Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 799/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2019-01-24 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
article: art. 28 ust. 1 i 1a, art. 2 pkt 8 i 7 lit. d
journal: Dz.U. 2018 poz 554
law: Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Jacek Kuza (spr.), Protokolant Starszy inspektor sądowy Katarzyna Tuz-Stando, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi E. Ż. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.


UZASADNIENIE

Decyzją z [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania E.Ż., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymało w mocy [...], wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta orzekającą:

- w punkcie I o uznaniu za nienależnie pobrane przez E.Ż. świadczenie

z funduszu alimentacyjnego pobierane na rzecz osób uprawnionych: W. S. i K. S. w okresach: w części dotyczącej wysokości za okres od 1 do 31 stycznia 2014 r. w kwocie 147, 78 zł i za okres od 1 lutego 2014 r. do 30 września 2014 r. w kwocie 8000 zł;

- w punkcie II o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacanego na rzecz ww. osób uprawnionych, na podstawie decyzji z [...] za okres od 1 lutego 2014 r. do 30 września 2014 r. w łącznej kwocie 8.147,78 zł oraz ustawowych odsetek naliczanych do 31 grudnia 2015 r. oraz odsetek ustawowych za opóźnienie naliczanych od 1 stycznia 2016 r. do dnia spłaty;

- w punkcie III o ustaleniu, że ustawowe odsetki naliczane do 31 grudnia 2015 r. oraz odsetki ustawowe za opóźnienie naliczane od 1 stycznia 2016 r. są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty;

oraz określającą, że wpłatę należności głównej oraz ustawowych odsetek naliczanych do 31 grudnia 2015 r. oraz odsetek ustawowych za opóźnienie naliczanych od 1 stycznia 2016 r. do dnia spłaty należy dokonać na konto Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej.

W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że decyzją z [...]organ I instancji przyznał E.Ż. świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osoby uprawnione do ukończenia 18 roku życia na W. S. i K. S. po 500 zł miesięcznie, na okres od 1 października 2013 r. do 30 września 2014 r. Z akt sprawy wiadomo, że 31 maja 2010 r. E.Ż. złożyła wniosek o uzyskanie świadczeń alimentacyjnych zasądzonych wyrokiem Sądu Okręgowego z 27 listopada 2009 r. w kwocie po 600 zł miesięcznie na rzecz W. S. i K. S. od ich ojca przebywającego w Norwegii, który następnie przesłany został za pośrednictwem Sądu Okręgowego w Kielcach do właściwego organu w Norwegii.

Pismem z 16 lutego 2018 r. Sąd Okręgowy w Kielcach poinformował organ I instancji, że według oświadczenia E.Ż. otrzymała ona między innymi 9 października 2017 r. kwotę 13.074,98 zł, a 12 grudnia 2017 r. kwotę 11.102,35 zł z organu norweskiego tytułem alimentów.

W związku z powyższym organ II instancji uznał, że strona otrzymała od dłużnika alimentacyjnego za pośrednictwem organu norweskiego przelew po przeliczeniu w łącznej kwocie 24 177, 33 zł. Kwota ta nie została przekazana na rzecz organu właściwego wierzyciela, tj. MOPS, na rzecz którego zgodnie z kolejnością określoną w art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U. 2018 r. poz. 554 ze zm.), dalej zwanej "ustawą" powinna zostać wpłacona kwota alimentów otrzymanych od dłużnika w pierwszej kolejności.

Kolegium podkreśliło, że w obecnym stanie prawnym, bez znaczenia, jest czy alimenty od dłużnika dotyczą zobowiązań bieżących czy zaległych. Wierzycielka bowiem, każdą kwotę, którą otrzyma od dłużnika, winna zgłosić organowi i przekazać ją na jego rzecz. Stosownie bowiem do art. 19 ust. 1 ustawy, w przypadku zmian mających wpływ na prawo do świadczeń z funduszu alimentacyjnego osoba uprawniona albo jej przedstawiciel ustawowy, którzy złożyli wniosek o przyznanie świadczenia z funduszu są obowiązani do niezwłocznego powiadomienia o tym organu wypłacającego świadczenia.

Zdaniem organu odwoławczego taką sytuacją jest bez wątpienia jednoczesne otrzymanie od dłużnika alimentów i pobieranie świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Ponieważ więc otrzymane alimenty nie zostały przekazane przez odwołującą organowi właściwemu celem zaliczenia ich na poczet długu, to tym samym spełniona została przesłanka niezbędna do uznania, że pobrane w tym okresie przez stronę świadczenie ma charakter nienależny.

Kolegium dodało, że dla uznania wypłaconych świadczeń za nienależnie pobrane bez znaczenia pozostaje okres, za jaki strona otrzymała alimenty. Istotny jest sam fakt, że strona w okresie, w którym otrzymuje świadczenie z funduszu alimentacyjnego otrzymuje również alimenty, bez względu na to, czy są one wypłacone za miesiące bieżące, czy za miesiące poprzednie. Osoba pobierająca świadczenie z funduszu alimentacyjnego ma obowiązek powstrzymywania się od bezpośredniego pobierania alimentów od dłużnika alimentacyjnego lub pobierania ich za pośrednictwem komornika sądowego.

Ustawodawca wprost wskazał, że nienależnie pobranymi świadczeniami z funduszu alimentacyjnego są świadczenia wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała, niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28, zaległe lub bieżące alimenty, do wysokości otrzymanych w tym okresie alimentów. Mając zatem na uwadze zarzut odwołania, że organ nie poczynił żadnych ustaleń w kwestii zbadania stanu świadomości pobierającego świadczenie, organ podkreślił, że samo już otrzymanie alimentów od dłużnika w zbiegu z pobieraniem świadczenia z funduszu alimentacyjnego powoduje, że pobrane świadczenia z funduszu są nienależnie pobranymi w myśl art. 2 pkt 7 ustawy. W ocenie Kolegium strona została poinformowana o tych obowiązkach, gdyż takie informacje organ I instancji zawarł zarówno w pouczeniu wniosku o świadczenia z funduszu alimentacyjnego jak również w pouczeniu decyzji przyznającej świadczenie z funduszu alimentacyjnego.

W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skardze na powyższą decyzję, domagając się jej uchylenia oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, E.Ż. zarzuciła naruszenie:

- art. 2 pkt 7 lit. d ustawy poprzez zastosowanie niewłaściwej wykładni, a przez to błędne uznanie za nienależnie pobrane przez nią na rzecz W. S. i K. S. świadczenia z funduszu alimentacyjnego za okres od 1 stycznia do 30 września 2014 roku, w związku z otrzymaniem 12 grudnia 2017 r. za pośrednictwem organu norweskiego kwoty 11102,35 zł, tj. po złożeniu przez skarżącą pisemnej rezygnacji z pobierania świadczeń na rzecz K. S.;

- art. 2 pkt 7 lit. d w związku z art. 23 ust. 1 ustawy poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że skarżąca świadomie i celowo zataiła kolejne wpłaty celem uzyskania korzyści majątkowej, pomimo, że 5 grudnia 2017 r. złożyła pisemną rezygnację z pobierania świadczeń, a otrzymane świadczenie w jej ocenie było bieżącą realizacją obowiązku alimentacyjnego, tj. że organ norweski wypłacił kwotę tytułem dalszych alimentów.

- nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego polegające na pominięciu faktu, że skarżąca dobrowolnie zrezygnowała 5 grudnia 2017 r. z pobierania świadczeń, informując o tym fakcie na piśmie organ I instancji.

W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła, że obowiązek zwrotu obciąża tylko tego, kto przyjął świadczenie w złej wierze, wiedząc, że mu się ono nie należy, co oznacza, że obowiązek zwrotu jest determinowany uprzednim ustaleniem istnienia takiego stanu świadomości pobierającego świadczenie, co pozwala na skuteczne nałożenie obowiązku zwrotu. W niniejszej sprawie, kwestia ta nie dotyczy skarżącej, a organy nie poczyniły stosownych ustaleń w tym przedmiocie. Organy powinny wskazać i wyjaśnić, czy zachodzą okoliczności przewidziane w art. 2 pkt, 7 lit. d, a jeżeli tak to stanowisko swoje przekonująco uzasadnić.

Autorka skargi podkreśliła, że pomimo pisemnej rezygnacji w dniu 5 grudnia 2017 r. z pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego, nie została poinformowana, zarówno przez Sąd Okręgowy w Kielcach, jak i organ pierwszej instancji, że ewentualna kolejna wpłata przez organ norweski skutkowała będzie uznaniem pobierania przez nią na rzecz dzieci świadczenia we wskazanym powyżej okresie z funduszu alimentacyjnego za świadczenie nienależnie pobrane.

Skarżąca zaznaczyła, że w judykaturze przyjmuje się, że aby można było wydać decyzję w sprawie zwrotu świadczenia, organ powinien w toku postępowania wyjaśniającego udowodnić, że strona była ze stosownym wyprzedzeniem pouczona o treści obowiązku informacyjnego. Za skuteczne pouczenie uznaje się takie, które: obejmuje katalog wszystkich, wyraźnie opisanych zdarzeń, jakie mogą mieć wpływ na ustanie prawa lub wstrzymanie wypłaty świadczenia; jest dostosowane językowo do poziomu wiedzy prawniczej przeciętnego obywatela; jest sporządzone na piśmie z zachowaniem przystępnej formy; wskazuje sankcję grożącą w przypadku niedopełnienia obowiązku informacyjnego (tj. sankcję zwrotu świadczenia i egzekucji administracyjnej tego obowiązku) jak również zawiera podpis uprawnionego, potwierdzający zapoznanie się z pouczeniem.

Tym samym, zdaniem skarżącej, ocena organu, że świadomie i celowo zataiła kolejne wpłaty od organu norweskiego, jest nadużyciem i nie wynika ona z jakichkolwiek ustaleń organu. Skarżąca dodała, że składając rezygnację z pobierania świadczeń, była w uzasadnionym przekonaniu, że kolejne wpłaty od organu norweskiego nie podlegają konieczności zgłoszenia. Tym bardziej, że żadnego pouczenia w tym zakresie nie uzyskała. Co więcej, z treści uzasadnienia decyzji organu pierwszej instancji wyraźnie wynika pouczenie o tym, że "środki otrzymywane tytułem alimentów należy bezzwłocznie zgłaszać organowi właściwemu wierzyciela". Natomiast, ten stan rzeczy istniał zanim organ pierwszej instancji uchylił ostateczną decyzję dotyczącą przyznania na rzecz jej dzieci świadczeń alimentacyjnych.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, podstawą uznania, że wypłacone skarżącej z funduszu alimentacyjnego świadczenia są nienależnie pobrane, był fakt otrzymania przez nią 9 października 2017 r. i 12 grudnia 2017 r. odpowiednio kwot 13.074,98 zł oraz 11.102.35 zł. Okoliczność ta, niekwestionowana przez skarżącą, wynika ze znajdującego się w aktach sprawy pisma Sądu Okręgowego w Kielcach z 16 lutego 2018 r. skierowanego do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej. Mając to na uwadze organ uznał, że stan sprawy wypełnia dyspozycję art. 2 pkt 7 lit. d, zgodnie z którym ilekroć w ustawie jest mowa o nienależnie pobranym świadczeniu - oznacza to świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała, niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28, zaległe lub bieżące alimenty, do wysokości otrzymanych w tym okresie alimentów.

Z kolei wedle art. 28 ust. 1 ustawy, z kwoty uzyskanej z egzekucji od dłużnika alimentacyjnego zaspokajane są w pierwszej kolejności:

- należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie ustawy - do ich całkowitego zaspokojenia (pkt 1),

- należności powstałe z tytułu zaliczek alimentacyjnych wypłaconych osobie uprawnionej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej - do ich całkowitego zaspokojenia (pkt 2),

- należności wierzyciela alimentacyjnego - do ich całkowitego zaspokojenia,

- należności likwidatora funduszu alimentacyjnego powstałe z tytułu świadczeń alimentacyjnych wypłaconych na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym - do ich całkowitego zaspokojenia

- przy czym zaspokojenie w tej kolejności następuje po należnościach określonych w art. 1025 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (czyli po zaspokojeniu kosztów egzekucyjnych z wyjątkiem kosztów zastępstwa prawnego przyznanych przez komornika w postępowaniu egzekucyjnym), a przed należnościami określonymi w art. 1025 § 1 pkt 2-10 tej ustawy.

Przytoczone wyżej przepisy ustanawiają zakaz jednoczesnego pobierania przez osobę uprawnioną świadczeń alimentacyjnych z budżetu państwa (funduszu alimentacyjnego) oraz od dłużnika. Przesłanką niezbędną do stwierdzenia, że mamy do czynienia ze świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit. d ustawy jest to, że do otrzymania alimentów niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28 dochodzi w okresie pobierania świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Pomimo, że Kolegium nie kwestionuje takiego rozumienia tego przepisu, co wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, jednakże z naruszeniem art. 80 kpa zupełnie nie uwzględniło znajdujących się w aktach sprawy dowodów (które znalazły odzwierciedlenie w ustaleniach poczynionych przez organ I instancji), z których wynika, że od 1 grudnia 2017 r. skarżącej nie wypłacano świadczenia z funduszu na córkę K. (decyzja Prezydenta Miasta Skarżysko-Kamienna z [...], którą uchylono decyzję przyznającą K. S. świadczenia z funduszu i wskazano, że świadczenia te nie przysługują od 1 grudnia 2017 r. – k. 52 akt administracyjnych). Tak więc odnośnie tej osoby uprawnionej, co do alimentów przekazanych na jej rzecz 12 grudnia 2017 r. brak jest podstaw do uznania, że mamy do czynienia ze świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit. d ustawy. W tej bowiem dacie K. S. nie pobierała już świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Nadto, z pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Dział Świadczeń Rodzinnych, Wychowawczych i Funduszu Alimentacyjnego z 19 stycznia 2018 r. (k. 57 akt administracyjnych) wynika również, że świadczenia na rzecz W. S. wypłacane były do 31 sierpnia 2017 r., a w związku z jego wyjazdem za granicę celem podjęcia zatrudnienia, organ wydał decyzję o zwrocie świadczenia wypłaconego na jego rzecz za okres od 1 sierpnia 2017 r. do 31 sierpnia 2017 r. w kwocie 500 zł. W aktach nie ma decyzji przyznającej świadczenie na rzecz W. S. na okres świadczeniowy 2016-2017 czy 2017-2018, co jest istotne, gdyż 22 marca 2017 r. ukończył on 18 rok życia. Jeżeli skarżącej nie były wypłacane świadczenia z funduszu na jego rzecz od września 2017 r., to oznacza, że otrzymanie przez nią w październiku i grudniu 2017 r. alimentów na rzecz W. S. jako osoby uprawnionej, nie uzasadniało zastosowania art. 2 pkt 7 lit. d ustawy, a taką podstawę prawną wskazały organy obu instancji. W każdym bądź razie, z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 k.p.a., organy nie poczyniły żadnych ustaleń co do tego, czy W. S. w październiku i grudniu 2017 r. nadal otrzymywał świadczenia z funduszu.

Nadto z urzędu zauważyć należy, że decyzja uznająca za nienależnie pobrane świadczenia z funduszu alimentacyjnego powinna być czytelna i precyzyjnie wyjaśniać, z jakich przyczyn świadczenie wypłacone w danym okresie świadczeniowym (co zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy oznacza okres, na jaki ustala się prawo do świadczenia z funduszu alimentacyjnego, tj. od dnia 1 października do dnia 30 września następnego roku kalendarzowego) uznane zostało za nienależnie pobrane i z czego wynika kwota zwrotu tego świadczenia. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy osoba uprawniona otrzymuje alimenty od dłużnika w innym okresie świadczeniowym, aniżeli ten, w ramach którego organ orzeka o nienależnie pobranym świadczeniu z funduszu alimentacyjnego, bądź też, gdy kwota alimentów uzyskanych od dłużnika nie odpowiada tej, którą organ uznał za nienależnie pobraną. Obowiązek czytelnego dla strony przedstawienia motywów, jakimi kierował się organ podejmując decyzję, wynika nie tylko z ogólnych zasad kpa wyrażonych w art. 8 (zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej) i art. 11 (zasada przekonywania), ale również z art. 107 § 3 kpa, który określa niezbędne elementy, jakie winno zawierać uzasadnienie decyzji. W ramach obowiązku wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, o jakim mowa

w tym ostatnim przepisie, organ zobowiązany jest przedstawić w sposób czytelny powody, dla których uznał, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada przyjętej podstawie prawnej rozstrzygnięcia, a w razie potrzeby, zwłaszcza gdy chodzi o kwotę, do uiszczenia której strona zostaje w decyzji zobowiązana, przeprowadzić –

w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych – stosowne wyliczenia.

Mając na uwadze przedstawione wyżej rozważania podkreślić należy, że

z objętej skargą decyzji nie wiadomo, dlaczego skarżąca zobowiązana została do zwrotu nienależnego świadczenia pobranego za okres od 1 stycznia 2014 r. do 30 września 2014 r., zwłaszcza w świetle pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Dział Świadczeń Rodzinnych, Wychowawczych i Funduszu Alimentacyjnego z 19 stycznia 2018 r. adresowanego do Sądu Okręgowego w Kielcach, z którego wynika, że dłużnik alimentacyjny K. S. miał zadłużenie wynoszące 12.000 zł, które dotyczyło okresu od czerwca 2012 r. do sierpnia 2013 r., i że odnośnie tych 12.000 zł organ trzema decyzjami (których w aktach brak) orzekł o zwrocie nienależnie pobranych świadczeń za ten okres na łączną kwotę 12.000 zł uznając, że za te okresy strona pobrała alimenty dwukrotnie, raz z funduszu, a drugi raz od dłużnika. Tak więc treść tego pisma wskazywałaby na to, że na dzień jego sporządzenia dłużnik alimentacyjny nie miał już zaległości wobec funduszu.

Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika przy tym nie tylko to, dlaczego za nienależnie pobrane świadczenie uznano kwotę 8.147,78 zł za okres świadczeniowy styczeń – wrzesień 2014 r., ale też z jakich powodów przyjęto taką jej wysokość. O ile kwota 8.000 zł za okres od 1 lutego 2014 r. do 30 września 2014 r. daje się zweryfikować (8 x 1000 zł), to przyjęcie za styczeń 2014 r. nienależnie pobranego świadczenia w wysokości 147,78 zł nie jest w decyzji w jakikolwiek sposób wyjaśnione.

Można się jedynie domyślać, porównując łączną kwotę otrzymaną przez skarżącą w roku 2017 od dłużnika - z wysokością kwoty uznanej za nienależnie pobrane świadczenia w trzech wydanych decyzjach, kontrolowanych przez Sąd

także w innych sprawach (II SA/Ke 797/18 i II SA/Ke 798/18, połączonych ze sprawą niniejszą do wspólnego rozpoznania, lecz oddzielnego rozstrzygnięcia), że organ prawdopodobnie "rozłożył" kwotę alimentów, jakie otrzymała skarżąca na trzy różne okresy świadczeniowe poczynając od roku 2014 do 2016 (od 1 stycznia 2014 r. do 30 września 2014 r. – 8.147, 78 zł; od 1 października 2014 r. do 30 września 2015 r. – 12.000 zł i od 1 października 2015 r. do 29 lutego 2016 r. – 4.029, 55 zł). Takie wyliczenie nie wynika jednak w żaden sposób z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i nie wiadomo, czemu takie, a nie inne okresy rozliczeniowe organ brał pod uwagę

w stosunku do kwot, jakie skarżąca otrzymała od dłużnika w roku 2017, co jest istotne zwłaszcza w sytuacji, gdy z pisma Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Dział Świadczeń Rodzinnych, Wychowawczych i Funduszu Alimentacyjnego z 19 stycznia 2018 r. wynikałoby, że dłużnik na tę datę nie miał żadnych zaległości.

Na koniec, także z urzędu, zauważyć należy, że niczym nieuzasadnione było nałożenie na skarżącą obowiązku zapłaty odsetek "naliczanych do dnia 31 grudnia 2015 r. oraz odsetek ustawowych za opóźnienie naliczanych od dnia 1 stycznia 2016 roku do dnia spłaty" w sytuacji, gdy powodem uznania świadczenia za nienależnie pobrane było otrzymanie przez nią alimentów w październiku i grudniu 2017 r. Nawet gdyby zachodziły podstawy do uznania świadczenia za nienależnie pobrane, to brak jest podstaw do obciążenia uprawnionych do alimentów odsetkami za okres wcześniejszy aniżeli data otrzymania przez nich alimentów; dopiero bowiem ta okoliczność – otrzymanie świadczenia poza kolejnością wynikającą z art. 28 (oczywiście przy uwzględnieniu, że następuje to w okresie otrzymywania świadczeń

z funduszu) powoduje, że świadczenie wypłacone staje się świadczeniem nienależnie pobranym w rozumieniu art. 2 pkt 7 lit .d ustawy, od którego, stosownie do art. 23 ust. 1a ustawy należy naliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie. Odsetki mają bowiem charakter akcesoryjny co oznacza, że warunkiem powstania należności z ich tytułu jest istnienie należności głównej.

Brak wyjaśnienia wszystkich wskazanych wyżej okoliczności stanowi naruszenie art. 7, 8, 11, 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. i uniemożliwia Sądowi przeprowadzenie merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowości ustalenia przez organ okresu świadczeniowego, w którym skarżąca pobrała nienależne świadczenie oraz określenia jego wysokości. Koniecznym zatem było uchylenie zarówno objętego skargą rozstrzygnięcia jak i poprzedzającej go decyzji organu I instancji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.).

Ponownie rozpoznając sprawę organ winien wyeliminować wszystkie opisane wyżej nieprawidłowości, a więc wyjaśnić i ustalić stan faktyczny w sposób pozwalający na prawidłowe stwierdzenie, czy otrzymane przez skarżącą od dłużnika

w październiku i grudniu 2017 r. kwoty 13.074,98 zł oraz 11.102.35 zł. spowodowały konieczność uznania, że nienależnie pobrała ona świadczenia z funduszu alimentacyjnego, a jeśli tak, to w jakiej wysokości i za jakie okresy.