Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 1111/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-06-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art 3 par 2 pkt. 1, 106 par 3-5, 145 par 1 pkt 1b, c, pkt 2 i 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art 7, 8, 9, 10 par 1, 75 par 1, 77 par 1-4, 145 par 2 pkt 1, 2, 8, art 156 par 1 pkt 2 i 3, 149 par 3, 148
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 21 czerwca 2011r.. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia del. WSA Bożena Popowska (spr.) Protokolant Anna Jusińska po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2011r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej A. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2010 r., sygn. akt VII SA/Wa 1910/09 w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi A.S. wyrokiem z dnia 22 stycznia 2011r. sygn. akt VII SA/Wa 1910/09 oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009r. znak [...] utrzymującą w mocy decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia [...] października 2000 r., znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] września 2000 r., znak: [...], nakazującą A.S. dokonanie rozbiórki boiska sportowego na terenie działki nr [...] położonej w G..

W uzasadnieniu wyroku podano, że organ wojewódzki pismem z dnia 1 czerwca 2009 r. wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku z dnia 8 kwietnia 2009 r. o wznowienie postępowania poprzez wskazanie przesłanki stanowiącej podstawę do wznowienia i uprawdopodobnienie terminu, w którym powziął wiadomości o okoliczności mogącej stanowić przesłankę do wznowienia postępowania. W odpowiedzi A.S. w piśmie z dnia 10 czerwca 2009 r., wskazał, iż wnosi o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt. 2 i 8 kpa, natomiast nie odniósł się do terminu określonego w art. 148 kpa. Organ podniósł, iż zgodnie z art. 148 § 1 kpa, podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. W związku z powyższym, organ stwierdził, że wnioskodawca nie wskazał i nie uprawdopodobnił miesięcznego terminu wynikającego z art. 148§ 1 kpa, co powoduje niedopuszczalność wznowienia postępowania.

Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania A.S., decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Organ odwoławczy wskazał, iż ostateczna decyzja Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2000 r., nakazująca A.S. dokonanie rozbiórki boiska sportowego była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 31.03.2004 r., sygn. akt. II SA/Gd 2939/00 oddalił skargę A.S., a Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 08.09.2005 r., sygn. akt. OSK 1950/04 oddalił skargę kasacyjną A.S..

Wnioskodawca A.S. w przedmiotowej sprawie, jako przesłankę wznowienia postępowania, wskazał na art. 145 § 1 pkt 2 kpa, twierdząc, iż cyt. "(...) poprzedni urzędnicy podając nieprawdziwe dane (słupki ogrodzeniowe za maszty) dopuścili się rażącego łamania prawa czyniąc z prywatnego boiska, które jest obiektem małej architektury budowlę. Ponadto ukryto fakt, że posiada on gospodarstwo rolne i uniemożliwiono mu skorzystanie z art. 29 i 30 Prawa budowlanego". A.S. podniósł zarzut powoływania się przez urzędników na nie istniejące plany zagospodarowania przestrzennego i wprowadzenie w błąd Sądu przez urzędników. Wnioskodawca wskazał również na art. 145 § 1 pkt 8 Kpa jako przesłankę wznowienia postępowania, cyt.: "Informuję, że posiadam trzy korzystne wyroki w sprawie budowy kortu tenisowego w G. (Gm. B.) ". Podniesiono, iż w uzupełnieniu wniosku o wznowienie postępowania (tj. w piśmie z dnia 10 czerwca 2009 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Kujawsko-Pomorskiego WINB z dnia 1 czerwca 2009 r., znak: [...]) A.S. nie wskazał, w jakiej dacie dowiedział się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Kujawsko-Pomorskiego WINB z dnia [...] października 2000 r., znak: [...] w przedmiocie rozbiórki. W w/w piśmie z dnia 10 czerwca 2009 r. A.S. wniósł jedynie o pociągnięcie do odpowiedzialności karnej Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego za cyt.: " ukrywanie prawdziwych faktów i forsowanie fałszywych dokumentów w sprawie budowy kortu tenisowego w G.. "

Organ odwoławczy uznał, iż wobec nieudowodnienia przez wnioskodawcę okoliczności zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną Kujawsko-Pomorskiego WINB z dnia [...] października 2000 r., należy zgodzić się ze stanowiskiem zawartym w decyzji wojewódzkiego organu nadzoru budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r., znak: [...] odmawiającej wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Kujawsko- Pomorskiego WINB z dnia [...] października 2000 r., znak: [...].

Podniesiono, iż na okoliczność podania nieprawdziwych danych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. i Kujawsko- Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (tj. jedną z przesłanek wniosku o wznowienie postępowania z dnia 8 kwietnia 2009 r., uzupełnionego pismem z dnia 10 czerwca 2009 r.) A.S. powoływał się już w skierowanym do GINB piśmie z dnia 2 listopada 2007 r. (sprecyzowanym pismami z dnia [...] listopada 2007 r. i z dnia [...] grudnia 2007 r.) stanowiącym wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2000 r., znak: [...] w przedmiocie rozbiórki. Z powyższego wynika, zdaniem organu odwoławczego, iż wiedzę o tej okoliczności A.S. posiadał co najmniej od 2 listopada 2007 r.

Odnosząc się natomiast do zawartego w odwołaniu wniosku skarżącego o pociągnięcie do odpowiedzialności karnej KujawskoPomorskiego WINB, m.in. z uwagi na rzekome posługiwanie się fałszywymi dowodami, organ wyjaśnił, iż nie jest on organem właściwym w w/w kwestii. Organami właściwymi do przeprowadzenia ewentualnych postępowań karnych są prokurator i Policja.

Sąd I instancji, rozpatrując skargę na powyższą decyzję uznał, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W uzasadnieniu wyroku stwierdzono, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie w którym ona zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową, wyliczoną wyczerpująco w przepisie art. 145 § 1 kpa, zgodnie z którym podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji państwowej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie 1 miesiąca od dnia w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.

Warunkiem wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest złożenie podania o wznowienie w terminie, o którym mowa w art. 148 kpa. Zachowanie terminu miesięcznego musi być przez stronę udowodnione ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że podanie o wznowienie postępowania wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia.

Sąd I instancji podzielił stanowisko organów, iż skarżący pomimo wezwania pismem z dnia 1 czerwca 2009 r. do wskazania i uprawdopodobnienia terminu, w którym powziął wiadomość o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, nie udowodnił zachowania terminu miesięcznego wynikającego z art. 148 § 1 kpa. Z pisma skarżącego z dnia 10 czerwca 2009 r. stanowiącego odpowiedź na wezwanie organu wynika jedynie, że skarżący posiada trzy korzystne wyroki w sprawach budowy kortu tenisowego, na dowód czego skarżący załączył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 8 kwietnia 2008 r., sygn. akt. II S.A./Bd 42/08 oraz pismo do GINB z dnia 8 kwietnia 2008 r. Organ odwoławczy prawidłowo uznał, iż okoliczność podania nieprawdziwych danych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. i Kujawsko- Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, na którą wskazał skarżący jako podstawę wznowienia, była już wcześniej podnoszona w piśmie skarżącego z dnia 2 listopada 2007 r., zatem wiedzę o tej okoliczności A.S. posiadał co najmniej od 2 listopada 2007 r. Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji uznał, że organy obu instancji trafnie oceniły, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania w dniu 8 kwietnia 2009 r. nastąpiło z uchybieniem terminu, o jakim mowa w art. 148 kpa.

Wymieniony wyżej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie został w całości zaskarżony przez A.S.. Zaskarżonemu wyrokowi na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa) zarzucono naruszenie przepisów art. 3 §2 pkt 1 ppsa, art.106 §3 - §5 ppsa oraz art.145 §1 pkt 1 b,c, pkt 2 i 3 ppsa w zw. z art.145 §1 pkt 1, 2, 8 kpa oraz w zw. z art. 156 §1 pkt 2 i 3 kpa. Na tej podstawie wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i uchylenie decyzji [...] z dnia [...].10.2000r., uchylenie decyzji GINB z dnia [...].02.2008r. nr [...] i uchylenie decyzji GINB z dnia [...].08.2009r. nr [...].

W ocenie skarżącego, Sąd I instancji ograniczył się do rozpatrzenia decyzji z dnia [...].02.2008r. nr [...], która nie powinna być podjęta z uwagi na nieważne w tym czasie warunki zabudowy. Skarżący wskazał, iż Sąd nie ustosunkował się do pism skarżącego, a w szczególności z dnia 20.02,2008r., w którym przedstawił komplet pism, w tym skargę do WSA w Bydgoszczy z dnia 20.12.2007r. i poinformował GINB, że toczy się sprawa o stwierdzenie nieważności warunków zabudowy boiska sportowego na działce [...] w G.. GINB wiedział, że toczy się postępowanie o warunki zabudowy i do czasu rozpatrzenia warunków zabudowy przez SKO i Sąd powinien wstrzymać się od podejmowania jakichkolwiek decyzji zgodnie z art.77 §1, 2, 3 i 4 kpa, a jedynie przeanalizować i sprawdzić fałszowanie dokumentów przez WINB, które wskazywał w pismach od 2006 roku. Zgodnie z Prawem Budowlanym podejmowanie w/w decyzji w tym czasie było bezprzedmiotowe, a czego WSA nie zauważył. Ponadto zdaniem, skarżącego, WSA naruszył przepisy art.106 §4 i 5 ppsa ponieważ "fakty powszechnie znane sąd bierze pod uwagę nawet bez powołania się na nie przez strony". Sąd ograniczył się jedynie do w/w decyzji oraz wyroku Sądu z dnia 31.03.2004r. sygn. akt II SO/Gd 2939/00 niekorzystnego dla skarżącego wydanego w oparciu o nieprawdziwe dane, których szczegółowy opis znajduje się w skardze. Sąd naruszył również art.7, art.8, art. 9, art.10 §1 kpa ponieważ GINB i WINB byli informowani na piśmie o toczącym się postępowaniu w sprawie warunków zabudowy, w sprawie boiska sportowego powinni więc zawiesić postępowanie do czasu rozstrzygnięcia warunków zabudowy, a nie wydawać decyzje. Ponadto zdaniem skarżącego Wojewódzki Sąd Administracyjny nie odniósł się do naruszenia prawa przez WiNB i GINB dotyczącego wyjaśnienia wątpliwości związanych z podawaniem nieprawdy i fałszowaniem dokumentów. Skarżący zarzucił również, iż Sąd naruszył art. l06 §4 i §5 ppsa nie rozpatrując załączników do skargi z dnia [...].07.2009r. gdzie skarżący wskazuje na fałszowanie dokumentów i przedstawia, na to dowody. Skarżący wskazał, iż Sąd i instancji pominął dowód z wyroków NSA i WSA korzystnych dla skarżącego, gdzie Sąd wskazuje na naruszenie prawa i uchyla decyzję nr [...]na podstawie, której WINB podjął decyzję o rozbiórce.

Ponadto skarżący wskazał, że WINB i GINB mimo składanych od 2006r. przez niego pism w sprawie fałszowania dokumentów, odmawiają ich sprawdzenia np. zwrócenia do Gminy o faktyczne ustalenie czy decyzja WINB była zgodna z obowiązującymi wówczas planami czy też nie, naruszając tym samym art.52 kpa oraz art.61 §1 kpa. WSA nie zbadał tego faktu podnosząc jedynie, iż to skarżący nie dotrzymał terminu łamiąc art. 148 kpa.

W skardze zarzucono również, że Sąd I instancji naruszył przepisy art.75 §1 kpa, art.77 §1, 2, 3 i 4 kpa oraz art.78 §1 kpa ponieważ nie rozpatrzył dowodów przedstawionych przez skarżącego. Zgodnie z art. 145 §1 pkt.1 i 8 kpa obowiązkiem WINB i GiNB było wznowienie postępowania, ale od 2004 roku odmawiają wszczęcia takiego postępowania naruszając art. 145 §1 pkt. 1 i 8 do czego WSA nie ustosunkował się. WINB i GINB podejmował decyzje opierając się na nieprawdziwych danych i sfałszowanych dokumentach. Ponadto skarżący wskazał, iż zgodnie z wyrokami WSA z dnia 29.12.2004r. sygn. akt 7 IV SA 3024/03 gdzie uchylono decyzję wojewody oraz decyzję GINB nr [...] z dnia [...].06.2003r. GINB powinien uchylić decyzję [...] ponieważ źródłem w/w decyzji była decyzja Starosty R. [...] uchylona przez Sąd. Jeżeli istniały co do tego jakieś wątpliwości to WINB i GINB powinni sami lub na wniosek skarżącego wszcząć postępowanie wyjaśniające ponieważ dokumenty na podstawie, których wydane były te decyzje zawierały nieprawdziwe dane, na co GINB od 2004 roku nie reaguje. Zgodnie z art. 156 §1 pkt 2 i 3 kpa WINB i GINB powinien stwierdzić nieważność w/w decyzji opartych na nieprawdziwych danych, które opisane są w skardze.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej ppsa), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Mając na uwadze fakt, iż w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny podstaw powołanych w skardze kasacyjnej.

Przedmiotową skargę kasacyjną oparto na obu podstawach kasacyjnych, przewidzianych w art. 174 pkt 1 i 2 ppsa. W związku z pkt 1 art. 174 ppsa, kasator nie wskazał jednak żadnego przepisu prawa materialnego który, jego zdaniem, został naruszony przez WSA w Warszawie, nie przywołał też motywów wskazujących na wydanie wyroku z naruszeniem konkretnego przepisu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Ponieważ szczególny zakres kognicji sądu odwoławczego (związanie granicami skargi kasacyjnej) nie pozwala NSA na uzupełnianie bądź poprawianie podstaw skargi kasacyjnej (m. in. wyrok NSA z 21 kwietnia 2004 r., FSK 13/04, ONSAiWSA 2004, nr 1 poz.15, Wyrok NSA z 22 lipca 2004 r., GSK 356/04, ONSAiWSA 2004, nr 3 poz. 72), wobec tego pozostaje rozpoznanie niniejszej skargi pod kątem zarzutów natury procesowej, tj. na podstawie art. 174 pkt 2 ppsa.

W ramach art. 174 pkt 2 ppsa, kasator zarzuca Sądowi I instancji naruszenie wymienionych przepisów ppsa, w tym, w związku ze wskazanymi przepisami kpa. W skardze kasacyjnej wymienia się: art. 3 pkt 1 § 2 ppsa, art. 106 § 3 do 5 ppsa oraz art. 145 § 1 pkt 1b, c, pkt 2 i 3 ppsa w zw. z art. 145 §2 1 pkt 1, 2, i 8 kpa oraz w związku z art. 156 § 1 pkt 2 i 3 kpa. Odnosząc się do tak sformułowanej podstawy kasacyjnej, tj. łączącej naruszenie przepisów ppsa z przepisami kpa, należy stwierdzić, że konstrukcja taka jest prawidłowa. Zgodnie z przyjmowanym przez NSA poglądem: "naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 174 pkt 2, stanowi pojęcie prawne, które obejmować może swym zakresem również ocenę naruszenia przepisów procedury administracyjnej przeprowadzoną przez sąd administracyjny." (wyrok z 20 stycznia 2006 r., II FSK 166/05 LEX nr 194422). Rzecz jednak w tym, że zarzut kasacyjny, zgodnie z wymogami art. 174 pkt 2 i art. 176 ppsa powinien uwzględniać w swej treści sprecyzowane wskazanie i uzasadnienie odnoszące się do konkretnych, adekwatnych przepisów ppsa, które naruszył sąd oceniając zastosowanie przepisów postępowania administracyjnego w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym (tak w ww. wyroku NSA z 20 stycznia 2006r., j. w., podobnie w wyroku NSA z 26 kwietnia 200 7r.., II FSK 627/06; LEX nr 3400225).

Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w rozpoznanej skardze wskazuje się na naruszenia: art. 145 § 1 pkt 1 lit. b oraz c (podstawy uchylenia decyzji), a także pkt 2 (podstawa stwierdzenia nieważności decyzji) oraz pkt 3 (podstawa stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa). Tak sformułowane zarzuty skargi stanowią swoistego rodzaju zbitkę norm prawnych, która nie ułatwia NSA rozpoznania skargi (por. wyrok NSA z 23 kwietnia 2007 r.., I FSK 815/06., LEX nr 3400213). NSA zauważa, że tak ujęte zarzuty nie są adekwatne ani do treści rozstrzygnięcia sądu I instancji, ani do istoty procesowej decyzji, kontrolowanej przez WSA w Warszawie.

Należy przypomnieć, że Sąd I instancji oddalił skargę A.S. na decyzję w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Kontroli WSA w Warszawie poddana zatem była decyzja podjęta w trybie nadzwyczajnym: wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd nie rozważał jednak kwestii merytorycznego zastosowania art. 145 § 1 pkt 1,2 oraz 8 kpa, jak wskazuje się w podstawach kasacji, tylko prawidłowość zastosowania art. 149 § 3 kpa. Jak z powyższego wynika, kontrolą sądu w niniejszym postępowaniu nie było także objęte postępowanie nieważnościowe, na co wskazuje skarga. Nietrafne są zatem zarzuty, jako mijające się z treścią zaskarżonego wyroku i kontrolowanej decyzji, naruszenia ppsa w związku z art. 156 §1 pkt 2 i3 kpa

Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisów ppsa w związku z art. 145 kpa, należy wskazać na specyfikę postępowania w sprawie wznowienia postępowania.

Wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją administracyjną jest jednym z trybów nadzwyczajnych postępowania administracyjnego. Wznowienie postępowania otwiera możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia następuje w formie postanowienia. Postanowienie takie wydaje się jednak wtedy, gdy nie zachodzą warunki wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania (art. 149 § 3 kpa w brzmieniu sprzed 11 kwietnia 2011 r.). Jak podkreśla się w orzecznictwie, wydanie decyzji o odmowie wznowienia postępowania nastąpić może po przeprowadzeniu analizy treści wniosku o wznowienie i dokonaniu oceny, czy z jego treści wynika oczywistość braku podstaw do wznowienia postępowania. Jedną z takich oczywistych przyczyn jest złożenie wniosku o wznowienie postępowania po terminie (wyrok NSA z 3 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1449/09; LEX nr 745025, także wyrok NSA z 7 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1747/07; LEX nr 484887). Stwierdzenie przez organ administracji publicznej - w fazie wstępnej postępowania - uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania, uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż z przyczyn formalnych skutkować musi wydaniem decyzji o odmowie jego wznowienia ( wyrok NSA z 25 sierpnia 2010 r., II OSK 1324/09; LEX nr 737703). Organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu badać zachowanie ww. terminu. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia postępowania na wniosek, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenia prawa, godzi bowiem w zasadę ogólną trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 kpa). Należy dodać, iż przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu strona może się bronić, wnosząc prośbę o przywrócenie terminu (art. 58 § 1 kpa).

Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, wskazać należy, iż zwrócenie się do organu administracji publicznej z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z [...] października 2000 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] września 2000 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki boiska sportowego, podlegało w pierwszej kolejności ocenie pod względem przesłanek formalnych wznowienia postępowania. Bez przeprowadzenia oceny odnoszącej się do tych aspektów sprawy, organ nie może wydać postanowienia o wznowieniu postępowania. Taką analizę dopuszczalności przeprowadził Kujawsko-Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy, następnie, w postępowaniu odwoławczym – Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. Organ I instancji, działając na podstawie art. 149 § 3 kpa, odmówił wznowienia postępowania w przedmiocie nakazu rozbiórki boiska sportowego, zaś organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy.

Przedmiotem rozpoznania Sądu I instancji była zatem decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymująca w mocy decyzję wydaną w trybie art. 149 §3 kpa w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania. Sąd I instancji, działając w granicach sprawy zakreślonych przez art. 134 ppsa, uprawniony był więc jedynie do oceny, czy istniała przesłanka odmowy wznowienia postępowania. WSA w Warszawie taką ocenę przeprowadził. Sąd wskazał, iż na wezwanie wnioskodawcy do określenia i uprawdopodobnienia terminu, w którym powziął wiadomość o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, organ I instancji nie uzyskał odpowiedzi. Organ II instancji dodał, że na okoliczności podniesione we wniosku o wznowienie postępowania, A.S. wskazywał wcześniej w piśmie skierowanym do GINB dnia 2 listopada 2007 r. stanowiącym wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z [...] października 2000 r.

Uwzględniając powyższe i powołując się na orzecznictwo stwierdzić należy, iż Sąd I instancji, kontrolując legalność decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...], trafnie stwierdził, iż spełnia ona przesłanki do uznania ją za akt prawny zgodny z art. 149 §3 kpa. W toku postępowania administracyjnego wnioskodawca nie wykazał bowiem, iż o okolicznościach, stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, dowiedział się w terminie określonym w ww. przepisie kpa.

W skardze kasacyjnej odniesiono się do kwestii dochowania terminu, o którym mowa w art. 148 kpa w szczególny sposób. Zdaniem kasatora: "argument WSA że skarżący nie udowodnił zachowania miesięcznego terminu wynikającego z art. 148 kpa jest chybiony. Po otrzymaniu wyroku WSA z Bydgoszczy na początku 2009 r. wszczęto procedury unieważnienia decyzji z zachowaniem terminu wynikającego z art. 148 § 1 kpa." NSA zauważa, iż powyższa informacja nie stanowi jednoznacznego wyjaśnienia spornej kwestii. Przede wszystkim w dalszym ciągu nie wskazuje się terminu, zgodnie z wymogiem art. 148 kpa. Nie uwzględnia się także, że postępowanie w sprawie nieważności decyzji administracyjnej i postępowanie w sprawie wznowienia postępowania to dwa różne tryby postępowania, które wdrażane są w oparciu o odmienne przesłanki. W efekcie należy stwierdzić, że kasator nie przedstawił takich argumentów dotyczących istoty procesowej decyzji, poddanej kontroli WSA w Warszawie, które wskazywałyby na istotne uchybienia tego Sądu. Stąd, zarzut naruszenia przepisów ppsa w związku z art. 145 kpa nie poddaje się ocenie wedle kryteriów zasadności wniesionego środka.

Odnośnie do pozostałego zakresu zarzutów skargi kasacyjnej NSA zauważa, iż argumentacja zawarta w jej uzasadnieniu dotyczy głównie niewłaściwego przeprowadzenia postępowania przed Sądem I instancji z naruszeniem art. 106 §3 -5 ppsa. W związku z powyższym należy podnieść, że przepis art. 106 ppsa w § 3 wskazuje na możliwość przeprowadzenia przez Sąd dowodu uzupełniającego z dokumentu po nabraniu przez ten Sąd przekonania, iż jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a nie spowoduje to nadmiernego przedłużenia postępowania. Sąd uzyskuje zatem upoważnienie do uzależnienia przeprowadzenia tej czynności od dokonania trzech oszacowań – niezbędności, istotnego charakteru wątpliwości, jakie mają być w ten sposób wyjaśnione oraz braku nadmiernego przedłużenia postępowania. Stanowi to podstawy swoistego uznania sądowego na tym gruncie, które winno być uzasadnione i podlega kontroli kasacyjnej. W przedmiotowej sprawie Sąd I instancji nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze i do zgłoszonych w skardze wniosków dowodowych dotyczących pism, dokumentów, decyzji i wyroków sądowych w innych sprawach wnoszonych przez skarżącego, co stanowi uchybienie procesowe, jednak – jak wynika z wcześniejszych ustaleń - nie mające wpływu na wynik sprawy.

Zdaniem NSA, niezasadny jest też zarzut naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie art. 3 § 2 pkt 1 ppsa. Przepis ten stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. Skoro sprawa skarżącego została rozpoznana przez sąd administracyjny, to nie można skutecznie podnosić zarzutu opartego o art. 3 ppsa.

Odnosząc się do zarzutów naruszenia przez Sąd I instancji art.7, art.8, art. 9, art.10 §1, art.75 §1 kpa, art.77 §1, 2, 3 i 4 kpa oraz art.78 §1 kpa stwierdzić należy, że kasator nie wykazał, na czym w niniejszej sprawie, naruszenia te miały polegać. Sąd I instancji odniósł się do ustaleń organu odwoławczego dotyczących zachowania miesięcznego terminu wniesienia podania o wznowienie, o którym mowa w art. 148 kpa. W tym zakresie Sąd I instancji ocenił też wykorzystanie przez organ odwoławczy, jako dowodu w sprawie, pisma skarżącego skierowanego do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 listopada 2007 r. Zdaniem NSA, Sąd I instancji, trafnie uznał, iż postępowanie w zakresie przedmiotowym niniejszej sprawy było prowadzone prawidłowo.

Uzupełniając powyższy wywód, warto podnieść, iż z urzędu NSA jest wiadomym, że A.S. w tym samym dniu, w którym wywiódł, działając przez pełnomocnika, niniejszą skargę kasacyjną, tj. 18 marca 2010 r., wywiódł też skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie z 22 stycznia 2010 r. (sygn. akt VII SA/Wa1478/09), oddalającego skargę A.S. na decyzję w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji (sygn. akt NSA: II OSK 1110/10). Należy dodać, iż obie skargi kasacyjne są niemal identyczne (podstawy kasacyjne są tak samo sformułowane). Zapewne również i ten fakt leży u podstaw braku precyzji oraz trafności zarzutów niniejszej skargi.

Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.