Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2200/07
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2008-02-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 30
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Asesor WSA Paweł Groński (spr.), Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2008r. sprawy ze skargi A. S.A. w P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zamiaru wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. uchyla postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] , nr [...] , III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku IV. zasądza od Wojewody [...] na rzecz A. S.A. w P. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco.

W dniu 11 lipca 2007 r. do Urzędu [...] Wydziału Obsługi Mieszkańców dla Dzielnicy W., zaś w dniu 18 lipca 2007 r. do Biura Architektury i Planowania Przestrzennego w Dzielnicy M. wpłynęło zgłoszenie A. S.A. dotyczące zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu m.in. wolnostojącego nośnika reklamowego przy ul. W. w W., na terenie M.

Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Prezydent [...], na podstawie art. 30 ust. 2 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn.- Dz. U. z 2006 r. nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego tekst jedn. - Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze. zm. (dalej kpa) oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 142 poz. 1592 ze zm.) w związku z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia [...] ([...] ), nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia zgłoszenia poprzez złożenie szeregu dokumentów w postaci formalnego zgłoszenia dotyczącego konkretnej lokalizacji, dokładnego oznaczenia lokalizacji reklamy (numer działki oraz obrębu), określenie w zgłoszeniu terminu rozpoczęcia robót budowlanych - zgodnie z treścią art. 30 ust. 2 zd. 1 Prawa budowlanego, wskazania okresu czasu, na jaki przewidziane jest istnienie obiektu budowlanego będącego przedmiotem zgłoszenia, podania charakterystycznych parametrów urządzenia podlegającego zgłoszeniu (długość, szerokość, wysokość, powierzchnia ekspozycji), złożenia projektu urządzenia reklamowego dostosowanego do lokalizacji (projekt nie może być opcjonalny), dostarczenia projektu zagospodarowania terenu sporządzonego zgodnie z warunkami określonymi w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, wskazującego odległość urządzenia reklamowego od krawędzi jezdni, od skrzyżowania, od znaków drogowych oraz innych urządzeń reklamowych, złożenia oświadczenie projektanta o bezpieczeństwie konstrukcji i zapewnieniu bezpieczeństwa podczas użytkowania urządzenia reklamowego (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a i c Prawa budowlanego), wizualizacji urządzenia reklamowego, zarówno stanu istniejącego i projektowanego, okazania oryginału umowy najmu z dnia 29 grudnia 2006 r. oraz aneksu z dnia 1 lutego 2007 r. oraz opinii Zakładu Obsługi Systemu Monitoringu w terminie 3 dni od dnia doręczenia postanowienia.

W uzasadnieniu organ podniósł, że do zgłoszenia nie załączono dokumentów wymienionych w sentencji, niezbędnych do prawidłowej oceny skuteczności zgłoszenia, co skutkuje nałożeniem na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia zgłoszenia zgodnie z dyspozycją art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent [...], na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, art. 104 kpa, w związku z art. 1 ust. 1 ustawy [...] oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o samorządzie powiatowym wniósł sprzeciw do zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu wolnostojącego nośnika reklamowego przy ul. W. w W., na terenie M.

W uzasadnieniu Prezydent [...] stwierdził, że zgłoszenie nie spełniało warunków określonych w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego natomiast inwestor nie dopełnił obowiązku wynikającego z postanowienia, co skutkuje wniesieniem sprzeciwu zgodnie z dyspozycją art. 30 ust. 2 zd. 3 Prawa budowlanego.

Od powyższej decyzji odwołanie wniosła A. S.A. zarzucając naruszenie art. 30 ust. 5 ustawy Prawo budowlane poprzez wniesienie sprzeciwu po upływie 30 dni i wnosząc o uchylenie sprzeciwu i umorzenie postępowania. Spółka wskazała, że od dnia zgłoszenia zamiaru montażu reklamy do dnia doręczenia postanowienia upłynęło 30 dni i powołała orzecznictwo sądowoadministracyjne, na poparcie twierdzenia, iż inwestor nie dopuszcza się samowoli budowlanej gdy wykonuje roboty budowlane po upływie 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia, nawet gdy po tym terminie organ budowlany wniesie sprzeciw lub doręczy postanowienie nakładające obowiązek uzupełnienia zgłoszenia.

Decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda [...], działając w oparciu o art. 138 § 2 w związku z art. 104 kpa oraz art. 82 ust. 3 Prawa budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania A. S.A., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu Wojewoda [...] nie podzielił zarzutu odwołującej się, iż postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] zostało doręczone po upływie terminu, o którym mowa w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Organ wskazał, iż zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa sądowoadministracyjnego w razie wyznaczenia terminu uzupełnienia dokumentów termin biegnie od nowa, a po uzupełnieniu dokumentów w wyznaczonym przez organ terminie organ ma trzydzieści dni na wniesienie ewentualnego sprzeciwu (wyrok NSA z 25.07.2006 r., II OSK 956/05). Wojewoda [...] podkreślił także, iż decyzja organu pierwszej instancji została doręczona w sposób prawidłowy. Organ zwrócił uwagę na częstą praktykę A. S.A opóźniania terminu odbioru postanowień o uzupełnienie braków w podobnych sprawach, jak również składanie dokumentacji zgłoszenia, które dotyczą jednocześnie kilku inwestycji w jednym pliku wraz ze zbędną ofertą reklamową, co stwarza wątpliwość, czy takie działanie nie wypełnia dyspozycji przepisu art. 91 Prawa budowlanego. Odnosząc się do kwestii sprzeciwu organ podkreślił, że wielkość projektowanego nośnika reklamowego, jego masa całkowita oraz sposób osadzenia na gruncie świadczą o tym, że jest to wolno stojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, o którym mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, a tym samym do tego typu budowli nie może mieć zastosowania przepis art.29 ust.2 pkt 6 Prawa budowlanego, gdyż budowle te wymagają pozwolenia na budową, (organ zacytował uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 maja 2007r. II OSK 1509/06). W rezultacie, ze względu na fakt, że zgłoszenie dotyczy inwestycji wymagającej pozwolenia na budowę nie wywołuje ono skutków przewidzianych w przepisach Prawa budowlanego dla tej instytucji.

Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez A. S.A., w której Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego ze względu na fakt wniesienia sprzeciwu po upływie 30 dni od dnia dokonania zgłoszenia, w sytuacji gdy już postanowienie o uzupełnieniu braków zgłoszenia doręczone zostało po upływie tego 30-dniowego terminu, a także naruszenie art. 30 ust. 6 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że istnieje podstawa do wniesienia sprzeciwu z uwagi na to, że wykonanie zgłoszonych robót budowlanych nie jest instalacją urządzenia reklamowego w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 6 poprzez niewłaściwą interpretację i błędne zastosowanie oraz art. 7, 77 i 107 kpa poprzez niewłaściwe prowadzenie postępowania dowodowego i niewłaściwe uzasadnienie decyzji.

W obszernym uzasadnieniu Spółka powtórzyła w zasadniczym stopniu zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, cytując szereg orzeczeń sądów administracyjnych. Dodatkowo wskazała, iż dokonane zgłoszenie odpowiada wymogom określonym w art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, w konsekwencji czego nie było potrzeby składania formalnego zgłoszenia, ani ponownie określania terminu rozpoczęcia robót budowlanych czy też charakterystycznych parametrów urządzenia, gdyż znajduje się to w zgłoszeniu. Zdaniem Skarżącej przepisy prawne nie wymagają, aby Spółka miała wskazać okres czasu, na jaki przewidziane jest istnienie obiektu, ponieważ nie zgłaszała obiektu tymczasowego, jak również brak jest podstawy prawnej do żądania od niej innego projektu urządzenia, niż ten który został załączony do zgłoszenia, projektu zagospodarowania terenu, oświadczenia projektanta o bezpieczeństwie konstrukcji, wizualizacji urządzenia, oryginału umowy najmu z dnia 29 grudnia 2006 r. czy wreszcie opinii Zakładu Obsługi Systemu Monitoringu.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.

Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga podlega uwzględnieniu, ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania administracyjnego, a naruszenia te mają istotny wpływ na wynik sprawy.

Na wstępie należy zaznaczyć, że Sąd nie podzielił poglądu Skarżącej Spółki o nieskuteczności sprzeciwu organu pierwszej instancji ze względu na doręczenie postanowienia nakładającego wykonanie szeregu obowiązków w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego po upływie 30 dni od dnia zgłoszenia zamiaru wykonania inwestycji. Zgodnie z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt II OSK 79/06, w którym Sąd uznał, że jako początkowy dzień biegu terminu 30-dniowego należy przyjąć dzień następny po dniu, w którym nastąpiło dokonanie zgłoszenia, natomiast termin ten jest zachowany przez organ o ile w terminie 30 dni od daty przyjętej za początek biegu tego terminu nastąpi wniesienie sprzeciwu zgodnie z zasadą przewidzianą w art. 57 § 5 kpa. Zgodnie z powołanym przepisem termin uważa się za zachowany m. in. jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Przedstawiony wyżej pogląd zasługuje – w ocenie Sądu – na pełną aprobatę. W rezultacie za datę pewną wniesienia sprzeciwu przez organ należy uznać datę nadania pisma w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego. Nie ulega również wątpliwości, że wyrażona zasada odnosi się nie tylko do decyzji wnoszącej sprzeciw ale także postanowienia w przedmiocie uzupełnienia zgłoszenia. Skoro bowiem przyjmuje się, iż organ ma możliwość dokonania określonej czynności w terminie 30 dni, zarówno w postaci wniesienia sprzeciwu, jak również wydania postanowienia o uzupełnieniu zgłoszenia to konsekwentnie należy przyjąć, że organ zachowuje ustawowy termin 30 dni także w sytuacji, gdy takie postanowienie zostanie nadane w polskiej placówce pocztowej przed upływem ustawowego terminu. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że zgłoszenie A. S.A. wpłynęło do Urzędu [...] Wydziału Obsługi Mieszkańców dla Dzielnicy W. w dniu 11 lipca 207 r., a do Biura Architektury i Planowania Przestrzennego w Dzielnicy M. w dniu 18 lipca 2007 r., natomiast postanowienie z dnia [...] zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego w dniu 1 sierpnia 2007 r., co potwierdza znajdujące się w aktach sprawy zwrotne potwierdzenie odbioru. W świetle powyższego należy uznać, że Prezydent [...] nakładając postanowieniem z dnia [...] obowiązek uzupełnienia zgłoszenia zachował ustawowy termin określonym w art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Również prawidłowość doręczenia inwestorowi decyzji organu pierwszej instancji oraz zaskarżonej decyzji Wojewody [...] nie budzi żadnych wątpliwości.

Tym niemniej skarga podlega uwzględnieniu ze względu na fakt naruszenia art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego oraz przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 107 kpa. Sąd podzielił bowiem całkowicie argumentację Skarżącej dotyczącą niezasadności nałożenia szeregu obowiązków w postanowieniu z dnia [...], co miało bezpośredni wpływ na wynik sprawy. Nie ulega wątpliwości, że postanowienie wydawane przez organ administracji architektoniczno-budowlanej na podstawie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego nie podlega zaskarżeniu, jednakże jego kontrola odbywa się w drodze badania prawidłowości decyzji organu wnoszącej sprzeciw. Ustawodawca precyzuje co powinno zawierać zgłoszenie oraz jakie załączniki powinny zostać do niego dołączone. Zgodnie z treścią art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego w zgłoszeniu należy zawsze określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych i termin ich rozpoczęcia oraz dołączyć do niego oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W zależności od potrzeb do zgłoszenia należy także dołączyć odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie, jednakże pod warunkiem, że są one wymagane odrębnymi przepisami. W rezultacie ewentualne nałożenie postanowieniem obowiązku uzupełnienia zgłoszenia musi wynikać nie tylko z właściwie uzasadnionej potrzeby, ale także z obowiązujących przepisów prawa. Dodatkowe szkice, dokumenty uzgodnienia itd. powinny zatem znajdować oparcie w odpowiednich przepisach regulujących np. ochronę środowiska, ochronę przeciwpożarową, wynikać z ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115 ze zm.), ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 122, poz. 851 ze zm.), czy wreszcie z ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.) itd. W świetle przytoczonych uwag podkreślenia wymaga, że Prezydent [...] nałożył w postanowieniu z dnia [...] na A. S.A. obowiązek przedstawienia informacji i dokumentów, które nie tylko nie zostały właściwie uzasadnione ale również nie znajdują oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Zgodzić się bowiem należy ze Skarżącą, iż przepisy prawa nie przewidują wymogu dołączenia do zgłoszenia np wizualizacji urządzenia, czy też opinii Zakładu Obsługi Systemu Monitoringu. Dodatkowo – wbrew treści tego postanowienia – w zgłoszeniu inwestora została oznaczona dokładna lokalizacja działki, na której planowano realizację inwestycji oraz przedstawiono odpowiedni projekt o charakterze typowym. Do zgłoszenia dołączono także informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Ponadto nie bez znaczenia dla oceny legalności kontrolowanego rozstrzygnięcia jest fakt wyznaczenia inwestorowi bardzo krótkiego terminu (3 dni) do złożenia dokumentów, których obowiązku dołączenia do zgłoszenia Spółka nie mogła wcześniej przewidzieć (np. opinii Zakładu Obsługi Systemu Monitoringu). Dlatego postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...], a w konsekwencji także decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...] należy uznać za wadliwe.

W ocenie Sądu Wojewoda [...] wydają zaskarżoną decyzję z dnia [...] nie tylko utrzymał w mocy wadliwą decyzję organu pierwszej instancji, ale także w uzasadnieniu przyjął błędną interpretację przepisów Prawa budowlanego, kwalifikując projektowaną tablicę reklamową do kategorii obiektów wymagających pozwolenia na budowę. W przypadku, gdy organy administracyjne uznają, że skala i wielkość robót budowlanych przy instalowaniu tablicy reklamowej lub urządzenia reklamowego może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, pogorszenie stanu środowiska, albo zwiększenie ograniczenia lub uciążliwość dla terenów sąsiednich, może w drodze decyzji na podstawie art. 30 ust. 7 nałożyć na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, na roboty objęte zgłoszeniem. Uprawnienie to ma charakter uznaniowy i wymaga uzasadnienia przez organ podstaw do zastosowania art. 30 ust. 7 ustawy.

Konkludując, zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja zostały wydane z naruszeniem przepisu art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Dodatkowo Wojewoda [...] wydając decyzję z dnia [...] naruszył przepisy prawa poprzez błędną wykładnię art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego oraz przepisy postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 107 kpa błędnie uzasadniając zaskarżoną decyzję.

Prezydent [...] zobowiązany będzie do ponownego zbadania prawidłowości zgłoszenia A. S.A. dotyczącego zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na montażu m.in. wolnostojącego nośnika reklamowego przy ul. W. w W., na terenie M., mając na uwadze wytyczne zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku, w szczególności w zakresie ewentualnych braków w zgłoszeniu.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c), art. 152 oraz art. 200 cytowanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.