Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 516/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-11-21 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i orzeczenia organów I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.4 ust. 1 art 363 art 379 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 1232
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - tekst jednolity.

SENTENCJA

Dnia 21 listopada 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie: sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant: starszy inspektor sądowy Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2017 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 września 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 419/15 w sprawie ze skargi K.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 27 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 27 lutego 2015 r. nr [...] i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie na rzecz K.P. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 18 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach sygn. II SA/Gl 419/15 po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 18 września 2015 r. sprawy ze skargi K.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie (dalej: SKO w Częstochowie, organ odwoławczy) z 27 lutego 2015 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddalił skargę.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:

Przed Wójtem Gminy Koszęcin toczyło się postępowanie z wniosku K.P. zam. w Koszęcinie, przy ul. [...] (dalej: skarżąca) w sprawie nałożenia na Z. i K.K. zam. ul. [...] obowiązku wykonania czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko. Dotyczyło to zadymienia nieruchomości skarżącej przez spaliny z kotła centralnego ogrzewania wykorzystywanego przez Z. i K.K.. Organ I instancji w decyzji z 25 lipca 2014 r. nr [...] odmówił nałożenia tego obowiązku. Na skutek odwołania skarżącej sprawę rozpatrywało SKO w Częstochowie, które w decyzji z 16 września 2014 r. utrzymało skarżoną decyzję w mocy. Ostatecznie sprawę rozpatrywał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, który wyrokiem z 1 kwietnia 2015 r. sygn. II SA/Gl 1494/14 oddalił skargę K.P.. Jeszcze przed wydaniem rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy K.P. wystąpiła o podjęcie działań w sprawie zadymienia jej nieruchomości (przez spaliny z kotła centralnego ogrzewania wykorzystywanego przez Z. i K.K.) do Starosty Lublinieckiego, który jej pismo przekazał Wojewódzkiemu Inspektorowi Ochrony Środowiska w Katowicach. Ten ostatni zaś, w piśmie z 29 grudnia 2014 r., sprawę przekazał Wójtowi Gminy Koszęcin.

Wójt Gminy Koszęcin (dalej: organ I instancji) na podstawie art. 61a k.p.a., w postanowieniu z 12 stycznia 2015 r. nr [...] odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego. W ocenie organu, sprawa została już rozstrzygnięta jego decyzją z 25 lipca 2014 r. utrzymanej w mocy decyzją SKO w Częstochowie z 16 września 2014 r.

Zażalenie na to postanowienie złożyła K.P.. Zakwestionowała w nim stanowisko organu co do jej statusu strony postępowania. Wskazała również, że podniesiony przez organ zarzut res iudicata jest nieuzasadniony. W jej ocenie, poprzednie rozstrzygnięcia dotyczyły sezonu grzewczego 2013/14.

Organ winien zaś rozstrzygnąć problem zadymienia w sezonie grzewczym 2014/15, gdyż pismo, które złożyła do Starosty Lublinieckiego datowane jest na dzień 15 grudnia 2014 r.

SKO w Częstochowie w postanowieniu z 27 lutego 2015 r. utrzymało postanowienie organu I instancji w mocy. W ocenie organu II instancji, w spawie bez wątpienia wystąpiła powaga rzeczy osądzonej, zatem zastosowanie rozwiązania przewidzianego w art. 61a k.p.a. było w pełni uzasadnione.

Skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach złożyła K.P.. Domagając się uchylenia rozstrzygnięcia organu II instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Skarżąca w skardze zarzuciła:

- naruszenie art. 61a k.p.a. poprzez przyjęcie, że sprawa została rozstrzygnięta decyzjami, Wójta Gminy Koszęcin z 25 lipca 2014 r. oraz SKO w Częstochowie z 16 września 2014 r., a kwestia zadymienia, które trwa od października 2014 r. nie była rozstrzygana przez organ I instancji,

- naruszenie art. 61 § 1 k.p.a. w związku z art. 363 i art. 375 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez niewszczęcie postępowania w sytuacji, gdy istnieją ku temu przesłanki,

- naruszenie art. 7 w związku z art. 28 k.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia bez uwzględnienia interesu publicznego oraz interesu skarżącej,

- naruszenie art. 23 i 24 kodeksu cywilnego w związku z art. 68 ust. 1 i 4 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie w postępowaniu konieczności ochrony dóbr osobistych skarżącej,

- naruszenie art. 144 i 222 kodeksu cywilnego w związku z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP poprzez nieuwzględnienie w rozstrzygnięciu prawa skarżącej do niezakłóconego korzystania z nieruchomości.

Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swą dotychczasową argumentację. Wskazał również, że postępowanie w sprawie wydania decyzji, o której mowa w art. 363 ustawy Prawo ochrony środowiska wszczynane jest jedynie z urzędu. Zatem wniosek skarżącej nie może skutecznie doprowadzić do wszczęcia postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: Sąd I instancji) w uzasadnieniu wyroku z 18 września 2015 r., sygn. II SA/Gl 419/15 wskazał, że sprawa zadymienia nieruchomości skarżącej przez spaliny z kotła centralnego ogrzewania wykorzystywanego przez Z. i K.K. została rozstrzygnięta decyzją Wójta Gminy Koszęcin z 25 lipca 2014 r., utrzymanej następnie w mocy przez SKO w Częstochowie. Przedmiotem postępowania w sprawie była emisja zanieczyszczeń z kotła centralnego ogrzewania eksploatowanego w budynku położonym przy ul. [...]. Od czasu wydania rozstrzygnięcia w sprawie, co miało miejsce 16 września 2014 r. (decyzja SKO w Częstochowie), nie nastąpiły żadne zmiany przedmiotowe. Za takie nie można uznać według Sądu I instancji "sezonu grzewczego" jak podnosi skarżąca. Sąd I instancji stwierdził, że przyjmując jej argumentację wydawanie decyzji nakazujących dokonanie odpowiednich czynności musiało by następować co rok, a nawet częściej. Nie nastąpiły również zmiany o charakterze podmiotowym, gdyż sprawa dotyczy dalej Z.i K.K..

Zarzut naruszenia art. 61 i 61a k.p.a. Sąd I instancji uznał za chybiony. W konsekwencji nie doszło do naruszenia art. 7 k.p.a. W związku z powyższym Sąd I instancji uznał za zbędne badanie, czy w sprawie mogło dojść do wszczęcia postępowania na wniosek skarżącej (ze względu na konstrukcję art. 363 ustawy Prawo ochrony środowiska).

W skardze kasacyjnej skarżąca kasacyjnie na podstawie art. 173 § 1 i 2, art. 174 § 2 oraz art. 177 § 1 oraz art. 175 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270 ze zm.), zaskarżyła w całości wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gliwicach z 18 września 2015 r., sygn. II SA/Gl 419/15.

Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono: naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi na postanowienie SKO w Częstochowie z 27 lutego 2015 r., w sytuacji gdy orzeczenie to zostało wydane z naruszeniem art. 61a § 1 k.p.a., 61 § 1 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a., skutkującym wpływem na wynik sprawy, co uzasadniało jego uchylenie. Na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. i 203 p.p.s.a., wniesiono o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że każdorazowo, gdy podmiot będący adresatem konkretnego obowiązku nie realizuje jego treści, zachodzi podstawa do ustalenia przyczyn tego stanu rzeczy i wydania stosownej decyzji. Zatem wydanie rozstrzygnięcia w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko w przeszłości nie stoi na przeszkodzie wydaniu decyzji w tej samej sprawie, co do tego samego podmiotu w sytuacji, gdy w innym przedziale czasowym nie realizuje on ciążącego na nim obowiązku dbałości o stan środowiska. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, w świetle tej argumentacji stanowisko Sądu należy zakwestionować, bowiem w przedmiotowej sprawie stan res iudicata nie zachodzi i niewątpliwie istnieją podstawy materialnoprawne do rozpatrzenia żądania strony zawartego w piśmie z 15 grudnia 2014 r. zwłaszcza, że "K. i Z. K. do chwili obecnej nie wywiązują się z obowiązku dbałości o środowisko, a stan zdrowia skarżącej uległ w związku z tym dalszemu pogorszeniu".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 p.p.s.a. Nadto zgodnie z treścią art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Ponadto w przypadku podniesienia w skardze kasacyjnej jednocześnie zarzutów naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego należy w pierwszej kolejności rozpatrzyć te pierwsze, ponieważ determinują one ocenę prawidłowego zastosowania lub właściwej wykładni przepisów prawa materialnego powołanych w tej sprawie.

W skardze kasacyjnej powołano obie podstawy określone w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., zarzucając zarówno naruszenie prawa procesowego, jak i prawa materialnego.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 61a § 1, art. 61 § 1 k.p.a. Instytucja prawna powagi rzeczy osądzonej - res iudicata, dotyczy sytuacji, gdy kolejno po sobie wydane zostały dwie decyzje załatwiające sprawę co do istoty, z których pierwsza ma charakter ostateczny. Dla stwierdzenia, że nastąpiło naruszenie res iudicata koniecznym jest więc ustalenie tożsamości spraw - rozstrzygniętej poprzednio decyzją mającą walor decyzji ostatecznej i następną decyzją. Tożsamość będzie istniała, gdy występują te same podmioty w sprawie, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym tej sprawy. Wskazać należy, że przesłanka tożsamości będzie wymagać zawsze analizy konkretnych okoliczności rozpatrywanej sprawy.

W realiach tej sprawy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie zachodziła tożsamość przedmiotowa. Wskazać należy, że w decyzji Wójta Gminy Koszęcin z 25 lipca 2014 r., w której odmówiono "nałożenia na Z. i K.K., zam. ul. [...] obowiązku wykonania czynności zmierzających do ograniczenia negatywnego oddziaływania na środowisko" nie zachodziła tożsamość przedmiotu rozstrzygnięcia organu. W piśmie z 15 grudnia 2014 r. skierowanym do Naczelnika Wydziału Ochrony Środowiska Starostwa Powiatowego w Lublińcu, skarżąca kasacyjnie wskazała, że problem zadymiania trwa z różną częstotliwością i nasileniem od ponad roku (również poza sezonem grzewczym). Według skarżącej, po zakończeniu sezonu grzewczego problem nadal trwał, o czym Wójt został powiadomiony przez skarżącą w maju br., jednak nie podjął żadnych czynności. Skarżąca uważa, że biorąc pod uwagę częstotliwość i intensywność zadymiania oraz ponad roczny czas jego trwania, a przede wszystkim wystąpienie w związku z tym naruszenia stanu zdrowia o charakterze przewlekłym u co najmniej dwóch osób, należy wnioskować z prawdopodobieństwem graniczącym z pewnością, że emisja dymów z kotłowni z posesji przy ul. [...] negatywnie oddziałuje na środowisko, stanowiąc zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi i zwierząt. Zdaniem skarżącej, w tych okolicznościach organem właściwym do przeprowadzenia postępowania w przedmiotowej sprawie jest wojewódzki inspektor ochrony środowiska, zgodnie z treścią art. 364 p.o.ś. Skarżąca wskazała również jakie kwestie powinien uwzględnić organ dokonując ustaleń faktycznych w przedmiocie negatywnego oddziaływania na środowisko w wyniku emisji dymów kotłowych. W piśmie z 15 grudnia 2014 r. skarżąca zwróciła także uwagę, że instrukcja obsługi kotła zawiera istotne błędy dotyczące sposobu użytkowania. Na podstawie powyższych informacji przedstawionych przez skarżącą nie można było stwierdzić wystąpienia przesłanki w postaci tożsamości spraw. W piśmie z 15 grudnia 2014 r. skarżąca powołuje się na nowe okoliczności.

W rozpoznawanej sprawie złożone przez skarżącą wnioski w sprawie nałożenia na Z. i K. K. zam. ul. [...] nie są w swej treści identyczne. Wobec tego organ I instancji powinien był wszcząć postępowanie administracyjne, przeprowadzić postępowanie wyjaśniające a następnie, w razie stwierdzenia tożsamości spraw czyli przesłanki niedopuszczalności wszczęcia postępowania powinien zakończyć to postępowanie decyzją o umorzeniu postępowania, jako że nie jest dopuszczalne, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego na podstawie art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. W okolicznościach niniejszej sprawy, Sąd I instancji błędnie ocenił, że od czasu wydania rozstrzygnięcia w sprawie co miało miejsce 16 września 2014 r. (decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie) nie nastąpiły żadne zmiany przedmiotowe. Za takie w ocenie Sądu I instancji, nie można uznać bynajmniej "sezonu grzewczego". Z akt sprawy wynika, że skarżąca powołała się na nowe okoliczności faktyczne, które zostały uprawdopodobnione i mogą mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

Argumentacja skargi kasacyjnej prowadzi do wniosku, że w istocie skarżąca kasacyjnie kwestionuje wyrok WSA w Gliwicach poprzez zastosowanie przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a. i wadliwy brak doszukania się przez ten Sąd naruszenia ze strony orzekających organów obu instancji przepisów wskazanych w zarzutach kasacyjnych. Jak wynika z motywów zaskarżonego wyroku, Sąd I instancji orzekał stosując przepis art. 151 p.p.s.a., Z tych względów zarzuty skargi kasacyjnej, pomimo jej niewątpliwych niedostatków, nie mogą prowadzić do nie rozpoznania wniesionego środka zaskarżenia.

Należy zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie, że w przedmiotowej sprawie stan res iudicata nie zachodzi i niewątpliwie istnieją podstawy materialno-prawne do rozpatrzenia żądania strony zawartego w piśmie z 15 grudnia 2014 r.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał także zasadność naruszenia przez Sąd I instancji art. 363 p.o.ś. przez błędną jego wykładnię. Zarzut naruszenia art. 363 p.o.ś. mimo błędnego sformułowania zasługuje na uwzględnienie, gdyż z uzasadnienia skargi wynika, że w ocenie skarżącej kasacyjnie, wbrew twierdzeniom Sądu I instancji, wydanie rozstrzygnięcia w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko w przeszłości nie stoi na przeszkodzie wydaniu decyzji w tej samej sprawie, co do tego samego podmiotu w sytuacji, gdy w innym przedziale czasowym nie realizuje on ciążącego na nim obowiązku.

Z motywów uchwały pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r., (ONSAiWSA 2010, Nr 1, poz. 1) wynika, że sąd kasacyjny powinien poddać merytorycznej kontroli każdy zarzut, bez względu na to, że czy jest powiązany z przepisami p.p.s.a., czy też ogranicza się do wskazania przepisów materialnych lub procesowych zawartych w prawie administracyjnym. Brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez sąd pierwszej instancji przepisów k.p.a. z naruszeniem stosowanych przez ten sąd przepisów p.p.s.a. nie dyskwalifikuje skargi kasacyjnej i nie może prowadzić do nierozpoznania merytorycznych jej zarzutów.

Zgodzić należy się ze skarżącą kasacyjnie, że celem postępowania prowadzonego na podstawie art. 363 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1232 ze zm., dalej: p.o.ś.) jest przywrócenie stanu zgodnego z prawem. Zasadnie zatem podnosi skarżąca kasacyjnie, że każdorazowo, gdy podmiot będący adresatem konkretnego obowiązku nie realizuje jego treści, zachodzi podstawa do ustalenia przyczyn tego stanu rzeczy i wydania stosownej decyzji.

Wójt, burmistrz lub prezydent miasta może wydać decyzję na podstawie art. 363 p.o.ś., jeżeli stwierdzi, że działanie osoby fizycznej negatywnie oddziałuje na środowisko. Organy wymienione w art. 361 ust. 1 p.o.ś. na podstawie art. 379 ust. 1 p.o.ś., sprawują kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska w zakresie objętym właściwością tych organów.

Wykonanie obowiązku kontroli przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska na podstawie art. 379 ust. 1 p.o.ś., nie może wyczerpywać się w jednorazowym podjęciu czynności kontrolnych wobec osoby fizycznej korzystającej ze środowiska w ramach powszechnego korzystania ze środowiska uregulowanego w art. 4 ust. 1 p.o.ś.

Kontrola ta obejmuje zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 p.o.ś., wprowadzanie do środowiska substancji lub energii (emisję). Według art. 3 pkt 4 p.o.ś., przez emisję rozumie się wprowadzane bezpośrednio lub pośrednio, w wyniku działalności człowieka, do powietrza, wody, gleby lub ziemi: a) substancje, b) energie, takie jak ciepło, hałas, wibracje lub pola elektromagnetyczne. W piśmiennictwie wskazano, że "Rozróżnienie «emisji» i «zanieczyszczenia» ma podstawowe znaczenie dla ustalenia rudymentarnych zasad określających dopuszczalność działań polegających na odprowadzaniu do środowiska substancji i energii. Przyjętą przez ustawę zasadą jest założenie, że emisja jest odprowadzaniem dozwolonym (legalnym), zanieczyszczenie zaś to również emisja, ale taka, którą można byłoby określić ze względu na powodowane skutki jako kwalifikowaną, powodującą bowiem określone negatywne konsekwencje, która wobec powyższego nie powinna mieć miejsca i wobec czego jest niedozwolona (nielegalna). W konsekwencji przepisy dotyczące ochrony środowiska przed zanieczyszczeniem określają dopuszczalny poziom emisji zawsze w taki sposób, aby dopuszczalna «emisja» nie stała się «zanieczyszczeniem» (zob. M. Bar, M. Górski, J. Jendrośka, J. Jerzmański, M. Pchałek, komentarz do art. 3, [w:] M. Górski, M. Pchałek, W. Radecki, J. Jerzmanski, M. Bar, S. Urban, J. Jendrośka, Prawo ochrony środowiska. Komentarz, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2014, s. 40).

Z treści art. 379 ust. 1 p.o.ś. wynika, jednoznacznie, że marszałek województwa, starosta oraz wójt, burmistrz lub prezydent miasta sprawują kontrolę przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska w zakresie objętym właściwością tych organów. Ustawodawca nałożył zatem na te organy ciągły obowiązek sprawowania kontroli emisji powodowanej przez osoby fizyczne w ramach powszechnego korzystania ze środowiska. Kontrola to ogół czynności zmierzających do ustalenia faktycznego stanu rzeczy, połączona z porównaniem stanu istniejącego ze stanem planowanym. (zob. E. Iserzon, Prawo administracyjne Podstawowe instytucje, Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 1968, s. 174).

Naczelny Sąd Administracyjny nie podziela poglądu Sądu I instancji, według którego sprawa zadymienia nieruchomości przez spaliny z kotła centralnego ogrzewania zbadana w przeszłości (w poprzednim roku) nie może być ponownie badana w nowym sezonie grzewczym. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd I instancji błędnie uznał za zbędne badanie, czy w sprawie mogło dojść do wszczęcia postępowania na wniosek skarżącej ze względu na konstrukcję art. 363 p.o.ś. Odnosząc się do tak sformułowanego stanowiska Sądu I instancji wskazać należy, że art. 363 ust. 1 p.o.ś. będzie miał zastosowanie w każdym przypadku wystąpienia negatywnego oddziaływania na środowisko. Przesłanką wydania decyzji na podstawie art. 363 ust. 1 p.o.ś., jest naruszenie obowiązku polegającego na zakazie powodowania negatywnego oddziaływania na środowisko. Zakaz ten jest formą prawną szeroko rozumianego celu normatywnego w postaci obowiązku ochrony środowiska. Tworzy on obiektywne i subiektywne warunki, niezbędne dla niezakłóconego korzystania ze środowiska w ramach powszechnego korzystania ze środowiska. Potrzeba zapewnienia racjonalnych warunków korzystania ze środowiska określa zakres przedmiotowy decyzji wydawanej na podstawie art. 363 ust. 1 p.o.ś. Wydanie decyzji, o której mowa w art. 363 ust. 1 p.o.ś. jest dopuszczalne w sytuacji, gdy jej adresat narusza obowiązek polegający na zakazie powodowania negatywnego oddziaływania na środowisko.

W związku z powyższym, wobec zaistnienia w niniejszej sprawie okoliczności, o których mowa w art. 188 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał także wniesioną skargę. W tym zakresie należało podzielić stanowisko skarżącej, według którego wydanie w przedmiotowej sprawie rozstrzygnięcia w sprawie negatywnego oddziaływania na środowisko w przeszłości nie stoi na przeszkodzie wydaniu decyzji w tej samej sprawie, co do tego samego podmiotu w sytuacji, gdy w innym przedziale czasowym nie realizuje on ciążącego na nim obowiązku wynikającego z przepisów prawa ochrony środowiska. Odnosząc się do skargi skarżącej na postanowienie SKO w Częstochowie z 27 lutego 2015 r. należy stwierdzić, że w okolicznościach niniejszej sprawy brak było podstaw do jej oddalenia. Zarzuty skargi zasługiwały bowiem na uwzględnienie.

Mając powyższe okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. w związku z art. 145 §1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z 27 lutego 2015 r. i poprzedzające je postanowienie organu I instancji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.