Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 654/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2012-07-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6559
Hasła tematyczne: Finanse publiczne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: par. 4 pkt  1 lit. f,
journal: Dz.U. 2008 nr 139 poz 883
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty  pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata  2007-2013.
article: art. 22  ust. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 64 poz 427
law: Ustawa z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju  Obszarów Wiejskich

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Joanna Zabłocka, Sędzia WSA - Michał Sowiński (spr.), Protokolant - st. sekr. sąd. Agnieszka Małyszko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2012 r. sprawy ze skargi A. M. na rozstrzygnięcie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych; oddala skargę.


UZASADNIENIE

Przedmiotem skargi z dnia [...] lutego 2012 r. (data nadania) wniesionej przez A.M., dalej "skarżąca" jest rozstrzygnięcie zawarte w piśmie Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] listopada 2011 r. znak [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw".

Zaskarżone pismo zostało wydane w następującym stanie faktycznym

Dnia [...] lipca 2010r. skarżąca złożyła w M. Oddziale Regionalnym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania 312 "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich 2007-2013, który uzupełniła o dodatkową dokumentację w dniu [...] grudnia 2010 r. Pismem z dnia [...] grudnia 2010 r., a następnie z dnia [...] czerwca 2011 r. organ wezwał skarżącą do złożenia wyjaśnień/ uzupełnień. Skarżąca w dniach [...] lutego 2011 r., [...] lipca 2011 r., [...] października 2011 r. składała pisma wyjaśniające wraz z załącznikami, dodatkowe dokumenty oraz kopię dowodu osobistego.

Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. znak [...] poinformowano skarżącą o odmowie przyznania pomocy finansowej. W uzasadnieniu pisma wskazano, że skarżąca nie spełniła warunków określonych w § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007- 2013 (Dz. U. Nr 139, poz. 883, z późn. zm.). Z przepisu tego wynika, że jednym z podstawowych warunków przyznania pomocy w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" PROW 2007-2013 jest spełnienie przez wnioskodawcę kryterium posiadania miejsca zamieszkania w miejscowości posiadającej nie więcej niż 5 tys. mieszkańców. Organ zwrócił uwagę, że miejsce zamieszkania nie jest tożsame z miejscem (adresem) zameldowania. Organ stwierdził, że na podstawie przekazanych wyjaśnień w toku postępowania o przyznanie pomocy, skarżąca nie uprawdopodobniła, iż zamieszkuje w miejscowości G., ponieważ złożyła wyłącznie potwierdzenie zameldowania na pobyt czasowy, które informuje o dokonaniu czynności zameldowania czasowego, ale nie potwierdza faktu zamieszkania pod wskazanym adresem. Skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów potwierdzających, że faktycznie zamieszkuje pod adresem w G. Również przedłożona umowa bezpłatnego użyczenia lokalu nie potwierdza zamieszkania skarżącej pod wskazanym adresem. Dla przyjęcia zamieszkania danej osoby w określonej miejscowości, na podstawie art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z późn. zm.); dalej: "k.c.", konieczne jest ustalenie występowania łącznie dwóch przesłanek, a mianowicie przebywanie i zamiar stałego pobytu. Organ wskazał przesłanki świadczące za tym, iż skarżąca nie zamieszkuje w miejscowości G. Adres korespondencyjny jest niezmiennie adresem k., a skarżąca nie wskazała pełnomocnika, ani osoby uprawnionej do kontaktu w sprawie złożonego wniosku. Ponadto adres zameldowania na pobyt czasowy został zmieniony dwa dni przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy. Skarżąca składając wniosek o przyznanie pomocy w części VII "Oświadczenie wnioskodawcy" potwierdziła, iż zna zasady przyznania pomocy określone w przepisach rozporządzenia oraz w Instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie pomocy w związku z realizacją operacji w ramach działania Modernizacja gospodarstw rolnych objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Pomimo złożonego oświadczenia, zapisów Instrukcji (...) oraz wezwań do uprawdopodobnienia miejsca zamieszkania, skarżąca nie złożyła żadnych dokumentów czy też wyjaśnień potwierdzających, iż w miejscowości G. koncentruje się jej centrum życiowe i przejawia aktywność rodzinna czy też zawodowa. Jednocześnie fakt, iż w miejscowości G. skarżąca chce założyć ośrodek swoich majątkowych interesów nie przesądza o zamieszkiwaniu w tej miejscowości. Mając na uwadze powyższe, organ stwierdził, iż zameldowanie na pobyt czasowy w miejscowości G. dwa dni przed złożeniem wniosku o przyznanie pomocy oraz brak udowodnienia ze strony skarżącej, że miejscowość ta jest miejscem jej faktycznego zamieszkania, daje uzasadnione podstawy do stwierdzenia, iż skarżąca nie spełnia wymogu wynikającego z § 4 pkt 1 lit. g rozporządzenia MRiRW, jak również, że zostały stworzone sztuczne warunki w celu uzyskania pomocy finansowej na operację objętą złożonym wnioskiem o przyznanie pomocy.

Skarżąca pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. (data wpływu do kancelarii OR) wezwała Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do usunięcia naruszenia prawa.

Prezes ARiMR pismem z dnia z dnia [...] stycznia 2011r. nr [...] znak [...] poinformował skarżącą o negatywnym wyniku rozpatrzenia wezwania do usunięcia prawa stwierdzając, iż nie doszło do naruszenia prawa przez Agencję w przedmiotowej sprawie.

W skardze z dnia [...] lutego 2012 r. na pismo Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z [...] listopada 2011 r. skarżąca wniosła o uchylenie odmowy przyznania pomocy, uznanie uprawnienia do przyznania pomocy zgodnie ze złożonym wnioskiem oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie przepisów:

- art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427, z późn. zm.) w związku z § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 17 lipca 2008 roku w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, poprzez błędne uznanie, iż miejsce zameldowania na okres czasowy A. M., nie jest jej miejscem zamieszkania, podczas gdy rzetelne ustalenie okoliczności faktycznych prowadzi do stwierdzenia, iż miejsce zamieszkania A. M. jest tożsame z miejscem zameldowania na pobyt czasowy, tj. gmina wiejska G., P. [...] (kod pocztowy: [...]),

- art. 22 ust. 2 w związku z art. 21 ust. 2 pkt 1) i 2) ustawy z dnia 7 marca 2007 roku o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w związku z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.); dalej: "k.p.a.", art. 8 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez wydanie przedwczesnego rozstrzygnięcia w oparciu o niepełny materiał dowodowy, z pominięciem dokonania wszelkich niezbędnych czynności w celu rzetelnego wyjaśnienia stanu faktycznego, nie uwzględniając przy tym słusznego interesu obywatela oraz interesu społecznego, prowadząc postępowanie w sposób podważający zaufanie do władzy publicznej, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy.

W odpowiedzi na skargę Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w całości podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonym piśmie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.

Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.); dalej: "p.p.s.a.", Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając skargę sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem i to na dzień wydania decyzji. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną nad wykonywaniem administracji publicznej.

W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie.

W powyższym kontekście stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w ocenie Sądu zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, wydanego w trybie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich stanowi § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013. Zgodnie z treścią § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia o pomoc może ubiegać się osoba fizyczna, która w przypadku podmiotów innych niż podmioty podejmujące lub wykonujące działalność gospodarczą obejmującą świadczenie usług dla gospodarstw rolnych lub leśnictwa, ma miejsce zamieszkania w miejscowości należącej do gminy wiejskiej lub miejsko-wiejskiej, z wyłączeniem miast liczących powyżej 5 tys. mieszkańców, lub miejskiej, z wyłączeniem miejscowości liczących powyżej 5 tysięcy mieszkańców.

Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest, zgodnie z art. 25 k.c., miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Na prawną konstrukcję miejsca zamieszkania składają się dwa elementy: przebywanie w sensie fizycznym w określonej miejscowości (corpus) oraz wola, zamiar stałego pobytu (animus). Oba te elementy muszą występować łącznie. Animus musi być wystarczająco uzewnętrzniony w postaci określonych zachowań psychofizycznych oraz czynności prawnych (administracyjnych, pracowniczych, cywilnoprawnych, rodzinnoprawnych). Zamiar stałego pobytu musi być określony na podstawie obiektywnych, możliwych do stwierdzenia okoliczności. Przy ustalaniu zamiaru nie można poprzestawać tylko na oświadczeniach zainteresowanej osoby. O powzięciu zamiaru stałego pobytu świadczą okoliczności, na podstawie których uzasadnione jest ustalenie, że w danej miejscowości koncentruje się w danym czasie centrum życiowe osoby fizycznej, przejawiającej tam aktywność rodzinną i zawodową (v.: K. Piasecki: komentarz Zakamycze 2003, Komentarz do art. 25 kodeksu cywilnego, (w:) K. Piasecki, Kodeks cywilny. Księga pierwsza. Część ogólna. Komentarz, Zakamycze, 2003.).

W ocenie składu orzekającego, organ zasadnie przyjął, iż wnioskodawczyni nie przedstawiła żadnych dowodów, które potwierdzałyby, że zamieszkiwała w miejscowości P. w gminie G. w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy. W szczególności takiego dowodu nie może stanowić umowa bezpłatnego użyczenia pomieszczenia o powierzchni około 10m², skoro nie określono w niej sposobu korzystania z przedmiotu użyczenia. Skarżąca nie złożyła ponadto jednoznacznego oświadczenia, jaki jest rzeczywisty adres zamieszkania, ograniczając się w tym zakresie do wskazania zaświadczenia potwierdzającego zameldowanie na pobyt czasowy. Analiza wniosku o wpis do ewidencji producentów z [...] lipca 2010 r., w którym jako adres do korespondencji wskazano adres zameldowania na pobyt stały w K., przy jednoczesnym braku ustanowienia pełnomocnika lub osoby uprawnionej do odbioru korespondencji, również wskazuje na brak udowodnienia faktu zamieszkiwania na obszarach wiejskich. Należy przy tym zauważyć, iż stosownie do art. 21 ust. 3 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu w sprawie dotyczącej przyznania pomocy są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek: ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Organ prawidłowo przyjął zatem, iż wnioskodawczyni nie wykazała, że spełnia kryterium dostępu do pomocy określone w § 4 pkt 1 lit. f rozporządzenia z dnia 17 lipca 2008 r.

Z tych względów i na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji