Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 1955/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 652  Sprawy ubezpieczeń zdrowotnych
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 109 ust. 5
journal: Dz.U. 2008 nr 164 poz 1027
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych - tekst jednolity.
article: art. 134
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Dariusz Zalewski Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2015 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę


UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego pisemnie przez M. S. (dalej: skarżący) od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2014 r. wydanej w przedmiocie ustalenia objęcia skarżącego obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego – stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji.

Podstawą prawną rozstrzygnięcia był przepis art. 134 k.p.a. w zw. z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 z późn. zm.).

Jak wynika z akt, decyzję Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2014 r. doręczono skarżącemu za pośrednictwem Poczty Polskiej w dniu 22 stycznia 2014 r., przy czym odbiór decyzji nastąpił do jego rąk (vide – poświadczona za zgodność z oryginałem kopia zwrotnego poświadczenia odbioru znajdująca się w aktach administracyjnych).

Organ w uzasadnieniu skarżonego postanowienia wskazał na przepis art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, przewidujący termin 7 dni na wniesienie odwołania od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego, który to termin ma charakter zawity.

W związku z treścią ww. normy prawnej termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu [...] stycznia 2014 r.

Skarżący wniósł odwołanie w dniu 30 stycznia 2014 r., a zatem organ stwierdził, iż czynność tę wykonał z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach, nie składając równocześnie wniosku o przywrócenie terminu.

Pismem z dnia 10 kwietnia 2014 r. skierowanym do Prezesa NFZ skarżący zwrócił się o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.

Pismem z dnia 4 maja 2014 r. skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżył w niej postanowienie Prezesa NFZ z [...] kwietnia 2014 r. wnosząc o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ w [...], a ponadto – o uchylenie w całości ww. decyzji Dyrektora [...]OW NFZ w [...]. Podał, iż pozostaje w szoku po tragicznej śmierci żony, co nastąpiło w trakcie jego pobytu w szpitalu.

Pismem z dnia 8 maja 2014 r. skarżący uzupełnił skargę, składając 3 dokumenty na okoliczność nie zalegania w opłacaniu składek do ZUS.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga jest pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, gdyż zaskarżone postanowienie jest zgodne z obowiązującym prawem.

W myśl art. 134 k.p.a. "organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne".

W kontrolowanej sprawie bezsporne są fakty: zarówno doręczenia skarżącemu decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. w dniu 22 stycznia 2014 r., jak i wniesienia przez niego odwołania w dniu 30 stycznia 2014 r., a zatem 1 dzień po upływie terminu zawitego określonego w art. 109 ust. 5 ustawy o świadczeniach.

Zawity charakter terminu do wniesienia środka odwoławczego oznacza, że dokonanie tej czynności po jego upływie jest bezskuteczne, a z istoty takiego terminu wynika, że nie może on być przedłużony. Nadto, jak wskazywał wielokrotnie w swoich orzeczeniach Naczelny Sąd Administracyjny (m.in. w orzeczeniu z dnia 18 listopada 1999 r., sygn. akt I S.A. 330/99, z dnia 14 kwietnia 1999 r., sygn. akt I S.A. 1823/98 oraz w uchwale z dnia 12 października 1998 r., sygn. akt OPS 11/98) rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, która korzysta z ochrony trwałości.

Należy podkreślić, że skarżący w decyzji z dnia [...] stycznia 2014 r. został prawidłowo pouczony przez dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ o przysługującym terminie do wniesienia odwołania.

Należy podkreślić, iż stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie jest zależne od swobodnego uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej.

Pogląd taki wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 listopada 1995 r., SA/Ka 2111/94, w którym przyjęto, że: "Gdy organ II instancji stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a." "Nawet nieznaczne przekroczenie terminu do wniesienia odwołania zobowiązuje organ do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania" - wyrok NSA z dnia 27 listopada 1996 r., SA/Łd 2665/95, BS 1997, nr 5, poz. 32.

Mając powyższe na uwadze, organ w zaistniałej sytuacji nie był władny rozpatrzyć merytorycznie odwołania od decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2014 r. Potwierdzenie powyższego znajduje się również w bogatym orzecznictwie, np. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 4 czerwca 2013 r., sygn. akt: II SA/Ol 284/13, w którym wskazano, iż "Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a.".

Należy zauważyć, że po wydaniu zaskarżonego postanowienia, w dniu 15 kwietnia 2014 r. do Prezesa NFZ wpłynęło pismo Pana M. S. z prośbą o przywrócenie w drodze wyjątku terminu do wniesienia odwołania. W przedmiotowym piśmie Pan M. S. oświadczył, iż popełnił błąd z powodu przemęczenia oraz trudnej sytuacji życiowej. Powyższe Skarżący podtrzymuje w treści skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Należy zauważyć, że argumentacja zmierzająca do wykazania braku zawinienia po stronie skarżącego we wniesieniu odwołania od decyzji po upływie ustawowego terminu nie może mieć bezpośredniego wpływu na treść postanowienia wydanego na podstawie art. 134 k.p.a.

Powyższe dotyczy także dokumentów złożonych przy piśmie skarżącego z dnia 8 maja 2014 r., mających na celu wykazanie okoliczności związanych z wywiązywaniem się przez skarżącego z obowiązków płatniczych wobec ZUS, które również nie mają bezpośredniego związku ze sprawą dotyczącą wyłącznie stwierdzenia obiektywnego faktu prawnego uchybienia terminowi do wniesienia odwołania.

Z tych względów, w myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.