Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 542/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2007-03-29 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 48
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Alicja Plucińska - Filipowicz ( spr. ) Sędzia NSA Barbara Skrzycka – Pilch Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. Ż. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 22 grudnia 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 777/03 w sprawie ze skargi D. i M. O. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. oddala skargę kasacyjną, 2. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz D. i M. O.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 22 grudnia 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 777/03 po rozpoznaniu skargi D. i M. O. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] kwietnia 2003 r. uchylającą decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2003 r. nakazującą L. Ż. na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane /Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm./ rozbiórkę betonowego oczka wodnego wybudowanego samowolnie na działce nr 149 we W. przy ul. P. i umarzającą postępowanie organu pierwszej instancji - uchylił zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu powyższego wyroku podano, że organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji ustalił fakt wybudowania przedmiotowego oczka wodnego przez L. Ż. w październiku 2001 roku bez wymaganego pozwolenia na budowę, co stanowiło podstawę do wydania nakazu rozbiórki stosownie do art. 48 Prawa budowlanego. Podczas kontroli przeprowadzonej przez organ stwierdzono, że oczko to zostało zasypane a nie rozebrane.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu odwołania inwestorki uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie stwierdzając, że nie wystąpiła przesłanka do wydania nakazu rozbiórki, bowiem inwestor oczko wodne wykonał po dokonaniu zgłoszenia zamiaru budowy do Burmistrza Miasta W. w dniu 2 lipca 2002 r. Obowiązkiem organu nadzoru budowlanego pierwszej instancji należało sprawdzenie podawanych przez stronę informacji. Organ ten nie dokonał także dokładnego sprawdzenia okoliczności dotyczących zlikwidowania obiektu, bowiem oględziny przeprowadzono jedynie "z zewnątrz" stwierdzając zasypanie oczka wodnego zrealizowanego w 2001 roku, a nie jego rozebranie.

Skargę do sądu administracyjnego wnieśli D. i M. O. podkreślając, że działania inwestora miały charakter pozorny, zmierzający do zalegalizowania dokonanej samowoli budowlanej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uwzględnił skargę uchylając zaskarżoną decyzję wskazując w obszernym uzasadnieniu wyroku, że nie było podstaw do orzeczenia przez organ odwoławczy o uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji i umorzeniu postępowania przed tym organem. Postępowanie administracyjne w ocenie Sądu I instancji zostało w sprawie przeprowadzone niewątpliwie nieprawidłowo, bez wyjaśnienia wszystkich, niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, zwracając w szczególności uwagę na to, że bez zakończenia sprawy o rozbiórkę oczka wodnego niedopuszczalne było zgłoszenie zamiaru budowy takiego obiektu na tej samej działce i w tym samym miejscu.

Skargę kasacyjną wniosła L. Ż. reprezentowana przez adwokata A. T. zarzucając:

1/ naruszenie przepisów postępowania - art. 145 ( 4 w zw. z art. 145 ( 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa", poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji bez wskazania przepisów jakie naruszył organ odwoławczy, co mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy,

2/ błędną wykładnię przepisów postępowania administracyjnego a w szczególności art. 7, art. 77 ( 1 i art. 80 kpa, mogące mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

3/ niezastosowanie art. 16 ( 1 ( 1 kpa poprzez przyjęcie, że organ II instancji nie był związany ostateczną decyzją Wojewody Pomorskiego z dnia 18 września 2002 r., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzi się, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest mało precyzyjne i przez to wymaga czynienia domniemań, co Sąd miał na myśli uznając, że nie zachodziły podstawy do umorzenia postępowania w sprawie wydania nakazu rozbiórki, poza tym Sąd nie uwzględnił poprzez błędną wykładnię przepisów Kpa, iż ciężar dowodu spoczywa na organie orzekającym w sprawie /art. 77 ( 1 kpa/, zaś wadliwe przeprowadzenie dowodu przez organ I instancji nie może obciążać strony. Dokonanie zgłoszenia obiektu i istnienie w tym przedmiocie ostatecznej decyzji /decyzja o sprzeciwie została uchylona ostateczną decyzją organu wojewódzkiego z dnia 18 września 2002 r./ "nakłada na organ prowadzący postępowanie w przedmiocie samowoli budowlanej obowiązek udowodnienia okoliczności, iż obiekt powstał przed zgłoszeniem zamiaru jego wybudowania". Stwierdzenie Sądu, iż "zawisłość postępowania w sprawie stwierdzonej wcześniej samowoli budowlanej powodowała niedopuszczalność zgłoszenia zamiaru budowy oczka wodnego na tej samej działce i w tym samym miejscu" prowadzi do podważenia zasady trwałości decyzji administracyjnej, bowiem decyzja uchylająca sprzeciw jest decyzją ostateczną, została poddana kontroli sądowej i wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalający skargę na tę decyzję jest prawomocny. Odpowiedź na skargę kasacyjną wnieśli D. i M. O. wnosząc o oddalenie tej skargi i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.

Stosownie do art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa", skarga kasacyjna może być oparta na następujących podstawach:

1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie /art. 174 pkt 1/,

2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy /art. 174 pkt 2/.

Przepis art. 175 ( 1 ppsa wymaga, aby skarga kasacyjna była sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniami wynikającymi z ( 2 i 3. W myśl art. 176 ppsa skarga kasacyjna powinna m. in. czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.

Wprowadzenie tzw. przymusu adwokackiego /radcowskiego/ a więc nałożenie obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez określonych ustawowo profesjonalistów powoduje, iż skarga ta powinna być odpowiednio, w profesjonalny sposób sformułowana. W zależności od braków skargi kasacyjnej, skarga kasacyjna nie odpowiadająca ustawowym wymaganiom, podlega oddaleniu a nawet odrzuceniu w razie uznania jej niedopuszczalności ze względów formalnych.

W niniejszej sprawie wskazuje się, iż podstawą skargi kasacyjnej jest:

1/ naruszenie przepisów postępowania - art. 145 ( 4 w zw. z art. 145 ( 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, zwanej dalej "ppsa", poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji bez wskazania przepisów jakie naruszył organ odwoławczy, co mogło mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy,

2/ błędna wykładnia przepisów postępowania administracyjnego a w szczególności art. 7, art. 77 ( 1 i art. 80 kpa, mogąca mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy,

3/ niezastosowanie art. 16 ( 1 kpa poprzez przyjęcie, że organ II instancji nie był związany ostateczną decyzją Wojewody Pomorskiego z dnia 18 września 2002 r., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Tak sprecyzowane zarzuty łącznie z treścią uzasadnienia skargi kasacyjnej świadczą o tym, że strona wnosząca tę skargę jest przekonana, że Sąd I instancji wadliwie orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji umarzającej postępowanie organu administracji publicznej w przedmiocie nakazu rozbiórki spornego oczka wodnego zwłaszcza wobec tego, że toczyło się również postępowanie dotyczące zgłoszenia budowy oczka wodnego, które zakończyło się wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 września 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 2501/03. Takie stanowisko strony nie jest jednak usprawiedliwione, skoro w uzasadnieniu tego wyroku akceptującego stanowisko organu odwoławczego w kwestii uchylenia decyzji o sprzeciwie co do zgłoszenia budowy nowego oczka wodnego i umorzenia postępowania przed organem pierwszej instancji, jednoznacznie wskazano, iż rozstrzygnięcie w tej sprawie nie stoi na przeszkodzie prowadzeniu postępowania na podstawie art. 48 Prawa budowlanego /czyli w przedmiocie rozbiórki/ w odniesieniu do obiektu oczka wodnego zrealizowanego wcześniej /przed zgłoszeniem budowy/. W tej sytuacji całkowicie słusznie Sąd I instancji w niniejszej sprawie przyjął, że nie zaistniały warunki do umorzenia przez organ odwoławczy zaskarżoną decyzją postępowania administracyjnego w przedmiocie rozbiórki oczka wodnego zrealizowanego w warunkach samowoli budowlanej, brak bowiem podstaw do uznania bezprzedmiotowości tego postępowania w rozumieniu art. 105 ( 1 kpa. Postępowanie powinno być prowadzone aż do całkowitego wyjaśnienia sprawy z zachowaniem art. 7, 77 ( 1 i 80 kpa. Zaskarżony wyrok nie narusza też art. 16 ( 1 kpa, gdyż jak to już podano wyżej, w cytowanym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 2005 r. w sprawie sprzeciwu co do zgłoszenia budowy oczka wodnego, wyraźnie Sąd opowiedział się za kontynuacją postępowania w przedmiocie rozbiórki tego obiektu pobudowanego przed dokonaniem zgłoszenia.

Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku z mocy art. 184 ppsa. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego na rzecz D. i M. O. mając na uwadze szczególny charakter sprawy, na mocy art. 204 pkt 2 w związku z art. 207 ( 2 ppsa.