Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1590/16
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2018-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6341 Pozbawienie uprawnień kombatanckich oraz pozbawienie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c, art. 25 ust. 2 lit. a
journal: Dz.U. 2014 poz 1206
law: Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
article: art. 184
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędzia del. WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: starszy asystent sędziego Justyna Żurawska po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2018 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej K. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 18 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Sz 889/15 w sprawie ze skargi K. P. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 18 lutego 2016 r., sygn. akt II SA/Sz 889/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę K. P. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę kasacyjną wniósł K. P. podnosząc zarzuty naruszenia:

1) art. 3 § 1, art. 113 § 1 oraz art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., dalej jako .P.p.s.a.) poprzez:

a. przeprowadzenie niepełnej kontroli działalności organu administracji publicznej (Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych) i bezzasadne przyjęcie, że została dostatecznie wyjaśniona przez ten organ,

b. błędną ocenę stanu faktycznego sprawy ustalonego przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, a mianowicie niezakwestionowanie przez WSA w Szczecinie błędnych ustaleń faktycznych poczynionych przez organ administracji publicznej odnośnie do czynnego udziału skarżącego w zwalczaniu organizacji oraz osób, których działalność aktualnie określa się jako działalność na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej, pomimo że z zebranego w sprawie materiału dowodowego w sposób oczywisty wynika, iż skarżący w tego rodzaju walkach nie uczestniczył,

c. błędną ocenę stanu faktycznego sprawy ustalonego przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, a mianowicie niezakwestionowanych przez WSA w Szczecinie błędnych ustaleń faktycznych poczynionych przez organ administracji publicznej co do zgromadzonych w aktach sprawy dowodów, przede wszystkim w postaci dokumentów, rzekomo uzasadniających twierdzenie odnośnie do czynnego uczestnictwa skarżącego w zwalczaniu organizacji oraz osób, których działalność aktualnie określa się jako działalność na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej oraz potwierdzenia przez samego skarżącego, że brał czynny udział w zwalczaniu tego rodzaju osób i organizacji, podczas gdy z treści tych dokumentów nie wynika, aby skarżący uczestniczył w jakichkolwiek czynnościach polegających na zwalczaniu organizacji narodowowyzwoleńczych, a także wynika, iż skarżący brał udział jedynie w walach przeciwko Ukraińskiej Powstańczej Armii (UPA),

d. błędną ocenę stanu faktycznego sprawy ustalonego przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, a mianowicie niezakwestionowanie przez WSA w Szczecinie błędnych ustaleń faktycznych poczynionych przez organ administracji publicznej w zakresie braku przeprowadzenia weryfikacji działań skarżącego, jako działania, które nie były wymierzone w organizacje o charakterze narodowo-wyzwoleńczym,

e. nieuwzględnienie przez WSA w Szczecinie zarzutów wnoszącego skargę kasacyjną dotyczących naruszenia przez Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych przepisów postępowania, a mianowicie art. 7, art. 75 § 1, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i § 2, art. 78 § 1, art. 80 oraz art. 86 K.p.a. polegającego na niewłaściwej ocenie materiałów dowodowych, błędnym ustaleniu stanu faktycznego, niezgodnym z prawem zignorowaniu wniosku dowodowego z przesłuchania strony,

2) art. art. 3 § 1 i § 2, art. 134 § 1 oraz art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. przez oddalenie skargi pomimo naruszenia w toku postępowania administracyjnego przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy a mianowicie art. 7, art. 8, art. 9, art. 10 § 1 i § 3, art. 10, art. 75 § 1, art. 76 § 1, art. 77 § 1 i § 2, art. 78 § 1, art. 80 oraz art. 86 K.p.a.,

3) art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia w toku postępowania administracyjnego przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, co nastąpiło w wyniku błędnej wykładni art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego oraz niewłaściwe zastosowanie art. 25 ust. 2 lit. a ustawy o kombatantach w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach,

4) art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że użycie we wskazanym przepisie spójnika "i" w sformułowaniu "działania śledcze i operacyjne" nie ma funkcji koniunkcyjnej lecz znaczenie wymieniające,

5) art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach polegającą na bezzasadnym przyjęciu, że użyty w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c przywołanej ustawy zwrot "zadania śledcze i operacyjne" odnosi się do skarżącego, co doprowadziło go do pozbawienia uprawnień kombatanckich, podczas gdy w rzeczywistości skarżący nie wykonywał żadnego z tych zadań, a nadto jego udziału w Korpusie Bezpieczeństwa Wewnętrznego nie można określić jako "nie w pełni dobrowolny", gdyż nie był w ogóle dobrowolny.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające przemawiać za zasadnością podniesionych w niej zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 P.p.s.a.), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

Nadto stwierdzić należy, że zgodnie z treścią art. 193 P.p.s.a. zdanie drugie uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez K. P. nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów postępowania, to jest przepisów wymienionych w zarzutach nr 1 i 2. Zarzuty te sprowadzają się do zarzutu zaakceptowania przez Sąd I instancji błędnej, zdaniem skarżącego kasacyjnie, oceny materiału dowodowego i w konsekwencji błędnych ustaleń faktycznych poczynionych przez organy administracji. W ocenie NSA, materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania administracyjnego był wystarczający do wydania rozstrzygnięcia i nie wymagał uzupełnienia. Ocena tego materiału zasadnie uznana została przez Sąd I instancji za prawidłową i nienaruszającą zasad swobodnej oceny dowodów. Zgromadzone dowody słusznie uznane zostały za dowody dające podstawę do poczynienia ustaleń faktycznych. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie z dowodów tych wynika, że skarżący kasacyjnie brał udział w walkach nie tylko przeciwko Ukraińskiej Powstańczej Armii ale także w walkach z organizacjami narodowowyzwoleńczymi. W konsekwencji brak było podstaw do uznania za zasadne przez Wojewódzki Sąd Administracyjny zarzutów naruszenia przepisów postępowania przez organy administracji.

Za niezasadne uznać również należy podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego.

Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 1206 z późn. zm., dalej jako ustawa o kombatantach) (zarzut nr 4). Przepis ten stanowi, że uprawnienia kombatanckie nie przysługują osobie, która była zatrudniona, pełniła służbę lub funkcję w aparacie bezpieczeństwa publicznego poza strukturami Urzędów Bezpieczeństwa, Służby Bezpieczeństwa lub Informacji Wojskowej, jeżeli podczas i w związku z tą działalnością wykonywała zadania śledcze i operacyjne związane bezpośrednio ze zwalczaniem organizacji oraz osób działających na rzecz suwerenności i niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej. Kwestia znaczenia spójnika "i" użytego w tym przepisie była już przedmiotem rozważań w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Orzecznictwo to zostało wskazane przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd, że użyty w ww. przepisie spójnik "i" ma znaczenia wyliczające, a nie koniunkcyjne. Tym samym podstawą pozbawienia uprawnień kombatanckich może być wykonywanie bądź to tylko "działań śledczych" bądź też tylko "działań operacyjnych".

Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy o kombatantach (zarzut nr 5). Art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a tej ustawy stanowi, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby wymienione w art. 21 w ust. 2 w pkt 1, 3 i 4 z zastrzeżeniem art. 21 ust. 3. Zasadnie Sąd I instancji uznał, że w odniesieniu do skarżącego kasacyjnie spełnione zostały przesłanki pozbawienia go uprawnień kombatanckich wymienione w art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c tej ustawy. Argumentację Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w tej kwestii należy w pełni podzielić. Ponowne przytaczanie tej argumentacji jest niecelowe. W odniesieniu do skarżącego kasacyjnie nie miał zastosowania wyjątek określony w art. 21 ust. 3 ustawy o kombatantach.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że nie było podstaw do oddalenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny skargi (zarzut nr 3). Uznając, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie Sąd ten zasadnie zastosował art. 151 P.p.s.a. oddalając skargę.

Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.