Wyrok WSA w Olsztynie, sygn. akt II SA/Ol 145/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Data orzeczenia: 2018-05-22 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Inspektor Transportu Drogowego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art.1, art.4, art 92a ust.1
journal: Dz.U. 2016 poz 1907
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 22 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Sędziowie sędzia WSA Beata Jezielska sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant specjalista Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2018 roku sprawy ze skargi A. M. na decyzję Inspektora Transportu Drogowego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym - oddala skargę.


UZASADNIENIE

1. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej: WITD) decyzją z dnia 27 marca 2017 r., nałożył na przedsiębiorstwo A. M. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą [...] Stacja Paliw (dalej zwanego: stroną, skarżącym), karę pieniężną w wysokości 8000 zł. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło: wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zezwolenia.

W uzasadnieniu podano, że w dniu 30 stycznia 2017 r. przeprowadzono w O. przy ul. [...] dr nr. [...] kontrolę drogową pojazdu marki [...] o nr rej. [...], którym kierował J. M. w imieniu przedsiębiorcy [...] Stacja Paliw z siedzibą w K. przy ul. [...]. Kierowca okazał do kontroli kserokopię dowodu rejestracyjnego, prawo jazdy, tarcze tachografu, zaświadczenie o działalności kierowcy wyjaśniając, że jechał do N. w celu wykonania badania technicznego. Nie okazał natomiast wypisu z zaświadczenia o przewozach drogowych rzeczy na potrzeby własne zarówno krajowego jak również międzynarodowego, nie okazał także licencji na wykonywanie krajowego jak również międzynarodowego transportu drogowego rzeczy ani zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. Sporządzono protokół nr. [...] z 30 stycznia 2017r.

2. Od decyzji tej strona reprezentowana przez pełnomocnika złożyła odwołanie, w którym wniosła o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Podniesiono, że organ I instancji poczynił dowolne ustalenia faktyczne w zakresie stosunku prawnego łączącego kierującego oraz przedsiębiorcę.

3. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 11 sierpnia 2017 r. nr. [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

4. Decyzją z dnia 6 listopada 2017 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Drogowego, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, na podstawie art. 92a ust. 1 ustawy z dnia

6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. z 2016 r. poz. 1907, z poźn zm.) dalej: u.t.d. nałożył na stronę karę w wysokości 8000 zł w związku

z naruszeniem art. 92a ust. 6,7 u.t.d. w zw. z lp. 1.1. załącznika nr. 3 do ustawy

o transporcie drogowym.

5. Od decyzji tej strona reprezentowana przez pełnomocnika złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie nałożonej kary pieniężnej oraz umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wydanej decyzji pełnomocnik zarzucał:

- naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 4 pkt.1 u.t.d. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że przejazd po drodze publicznej, któremu nie towarzyszy ani przewóz osób ani przewóz rzeczy, stanowi transport drogowy w rozumieniu ww. przepisu, tj. podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy,

- naruszenie art. 7 oraz 77 § 1 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez brak poczynienia jakichkolwiek ustaleń faktycznych w zakresie ustalenia trasy przejazdu w dniu

30 stycznia 2017 r. tj. brak ustalenia czy trasa przejazdu kierującego znajdowała się na terytorium Rzeczpospolitej, które to ustalenia warunkowały uznanie ww. przejazdu za transport drogowy w rozumieniu art. 4 pkt.1 u.t.d.,

- niewłaściwe zastosowanie, w wyniku wskazanych uchybień, art. 92a ust.1 w zw. z art. 92a ust. 6 u.t.d. oraz lp. 1.1. załącznika nr. 3 do tej ustawy polegające na zakwalifikowaniu zbioru zachowań J. M. jako wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego bez wymaganej licencji.

Podniesiono, że zgodnie z definicją z art. 4 pkt.1 u.t.d. pod pojęciem transportu drogowego, należy rozumieć podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej - przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. W ocenie strony, jeżeli sposób wykonywania przewozów drogowych nie będzie pozwalał na przypisanie mu którejkolwiek z tych cech, przewozy te nie będą mogły być uznane za działalność gospodarczą i w konsekwencji nie będą się mieściły w pojęciu krajowego transportu drogowego. Wskazano, że 30 stycznia 2017 r. J. M. nie wykonywał ani przewozu osób, ani przewozu rzeczy. Tym samym nie można uznać by ww. wykonywał w tym dniu działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób lub rzeczy. Nie można uznać, za działalność gospodarczą przejazdu po drodze publicznej tylko w celu badania technicznego pojazdu.

6. Decyzją z dnia 28 grudnia 2017 r. Główny inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, wyjaśniono, że zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych ostateczną decyzją lub postanowieniem przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ustawy zmienionej tj. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, w brzmieniu dotychczasowym, z tym, że do tych postępowań stosuje się przepisy art. 96a - 96n ustawy zmienionej.

W dalszej części organ przytoczył treść art. 4 pkt.1 u.t.d. definiującego pojęcie krajowego transportu drogowego, przywołano także zawartą w art. 4 pkt. 3 u.t.d. definicję transportu drogowego oraz art. 5 ust.1 u.t.d., zgodnie z którym podjęcie i wykonywanie transportu drogowego, z zastrzeżeniem art. 5b ust. 1 i 2, wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, na zasadach określonych w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiającym wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylającym dyrektywę Rady 96/26/WE, zwanym dalej "rozporządzeniem (WE) nr 1071/2009". Organ omówił także określony w art.7a ust. 1 u.t.d. tryb przyznawania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencji wspólnotowej. Stwierdzono, że w myśl art. 87 ust.1 u.t.d. podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in.: kartę kierowcy, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku oraz zaświadczenie albo oświadczenie, o których mowa w art. 31 ustawy o czasie pracy kierowców, a ponadto wykonując transport drogowy - wypis z zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego albo wypis z licencji. Omówiono sankcje związane z wykonywaniem przewozu drogowego lub innych czynności związanych z tym przewozem z naruszeniem obowiązków lub warunków przewozu drogowego. Zgodnie z art. 92a u.t.d. podmiot który popełni tego typu naruszenia podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 10 000zł za każde naruszenie, lecz suma kar pieniężnych za naruszenie stwierdzone podczas jednej kontroli drogowej nie może przekroczyć 10 000 zł. Zgodnie z treścią lp.1.1 załącznika nr. 3 do ustawy wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub bez wymaganej licencji sankcjonowane jest karą w wysokości 8 000 zł. Potwierdzono, że w ustalonym stanie faktycznym sprawy zachodzą przesłanki do uznania, iż w chwili kontroli doszło do naruszenia przez stronę przepisów prawa w zakresie obowiązku posiadania uprawnień na wykonywanie transportu drogowego rzeczy. Wskazano, że z zebranego materiału dowodowego jednoznacznie wynika, iż w dniu kontroli drogowej 30 stycznia 2017 r.

J. M. wykonywał transport drogowy w imieniu i na rzecz [...] Stacja Paliw. Kierowca wykonywał wówczas przejazd do serwisu w N. celem wykonania badania technicznego w związku z przedłużeniem świadectwa dopuszczenia pojazdów do przewozu niektórych towarów niebezpiecznych w ramach krajowego przewozu drogowego rzeczy na potrzeby własne. W trakcie kontroli kierowca nie okazał wypisu z zaświadczenia

o przewozach drogowych rzeczy na potrzeby własne. W toku postępowania pismem

z 8 lutego 2017 r. Starosta K. poinformował, że A. M. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] Stacja Paliw w dniu 31 stycznia 2017 r. złożył wniosek

o wydanie zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne i w dniu

31 stycznia 2017 r. otrzymał takie zaświadczenie o nr. [...]. Jak zatem wynika skarżący wystąpił o wydanie zaświadczenia na przewozy drogowe na potrzeby własne po dniu kontroli.

Organ po przedstawieniu stanu faktycznego przytoczył treść art. 4 pkt. 4 u.t.d. definiującego niezarobkowy przewóz drogowy, a następnie wyjaśnił, że dla zaliczenia przejazdu do kategorii niezarobkowego przewozu drogowego konieczne jest spełnienie wszystkich wskazanych warunków. Z tego względu okolicznością istotną jest stwierdzenie czy spełniony jest warunek, zgodnie z którym pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników. Przesłana umowa zlecenia potwierdza zaś, że J. M. w dniu kontroli drogowej nie był pracownikiem strony. Zgodnie zaś z wyrokiem WSA w Warszawie z dnia 28 maja

2014 r. (sygn. akt VI SA/Wa 1524/13) definicja pracownika nie obejmuje swym zakresem osoby zatrudnionej na podstawie cywilnoprawnej umowy zlecenia. Jeżeli zatem kierowca nie jest pracownikiem przewoźnika, przejazd nie spełnia kryteriów art. 4 ust. 4 u.t.d. i nie jest nie zarobkowym przewozem drogowym. Zgodnie zaś z art. 4 pkt.3 u.t.d. lit. a) transportem drogowym, jest każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt. 4 ww. przepisu. Wykluczono możliwość uznania, że J. M., jako członek najbliższej rodziny prowadził pojazd w zastępstwie przedsiębiorcy, który ma charakter okazjonalny. Z umowy zlecenia zawartej między stroną - A. M. prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą [...] Stacja Paliw, a J. M. wynika, że prowadzenie pojazdu jest stałym zajęciem zleceniobiorcy. Z tego względu wywiedziono, że zgromadzony materiał dowodowy jednoznacznie potwierdza, że przewóz z dnia kontroli nie może być zakwalifikowany jako przewóz na potrzeby własne, ponieważ nie zostały spełnione wszystkie warunki takiego przewozu. Skoro przedsiębiorstwo nie wykonywało przewozu na potrzeby własne, a wykonywało transport drogowy to powinno posiadać licencję lub zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego.

Organ podkreślił, że obowiązek posiadania zezwolenia upoważniającego do wykonania transportu drogowego dotyczy podmiotów faktycznie wykonujących działalność odpowiadającą definicji transportu drogowego zawartej w art. 4 u.t.d., nawet w przypadku, gdy taka działalność nie została przez podmiot zgłoszona jako przedmiot prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. W pełni zachowuje aktualność prezentowane w orzecznictwie stanowisko, zgodnie z którym wykonywanie transportu drogowego musi być traktowane jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definicji transportu drogowego z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej, a tym bardziej ewidencjonowanej (tak wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2009 r. sygn. II GSK 670/08). Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że w dniu kontroli skarżący nie posiadał uprawnień do wykonywania transportu drogowego rzeczy, podczas kontroli skarżący nie okazał zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego lub wypisu z licencji. Także Starostwo Powiatowe w K. w piśmie z dnia 8 lutego 2017 r. oraz Biuro do spraw Transportu Międzynarodowego GITD w piśmie z dnia 14 marca 2017 r. potwierdziły, że w dniu kontroli skarżący nie posiadał żadnych uprawnień do wykonywania zawodu przewoźnika drogowego. Zatem strona wykonywała przewóz drogowy, o którym mowa w cytowanym art. 5 ust.1 u.t.d. Kierowca J. M. w toku kontroli podpisał bez zastrzeżeń protokół z kontroli wraz załącznikiem.

Odnosząc się do zarzutów odwołania podkreślono, że nie ulega wątpliwości, że w tej sprawie ma zastosowanie art. 4 pkt. 3 u.t.d., zaś organ I instancji wypełnił obowiązki wynikające z art. 7 i art. 77 k.p.a. Nie podzielono stanowiska skarżącego o niewłaściwym zastosowaniu art. 92a u.t.d. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w dniu kontroli J. M. wykonywał transport drogowy, na który powinien posiadać stosowne zezwolenie lub licencję. Odpowiedzialność przedsiębiorcy wykonującego przewóz drogowy oparta na art. 92a u.t.d. ma charakter odpowiedzialności administracyjnej i nie jest oparta na zasadzie winy. Do jej zaistnienia wystarczające jest stwierdzenie naruszenia przepisów u.t.d., zaś materiał dowodowy sprawy nie zawiera żadnych przesłanek, które dawały by możliwość zastosowania art. 92c u.t.d.

7. Od tej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie wywiódł A. M. Zaskarżonej decyzji zarzucał naruszenie:

- art. 107 § 3 w zw. z art. 11 i 140 k.p.a. poprzez nierozważenie i nieustosunkowanie się do zarzutów skarżącej zawartych i uzasadnionych w odwołaniu od decyzji WITD,

- art. 15 k.p.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 oraz 80 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ II instancji ponownego wszechstronnego i merytorycznego rozpatrzenia, zgromadzonego materiału dowodowego, a w konsekwencji błędnego dokonania ustaleń faktycznych, w szczególności poprzez brak poczynienia jakichkolwiek ustaleń faktycznych w zakresie ustalenia trasy przejazdu w dniu 30 stycznia 2017 r., brak ustalenia czy trasa przejazdu kierującego znajdowała się na terytorium RP - które to ustalenia warunkowały uznanie ww. przejazdu za transport drogowy w rozumieniu art. 4 pkt.1 u.t.d.,

- naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 4 pkt.1 u.t.d. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że przejazd po drodze publicznej, któremu nie towarzyszy ani przewóz osób ani przewóz rzeczy, stanowi transport drogowy w rozumieniu ww. przepisu,

- niewłaściwe zastosowanie, w skutek ww. uchybień, art. 92a ust.1 w zw. z art. 92a ust. 6 u.t.d. i lp. 1.1 załącznika nr. 3 do tej ustawy polegające na zakwalifikowaniu zbioru zachowań J. M. jako wykonywania transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, bez wymaganej licencji.

Mając na uwadze powyższe skarżący wnosił o:

- uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji WITD z dnia

6 listopada 2017 r., ewentualnie o

- uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji WITD

z 6 listopada 2017 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ

I instancji.

W uzasadnieniu strona wskazała, że podając motywy rozstrzygnięcia organ odwoławczy odniósł się tylko i wyłącznie do materiału dowodowego zgromadzonego przez organ I instancji nie weryfikując w żaden sposób poczynionych na jego podstawie ustaleń faktycznych. Nie odniesiono się do sformułowanych przez skarżącego zarzutów pomijając milczeniem podnoszone w odwołaniu twierdzenia, co do nienależytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Rozstrzygniecie GITD uznano zatem za nie uzasadnione i sprzeczne z istotą postępowania odwoławczego. Podniesiono w kontekście zarzutu naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 i 11 k.p.a.,

że uzasadnienie decyzji, nie może ograniczać się do przedstawienia własnego stanowiska organu, jeżeli strona sformułowała określone zarzuty i przedstawiła odmienne stanowisko co do stanu faktycznego sprawy. Organ II instancji nie ustosunkował się do sformułowanego zarzutu naruszenia art. 4 pkt.1 u.t.d. poprzestając na przytoczeniu jego treści. Skarżący wskazał natomiast, że wykładnia ww. przepisu budzi wątpliwości -zwłaszcza w sytuacji, gdy przejazdowi po drodze publicznej nie towarzyszy ani przewóz osób ani przewóz rzeczy. Skarżący podniósł, że organ nie poczynił ustaleń faktycznych w zakresie trasy przejazdu.

W kontekście naruszenia art. 15 k.p.a. w zw. z art. 7, 77 §1 oraz 80 k.p.a. skarżący wskazywał na istotę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Odnosząc się do naruszenia przepisów prawa materialnego wskazano, że uznaną regułą wykładni jest odstępowanie od potocznego znaczenia słów i pojęć, gdy ustawodawca definiuje jakieś terminy w języku prawnym, tworząc tzw. definicje normatywne. Tym samym pierwszeństwo ma rozumienie pojęć zdefiniowanych w ustawie w znaczeniu prawnym, a nie w ich rozumieniu potocznym. Mając to na uwadze, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt.1 u.t.d. pod pojęciem transportu drogowego należy rozumieć podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium RP - przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium RP. Innymi słowy, krajowym transportem drogowym są tylko te przewozy które odbywają się w całości na terytorium RP. Przedmiotem krajowego transportu drogowego są przewozy osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi, które na potrzeby przedstawionej definicji działalności gospodarczej należy zaklasyfikować jako działalność usługową. Jak zaznaczano

J. M. nie wykonywał ani przewozu osób, ani też przewozu rzeczy. Tym samym nie sposób uznać by ww. wykonywał w tym dniu działalność gospodarczą w zakresie przewozu osób lub rzeczy. Za taką nie sposób bowiem uznać samego przejazdu po drodze publicznej w celu badania technicznego

8. Główny Inspektor transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie podtrzymując swoją argumentacje zawartą w uzasadnieniu decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 z późn. zm) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn.zm) dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (§1). Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne (§ 2 ).

Nadto na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Materialną podstawą prawną rozstrzygnięcia podjętego w niniejszej sprawie były przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. z 2016 poz. 1907) dalej: u.t.d.. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 u.t.d., akt ten określa m.in. zasady podejmowania i wykonywania krajowego transportu drogowego (pkt 1) oraz niezarobkowego krajowego przewozu drogowego (pkt 3). Z definicji transportu drogowego, ustalonej w art. 4 pkt.3 u.t.d. wynika, że obejmuje on krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy; określenie to obejmuje również:

a) każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4,

b) działalność gospodarczą w zakresie pośrednictwa przy przewozie rzeczy.

Termin krajowy transport drogowy, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt.1 u.t.d., rozumieć należy jako podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

W art. 4 pkt 4 u.t.d. określone zostały konieczne przesłanki i warunki zakwalifikowania przewozu drogowego jako przewozu niezarobkowego (na potrzeby własne). Zgodnie z tym przepisem niezarobkowy przewóz drogowy oznacza każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki:

a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników,

b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi,

c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin,

d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych.

Z powyższego jasno wynika, że aby przewóz mógł być zakwalifikowany jako niezarobkowy musi spełnić wszystkie wskazane wyżej kryteria.

W świetle przytoczonych wyżej regulacji przyjąć należy, że transportem drogowym, jest nie tylko podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy, na warunkach określonych w art. 4 pkt 1 i pkt 2, jak oczekuje skarżący, ale w myśl art. 4 pkt 3 lit. a ustawy - transportem drogowym jest także każdy faktyczny przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, która to nie polega na wykonywaniu transportu drogowego, jeśli nie stanowi on przewozu na potrzeby własne.

Wyjaśnić należy, że ustawodawca w art. 4 pkt 4 u.t.d. określił szczegółowo kryteria niezarobkowego przewozu na potrzeby własne. Przywołania wymaga stanowisko NSA dotyczące wykładni wskazanych wyżej przepisów, gdzie w wyroku z dnia 17 stycznia 2012 r. (sygn. akt II GSK 1326/10) NSA wskazał, że przepis art. 4 pkt 3 lit.a u.t.d. stanowi, że transport drogowy obejmuje krajowy transport drogowy lub międzynarodowy transport drogowy oraz obejmuje każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt. 4 (przewóz na potrzeby własne). Jednocześnie należy pamiętać, że pod pojęciem niezarobkowego przewozu drogowego, nazywanego także przewozem na potrzeby własne, należy rozumieć nie określony rodzaj działalności gospodarczej, lecz każdy przejazd pojazdu (nawet wykonywany jednorazowo) po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczony do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Zasadniczym kryterium pozwalającym na zakwalifikowanie danego przejazdu

do przewozu drogowego na potrzeby własne jest służebny charakter tego przejazdu wobec zasadniczej działalności gospodarczej prowadzonej przez przedsiębiorcę. Należy również podkreślić, że w odróżnieniu od transportu drogowego jest to przewóz niezarobkowy. Naczelny Sad Administracyjny w cytowanym wyroku wskazał równocześnie, że ułomny przewóz drogowy na potrzeby własne - to przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający wszystkich warunków określonych w art. 4 pkt 4 u.t.d. Dalej wskazano, że jeśli działania przedsiębiorcy nie spełniają wszystkich kryteriów określonych w art. 4 pkt. 4 u.t.d. to mamy do czynienia z wykonywaniem transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 ust. 3 lit. a u.t.d., i stosownie do treści art. 5 ust.1 u.t.d. koniecznym jest posiadanie przez podmiot wykonujący taki transport odpowiedniej licencji (obecnie zezwolenia). Argumentację NSA Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę w pełni podziela.

Dlatego mając powyższe na uwadze należało stwierdzić, że podejmowanie i wykonywanie transportu drogowego (krajowego i międzynarodowego) oraz niezarobkowego przewozu drogowego (krajowego i międzynarodowego) dokonuje się na zasadach określonych w ustawie o transporcie drogowym, co oznacza, podporządkowanie regułom ustanowionym we wskazanym akcie prawnym.

Podstawowym warunkiem wykonywania przewozu drogowego w ramach transportu drogowego jest bowiem uzyskanie licencji transportowej, zaś podstawowym warunkiem realizowania przewozu niezarobkowego - przewozu na potrzeby własne, jest zaświadczenie o zgłoszeniu takiego przewozu. Stosownie do przepisu art. 33 ust. 1 u.t.d. przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej.

Powyższe wskazuje na to, że każdy przewóz niezarobkowy wykonywany pojazdem poddanym regulacji ustawy o transporcie drogowym, przez przedsiębiorcę nieuprawnionego do wykonywania transportu drogowego i wykonującego inną, niż transportowa działalność, podporządkowany jest obowiązkowi zgłoszenia wykonywanych przewozów na potrzeby własne. Zgłoszenie takie przyjmuje, stosownie do art. 33 ust. 4 u.t.d., postać wniosku o wydanie zaświadczenia i musi spełniać warunki pozwalające na wydanie zaświadczenia określonej treści. Zaświadczenie to wydaje się nie na określony przejazd, lecz na określony czas do lat pięciu, dla określonego przedsiębiorcy, dla określonego rodzaju i zakresu wykonywanych przewozów na potrzeby własne i na określone pojazdy będące w prawnej dyspozycji przedsiębiorcy - art. 33 ust. 3 i 5 u.t.d.

Reasumując, przedsiębiorca prowadzący inną, niż działalność transportowa, działalność gospodarczą, chcąc wykonywać choćby incydentalnie przewóz drogowy, a więc realizować tę działalność jako pomocniczą, nie wiodącą w stosunku do podstawowej działalności, aby móc wykonywać tę działalność legalnie, musi nie tylko legitymować się zaświadczeniem o zgłoszeniu przewozu na potrzeby własne, ale przewóz taki (przewóz na potrzeby własne) musi spełniać wszystkie pozostałe przesłanki z art. 4 pkt 4 lit. a-d u.t.d. Należy do nich bezwzględnie prowadzenie pojazdu przez przedsiębiorcę lub jego pracowników.

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wykonywany przez skarżącego przewóz towarów, jak słusznie uznały organy, nie spełniał wszystkich warunków niezarobkowego przewozu drogowego - przewozu na potrzeby własne, o którym mowa w art. 4 pkt 4 ustawy. Organ słusznie wskazał,

że J. M. wykonujący transport drogowy na rzecz skarżącego nie może być uznany za jego pracownika. Osobę wykonującą transport drogowy, która poddana została kontroli drogowej w dniu 30 stycznia 2017 r. łączy ze skarżącym cywilnoprawna umowa zlecenia. Jak wywiódł NSA w wyroku z dnia 25 października 2016 r. (sygn. akt II GSK 708/15) za słuszny uznać należy pogląd Wojewódzkiego Sądu Administracyjny

w Warszawie wyrażony w prawomocnym wyroku z dnia 9 marca 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 2254/05, gdzie stwierdzono, że "ustawa nie definiuje na swój użytek pojęcia pracownika, a różne jej przepisy posługują się także szerszymi określeniami jak: "zatrudniony kierowca" /art. 5 ust. 3, p4, 39f p. 2/, "zatrudnić kierowcę" /art.39a ust.1/, "zaświadczenie potwierdzające zatrudnienie kierowcy" /art.39e ust.1 p.6/. W tym stanie rzeczy dla doprecyzowania pojęcia pracownika z art. 4 p. 4 ustawy prawidłowe

i konieczne jest odwołanie się do przepisów Kodeksu Pracy (dalej: K.p.). Nie jest jednak właściwe poprzestanie na samej tylko definicji z art. 2 K.p., określającej jako pracownika jedynie osobę zatrudnioną na podstawie umowy o pracę /wykonywanie pracy na podstawie powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę nie będzie miało zastosowania do kierowców i dlatego w dalszych rozważaniach zostanie pominięte/. Z całokształtu przepisów K.P. wynika intencja ochrony praw pracowników. Jednym z przepisów, z których ochrona ta wynika jest art. 22 §1 1 K.p. stanowiący, że zatrudnienie spełniające warunki wymienione w art.22 § 1 K.p. jest zatrudnieniem na podstawie stosunku pracy, bez względu na nazwę zawartej przez strony umowy. Art. 22 §1 K.p. stanowi, że stosunek pracy to stosunek prawny, na podstawie którego pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem, a pracodawca do zatrudnienia pracownika

za wynagrodzeniem. Z zestawienia wskazanych przepisów wynika, że dla określenia charakteru stosunku prawnego łączącego strony należy badać treść umowy, a nie tylko jej nazwę (por. wyrok SN z dnia 7 kwietnia 1999r. I PKN 642/28 OSNAPiUS z. 11/2000, poz. 417). Zawsze, gdy z treści umowy wynikać będą wszystkie elementy stosunku pracy przyjąć należy, że strony łączy stosunek pracy, a zatem zatrudniony jest pracownikiem zatrudniającego. Nazwa umowy np. umowa zlecenia nie ma decydującego znaczenia dla oceny o jaką umowę chodzi /por. uwagi do art.22 K.Jaśkowski, E.Maniewska "Kodeks Pracy. Komentarz" Zakamycze 2004/. Przy ustalaniu czy kierowca był pracownikiem przedsiębiorcy wykonującego przewóz na potrzeby własne nie można się więc oprzeć tylko na nazwie łączącej strony umowy i definicji z art. 2 K.p. Należy badać treść umowy, a status kierowcy oceniać na podstawie art. 2 K.p. w związku z art. 22 § 1, § 11, § 2 K.p. Tylko jeśli łączący strony stosunek prawny nie zawiera cech stosunku pracy można przyjąć, że kierowca nie jest pracownikiem przedsiębiorcy".

Mając na uwadze powyższe wskazać należy, ze postanowienia umowy łączącej skarżącego z J. M. nie pozwalają stwierdzić, że łączący ich stosunek prawny ma cechy stosunku pracy (k. 29 -31 akt organu I instancji). Przede wszystkim z treści umowy

nie wynika by J. M. wykonywał obowiązki pod kierownictwem skarżącego. Ponadto

z § 5 umowy wynika, że zleceniobiorca może powierzyć wykonanie zadania osobie trzeciej. Nie musi zatem wykonywać obowiązków osobiście, co stanowi element stosunku pracy. W § 6 umowy stwierdzono, że zleceniobiorca wykonuje czynności

w sposób samodzielny, z należytą starannością, bez bezpośredniego nadzoru ze strony zleceniodawcy. Wskazane wyżej postanowienia umowy łączącej J. M. ze skarżącym pozwalają ustalić, że łączący ich stosunek prawny nie miał cech stosunku pracy. Wobec tego kierujący pojazdem w chwili kontroli w dniu 20 stycznia 2017 r. nie był pracownikiem skarżącego, co wyklucza możliwość stwierdzenia, że przesłanki określone w art. 4 pkt. 4 u.t.d zostały spełnione i wykonywany przewóz może być zaliczony do kategorii niezarobkowego przewozu drogowego.

Konstatacja ta nie pozwala jednak na stwierdzenie, że przejazd pojazdem marki [...] o nr rej. [...], którym kierował w dniu 30 stycznia 2017 r. J. M. w imieniu przedsiębiorcy [...] Stacja Paliw z siedzibą w K., do N. w celu wykonania badania

w związku z przedłużeniem świadectwa dopuszczenia pojazdów do przewozu niektórych towarów niebezpiecznych, nie stanowiła przewozu drogowego regulowanego przepisami ustawy o transporcie drogowym. Jak bowiem wynika z treści art. 3 ust. 1 pkt 2 u.t.d. przepisów tej ustawy nie stosuje się do przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony w transporcie drogowym rzeczy oraz niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy. A contrario, co do zasady, każdy przypadek przewozu drogowego wykonywanego pojazdami samochodowymi lub zespołami pojazdów

o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 tony, w tym także niezarobkowym przewozie drogowym rzeczy, podlega regulacji ustawy o transporcie drogowym

(por. wyrok NSA z dnia 12 października 2016 r. sygn. akt II GSK 735/15, dostępny

w centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Nadto całkowicie gołosłowne pozostają zarzuty odwołania oraz skargi, iż organy orzekające w tej sprawie nie ustaliły w sposób nie budzący wątpliwości, czy przejazd pojazdu zatrzymanego do kontroli w dniu 30 stycznia 2017 r. był krajowym transportem drogowym, skoro nie ustalono trasy, miejsca rozpoczęcia i zakończenia przejazdu oraz drogi czy znajduje się ona na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Już bowiem jedynie uważna lektura przesłuchania świadka - kierowcy, który wykonywał ten przejazd świadczy, że wyruszył on w dniu 30 stycznia 2017 r. ze stacji paliw w K. przy ul. [...],

z siedziby firmy, i miał dojechać do N. w celu wykonania badania w związku

z przedłużeniem świadectwa dopuszczenia pojazdu do przewozu niektórych towarów niebezpiecznych. Nie budzi zatem żadnych wątpliwości Sądu, że w sprawie tej było jednoznacznie określone miejsce rozpoczęcia podróży i przejazdu oraz droga, która znajdowała się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast objęcie obowiązkami wynikającymi z ustawy o transporcie drogowym nie wymaga aby w chwili zatrzymania pojazd przewoził określone rzeczy na potrzeby prowadzonej działalności przez przedsiębiorcę, bowiem jak już wyżej wskazano z art. 4 ust. 3 lit. a) u.t.d. wynika,

że transportem drogowym jest każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w pkt 4.

Podkreślenia wymaga, również, że nie budzi wątpliwości, iż organy w tej sprawie zrealizowały obowiązki wynikające z art. 7, 77 i 80 k.p.a, a wiec zebrały w sposób właściwy niezbędny do wyjaśnienia sprawy materiał dowodowy i wyjaśniły istotne dla sprawy okoliczności. Nie budzi wątpliwości, że w momencie kontroli w dniu 30 stycznia kierujący pojazdem J. M. nie posiadał wypisu z zaświadczenia o przewozach drogowych rzeczy na potrzeby własne zarówno krajowego jaki międzynarodowego. Świadczy o tym protokół kontroli, który bez zastrzeżeń podpisał J. M. W postępowaniu ustalono zaś, że skarżący wystąpił o takie zaświadczenie dopiero w dniu 31 stycznia 2017 r. Mając na uwadze powyższe, zasadnie uznano, że skarżący wykonywał przewóz rzeczy, o którym mowa w art. 5 ust.1 u.t.d. Słusznie przewóz z dnia kontroli został zakwalifikowany jako wykonywany bez zezwolenia, skutkujący nałożeniem kary stosownie do treści art. 92a ust. 1,2 i 6 u.t.d. oraz l.p. 1.1. załącznika do tej ustawy.

W związku z powyższym, skargę jako niezasadną na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.