Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 753/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2011-04-12 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6309 Inne o symbolu podstawowym 630
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 8, art. 129 ust.3
journal: Dz.U. 2009 nr 201 poz 1540
law: Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych.
article: art. 2 ust. 2b
journal: Dz.U. 2004 nr 4 poz 27
law: Ustawa z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych - tekst jednolity.
article: art. 30 ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 168 poz 1323
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.
article: art. 75
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie sędzia WSA Piotr Pietrasz (spr.), sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 30 marca 2011 r. sprawy ze skargi F. Spółka z o.o. w J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] października 2010 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...] października 2010 r., nr [...], Dyrektor Izby Celnej w B. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w Ł. z [...] sierpnia 2010 r., nr [...], o cofnięciu Spółce z.o.o. F. w J., (dalej powoływanej jako Spółka), reprezentowanej przez adwokata K. B, rejestracji automatu do gier o niskich wygranych o nazwie C. R. o nr poświadczenia rejestracji [...].

Z uzasadnienia decyzji organu drugiej instancji wynika, że w trakcie kontroli dokonanej [...] grudnia 2009 r. przez funkcjonariuszy Urzędu Celnego w Ł.

w lokalu: S. przy ul. [...]w Ł. stwierdzono, iż zlokalizowany tam automat do gry o nazwie C. R., umożliwia grę za stawki przekraczające 0,07 euro, tj. wyższe niż dopuszcza to art. 2 ust. 2b ustawy z 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27 ze zm., dalej powoływanej w skrócie "u.g.z.w. z 1992 r."). Powyższe potwierdziła także opinia wydana [...] kwietnia 2010 r. przez biegłego sądowego dr inż. A. C. W związku z tym organy uznały, że wymieniony automat do gry nie spełnia warunków jego rejestracji.

Nie godząc się z takim rozstrzygnięciem, Spółka przez swojego pełnomocnika złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skargę wnosząc

o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w B.

oraz poprzedzającej jej decyzji organu pierwszej instancji oraz umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego.

Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła:

1) naruszenie przepisu art. 129 ust. 3 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201 poz. 1540, dalej powoływanej w skrócie "u.g.h.

z 2009 r.") w zw. z § 8 ust. 1 i ust. 2 w zw. z § 14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. 2003 r. Nr 103 r. poz. 946 ze zm.) w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 24 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. 2009, Nr 36, poz. 280), poprzez bezpodstawne przyjęcie, że stan rzeczywisty automatu o niskich wygranych C. R. o numerze fabr. [...], nr poświadczenia rejestracji [...]z [...] czerwca 2008 r. (dalej automat [...]) jest niezgodny z warunkami jego rejestracji, co uzasadnia cofnięcie rejestracji tego automatu, podczas gdy stwierdzić należy, że prowadzone

w niniejszej sprawie postępowanie dowodowe wykazało okoliczność przeciwną,

a mianowicie, że sposób funkcjonowania przedmiotowego automatu o niskich wygranych, w szczególności w dniu przeprowadzenia kontroli, w pełni odpowiada warunkom rejestracji, które są obowiązujące wobec tego automatu (a więc warunkom ustalonym na dzień badania poprzedzającego rejestrację i dzień samej rejestracji), zawartym następnie w opisie gry w opinii technicznej upoważnionej Jednostki Badającej, na podstawie której automat ten został zarejestrowany przez ówczesny organ rejestracyjny - Ministra Finansów, przy czym dodatkowo w toku czynności kontrolnych nie stwierdzono żadnej ingerencji w automat (jego oprogramowanie); tym samym automat ten pozostawał (także w dniu kontroli) i wciąż pozostaje w tym stanie faktycznym i w pełnej zgodności z wymogami ustawy, określonymi w ówcześnie obowiązującym art. 2 ust. 2b u.g.z.w. (aktualnie art. 129 ust. 3 u.g.h.), czyli wyżej określonymi warunkami jego rejestracji,

2) naruszenie przepisu § 14 ust. 4 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów

z 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, że wyniki przeprowadzonego przez funkcjonariuszy celnych, nieposiadających wiedzy specjalistycznej w zakresie oprogramowania automatów o niskich wygranych, w toku kontroli z [...] grudnia 2009 r., eksperymentu gry na ww. automacie [...], oraz sporządzona na potrzeby zupełnie innego postępowania przez biegłego sądowego, nieposiadającego wiedzy specjalistycznej z zakresu sposobu działania urządzeń rozrywkowych (automatów do gier), opinia, sporządzona z naruszeniem przepisów postępowania karnego, są dowodami wystarczającymi dla dokonania oceny przedmiotowego automatu pod kątem spełniania warunków rejestracji, tj. warunków ustawowych przewidzianych dla automatów o niskich wygranych, podczas

gdy stwierdzić należy, że nie tylko automat ten odpowiada wszelkim wymogom prawnym, ale także, nawet przy hipotetycznym założeniu jego niezgodności

z ustawą, warunkiem cofnięcia rejestracji automatu w tych okolicznościach

jest uprzednie przeprowadzenie procedury weryfikacyjnej, której celem

jest weryfikacja zastrzeżeń (wątpliwości) co do stanu rzeczywistego automatu,

która jest określona w cyt. wyżej § 14 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów

z 3 czerwca 2003 r. i polega na badaniach kontrolnych automatu przez uprawnioną jednostkę badającą Ministra Finansów,

3) naruszenie przepisu § 26 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne odmówienie cechy ważności aktowi administracyjnemu "poświadczenia rejestracji [...]z [...]czerwca 2008 r.", mającego z mocy art. 15b ust. 4 u.g.z.w. z 1992 r. moc wyłącznego i koniecznego dokumentu uprawniającego do eksploatacji danego automatu, to jest poprzez kwestionowanie prawidłowości rejestracji automatu o niskich wygranych C. R. o numerze fabr. [...]poświadczenie rejestracji nr [...], wydanego w oparciu o przepisy u.g.z.w. z 1992 r. oraz przepisy aktów wykonawczych do tej ustawy, według stanu na dzień sporządzania opinii technicznej, złożenia wniosku o rejestrację a także samej rejestracji automatu, niezależnie od tożsamości stanu tego automatu i niezmienności wymogów ustawowych przewidzianych dla automatów o niskich wygranych (tożsamości kryteriów art. 2 ust. 2b u.g.z.w. i art. 129 ust. 3 u.g.h. ),4) naruszenie przepisu § 2 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z 24 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków urządzania gier

i zakładów wzajemnych, poprzez jego niezastosowanie i bezpodstawne przyjęcie, że przepis § 8a cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z 3 czerwca 2003 r.

w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (obowiązujący od dnia 21 marca 2009 r.) znajduje zastosowanie także do określenia warunków rejestracji - wymogów opinii technicznych (badań) jednostek badających oraz poświadczeń rejestracji przeprowadzonych i wydanych jeszcze przed dniem 21 marca 2009 r.; powyższe stanowi także naruszenie art. 2 Konstytucji RP i wyrażonej w niej zasady lex retro non agit (zakazu działania prawa wstecz), względnie jest wynikiem błędnej wykładni, że przepis § 8a cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z 3 czerwca

2003 r. w brzmieniu nadanym § 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 24 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków urządzania gier

i zakładów wzajemnych mógł zmienić lub modyfikować normę ustawową art. 2 ust. 2b ustawy o grach i zakładach wzajemnych,

5) naruszenie przepisów postępowania, to jest:

a) przepisu art. 8 u.g.h., poprzez wydanie w obu instancjach, orzeczenia

w sprawie objętej regulacją art. 129 ust. 3 u.g.h. , w reżimie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, chociaż bez wątpienia w niniejszej sprawie zastosować należało reżim postępowania wyznaczony ustawą z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.- powoływana

w skrócie: "o.p.")

b) przepisu art. 210 § 1 pkt 4 o.p., mające postać pominięcia, w sentencji zaskarżonego orzeczenia odwoławczego, jego materialnej podstawy prawnej,

c) naruszenie art. 120, art. 121 § 1, art. 180 § 1, art. 188, art. 190 § 1 i § 2 o.p. poprzez uznanie za dowód w sprawie protokołu kontroli, o cechach oględzin, przeprowadzonej przez inny organ kilka miesięcy przed i wszczęciem postępowania w niniejszej sprawie, a więc w istocie oparcie rozstrzygnięcia na dowodzie przeprowadzonym zupełnie poza postępowaniem,

czyli przy całkowitym zignorowaniu prawa strony do udziału w postępowaniu dowodowym, a w szczególności :

-poprzez uznanie za wystarczające dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wyłącznie dowody przeprowadzone w toku innego postępowania, służące zupełnie innym celom prawnym, co skutecznie uniemożliwiło stronie weryfikację prawidłowości i rzetelności sposobu ich przeprowadzenia, naruszając tym zasadę bezpośredniości prowadzenia postępowania dowodowego, co wydaje się tym bardziej niedopuszczalne z uwagi

na okoliczność, iż dowody te stanowiły wyłączną podstawę negatywnego

dla Strony rozstrzygnięcia;

- jednocześnie poprzez bezpodstawną odmowę przeprowadzenia wskazanych

przez stronę innych dowodów, jedynie z uwagi na wykazanie zdaniem organu

I instancji za pomocą innych dowodów twierdzeń przeciwnych do wskazywanych

przez stronę w jej wnioskach dowodowych, co stanowi naruszenie ww. zasad

stanowiących o legalności przeprowadzonego postępowania w niniejszej

sprawie,

d) naruszenie art. 284a § 1, § 2 oraz § 3 w zw. z art. 180 § 1 o.p. w postępowaniu celnym wyników kontroli przeprowadzonej 22 grudnia 2009 r. bez udziału Strony (nawet przy zaniechaniu zawiadomienia Strony o zamiarze jej przeprowadzenia), mimo iż nigdy nie doręczono Stronie upoważnienia do przeprowadzenia kontroli,

w szczególności więc nie zrobiono tego w terminie 3 dni od dnia kontroli;

e) przepisu art. 197 w zw. art. 180 § 1 o.p. poprzez przyjęcie, że rozstrzygnięcie istotnych dla niniejszej sprawy kwestii, wymagających wiedzy specjalnej możliwe jest w drodze włączenia do akt sprawy dowodu z pisemnej opinii dr A. C., biegłego sądowego przy Sądzie Okręgowym w B., sporządzonej na potrzeby postępowania karno - skarbowego prowadzonego przez Prokuraturę Apelacyjną w B., podczas gdy stwierdzić należy, że opinia ta została sporządzona z naruszeniem przepisów postępowania karnego, w szczególności przepisu art. 200 § 2 pkt 1 i pkt 5 w zw. z art. 193 § 1 k.p.k., bowiem nie tylko nie zawiera danych identyfikujących osobę biegłego, które pozwoliłyby na weryfikację jego uprawnień (kwalifikacji) do sporządzenia opinii, co jest tym bardziej istotne wobec kwestionowania przez Skarżącą, jakoby powołany biegły posiadał wiedzę specjalistyczną z zakresu sposobu funkcjonowania automatów do gier o niskich wygranych (ustawodawca szczegółowo określił kto, w jego ocenie, posiada wiedzę specjalistyczną, o której mowa w art. 197 o.p., niezbędną dla rozstrzygania o zgodności automatów do gier o niskich wygranych z przepisami ustawy, a więc ich zgodności z przepisem art. 2 ust. 2b u.g.z.w.- aktualnie art. 129 ust. 3 u.g.h.) jak i opinia ta nie zawiera sprawozdania z przeprowadzonych czynności i spostrzeżeń oraz opartych na nich wniosków (zawiera niemal wyłącznie odpowiedź na nie wiadomo przez kogo postawione pytania); powyższe zupełnie niezależnie od sprzeczności tej opinii z opinią techniczną z [...] maja 2008 r. Nr [...]sporządzoną przez dr inż. A. S. z P.W. (biegłego z jednostki badającej).

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wniósł

o jej oddalenie i podtrzymał w całości stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.

W dniu 14 marca 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo z dnia 8 marca 2011 r. zatytułowane "odpowiedź na skargę", zawierające w szczególności wnioski dowodowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna.

Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia przez organy administracyjne art. 129 ust. 3 u.g.h. w zw. z § 8 ust. 1 i ust. 2 w zw. z § 14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, w zw. z § 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych poprzez przyjęcie, że stan rzeczywisty automatu o niskich wygranych C. R. o numerze fabr [...], nr poświadczenia rejestracji [...]z dnia [...] czerwca 2008 r. jest niezgodny z warunkami jego rejestracji. W opinii Sądu ustalony w sprawie przez organy celne materiał dowodowy, a zwłaszcza protokół z kontroli przeprowadzonej w dniu 22 grudnia 2010 r. oraz opinia biegłego, jednoznacznie wykazywały, iż dopuszczalna stawka za udział w jednej grze, której postawienie umożliwia ww. automat, znacznie przekracza wartość dopuszczalną powołanym wyżej przepisem art. 2 ust. 2b u.g.z.w. z 1992 r. Według Sądu oznacza to, że organy w toku postępowania dowiodły niezgodność stanu rzeczywistego automatu z warunkami jego rejestracji w trakcie jego eksploatacji w punkcie objętym zezwoleniem na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych.

Z treści § 8 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych wynika,

iż jedynie badanie poprzedzające rejestrację przeprowadza jednostka badająca upoważniona przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Wymóg taki nie dotyczy natomiast kwestii weryfikacji spełniania przez automat tych wymogów

w trakcie jego dalszej eksploatacji.

Jak stanowi art. 30 ust. 1 ustawy o Służbie Celnej do zadań Służby Celnej należy kontrola polegająca na sprawdzeniu prawidłowości przestrzegania przepisów prawa przez zobowiązane do tego osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, zwane dalej "podmiotami podlegającymi kontroli", w zakresie, o którym mowa w ust. 2 i 3. Kontroli podlega przestrzeganie przepisów regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych, o których mowa w ustawie z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych,

oraz zgodność tej działalności z udzieloną koncesją lub zezwoleniem

oraz zatwierdzonym regulaminem (art. 30 ust. 2 pkt 3). Służba Celna jest zatem uprawniona do kontroli przestrzegania przepisów regulujących urządzanie

i prowadzenie gier i zakładów wzajemnych oraz zgodność tej działalności

z udzielonym zezwoleniem oraz zatwierdzonym regulaminem. Uprawnienie to obejmuje zatem również kontrolę urządzania gier na automatach o niskich wygranych.

Zgodnie z § 14 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r.

w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych w razie stwierdzenia niezgodności stanu rzeczywistego automatów lub urządzeń do gier z warunkami rejestracji wyznaczony naczelnik urzędu celnego cofa rejestrację takiego automatu lub urządzenia do gier. Natomiast w myśl § 10 ust. 4 pkt 2 lit b. ww. rozporządzenia poświadczenie rejestracji traci ważność w przypadku określonym w § 14 ust. 5.

Skoro zatem w toku postępowania organy celne stwierdziły, iż stan rzeczywisty nie jest adekwatny do tego wynikającego z opinii technicznej z dnia 28 maja 2008 r. (karta 5 – 8 akt adm.) i jednocześnie, iż przedmiotowy automat dopuszcza stawkę za udział w jednej grze, która znacznie przekracza wartość dopuszczalną przewidzianą w art. 2 ust. 2b u.g.z.w. z 1992 r., zaistniały podstawy prawne do wydania decyzji o cofnięciu rejestracji przedmiotowego automatu.

Trafne jest stanowisko organu celnego, zgodnie z którym nie jest istotne

z punktu widzenia przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, czy stan niezgodności urządzenia z warunkami rejestracji istniał przez cały okres eksploatacji automatu, czy też zmiany w jego funkcjonalności nastąpiły w jej trakcie i w jaki sposób zostało to dokonane. Rozporządzenie nie wprowadza bowiem żadnych innych wymogów (w tym obowiązku ustalenia czasu i okoliczności zaistnienia zdarzenia powodującego niezgodność stanu rzeczywistego automatu z warunkami rejestracji), niż stwierdzenie niezgodności stanu rzeczywistego automatu

z warunkami rejestracji, dla podjęcia decyzji o cofnięciu jego rejestracji. Z tego też względu prowadzone postępowanie administracyjne nie było nakierowane

na ustalenie chwili, od której automat nie spełnia wymogów określonych w art. 2

ust. 2b u.g.z.w. z 1992 r., ani też okoliczności, w których to nastąpiło.

Odnosząc się w dalszej kolejności do zarzutu naruszenia § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych poprzez jego niezastosowanie, wskazać należy, że organy celne nie naruszyły postanowień tego przepisu. Otóż zgodnie

z § 14 ust. 4 wyznaczony naczelnik urzędu celnego może zażądać przeprowadzenia na koszt podmiotu, o którym mowa w ust. 1, badań kontrolnych automatów

i urządzeń do gier przez jednostkę badającą. Regulacja ta zawiera zatem uprawnienie, a nie zaś obowiązek naczelnika urzędu celnego. Trafnie wskazał organ odwoławczy wyrażając pogląd, iż brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia dla twierdzenia o wyższości mocy dowodów z opinii jednostek badających upoważnionych przez Ministra Finansów nad innymi dowodami, przeprowadzonymi w zakresie funkcjonowania automatów o niskich wygranych, czy też dla uznania konieczności przyjęcia pierwszeństwa formalnego takiego dowodu. Według Sądu w obowiązującym stanie prawnym, w świetle zasady równej mocy środków dowodowych, brak jest uzasadnienia dla przyznania formalnego priorytetu takich opinii, czy też uznania ich szczególnej wartości merytorycznej, wynikającej z faktu upoważnienia jednostek je wydających przez Ministra Finansów.

Także nietrafny jest zarzut naruszenia § 26 rozporządzenia Ministra Finansów

z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych, poprzez bezpodstawne odmówienie cechy ważności prawomocnemu aktowi administracyjnemu "poświadczenia rejestracji [...]z dnia [...] czerwca 2008 r.". Zdecydowanie należy podzielić poglądy organu odwoławczego, iż poświadczenie rejestracji automatu nie zostało dokonane w formie decyzji administracyjnej.

Jest to jedynie czynność materialno - techniczna organu administracji publicznej, którą upoważniony organ potwierdził spełnienie przez urządzenie wymogów określonych w przepisach prawa (szerzej na temat czynności materialno – technicznej zob. K. Kłosowska, Czynności faktyczne jako prawna forma działalności administracji, Rzeszów 2009). Niemniej jednak czynność ta wywołuje określone skutki natury prawnej, co jednak nie oznacza, że ta forma działania administracji ma charakter decyzji administracyjnej. W konsekwencji cofnięcie rejestracji nie następuje w trybie weryfikacji decyzji ostatecznej. Skutki prawne czynności materialno - technicznej, jak również sama czynność materialno - techniczna nie mogą być bowiem weryfikowane w trybie przewidzianym dla weryfikacji ostatecznej decyzji administracyjnej.

Również nietrafny jest zarzut naruszenia § 2 rozporządzenia Ministra Finansów

z 24 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych poprzez jego niezastosowania i bezpodstawne przyjęcie, że przepis § 8a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (obowiązujący od dnia 21 marca 2009 r.) znajduje zastosowanie także do wymogów opinii technicznych (badań) jednostek badających oraz prawomocnych poświadczeń rejestracji przeprowadzanych i wydanych jeszcze przed dniem 21 marca 2009 r. Otóż wbrew stanowisku Skarżącego wskazany przepis § 8a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 3 czerwca 2003 r. nie został zastosowany przez organy celne. Przedmiotowy automat nie był także oceniany przez organy celne z punktu widzenia wymogów przewidzianych w tym przepisie.

W dalszej kolejności należy wskazać, że do 31 grudnia 2009 r. warunki urządzania i zasady prowadzenia działalności w zakresie gier na automatach

o niskich wygranych uregulowane były przepisami u.g.z.w. z 1992 r., zaś po tej dacie przepisami u.g.h. z 2009 r. Powstały w tej sprawie spór, co do mających

w niej zastosowanie właściwych przepisów proceduralnych, wiąże się

z wprowadzeniem w art. 8 u.g.h. z 2009 r. ogólnej zasady, że do postępowań

w sprawach określonych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy o.p., chyba że ustawa stanowi inaczej. Tymczasem do postępowań prowadzonych w oparciu

o przepisy u.g.z.w. z 1992 r. stosowano reguły określone w k.p.a. Odpowiadając

na pytanie, czy w związku z taką regulacją nowej ustawy w niniejszej sprawie należało zastosować przepisy k.p.a. czy o.p., nie można pominąć przepisów derogujących dotychczas obowiązującą ustawę. Regulacje dotyczące dopuszczania do eksploatacji i użytkowania automatów i urządzeń do gier nadal znajdują się

w przepisach u.g.z.w. z 1992 r. Zgodnie bowiem z art. 144 u.g.h. z 1992 r.,

nie utraciły mocy przepisy art. 15b ust. 4 i art. 16 u.g.z.w. z 1992 r. wraz z wydanymi na tej podstawie przepisami rozporządzeń wykonawczych, które dotyczą kwestii związanych z dopuszczaniem do eksploatacji i użytkowaniem automatów do gier.

W związku z tym w wydanym 8 grudnia 2010 r. wyroku o sygn. akt I SA/Bk 535/10 WSA w Białymstoku opowiedział się za poglądem, iż postępowanie w przedmiocie cofnięcia rejestracji automatu do gier o niskich wygranych, jako związane

z eksploatacją i użytkowaniem tego typu automatów, powinno być prowadzone zgodnie z regułami zawartymi w k.p.a. W świetle przedstawionych wyżej wywodów pogląd ten zaakceptował również Sąd orzekający w niniejszej sprawie. Bezzasadne są więc zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 8 u.g.h. z 2009 r., a także art. 129 ust. 3 oraz art. 144 u.g.z. z 2009 r.

Niezasadne są też zarzuty skargi dotyczące wadliwości przeprowadzonego

w tej sprawie postępowania, w tym postępowania dowodowego.

Sąd nie podziela zarzutu o niezgodnym z prawem przeprowadzeniu w dniu

[...] grudnia 2009 r. czynności kontrolnych w S.przy ul. [...]w Ł. Otóż, jak wskazał to organ celny czynności te zostały przeprowadzone na podstawie przepisów cyt. wyżej ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej oraz wydanych na jej podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z 5 listopada 2009 r. w sprawie kontroli wykonywanych przez Służbę Celną w zakresie urządzania i prowadzenia gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 188, poz. 1454). W świetle art. 30 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 ustawy o Służbie Celnej, kontrola wykonywana przez Służbę Celną polega na sprawdzeniu prawidłowości przestrzegania przepisów prawa przez zobowiązane do tego podmioty w zakresie przestrzegania przepisów regulujących urządzanie i prowadzenie gier hazardowych oraz zgodność tej działalności z udzieloną koncesją lub zezwoleniem oraz zatwierdzonym regulaminem. W ramach tych kontroli funkcjonariusze celni są uprawnieni między innymi do przeprowadzania w uzasadnionych przypadkach, w drodze eksperymentu, doświadczenia lub odtworzenia możliwości gry na automacie, gry na automacie o niskich wygranych lub gry na innym urządzeniu (art. 32 ust. 1 pkt 13 tej ustawy). Co ważne, w przypadku kontroli w podmiotach, w których przeprowadzono urzędowe sprawdzenie, czynności kontrolne są wykonywane na podstawie okazywanych przez funkcjonariusza legitymacji służbowej oraz imiennego upoważnienia do wykonywania kontroli (art. 36 ust. 2 pkt 3 w zw. z art. 64 tej ustawy). Z kolei w myśl § 3 ust. 1 pkt 1 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z 5 listopada 2009 r. w sprawie kontroli wykonywanych przez Służbę Celną w zakresie urządzania i prowadzenia gier i zakładów wzajemnych, kontrole wykonywane są doraźnie i polegają na bezpośrednim uczestniczeniu funkcjonariusza celnego w czynnościach związanych z działalnością objętą kontrolą.

Z uwzględnieniem powyższych regulacji prawnych funkcjonariusze celni,

w obecności przywołanego świadka – funkcjonariusza Komendy Miejskiej Policji

w Ł. oraz osoby udostępniającej lokal i automaty w chwili kontroli, przeprowadzili czynności kontrolne w punkcie lokalizacji automatu do gry przy ul. przy ul. [...] w Ł. W ich wyniku ustalili m.in., że zlokalizowany tam automat do gry

o nazwie C. R. o numerze fabr.[...], nr poświadczenia rejestracji [...]umożliwia grę za stawki przekraczające 0,07 euro, a więc stwierdzili, że jest to kwota wyższa niż dopuszczał to art. 2 ust. 2b "u.g.z.w. z 1992 r." Przebieg czynności kontrolnych został utrwalony w protokole (k. 9 - 11 akt adm.), który został stronie doręczony i do którego strona mogła wnosić swoje zastrzeżenia. Ustalenia z czynności kontrolnych zostały następnie potwierdzone w przeprowadzonym w tej sprawie postępowaniu, w ramach którego organ celny uzupełnił materiał dowodowy o wydaną [...] kwietnia 2010 r. opinię biegłego sądowego - dr inż. A. C.(k. 47 i n. akt adm.). Wbrew zarzutom skargi organ mógł w oparciu o te dowody dokonywać ustaleń stanu faktycznego sprawy. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje bowiem zasada, że dowodem może być wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 § 1 k.p.a.). Słusznie organ stwierdził, że wspomniana opinia biegłego sądowego - dr inż. A. C., korzysta z tej samej mocy dowodowej co opinie jednostek badających upoważnionych przez Ministra Finansów. Zasady tej nie zmienia przywołany przez stronę skarżącą przepis § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych (Dz. U. Nr 102, poz. 946). Przepis ten daje jedynie naczelnikowi urzędu celnego uprawnienie do wystąpienia do strony z zażądaniem przeprowadzenia na jej koszt badań kontrolnych automatów i urządzeń do gier przez jednostkę badającą. W tej sprawie organ celny skorzystał natomiast z opinii biegłego sądowego, który jednoznacznie stwierdził, że automat do gier nazwie C. R. o numerze fabr.[...], nr poświadczenia rejestracji [...]nie jest zgodny z zapisami ustawy o grach

i zakładach wzajemnych (str. 8 opinii, k. 54 akt administracyjnych).

Sąd nie podziela zarzutów skargi odnoszących się do wymogów opinii biegłego w sprawie. Opinia sporządzona została w sposób czytelny i organy administracyjne dokonały jej poprawnej oceny. Według sądu nie stanowi podstawy do dyskwalifikacji wskazanej opinii fakt, że zawarto w niej oprócz ustaleń faktycznych także ustalenia natury prawnej. O tym czy automat do gier jest zgodny z zapisami ustawy o grach i zakładach wzajemnych zdecydował bowiem ostatecznie organ administracji publicznej.

Należy również zwrócić uwagę na to, że nie dyskwalifikuje opinii biegłego

dr A. C. jako dowodu w postępowaniu administracyjnym fakt, iż została ona sporządzona dla celów innego postępowania, a mianowicie postępowania karnego. Po pierwsze, w postępowaniu administracyjnym nie została wyrażona wprost zasada bezpośredniości postępowania dowodowego. Otóż zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. dowodem jest być wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Po drugie, opinia ta na gruncie postępowania administracyjnego nie stanowi dowodu, o którym mowa w art. 84 k.p.a. W postępowaniu administracyjnym jest to bowiem dowód z dokumentu prywatnego, jednakże którego treść jest oceniana tak jak dowód z opinii biegłego.

W związku z powyższym nie ma znaczenia w sprawie to, że Skarżąca zarzuca opinii naruszenie postanowień art. 200 i 193 k.p.k., bowiem dokument

ten podlega ocenie z uwzględnieniem kryteriów przewidzianych w k.p.a.,

a w szczególności art. 84 k.p.a.

W dalszej kolejności nietrafny jest zarzut postawiony w piśmie z dnia

8 marca 2011 r. dotyczący odebrania stronie możliwości uczestniczenia w czynności dowodowej, w tym zadawania pytań biegłemu, którego stanowisko zostało utrwalone w formie opinii. Otóż fakt, iż opinia została sporządzona w konwencji pytanie

– odpowiedź na pytanie, nie oznacza, że dokument ten potwierdzał faktycznie czynność w postaci przesłuchania biegłego. Taką konwencję sporządzenia opinii przyjął biegły i kwestia ta pozostawała w ramach jego swobodnego uznania. Należy zwrócić uwagę na to, że przepisy k.p.a. nie określają wymogów formalnych jakie powinny spełniać opnie biegłych. W dalszej kolejności należy zwrócić uwagę na to, że nawet gdyby wskazana opinia została sporządzona w toku postępowania administracyjnego, to i tak strona postępowania nie miałaby możliwości uczestniczenia w czynnościach ściśle związanych z powstaniem (sporządzeniem) opinii. Co do zasady opinia jako efekt określonej pracy biegłego powstaje bez udziału zarówno organu administracyjnego jak też strony postępowania. Natomiast organ administracyjny jak również strona zapoznają się jedynie z owocami pracy biegłego, a mianowicie z dokumentem zawierającym treść opinii. Nic nie stoi na przeszkodzie, ażeby biegły został następnie przesłuchany celem wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości wynikających z opinii. Może on być również zobowiązany przez organ

do sporządzenia na piśmie takich wyjaśnień, a nawet uzupełnienia opinii. Należy jednak zwrócić uwagę na to, że w przedmiotowej sprawie strona miała możliwość zapoznania się z dokumentem będącym w istocie opinią. Jednakże strona

nie wnosiła w toku postępowania ani o przesłuchanie biegłego, ani też

nie wskazywała, że chce zadać biegłemu określone pytania. Strona wyłącznie kwestionowała opinię, w szczególności ze względu na jej niepełność. Jest to jednak w opinii Sądu kwestia oceny opinii.

Zagadnienie czynnego udziału strony w czynnościach biegłego oraz kwestia zadawania pytań biegłemu została postawiona dopiero na etapie skargi do sądu administracyjnego. Problem ten nie pojawił się na etapie postępowania administracyjnego. Oznacza to zatem, że strona na etapie postępowania administracyjnego nie wyrażała woli podejmowania wskazanych działań w toku czynności postępowania.

Nietrafny jest zarzut naruszenia art. 2 ust. 2 b u.g.z.w. z 1992 r. , zawierającego legalną definicję "gry na automatach o niskich wygranych". W ocenie Skarżącej błąd ten polega na nieuprawnionym rozszerzeniu katalogu kryteriów ustawowych określających "grę na automacie o niskich wygranych" o pozaustawowe kryteria "kumulacji" oraz "kontynuacji". Zgodnie z treścią art. 2 ust 2b u.g.z.w., grami na automatach o niskich wygranych są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż równowartość 15 euro, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,07 euro. Równowartość 15 euro i 0,07 euro ustala się według kursu kupna, ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, z ostatniego dnia poprzedniego roku kalendarzowego. W przepisie tym prawodawca posługuje się zwrotem "wartość jednorazowej wygranej" oraz "wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze". Dokonując interpretacji tego przepisu oraz wskazanych wyżej zwrotów należy

w opinii Sądu przyjąć, że w trakcie jednej gry można dokonać postawienia co najwyżej jednej stawki oraz można - co najwyżej wygrać tylko jeden raz. Jedna gra wiąże się z jedną stawką i jedną wygraną (lub przegraną). Dokonując wykładni art. 2 ust. 2b u.g.z.w. z 1992 r. należy mieć bowiem na względzie priorytet wykładni literalnej (językowej). Pogląd odnośnie swoistego prymatu wykładni językowej

w prawie podatkowym znajduje potwierdzenie w doktrynie prawa podatkowego

(zob. B. Brzeziński, Podstawy wykładni prawa podatkowego, Gdańsk 2008, s. 39

i n.). Językowe znaczenie pojęcia stawki, które oznacza kwotę, którą się stawia

w grze hazardowej, składaną do puli w grze (Słownik języka polskiego (red.)

M. Szymczak, t. 3, Warszawa 1981, s. 329). Stawka to kwota, którą można zyskać lub stracić w grze hazardowej; też: kwota płacona za los loterii; to, czym się ryzykuje lub co można zyskać, podejmując jakieś działanie (http://sjp.pwn.pl). Pod pojęciem "wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze" należy zatem uwzględnić wszelkie wartości, które gracz ryzykuje zarówno rozpoczynając grę jak również

w jej trakcie. Ustawa nie zastrzegła bowiem, że stawka stanowi wartość, którą gracz ryzykuje wyłącznie na początku gry. Z kolei pojęcie "wartość jednorazowej wygranej" odnosi się do wygranej w jednej grze. Jest to zatem maksymalna wygrana za jedną grę. Wygrana to przedmiot, pieniądze, które ktoś wygra, sukces, korzyść (Słownik języka polskiego (red.) M. Szymczak, t. 3, Warszawa 1981, s. 801). Wygrana to rzecz lub pieniądze, które ktoś wygrał lub może wygrać; odniesione zwycięstwo (http://sjp.pwn.pl).

Zdaniem Sądu orzekające w tej sprawie organy podjęły niezbędne kroki

w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w sposób wyczerpujący zebrały

i rozpatrzyły cały materiał dowodowy. Zapewniły przy tym też stronie postępowania możliwość składania uwag i wniosków, co do zebranego materiału dowodowego.

Na podstawie całości zgromadzonych w sprawie dowodów, w granicach swobodnej ich oceny, słusznie stwierdziły, że zakwestionowany automat do gry nie spełnia wymogów na jakich został zarejestrowany, a wynikających z art. 2 ust. 2b u.g.z.w.

z 1992 r. Dlatego też w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym sprawy organy zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. Bezzasadny jest przy tym zarzut skargi dotyczący pomięcia w sentencji zaskarżonej decyzji materialnej podstawy prawnej jej wydania. Otóż zaskarżoną w tej sprawie decyzją organ utrzymał w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji. Podstawą prawną do takiego działania

jest przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., który to przepis został przywołany w petitum zaskarżonej decyzji. Choć organ odwoławczy rozpoznaje całą sprawę na nowo,

to utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji nie musi w sentencji decyzji przywoływać wszystkich znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów. Ważne, aby znalazły się one w uzasadnieniu prawnym decyzji, co w tej sprawie miało miejsce.

Odnosząc się do treści załączonych do pisma z 8 marca 2011 r. kserokopii dokumentów Sąd wskazuje na interpretację art. 2 ust. 2b u.g.z.w. z 1992 r. zawartą w niniejszym uzasadnieniu. Nie maja zatem znaczenia w sprawie zarzuty odnośnie nieprecyzyjności rozporządzenia z 3 czerwca 2003 r. W dalszej kolejności zgodzić należy się ze stanowiskiem, iż cofnięcie rejestracji może nastąpić jedynie

w okolicznościach zawartych w § 10 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 3 czerwca 2003 r. w sprawie warunków urządzania gier i zakładów wzajemnych.

W myśl § 10 ust. 4 pkt 2 lit. b tego rozporządzenia poświadczenie rejestracji traci ważność w przypadku określonym w § 14 ust. 5, a taka sytuacja zaistniała

w niniejszej sprawie.

Odnoszą się do treści kserokopii pisma z [...] lutego 2006 r. Sąd pragnie zaznaczyć, iż nie jest związany ustaleniami w zakresie interpretacji przepisów prawa powszechnie obowiązującego, z czym mamy de facto do czynienia w tym dokumencie. Niemniej jednak należy zwrócić uwagę na to, że pismo to potwierdza dokonaną przez Sąd wykładnię art. 2 ust. 2b u.g.z.w.

Otóż z pisma tego wyraźnie wynika, że pieniądze z wygranych muszą być przypisane na licznik KREDYT i gracz może te pieniądze w całości lub w części zaryzykować. Te czynności w opinii Autora powołanego pisma stanowią drugi etap lub dalsze etapy - co należy podkreślić - tej samej gry. Skoro zatem w tej samej grze gracz poddaje ryzyku stawkę postawioną na jej początku, a także wygrane uzyskane w trakcie tej gry, to oznacza, że ocena stawki w całej grze wymaga dokonania zsumowania kwoty, którą zaryzykowano na początku gry, jak też kwot wygranych

i zaryzykowanych w toku tej samej gry. Nieuzasadnione jest natomiast twierdzenie, że stawką są tylko kwoty pobierane na początku gry. Stawka w ujęciu językowym, a zarazem potocznym - jak już wcześniej wskazano - to kwota, którą się ryzykuje się w grze. Gdyby zatem w art. 2 ust. 2b chodziło o stawkę, rozumianą jako kwota, którą stawia się wyłącznie na początku gry, ustawodawca zapewne wprowadziłby takie ograniczenie. Brak zaś takiego ograniczenia oznacza, że stawką w danej grze jest wszystko, co gracz ryzykuje w przeciągu całej gry, a nie to co stawia na jej początku.

Sąd nie stwierdził również naruszenia innych przepisów, niewskazanych

przez Skarżącą, co mogłoby skutkować koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji

W świetle powyższego Sąd za bezzasadne uznał wszystkie podniesione

w skardze zarzuty i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.