Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1015/09
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-06-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6135 Odpady
Hasła tematyczne: Odpady
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 ust. 3 pkt 13, art. 5 i 8
journal: Dz.U. 2001 nr 62 poz 628
law: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach.
article: art. 141 par. 4
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Hauser Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak ( spr. ) Sędzia del. NSA Małgorzata Dałkowska-Szary Protokolant Kamil Strzępek po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Miejskich Wodociągów i Kanalizacji Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Koszalinie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 26 marca 2009 r. sygn. akt II SA/Sz 54/09 w sprawie ze skargi Miejskich Wodociągów i Kanalizacji Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Koszalinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Koszalinie z dnia [...] grudnia 2000 r. nr [...] w przedmiocie usunięcia odpadów oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 26 marca 2009 r. (sygn. akt II SA/Sz 54/09 oddalił skargę A. Spółki z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie z dnia [...] grudnia 2006 r. w przedmiocie usunięcia odpadów.

W dniu 2 marca 2005 r. do Gminy Manowo wpłynął wniosek J.M. w sprawie budowy linii kablowej Bonin-Mostowo. W dniu 10 marca 2005 r. wszczęto postępowanie administracyjne w sprawie usunięcia odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania.

Wójt Gminy Manowo decyzją z dnia [...] sierpnia 2006 r. w osnowie tej decyzji:

1) nakazał A. Spółce z o.o. w K. usunięcie, pozostawionego w ziemi na działkach nr [...] obręb M. i [...] i [...] obręb W. po zakończonej inwestycji polegającej na wymianie kabla na trasie Bonin-Mostowo, odpadu w postaci kabla energetycznego SN 15 KV typu ZHAKX 120 mm2 z miejsc nie przeznaczonych do jego składowania lub magazynowania, poprzez jego wykopanie i unieszkodliwienie;

2) nakazał wykonanie obowiązku określonego w pkt 1 w terminie 2 miesięcy od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji;

3) oddalił wnioski J. i K. M. oraz T. i M. M. w zakresie nałożenia na A. Spółkę z o.o. w K. obowiązku usunięcia drewna pochodzącego z wycinki samosiejek znajdujących się na działkach nr [...] obręb M. i [...] i [...] obręb W., w zakresie utylizacji tego drewna, a także w zakresie wykarczowania wyżej wymienionych działek w celu usunięcia pni drzew pozostałych po wycince samosiejek;

4) oddalił wniosek J. i K.M. oraz T. i M.M. o naliczenie A. Spółce z o.o. w K. kary pieniężnej za nielegalne składowanie odpadów.

Od powyższej decyzji odwołania wnieśli J.M. w imieniu własnym oraz w imieniu K., T. i M.M. oraz A. Spółka z o.o. w K.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Koszalinie decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej pkt 2 i 3 i w tym zakresie orzekło, że obowiązek określony w pkt 1 decyzji należy wykonać w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania decyzji oraz nakazało spółce z o.o. A. w K. usunięcie wytworzonych w trakcie wykonywania robót budowlanych odpadów w postaci wyciętych drzew z działek nr [...] obręb M. oraz nr [...] i [...] obręb W. wraz z ich unieszkodliwieniem, w terminie 3 miesięcy od daty otrzymania decyzji. Ponadto Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję w pkt 4 i umorzyło postępowanie w tym zakresie, a w pozostałej części decyzję utrzymało w mocy.

W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło między innymi, że zapisy osób nadzorujących wykonywane roboty budowlane w dzienniku budowy świadczą jednoznacznie, że na przedmiotowych działkach znajdował się "stary" kabel (np. na działce nr 162 w odległości od 6 do 16 m w stosunku do trasy nowego kabla). Strona w odwołaniu operuje argumentami typu "stary" kabel z działek został najprawdopodobniej usunięty lub też w przeważającej części został usunięty, zaś dokumentacja powykonawcza zawiera błędne naniesienie trasy kabla, jednak nie przedstawiając żadnych dowodów na ich potwierdzenie.

Powyższą decyzję ostateczną zaskarżyły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie obie strony postępowania administracyjnego. Skarga A. Sp. z o.o. w K. została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Sz 119/07. Następnie postanowieniem wydanym na rozprawie w dniu [...] czerwca 2007 r. (k. 92) Sąd zarządził na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwana dalej p.p.s.a.) połączenie, do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, sprawy o sygn. akt II SA/Sz 119/07 ze skargi A. Spółki z o.o. w K. ze sprawą o sygn. akt II SA/Sz 120/07 ze skargi J.M. i T.M. Są to strony o przeciwnych interesach, lecz skargi dotyczą tej samej decyzji, co uzasadnia połączenie obu spraw i prowadzenie ich pod jedną sygnaturą II SA/Sz 119/07.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem z dnia 27 czerwca 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Manowo z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] w części nakładającej na A. Spółka z o.o. w K. obowiązek usunięcia pozostawionego w ziemi na działce nr [...] obręb M. i nr [...], [...] obręb M., odpadu w postaci kabla energetycznego poprzez jego wykopanie i unieszkodliwienie, zaś w pozostałej części oddalił skargę A. Spółka z o.o. w K. Ponadto powyższym wyrokiem Sąd I instancji oddalił także w całości skargę J.M. i T.M. Następnie J.M. wniósł skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego od powyższego wyroku Sądu I instancji w części uchylającej decyzję organu I i II instancji oraz oddalającej w całości skargę J.M. i T.M.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 grudnia 2008 r. (sygn. akt II OSK 1688/07) uchylił wyrok w zaskarżonej części i w tym zakresie przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Szczecinie do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, że kabel energetyczny linii podziemnej, który nie jest już wykorzystywany do przesyłu energii elektrycznej i dlatego też stał się bezużyteczny jest odpadem w świetle art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. z 2007 r. Nr 39, poz. 251 ze zm.), którego posiadacz pozbył się, niezależnie czy jest on składowany, czy też magazynowany w świetle przepisów tejże ustawy. Oznacza to, że jego posiadacz powinien go usunąć zgodnie z dyspozycją art. 34 ust. 1 cyt. ustawy o odpadach. Stąd, oddalając następnie skargę powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 26 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, iż skarga A. Spółki z o.o. w K. nie zasługuje na uwzględnienie. Jednocześnie Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 190 cyt. ustawy p.p.s.a. jest związany wykładnią prawa dokonaną w tym zakresie przez NSA w wyroku z dnia 19 grudnia 2008 r. (sygn. akt II OSK 1688/07).

Ponadto zdaniem Sądu I instancji, ustalenie terminu wykonania obowiązku jest traktowane jako element rozstrzygnięcia o sposobie wykonania decyzji. Termin ustalony w decyzji powinien być tak długi, żeby dobrowolne zrealizowanie obowiązku było możliwe. Wydaje się, że termin 3 miesięcy jest terminem wystarczającym dla ustalenia faktycznego miejsca zalegania "starego" kabla, a następnie podjęcia stosownych działań związanych z jego usunięciem.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca spółka zarzucając naruszenie art. 141 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi polegające na przyjęciu, że wykonanie zaskarżonej decyzji jest możliwe w terminie 3 miesięcy. Strona wniosła o uchylenie wyroku w całości i rozpoznanie skargi kasacyjnej w trybie art. 185 cyt. ustawy p.p.s.a. W ocenie skargi kasacyjnej, Sąd I instancji w sposób niewystarczający przeanalizował stan faktyczny sprawy, a wykonanie decyzji w zakreślonym terminie jest niemożliwe. Samo ustalenie trasy kabla napotyka nadzwyczajne problemy (działka jest gęsto zarośnięta). Ponadto konieczne jest uzyskanie decyzji o zezwoleniu na wycięcie drzew. Natomiast szczegółowa analiza materiałów dowodowych prowadzi do wniosku, że na działce nr 162 "stary" kabel pokrywał się z nowym i został w całości wyciągnięty.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną J.M. wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

W świetle art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwanej p.p.s.a.) – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,

2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej.

Oceniając we wskazanych wyżej granicach zasadność wniesionej skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie, trzeba stwierdzić, że zarzuty nie są zasadne. Wynika to z następujących przesłanek.

Należy stwierdzić, że jedyny zarzut podniesiony w skardze kasacyjnej dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 cyt. ustawy p.p.s.a. nie jest prawidłowo sformułowany. W zwięzłym uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik fachowy strony skarżącej podnosi bowiem tylko zarzut niewłaściwej oceny przez Sąd I instancji stanu faktycznego tej sprawy z tej przyczyny, że ustalony w ostatecznej decyzji 3-miesięczny termin na usunięcie przedmiotowego "starego" kabla z danej nieruchomości nie jest możliwy w praktyce do wykonania. Jest to bowiem spowodowane przesłankami technicznymi jak i obowiązkiem otrzymania uprzednio zezwoleń na wycięcie drzew pod którymi dany kabel przebiega. Ponadto zdaniem strony skarżącej "stary" kabel przebiegający przez działkę nr [...] obręb M. pokrywał się z "nowym" kablem i stąd został już wyciągnięty, co spowodowało także błędne ustalenie stanu faktycznego przez Sąd I instancji. Należy jednak podkreślić, że podniesiony wyżej zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji w tym stanie faktycznym tylko art. 141 § 4 p.p.s.a. jest całkowicie chybiony. Dyspozycja powyższego przepisu stanowi bowiem tylko, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron oraz podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Oznacza to, że powyższy przepis nie może być powołany w zarzucie kasacyjnym do kwestionowania stanu faktycznego w danej sprawie, który przyjął Sąd I instancji zamiast zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ cyt. ustawy p.p.s.a. z powodu jego niezastosowania przez Sąd I instancji jeżeli nastąpiło naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a). Ponadto, ponownie rozpatrując daną sprawę, Sąd I instancji w świetle dyspozycji art. 190 p.p.s.a. wiąże oczywiście wykładnia prawa dokonana w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2008 r. (sygn. akt II OSK 1688/07). Natomiast, skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego nie podziela poglądu Sądu I instancji, którego to stanowiska nie sformułował także Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2008 r., że z dyspozycji art. 34 cyt. ustawy o odpadach wynika, iż daje on podstawę do orzekania w przedmiocie określenia terminu wykonania nałożonego obowiązku. W świetle przepisów procesowego i materialnego prawa administracyjnego należy bowiem odróżnić "ostateczność decyzji", która staje się natychmiast wykonana z dniem jej wydania od jej wymagalności, której każdorazowo termin wykonania określa odpowiedni przepis materialnego prawa administracyjnego rangi ustawowej. Jednak w przedmiotowej sprawie zarzut kasacyjny został błędnie sformułowany gdyż bez powołania art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ cyt. ustawy p.p.s.a., co z kolei mogłoby spowodować niewłaściwe zastosowanie lub błędną wykładnię odpowiednich przepisów prawa materialnego w świetle art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 lit. a/ oraz art. 3 pkt 1 i art. 34 cyt. ustawy o odpadach, czego jednak także w skardze kasacyjnej nie podniesiono.

Z tych względów i na podstawie art. 184 cyt. ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej z powodu braku usprawiedliwionych podstaw.