Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt III SA/Łd 664/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2018-11-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 par. 2, art. 64 par. 1 pkt 2 i pkt 14, art. 64 par. 2, art. 64 c par. 1, par. 4, par. 6, par. 6a, par. 7
journal: Dz.U. 2016 poz 599
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 22 listopada 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski Sędziowie Asesor WSA Małgorzata Kowalska (spr.) Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Protokolant sekretarz sądowy Ewa Cieślik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2018 roku sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie obciążenia wierzyciela kosztami egzekucyjnymi powstałymi w toku postępowania egzekucyjnego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-W. z [...] r. o obciążeniu wierzyciela - A Spółki z o.o. z siedzibą w S. kosztami egzekucyjnymi w łącznej kwocie 1.466,57 zł, powstałymi w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec A. J..

Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane następującym stanie faktycznym i prawnym:

Na skutek pozwu wniesionego przez A Spółka z o. o. w S. Sąd Rejonowy P. – S. w P. [...] r. wydał nakaz zapłaty przeciwko A. J., aby zapłacił powodowi kwotę 20.544,67 zł wraz z ustawowymi odsetkami od 28 lutego 2009 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 2.674 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 2.400 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego.

Zarządzeniem z [...] r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym dla Ł.-W. w Ł. przekazał do Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-W. sprawę [...], uznając się niewłaściwym do dalszego prowadzenia tej sprawy i przekazując wniosek egzekucyjny wierzyciela wraz z powyższym tytułem wykonawczym.

W oparciu o akta sprawy [...] administracyjny organ egzekucyjny ustalił, iż na wymienioną w zarządzeniu Komornika Sądowego kwotę 23.920,75 zł składają się następujące kwoty: 20.544,67 zł - należność główna, 2.674,00 zł - koszty procesu, 600,00 zł - koszty zastępstwa adwokackiego, 16,95 zł - koszty doręczenia korespondencji dłużnikowi, 83,93 zł - koszty zapytań, 1,20 zł - koszty komornicze portoria. Sprawa [...] została zarejestrowana przez administracyjny organ egzekucyjny w podsystemie Egapoltax, jako 2 sprawy: [...] - obejmująca należność główną w kwocie 20.544,70 zł, od której należne są odsetki ustawowe liczone od dnia 28 lutego 2009 r., oraz [...] - obejmująca koszty w łącznej kwocie 3.376,10 zł.

W toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec A. J. w sprawy o numerach: [...] oraz [...] zawiadomieniem z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. zajął świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej zobowiązanego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.. Zawiadomienie to dłużnikowi zajętej wierzytelności doręczono 1 kwietnia 2015 r., a zobowiązany otrzymał je 3 kwietnia 2015 r. Zajęcie było skuteczne. Pismami z [...] i [...] r. organ rentowy poinformował organ egzekucyjny o przekazaniu na wskazane w zawiadomieniu konto odpowiednio kwot 403,16 zł i 390,15 zł.

Ponadto [...] i [...] r. spisano ze zobowiązanym protokoły o jego stanie majątkowym.

Postanowieniem z [...] r., działając na podstawie art. 59 § 2 ustawy 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm.) – dalej " u.p.e.a.", organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne, prowadzone w oparciu o nakaz zapłaty z [...] r. [...], powołując się na okoliczność, że w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Postanowieniem z tej samej daty Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. orzekł o obciążeniu wierzyciela kosztami egzekucyjnymi powstałymi w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie powyższego tytułu wykonawczego w wysokości 2.000,51 zł.

Postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił powyższe postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy wskazał na wątpliwości dotyczące zasadności naliczenia opłaty manipulacyjnej oraz kwestii prowadzenia postępowania egzekucyjnego w dwóch sprawach w oparciu o jeden nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym z [...] r. sygn. akt [...].

Postanowieniem z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. obciążył wierzyciela - A Sp. z o. o. kosztami egzekucyjnymi w łącznej kwocie 1.466,57 zł powstałymi w toku postępowania prowadzonego na podstawie wystawionego wobec A. J. nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z [...] r. sygn. akt [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że dokonał korekty kosztów egzekucyjnych i nie uwzględnił opłaty manipulacyjnej oraz kosztów przypisanych do sprawy [...] dotyczącej egzekucji kosztów.

W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik wierzyciela wniósł o jego zmianę i odstąpienie od obciążenia skarżącego kosztami egzekucyjnymi, ewentualnie o uchylenie tego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Zdaniem pełnomocnika A Sp. z o.o. przedmiotowe postanowienie wydane zostało z naruszeniem przepisów prawa, gdyż brak było podstaw do obciążenia wierzyciela kosztami z uwagi na to, iż niejako "dołączył" on do już toczącego się postępowania. W ocenie wnoszącego zażalenie niezasadnym jest obciążenie skarżącego kosztami, które zostały poniesione przede wszystkim w interesie wierzyciela publicznoprawnego, wysokość roszczeń którego wielokrotnie przekracza wysokość roszczeń A Sp. z o. o. Z treści zaskarżonego postanowienia nie wynika, aby organ egzekucyjny dopełnił obowiązków, o których mowa w art. 64 § 2 u.p.e.a. Przedstawione przez organ egzekucyjny okoliczności wskazują natomiast na kilkakrotne dokonanie zajęcia świadczeń z ubezpieczenia społecznego, w związku z czym w świetle art. 64 § 4 u.p.e.a., brak jest podstaw do dodatkowego nakładania kosztów egzekucyjnych.

Powołanym na wstępie postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł., utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ podkreślił, że co do zasady koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego i przypadają na rzecz organu egzekucyjnego, który dokonał określonych czynności egzekucyjnych. Stosownie jednak do uregulowań art. 64c § 4 u.p.e.a. wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Jedną zaś z sytuacji wypełniających dyspozycję art. 64c § 4 jest okoliczność umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego względem zobowiązanego, która czyni niemożliwym ściągnięcie przez organ egzekucyjny od zobowiązanego kosztów postępowania egzekucyjnego. Wówczas koszty egzekucyjne pokrywa wierzyciel.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyjaśnił następnie, że [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. wydał postanowienie, którym umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec A. J. na podstawie stanowiącego tytuł wykonawczy nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z [...] sygn. akt [...]. W ocenie organu w tej sytuacji, skoro niemożliwym było ściągnięcie od zobowiązanego kosztów egzekucyjnych w łącznej kwocie 1.466,57 zł, powstałych w toku egzekucji w sprawie [...], zasadnym było - stosownie do dyspozycji art. 64c § 4 u.p.e.a. - obciążenie wierzyciela obowiązkiem uiszczenia tych kosztów. Jednocześnie organ wyjaśnił, że w skład wskazanych wyżej kosztów egzekucyjnych wchodzą: opłata za spisanie [...] r. i [...] r. na miejscu u zobowiązanego dwóch protokołów o jego stanie majątkowym w łącznej kwocie 6 zł, która - stosownie do art. 64 § 1 pkt 14 oraz § 9 pkt 11 u.p.e.a. - stanowi 10% kwoty egzekwowanej, nie więcej jednak niż 3 zł, a obowiązek jej uiszczenia powstał z chwilą podpisania protokołu przez poborcę skarbowego oraz przez zobowiązanego, oraz opłata za zajęcie zawiadomieniem z [...] r. świadczeń z ubezpieczenia społecznego w kwocie 1.460,57 zł, która - zgodnie z art. 64 § 1 pkt 2 oraz § 9 pkt 2 u.p.e.a. - stanowi 4% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr, przy czym obowiązek uiszczenia tej opłaty powstał z chwilą doręczenia dłużnikowi zajętej wierzytelności zawiadomienia o zajęciu, co miało miejsce 1 kwietnia 2015 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zwrócił uwagę, że zajęcie świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego było jedynym zajęciem dokonanym przez organ egzekucyjny w celu wyegzekwowania należności w sprawie [...], przekazanej przez Komornika Sądowego wskutek zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej. Stąd tylko z tytułu tego zajęcia naliczono opłatę. Dlatego bezzasadnym jest przekonanie pełnomocnika skarżącej, iż kilkakrotnie dokonywano zajęcia świadczeń z ubezpieczenia społecznego i wskutek tego nałożono dodatkowe opłaty egzekucyjne.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 64 § 2 u.p.e.a., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. stwierdził, że jak wynika z przesłanych przez Komornika Sądowego - akt sprawy egzekucyjnej [...], przesyłka zawierająca skierowane do A. J. zawiadomienie z [...] r. o wszczęciu egzekucji na podstawie nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym została nadana w Urzędzie Pocztowym Ł. 1 za pokwitowaniem w dniu [...] r. Z kolei zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w B S. A. z [...] r. dotyczące pierwszego zajęcia, którego dokonał Komornik Sądowy i które doprowadziło do zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej nadane zostało w Urzędzie Pocztowym Ł. 1 za pokwitowaniem [...] r. Na tej podstawie organ uznał, że wynikający z art. 64 § 2 u.p.e.a. warunek uprawniający administracyjny organ egzekucyjny do pobrania opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, został spełniony.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej zaznaczył, że bezspornym jest, iż mocą postanowienia Sądu Rejonowego dla Ł.-W. z [...] r. sygn. akt [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. przejął dalsze łączne prowadzenie egzekucji w trybie egzekucji administracyjnej w sprawie [...], która dotyczy należności A Sp. z o. o. wynikających z nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym. sygn. akt [...]. Dokonane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-W. zajęcie świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej zobowiązanego w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł., oprócz należności innych wierzycieli, obejmowało również należności wynikające z ww. nakazu zapłaty z [...] r. Zajęcie to dokonane zostało prawidłowo, tj. zgodnie z zasadami określonymi w art. 79 u.p.e.a., i - jak wynika z pism dłużnika zajętej wierzytelności z [...] r. i [...] r. - było ono skutecznym.

Organ wyjaśnił następnie, że opłatę egzekucyjną - stosownie do dyspozycji art. 64 § 3 u.p.e.a. - obliczono oddzielnie do każdego tytułu wykonawczego, który stanowił podstawę dokonania tej czynności. Z tego względu wysokość opłaty za przedmiotowe zajęcie dokonane w odniesieniu do należności Spółki z o. o. A uzależniona jest od kwoty tej należności, a nie od wysokości należności dochodzonych na rzecz innych wierzycieli, w tym wierzyciela publicznoprawnego.

Jednocześnie organ odwoławczy zwrócił uwagę, na wyrok Trybunał Konstytucyjny z 28 czerwca 2016 r. sygn. akt SK 31/14 orzekł o niezgodności z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, art. 64 § 4 u.p.e.a., w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej i podkreślił, że powyższe orzeczenie dotyczy tzw. pominięcia prawodawczego. Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. do czasu wejścia w życie nowych przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych - zarówno organ egzekucyjny, jak i organ odwoławczy może rozstrzygać wyłącznie na podstawie obecnie obowiązujących w tym zakresie regulacji prawnych.

Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wniosła A Sp. z o.o. z siedzibą w S., zarzucając naruszenie art. 64 u.p.e.a. poprzez niezasadne obciążenie skarżącego kosztami postępowania egzekucyjnego, oraz art. 64 § 2 i art. 64 §4 u.p.e.a. powielając argumentację zażalenia od postanowienia organu I instancji. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. – W. z [...] r.; zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego, oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia, jak również wydanego w niniejszej sprawie postanowienia organu egzekucyjnego Sąd doszedł do przekonania, że nie naruszają one prawa.

Na wstępie niniejszych rozważań wskazać należy, iż kwestie związane z powstaniem i wysokością kosztów egzekucyjnych oraz podmiotów obowiązanych do ich poniesienia uregulowane zostały w Dziale I Rozdziale 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. 2016 r., poz. 599 ze zm.; dalej jako: "u.p.e.a."). Podstawę materialnoprawną dla podjęcia zaskarżonego postanowienia stanowiły przepis art. 64 § 1 pkt 2 u.p.e.a. i art. 64 c § 1, § 4 i § 7 u.p.e.a.

W niniejszej sprawie stan faktyczny sprawy nie był kwestionowany. Poza sporem jest bowiem fakt, że Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. prowadził postępowanie egzekucyjne należności A Sp. z o.o. wynikających z tytułu wykonawczego - nakazu zapłaty –sygn. akt [...]. Zawiadomieniem z [...] r. organ egzekucyjny wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. o dokonanie zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej zobowiązanego, jak również, że [...] i [...] r. spisano ze zobowiązanym protokoły o jego stanie majątkowym. Zaś postanowieniem z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W. na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. umorzył postępowanie egzekucyjne prowadzone w oparciu o powyższy nakaz zapłaty w związku z bezskutecznością egzekucji.

Z mocy art. 64 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny, w egzekucji należności pieniężnych, pobiera określone w tym przepisie opłaty za dokonane czynności egzekucyjne. W szczególności, organ egzekucyjny pobiera opłatę za zajęcie świadczeń z ubezpieczenia społecznego - 4% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr (art. 64 § 1 pkt 2 u.p.e.a.), oraz opłatę za spisanie na miejscu u zobowiązanego protokołu o stanie majątkowym zobowiązanego-10% kwoty egzekwowanej należności, nie więcej jednak niż 3 zł (art. 64 § 1 pkt 14 u.p.e.a).

Natomiast zgodnie z art. 64c § 1 u.p.e.a., opłaty, o których mowa w art. 64 § 1 i 6 oraz w art. 64a, wraz z wydatkami poniesionymi przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne. Koszty egzekucyjne, z zastrzeżeniem § 2-4, obciążają zobowiązanego. Co do zasady zatem, to zobowiązany ponosi koszty prowadzonego postępowania egzekucyjnego.

Zaznaczyć jednocześnie należy, że jeden z wyjątków od zasady obciążenia zobowiązanego kosztami postępowania egzekucyjnego w administracji został przewidziany w art. 64c § 4 u.p.e.a., zgodnie z którym wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego. Podkreślenia wymaga, że regulacja zawarta w art. 64c § 4 u.p.e.a. nie wymienia przyczyn niemożliwości ściągnięcia kosztów egzekucyjnych od zobowiązanego, nie rozróżnia w tym przedmiocie powodów faktycznych i prawnych. Brzmienie wskazanego wyżej przepisu statuuje zatem zasadę, że to na wierzycielu spoczywa obowiązek poniesienia kosztów postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy nie mogą być one ściągnięte od osoby zobowiązanej. W orzecznictwie akcentuje się, że "Ustawodawca przez użycie w treści przepisu art. 64c § 4 u.p.e.a. regulacji "wierzyciel pokrywa" nie pozostawił organowi egzekucyjnemu możliwości wyboru, czy wierzyciela obciążyć kosztami egzekucyjnymi, czy też nie" (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 25 sierpnia 2010 r., sygn. akt I SA/Po 451/10, LEX nr 749923).

Postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych organ egzekucyjny wydaje na wniosek wierzyciela lub zobowiązanego, złożony w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o wysokości kosztów egzekucyjnych, o którym mowa w § 6a (art. 64c § 7 u.p.e.a.).

W tym miejscu zauważyć należy, że w rozpatrywanej sprawie organ egzekucyjny dopuścił się uchybienia proceduralnego. Organ ten wydał bowiem pierwotne postanowienie o obciążeniu wierzyciela kosztami egzekucyjnymi w tym samym dniu, co postanowienie o umorzeniu egzekucji tj. [...] r. i bez uprzedniego zawiadomienia wierzyciela w sprawie wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego, podczas gdy art. 64c § 6a pkt 2 u.p.e.a. stanowi, że organ egzekucyjny zawiadamia wierzyciela o wysokości kosztów egzekucyjnych w terminie miesiąca od dnia doręczenia wierzycielowi ostatecznego postanowienia umarzającego postępowanie egzekucyjne, jeżeli koszty egzekucyjne obciążają wierzyciela. Zgodnie zaś z art. 64c § 7 u.p.e.a. organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na wniosek wierzyciela złożony w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o wysokości kosztów egzekucyjnych. Zdaniem sądu uchybienie to nie miało jednak istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż postanowienie o umorzeniu postępowania egzekucyjnego nie zostało zaskarżone i stało się ostateczne. Postanowienie z [...] roku zostało uchylone przez organ II instancji na skutek zażalenia wierzyciela. Mimo, że organ egzekucyjny nie zawiadomił wierzyciele o wysokości kosztów egzekucyjnych, w ocenie sądu w sprawie spełniona została podstawowa przesłanka warunkujących zastosowanie art. 64c § 7 u.p.e.a. – bowiem doszło do zakończenia postępowania egzekucyjnego poprzez jego umorzenie wobec bezskuteczności egzekucji. W sytuacji gdy koszty egzekucyjne nie mogą być ściągnięte od zobowiązanego organ egzekucyjny zobowiązany jest orzec o ich ściągnięciu od wierzyciela. Nie zachodzi w związku z powyższym konieczność uchylenia zaskarżonego postanowienia.

W rozpatrywanej sprawie komornik sądowy, który rozpoczął egzekucję należności skarżącej spółki, doręczył zobowiązanemu zawiadomienie o wszczęciu egzekucji i dokonał zajęcia rachunku bankowego, która to czynność spowodowała zbieg egzekucji sądowej z administracyjną i przekazanie Naczelnikowi Urzędu Skarbowego Ł.-W. łącznego prowadzenia postępowania egzekucyjnego, które okazało się bezskuteczne. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny umorzył postępowanie egzekucyjne, ponieważ stwierdził, iż w postępowaniu tym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Mając powyższe na względzie, zdaniem sądu prawidłowo organ egzekucyjny obciążył wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego, gdyż zgodnie z art. 64c § 4 u.p.e.a. koszty egzekucyjne w niniejszej sprawie nie mogły być ściągnięte od zobowiązanego a ustawodawca nie pozostawił organowi egzekucyjnemu możliwości wyboru w zakresie obciążenia (lub nie) wierzyciela takimi kosztami. W realiach rozpatrywanej sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-W., jako organ egzekucyjny, dokonał zajęcia świadczenia z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty rodzinnej zobowiązanego (zawiadomieniem z [...] r.). Wbrew twierdzeniom pełnomocnika wierzyciela czynność ta miała miejsce jednokrotnie, a zatem skoro organ egzekucyjny dokonał tej czynności uprawniony był do naliczenia z tego tytułu opłaty, zgodnie z art. 64 § 1 pkt 2 u.p.e.a. (zajęcie świadczeń z ubezpieczenia społecznego). Zasadnie w związku z tym obciążono wierzyciela kosztami z tytułu tego zajęcia w kwocie 1.460,57 zł. Do kosztów tych zaliczono opłatę za zajęcie świadczeń z ubezpieczenia społecznego - 4% kwoty egzekwowanej należności, nie mniej jednak niż 1 zł 40 gr (art. 64 § 1 pkt 2 u.p.e.a.) obliczoną od kwoty należności głównej 20.544,67 zł, oraz kwoty 15.969,68 zł należnych od niej odsetek liczonych od 28 lutego 2009 roku do dnia dokonania tej czynności egzekucyjnej tj [...] r (poz.110 zawiadomienia o zajęciu k-61 akt adm.). Także ten organ dokonał spisania ze zobowiązanym w dniach [...] i [...] r protokołów o jego stanie majątkowym i z tego tytułu ustalił opłatę za spisanie na miejscu u zobowiązanego protokołów o stanie majątkowym- 6 zł (art. 64 § 1 pkt 14 u.p.e.a).

Odnośnie zarzutu naruszenia art. art. 64 § 2 u.p.e.a. wskazać należy, że zgodnie z art. 64 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny pobiera opłaty za czynności egzekucyjne, jeżeli nie później niż po upływie 14 dni od dnia dokonania pierwszego zajęcia nieruchomości, rzeczy lub prawa majątkowego nadał w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 1481 oraz z 2018 r. poz. 106, 138, 650 i 1118) za pokwitowaniem lub doręczył zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego lub zawiadomienie o zajęciu wierzytelności lub innego prawa majątkowego. W rozstrzyganej sprawie z dołączonych akt postępowania komorniczego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że przesyłka zawierająca zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego z [...] roku skierowana do zobowiązanego została nadana 18 listopada 2009 roku i została wrócona do nadawcy wobec jej niepodjęcia mimo dwukrotnego awizowania. Zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w Banku B S.A. nadane zostało 27 stycznia 2010 r. Dodatkowo wskazać wypada, że z protokołu zajęcia ruchomości z [...] roku wynika, że w tym dniu żonie zobowiązanego wydano z akt sprawy zawiadomienie o wszczęciu postępowania egzekucyjnego. Wobec powyższego bezsprzecznie spełniony został warunek z art.64 § 2 u.p.e.a. uprawniający organ do pobrania opłat za dokonane czynności.

W tym miejscu wskazać należy, że dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia sąd miał na uwadze, że wyrokiem z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt SK 31/14 (opublikowany w: Dz.U. z 2016 r. poz. 1244), Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, oraz że art. 64 § 6 u.p.e.a. w zakresie, w jakim nie określa maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej, jest niezgodny z wynikającą z art. 2 Konstytucji RP zasadą zakazu nadmiernej ingerencji w związku z art. 64 ust. 1 i art. 84 Konstytucji RP oraz nie jest niezgodny z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Należy podkreślić, że przytoczony wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie uchylił przepisu art. 64 § 1 pkt 2 u.p.e.a. W swoim rozstrzygnięciu Trybunał wskazał również, że nie budzi wątpliwości konstytucyjnych dopuszczalność stosowania stawek stosunkowych (procentowych) jako jednej z metod określania wysokości danin publicznych, także opłat. A zatem organ był uprawiony do stosowania wskazanego przepisu przy ustalaniu kosztów egzekucyjnych obciążających stronę skarżącą.

Pamiętać należy, że koszty egzekucyjne mają zapewnić funkcjonowanie aparatu egzekucyjnego z tym zastrzeżeniem, że jakkolwiek funkcja fiskalna powinna polegać na uzyskaniu (przynajmniej częściowego) zwrotu kosztów funkcjonowania aparatu egzekucyjnego, to istotne jest zachowanie racjonalnej zależności pomiędzy wysokością tych kosztów, a czynnościami organów, za podjęcie których zostały naliczone. Wysokość kosztów egzekucyjnych, nie może pozostawać w oderwaniu od stopnia efektywności egzekucji, poziomu skomplikowania czynności podejmowanych przez organ egzekucyjny oraz nakładu pracy organu przy egzekwowaniu należności publicznoprawnych. W ocenie sądu nałożone na stronę skarżącą koszty postępowania egzekucyjnego w wysokości 1.466,57 zł pozostają we współmiernej zależności z nakładem pracy związanym z egzekwowaniem należności i poniesionymi kosztami organu egzekucyjnego, a zatem nie stanowią nieuzasadnionego dochodu organu. Sąd nie dopatrzył się rażącej dysproporcji pomiędzy interesem państwa, a interesem indywidualnym przejawiającym się obowiązkiem ochrony podmiotów przed nadmiernym fiskalizmem.

Uznając zatem, że zaskarżone postanowienia nie narusza prawa na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

P.K.