Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1357/10
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2011-02-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję i poprzedzającą decyzję I instancji
określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana
Powołane przepisy: article: między innymi  art. 49 b ust. 1
journal: Dz.U. 2006 nr 156 poz 1118
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariusz Kotulski Sędziowie: WSA Aldona Gąsecka-Duda (spr.) WSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant: Katarzyna Zbylut po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 lutego 2011 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 22 września 2010 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz skarżącego S. Z. kwotę 500,00 zł (pięćset złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki decyzją Nr [...] znak [...] wydaną dnia [...] sierpnia 2009 r. na podstawie art. 49 b ust. 1, art. 80 ust.2 pkt l, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednol. Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 z późn. zm. ) oraz art. 104 k.p.a. , nakazał S.Z. rozbiórkę ogrodzenia zlokalizowanego ( wzdłuż wschodniej granicy działki nr 1 obr. [...]) przy ul. [...] w K.

Orzekając w ten sposób podał, że niniejsze postępowanie zostało przeprowadzone na wniosek strony - H.G. , zaś dotyczyło robót budowlanych związanych z budową ogrodzenia zlokalizowanego ( wzdłuż wschodniej granicy działki nr 1 obr. [...]) przy ul. [...] w K. , wykonanego bez zgody właściwego organu administracji architektoniczno-budowlanej.

Pismem z dnia 3 października 2006 r. zwrócono się do Wydziału Architektury i Urbanistyki UM o przesłanie akt spraw znak [...]oraz [...], dotyczących zgłoszenie zamiaru wykonania robót polegających na budowie ogrodzenia na działkach nr 1 oraz nr 2 obr. [...] przy ul. [...] w K. . W oparciu o treść odpowiedzi Wydziału Architektury i Urbanistyki UM oraz po analizie udostępnionych akt sprawy znak [...] stwierdzono, że zgłoszenie obejmowało " dokończenie ogrodzenia działki nr 1 obr.[...] " . Ponadto w aktach znajduje się oświadczenie S.Z. z dnia 22 sierpnia 2005 r. iż "ogrodzenie będzie budowane w odległości 1-go metra od krawędzi asfaltu, w granicy działki przy ul. [...] . " Z akt sprawy znak [...] wynika, że organ administracji przyjął zgłoszenie, wydając zaświadczenie, że ( ..)" nie wniósł sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie ogrodzenia na dz. nr 1 obr. [...] . ewid. [...], ul. [...]".

W dniu 24 czerwca 2008 r. przeprowadzono kontrolę na działce nr 1 obr. [...] przy ul. [...] w K. od strony drogi - tj. działki nr 3 obr [...] , przy udziale S.Z.. , H.G. była nieobecna ze względu na pomyłkę pisarską w wezwaniu z dnia 3 czerwca 2008r. w pisowni jej nazwiska.

W dniu 28 lipca 2009 r. przeprowadzono oględziny przy uczestnictwie S.Z. , H.G. oraz A.I. –B. . A.I.-B. przedłożyła postanowienie Sądu Rejonowego dla K. [...] z dnia 6 stycznia 2009 r. [...] o stwierdzeniu nabycia spadku po zmarłym M.G. współwłaścicielu działki nr 4 obr [...] przy ul. [...] przyległej od strony północnej do nieruchomości należącej do S.Z. . W wyniku oględzin stwierdzono, że istniejące ogrodzenie wybudowano z betonowych elementów prefabrykowanych systemowych o długości ok.40 m i wysokości 1,5 m . Z kontroli wykonano zdjęcia. Na załączonych do protokołu zdjęciach widać, że ogrodzenie zachodzi na drogę (asfalt) zawężając pas drogowy. Według opinii H.G. "uniemożliwia i utrudnia prawidłowy dojazd do (... ) domu powodując zagrożenie bezpieczeństwa użytkowników tak zawężonej drogi".

Uwzględniając powyższe w sprawie niniejszej ustalono, że inwestor wybudował całkiem inne ogrodzenie, tj. w odległości bliższej niż 1 metr od krawędzi asfaltu , w granicy działki przy ul.[...] w K. , na realizację którego nie dysponował uprawnieniem nabytym na skutek niewyrażenia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno - budowlanej. Tym samym wybudował je bez wymaganego przepisem art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy -Prawo budowlane zgłoszenia właściwemu organowi.

Inwestor wykonał roboty budowlane w okolicznościach, o których mowa w art. 49b ust. 1 ustawy — Prawo budowlane, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ ", a więc bez wymaganego zgłoszenia. W myśl art. 49b ust. 2 ustawy - Prawo budowlane, jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, w przypadku jego braku, ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni: 1)dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4; 2)projektu zagospodarowania działki lub terenu; 3)zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.

Artykuł 49b ustawy - Prawo budowlane w ust. 1 przewiduje zatem nadal rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ, jednakże tylko wtedy, gdy nie zachodzą okoliczności umożliwiające legalizację, określone w ust. 2.

Paragraf 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie stanowi, że do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m.

Analiza zdjęć dołączonych do protokołu oględzin z dnia 28 lipca 2009 r. pozwala jednoznacznie stwierdzić, że wybudowane ogrodzenie zmniejsza szerokość jezdni niezgodnie z powołanymi powyżej warunkami technicznymi. Przepisy techniczno - budowlane mają charakter prawa bezwzględnie obowiązującego stąd nie ma żadnej możliwości ich modyfikowania , czy stosowanie w drodze woli stron.

Pismem z dnia 1 września 2006 r. Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska UM znak [...] zajął stanowisko, w myśl którego po przeprowadzeniu wizji w terenie stwierdzono, że wykonane ogrodzenie zawęża pas jezdni drogi dojazdowej na działkę nr 3 obr [...] . ewid. N. oraz została zajęta cześć pobocza oraz rowu przydrożnego (fragment rowu widoczny na mapie syt. -wys.). Powyższa droga stanowi jedyną drogę dojazdową do domu położonego przy ul. [...], stanowiącego własność H.G. . Wykonane trwałe ogrodzenie narusza interesy osób trzecich poprzez utrudnienie lub uniemożliwienie dla samochodów ciężarowych dojazdu do posesji Nr [...] , powodując zagrożenie bezpieczeństwa.

Na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego ustalono, że stan obiektu budowlanego położonego na działce nr 1 obr [...] może powodować zagrożenie dla użytkowników drogi, a także doszło do naruszenia przepisów prawa, w tym przepisów techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie przedmiotowego obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Z uwagi na niespełnienie przesłanek wymaganych w art. 49 b ust. 2 ustawy - Prawo budowlane legalizacja przedmiotowego obiektu nie jest możliwa, co stanowi podstawę do wydania decyzji o nakazie rozbiórki w oparciu o art. 49b ust. 1 tej ustawy.

W uzupełnieniu powyższych wywodów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki zaznaczył , że stronami w niniejszym postępowaniu administracyjnym są: inwestor S.Z. , H.G. i A.I.-B. - współwłaściciele nieruchomości przy ul. [...] oraz Gmina K. , jako właściciel drogi, reprezentowana przez zarządcę, tj. Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu w K. Zgodnie z art. 10 k.p.a. przed wydaniem decyzji zawiadomiono strony postępowania o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Po wystosowaniu tego zawiadomienia wpłynęło pismo A.I.-B. w którym wskazała na wybudowanie ogrodzenia niezgodnie ze zgłoszonym zamiarem realizacji zamierzenia inwestycyjnego oraz z naruszenie warunków technicznych dotyczących dojścia i dojazdów do budynków i urządzeń z nimi związanych. Uwzględnienie tego stanowiska zawiera wydana decyzja albowiem organ nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie zastosował art. 49b ust. 1 ustawy - Prawo budowlane oraz przy badaniu przesłanki zgodności wykonanego obiektu z przepisami, w tym techniczno - budowlanymi, stwierdził naruszenie §14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

Od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki Nr [...] znak [...] wniósł w terminie odwołanie S.Z. , domagając się jej uchylenia oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji.

Skarżący zarzucał, że organ pierwszej instancji w sposób nieprawidłowy dokonał analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego, w skutek czego doszedł do błędnego przekonania, że inwestor naruszył § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zgodnie z pomiarem dokonanym przez inwestora wybudowane przez niego ogrodzenie nie wpływa w żaden sposób na zwężenie drogi dojazdowej do nieruchomości położonej przy ul. [...] w K. , należącej do H.G. i A.I.B. Droga dojazdowa ma bowiem w najwęższym miejscu 6 m szerokości. Brak jest więc podstaw do przyjęcia, że usytuowanie ogrodzenia w obecnym kształcie spowodowało zagrożenie dla użytkowników drogi poprzez jej zwężenie poniżej szerokości, o którym mowa w cytowanym powyżej przepisie.

Nadto, skarżący podniósł, że wykonał ogrodzenie na terenie swojej nieruchomości, zgodnie z wytyczoną granicą pomiędzy należącą do niego działką 1 oraz drogą dojazdową do działki należącej do uczestniczek postępowania do czego zobowiązał się w zgłoszeniu skierowanym do Wydziału Architektury Urzędu Miasta K. , w którym poinformował o zamiarze wybudowania ogrodzenia na działkach nr 1 oraz 2 obr [...] . Wywiązał się całkowicie z zobowiązań co do kształtu planowanego ogrodzenia. Fakt jego budowy równo z granicą drogi wynika bowiem z tej przyczyny, iż droga ta wchodzi na teren działki inwestora zmniejszając jej powierzchnię. Stąd też zarzut niezgodności wykonanego ogrodzenia ze zgłoszeniem nie może się ostać.

Dalej skarżący zarzucał, że nie jest zgodnym ze stanem faktycznym by zobowiązał się do budowy ogrodzenia w odległości 1 m od drogi. Składając zawiadomienie w Urzędzie Miasta K. zmienił po konsultacji z urzędnikiem zajmującym się sprawą opis inwestycji wskazując, że ogrodzenie powstanie nie 1 m od ulicy, a w granicy jego nieruchomości - czemu Urząd Miasta nie sprzeciwił się wydając zaświadczenie znajdujące się w aktach sprawy.

Skoro nie doszło zatem do jakichkolwiek naruszeń czy to przepisów techniczno –budowlanych, czy też zawiadomienia o planowanej budowie ogrodzenia zgłoszonego do Urzędu Miasta K. decyzja wydana przez PINB w K. winna ulec uchyleniu.

Po rozpoznaniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] września 2010 r., znak [...] , na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 104 § 1 k.p.a. oraz art. 49b ust. 1 oraz art. 80 ust. 2 pkt. 1, art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( tekst jednol. Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.), Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Na wstępie uzasadnienia przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania w sprawie, następnie zaś ocenił je jako przeprowadzone prawidłowo.

Przyjmując za własne ustalenia faktyczne poczynione przez organ pierwszej instancji, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaznaczył, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt. 3 Prawa budowlanego, zgłoszenia właściwemu organowi wymaga budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m. Skarżący co prawda dokonał w dniu 22 sierpnia 2005 r. zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych na będącej jego własnością działce nr 1 obr. [...] w [...], polegających na budowie ogrodzenia, wobec którego właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, jednak w wyniku przeprowadzonych w dniu 28 lipca 2009 r. na tej działce oględzin ustalono, że wykonane roboty budowlane odbiegają w sposób istotny od złożonego przezeń wniosku. Przede wszystkim - co jest uwidocznione w materiale dowodowym w postaci fotografii wykonanych podczas oględzin - ogrodzenie zachodzi na drogę asfaltową, będącą drogą dojazdową do posesji H.G. , zawężając pas drogowy. Na tle zgromadzonego materiału dowodowego nie ulega wątpliwości, że przedmiotowe ogrodzenie wybudowane zostało w odległości bliższej niż 1 metr od krawędzi drogi asfaltowej, a w związku z tym w sposób sprzeczny z pozytywnie zaopiniowanym przez organ administracji architektoniczno-budowlanej zgłoszeniem robót budowlanych. S.Z. rzeczywiście dokonywał zatem zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych na przedmiotowej działce polegających na budowie ogrodzenie, jednakże faktycznie wykonane roboty znacznie odbiegające od warunków powyższego zgłoszenia . Nie można wobec tego uznać, że wnioskodawca wywiązał się z nałożonych na siebie zobowiązań, skoro wykonał zupełnie inne ogrodzenie, niż to, którego wniosek dotyczył. O tym, że inwestor nie zachował warunków usytuowania ogrodzenia określonych we wniosku świadczy materiał dowodowy w postaci fotografii wykonanych podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 28 lipca 2009 r. na działce nr 1 w obr. [...] . Nie można też przyjąć jakoby inwestor składając zawiadomienie w Urzędzie Miasta K. zmienił po konsultacji z urzędnikiem zajmującym się sprawą opis inwestycji wskazując, że ogrodzenie powstanie nie 1 m od ulicy, a w granicy jego nieruchomości.

Wobec powyższego , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. uznał, że w niniejszej sprawie zastosowanie znajdzie art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego nakazujący rozbiórkę obiektu wybudowanego bez pozwolenia. Brak natomiast podstaw do zastosowania tryb legalizacji wybudowanych bez pozwolenia obiektów, przewidziany w art. 49b ust. 2 ustawy, a to ze względu na § 14 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, który stanowi, iż do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m.

Na podstawie materiału dowodowego, zgromadzonego przez organ pierwszej instancji w trakcie postępowania wyjaśniającego stwierdzić można, że warunki przewidziane przez powyższe rozporządzenie nie zostały zachowane podczas budowy ogrodzenia na działce nr 1 obr. [...] albowiem szerokość jezdni została w sposób istotny zmniejszona. Nie można zgodzić się z twierdzeniami skarżącego, jakoby droga dojazdowa do działki nr 3 obr. [...] , należącej do H.G. w najwęższym miejscu miała 6 m, a dokonane roboty budowlane polegające na budowie ogrodzenia nie wpływały w żaden sposób na zawężenie tej drogi, bowiem materiał dowodowy zebrany w trakcie postępowania wyjaśniającego przeczy tym twierdzeniom. W związku z tym, że przepisy techniczno - budowlane mają wobec przepisów ustawy - Prawo budowlane charakter szczegółowy nie zachodzi możliwość zalegalizowania budowy przedmiotowego ogrodzenia na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa. Co więcej, na podstawie pisma Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska Urzędu Miasta K. z dnia 1 września 2006r., znak [...] ustalono, że utrzymanie przedmiotowego ogrodzenia w jego obecnym stanie może zagrażać bezpieczeństwu osób trzecich poprzez zawężenie pasa jezdni drogi dojazdowej na działkę nr 3 obr. [...] należącej do H.G. , i przez to utrudnienie lub wręcz uniemożliwienie dojazdu na nią samochodów ciężarowych, jak m.in. pojazdy służb ratowniczych. Jako że legalizacja przedmiotowego ogrodzenia nie okazała się możliwa, zasadnym jest orzeczenie nakazu jego rozbiórki.

Wnosząc w terminie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] września 2010 r., znak [...] S.Z. zarzucał, że zawarte w niej rozstrzygnięcie jest niesłuszne i bardzo krzywdzące. Ogrodzenie wykonał bowiem zgodnie z wydanym zezwoleniem, wypełniając wszystkie warunki.

Skarżący podnosił, że 22 sierpnia 2005 r. w Urzędzie Miasta K. Wydział Architektury złożył wniosek o wydanie zezwolenia na budowę ogrodzenia, w którym podał, że wykona je w odległości jednego metra od krawędzi asfaltu na całej długości. Nie wyrażono na to zgody, gdyż urzędnik nakazał zmienić treść prośby. Zgodnie z zaleceniem ma ono przebiegać w granicy działki i tak zostało ono wybudowane. Faktem jest że wybudowana droga przekracza granicę posesji skarżącego, ale to przy budowie tej drogi było wiele niedopatrzeń – prawdopodobnie miało miejsce ewidentne naruszenie prawa budowlanego oraz bezprawne zajęcie prywatnej własności skarżącego. Najprawdopodobniej odległość krawędzi drogi od granicy posesji powinna wynosić jeden metr. Tak sugerują zalecenia Inspektora Nadzoru Budowlanego, które obligują do wykonania ogrodzenia właśnie w tej odległości od krawędzi jezdni. W dniu 19 kwietnia 2005 r. przeprowadzono pomiary geodezyjne w sprawie ustalenia przebiegu granic i już wtedy okazało się, że część drogi wchodzi w granicę działki skarżącego. W związku z tym Urząd Miasta K. Wydział Geodezji w K. zawiadomił go o zmianie konfiguracji i powierzchni działki 1 o pow. 0,4938ha na 5 o pow.0,4917ha (KW [...] na co skarżący nie wyraził zgody, gdyż powierzchnię tę chciano mu zabrać bez odpowiedniej gratyfikacji finansowej. Decyzją [...] Prezydenta Miasta K. uchylił to zarządzenie. W konsekwencji granica została zachowana w dotychczasowym kształcie.

Poza tym Inspektor Nadzoru Budowlanego postawił skarżącemu zarzut, że wykonał ogrodzenie inne niż to, którego budowę zgłosił, co jest nieprawdą. Ogrodzenie jest wykonane dokładnie takie, na jakie wydano zezwolenie. W trakcie przeprowadzanych kontroli przez Inspektorów Nadzoru Budowlanego nie interesowano się gdzie przebiega granica posesji, a jedynie czy została zachowana odległość jednego metra od krawędzi jezdni.

W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wnosił o jej oddalenie podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.

Uczestniczka A.I.-B. wnosiła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważy, co następuje .

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 – 2 ustawy z dnia 25.07.2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz.1269 z późn. zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej, która w myśl art. 1 ustawy z dnia 30.08.2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153,poz. 1270 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a. ) odbywa się na zasadach określonych w przepisach tej ustawy. W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a. sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołana podstawą prawną ( art. 134 § 1 p.p.s.a. ), zaś jednym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy ( art. 135 p.p.s.a. ) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa.

Stosownie do art. 7 k.p.a. , w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Powołany przepis formułuje naczelną zasadę postępowania, jaką jest zasada prawdy obiektywnej, której realizacja ma ścisły związek z zasadą praworządności i wywiera zasadniczy wpływ na ukształtowanie całego postępowania administracyjnego. Z zasady tej wynika między innymi rozwijany w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek organu administracji publicznej określenia w każdej sprawie jakie dowody są konieczne do wyjaśnienie stanu faktycznego, ich poszukiwania oraz realizacji, a także przewidziany w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. obowiązek zawarcia w decyzji uzasadnienie faktycznego - które powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także uzasadnienie prawnego, zwierającego wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Przestrzeganie obowiązków organów w zakresie uzasadniania faktycznego decyzji ma też ścisły związek z przyjętą w art. 80 k.p.a. zasadą swobodnej oceny dowodów, która nie może być jednak dowolna. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę w ramach motywowania podjętej decyzji jest ustosunkowanie się w jej uzasadnieniu do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy ( por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2005r. III SA/Wa 180/05, zam zb. LEX nr 166546). Nadto, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności ( art. 15 k.p.a. ) organ odwoławczy zobowiązany jest ponownie rozpoznać oraz rozstrzygnąć sprawę, w której orzekał organ pierwszej instancji, przestrzegając wyżej wskazanych zasad proceduralnych.

Mając na uwadze treść powołanych na wstępie orzeczeń, a także okoliczności wynikające z przedstawionych akt administracyjnych w zakresie zgromadzonego materiału oraz przebiegu postępowania skargę należy uwzględnić z przyczyn innych niż będące podstawą zarzutów. Uzasadnieniem dla powyższego jest dostrzegane w ramach kontroli z urzędu naruszenie przez organ pierwszej i drugiej instancji wyżej powołanych norm proceduralnych, skutkujące wystąpieniem podstaw do wznowienia postępowania, jak również innych przepisów postępowania, których stwierdzenie należy zakwalifikować jako mające wpływ na wynik sprawy. Efektem tych uchybień jest prowadzenie postępowania właściwych ustaleń dotyczących kręgu stron, niemożność jednoznacznego stwierdzenia, kiedy, gdzie konkretnie i na jakiej długości inwestor zbudował ogrodzenie, a także czy winno ono podlegać rozbiórce w całości albo w części na podstawie art. 49 b ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednol. Dz. U. z 2006 r. Nr 156 poz. 1118 z późn. zm. ).

Na wstępie rozważań należy podkreślić, że w wydanych w sprawie niniejszej decyzjach nie podano w jakiej konkretnie dacie inwestor zbudował ogrodzenie, którego legalność poddano negatywnej ocenie oraz rozstrzygnięciu o nakazie rozbiórki. Właściwe ustalenia w tym zakresie są zaś istotne z uwagi na wybór odpowiednich materialnoprawnych podstaw orzekania oraz ocenę legalności robót budowlanych. Zważyć należy, że pierwszą czynnością organu nadzoru budowlanego w przedmiotowej sprawie było sporządzenie protokołu z dnia 17 października 2005r., w którym odnotowano wniosek H.G. dotyczący między innymi budowy przez J.Z. ogrodzenia, gdzie podano iż prace te są w toku. Z późniejszych protokołów czynności organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji powołanych w decyzji Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] zdaje się zaś wynikać, że budowa ta została zakończony, przy czym w sprawie niniejszej nie wydawano postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. Nie ustalono jednak w szczególności, czy inwestor rozpoczął faktycznie roboty budowlane po dokonaniu zgłoszenia zamiaru jego realizacji w piśmie, na które powoływał się w toku niniejszego postępowania oraz upływie terminu do wniesienia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej, czy może jeszcze przed datą takich zdarzeń. Nie wyjaśniono również z uwzględnieniem treści zgłoszenia z dnia 22 sierpnia 2005r. znak [...] w którym mowa o dokończeniu budowy ogrodzenia działki nr 1 , czy w nim podana całkowita długość ogrodzenia - 40m, to ogrodzenie planowane, czy także to już wykonane. W żadnej decyzji, w tym także w samym rozstrzygnięciu nie wskazano jakiej długości ( odcinka ) dotyczy nakaz rozbiórki, pomimo że dostępne w aktach administracyjnych zdjęcia obrazują także ogrodzenie, które może być usytuowane w odległości co najmniej 1m od asfaltu ( k. [...]akt administracyjnych organu pierwszej instancji ).

W sprawie niniejszej nie ustalono również w sposób nie budzący wątpliwości, gdzie dokładnie zlokalizowane jest przedmiotowe ogrodzenie w relacji do granicy działki nr 1 z działką nr 3 jaki status prawny ma droga przy której zostało ono wzniesione oraz jaka jest jej szerokość.

W szczególności, w przedstawionych aktach administracyjnych brak map geodezyjnych mających walor dokumentów urzędowych. Mapy, które zgromadził organ pierwszej instancji nie mogą stanowić podstawy wiarogodnych ustaleń, zaś obrazują zupełnie różny stan rzeczy w terenie. Tylko na dwóch mapach oznaczono strzałką północ, zaś ich analiza prowadzi do różnych wniosków.

I tak pierwszą z takich map, na której oznaczono północ stanowi kserokopia dokumentu nazwanego wyrysem z mapy ewidencyjnej dla działki nr 1 , Obr [...] ewidencyjna N. województwo , powiat [...] z fragmentem pieczęci, gdzie figuruje data 14 listopada 2003r. ( k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Zobrazowana na niej jest część działki nr 3 - ul. [...] i otaczające ją nieruchomości, w tym działka nr 1 Gdyby uwzględnić to co wynika z powyższej mapy, należałoby uznać, że przedmiotowe ogrodzenie nie może być zlokalizowane tak, jak wskazano w rozstrzygnięciu zawartym w decyzji organu pierwszej instancji, utrzymanej w mocy przez organ odwoławczy, tj. wzdłuż wschodniej granicy działki nr 1 albowiem skoro ogrodzenie znajduje się przy drodze będącej ul.[...] musi być usytuowane po północno-zachodniej stronie działki nr 1 .

Druga mapa, na której oznaczono północ, nazwana jest także wyrysem z mapy ewidencyjnej, zaś ma odzwierciedlać stan na datę 3 czerwca 2008r. ( k.[...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji). Obrazuje ona mniejszy zakresem teren wokół działki nr 1 – w tym działkę nr 3 , a jej analiza prowadzi do wniosku , że takie ogrodzenie mogło zostać zlokalizowane przynajmniej w części po stronie wschodniej powyższej działki. Tylko na pierwszej z map zaznaczono jakiś odcinek przy granicy działek nr 1 i nr 6 , nie podając jednak czy jest to ogrodzenie.

W aktach administracyjnych dostępne są także inne mapy , jednakże brak w nich danych pozwalających na orientację w terenie. Istotnym jest natomiast co do mapy stanowiącej k. [...] akt administracyjnych, która jak się wydaje dołączona była przez inwestora do zgłoszenia zamiaru budowy - dokończenia - ogrodzenia z dnia 22 sierpnia 2005r. znak [...], że zaznaczono na niej objęte zgłoszeniem ogrodzenie tylko na pewnych odcinku działki nr 1 sąsiadującym z ul. [...], a nie na całej jej długości sąsiadującej z tą ulicą. Nakaz rozbiórki wyartykułowany w rozstrzygnięciu zawartym w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. – Powiat Grodzki Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...], utrzymanej w mocy przez organ drugiej instancji dotyczy jednak całego ogrodzenia mającego sąsiadować z tą ulicą, przy czym w sprawie nie ustalono czy na dalszym odcinku takie ogrodzenie istnieje, kiedy i na jakiej podstawie zostało zbudowane.

Z ustaleń zawartych w obu kontrolowanych decyzjach nie wynika także, czy ul. [...] jest drogą publiczną, czy drogą wewnętrzną w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( tekst jednol. Dz.U. z 2007r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm. ), co nie jest obojętne dla wyboru przepisów uwzględnianych przy legalizacji, względnie wydaniu nakazu rozbiórki ogrodzenia wzniesionego od strony drogi, ulicy, placu, torów kolejowych i innych miejsc publicznych. Dla wyjaśnienia powyższego nie ma stosownych dokumentów. W aktach administracyjnych brak także jakichkolwiek dokumentów pozwalających na stwierdzenie jaki jest przebieg granic nieruchomości inwestora i drogi w terenie w relacji do ogrodzenia. Nie jest także wiadomym, jak zgodnie ze stanem prawnym ma przebiegać droga w stosunku do przedmiotowego ogrodzenia, o czym nie decyduje kwestia utwardzenia nawierzchni jakiejś działki lub działek asfaltem.

Ani w toku czynności w terenie nazwanej kontrolą, ani też w czasie oględzin nie dokonano również pomiaru szerokości nawierzchni asfaltowej w sąsiedztwie przedmiotowego ogrodzenia. Odstąpił od tego nawet organ drugiej instancji pomimo, że ta szerokość była wskazywana w odwołaniu na 6 m, zaś w piśmie stanowiącym odpowiedź A. I.B. na 2,75m a nawet 2,30m. Zawarte w obu decyzjach w tym zakresie instancji ustalenia nawiązujące li tylko do czytanego subiektywnie obrazu na fotografiach są całkowicie dowolne.

W obu decyzjach nie zawarto rozważań dotyczących kręgu stron, stąd nie są znane przyczyny dla których przymiot strony przyznano poza inwestorem oraz zarządcą działki stanowiącej drogę tylko H.G. i A.I.-B. jako współwłaścicielkom nieruchomości przy ul. [...], skoro jak wynika z dołączonych map działka nr 3 w części graniczącej z działką nr 1 stanowi także drogę do innych nieruchomości. W tym zakresie stan zobrazowany na dostępnych w aktach administracyjnych mapach jest zresztą różny, co może świadczyć o zachodzących na przestrzeni czasu podziałach nieruchomości. Tytułem przykładu można wskazać, że jeżeli uwzględnić kserokopię dokumentu nazwanego wyrysem z mapy ewidencyjnej dla działki nr 1 obr. [...], jednostka ewidencyjna [...], województwo , powiat [...] z fragmentem pieczęci, gdzie figuruje data 14 listopada 2003r. ( k. [...]akt administracyjnych organu pierwszej instancji) droga stanowiąca działkę nr 3 znajduje się w tym rejonie przy działkach nr 1, 7, , 8 i 9 . Jeżeli natomiast wziąć pod uwagę stan widniejących na mapie, na której oznaczono północ, nazwanej także wyrysem z mapy ewidencyjnej z dnia datę 3 czerwca 2008r. ( k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji) oraz inne sporządzone na tę samą datę bez oznaczenia stron świata dokumenty nazwane wyrysami z mapy ewidencyjnej( k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji), droga stanowiąca działkę nr 3 znajduje się w tym rejonie przy działkach nr 1 , 4, 10, 8 i 9 .

Zgromadzone w aktach administracyjnych dokumenty w postaci : kserokopii wypisu z rejestru gruntów dla działki nr 1 z 5 listopada 2003r. ( skompilowany przy wykonywaniu kserokopii jako jedna całość z odrębnym dokumentem mającym stanowić wyrys z mapy ewidencyjnej z datą na pieczęci 14 listopada 2003r. – k. . [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji), jak również towarzyszące dokumentom nazywanym wyrysami z mapy ewidencyjnej z dnia 3 czerwca 2008r. wypisy z ewidencji gruntów ( k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji) oraz inne sporządzone na tę samą datę bez oznaczenia stron świata dokumenty nazwane wyrysami z mapy ewidencyjnej( k. [...] akt administracyjnych organu pierwszej instancji) nie mają cech dokumentów urzędowych, stąd nie mogą stanowić samodzielnej podstawy ustaleń dotyczących stanu prawnego nieruchomości i kręgu stron. Nie mniej jednak wskazują one, że o ile kryterium decydującym zdaniem organów administracji publicznej o statusie stron ma być także dostępność do nieruchomości przez ul. [...] to w sprawie nie uczestniczyły wszystkie podmioty, którym taki przymiot należało przyznać.

Zawarte w decyzji organu pierwszej instancji wywody, z których miałoby wynikać, że inwestor zbudował zupełnie inne ogrodzenie niż objęte zgłoszeniem z dnia 22 sierpnia 2005r. znak [...] są zupełnie dowolne. Analogiczna uwaga dotyczy rozważań organu drogiej instancji, przy czym tam pojawiające stwierdzenia są dodatkowo wewnętrznie sprzeczne albowiem część z nich naprowadza na dokonanie przez inwestora jedynie istotnych odstępstw.

Poza jakimikolwiek rozważaniami w obu kontrolowanych decyzjach pozostały zagadnienia związane ze zgodnością inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Nie jest rzeczą Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zastępowanie organów administracji publicznej w wykonywaniu ich kompetencji orzeczniczych, przy czym wskazane wyżej uchybienia stwarzają podstawę do uchylenia zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit." c " p.p.s.a., przy odstąpieniu dalej idącej kontroli prawidłowości zastosowania w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego, do której zmierzają zarzuty skargi. Taka kontrola następuje dopiero po ustaleniu w postępowaniu administracyjnym rzeczywistego stanu faktycznego sprawy, w odniesieniu do którego mają znaleźć zastosowanie normy prawa materialnego ( por. wyrok NSA z 10.02.1981r. , SA 910/80, ONSA 1981, nr 1 , poz. 7 oraz Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz pod red. T. Wosia , WP LexisNexis W-wa 2005 str. 145 t. 14 oraz powołany uprzednio ), zaś w sprawie niniejszej z uprzednio wskazanych przyczyn jest ona niemożliwa i bezprzedmiotowa.

Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c " p.p.s.a., zaś rzeczą organów nadzoru budowlanego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie eliminacja wytkniętych uchybień oraz wydanie stosownego rozstrzygnięcia w niewadliwie przeprowadzonym postępowaniu, z uwzględnieniem zmian w stanie prawnym związanym z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 września 2009r. , sygn. akt P 46/08 ( OTK-A 2009/8/124 )

Podstawę prawną orzeczenia zawartego w pkt II. sentencji wyroku stanowi art. 152 p.p.s.a.

O kosztach postępowania sądowo administracyjnego orzeczono jak w pkt III. sentencji wyroku, biorąc za podstawę art. 200 p.p.s.a. i art. 205§ 1p.p.s.a.