Wyrok NSA, sygn. akt I FSK 1618/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-04-28 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: uchylono zaskrżony wyrok w części i oddalono skargę kasacyjną w pozostałym zakresie
Powołane przepisy: article: art. 116 par. 2
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Cudak, Sędzia NSA Maria Dożynkiewicz, Sędzia WSA del. Małgorzata Fita (sprawozdawca), Protokolant Marek Kleszczyński, po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej R. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2015 r. sygn. akt III SA/Wa 2695/14 w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. (obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W.) z dnia 6 czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłego członka zarządu wraz ze spółką oraz pozostałymi członkami zarządu za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za miesiące od marca do czerwca 2008 r. 1) uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności R. K., byłego członka zarządu spółki, za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2008 r., 2) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia 30 grudnia 2013 r. nr [...] w części dotyczącej orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności R. K. za zaległości podatkowe spółki w podatku od towarów i usług za czerwiec 2008 r., 3) oddala skargę kasacyjną w pozostałym zakresie, 4) zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W. na rzecz R. K. kwotę 1.150 (słownie: jeden tysiąc sto pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania za obie instancje.


UZASADNIENIE

I FSK 1618/15

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. akt III SA/Wa 2695/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 6 czerwca 2014 r. w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej.

1. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji podał stan faktyczny sprawy, z którego wynika, że decyzją z dnia 30 grudnia 2013 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. orzekł o solidarnej odpowiedzialności podatkowej R. K., jako byłego Prezesa Zarządu Spółki C. S.A. z siedzibą w W. za jej zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za okres od marca do czerwca 2008 r. w łącznej wysokości 1.282.779,31 zł, odsetki za zwłokę od tych zaległości (naliczone na dzień wydania decyzji) w łącznej wysokości 848.111 zł oraz koszty postępowania egzekucyjnego w łącznej kwocie 122.424,60 zł.

2. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając naruszenie: art. 120 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej – O.p.) w związku z art. 11 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz.U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1361 ze zm., dalej – u.p.u.n), art. 187 § 1 i art. 191 w związku z art. 122 O.p., art. 116 § 1 pkt 2 O.p., art. 197 § 1 w związku z art. 122, art. 187 § 1, art. 188, art. 210 § 4, art. 210 § 1 pkt 5 i art. 124 O.p.

3. Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie podzielił zarzutów odwołania. Wskazał, że decyzją z dnia 24 stycznia 2014 r. określono Spółce wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy m. in. od 1 marca 2008 r. do 30 czerwca 2008 r. Zobowiązania te powstały w czasie sprawowania przez skarżącego funkcji członka Zarządu Spółki (od dnia 7 listopada 2007 r. do dnia 10 lipca 2008 r.). Egzekucja obowiązków wynikających z powyższej decyzji nie przyniosła rezultatów, dlatego Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W. postanowieniem z dnia 30 września 2013 r. umorzył postępowanie egzekucyjne. Organ odwoławczy podał, że skarżący nie wykazał, aby w sprawie wystąpiły przesłanki egzoneracyjne. Skarżący nie złożył wniosku o ogłoszenie upadłości we właściwym czasie. Podstawy do złożenia wniosku o upadłość zaistniały co najmniej z końcem kwietnia 2008 r. Bez wpływu na tą ocenę pozostaje fakt, że do ujawnienia niewykonanych zobowiązań Spółki z tytułu podatku od towarów i usług doszło kilka lat później. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że z analizy sytuacji finansowej Spółki w latach poprzedzających powstanie zaległości podatkowych wynika, że co prawda wartość jej zobowiązań nie przekraczała wartości jej majątku, jednakże w związku z nieregulowaniem przez Spółkę wymagalnych zobowiązań, do czego doszło podczas sprawowania przez skarżącego funkcji członka zarządu, to ten fakt decyduje określeniu czasu właściwego na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości w tej sprawie. W okresie tym Spółka też nie uiszczała w terminie deklarowanych przez siebie kwot podatku. Nie wykonując w całości wymagalnych zobowiązań, o których mowa w decyzji kwalifikowała się do uznania za dłużnika niewypłacalnego. Organ odwoławczy wskazał również, że skarżący nie wskazał mienia, które pozwoliłoby mu skutecznie uwolnić się od odpowiedzialności za zaległości Spółki.

4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, podnosząc zarzuty naruszenia: art. 120 O.p. w związku z art. 11 ust. 1 u.p.u.n. poprzez niedziałanie na podstawie przepisów prawa i przyjęcie, że Spółka w czasie sprawowania przez skarżącego funkcji członka Zarządu Spółki stała się niewypłacalna, art. 116 § 1 pkt 1 lit. b O.p. w związku z art. 11 ust. 1 u.p.u.n., poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skarżący nie wykazał, że nie ponosi winy w niezgłoszeniu wniosku o ogłoszenie upadłości, art. 122 i art. 187 § 1 w związku z art. 116 § 1 pkt 2 O.p. poprzez niepodjęcie wszelkich możliwych czynności procesowych mających na celu ustalenie, czy wskazane przez skarżącego mienie istnieje i czy egzekucja z niego jest możliwa, art. 187 § 1, art. 188 oraz art. 191 w związku z art. 122 O.p. poprzez: niewyczerpujące zbadanie materiału dowodowego zebranego w sprawie, nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącego i niedążenie przez organ podatkowy do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, art. 210 § 4 O.p. poprzez niewskazanie w przedmiotowej decyzji faktów, które organ uznał za udowodnione oraz poprzez niewskazanie dowodów na których oparto rozstrzygnięcie, art. 124 O.p. poprzez obiektywny brak przekonania Skarżącego o trafności rozstrzygnięcia oraz art. 121 § 1 O.p. w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji RP, poprzez prowadzenie postępowania w sposób rażąco naruszający zaufanie do organów podatkowych.

W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że organ odwoławczy upatrując podstaw niewypłacalności Spółki w art. 11 ust. 1 u.p.u.n., a więc w trwałym nieuiszczaniu wymagalnych zobowiązań podatkowych, nie wziął pod uwagę, że prawidłową wysokość tych zobowiązań określiła dopiero decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O., wydana w 2013 r. Skarżący wskazał, że podczas sprawowania przez niego funkcji członka Zarządu Spółki nie było podstaw do stwierdzenia upadłości. W sprawozdaniu finansowym za rok 2007 Spółka wykazała zysk netto w wysokości 1.708.654,44 zł. Na dzień 31 grudnia 2007 r. Spółka posiadała rzeczowe aktywa trwałe w kwocie ponad 6.000.000 zł. Stabilną sytuację finansową potwierdza również bilans sporządzony na dzień 30 czerwca 2008 r., w którym podano aktywa netto w kwocie 12.394.721,00 zł. Dodatkowo na kapitale zapasowym zgromadzono kwotę 1.784.241,00 zł, zaś rzeczowy majątek trwały stanowił równowartość blisko 7.000.000 zł. Nie może też stanowić samodzielnej podstawy niewypłacalności Spółki nieznaczne uchybienie terminom płatności VAT, wykazanego w trzech deklaracjach.

5. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując zaprezentowane wcześniej stanowisko.

6. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za niezasadną. Stwierdził, że organy podatkowe oparły swoje decyzje na prawidłowo zgromadzonym materiale dowodowym, w skład którego wchodzą: decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z dnia 24 stycznia 2013 r. określająca Spółce wysokość zobowiązań podatkowych w podatku od towarów i usług za okresy m.in. od marca do grudnia; akta postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec Spółki oraz dokumenty finansowe Spółki w postaci sprawozdań i bilansów za lata 2002- 2007. Z zebranych dowodów wynika, że Spółka uczestniczyła w procederze wprowadzania do obrotu gospodarczego faktur VAT nieodzwierciedlających rzeczywistych zdarzeń gospodarczych (proceder kilkakrotnego obrotu tymi samymi maszynami noszący cechy transakcji karuzelowych). Wystawiane przez Spółkę dokumenty miały na celu urealnienie transakcji, które w rzeczywistości nie miały miejsca. Wprowadzając do obrotu faktury niepotwierdzające faktycznie dokonanych transakcji Spółka nie odprowadzała całości należnych Skarbowi Państwa podatków. Sąd stwierdził, że biorąc pod uwagę wysokość zobowiązań podatkowych Spółki określonych w decyzji z dnia 24 stycznia 2013 r., organy podatkowe słusznie uznały, że w okresie, gdy skarżący był członkiem Zarządu Spółki doszło do zaistnienia przesłanki do zgłoszenia wniosku o upadłość, o której mowa w art. 11 ust. 1 u.p.u.n. Bez wpływu na powyższe ustalenia jest to, że do ujawnienia niewykonanych zobowiązań C. z tytułu podatku od towarów i usług doszło kilka lat później, w toku przeprowadzonego u podatnika (Spółki) postępowania kontrolnego. Decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w O. z dnia 24 stycznia 2013 r. nie kształtowała nowego obowiązku podatkowego. Spółka była zobowiązana do zapłaty podatku w terminach wyznaczonych przez przepisy prawa, w tym wypadku w poszczególnych okresach 2008 r. Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że oceny wystąpienia podstaw do zgłoszenia wniosku o upadłość nie zmienia brak odniesienia kwot ciążących na Spółce zaległości do liczbowej wartości aktywów i pasywów ujawnionych w bilansach Spółki. Nie ma też znaczenia, czy Spółka nie wykonywała swoich wymagalnych zobowiązań względem jednego, czy też wielu wierzycieli.

Odnosząc się do zarzutów procesowych, Sąd stwierdził, że dla oceny wystąpienia podstaw niewypłacalności nie było konieczne przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, którzy - według Skarżącego - dysponowali wiedzą na temat dokumentów dotyczących sytuacji finansowej Spółki w okresie, za który orzeczono o jego odpowiedzialności podatkowej solidarnie ze Spółką. Za chybione uznał zarzuty skarżącego co do niepodjęcia przez organy czynności procesowych mających na celu ustalenie, czy wskazane przez niego w piśmie z dnia 18 października 2013 r. mienie istnieje i czy egzekucja z niego jest możliwa. Stwierdził, że w sytuacji, gdy organ egzekucyjny prowadził wobec zobowiązanej Spółki postępowanie, w toku którego nie ustalono żadnych składników majątku, z których egzekucja umożliwiłaby zaspokojenie zaległych należności, dalsze postępowanie w tym przedmiocie jest niecelowe.

Z powyższych względów oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej – P.p.s.a.).

7. W skardze kasacyjnej złożonej od powyższego wyroku, pełnomocnik skarżącego zaskarżył go w całości.

1. W oparciu o art. 174 pkt 1 P.p.s.a. zarzucił mu naruszenie:

- art. 116 § 1 pkt 1b w związku z art. 116 § 4 O.p. poprzez niezastosowanie przepisu prawa wyłączającego odpowiedzialność byłego członka zarządu za zobowiązania osoby prawnej w okolicznościach sprawy, które uzasadniały jego zastosowanie;

- art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r. poprzez jego błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie wskutek uznania, że skarżący ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązania, którego termin płatności upłynął w okresie, w którym nie pełnił żadnych funkcji w zarządzie osoby prawnej;

- art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r. w związku z art. 8 i art. 1 pkt 27 ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 209 poz. 1318, dalej – ustawa zmieniająca) poprzez brak zastosowania art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r. w okolicznościach, które uzasadniały jego zastosowanie;

- art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2009 r. poprzez jego błędną wykładnię i wadliwe zastosowanie wskutek uznania, iż skarżący ponosi odpowiedzialność za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązania, które powstało w okresie, w którym nie pełnił żadnych funkcji w zarządzie osoby prawnej;

- art. 2 oraz 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U. z 1997r. nr 78 poz. 483 z póżn. zm.) poprzez brak zastosowania tych przepisów prawa w sytuacji, w której okoliczności sprawy wskazują, iż skarżący nie miał możliwości skutecznej ochrony swoich interesów i praw.

2. W oparciu o art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj:

- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 191, art. 187 § 1, art. 122, art. 188 oraz art. 121 § 1 O.p. poprzez uznanie, że organy prowadzące postępowanie oceniając zaistnienie przesłanek wyłączających odpowiedzialność byłego członka zarządu za zobowiązania osoby prawnej nie przekroczyły prawa do swobodnej oceny dowodów, zebrały materiał dowodowy w sposób niewadliwy, ustaliły poprawnie stan faktyczny oraz w sposób prawidłowy uzasadniły decyzje;

- art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez pominięcie w uzasadnieniu istotnych dla sprawy okoliczności wskazanych przez skarżącego w skardze kierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Wskazując na powyższe, pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W uzasadnieniu podniósł, że w rozpoznawanej sprawie zastosowanie ma przepis art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r., zgodnie z którym, odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu. Mając na uwadze treść tej regulacji, Skarżący, który został odwołany z funkcji Prezesa Zarządu C. z dniem 10 lipca 2008 r. nie może ponosić odpowiedzialności za zaległości podatkowe tej Spółki z tytułu podatku od towarów i usług za czerwiec 2008 r., ponieważ termin płatności zobowiązania podatkowego za ten miesiąc upływał w dniu 25 lipca 2008 r. Nie mógłby też ponosić jej na podstawie art. 116 § 1 i 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2009 r., ponieważ nawet jeśli przyjąć, że miałby odpowiadać za zaległości z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych podczas pełnienia przez niego funkcji Członka Zarządu Spółki, to i tak zobowiązania podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług powstają z mocy prawa w terminie płatności. Pełnomocnik skarżącego stwierdził, że Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że w czasie pełnienia przez skarżącego funkcji członka Zarządu Spółki zaistniały przesłanki do złożenia wniosku o jej upadłość. Pełnomocnik skarżącego podał również, że organy podatkowe w toku postępowania nie wykazały, że skarżący w badanym okresie wiedział o tym, że w Spółce wystawiane były "puste faktury", z tytułu wystawienia których postały zobowiązania podatkowe w VAT, które przerodziły się potem w zaległości.

8. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, która w niniejszej sprawie nie miała miejsca. Stosownie do art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć wyłącznie na naruszeniu prawa materialnego przez jego błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2).

Skarga kasacyjna jest częściowo zasadna.

Trafny jest zarzut naruszenia art. 116 § 2 O.p. Autor skargi ma rację co do tego, że w niniejszej sprawie zastosowanie ma art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2009 r. Zgodnie z tym przepisem, w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z dnia 7 listopada 2008 r. (Dz.U. Nr 209, poz. 1318), odpowiedzialność członków zarządu obejmuje zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, których termin płatności upływał w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu, oraz zaległości wymienione w art. 52 powstałe w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu. Po pierwsze, ustawa zmieniająca ten przepis w art. 8 ograniczyła stosowanie tej regulacji w starym brzmieniu jedynie do art. 112, 114a i art. 115 § 1 O.p., po drugie, zmiana tego przepisu była jedynie doprecyzowaniem obowiązującego wcześniej. Trudno bowiem uznać, że racjonalny ustawodawca, wprowadzając w życie art. 116 § 2 O.p. o treści obowiązującej do końca 2008 r., wprowadził regulację mogącą doprowadzić do sytuacji, w której określona osoba miałaby odpowiadać za niezrobienie czegoś, do czego jeszcze nie była zobowiązana lub na co nie miała wpływu, w tym wypadku za nieuiszczenie zobowiązania podatkowego (zaliczki na podatek, raty podatku) przed upływem terminu ich płatności lub w sytuacji gdy nie miała wpływu na terminową zapłatę tego zobowiązania (zaliczki na podatek, raty podatku). Powyższa zmiana usunęła rozbieżności w orzecznictwie sądów administracyjnych co do momentu powstania odpowiedzialności osób trzecich i rozumienia pojęcia "zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań, które powstały w czasie pełnienia przez nich obowiązków członka zarządu", bowiem sądy - odczytując przepis art. 116 § 2 O.p. w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2009 r., w jednym przypadku wiązały ten moment z zakończeniem okresu rozliczeniowego w danym podatku, a w drugim - z datą złożenia deklaracji, wykazującej zobowiązanie do zapłaty lub z dniem upływu terminu płatności podatku (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2014 r., I FSK 1019/13, 12 grudnia 2007 r. sygn. akt I FSK 1409/06; z 27 maja 2008r. sygn. akt I FSK 593/07 i 22 kwietnia 2011 r. sygn. akt II FSK 2159/09, opubl. CBOSA). Prezentując taki pogląd, Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie nie podzielił stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawionego w wyrokach z dnia: 1 sierpnia 2013 r. I FSK 1245/12, 9 września 2014 r. II FSK 2294/12 i II FSK 2308/11, w których uznano, że w sytuacji, gdy zobowiązanie podatkowe spółki powstało w okresie pełnienia funkcji przez członka zarządu, a podstawy odpowiedzialności zostały w całości ukształtowane pod rządami przepisów obowiązujących sprzed 1 stycznia 2009 r. należy zastosować te właśnie przepisy. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w tej sprawie, w obydwu stanach prawnych, przy uwzględnieniu regulacji zawartej w art. 51 § 1 O.p., przepis art. 116 § 2 O.p. należy odczytywać w ten sposób, że warunkiem orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki jako osoby trzeciej jest fakt, że zarówno zobowiązanie jak i zaległość podatkowa spółki powstały w czasie pełnienia przez niego tej funkcji.

Wskazując na powołany wyżej przepis art. 116 § 2 O.p., pełnomocnik skarżącego prawidłowo zauważył, że skoro skarżący piastował funkcję członka Zarządu Spółki do dnia 10 lipca 2008 r., to z racji tego, że termin płatności zobowiązania w podatku od towarów i usług za czerwiec upływał dopiero w dniu 25 lipca tego roku, nie może on ponosić odpowiedzialności za zobowiązania Spółki za ten miesiąc. Sąd pierwszej instancji tego uchybienia nie dostrzegł.

Niezasadne są natomiast pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej.

Nie jest trafiony zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 P.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia wszystkie wymogi i standardy, o których stanowi powołany wyżej przepis. Przedstawiono w nim stan faktyczny sprawy, zrelacjonowano sformułowane w skardze zarzuty oraz wskazano podstawę prawną rozstrzygnięcia. W uchwale 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 9/09 (publ. CEBOIS) przyjęto, że art. 141 § 4 P.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną tylko wtedy, gdy uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Ponadto, aby zarzut taki mógł stanowić samodzielną podstawę skargi kasacyjnej, wskazana wada uzasadnienia musi być na tyle istotna, że uniemożliwia kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku. Stwierdzenie, że Sąd pierwszej instancji pominął w uzasadnieniu istotne dla sprawy okoliczności wskazane przez skarżącego nie jest podstawą do uznania, że Sąd naruszył art. 141 § 1 P.p.s.a.

Jeśli chodzi o zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 191, art. 187 § 1, art. 122, art. 188 i art. 121 § 1 O.p. Sąd pierwszej instancji słusznie uznał, że organy podatkowe zgromadziły w tej sprawie materiał dowodowy w sposób zgodny z powyższymi przepisami, a następnie oceniły go przy uwzględnieniu zasady swobodnej oceny dowodów. Zasadnie wywiódł, że zebrane dowody, m.in. decyzja z dnia 24 stycznia 2013 r. oraz sprawozdania i bilanse Spółki za lata 2002-2007, pozwoliły organom podatkowym w uprawniony sposób przyjąć, że w okresie, w którym skarżący piastował funkcję członka jej Zarządu zaistniały podstawy do złożenia wniosku o upadłość. Stało się to co najmniej z końcem kwietnia 2008 r., czyli z upływem terminu płatności VAT za marzec. Z dokumentów finansowych Spółki wynika, że od 2005 r., Spółka w szybkim tempie zaczęła tracić płynność finansową. Z chwilą powstania zadłużenia Spółki z tytułu niepłacenia VAT za marzec i kwiecień 2008 r. skarżący powinien złożyć wniosek o upadłość Spółki. Sąd pierwszej instancji prawidłowo też wskazał, że gdy przyczyną niewypłacalności jest zaprzestanie wykonywania wymagalnych zobowiązań (art. 11 ust. 1 u.p.u.n.), istotnym elementem ustaleń w sprawie "właściwego czasu" na zgłoszenie wniosku o ogłoszenie upadłości jest stan regulowania takich zobowiązań, a nie analiza stanu majątkowego Spółki. Prawidłowo też podał, że okoliczność istnienia tylko jednego wierzyciela nie miała znaczenia dla określenia czasu właściwego do złożenia wniosku o jej upadłość. Okoliczność taka nie pozbawiła skarżącego samej możliwości złożenia takiego wniosku, natomiast ocena jego skuteczności stanowi odrębny problem badany w postępowaniu wszczętym takim wnioskiem. Sąd pierwszej instancji zasadnie też uznał, że dla oceny wystąpienia podstaw niewypłacalności nie było konieczne przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, którzy mieliby posiadać wiedzę związaną z sytuacją finansową Spółki w okresie, za który orzeczono o odpowiedzialności podatkowej skarżącego solidarnie ze Spółką. Nie ma racji pełnomocnik skarżącego twierdząc, że organy podatkowe powinny zbadać, czy skarżący wiedział o zobowiązaniach powstałych w okresie od marca do maja 2008 r., o których mowa w decyzji z dnia 24 stycznia 2013 r., czy też nie wiedział. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wskazał, że osoba pełniąca funkcję taką, jak skarżący, jest odpowiedzialna za należyte prowadzenie spraw podmiotu, który reprezentuje ze wszystkimi tego konsekwencjami. Dlatego to na skarżącym, jako członku Zarządu Spółki spoczywał obowiązek dopilnowania, żeby podatek od towarów i usług wskazywany w fakturach wystawianych przez Spółkę zawsze był uiszczany.

Chybiony jest również zarzut naruszenia art. 2 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji poprzez brak zastosowania tych przepisów prawa w sytuacji, w której skarżący nie miał możliwości skutecznej ochrony swoich interesów i praw. Przepisy te określają ogólne zasady działania organów. Do naruszenia tych zasad może dojść przez organy podatkowe wskutek naruszenia przepisów, czy to prawa materialnego też przepisów postępowania w toku prowadzonego postępowania. Sąd pierwszej instancji kontrolując zaskarżoną decyzję nie stwierdził ani naruszenia prawa materialnego, ani procesowego.

Z powyższych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 P.p.s.a. uwzględnił skargę kasacyjną w części i uznając, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, rozpoznał skargę złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uchylając zaskarżoną decyzję w części dotyczącej miesiąca czerwca na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) P.p.s.a. W pozostałym zakresie skargę oddalił jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw stosownie do treści art. 184 P.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzekł natomiast zgodnie z art. 203 pkt 1 P.p.s.a. i art. 205 § 2 P.p.s.a.