimentacyjne w wysokości [...] zł. Wartość rocznych świadczeń podlegała zwrotowi przez dłużnika po wcześniejszym ich zwiększeniu, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej, o 5%. Dłużnik - M. W. zobowiązana zatem była zwrócić łączną kwotę zaliczek w wysokości [...] zł

Ponadto Burmistrz Miasta Z. wypłacał także na rzecz M. i W. rodzeństwa W. :

1)w okresie od [...].10.2008 r, do [...].09.2009 r. - świadczenia z funduszu alimentacyjnego w łącznej wysokości [...] zł (decyzja Burmistrza Miasta Z. z dnia [...].10.2008 r. oraz jej zmiana z dnia [...].02.2009 r.),

2) w okresie od [...].10.2009 r. do [...].09.2010 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].11.2009 r.),

3) w okresie od [...].10.2010 r. do [...].09.2011 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].09.2010 r.),

4) w okresie od [...].10.2011 r. do [...].09.2012 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].09.2011 r.),

5) w okresie od [...].10.2012 r. do [...].09.2013 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].10.2012 r.),

6) w okresie od [...].10.2013 r. do [...].09.2014 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].09.2013 r.),

7) w okresie od [...].10.2014 r. do [...].09.2015 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].10.2014 r.),

8) w okresie od [...].10.2015 r. do [...].09.2016 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].08.2015 r.),

9) w okresie od [...].10.2016 r. do [...].09,2017 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzja z dnia [...].09.2016 r.),

10) w okresie od [...].10.2017 r. do [...].09.2018 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (decyzje z dnia [...].08.2017 r. oraz [...].06.2018 r.),

11) w okresie od [...].10.2018 r. do [...].03.2019 r. - świadczenia w łącznej wysokości [...] zł (dwie decyzje z dnia [...].09.2018 r. oraz decyzja z dnia [...].02.2019 r.).

Łącznie - jak wskazano - organ, tytułem świadczeń z funduszu alimentacyjnego, wypłacił więc kwotę [...]zł

Podkreślono, że każda, coroczna wypłata wiązała się z przekazaniem dłużniczce alimentacyjnej informacji o wysokości jej zadłużenia, a także decyzji zobowiązującej ją, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów do zwrotu świadczeń wraz z odsetkami ustawowymi. Organ wydał więc następujące decyzje:

1) z dnia [...].11.2009 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł,

2) z dnia [...].03.2011 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł,

3) z dnia [...].05.2012 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł,

4) z dnia [...].02.2013 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł. Decyzje te doręczane były na adres zamieszkania M. W. w Polsce. Kolejne pisma, w związku z zamieszkaniem strony za granicą, pozostawiane były w aktach sprawy. Były to - jak wskazał organ - następujące decyzje:

1) z dnia [...].03.2014 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł,

2) z dnia [...].03.2015 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł.

Dalej wyjaśniono, że od 2016 r., w związku ze zmianą przepisów ustawy, Burmistrz Miasta Z. jedynie pisemnie powiadamiał dłużniczkę o wysokości długu powstałego z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz wypłaconych zaliczek alimentacyjnych. Informował również o konieczności zwrotu tych należności wraz z odsetkami. W związku z tym organ kierował do M. W. następujące pisma:

1) z dnia [...] lutego 2016 r. informujące o wypłaconych świadczeniach z funduszu alimentacyjnego w łącznej wysokości [...] zł bez odsetek oraz zaliczkach alimentacyjnych w kwocie [...]zł,

2) z dnia [...] września 2016 r. informujące o wypłaconych świadczeniach z funduszu alimentacyjnego w łącznej wysokości [...] zł + odsetki [...] zł oraz zaliczkach alimentacyjnych w kwocie [...]zł,

3) z dnia [...] sierpnia 2017 r. informujące o wypłaconych świadczeniach z funduszu alimentacyjnego w łącznej wysokości [...] zł + odsetki [...] zł oraz zaliczkach alimentacyjnych w kwocie [...]zł,

4) z dnia [...] września-2018 r. informujące o wypłaconych świadczeniach z funduszu alimentacyjnego w łącznej wysokości [...] zł + odsetki [...] zł oraz zaliczkach alimentacyjnych w kwocie [...]zł

Wskazano, że Burmistrz Miasta Z., na żądanie Kolegium, przekazał też kopie akt sprawy związanej z prowadzonym przez siebie postępowaniem w sprawie nienależnie pobranych przez R. W. świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Organ takie postępowanie wszczął w dniu [...] marca 2019 r., a w dniu [...] kwietnia 2019 r. przeprowadził rozprawę administracyjną podczas której, na okoliczność ewentualnego przekazywania przez M. W. alimentów na rzecz dzieci, przesłuchał R. W., W. W., M. W. oraz H. B.. Wskazano też, że organ uzyskał również dokumentację związaną z ugodą sądową zawartą między R. W. i M. W. dotyczącą alimentacji na rzecz dzieci, a ponadto wyjaśnienia i dowody wpłat informujące o częściowym wywiązywaniu się z postanowień ugody. Postępowanie w tej sprawie Burmistrz Miasta Z. zakończył decyzją z dnia [...] kwietnia 2019 r. o umorzeniu postępowania, nie dostrzegając w sprawie istnienia przesłanek do wydania rozstrzygnięcia o zwrocie przez R. W. nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych.

W przewidzianym prawem terminie M. W. wniosła do sądu administracyjnego skargę na decyzję Kolegium, wskazując, że zaskarża ją

- w części - w zakresie utrzymującym w mocy decyzję Burmistrza Miasta Z., co do ustalonej wysokości zadłużenia M. W. w łącznej kwocie [...]zł oraz w zakresie w jakim Burmistrz Z. nie ustalił rzeczywistej wysokości zadłużenia M. W. z tytułu środków przekazanych tytułem alimentów na rzecz M. W. i W. W.. Wydanej decyzji zarzucono naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 107 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Wniesiono ponadto o przeprowadzenie dowodu ze wskazanych w skardze dokumentów.

W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:

Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Stosownie do treści przepisu art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2019, poz. 2325 – dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b),inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c).

Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego Sąd nie dostrzegł naruszenia przepisów prawa materialnego - które miało wpływ na wynik sprawy - jak również przepisów postępowania, które - mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie dostrzegł też naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego. Podkreślenia wymaga, że uchylenie decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego doznaje ograniczenia, bowiem może ono nastąpić tylko wówczas, jeżeli uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Podobnie, w przypadku naruszenia przepisów postępowania, przez możliwość istotnego wpływu na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji, a więc na ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego (por. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, s. 458). Jednocześnie przyjmuje się, że brak takiego wpływu wystąpi w sytuacji gdy przy prawidłowym zastosowaniu prawa materialnego treść decyzji byłaby taka sama (por. A. Kabat [w;] B. Dauter, A. Kabat, Małgorzata Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 624). Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd musi zatem mieć na uwadze, czy uchylenie zaskarżonego aktu z uwagi na stwierdzone uchybienia może doprowadzić do wydania postanowienia o innej treści na skutek ponownego rozpoznania sprawy.

Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. z 2019, poz. 670. – dalej jako: u.p.u.a.) oraz przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018, poz. 2096 – dalej jako: k.p.a.).

Podkreślić trzeba, że przedmiotem skargi do sądu administracyjnego jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która została zaskarżona - w części - "dotyczącej ustalenia wysokości zadłużenia M. W.. Skarżąca nie kwestionuje natomiast faktu i sposobu rozłożenia jej zadłużenia na raty.

Wobec powyższego, istota sporu w badanej sprawie ogniskuje się wokół kwestii wskazanej w decyzji wysokości zadłużenia M. W. i prawidłowości ustaleń zaskarżonej decyzji w zakresie ustalenia tej kwoty w wysokości [...] zł.

Podstawę prawną rozstrzygnięcia wydanego w badanej sprawie stanowił przepis art. 30 ust. 2 u.p.u.a. który stanowi, że organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną.

Poza sporem w okolicznościach badanej sprawy pozostaje kwota świadczeń - wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. W. i W. W.. Kwestią bezsporną jest również ciążący na Skarżącej obowiązek alimentacyjny wobec córki W. i syna M. i okoliczność bezskuteczności prowadzonego wobec Skarżącej postępowania egzekucyjnego.

Istota sporu sprowadza się do wysokości kwoty zadłużenia M. W. z tytułu świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. W. i W. W..

Odnosząc się do jedynej kwestii spornej w niniejszej sprawie, w pierwszej kolejności należy wskazać, że M. W. - nie kwestionuje wysokości świadczeń - wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz jej dzieci: M. W. i W. W.. Wysokość świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego została szczegółowo udokumentowana w aktach sprawy i pozostaje bezsporna.

Jak wynika z akt sprawy podstawę ustaleń organów w zakresie wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. W. i W. W. stanowiły - ostateczne decyzje - administracyjne, które znajdują się w aktach niniejszej sprawy. Były to decyzje Burmistrza Miasta Z.: z dnia [...].01.2006 r. (k.32), z dnia [...].09.2006 r.(k. 33), z dnia [...].09.2007 r. oraz zmiana z dnia [...].11.2007 r.(k. 34), z dnia [...].10.2008 r. (k.36), z dnia [...].02.2009 r.(k. 37), z dnia [...].11.2009 r.(k.38), z dnia [...].09.2010 r.(k.39), z dnia [...].09.2011 r.(k.40), z dnia [...].10.2012 r.(k.41), z dnia [...].09.2013 r.(k.42), z dnia [...].10.2014 r.(k. 43), z dnia [...].08.2015 r.(k. 44),z dnia [...].09.2016 r.(k. 45), z dnia [...].08.2017 r.(k.46), z dnia [...].06.2018 r.(k.47), z dnia [...].09.2018 r.(k. 48 i k.49) z dnia [...].02.2019 r.(k. 50).

W aktach sprawy udokumentowano też, że każda, coroczna wypłata wiązała się z przekazaniem M. W. informacji o wysokości jej zadłużenia oraz decyzji zobowiązującej ją, na podstawie art. 27 ust. 1 u.p.u.a. do zwrotu świadczeń wraz z odsetkami ustawowymi. Ustalenia te organy oparły na załączonych do akt - ostatecznych decyzjach - administracyjnych: z dnia [...].11.2009 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł (k.56), z dnia [...].03.2011 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł, (k.59), z dnia [...].05.2012 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł (k.63), z dnia [...].02.2013 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł (k.68),z dnia [...].03.2014 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł (k.69), z dnia [...].03.2015 r. o zwrocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego za lata [...] w wysokości [...] zł + odsetki na dzień wydania decyzji [...] zł (k.71).

Podkreślić trzeba, że decyzje te pozostają w obrocie prawnym i korzystają z domniemania legalności, a Skarżąca nie kwestionuje ich, ani nie wzruszyła ich w żadnym z trybów nadzwyczajnych.

Od 2016 r., w związku ze zmianą przepisów Burmistrz Miasta Z. pisemnie powiadamiał M. W. o wysokości długu powstałego z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz wypłaconych zaliczek alimentacyjnych. Fakt ten dokumentują pisma: z dnia [...] lutego 2016 r. (k.72), z dnia [...] września 2016 r. (k.73), z dnia [...] sierpnia 2017 r. (k. 76), z dnia [...] września2018 r. (k.75).

Ponadto w aktach sprawy znajduje się również Pismo Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Z. z dnia [...] lipca 2019 r. informujące, że od momentu wszczęcia postępowania egzekucyjnego do dnia sporządzenia tego pisma nie wyegzekwowano od Skarżącej żadnej kwoty, ani nie dokonała ona dobrowolnej wpłaty na poczet zobowiązań alimentacyjnych (k.19).

Podkreślić trzeba, że w sprawie wypłaconych W. W. i M. W. świadczeń nie zapadła również nigdy decyzja o ustaleniu i zwrocie nienależnie pobranych świadczeń.

Mając zatem na uwadze zebrany w aktach sprawy materia dowodowy należy wskazać, że ustalenia organów w zakresie wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego na rzecz M. W. i W. W. poczynione zostały w oparciu o - ostateczne - decyzje administracyjne, są w pełni udokumentowane oraz niekwestionowane przez Skarżącą.

M. W. - kwestionuje wysokość swojego zadłużenia - z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Zasadności swojego stanowiska Skarżąca upatruje w tym, że jak podnosi, przez cały wskazany w decyzji okres wydatkowała środki na utrzymanie swoich dzieci.

Odnosząc się do stanowiska Skarżącej należy wskazać, że jak dowodzi dokumentacja akt sprawy z inicjatywy Skarżącej toczyło się postępowanie w sprawie nienależnie pobranych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jednak z uwagi na brak dowodów postępowanie to zostało umorzone decyzją Burmistrza Miasta Z. z dnia [...] kwietnia 2019 r. (k. 104). Decyzja ta znajduje się w aktach sprawy i co szczególnie istotne w kontekście zarzutów skargi, postępowanie zakończone wydaniem decyzji umarzającej z dnia [...] kwietnia 2019 r. toczyło się właśnie w związku z podnoszoną przez M. W. (w skardze i odwolaniu) okolicznością przekazywania przez okres [...] lat kwoty [...]Euro miesięcznie na rzecz dzieci tytułem alimentów. Do akt sprawy załączono również protokół z rozprawy administracyjnej podczas której przesłuchano zarówno R. W. (ojca dzieci Skarżącej), jak i W. W. (córkę Skarżącej) oraz M. W. (syna Skarżącej), a także H. B. (ojca Skarżącej) k. 99-101 akt adm. Z treści protokołu rozprawy administracyjnej wynika, że R. W. (ojciec dzieci Skarżącej) i H. B. (ojciec Skarżącej) nie utrzymują kontaktów "nie rozmawiają w ogóle" (k.100). R. W. wyjaśnił, że nigdy nie otrzymywał i nie otrzymuje od Skarżącej alimentów, pomimo, że jak podał, zna ona numer jego konta bankowego. Pieniądze tytułem alimentów nie były też przekazywane przez H. B.. R. W. wyjaśnił również, że w 2007 r. M. W. zobowiązała się spłacić kwotę [...]tytułem zaległej renty alimentacyjnej należnej jej dzieciom za okres do dnia [...] lutego 2007 r., do czego Skarżąca zobowiązała się w pkt 2 ugody zawartej [...] lutego 2007 r. przed Sądem Rejonowym w Z. (k. 78). Tę kwotę (tytułem realizacji pkt. 2 ugody), jak wyjaśnił R. W., udało się wyegzekwować od Skarżącej, która w 2013 r. dokonała 17 wpłat po [...] Euro. Wpłaty te zostały udokumentowane w aktach sprawy.

Również dzieci Skarżącej zeznały, że Skarżąca, ani bezpośrednio, ani za pośrednictwem dziadka - H. B. nie przekazywała im alimentów. Dzieci oświadczyły, że jak poprosiły Skarżącą to otrzymywały od niej pieniądze gdy czegoś potrzebowały, ale żadne z nich "nie odbierało tego jako alimenty" (k. 98v i k. 99).

H. B. przyznał, że otrzymywał od córki środki celem przekazania ich R. W., jednak odmówił wskazania jakie to były kwoty i w jakim okresie oświadczając, że chce skorzystać z prawa do odmowy zeznań, bo nie chce zaszkodzić córce.

Podkreślić trzeba, że na podstawie art. 2 pkt 7 lit. d) u.p.u.a. osoba pobierająca świadczenia z funduszu alimentacyjnego, ma obowiązek powstrzymywania się od bezpośredniego pobierania alimentów od dłużnika alimentacyjnego lub pobierania ich za pośrednictwem komornika sądowego. W okolicznościach badanej sprawy nie wykazano aby taka sytuacja miała miejsce, co doprowadziło do umorzenia postępowania dotyczącego podnoszonej przez Skarżącą okoliczności nienależnego pobrania świadczeń alimentacyjnych przez R. W..

Co więcej, w czasie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego wierzyciel - nie ma możliwości - zaliczenia na poczet zaległości alimentacyjnej kwoty alimentów dobrowolnie uiszczonej przez dłużnika (tak NSA w wyrokach z dnia 13 października 2016 r., sygn. akt I OSK 445/15 i z dnia 27 lutego 2019 r., sygn. akt I OSK 699/17; por. także wyroki NSA z dnia 8 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 2494/19, z 5 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 978/18 oraz z dnia 7 maja 2020 r., I OSK 201/19 oraz z dnia 16 czerwca 2020 r. sygn. I OSK 1900/19, wszystkie dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Powyższe oznacza, że nawet ewentualne wykazanie przez M. W. okoliczności podnoszonych w skardze (co dotąd jednak nie nastąpiło) musiałoby prowadzić do wydania decyzji o ustaleniu i zwrocie nienależnie pobranych świadczeń, co w badanej sprawie również nie nastąpiło. Obowiązek zwrotu przez dłużnika alimentacyjnego kwot wypłaconych na rzecz osób uprawnionych. znajduje źródło w wyroku sądu powszechnego opatrznego klauzulą wykonalności, natomiast twierdzenia odnośnie spłaty zadłużenia do rąk przedstawiciela ustawowego osób uprawnionych może mieć znaczenie w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym przez właściwego komornika. Zaliczka alimentacyjna oznacza kwotę wypłaconą przez organ właściwy wierzyciela osobie uprawnionej na poczet należnego świadczenia alimentacyjnego, ustalonego na podstawie tytułu wykonawczego, jeżeli egzekucja jest bezskuteczna. Istota zaliczki alimentacyjnej polega na częściowej lub całkowitej spłacie ciążącego na dłużniku alimentacyjnym zobowiązania w postaci świadczenia alimentacyjnego (por. wyroku z dnia 29.11.2016r. I OSK 1726/16).

Skarżąca była na bieżąco informowana o ciążącym na niej obowiązku zwrotu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego i o wysokości kwot do zwrotu, których Skarżącą zobowiązano. Podkreślić trzeba, że ustalenia w tym zakresie również znajdują oparcie w - ostatecznych decyzjach - administracyjnych z lat 2008-2015 (wymienionych przez Sąd powyżej), których M. W. była adresatem. Podkreślić raz jeszcze trzeba, że Skarżąca nigdy decyzji tych nie zakwestionowała, ani nie wzruszyła w żadnym z trybów nadzwyczajnych. Decyzje te korzystają z domniemania legalności i poczynione na ich podstawie ustalenia organów obydwu instancji Sąd uznaje za prawidłowe. Od 2016 r. Skarżącej przekazywano informację o ciążących na niej zobowiązaniach wobec Skarbu Państwa z tytułu świadczeń wypłaconych na rzecz M. W. i W. W. z funduszu alimentacyjnego.

Reasumując, wypłat świadczeń na rzecz M. W. i W. W. dokonywano na podstawie ostatecznych decyzji administracyjnych. W sprawie wypłaconych W. W. i M. W. świadczeń nie zapadła również nigdy decyzja o ustaleniu i zwrocie nienależnie pobranych świadczeń. Kwestią bezsporną jest ciążący na Skarżącej obowiązek alimentacyjny wobec córki W. i syna M. i okoliczność bezskuteczności prowadzonego wobec Skarżącej postępowania egzekucyjnego.

Zważywszy na powyższe, Sąd nie uwzględnił zawartego w skardze wniosku dowodowego. Odnosząc się do tego wniosku wyjaśnić należy, że postępowanie dowodowe przed sądem administracyjnym ma jedynie uzupełniający charakter, na co wskazuje w sposób jednoznaczny brzmienie przepisu art. 106 § 3 p.p.s.a., w myśl którego Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Nie każdy dowód może zatem zostać dopuszczony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ale tylko taki który odnosi się do "istotnych wątpliwości" związanych z oceną, czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem. Mając zatem na uwadze żądanie skargi należy wskazać, że przeprowadzenie dowodu ze wskazanych we wniosku dokumentów nie było niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w badanej sprawie.

Mając na uwadze zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy Sąd stwierdził, że organy prawidłowo w zaskarżonej decyzji wskazały wysokość zadłużenia M. W. z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych na rzecz M. W. i W. W..

Mając, zatem na uwadze, że zarzuty skargi nie mają uzasadnionych podstaw oraz, że Sąd nie dostrzegł z urzędu takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.

Wobec powyższego na podstawie art. 151 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, orzekł jak w sentencji.