Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 562/03
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2004-05-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: W pozostałym zakresie uchylono decyzję I i II instancji

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie : NSA Krystyna Kutzner (spr.) AWSA Dorota Dąbek Protokolant: Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2004 r. sprawy ze skargi D Ś. - [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia 25 lutego 2003 r. [...] w przedmiocie wartości celnej towaru 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w części dotyczącej obliczenia podatków 2. w pozostałym zakresie uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji 3. stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana 4. ustala wartość przedmiotu sporu na kwotę [...] ([...] złotych [...] groszy) i nakazuje ściągnąć od strony skarżącej należny wpis w brakującej kwocie [...] zł ([...] złotych [...] groszy) 5. zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych)


UZASADNIENIE

W dniu [...] 2002 r D. Ś. zgłosił do objęcia procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym samochód osobowy marki [...], rok produkcji 2000 , przywieziony z Luksemburga . Do zgłoszenia celnego skarżący załączył fakturę nr [...] z dnia [...].2002 r , z której wynikało , że wartość w/w pojazdu wynosi [...] EUR.

Naczelnik Urzędu Celnego I w [...] zakwestionował zadeklarowaną wartość celną przedmiotowego pojazdu , a następnie decyzją z dnia [...] 2003 r:

- uznał zgłoszenie celne SAD [...] za nieprawidłowe w części dotyczącej wartości celnej towaru

- zmienił następujące elementy zawarte w w/w dokumencie SAD :

pole 12 jest: [...] EUR winno być : [...] EUR

pole 20 jest: [...] winno być : [...]

pole 22 jest: [...] EUR winno być : [...] EUR

pole 42 jest: [...] EUR winno być : [...] EUR

pole 46 jest: [...] PLN winno być [...] PLN

pole 47 b (typ 111) jest: [...] PLN winno być [...] PLN

- objął towar procedurą dopuszczenia do obrotu .

Jednocześnie w wydanej decyzji organ celny stwierdził, że " obliczenie podatków w prawidłowej wysokości zostało dokonane na odwrocie kart 6 i 8 zgłoszenia celnego nr [...] z dnia [...] .2002 r zgodnie z §.14 ust. 3 rozporządzenia MF z dnia 02 sierpnia 2001 r w sprawie wypadków , w których zgłoszenie celne może być unieważnione po zwolnieniu towarów, szczegółowego trybu postępowania organu celnego przy przeprowadzeniu rewizji celnej , pobieraniu próbek towarów , weryfikacji lub przy unieważnianiu zgłoszeń celnych oraz zwalnianiu towarów (Dz. U. z dnia 14sierpnia z 2001 r, Nr 84,poz.914).

Organ celny podniósł , iż w wyniku weryfikacji przedłożonych dokumentów zadeklarowana wartość celna tego pojazdu została zakwestionowana na podstawie art.23 § 7 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r -Kodeks celny (Dz.U. Nr 23, poz.117 ze zm.) , z uwagi niską cenę sprowadzonego pojazdu w stosunku do jego rzeczywistej wartości . Ocena wiarygodności danych musi być oparta na obiektywnych przesłankach , jakimi w przypadku samochodów mogą być katalogi specjalistyczne cen pojazdów używanych na tynkach zagranicznych.

Organ celny dokonał porównania danych zawartych w katalogu "Schwackeliste" , wydawanego przez "Eurotaxschwacke" Niemcy. W ocenie

organu celnego katalog ten zawiera obiektywne uśrednione ceny nowych i używanych samochodów na reprezentatywnym dla Unii Europejskiej rynku niemieckim . Średnia cena samochodu odpowiadającego typowi sprowadzonego pojazdu wynosi według w/w katalogu [...] EUR , co stanowi kwotę znacznie wyższą od kwoty ujawnionej w przedłożonej przez skarżącego fakturze.

W związku ż powyższym wartość celna dla w/w samochodu została ustalona na podstawie art.29 Kodeksu celnego .

Ustalając wartość celną przedmiotowego samochodu przyjęto kwotę [...] zł tj. wartość rynkową w Polsce tego pojazdu według katalogu "Informator rynkowy, Samochody osobowe EUROTAX 12/2002 ", a następnie wartość tę pomniejszono o 22% z tytułu podatku VAT i o 3,1% z tytułu podatku akcyzowego . Ustalona w ten sposób wartość celna wyniosła [...] zł tj. [...] EUR.

W uzasadnieniu wydanej decyzji organ celny stwierdził, że " oryginał karty 8 w/w zgłoszenia stanowi załącznik do niniejszej decyzji " . W załączniku natomiast organ celny , działając na podstawie art.ll ust.2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz.50 ze zm.) , dokonał obliczenia podatków w prawidłowej wysokości . Jako podstawę podatku akcyzowego przyjęto kwotę [...] zł (zadeklarowano : [...] zł ) , a następnie obliczono ten podatek według stawki 15,1% w kwocie [...] zł (zadeklarowano : [...] zł ) . Do obliczenia podatku VAT jako podstawę tej opłaty przyjęto kwotę [...] zł (zadeklarowano: [...] zł), od której obliczono ten podatek według stawki 22% tj. w kwocie [...] zł (zadeklarowano : [...] zł) . Łącznie obliczono podatki w kwocie wyższej od zadeklarowanej o [...] zł.

Od powyższej decyzji skarżący odwołał się podnosząc , że przedmiotowy pojazd został zakupiony na przetargu otwartym prowadzonym przez firmę leasingową - [...] , która to firma jest znana na europejskich rynkach zachodnich. Forma zakupu ( przetarg otwarty ) jednoznacznie świadczy -zdaniem skarżącego - że zapłacona kwota jest wartością rynkową w jak najściślejszym tego słowa znaczeniu i w pełni odzwierciedla rzeczywistą wartość towaru. W/w zarzucił, że organ celny w wydanej decyzji nie wskazał przesłanek , które budziłyby oczywistą wątpliwość co do wartości samochodu , a w konsekwencji nie było podstaw do kwestionowania zadeklarowanej kwoty transakcji. Powołując się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6.02.2002 r skarżący podniósł, że co do zasady wartością celną jest wartość transakcyjna. Kwestionując kwoty podane przez importera organ celny musi udowodnić , że cena wynikająca z rachunku odbiega od ceny faktycznie zapłaconej. Dopiero później można sięgać do " metody ostatniej szansy " .

W ocenie skarżącego wartość celna przedmiotowego towaru ustalona "metodą ostatniej szansy " jest nieprawidłowa. Przyjęta z katalogu cena samochodu nie uwzględnia stopnia zużycia pojazdu , a sprowadzony przez w/w pojazd miał ponadnormatywny przebieg.

Ponadto skarżący podważył zasadność ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu metodą " ostatniej szansy" w ten sposób , że wartość przyjętą za podstawę wyceny organ celny pomniejszył o podatek akcyzowy o 3,1% , a ten sam podatek naliczył od ustalonej wartości celnej w wysokości 15,1%. Taki sposób obliczenia skarżący uznał za prawnie niedopuszczalny .

Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia 25 lutego 2003 r utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy stwierdził , że wątpliwości wzbudziła materialna wiarygodność przedłożonej przez skarżącego faktury zakupu w zakresie uwidocznionej w nim ceny transakcyjnej przedmiotowego pojazdu. Ocena wiarygodności musi być oparta na obiektywnych przesłankach , jakimi w przypadku samochodów mogą być katalogi specjalistyczne cen pojazdów używanych na rynkach zagranicznych. Zakwestionowanie ceny sprzedaży możliwe jest tylko w odniesieniu do notowań na rynkach zagranicznych , dlatego - w ocenie Dyrektora Izby Celnej -prawidłowo należało dokonać porównania z danymi wynikającymi ze stosowanego powszechnie w praktyce organów celnych katalogu "Schwackeliste" , wydawnictwa Eurotaxschwacke , zawierającego uśrednione ceny samochodów używanych na reprezentatywnym dla krajów Unii Europejskiej rynku niemieckim.

W toku postępowania odwoławczego dokonano kontroli prawidłowości oceny organu I instancji przez porównanie zadeklarowanej wartości z danymi z katalogu "Schwackeliste. Superschwacke , Niemcy ". Średnia cena samochodu odpowiadającego typowi sprowadzonego przez skarżącego pojazdu ( str.695 katalogu ) została oszacowana na [...] EUR i znacznie różni się od ceny transakcyjnej zadeklarowanej przez skarżącego .

W przypadku zakwestionowania wiarygodności umowy sprzedaży zachodzi konieczność ustalenia wartości celnej towaru w oparciu o jedną z metod określonych w art.25 - 29 Kodeksu celnego . Postępowanie w kwestii ustalania wartości używanych pojazdów samochodowych zostało opracowane w formie Studium 1.1 przez Techniczny Komitet Ustalania Wartości Celnej Światowej Organizacji Celnej . Wyjaśnienia tego Komitetu do Porozumienia w sprawie stosowania artykułu VII Układu Ogólnego w Sprawie Taryf Celnych i Handlu z 1994 r , zostały opublikowane w formie załącznika do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15.09.1999 r ( Dz.U. Nr 80, poz.908 ). Wartość celna używanych samochodów jest ustalana metodą tzw. "ostatniej szansy" na podstawie art.29 Kodeksu celnego. W ocenie organu odwoławczego powyższa metoda daje możliwość skorzystania z wyspecjalizowanych katalogów lub czasopism zawierających ceny rynkowe tych pojazdów na polskim obszarze celnym. Biorąc za punkt wyjścia podaną w katalogu cenę samochodu tej samej marki , posiadającego te same parametry techniczne oraz wyprodukowanego w tym samym roku co pojazd będący przedmiotem importu , dokonuje się odpowiedniej kalkulacji polegającej na odliczeniu od wartości "czystej" kwot uwzględniających wszystkie czynniki cenotwórcze , co zapewnia jednakowe traktowanie wszystkich importerów pojazdów używanych.

Ustalając wartość celną przedmiotowego pojazdu przyjęto za podstawę cenę samochodu o takich samych parametrach technicznych , wyprodukowanego w tym samym roku co pojazd będący przedmiotem postępowania , w kwocie [...] zł na podstawie katalogu " Informator rynkowy. Samochody osobowe Eurotax ", str. [...] .

Wykorzystane w niniejszej sprawie wydawnictwa "Schwackeliste" oraz "Eurotax" podają informacje o cenach średnich pojazdów , ustalane na podstawie analizy sprzedaży prowadzonej na próbie samochodów używanych z całego obszaru odpowiednich krajów. Dane te uwzględniają spadek ceny w wyniku wieku , przebiegu i stanu technicznego pojazdów.

Odnośnie zarzutu odliczenia podatku akcyzowego w wysokości 3,1% , a przy naliczaniu kwoty tego podatku zastosowano stawkę 15,1% organ odwoławczy stwierdził, że treść katalogu nie daje odpowiedzi na pytanie , ile spośród tych samochodów zostało dopuszczonych do obrotu na polskim obszarze celnym jako samochody roczne, dwuletnie , trzyletnie, itd. Spośród używanych samochodów dużą grupę stanowią roczne i dwuletnie ,a więc objęte najniższą stawką akcyzy . Ponieważ rzeczywiste ceny występujące w obrocie wtórnym pojazdów stanowią podstawę określenia notowań w stosownych katalogach , właściwe jest przyjęcie przy wyliczaniu wartości celnej metodą określoną w art.,29 Kodeksu celnego , stawek podatku akcyzowego 3,1% dla samochodów osobowych z silnikiem o pój. do 2000 cm3 i 13,6% - dla samochodów osobowych z silnikiem o pój. powyżej 2000 cm3.

Odpowiadając na zarzut nieuwzględnienia przez organ I instancji przy ustalaniu wartości celnej samochodu jego stanu technicznego wynikającego z ponadnormatywnego przebiegu , Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił , że zgodnie z przepisami dotyczącymi klasyfikacji odpadów ( Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 8.03.2001 r , które weszło w życie z dniem 24 marca 2001 r), jako odpady zostały zakwalifikowane pojazdy wycofane z eksploatacji niezarejstrowane lub niezdolne do ruchu. Przepisy te zostały wprowadzone w celu wyeliminowania importu samochodów znacznie uszkodzonych i nadmiernie zużytych . W związku z powyższym nie ma wskazań do odliczania od " uśrednionej" wartości rynkowej z katalogu określonego w procencie stopnia uszkodzenia pojazdu , gdyż uszkodzone pojazdy nie mogą być objęte procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym . Dotyczy to także korekt z tytułu ponadnormatywnego zużycia.

Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego , w której skarżący nie zgodził się z argumentacją Dyrektora Izby Celnej. Skarżący zarzucił, iż organ celny nie miał podstaw do zakwestionowania wiarygodności przedstawionej faktury , gdyż przedmiotowy pojazd był leasingowany i miał przebieg ponad 140.000 km . Twierdzenie , że jego cena była niska w stosunku do rzeczywistej jego wartości nie jest oparte na materiale dowodowym. Organ odwoławczy przyjął, iż cena pojazdu wynosi 13.100 EUR wskazując na katalog wydawnictwa EurotaxSchwacke , zawierającego średnie ceny nowych i używanych samochodów na terenie Niemiec . Samochód objęty zaskarżoną decyzją był sprowadzony z Luksemburga.

Stanowisko organów celnych skarżący uznał za " nieporozumienie" , gdyż czym innym jest zakwestionowanie wiarygodności faktury , a czym innym jest ustalenie wartości celnej towaru . Do zgłoszenia celnego zostały dołączone : faktura zakupu , książka serwisowa i odczyt wskazań licznika . Na tych dokumentach opierała się treść faktury, której wiarygodność została zakwestionowana. Jako dowolne należy traktować - zdaniem skarżącego -ustalenia faktyczne organów celnych . Organy te nie zebrały i nie rozpatrzyły całego materiału dowodowego , czym naruszyły art.187 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz.926 ze zm.) w związku z art.262 Kodeksu celnego.

Ponadto skarżący zarzucił naruszenie art.29 Kodeksu celnego , gdyż organ celny pierwszej instancji ustalił nie koszty zagraniczne , które tworzą wartość kalkulowaną , lecz oparł się na katalogu "Informator Rynkowy , Samochody Osobowe, EUROTAX". W rezultacie organ ten przyjął , iż sprowadzony samochód można sprzedać na polskim rynku za kwotę [...] zł. , a następnie wartość tę pomniejszył o należności podatkowe , które należałoby uiścić przy imporcie tego samochodu . Ostatecznie wartość celną organ ustalił na kwotę [...] zł. Punktem wyjścia do obliczeń w "metodzie ostatniej szansy " była średnią ceną samochodu marki [...] , rok produkcji 2000 o średnim przebiegu , natomiast sprowadzony samochód miał znacznie większy przebieg , co jest istotną w sprawie okolicznością.

Skarżący podniósł, iż w zaskarżonej decyzji wystąpiły istotne sprzeczności dotyczące sposobu wyliczenia należności podatkowych. Przyjmując jako podstawę wartość [...] zł odliczono kwotę podatku akcyzowego w wysokości 3,1% , natomiast naliczono kwotę tego podatku według stawki 15,1%. Przyjęty przez organ celny sposób wyliczeń należności celnych oznacza - zdaniem skarżącego - że pobierane są one od kwoty [...] zł , czyli o [...] zł wyższej od kwoty ustalonej przez organ w zaskarżonej decyzji.

Organy celne - zdaniem skarżącego - nie wykazały , że ceny transakcyjne w kraju sprzedawcy nie odbiegają od cen transakcyjnych w Polsce, co było konieczne do prawidłowego zastosowania metody ostatniej szansy.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Odnośnie zarzutu nieuwzględnienia przez organ I instancji przy ustalaniu wartości stanu technicznego ponadnormatywnego przebiegu pojazdu , Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił , że zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi klasyfikacji odpadów niedopuszczalne są korekty z tytułu ponadnormatywnego zużycia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :

Sprawy , w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r i postępowanie nie zostało zakończone , zgodnie z art.97 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r , Nr 153, poz.1271 ze zm.) , podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Sąd działając na podstawie art.134 w/w ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził , że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo w zakresie dotyczącym obliczenia podatku od towarów i usług , z powodu naruszenia właściwości rzeczowej. Naruszenie przepisów o właściwości , bez względu na trafność merytorycznego rozstrzygnięcia , zawsze powoduje nieważność decyzji.

Zgodnie z art.llc ust.3 i 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz.50 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania zgłoszenia celnego, w razie stwierdzenia w toku kontroli , że wartość celna towaru została zaniżona , właściwy dla podatnika organ podatkowy wydaje decyzję ustalającą podatek w prawidłowej wysokości , po wydaniu przez właściwy organ celny stosownej decyzji.

Organ celny .był zatem zobowiązany przesłać kopię decyzji mającej wpływ na wysokość kwot podatków należnych z tytułu importu towarów do urzędu skarbowego właściwego dla podatnika. W rozpatrywanej sprawie, mimo wydania decyzji podwyższającej wartości celną towaru , organ celny "zmienił" odpowiednie pola dokumentu SAD , ale faktycznie obliczył i wezwał skarżącego do uiszczenia kwoty podatku VAT i podatku akcyzowego z tytułu importu towaru. Jakkolwiek obliczenie tych podatków nastąpiło w dokumencie SAD , ale dokument ten , jak wynika z treści decyzji organu I instancji , stanowił załącznik do tej decyzji , a zatem stwierdzić należy , że obliczenie podatków stanowiło integralna część rozstrzygnięcia organu celnego. Powołany w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego I § 14 ust.3 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 2.08.2001 r w sprawie wypadków , w których zgłoszenie celne może być unieważnione (...) nie ma zastosowania w sytuacji, gdy organ celny wydaje odrębną decyzję wywołującą skutki w odniesieniu do wartości celnej towaru . Przyjęta w wydanym rozstrzygnięciu przez organ I instancji interpretacja wskazanego przepisu rozporządzenia , pozostaje w oczywistej sprzeczności z art. lic ust.3 i 4 w/w ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym .

W związku z powyższym w tej części należało stwierdzić nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji na podstawie art.247 § 1 pkt. 1 Ordynacji podatkowej .

Odnosząc się do przedmiotu sporu stwierdzić należy , że podstawą wymiaru cła jest wartość celna towaru , która zgodnie z art.23§l Kodeksu celnego jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar sprzedany w celu przywozu na polski obszar celny.

Zasada wyrażona w art.23 § 1 Kodeksu celnego doznaje ograniczenia wynikające go z art.23 § 7 , który stanowi , że wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną w wypadku, gdy organ celny z uzasadnionych przyczyn zakwestionował wiarygodność i dokładność informacji lub dokumentów służących do określenia wartości celnej, które należy dołączyć do zgłoszenia celnego, albo gdy nie zostaną one przedstawione przez zgłaszającego. Objęcie towaru procedurą celną składa się z dwóch faz : pierwsza - to przedstawienie stosownych dokumentów wraz z towarem, druga - to weryfikacja przedłożonych dokumentów pod względem formalnym i materialnym.

W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jednolity jest pogląd , że art.23 § 7 Kodeksu celnego upoważnia organy celne do oceny przedłożonych dokumentów nie tylko pod względem formalnym, ale również pod względem materialnym dotyczącym informacji w nich zawartych, w celu wyeliminowania przypadków wprowadzania na polski obszar celny towarów o zaniżonej wartości celnej.

W rozpatrywanej sprawie organ celny I instancji nie kwestionując formalnej wiarygodności dokumentu stwierdzającego wartość celną sprowadzonego przez skarżącego pojazdu zakwestionował jego wartość celną z uwagi na niską cenę wskazaną w fakturze zakupu w stosunku do rzeczywistej wartości . Organ odwoławczy przyznał , że ocena wiarygodności danych musi być oparta na obiektywnych przesłankach i zakwestionowanie ceny sprzedaży możliwe jest tylko w odniesieniu do notowań na rynkach zagranicznych.

Ocena prawna zawarta w zaskarżonej decyzji budzi jednak zastrzeżenia . Dyrektor Izby Celnej utożsamia wartość celną przedmiotowego pojazdu z jego wartością rzeczywistą , która miałaby być " cena unijną". Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika , że niska cena pojazdu podana w załączonej do zgłoszenia celnego fakturze uzasadniała odmowę przyjęcia wartości transakcyjnej z tego powodu , że cena ustalona w oparciu o katalog zawierający " uśrednione ceny samochodów używanych na reprezentatywnym dla krajów Unii Europejskiej rynku niemieckim " różniła się od ceny deklarowanej przez skarżącego.

Niewiarygodność ceny transakcyjnej uzasadniającej jej odrzucenie na podstawie art.23 § 7 Kodeksu celnego jest dopuszczalne wtedy , gdy okaże się że była ona rażąco niska . Stwierdzenie , że cena była rażąco niska zakłada jej porównanie z innymi cenami . Ustalenie tych "innych" cen nie może być intuicyjne ani dowolne. Ocena w tym zakresie musi być dokonana w oparciu o ceny obowiązujące w kraju sprzedawcy , a nie jakiekolwiek ceny na rynkach zagranicznych , nawet jeśli chodzi o kraje Unii Europejskiej . Nie istnieje jakaś jedna "cena unijna1'. Ceny samochodów w poszczególnych krajach Unii są zróżnicowane w odniesieniu do tej samej marki samochodu . Przyjęcie odmiennego poglądu nie znajduje żadnego uzasadnienia w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy i jest sprzeczne z doświadczeniem życiowym . A zatem w pierwszej kolejności materiałem porównawczym będą ceny zagraniczne z miejsca zawarcia transakcji .Podkreślić należy , że odrzucenie wartości transakcyjnej nie może nastąpić przez proste porównanie wysokości cen deklarowanych przez importera z wartością ustaloną przez organ celny. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela wyrażany w orzecznictwie pogląd , że kwestionowanie materialnej wiarygodności informacji i dokumentów powinno następować z uwzględnieniem indywidualnych okoliczności zakupu ( wyrok NSA z dnia 20.02.2001 r, syg. akt I SA/ŁA 14/00 , ONSA 2002,Nr 2, poz.76 ).

Faza weryfikacji zgłoszenia celnego w zakresie wartości celnej towaru w pierwszej kolejności musi skutecznie podważyć dane wynikające z przedłożonych dokumentów przy uwzględnieniu cen obowiązujących w miejscu zawarcia transakcji , aby można było ustalić wartość celną towaru w oparciu o jedną z metod wskazanych w Kodeksie celnym.

Niska cena w stosunku do wartości towaru w kraju eksportera może stanowić podstawę do zakwestionowania wiarygodności dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru na podstawie art.23 § 7 Kodeksu celnego .

W związku z powyższym organ celny zobligowany jest do przeprowadzenia w tym zakresie stosownego postępowania .

Sąd podzielił stanowisko organów celnych , iż właściwą metodą ustalania wartości celnej dla pojazdów używanych jest metoda określona w art.29 Kodeksu celnego , ale - jak wyżej podkreślono - wcześniej organy te muszą skutecznie podważyć wartość celną zadeklarowaną.

Studium 1.1 określające postępowanie wobec używanych pojazdów samochodowych , stanowiące załącznik do Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15.09.1999 r - Wyjaśnienia dotyczące wartością celnej i powołane w zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Celnej w pkt.17 stanowi , że wartość cena powinna być ustalona " w rozsądny sposób" , a zalecane metody wyceny powinny być stosowane "z rozsądną elastycznością". Zgodnie z pkt.23 Studium można oprzeć się na katalogach lub wyspecjalizowanych czasopismach podających bieżące ceny na rynku kraju importu dla używanych pojazdów samochodowych. W takim przypadku należy uwzględnić stan pojazdu i wszystkie elementy wpływające na jego wartość ( nadzwyczajne zużycie , naprawy , remonty , akcesoria) w porównaniu z wartością typowego pojazdu służącego za punkt odniesienia).

W rozpatrywanej sprawie nie przeprowadzono wyczerpującego postępowania na okoliczność ustalenia stanu technicznego przedmiotowego pojazdu.

Niezrozumiała i nieprzekonywująca jest argumentacja Dyrektora Izby Celnej w części dotyczącej podatku akcyzowego . Mimo obszerności wywodów nie wykazano w sposób racjonalny powodów, dla których odliczono podatek akcyzowy w wysokości 3,1% , a doliczono w znacznie wyższej stawce. Skoro treść katalogów nie daje odpowiedzi na pytanie , ile spośród tych samochodów zostało dopuszczonych do obrotu na polskim obszarze celnym jako samochody roczne , dwuletnie., trzyletnie ... , w rozstrzygnięciach organów celnych nie można było przyjąć sposobu obliczenia tego podatku najbardziej niekorzystnego dla skarżącego .Narusza to bowiem zasadę wyrażoną a rt.121 Ordynacji podatkowej zobowiązującą organy celne do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do tych organów.

Sąd nie podzielił stanowiska Dyrektora Izby Celnej odnośnie braku podstaw do uwzględnienia w wartości celnej towaru stanu technicznego pojazdu z uwagi na jego ponadnormatywny przebieg. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 8 marca 2001 r zmieniające rozporządzenie w sprawie klasyfikacji odpadów (Dz.U. Nr 17, poz.204) dotyczy pojazdów wycofanych z eksploatacji - niezarejstrowanych lub niezdolnych do ruchu. Z akt sprawy wynika , że pojazd sprowadzony przez skarżącego był zdolny do ruchu w momencie dokonania zgłoszenia celnego , zatem wskazane przepisy nie mają zastosowania w rozpatrywanej sprawie.

W rozpatrywanej sprawie przedmiotem zaskarżenia - oprócz wartości celnej towaru - jest kwota stanowiąca różnicę między zadeklarowaną kwotą podatku akcyzowego i podatku VAT , a kwotą tych podatków obliczoną w decyzji przez organ celny I instancji od ustalonej w trybie art.29 Kodeksu celnego wartości celnej przedmiotowego samochodu. Strona skarżąca jako wartość przedmiotu sporu podała sporną kwotę dotyczącą podatku akcyzowego , a należało uwzględnić również podwyższoną kwotę podatku VAT .

Uznając , że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego i proceduralnego w zakresie wyżej opisanym , Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt.l a i c oraz pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - orzekł jak w sentencji. Zgodnie z art.152 w/w ustawy zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art.200 w/w ustawy.