Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SA/Kr 1454/22
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2023-02-22 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6091 Przywrócenie stosunków wodnych na gruncie lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono zaskarżone postanowienie

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Nawara – Dubiel Sędziowie: WSA Magda Froncisz WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie z dnia 5 października 2022 r. nr SKO.EA/418/39/2022 w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1/ uchyla zaskarżone postanowienie; 2/ zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie na rzecz M. T. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania


UZASADNIENIE

Burmistrz Miasta Bochnia postanowieniem z dnia 5 września 2022 r. nr GKIŚ.6331.2.2018 działając na podstawie art 34 § 2 pkt. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji po rozpoznaniu zarzutów wniesionych przez M. T. w sprawie egzekucji administracyjnej wszczętej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 17 maja 2022 r. wydanego w związku z decyzją Burmistrza Miasta Bochnia z dnia 1 lipca 2020 r. oddalił zarzuty w przedmiocie postępowania egzekucyjnego. W uzasadnieniu organ podniósł, że na M. T. jako właścicielkę działek ewidencyjnych nr [...] i [...] Burmistrz Miasta Bochnia decyzją z dnia 1 lipca 2020 r. nałożył obowiązek usunięcia z tychże działek w terminie do 26 lutego 2021 r. nawiezionych na nie mas ziemnych do rzędnych terenu, w następujący sposób: do rzędnej 230 m n.p.m. w części wschodniej terenu działki nr [...], do rzędnej 232 m n.p.m. w części centralnej terenu działki nr [...], do rzędnej 234 m n.p.m. w części zachodniej terenu działki nr [...]. Od decyzji tej M. T. wniosła odwołanie. Postępowanie administracyjne w tej sprawie zakończone zostało decyzją SKO w Tarnowie z dnia 25 sierpnia 2020 r. utrzymującą zaskarżoną decyzję Burmistrza Miasta Bochnia w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wyrokiem z dnia 4 marca 2021 sygn. akt II SA/Kr 1219/20 skargę strony na powyższą decyzję. Zarówno w postępowaniu administracyjnym przed Burmistrzem Miasta Bochnia oraz Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Tarnowie, jak i sądowoadministracyjnym przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie skarżącą reprezentował radca prawny S. K., na podstawie pełnomocnictwa z dnia 20 marca 2019 r. Z tegoż pełnomocnictwa wynika upoważnienie do występowania i reprezentowania mocodawczyni "przed wszystkimi organami administracji publicznej oraz sądami administracyjnymi wszystkich instancji w sprawie nawiezienia mas ziemnych na działce nr [...] w miejscowości B.". Pełnomocnictwem tym radca prawny legitymował się również w czasie prowadzenia przez Burmistrza Miasta Bochnia czynności sprawdzających wykonanie ostatecznej decyzji nakazującej usunięcie mas ziemnych w zakreślonym terminie do 26 lutego 2021 r. Stąd też po stwierdzeniu, że decyzja ostateczna z dnia 1 lipca 2020 r. nie została wykonana, wystosowano w dniu 16 listopada 2021 r do zobowiązanej M. T., za pośrednictwem jej pełnomocnika, upomnienie przewidziane w art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Doręczenie upomnienia pełnomocnikowi w dniu 22 listopada 2021 r. zostało potwierdzone przez Pocztę Polską. Ponieważ upomnienie wzywające zobowiązaną do wykonania płynącego z decyzji z dnia 1 lipca 2020 r. obowiązku nie przyniosło rezultatu, w dniu 17 maja 2022 r. Burmistrz Miasta Bochnia wystawił tytuł wykonawczy i nałożył na M. T. grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku objętego tym tytułem w kwocie 10 000 zł. Tytuł wykonawczy wraz z postanowieniem o nałożeniu grzywny przekazano zobowiązanej za pośrednictwem jej pełnomocnika, który potwierdził odbiór tych dokumentów w dniu 23 maja 2022 r. W obowiązującym stanie prawnym egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego (art. 15 § 1 ustawy). Postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego (art. 26 § 1 u.p.e.a.). Natomiast chwilą wszczęcia egzekucji administracyjnej jest zaistnienie jednego ze zdarzeń wymienionych w art. 26 § 5 u.p.e.a., a w szczególności chwila doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego (art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a.). Podstawowym środkiem prawnym przysługującym zobowiązanemu w związku z prowadzoną egzekucją administracyjną jest zarzut. Może on być wniesiony na każdym etapie postępowania egzekucyjnego, a także po jego zakończeniu, Nie oznacza to jednak, że zarzuty mogą być składane bezterminowo. Ograniczenia w tym zakresie i jednocześnie ostateczny termin na wniesienie zarzutu wyznacza art. 33 § 5 u.p.e.a. Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej mogą być wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności enumeratywnie wymienione w art. 33 § 2 u.p.e.a. Musi on spełniać podstawowe wymagania stawiane podaniom składanym w postępowaniu administracyjnym, a także musi czynić zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach szczególnych. W zarzutach złożonych przez zobowiązaną podniesiono naruszenie art. 26 § 5 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego pomimo braku doręczenia odpisu tytułu wykonawczego zobowiązanemu, art. 33 § 1 pkt. 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy. Odnosząc się do powyższych zarzutów organ podniósł, że warunkiem wszczęcia egzekucji administracyjnej jest skuteczne doręczenie zobowiązanemu upomnienia wzywającego do dobrowolnego wykonania ciążącego na nim obowiązku. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie zawiera przepisów, regulujących kwestię doręczania pism, wystosowanych na jej podstawie, dlatego stosownie do uregulowań art. 18 u.p.e.a., prawidłowość doręczania pism w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, należy oceniać według przepisów kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie zaś z art. 40 § 2 k.p.a. jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jeżeli ustanowiono kilku pełnomocników, doręcza się pisma tylko jednemu pełnomocnikowi, strona może wskazać takiego pełnomocnika. Dlatego też wystawione w dniu 16 listopada 2021 r. upomnienie, o jakim mówi art. 15 § 1 u.p.e.a., zostało wysłane do pełnomocnika M. T., który wbrew twierdzeniom zawartym w zarzucie zobowiązanej, posiadał już od dnia 20 marca 2019 r., upoważnienie do występowania i reprezentowania M. T. tak przed organami administracji publicznej jak i sądami administracyjnymi "w sprawie nawiezienia mas ziemnych na działce nr [...] w miejscowości B.", a zatem nie tylko w postępowaniu sądowoadministracyjnym ale także w postępowaniu administracyjnym oraz w postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Pełnomocnictwo to dotychczas nie zostało odwołane. Korespondencja zawierająca upomnienie została odebrana przez kancelarię w dniu 22 listopada 2021. Na druku zwrotnego potwierdzenie odbioru, w sposób czytelny i nie budzący wątpliwości widnieje data oraz miejsce odbioru pisma zawierającego upomnienie Adnotacja poczty na potwierdzeniu odbioru posiada walor dokumentu urzędowego. W związku z tym zostały spełnione przesłanki doręczenia określone w art. 45 k.p.a. Tym samym, nastąpiło skuteczne doręczenie upomnienia zobowiązanej M. T. i zarzut naruszenia art. 33 § 2 pkt 4 jest ewidentnie chybiony, co uprawnia będącego wierzycielem Burmistrza Miasta Bochnia do jego oddalenia. Podobnie wygląda kwestia doręczenia M. T. tytułu wykonawczego wszczynającego postępowanie egzekucyjne. Mając na uwadze, funkcjonujące w postępowaniu administracyjnym w sprawie "nawiezienia mas ziemnych na działce nr [...]", pełnomocnictwo właścicielki działki udzielone radcy prawnemu S. K., zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a. odpis tego tytułu doręczono na adres jego kancelarii. Odbiór tytułu wykonawczego (wraz z postanowieniem z dnia 17 maja 2022 r. nakładającym na zobowiązaną grzywnę w celu przymuszenia) nastąpił w dniu 23 maja 2022 r. co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru. Z dniem tym, zgodnie z art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a., wszczęte zostało postępowanie egzekucyjne zmierzające do wymuszenia spełnienia przez M. T. obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta Bochnia z dnia 1 lipca 2020 r. Tak więc również zarzut naruszenia powyższego przepisu z powodu rzekomego braku dostarczenia zobowiązanej odpisu tytułu wykonawczego jest chybiony.

Na to postanowienie zażalenie wniosła M. T. reprezentowana przez pełnomocnika twierdząc, że w istocie nie jest pełnomocnikiem skarżącej, bowiem nie posiada pełnomocnictwa reprezentowania jej w postępowaniu egzekucyjnym.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie postanowieniem z dnia 5 października 2022 r. nr SKO.EA/418/39/2022 utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu organ wskazał, że przed Kolegium toczy się postępowanie w sprawie zażalenia M. T. - reprezentowanej przez radcę prawnego S. K. z 30 maja 2022 r. na postanowienie Burmistrza Miasta Bochnia z 17 maja 2022 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w wysokości 10.000,00 zł w celu przymuszenia zobowiązaną do wykonania obowiązku określonego w załączonym tytule wykonawczym. W postępowaniu tym Kolegium postanowieniem z dnia 13 czerwca 2022 r. wezwało radcę prawnego S. K. o przesłanie oświadczenia czy nadal reprezentuje M. T., na podstawie pełnomocnictwa z dnia 20 marca 2019 r., a także wezwało M. T. o przesłanie oświadczenia czy nadal podtrzymuje pełnomocnictwo udzielone w dniu 20 marca 2019 r. W efekcie M. T. nie odpowiedziała na wezwanie Kolegium, natomiast radca prawny S. K. w piśmie z dnia 27 czerwca 2022 r. nie udzielił odpowiedzi na pytanie przedkładając lakoniczne i nic nie wznoszące wyjaśnienia. Oceniając niniejszą sprawę należy wskazać, że jak słusznie wyjaśnił organ l instancji ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie reguluje instytucji pełnomocnictwa, dlatego też na mocy art. 18 należy stosować przepisy K.p.a. Zgodnie z art. 32 K.p.a., strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania. W myśl art. 33 § 3 K.p.a., pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, a także doradca podatkowy mogą sami uwierzytelnić odpis udzielonego im pełnomocnictwa oraz odpisy innych dokumentów wykazujących ich umocowanie. Organ administracji publicznej może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony. W niniejszej sprawie istotne jest to, że pismem z dnia 30 czerwca 2021 r. organ I instancji zawiadomił M. T. o oględzinach na terenie posesji nr [...] i [...] przy ul. [...] w B. , a pismem z dnia 27 lipca 2021 r. przesłała M. T. protokół z wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 23 lipca 2021 r. Kwestią kluczową jest to, że organ w pierwszej kolejności w informował o czynnościach nie bezpośrednio pełnomocnika, ale zobowiązaną M. T.. To dopiero na skutek pism organu adresowanych do M. T. (która nigdy nie odpisała orangowi) pismem z dnia 20 sierpnia 2021 r. radca prawny S. K. przesłał pełnomocnictwo z dnia 20 marca 2019 r. "do występowania i reprezentowania przed wszelkimi organami administracji publicznej oraz sądami administracyjnymi wszystkich instancji w sprawie nawiezienia mas ziemnych na działce nr [...] w- miejscowości B.". Mało tego, w piśmie przewodnim pełnomocnik stwierdził: "przedkładam pełnomocnictwo potwierdzające przestąpienie do niniejszej sprawy jako pełnomocnicy M. T. wraz z potwierdzeniem uiszczenia opłaty skarbowej od udzielonych pełnomocnictw. Wnoszę o wyznaczenie ponownego terminu przeprowadzenia czynności wizji lokalnej, w zakresie w jakim została przeprowadzona w niniejszej sprawie wizja w dniu 23 lipca 2021 r., celem umożliwienia osobistego udziału w tych czynnościach pełnomocnika i strony". Stosownie do art. 40 § 1 K.p.a., pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że pełnomocnik w dniu 23 sierpnia 2021 r. przedłożył pełnomocnictwo do działania w imieniu M. T., co jasno i wyraźnie wynika z samego tego pełnomocnictwa oraz pisma przewodniego z dnia 20 sierpnia 2021 r., w którym, zawarte jest żądanie traktowania go, jako pełnomocnika strony. Pełnomocnictwo obejmuje sprawę nawiezienia ziemi na działce nr [...] w B. . To postępowanie tego dotyczy tj. nawiezienia ziemi na tej działce i obowiązku jej usunięcia. Procedura administracyjna, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie przewiduje jakiegoś odrębnego pełnomocnictwa do reprezentowania strony na etapie postępowania egzekucyjnego, a w istocie zarzuty strony są elementem taktyki procesowej mającej na celu przedłużanie sprawy. Podsumowując, pełnomocnictwo niewątpliwe zostało udzielone i tym samym doręczenie pełnomocnikowi upomnienia, a następnie tytułu wykonawczego jest prawidłowe i skuteczne. Stąd też zarzut wystąpienia okoliczności o jakiej mowa w art. 33 § 2 pkt 4 ustawy (tj. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane) jest chybiony.

Na to postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła M. T. zarzucając naruszenie:

1/ art. 34 § 2 pkt. 2 lit. a w zw. z 34a pkt. 1 upea poprzez ich błędne zastosowanie i wydanie postanowienia o oddaleniu zarzutów podczas, gdy w przedmiotowej sprawie istniały przesłanki do uznania zarzutów w całości i umorzenia postępowania egzekucyjnego, ze względu na wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego z rażącym naruszeniem przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wskazanych poniżej;

2/ art. 33 § 1 pkt. 4 upea poprzez brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1 upea;

3/ art. 26 § 5 pkt. 1 upea poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie, polegające na mylnym uznaniu, że w przedmiotowej sprawie doszło do skutecznego doręczenia tytułu wykonawczego, a w konsekwencji wszczęcie i prowadzenie postępowania egzekucyjnego;

4/ art. 32 kpa oraz art. 33 § 3 kpa w zw. z art. 18 upea - poprzez błędne przyjęcie, iż pełnomocnik skarżącego umocowany do działania w imieniu skarżącego jako strony w postępowaniu administracyjnym jest automatycznie umocowany do działania w imieniu strony w postępowaniu egzekucyjnym w administracji i może być adresatem doręczeń w tym postępowaniu ze skutkiem dla strony bez wcześniejszego osobistego doręczenia stronie upomnienia oraz tytułu wykonawczego;

5/ art. 138 § 1 pkt 1, 2 i 3 kpa w zw. z art. kpa - poprzez błędne utrzymanie zaskarżonego postanowienia w mocy w sytuacji, kiedy istniały przesłanki do jego uchylenia w całości i umorzenia postępowania.

W uzasadnieniu rozwinięto powyższe zarzuty w konkluzji wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, a także poprzedzającego postanowienia organu I instancji.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie wniosło o jej oddalenie podtrzymując przy tym argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Stwierdzenie zatem, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy obliguje Sąd do uchylenia zaskarżonego postanowienia (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.).

Kontroli sądu w niniejszej sprawie poddano ocenę legalności postanowienia Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oddalające zarzuty zgłoszone w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, których przedmiotem był brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia. W ocenie skarżącej, upomnienie to powinno być jej doręczone osobiście. Doręczenie dokonane na ręce jej pełnomocnika ustanowionego w postępowaniu administracyjnym jest wadliwe. Zdaniem sądu skarga zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 26 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 z późn. zm.(dalej; ustawa) postępowanie egzekucyjne wszczyna się na wniosek wierzyciela o wszczęcie egzekucji administracyjnej i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym wszczyna postępowanie egzekucyjne z urzędu poprzez nadanie tytułowi wykonawczemu przez siebie wystawionemu klauzuli o skierowaniu tego tytułu do egzekucji administracyjnej. Z kolei przepis art. 15 § 1 ustawy stanowi, że egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego oraz inne dane niezbędne do prawidłowego wykonania obowiązku przez zobowiązanego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Przepis art. 15 § 1a ustawy mówi natomiast, że upomnienie zawiera pouczenie zobowiązanego, że w przypadku niewykonania w całości obowiązku w terminie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia zobowiązany ma obowiązek zawiadomienia wierzyciela, a po doręczeniu zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego - również organu egzekucyjnego, o zmianie adresu jego miejsca zamieszkania lub siedziby.

W orzecznictwie jak również w doktrynie podkreśla się, że upomnienie nie jest czynnością egzekucyjną ale czynnością poprzedzającą egzekucję w administracji. Czynność ta ma na celu skłonienie zobowiązanego (dłużnika) do dobrowolnego spełnienia świadczenia. Jest to także czynność wymagana chyba, że dotyczy należności pieniężnych wynikających z orzeczeń, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2022 r. III FSK 4990/21. Jak zasadnie przyjęto w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 lutego 2022 r. I SA/Kr 1692/21 upomnienie, stosownie do treści cytowanego już art. 15 § 1 u.p.e.a. stanowi wezwanie do wykonania obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Stanowi ono obligatoryjne pismo procesowe w postępowaniu egzekucyjnym, poprzedzające a jednocześnie - warunkujące jego wszczęcie. Postępowanie egzekucyjne może bowiem być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Powyższe oznacza, że upomnienie jest swoistym przypomnieniem zobowiązanemu o treści ciążących na nim obowiązków.

Z kolei art. 33 § 1 ustawy stanowi, że zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Przepis art. 33 § 2 pkt 4 ustawy stanowi natomiast, że podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane.

Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są podstawowym środkiem służącym ochronie interesów zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym. Zarzuty te - zgodnie z art. 27 § 1 pkt 9 ustawy - zobowiązany może zgłosić do organu egzekucyjnego w terminie 7 dni od daty doręczenia mu odpisu tytułu wykonawczego. Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 ustawy (miedzy innymi jest nią brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane), zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 ustawy. Z przepisów tych wynika, że postępowanie w przedmiocie zarzutów egzekucyjnych jest ściśle sformalizowane. Jego granice wyznacza sam zobowiązany decydując, czy w ogóle wnieść zarzuty, jakie zarzuty sformułować oraz jak je uzasadnić, przy czym katalog zarzutów możliwych do zgłoszenia (jak mowa wyżej) jest zamknięty. Podobnie ograniczone są formy rozstrzygnięcia wierzyciela i organu egzekucyjnego. Jak wynika z art. 34 ustawy organ winien rozpatrzyć zarzuty dłużnika i wydać postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów po uzyskaniu stanowiska wierzyciela, chyba że - tak jak w niniejszej sprawie - wierzycielem jest organ prowadzący egzekucję. Postanowienie to - jeżeli zarzuty są uzasadnione - winno być uznane w całości lub części lub oddalone, jeżeli w ocenie organu zarzut jest bezpodstawny.

Jak mowa wyżej, upomnienie jest czynnością poprzedzającą postępowanie egzekucyjne, czynnością wymaganą, jeżeli dotyczy egzekucji innych świadczeń niż te które dotyczą pieniężnych wynikających z orzeczeń, którym nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Nie jest to też czynność stanowiąca część toczącego się wcześniej postępowania administracyjnego, w którym wydana decyzja ostateczna jest podstawą wystawienia tytułu wykonawczego. Z natury rzeczy czynność ta musi być dokonana w stosunku do dłużnika osobiście. Pełnomocnictwo do występowania w sprawie czy to administracyjnej czy egzekucyjnej może być wystawione tylko w sprawach, które są wszczęte. Na etapie upomnienia dłużnika, żadne postępowanie nie jest jeszcze wszczęte. Jak mowa wyżej upomnienie nie jest częścią toczącego się postępowania administracyjnego ani tez egzekucyjnego. Stanowisko to jest ugruntowane w orzecznictwie. Jak wskazano w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 września 2020 r. II FSK 1705/18 ustanowienie przez zobowiązanego pełnomocnika w postępowaniu egzekucyjnym może nastąpić dopiero po doręczeniu mu odpisu tytułu wykonawczego, ponieważ dopiero wtedy zostaje wszczęta egzekucja administracyjna, której stroną jest zobowiązany. Skoro na wcześniejszym etapie postępowania, poprzedzającym wszczęcie egzekucji, zobowiązany stroną tego postępowania nie jest, nie może też ustanowić pełnomocnika, któremu należałoby doręczyć pismo zawierające upomnienie przewidziane w art. 15 § 1 u.p.e.a. Prawidłowe jest zatem doręczenie tego pisma bezpośrednio zobowiązanemu. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 listopada 2018 r. I GSK 2270/18 wskazując, iż dopiero po skutecznym wszczęciu czynności egzekucyjnych, zobowiązany może ustanowić pełnomocnika w tym postępowaniu. Wcześniejsze czynności podejmowane przez wierzyciela oraz organ egzekucyjny (art. 15 § 1, art. 26 § 1, art. 29 § 1 u.p.e.a.), poprzedzają dopiero wszczęcie egzekucji administracyjnej. Na tym etapie ustanowienie pełnomocnika przez zobowiązanego nie jest możliwe. Nie została bowiem wszczęta egzekucja administracyjna, do której wszczęcia w sposób przewidziany w art. 26 § 5 pkt 1 lub 2 u.p.e.a. w ogóle nie musi dojść (np. wcześniejsza zapłata należności pieniężnej na skutek doręczenia upomnienia). W takiej sytuacji adresatem odpisu tytułu wykonawczego art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a.) jest zobowiązany wskazany przez wierzyciela w tytule wykonawczym (art. 27 pkt 2 u.p.e.a. oraz art. 40 § 1 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a.). Przytoczyć można też pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2016 r. II FSK 3197/14 Upomnienie, o którym mowa w art. 15 § 1 u.p.e.a. nie ma charakteru władczego. Jest czynnością wierzyciela skierowaną do zobowiązanego, zawierającą informację o możliwości dobrowolnego wykonania przez niego zobowiązania. Charakter tej czynności, wymagającej osobistego działania zobowiązanego oraz umiejscowienie jej w stadium poprzedzającym wszczęcie egzekucji, wyklucza działanie zobowiązanego za pośrednictwem pełnomocnika.

Wyżej przytoczone poglądy prawne w pełni podzielona sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę. Upomnienie doręczone pełnomocnikowi skarżącej w toczącym się wcześniej postępowaniu administracyjnym a nie jej samej osobiście było czynnością wadliwą. Zarzut zgłoszony w postepowaniu egzekucyjnym powinien był zatem być uznany.

Mając na uwadze wyżej wskazane okoliczności sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku. W kwestii kosztów Sąd orzekł, jak w pkt 2 sentencji wyroku, na podstawie art.200 w związku z art. 205 § 1 P.p.s.a.