Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 3318/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-10-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 77 § 1, art. 80
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 41 pkt 1 oraz 41 pkt 2
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Elżbieta Kremer sędzia NSA Jolanta Rudnicka (spr.) sędzia del. WSA Magdalena Józefczyk Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 5 października 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 sierpnia 2015 r. sygn. akt I SA/Wa 461/15 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 sierpnia

2015 r., sygn. akt I SA/Wa 461/15 oddalił skargę J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego.

Wyrok zapadł w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

W związku z wnioskiem J. S. z dnia 8 października 2014 r. Prezydent W. decyzją z dnia [...] października 2014 r., nr [...] odmówił wnioskodawcy przyznania pomocy finansowej w formie zasiłku celowego i zasiłku celowego specjalnego na zakup leków i szczepionki oraz posiłków wydawanych w stołówce przy ul. [...].

Organ I instancji wskazał, że z przeprowadzonego w dniu 22 października

2014 r. wywiadu środowiskowego oraz zebranej w sprawie dokumentacji wynika, iż J. S. jest emerytem, osobą niepełnosprawną w znacznym stopniu, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, a jego dochód w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku stanowiła emerytura w wysokości [...] zł i zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł. Emerytura wnioskodawcy zmniejszona jest o kwotę [...]zł z powodu egzekucji administracyjnej, która prowadzona jest przez komornika na wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" w związku z zadłużeniem czynszowym. Odliczeniu od dochodu podlegają również alimenty w wysokości [...] zł. miesięcznie, płacone na rzecz syna J. S.. Organ wskazał, że łączny dochód wnioskodawcy, obliczony zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej (Dz.U. z 2013 r., poz. 182 ze zm. – dalej "u.p.s."), wyniósł w czerwcu 2014 r. [...] zł. i przekracza kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej. Dalej stwierdził, że wnioskodawca zamieszkuje z córką J.S., która prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, na stałe mieszka u matki na [...] i która pomaga mu w codziennych obowiązkach. Córka pobiera świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad ojcem. Dwoje pozostałych dzieci wnioskodawcy zamieszkuje oddzielnie. Prezydent W. wskazał również, że wnioskodawca zamieszkuje w mieszkaniu spółdzielczym, bez tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Z powodu zadłużenia czynszowego zasądzona jest jego eksmisja. We wrześniu 2014 r. otrzymał wezwanie od komornika do opuszczenia zajmowanego lokalu i przeprowadzenia się do lokalu socjalnego przy ul. [...], do którego miał się przeprowadzić do końca listopada 2014 r. Wnioskodawca jest ponadto właścicielem działki, nieruchomości i budynków gospodarczych w M., której wartość została określona na kwotę [...] zł.

Następnie Prezydent W. wyjaśnił, że pomimo przekroczenia przez wnioskodawcę kryterium dochodowego, co stanowi wystarczające uzasadnienie negatywnego rozpatrzenia tej sprawy, organ zbadał wniosek J. S. także pod kątem możliwości przyznania pomocy finansowej na podstawie art. 41 ust. 1 u.p.s. (specjalny zasiłek celowy). Jednak, również ten przepis nie mógł być zastosowany w sprawie, albowiem - zdaniem organu - w sprawie nie zachodzi "szczególny przypadek", o którym mowa w niniejszym przepisie.

Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. S. zarzucając organowi naruszenie przepisu prawa materialnego tj. art. 41 pkt 1 u.p.s. w zw. z art. 7 i art. 100 u.p.s.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] lutego

2015 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium podkreśliło, że w sprawie prawidłowo ustalono, iż łączny dochód J. S., przekracza ustawowe kryterium dochodowe, pozwalające na przyznanie zasiłku celowego.

W przypadku natomiast przekroczenia kryterium dochodowego ustawodawca, w wyjątkowych sytuacjach, upoważnił organy pomocowe do przyznania specjalnego zasiłku celowego w trybie art. 41 u.p.s. Z uwagi jednak na wprowadzony powyższym przepisem wyjątek od ogólnej zasady przyznawania pomocy społecznej tylko osobom spełniającym kryterium dochodowe, specjalny zasiłek celowy może być przyznany jedynie w sytuacji wyjątkowej i nadzwyczajnej. W ocenie organu, taka sytuacja nie występuje jednak w przypadku wnioskodawcy, wobec czego brak było podstaw do zakwestionowania decyzji organu I instancji.

Ponadto Kolegium wskazało, że sytuacja wnioskodawcy jest od wielu lat znana organom pomocy społecznej. Co prawda sytuacja odwołującego jest trudna, ale nie zmienia się od dłuższego czasu. Nie wystąpiło żadne szczególne wydarzenie, które pogorszyłoby jego dotychczasową sytuację. Okoliczności, takie jak obiektywnie niski dochód (choć przekraczający kryterium ustawowe) i problemy mieszkaniowe wprawdzie wskazują na trudną sytuację życiową skarżącego, jednakże nie można ich traktować jako szczególne, a więc odbiegające od typowych sytuacji, w jakich znajdują się inne osoby korzystające z pomocy społecznej. Konieczność ponoszenia wydatków związanych z zakupem leków, czy szczepionki przez osobę posiadającą własne dochody i to w wysokości przekraczającej kryterium dochodowe, a także korzystającą ze stałego wsparcia organów pomocy społecznej, nie może być traktowana jako spełnienie przesłanki zawartej w art. 41 pkt 1 u.p.s.

Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Kolegium, J. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wskazując, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie specjalnego zasiłku celowego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej nie można zarzucić naruszenia prawa.

Sąd stwierdził na wstępie, że w niniejszej sprawie bezsporne jest, iż skarżący przekracza kryterium dochodowe dla osoby samotnie gospodarującej, określone w art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s. wynoszące 542,00 zł. Brak było tym samym podstaw zarówno do przyznania zasiłku celowego na podstawie art. 39 u.p.s., jak również pomocy udzielanej w zakresie programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", gdyż pomoc taka w zakresie dożywiania mogła być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom jedynie jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekraczał 150 % kryterium dochodowego, o którym mowa odpowiednio w art. 8 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.s. W związku z powyższym, organy słusznie rozważyły zasadność ewentualnego przyznania specjalnego zasiłku celowego w oparciu o przepis art. 41 pkt 1 u.p.s., którego naruszenie zarzucił w odwołaniu i skardze J. S.. Przytaczając treść powyższego przepisu, Sąd podniósł, że sformułowanie "szczególnie uzasadnione przypadki" jest pojęciem niedookreślonym, którego stosowanie ma charakter ocenny. Wykładnia językowa tego przepisu oraz ratio legis zasiłku w nim określonego wskazują jednak, że ma on charakter wyjątkowy, gdyż o możliwości jego przyznania nie decyduje dochód wnioskodawcy, a sytuacja życiowa w której się znalazł, która wyraźnie odbiega od typowych sytuacji osób kwalifikujących się do otrzymania pomocy społecznej przy spełnieniu kryterium dochodowego.

W ocenie Sądu, zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na uznanie, aby taki szczególnie uzasadniony przypadek wystąpił w stosunku do skarżącego. Sytuacja bytowa J. S. w dacie wydania zaskarżonej decyzji była co prawda trudna, ale nie zmieniała się od dłuższego czasu. Nie wystąpiło również żadne szczególne wydarzenie, które pogorszyłoby jego dotychczasową sytuację. Okoliczności, takie jak niski dochód, problemy zdrowotne i mieszkaniowe (zajęcie emerytury egzekucją komorniczą w wysokości [...] zł) wprawdzie wskazują na trudną sytuację życiową skarżącego, jednakże nie można ich traktować jako szczególne, a więc odbiegające od typowych sytuacji, w jakich znajdują się inne osoby korzystające z pomocy społecznej.

Dla oceny zasadności odmowy przyznania skarżącemu pomocy społecznej nie bez znaczenia jest również, zdaniem Sądu, możliwość poprawienia przez niego własnej sytuacji bytowej choćby poprzez sięgnięcie do majątku, który odziedziczył po rodzicach w postaci nieruchomości położonej w M.. Ma on również wsparcie zamieszkującej z nim córki, która pobiera świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad skarżącym.

Konkludując, Sąd stwierdził, że orzekające w sprawie organy obu instancji prawidłowo uznały, iż w niniejszej sprawie nie występuje szczególnie uzasadniony przypadek, uprawniający skarżącego do otrzymania świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego i nie można zarzucić tym organom, że odmawiając wnioskowanego świadczenia, naruszyły granice uznania administracyjnego.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł J. S., zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:

1. naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi pomimo naruszenia przez organ art. 41 pkt 1 oraz art. 41 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, poprzez błędne uznanie, że sytuacja, w której znalazł się skarżący nie jest szczególnie uzasadnionym przypadkiem uzasadniającym przyznanie zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego na podstawie w/w przepisów,

2. naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., mającego istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji.

W oparciu o powyższe zarzuty, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi

I instancji a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

W zakresie zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a. oraz art. 41 pkt 1 i 2 u.p.s., wskazano, że nie sposób zgodzić się z Sądem, iż możliwość poprawienia przez skarżącego własnej sytuacji bytowej może nastąpić poprzez sięgnięcie przez niego do majątku, który odziedziczył po rodzicach w postaci nieruchomości położonej w M.. Z całości materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie jak też z treści działu III księgi wieczystej prowadzonej dla w/w nieruchomości wynika bowiem, że prowadzona jest z niej egzekucja, co niewątpliwie może utrudnić sprzedaż takiej nieruchomości. Organ dokonał zatem błędnej wykładni pojęcia "szczególnie uzasadniony przypadek" uznając, że okoliczność posiadania przez skarżącego majątku o znacznej wartości tj. nieruchomość w M. o wartości [...] zł daje mu możliwość znacznego polepszenia swojej sytuacji finansowej, w sytuacji gdy ewentualne polepszenie jego sytuacji finansowej na skutek prowadzonego postępowania egzekucyjnego z przedmiotowej nieruchomości może napotykać na znaczące utrudnienia. Sąd w zaskarżonym orzeczeniu nie odniósł się natomiast w ogóle do tej kwsetii.

Co do zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. i art. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. wskazano, że organ a zanim Sąd w sposób sprzeczny ze zgromadzonym materiałem dowodowym, w szczególności zaś z dokumentacją zgromadzoną w sprawie, jak również wbrew zasadom doświadczenia życiowego, uznał, iż w przypadku skarżącego nie zaistniał szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w art. 41 pkt 1 oraz art. 41 pkt 2 p.p.s.a. Skarżący jest bowiem osobą w podeszłym wieku (powyżej 71 roku życia), pobierającą świadczenie emerytalne z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych a także osobą przewlekle chorą o orzeczonym znacznym stopniu niepełnosprawności. Jedynym źródłem jego utrzymania jest w/w świadczenie emerytalne oraz zasiłek pielęgnacyjny przyznany w wysokości 153 zł. Ponadto wbrew temu co twierdzi organ I instancji, posiadany przez skarżącego dochód nie przekracza dwukrotnie obowiązującego na mocy u.p.s. kryterium dochodowego, od którego przekroczenia uzależniona jest wypłata świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Wysokość świadczenia emerytalnego do wypłaty, wyniosła bowiem zgodnie z decyzją o waloryzacji emerytury z dnia 4 marca 2014 r. [...] zł, co wraz z zasiłkiem pielęgnacyjnym przyznanym w wysokości 153 zł, po odjęciu zobowiązania alimentacyjnego w wysokości 100,00 zł daje łączny miesięczny dochód w wysokości [...] zł.

Zdaniem skarżącego, ani Sąd, ani organy nie przeprowadziły jakiegokolwiek dowodu, z którego wynikałoby, że w sytuacji prowadzenia postępowania egzekucyjnego z przedmiotowej nieruchomości istnieje możliwość polepszenia się sytuacji majątkowej skarżacego. Tym samym twierdzenie organu i Sądu, z którego wynika, że sytuacja skarżącego nie jest szczególnie uzasadnionym przypadkiem, zwłaszcza w kontekście zupełnie pominiętej kwestii prowadzenia egzekucji z nieruchomości będącej własnością skarżącego, nosi cechy dowolności i nie znajduje uzasadnienia w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

Niezależnie od powyższego skarżący wskazał, że Sąd nie uzasadnił, z jakich przyczyn uznał, iż jego sytuacja nie odbiega od typowych sytuacji w jakich znajdują się inne osoby korzystające z pomocy społecznej. Nie przeprowadzono w tym zakresie żadnego postępowania dowodowego, pozwalającego na wyprowadzenie w/w wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Dokonując kontroli instancyjnej wyroku Sądu I instancji z dnia 7 sierpnia 2015 r., Naczelny Sąd Administracyjny miał na uwadze, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.) w postępowaniu kasacyjnym rozpoznanie sprawy sądowoadministracyjnej następuje w granicach skargi kasacyjnej przy uwzględnieniu z urzędu przesłanek nieważności postępowania. W niniejszej sprawie nie wystąpiły wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznanie sprawy ograniczył do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

Formułując zarzuty skargi kasacyjnej jej autor wskazał wprawdzie, że opiera skargę kasacyjną na podstawie określonej w art.174 pkt 2 p.p.s.a., lecz w istocie jest ona oparta także na podstawie art.174 pkt 1 p.p.s.a., gdyż powiązano zarzut naruszenia art.145 §1 pkt 1 lit.a p.p.s.a. z art. 41 pkt 1 oraz art. 41 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto podniesiono zarzuty procesowe, do których należy odnieść się w pierwszej kolejności. W ramach tych zarzutów wskazano na naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a., mającego istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji. Uzasadniając powyższe zarzuty autor skargi kasacyjnej naruszenie przez organy administracji wymienionych przepisów procesowych upatruje w dokonaniu błędnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzącej do przyjęcia, że w przypadku skarżącego nie zaistniał szczególnie uzasadniony przypadek, o którym mowa w art. 41 pkt 1 oraz art. 41 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej, jak również w tym, że ani organ, ani Sąd nie uzasadnili, z jakich przyczyn uznali, iż sytuacja skarżącego nie odbiega od typowych sytuacji, w jakich znajdują się inne osoby korzystające z pomocy społecznej, jak również nie przeprowadzono w tym zakresie żadnego postępowania dowodowego, pozwalającego na wyprowadzenie takiego wniosku.

Odnośnie do zarzutu dokonania błędnej oceny zaistnienia szczególnego przypadku, o którym mowa w art.41 ustawy o pomocy społecznej należy mieć na uwadze, że ustawodawca w treści powołanego przepisu używa sformułowania, iż omawiane świadczenie "może być przyznane". Oznacza, to, że rozstrzygnięcie w sprawie przyznania specjalnego zasiłku celowego wydawane jest w ramach uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne, choć jest uprawnieniem organu administracyjnego do wyboru rozstrzygnięcia sprawy, to nie pozwala mu jednak na dowolność w załatwieniu sprawy. Orzekając w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego, organ ma obowiązek wziąć pod uwagę wskazówki, co do zasad udzielania pomocy społecznej osobom potrzebującym, pamiętając nie tylko o tym, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 ustawy), ale i o tym, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 ustawy). Uznanie administracyjne nie pozwala zatem organowi na dowolność w załatwieniu sprawy, ale też nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela.

Należy też mieć na uwadze, że udzielenie pomocy w formie specjalnego zasiłku celowego, uzależnione jest od zaistnienia dodatkowej przesłanki, którą jest wystąpienie szczególnie uzasadnionego przypadku. Obwarowanie tej formy pomocy wymienioną przesłanką związane jest z tym, że ustawodawca przewidział możliwość jej udzielenia osobom lub rodzinom o dochodach przekraczających kryterium dochodowe. Ustawodawca nie sformułował definicji "szczególnie uzasadnionego przypadku". Jest to pojęcie nieostre, wymagające konkretyzacji w okolicznościach faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Pod pojęciem tym należy rozumieć przypadki wyraźnie odbiegające od typowych sytuacji osób kwalifikujących się do otrzymania pomocy społecznej przy spełnieniu kryterium dochodowego. Będzie to zatem sytuacja życiowa osoby lub rodziny, która ponad wszelką wątpliwość, bez konieczności wnikliwych zabiegów interpretacyjnych istniejącego stanu rzeczy, pozwala stwierdzić, że tak dotkliwe w skutkach lub tak daleko ingerujące w plany życiowe zdarzenia, nie należą do zdarzeń codziennych. Są to zatem zdarzenia występujące zupełnie okazjonalnie, wymagające wielu niefortunnych zbiegów wydarzeń, wykraczające poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości. To wąskie ujęcie "szczególnych przypadków" uzasadnia również fakt, że ustawodawca nie uzależnił przyznania świadczenia na podstawie art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej od kryterium dochodowego. Jest to więc świadczenie o charakterze szczególnym, wyjątkowym, związanym z pewnymi nadzwyczajnymi okolicznościami.

Organy pomocy społecznej i Sąd pierwszej instancji prawidłowo oceniły, że materiał zgromadzony w sprawie nie pozwala na stwierdzenie, aby taki szczególnie uzasadniony przypadek wystąpił w stosunku do skarżącego. Z akt sprawy wynika, że sytuacja bytowa skarżącego nie zmienia się od pewnego czasu. Nie nastąpiło żadne szczególne wydarzenie, które pogorszyłoby jego dotychczasową sytuację. Takiego nadzwyczajnego zdarzenia nie wskazano także ani w skardze do Sądu pierwszej instancji, ani w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Co się zaś tyczy żądania przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczność wykazania, że sytuacja skarżącego nie odbiega od typowych sytuacji, w jakich znajdują się inne osoby korzystające z pomocy społecznej, to jest żądanie nie tylko niezrozumiałe, ale także nie mające oparcia w przepisach ustawy o pomocy społecznej. Zasady doświadczenia życiowego i liczne sprawy z zakresu pomocy społecznej będące przedmiotem rozpoznania tak organów, jak sądów administracyjnych wskazują na to, że sytuacja skarżącego nie odbiega od sytuacji innych osób wnioskujących o przyznanie pomocy. Jak wynika z akt sprawy skarżący, jak wielu Polaków utrzymuje się z emerytury, zasiłku pielęgnacyjnego, a będąc osobą starszą cierpi na szereg chorób. Ze strony Państwa skarżący otrzymuje pomoc, choćby w postaci świadczenia pielęgnacyjnego. Nie oznacza to, że skarżący znajduje się w dobrej sytuacji życiowej, jego sytuacja jest niewątpliwie bardzo trudna, ale też trzeba zwrócić uwagę, że celem pomocy społecznej nie jest zaspokojenie wszystkich zgłaszanych potrzeb.

Pełnomocnik skarżącego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zakwestionował ustalenie, że dysponowanie posiadanym przez skarżącego majątkiem w M. wycenionym na kwotę [...] zł i ewentualna sprzedaż tego majątku polepszyłaby sytuację materialną skarżącego, a to z uwagi na toczące się postępowania egzekucyjne. Rzecz jednak w tym, że skarżący nie czyni żadnych starań w kierunku poprawy sytuacji bytowej własnymi działaniami. Z ustaleń organu wynika, że nie przyjmował propozycji przyjęcia mniejszych lokali (w miejsce 3 pokojowego, lecz zadłużonego lokalu przy ul. [...]), a co wpłynęłoby z pewnością na zmniejszenie wydatków i zadłużenia czynszowego, nie wynika także, aby podejmował jakiekolwiek wysiłki zmierzające do ewentualnej sprzedaży posiadanego majątku. Nie jest przy tym osobą samotną, gdyż opiekuje się nim córka, pobierająca świadczenie pielęgnacyjne (w wysokości [...] zł miesięcznie – k.41 akt adm.), która, jak sam skarżący oświadczył, pomaga mu w różnych sprawach urzędowych.

Prawidłowo zatem tak Sąd pierwszej instancji, jak też organy pomocy społecznej oceniły, że sytuacja, w której znalazł się skarżący nie jest szczególnie uzasadnionym przypadkiem uzasadniającym przyznanie specjalnego zasiłku celowego, co czyni niezasadnym także zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a. w związku z art. 41 pkt 1 i pkt 2 ustawy o pomocy społecznej.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art.184 p.p.s.a. orzekł, jak w wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o kosztach pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu, ponieważ przepisy art. 209 i 210 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami, zaś wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za udzieloną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa, przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny ( art.254 §1 p.ps.a.)