Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt IV SAB/Wa 1/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2020-04-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6291 Nacjonalizacja przemysłu
658
Hasła tematyczne: Reforma rolna
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Rozwoju
Treść wyniku: Stwierdzono, iż bezczynność miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
Powołane przepisy: article: art. 35 § 3, art. 12
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Warszawa, 23 kwietnia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Aneta Dąbrowska sędzia WSA Kaja Angerman (spr.) asesor WSA Anna Sidorowska-Ciesielska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym 23 kwietnia 2020 r. sprawy ze skargi L. R. na bezczynność Ministra [...] w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy 1. stwierdza, że Minister [...] dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, zakończonej decyzją Ministra [...] z [...] marca 2018 r. nr [...], 2. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. przyznaje od Ministra [...] na rzecz L. R. sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych, 4. zasądza od Ministra [...] na rzecz L. R. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. .


UZASADNIENIE

Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej, na skutek skargi L. R.(dalej również "skarżąca") zawartej w piśmie z [...] listopada 2019 r., była bezczynność Ministra Rozwoju (dalej również "organ") w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzję Ministra Inwestycji i Rozwoju z [...] marca 2018 r. nr [...], stwierdzającej nieważność orzeczenia Ministra Budownictwa z [...] grudnia 1949 r. (brak numeru), opublikowanego w Monitorze Polskim z [...] lutego 1950 r., nr [...], poz. [...], o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa przedsiębiorstwa pn. Wytwórnia Wyrobów Ceramicznych, Papy Dachowej [...].

Skarżąca wnosząc skargę wystąpiła z wnioskami o:

1) zobowiązanie organu do rozpoznania sprawy w zakreślonym terminie,

2) stwierdzenie, że bezczynność i przewlekłe postępowanie przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

3) "rozpoznanie wniosku wnioskodawczyni skierowanego na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.",

4) przyznanie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ nie rozpoznał wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia z [...] grudnia 1949 r., mimo zobowiązania - przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 13 marca 2018 r. I SAB/Wa 25/18 - do jego rozpoznania w terminie 2 miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami. Ponaglenie skarżącej z 7 grudnia 2018 r. również nie odniosło zamierzonego skutku.

Skarżąca wskazała, że organ w piśmie z 10 kwietnia 2019 r. wskazał, że wyda rozstrzygnięcie w sprawie do [...] lipca 2019 r. Terminu tego nie dotrzymał. Nie zawiadomił także o "ostatecznym" terminie rozstrzygnięcia sprawy. Sprawa do dnia wniesienia skargi nie została rozstrzygnięta.

Dalej, skarżąca podniosła, że organ dwukrotnie (w piśmie z 10 kwietnia 2019 r. i 4 czerwca 2019 r.) zwracał się o przesłanie pełnych danych z rejestru gruntów dotyczących nieruchomości, której postępowanie dotyczy. Skarżąca wyraźnie zaakcentowała, że o uaktualnienie stanu prawnego nieruchomości wnosiła dużo wcześniej, tj. w piśmie z 26 sierpnia 2016 r. oraz z 10 grudnia 2018 r. Co więcej, skarżąca, powołując się na treść uzasadnieniu powyższego wyroku z [...] marca 2018 r., wyraziła stanowisko, że skoro organ poinformował strony, że zgromadził już materiał dowodowy niezbędny do wydania rozstrzygnięcia, to posiadał materiał, aby wydać decyzję w sprawie. Jednocześnie skarżąca wymieniła dokumenty, które w jej ocenie, stanowiły wystarczający materiał dowodowy do wydania rozstrzygnięcia.

Ponadto skarżąca wywiodła, że zasadnym będzie uznanie, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarżąca wskazała, że postępowanie trwa ponad trzy lata, a organ nie zastosował się do treści wyroku [...] marca 2018 r. i nie wydał rozstrzygnięcia, mimo zebranego materiału dowodowego. Takie postępowanie organu uzasadnia nadto "wniosek wnioskodawczyni z art. 149 § 2 p.p.s.a.".

Minister Rozwoju w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie organ wskazał na następujący tok postępowania:

– Minister Inwestycji i Rozwoju decyzją z [...] marca 2018 r. nr [...], po rozpoznaniu wniosków L. E. R. i J. K., stwierdził nieważność orzeczenia z [...] grudnia 1949 r.,

– wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] marca 2018 r. wnieśli: skarżąca, J. K. oraz Prezydent Miasta P., reprezentujący Skarb P. i Miasto P.,

– Minister Inwestycji i Rozwoju decyzją z [...] maja 2018 r. umorzył postępowanie z wniosku Prezydenta Miasta P., reprezentującego Skarb Państwa i Miasto P., o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z [...] marca 2018 r., a następnie ją uchylił decyzją z [...] lipca 2018 r. w trybie art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (autokontrola),

– pismem z 20 listopada 2018 r. organ wystąpił do Sądu Rejonowego P.-Stare Miasto w P. o nadesłanie odpisów dokumentów z akt księgi wieczystej [...] t. 1 wykaz [...]., a które otrzymał przy piśmie z [...] grudnia 2018 r.,

– pismem z 18 lutego 2019 r. organ wystąpił do Sądu Rejonowego [...] o nadesłanie odpisów dokumentów z akt KW nr [...], a które otrzymał przy piśmie z [...] marca 2019 r.,

– pismem z 10 kwietnia 2019 r. organ złożył wniosek do Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego GEOPOZ o nadesłanie informacji o aktualnym stanie prawnym nieruchomości o pow. ok. 14 ha, która zdaniem skarżącej i J.K. została przejęta na rzecz Skarbu Państwa orzeczeniem z [...] grudnia1949 r., wniosek został ponowiony pismem z 4 czerwca 2019 r., zaś wnioskowane dokumenty zostały przekazane przy piśmie z 19 czerwca 2019 r.,

– pismem z 29 listopada 2019 r. zawiadomił strony postępowania o zgromadzeniu materiału dowodowego.

Odnosząc się do skargi organ nie zgodził się ze skarżącą, że nie zastosował się do wyroku z 13 marca 2018 r. albowiem rozpatrzył wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia z 29 grudnia 1949 r. wydając decyzję 19 marca 2018 r. Obecnie postępowanie dotyczy wniosku ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z 19 marca 2018 r.

Dalej organ przypomniał, że zgodnie z art. 7 i 77 k.p.a. był obowiązany do dokonania szeregu czynności w celu oceny zasadności zarzutów podniesionych we wnioskach o ponowne rozpatrzenie sprawy. W następstwie podjętych działań organ pozyskał obszerny materiał dowodowy, który pozwala na ustosunkowanie się do kluczowego argumentu, że orzeczeniem z [...] grudnia 1949 r. przejęto nie tylko mienie przedsiębiorstwa, ale także nieruchomość stanowiącą własność osób fizycznych, nie zaś spółki jawnej prowadzącej przejęte przedsiębiorstwo. Zdaniem organu działania te były konieczne i zasadne, a w konsekwencji nie można organowi skutecznie zarzucić ani przewlekłości postępowania, ani tym bardziej bezczynności. Organ dodał, że sprawy rewindykacyjne cechują się wielowątkowością i ze swojej natury mają charakter długotrwały. Czynności niezbędne do wydania rozstrzygnięcia są bardzo wymagający, zarówno pod względem czasowym, jak i merytorycznym. Czynności te obejmują (-) zgromadzenie całości akt archiwalnych postępowania zakończonego orzeczeniem nacjonalizacyjnym po kilkudziesięciu latach od jego zakończenia, a w rozważanym przypadku - po upływie ponad 60 lat, (-) zbadanie legitymacji wnioskodawców i ustalenie kręgu stron postępowania, (-) analizę akt sprawy, badanie treści ksiąg wieczystych, ewidencji gruntów, a także analizę orzecznictwa sądów administracyjnych w podobnych sprawach.

Organ 2 lutego 2020 r. przekazał sądowi decyzję z [...] stycznia 2020 r., wydaną po rozpatrzeniu wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] marca 2018 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Skarga była zasadna, choć nie wszystkie zarzuty i wnioski usprawiedliwione.

Uprawnienie sądów administracyjnych do oceny tego rodzaju skargi dawał art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej również "p.p.s.a."), który stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w wydaniu decyzji administracyjnej lub postanowienia, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, czy też postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty. Sąd wydał wyrok na podstawie akt sprawy na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym (art. 133 § 1 w zw. z art. 119 pkt 4 i art. 120 p.p.s.a).

Dalej wskazać należy, że stosownie do treści art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania (1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; (2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; (3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).

Ponadto, w przypadku uwzględnienia skargi, Sąd zgodnie z art. 149 § 2 p.p.s.a., może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Górna granica wysokości grzywny, o której mowa w art. 154 § 6 p.p.s.a. została określona do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Wynagrodzenie to - zgodnie z Komunikatem Prezesa GUS z 11 lutego 2020 r. (M.P. z 2020 r. poz. 174) - wynosi kwotę 4918,17 zł.

Zgodnie z zasadą szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (§ 2). Przepisy ustawy Kodeks postępowania administracyjnego wprowadzają następujące terminy załatwienia sprawy: "bez zbędnej zwłoki" (art. 35 § 1 k.p.a.), "niezwłocznie" (§ 2 tego artykułu), gdy sprawa może być rozpatrzona w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ, "w ciągu miesiąca", jeżeli załatwienie sprawy wymaga postępowania wyjaśniającego (§ 3 zd. pierwsze tego artykułu), "nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania" (§ 3 zd. drugie ww. artykułu), gdy sprawa jest szczególnie skomplikowana, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3 zd. ostatnie). Do terminów określonych powyżej nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 k.p.a.).

W przypadku niezałatwienia sprawy w terminie, zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podać przyczyny zwłoki, wskazać nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczyć o prawie do wniesienia ponaglenia. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.).

Stosownie do treści art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a. o stanie bezczynności można mówić, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Powyższe pozwala przyjąć, że sądowa ocena stanu bezczynności ogranicza się do ustalenia, że sprawy nie załatwiono w terminie ustawowym (wynikającym z art. 35 k.p.a. lub przepisów szczególnych) albo wyznaczonym przez organ (zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a.). Bieg któregokolwiek z ww. terminów chroni organ przed zarzutem bezczynności. Oznacza to, że przedmiotem skargi na bezczynność jest wyłącznie ocena zachowania organu w postępowaniu administracyjnym przez pryzmat terminowości i ma na celu wymuszenie na organie podjęcia wymaganej prawem czynności lub aktu. Bez znaczenia jest natomiast przyczyna niezałatwienia sprawy, w tym twierdzenia organu o usprawiedliwionej czy nieusprawiedliwionej bierności. Bezczynność jest inną instytucją od przewlekłości postępowania, co wprost wynika z treści art. 37 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Wskazanie nowego terminu nie chroni bowiem przed zarzutem przewlekłości, jeżeli okaże się, że postępowanie było prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy.

Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy, sąd uznał, że skarga została sformułowana nieprecyzyjnie. Jak słusznie wskazał organ wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia z [...] grudnia 1949 r. został rozpoznany, tj. Minister Inwestycji i Rozwoju wydał [...] marca 2018 r. decyzję stwierdzającą nieważność ww. orzeczenia. Nieuprawnione zatem było twierdzenie skarżącej, reprezentowanej przez adwokata, że organ nie wykonał wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 marca 2018 r. I SAB/Wa 25/18.

Niezależnie od powyższego sąd uznał, że postępowanie przed organem nie zostało ostatecznie zakończone, albowiem skarżąca oraz J. K. i Prezydent Miasta P., reprezentujący Skarb Państwa i Miasto Poznań wnieśli o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z [...] marca 2018 r. Wnioski zostały sformułowane – odpowiednio - z pismach z 12 kwietnia 2018 r., 10 kwietnia 2018 r. i 9 kwietnia 2018 r. i pierwsze z nich wpłynęły do organu 13 kwietnia 2018 r. Dlatego sąd dokonał kontroli działalności organu w zakresie postępowania wywołanego wnioskami o ponowne rozpatrzenie sprawy, tj. od 13 kwietnia 2018 r.

W ocenie sądu powyższe wnioski w dniu wniesienia skargi, tj. 25 listopada 2019 r. nie zostały rozpoznane, a postępowanie trwało już ponad dziewiętnaście miesięcy. Z akt sprawy wynikało, że w toku postępowania zaistniały okoliczności, które uzasadniały przekroczenie ustawowego miesięcznego terminu (art. 35 § 3 w zw. z art. 127 § 3 k.p.a.), tj. terminy przewidziane w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresy zawieszenia postępowania, okresy trwania mediacji oraz okresy opóźnień spowodowane z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (art. 35 § 5 p.p.s.a.), ale dotyczyły wyłącznie okresu niespełna sześciomiesięcznego. Za usprawiedliwiony, zgodnie z art. 35 § 5 k.p.a., sąd uznał okresy wynoszący łącznie sześć miesięcy tj. okresy w jakich organ oczekiwał na:

– dokumenty z ksiąg wieczystych (dwa wnioski do Sądu Rejonowego w P., pierwszy z 20 listopada 2018 r., wysłany 27 listopada 2018 r. na które odpowiedź wpłynęła 7 stycznia 2019 r., drugi z 18 lutego 2019 r. na które odpowiedź wpłynęła 13 marca 2019 r.),

– opinię geodety w przedmiocie określenia aktualnego stanu prawnego nieruchomości i jej uzupełnienie (akta przekazano geodecie 25 stycznia 2019 r., zaś opinię sporządzono 8 lutego 2019 r., zaś uzupełnienie opinii sporządzono 20 marca 2019 r.),

– dokumentację geodezyjną (dwa wniosku do Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego o udostępnienie danych zgromadzonych w rejestrze publicznym, pierwszy z 10 kwietnia 2019 r., wysłany 16 kwietnia 2019 r., na który odpowiedź wpłynęła 30 kwietnia 2019 r. oraz drugi z 4 czerwca 2019 r., na który odpowiedź wpłynęła 19 czerwca 2019 r. ),

– informacje o jednostce organizacyjnej (lub osobie) sprawującej zarząd powierzony lub będący administratorem nieruchomości (zapytanie do Urzędu Miasta P., zawarte w piśmie z 1 lipca 2019 r., wysłane 8 lipca 2019 r., na które wpłynęła odpowiedź 6 sierpnia 2019 r. i 13 sierpnia 2019 r., bez braków formalnych, zapytanie do Zarządu Dróg Miejskich w P., zawarte w piśmie z 1 lipca 2019 r., wysłane 8 lipca 2019 r. , na które odpowiedź wpłynęła 6 sierpnia 2019 r., zapytanie do A. S.A. zawarte w piśmie z 9 sierpnia 2019 r., wysłane 13 sierpnia 2019 r., na które odpowiedź wpłynęła 26 sierpnia 2019 r.).

W świetle powyższego sąd uznał, że w dacie wniesienia skargi upłynął ustawowy termin na załatwienie sprawy, jak również nie biegł nowy termin na jej załatwienie, wyznaczony przez organ stosownie do treści art. 36 § 1 k.p.a. Organ co prawda w toku postępowania korzystał z możliwości przedłużenia terminu, tj. pismem z 8 czerwca 2018 r. poinformował o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do 31 października 2018 r., pismem z 20 listopada 2018 r. poinformował o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do 28 lutego 2019 r. oraz pismem z 11 kwietnia 2018 r. poinformował o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy do 31 lipca 2019 r., ale miało to miejsce bez zachowania ciągłości terminu do załatwienia sprawy. Tym samym zaistniały przesłanki do uwzględnienia skargi. Zdaniem sądu organ działał wbrew ogólnym zasadom postępowania administracyjnego, a mianowicie zasady szybkości i ekonomiki postępowania (art. 12 § 1 k.p.a.), zasady praworządności (art. 6 k.p.a.) oraz zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów administracji publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.). Nie mniej jednak sąd nie miał podstaw do zobowiązania do wydania aktu w określonym terminie, zgodnie z wnioskiem skarżącej. W dniu orzekania przez sąd postępowanie z wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy było zakończone, albowiem organ[...] stycznia 2020 r. wydał decyzję w sprawie. Dlatego, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd w punkcie pierwszym wyroku stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności.

Ubocznie należało wyjaśnić należy, że art. 149 § 1 p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r. przyznaje sądowi administracyjnemu trzy odrębne i samodzielne podstawy do oceny zachowania organu przy załatwianiu sprawy, z uwzględnieniem przedmiotu sprawy i tego na jakim etapie jest sprawa administracyjna w dniu orzekania. Oznacza to, że w sytuacji gdy przed rozpoznaniem skargi na bezczynność sąd miał wiedzę, że postępowanie administracyjne zostało zakończone (np. w akta administracyjnych znajduje się stosowne rozstrzygnięcie bądź organ przekazuje rozstrzygnięcie w ślad za aktami administracyjnymi), to Sąd uznając, że skarga jest zasadna powinien wyłącznie stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności. Wówczas bezcelowym jest nie tylko zobowiązanie organu do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności, zgodnie z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., ale również umarzanie postępowania sądowego w tym zakresie, w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.

Sąd w składzie orzekającym uznał również, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, w szczególności art. 12 k.p.a. Zwłoka w załatwieniu sprawy wyniosła ponad 12 miesięcy i było następstwem tego, że organ nie prowadził sprawy na bieżąco. Okresy jakie mijały pomiędzy poszczególnymi czynnościami nie świadczyły, że organ działał w sprawie wnikliwie i szybko, aby doprowadzić do zakończenia postępowania sprawa. Organ nie był również w stanie dochować terminów do załatwienia sprawy wyznaczonych przez siebie, które wyznaczał okazjonalnie i na okresy dłuższe niż wynikające z przepisów prawa. Takiego stanu rzeczy nie mogły usprawiedliwiać ogólnikowe wywody organu o specyfice spraw rewindykacyjnych. Z pola widzenia nie mogło umknąć to, że kontrolowane przez sąd postępowanie było ponownym rozpoznaniem sprawy przez organ, a zatem zasadniczy materiał dowodowy w sprawie został już zebrany. Z kolei czynności organu miały charakter uzupełniający. Sąd nie neguje przy tym, że rozpoznanie spraw w przedmiocie żądania zwrotu własności lub przywrócenia utraconych praw wymaga podjęcia szeregu czynności i ustalenia wielu okoliczności. Jednak to po stronie organu leży wprowadzenie takich rozwiązań organizacyjnych, które umożliwią rozpoznawanie spraw bez zbędnej zwłoki. Organ odpowiada również za systematyczne doszkalania pracowników zajmujących się tego rodzaju sprawami, w tym w zakresie zapoznania ich z orzecznictwem. Z tych względów sąd uznał, że stan bezczynności kwalifikował się jako rażące naruszenie prawa i działając na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. orzekł jak w punkcie drugim wyroku.

Jednocześnie sąd przyznał skarżącej sumę pieniężną w wysokości 800 (osiemset) złotych, w oparciu o art. 149 § 2 p.p.s.a., o czym orzekł w punkcie trzecim wyroku. Przyznając sumę pieniężną, sąd miał na względzie, że skarżąca oczekiwała na ponowne rozpoznanie sprawy ponad 19 miesięcy, przy czym zwłoka w jej załatwieniu wynosiła 12 miesięcy. Działanie, wymienione powyżej, świadczyły o zawinionym działaniu organu, zwłaszcza, że organ wybiórczo reagował na pisma i wnioski skarżącej składane w toku postępowania. W konsekwencji sąd doszedł do przekonania, że suma pieniężna w wysokości przekraczającej 2% dopuszczalnej jej wysokości, ustalonej zgodnie z art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 7 p.p.s.a., będzie adekwatna do stopnia zawinienia organu w zaistnieniu długotrwałego stanu bezczynności i spełni swoją funkcję na przyszłość jako środek o charakterze prewencyjnym. Przypomnieć należy, że przyznanie sumy pieniężnej stanowi rekompensatę za stan bezczynności organu, nie zaś odszkodowanie za poniesioną szkodę czy też zadośćuczynienie w rozumieniu przepisów prawa cywilnego. Jej przyznanie zostało pozostawione uznaniu sądu i opiera się na analizie całokształtu okoliczności sprawy. Stwierdzenie bezczynności otwiera ewentualnie skarżącej drogę do dochodzenia w procesie cywilnym odszkodowania i zadośćuczynienia (art. 4171 § 3 k.c. w zw. z art. 448 k.c.).

O kosztach postępowania orzeczono w punkcie czwartym wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. Na koszty postępowania składa się: wpis od skargi w kwocie 100 złotych, określony na podstawie § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), koszty zastępstwa procesowego obejmujące wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 złotych, określone na podstawie § 14 ust. 1 pkt. 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r. poz. 1800) oraz opłatę skarbową od dokumentu pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych, stosownie do treści art. 1 ust. 1 pkt 2 oraz pkt IV załącznika do ustawy z 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 1000).