Wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 157/04
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku
Data orzeczenia: 2004-08-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 40
journal: Dz.U. 2001 nr 75 poz 802
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz, Sędziowie sędzia NSA Józef Orzel,, asesor WSA Wojciech Stachurski (spr.), Protokolant Urszula Zajko, po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami O. – J. O. i wspólnicy – Spółka Jawna na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie wymiaru należności celnych, opłaty manipulacyjnej dodatkowej, podatku od towarów i usług oraz podatku akcyzowego. oddala skargę


UZASADNIENIE

Agencja Celna "T" działająca jako przedstawiciel bezpośredni Przedsiębiorstwa Obrotu Paliwami "O" J. O. i Wspólnicy Spółka Jawna w S., złożyła w dniu [...].02.2004 r. wniosek o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci [...] kg oleju napędowego do silników o zawartości siarki 0,0046 %, według zgłoszenia celnego [...]. Towar ten przywieziony został z zagranicy w 9 wagonach kolejowych. W dniu [...].02.2004 r. dokonano ważenia wagonów wraz z towarem, stwierdzając łączną masę brutto [...] kg. W tym samym dniu po przyjęciu zabezpieczenia majątkowego towar ten został zwolniony w celu użycia zgodnie z wnioskowaną procedurą celną. Po dokonaniu rozładunku towaru w dniu [...].02.2004 r. dokonano przeważenia pustych wagonów, w wyniku czego ustalono wagę wagonów próżnych w wysokości [...] kg. Na podstawie wyników pierwszego ważenia (cystern z olejem) oraz drugiego ważenia (cystern próżnych) ustalono, iż w sześciu cysternach była nadwyżka, a w trzech niedobór towaru. Łączna masa netto towaru wyniosła [...] kg

i była ona wyższa od zadeklarowanej w zgłoszeniu celnym o [...] kg. W następstwie powyższego w dniu [...].03.2004 r. Naczelnik Urzędu Celnego w B. wydał wobec Przedsiębiorstwa "O" decyzję Nr [...], w której uznał, że w odniesieniu do stwierdzonej nadwyżki towaru powstał z mocy prawa dług celny w przywozie. Kwotę długu celnego w związku z 0% stawką cła określono w wysokości [...] zł. W wydanej decyzji Naczelnik Urzędu Celnego w B. określił także w odniesieniu do ujawnionej nadwyżki sprowadzonego towaru podatek akcyzowy w wysokości [...] zł oraz podatek od towarów i usług w wysokości [...] zł, a ponadto wymierzył opłatę manipulacyjną dodatkową w wysokości [...] zł.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji argumentował, iż przedstawiciel Agencji Celnej "T" uczestniczył zarówno w ważeniu cystern pełnych, jak i cystern próżnych, zapoznał się z treścią protokołu stwierdzenia rozbieżności pomiędzy zawartością przesyłki a treścią zgłoszenia celnego lub uszkodzenia opakowań towarów i nie wniósł żadnych uwag. Ważenie cystern zostało dokonane na wadze firmy S. Polska, zainstalowanej na torze BŻD stacji PKP w S. Waga o znaku fabrycznym DGW-B i numerze fabrycznym 50470/lD/4 posiada świadectwo legalizacji Obwodowego Urzędu Miar w B. Z typu charakterystyki wagi oraz z informacji podanych przez producenta w instrukcji obsługi wynika, że można na niej ważyć wagony statycznie i dynamicznie. Z informacji nadesłanych przez PKP CARGO S.A. Zakład Przewozów Towarowych i Przeładunkowych w M. Sekcja Przewozów i Ekspedycji w S., zawartych w piśmie Nr [...] z dnia [...].07.2003r. wynika, że na stacji PKP wprowadzono zasadę, że wszystkie wagony szerokotorowe są ważone w sposób statyczny bez względu na rodzaj przesyłki i status wagonu.

Ważenie każdego wagonu przeprowadza się w dwóch cyklach. Cykl pierwszy to ważenie wagonu brutto, a cykl drugi to tarowanie, czyli ważnie tego samego wagonu po rozładunku. Waga netto przesyłki jest obliczana jako różnica wyników ważeń cyklu pierwszego i drugiego. Organ podkreślił, iż w niniejszej sprawie ważenie zostało dokonane zgodnie z instrukcją ważenia oraz obowiązującymi w tym zakresie przepisami metrologicznymi. Według organu każde, nawet najmniejsze uchybienie przewidzianej instrukcją procedurze ważenia powoduje, że ważenia w ogóle nie da się przeprowadzić. Według opinii producenta wagi Spółki z o.o. S. Polska, zawartej w piśmie z dnia [...].06.2003 r. skierowanym do PKP Cargo S.A. Zakład Przewozów Towarowych w B., ważenie jest poprawne wówczas, gdy system wagowy dokona rozpoznania tzw. stanu uspokojenia, czyli równowagi. Bez uzyskania tego stanu nie możliwy jest wydruk wartości ważonej. Biorąc pod uwagę fakt, że z ważenia poszczególnych cystern w niniejszej sprawie zarówno pełnych jak i próżnych sporządzono kwity wagowe organ stwierdził, że proces ważenia przebiegał prawidłowo.

Naczelnik Urzędu Celnego w B. podkreślił również, iż pismem z dnia [...].06.2003 r. zwracano się do Obwodowego Urzędu Miar w B. z prośbą o wyjaśnienie kwestii dopuszczalnych granicznych błędów ważenia na wadze kolejowej firmy S. Polska, czy należy je uwzględniać każdorazowo przy ważeniu, oraz czy wynik ważenia na kwicie wagowym jest wiążący. Z odpowiedzi uzyskanej w piśmie z dnia [...].07.2003 r. wynika, że do rozliczeń miarodajne są zawsze nominalne wskazania wag, bez uwzględniania błędów granicznych.

Powyższa decyzja utrzymana została w mocy decyzją Dyrektora Izby Celnej

w B. z dnia [...].05.2004 r. Nr [...]. Organ odwoławczy w całości podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, iż do rozliczeń ilości towaru stosuje się nominalne wskazania wagi. W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że zgodnie z art. 40 Kodeksu celnego, po przedstawieniu towarów, a przed nadaniem tym towarom właściwego przeznaczenia celnego, mogą one za zgodą organu celnego zostać zbadane. Zdaniem organu odwoławczego przed dokonaniem zgłoszenia celnego przedstawiciel Agencji Celnej "T" mógł skorzystać z uprawnienia zbadania towaru w celu ustalenia faktycznej masy netto towaru, a następnie złożyć prawidłowe zgłoszenie celne.

Na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. pełnomocnik Przedsiębiorstwa "O" złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, w której wniósł o uchylenie decyzji w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił obrazę przepisów postępowania, mającą istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art.121 § 1, art.122, art.187 § 1, art.191 oraz art.197 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Według skarżącego organ celny nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy oraz przekroczył granice swobodnej oceny dowodów, co skutkowało przyjęciem, że w sprawie wystąpiła nadwyżka towaru importowanego w stosunku do ilości wykazanej w zgłoszeniu celnym. W konsekwencji organ uznał, że na polski obszar celny wprowadzono towar z naruszeniem art.35 §2, art.37, art.39 i art.180 §2 ustawy z dnia 09.01.1997 r. - Kodeks celny (Dz.U z 2001 r. Nr 75, poz.802 ze zm.).

Zdaniem skarżącego organ celny nie wykazał istnienia nadwyżki [...] kg oleju napędowego wprowadzonego na polski obszar celny. Dokonując ważenia importowanego towaru organ nie uwzględnił faktu, iż urządzenia służące do ważenia posiadają określony, dopuszczalny wskaźnik błędu, który nie może być pominięty podczas ustalania masy towaru. W sytuacji, gdy ustalona nadwyżka lub niedobór mieszczą się w określonych przez producenta granicach błędu mierniczego niedopuszczalne jest przerzucanie skutków niedoskonałości urządzeń na importera. Zgodnie z art.122 Ordynacji podatkowej organ ten zobowiązany był podjąć w toku postępowania wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. W szczególności, jeżeli w sprawie wymagane były wiadomości specjalne dotyczące dokładności urządzeń mierniczych, organ celny powinien powołać biegłego w trybie art. 197 Ordynacji podatkowej. Z obowiązku tego nie zwalniało organu celnego pismo Obwodowego Urzędu Miar z dnia [...].07.2003 r.

Nr [...], a także fakt, iż przedstawiciel celny nie skorzystał z uprawnienia jakie daje mu art. 40 Kodeksu celnego i nie złożył wniosku o powtórne ważenie towaru. Zdaniem skarżącego organ II instancji pomija fakt, iż uzyskanie wyjaśnień od Obwodowego Urzędu Miar nie miało miejsca w toku przedmiotowego postępowania. W postępowaniu tym organ celny nie występował o opinię tego Urzędu w trybie przewidzianym prawem - art. 197 Ordynacji podatkowej.

Według pełnomocnika strony skarżącej Obwodowy Urząd Miar w B. stwierdził w przywoływanym piśmie z dnia [...].07.2003 r., że błędy graniczne wag są to błędy dopuszczalne przy ponownej legalizacji, ale również dopuszczalne w trakcie użytkowania wag. Bezpodstawne było więc przyjęcie, że wskazania danego przyrządu nie mogą odbiegać od rzeczywistości w granicach dopuszczalnych błędów. Wykazana przez organ celny nadwyżka mieści się w granicach tolerancji wagi "+/-" całkowitej dostarczonej partii towaru. Zgodnie z obowiązującą w dacie ważenia instrukcją Prezesa Głównego Urzędu Miar dla wag klasy takiej, jak zastosowana dopuszczalna tolerancja błędu ważenia wynosiła 0,2 %, lecz nie mniej niż 0,07 %. Przyjmując za podstawę łączne wyniki ważenia wagonów, dopuszczalny błąd mieści się między wartościami granicznymi. Organ celny pominął ten fakt zakładając

z góry, iż nie jest on zobowiązany do uwzględnienia różnicy wagi mieszczącej się

w przedziale błędu granicznego. W niniejszej sprawie nie miało zatem miejsca nielegalne wprowadzenie towaru na polski obszar celny, o którym mowa wart. 9 § 1 Kodeksu celnego. Nie naruszono także innych przepisów Kodeksu celnego, tj. art. 35 § 2, art. 36, art. 37, art. 39 i art. 180 § 2. Względy racjonalne przemawiają za tym, aby organ celny nie kwestionował poprawności zgłoszenia wtedy, gdy przy imporcie kilkuset ton towarów ponowne ważenie wykaże nadwyżkę lub niedobór w wysokości mieszczącej się w granicach błędu mierniczego. W innym przypadku importer nigdy nie mógłby być pewien, czy jego zgłoszenie jest dokładne.

Skarżący podniósł także, iż na wyniki uzyskanych ważeń wpływ mogły mieć warunki atmosferyczne towarzyszące procesowi ważenia wagonów cystern pełnych oraz wagonów cystern pustych. Na ustalone przez organ celny wyniki ważenia mógł mieć wpływ stopień zaśnieżenia wagi oraz wagonów w dniu ważenia. Różnica, która zaistniała po przeważeniu wagonów przez organ celny mogła bowiem zważywszy, że przy 9 wagonach wynosiła

[...] kg, wynikać właśnie ze wskazanych okoliczności. Zatem organ celny w ramach prowadzonego postępowania powinien był podjąć wszelkie niezbędne czynności celem wyjaśnienia wszystkich zasygnalizowanych okoliczności.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej w B. wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga jest niezasadna.

Powstały w niniejszej sprawie spór sprowadza się do stwierdzania, czy organy celne powinny, tak jak to podnosi strona skarżąca, uwzględnić dopuszczalne błędy graniczne wagi użytej do ważenia sprowadzonego na polski obszar celny oleju napędowego, czy też powinny przyjąć nominalne wskazania wagi. W ocenie Sądu stanowisko organów celnych, iż podstawą ustaleń w tej sprawie powinny być nominalne wskazania wagi jest w pełni uzasadnione

i zasługuje na akceptację. Z treści cytowanego przez obie strony pisma Obwodowego Urzędu Miar w B. z dnia [...].07.2003 r. Nr [...] wynika jednoznacznie, iż graniczne błędy dopuszczalne wagi (np. plus minus 100 kg, przy obciążeniu wagi w zakresie od 25.000 kg do 100.000 kg - ważenie statyczne) są błędami dopuszczalnymi przy ponownej legalizacji oraz w trakcie użytkowania wagi (są to tzw. błędy obiegowe graniczne). W powyższym piśmie stwierdzono jednocześnie, iż granice błędów obiegowych zostały ustalone wyłącznie w celu określenia kryteriów (wskaźników) liczbowych, za pomocą których ocenia się dokładność przyrządu pomiarowego, np. wagi stosowanej w obrocie publicznym do rozliczeń. Stanowią one dla pracowników administracji miar i innych organów kontroli oraz dla użytkowników przyrządów pomiarowych podstawę do oceny podczas ekspertyzy, czy dana waga jest przyrządem dokładnym. Z dalszej części tego pisma jednoznacznie też wynika, iż wartość dozwolonych przepisami granicznych błędów obiegowych nie może być wykorzystywana do żadnych innych celów, a w szczególności nie może być stosowana do określenia jakichkolwiek poprawek do nominalnych wskazań wag lub innych przyrządów pomiarowych. Do rozliczeń miarodajne są zawsze nominalne wskazania wag.

Wyjaśnienia te nie pozostawiają wątpliwości, że błędy graniczne wagi służą wyłącznie do oceny, czy dana waga odpowiada stawianym jej wymogom dokładności. O tym, czy waga spełnia stawiane wymogi i przez to, czy może być używana do rozliczeń, zaświadcza dokument legalizacji wagi. Waga użyta w niniejszej sprawie posiada świadectwo legalizacji wydane przez Naczelnika Obwodowego Urzędu Miar w B., ważne do 31.12.2005 r. Według producenta tej wagi, wynik ważenia może być wydrukowany tylko wówczas, gdy proces ważenia przeprowadzony został prawidłowo - system wagowy dokona rozpoznania tzw. stanu uspokojenia (równowagi). W sprawie tej zarówno przy ważeniu wagonów pełnych, jak i próżnych dokonano wydruku tzw. kwitów wagowych. Nie zasługuje więc na uwzględnienie zarzut skarżącego, iż organ celny winien powołać biegłego do ustalenia rzeczywistej wagi sprowadzonego towaru. Waga ta została ustalona za pomocą urządzenia posiadającego wymaganą legalizację, a według wyjaśnień Obwodowego Urzędu Miar w B. wynik ważenia - jako nominale wskazanie wagi - odczytany został prawidłowo. Jeśli więc użyta waga posiadała aktualne świadectwo legalizacji i prawidłowy był również proces samego ważenia, to jego wyniki są w tej sprawie wiążące. W ocenie Sądu prawidłowości wydanych przez organy celne decyzji nie zmienia fakt, iż wyjaśnienia Obwodowego Urzędu Miar w B. z dnia [...].07.2003 r. pochodzą sprzed okresu prowadzonego postępowania administracyjnego. Wyjaśnienia te dotyczą zasad dokonywania odczytów z urządzenia pomiarowego, a przez to mają charakter uniwersalny. Bezzasadnym byłoby, gdyby organ celny przy każdym ważeniu występował do Obwodowego Urzędu Miar z zapytaniem, jak odczytywać wyniki tego ważenia.

Podstawą uchylenia zaskarżonych decyzji nie mogą być również zawarte w skardze przypuszczenia, iż na wyniki uzyskanych ważeń wpływ mogły mieć warunki atmosferyczne, czyli stopień zaśnieżenia wagi oraz wagonów w dniu ważenia. Słusznie organy celne podkreśliły, że ważenie wagonów pełnych i próżnych odbyło się w obecności wagowego PKP, funkcjonariusza celnego oraz przedstawiciela agencji celnej reprezentującej Przedsiębiorstwo "O". Podpisane przez te osoby kwity wagowe, a także protokoły stwierdzenia rozbieżności pomiędzy zawartością przesyłki, a treścią zgłoszenia celnego nie zawierają uwag dotyczących zaistniałych różnic wag. W tym stanie nie można postawić organom celnym zarzutu nie wyjaśnienia wszystkich "sygnalizowanych okoliczności".

Nie tylko przy ważeniu cystern, ale również w trakcie postępowania przed organami celnymi obu instancji okoliczności tych strona nie sygnalizowała.

Trafnie też organy celne odniosły się do zarzutu skarżącego o braku pewności importera, co do dokładności zgłoszenia celnego. Ustawa z dnia 09.01.1997 r. - Kodeks celny (Dz.U. z 2001 r. Nr 75, poz.802 ze zm.) w art.40 przewiduje możliwość złożenia przez importera wniosku o zbadanie towaru, celem dokonania prawidłowego zgłoszenia celnego. Wykorzystanie tego prawa przez przedstawiciela skarżącego gwarantowałoby importerowi dokonanie zgłoszenia celnego z określeniem rzeczywistych wielkości towaru. Agencja zawodowo na co dzień zajmująca się procedurami zgłoszeń celnych, powinna przewidywać (brać pod uwagę) możliwość występowania różnic pomiędzy wartościami rzeczywistymi,

a wynikającymi z posiadanych dokumentów. Pogląd taki wyraził już wcześniej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w wyroku z dnia 26.03.2004 r., sygn. akt

SA/Bk 1601/03 (niepublikowany).

W tym stanie rzeczy nie można uznać za słuszne zarzuty naruszenia przez organy celne przywołanych w skardze przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze, na mocy

art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), skargę należało oddalić.