Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1284/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2018-01-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Insfrastruktury i Budownictwa
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2017 poz 1369
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 162  par. 1  pkt 1
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Jolanta Dargas (spr.) WSA Anna Wesołowska Protokolant referent Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2018 r. sprawy ze skargi E. G, A. R., J. T., S. P., K. P., S. S., A. R., M. S., A. G., T. G., A. S., Z. K. i M. K. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2017r. nr [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa uchylił decyzję tego samego organu z dnia [...] października 2016r. nr [...] i jednocześnie odmówił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] dnia [...] grudnia 1997r. w części dotyczącej lokalu nr [...].

W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:

Ostateczną decyzją nr [...] z dnia [...].12.1997 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast stwierdził, że decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...] czerwca 1969 r. oraz decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 1969 r. odmawiająca ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...] w częściach określonych w aktach notarialnych dotyczących sprzedanych lokali nr [...] oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali, wydane zostały z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził ich nieważność.

W uzasadnieniu ww. decyzji wskazano, iż z uwagi na fakt, że aktami notarialnymi lokale nr [...] mieszczące się w budynku położonym w [...] przy ul. [...] wraz z udziałami w tym budynku i jego urządzeniach służących do użytku ogółu mieszkańców zostały sprzedane, jak też oddane zostały nabywcom tych lokali ułamkowe części gruntu w użytkowanie wieczyste - nastąpiły w odniesieniu do tej części nieruchomości nieodwracalne skutki prawne, bowiem nabywcy ci chronieni są rękojmią wiary publicznej ksiąg wieczystych. Powoduje to, iż w tym zakresie ograniczono się do stwierdzenia na podstawie art. 156 § 2 k.p.a. wydania decyzji z naruszeniem prawa.

W dniu 9 stycznia 2015 r. do Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju wpłynął wniosek E. G., A. G., J. T., S. P., K. P., S. S., E. R., A .R., A. R. tj. udokumentowanych następców prawnych byłych właścicieli przedmiotowej nieruchomości o stwierdzenie na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. wygaśnięcia, w części dotyczącej lokalu nr [...], decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...] grudnia 1997 r. Wnioskodawcy jako podstawę wygaśnięcia ww. decyzji wskazali jej bezprzedmiotowość w zakresie lokalu nr [...] wyodrębnionego z budynku położonego przy ul. [...] w [...], a to wobec braku ustanowienia udziału w prawie wieczystego użytkowania przypadającego na ten lokal, w związku z przejściem w wyniku spadkobrania praw do lokalu na [...].

Decyzją nr [...] z dnia [...] października 2016 r. Minister Infrastruktury i Budownictwa odmówił stwierdzenia wygaśnięcia ww. decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].12.1997 r. w części dotyczącej lokalu nr [...]. Organ pierwszej instancji uznał, iż nie można wskazywać na bezprzedmiotowość decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].12.1997 r., skoro w sytuacji wygaśnięcia decyzji ponownemu rozpatrzeniu podlegał będzie wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji dekretowych. Zdaniem organu pierwszej instancji nie została spełniona konieczna przesłanka bezprzedmiotowości decyzji i dlatego brak jest podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia, w zakresie lokalu nr [...], decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].12.1997 r. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyli: E. G., A. G., J, T,, S. P., K. P., S. S., E. R., A. R., A. R.

Ponownie rozpatrując sprawę organ ustalił, że w dacie złożenia ww. wniosku r.pr. A. S. nie był już umocowany do reprezentacji A. G. (zmarłego w dniu [...].08.2016 r.) i E. R. (zmarłej w dniu [...].07.2015 r.), bowiem udzielone pełnomocnictwa wygasły w dniu śmierci mocodawców.

W dniu 10.04.2017 r. r.pr. A. S., dołączył do akt sprawy uwierzytelnioną kopię wypisu aktu poświadczenia dziedziczenia (akt notarialny Rep. A. Nr [...]) sporządzonego w dniu [...].09.2016 r. przed notariuszem w [...] B. S., z którego wynika, że spadek po zmarłym w dniu [...].08.2016 r. A. G. nabyli wprost M. S., A. G. oraz T. G.

W dniu 12.04.2017 r. dołączono do akt sprawy uwierzytelnioną kopię wypisu aktu poświadczenia dziedziczenia (akt notarialny Rep. A. Nr [...]), sporządzonego w dniu [...].08.2015 r. przed notariuszem w [...] A. K. z którego wynika, że spadek po zmarłej w dniu [...].07.2015 r. E. R. nabył w całości R. M.

Obecnie więc następcami prawnymi byłych właścicieli nieruchomości [...] położonej przy ul. [...], ozn. nr hip. [...], są: J. T., S. S., Z. K., M. K., A. S., A. R., A. R., R. M., S. P., K. P., M. S., A. G., T. G. i E. G.

W niniejszej sprawie, w ocenie organu odwoławczego, zaskarżona decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa nr [...] z dnia [...].10.2016 r. jest wadliwa z uwagi na to, że została skierowana do podmiotów, które utraciły przymiot strony niniejszego postępowania tj. do osób zmarłych – A. G. i E. R. Skierowanie zaskarżonej decyzji do pełnomocnika ww. osób - r.pr. A. S. (działającego w sprawie również jako pełnomocnik innych osób) w sytuacji, kiedy pełnomocnictwo wygasło wskutek śmierci mocodawców, stanowi o wadliwości decyzji w tym zakresie.

W związku z powyższym zaskarżona decyzja nie może zatem pozostawać w obrocie prawnym i podlega uchyleniu. W toku postępowania korespondencja organu była odbierana przez ustanowionego w sprawie pełnomocnika wskazanych osób, r.pr. A. S., który nie powiadomił organu o ich śmierci przed wydaniem decyzji. Organ podkreślił, iż w przypadku wielości stron postępowania, oznaczenie jako strony osoby, która nie jest i nie może być stroną powoduje wadę decyzji także wówczas, gdy pozostałe strony są oznaczone prawidłowo. Na ocenę o zaistnieniu wad, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. nie ma wpływu to, czy organ wiedział o śmierci stron postępowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27.10.2011 r., sygn. akt! OSK 1876/10, LEX nr 1069629).

Przechodząc do kwestii badania decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...].10.2016 r. w jej zakresie merytorycznym, organ stwierdził, że w zaskarżonej decyzji Minister Infrastruktury i Budownictwa dokonał prawidłowej analizy przesłanek z art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w stosunku do decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].12.1997 r. W ocenie Ministra Infrastruktury i Budownictwa odmowne rozpatrzenie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia w części dotyczącej lokalu nr [...] decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].12.1997 r. było zasadne.

Minister stwierdził, iż z art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. wyprowadzić należy dwie normy prawne. Pierwsza z nich wskazuje, że organ jest zobligowany do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, jeżeli stała się ona bezprzedmiotowa, a jej wygaszenie nakazuje przepis prawa. Druga natomiast uprawnia organ do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, jeżeli stała się ona bezprzedmiotowa i leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Zarówno w pierwszej, jak i drugiej normie muszą zostać spełnione łącznie obie wskazane przesłanki, tj. bezprzedmiotowość i istnienie przepisu prawa nakazującego wygaszenie decyzji lub bezprzedmiotowość i istnienie interesu społecznego lub interesu strony. Z wykładni gramatycznej przepisu art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. wynika, że bezprzedmiotowość decyzji jest konieczną, lecz niewystarczającą przesłanką stwierdzenia jej wygaśnięcia. Organ wskazał, że przesłanką wygaśnięcia decyzji przewidzianą w przepisach szczególnych nie jest bezprzedmiotowość decyzji, lecz powstanie określonych w tych przepisach okoliczności faktycznych. W przypadku zaś, gdy kwestia wygaśnięcia decyzji nie jest uregulowana w przepisach szczególnych, stwierdzenie bezprzedmiotowości decyzji nie jest wystarczające do stwierdzenia jej wygaśnięcia, bowiem należy dodatkowo wykazać, że wymaga tego interes społeczny albo interes strony.

Odnosząc powyższe do przedmiotowej sprawy Minister wskazał, iż we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podniesiono, że decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].12.1997 r. stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie jej wygaśnięcia leży w interesie społecznym lub w interesie strony. Brak jest natomiast regulacji w tym zakresie w przepisach szczególnych. Organ zatem winien rozpatrując przedmiotową sprawę zweryfikować po pierwsze czy ww. decyzja stała się bezprzedmiotowa, po drugie, jeżeli tak, ustalić, czy stwierdzenie jej wygaśnięcia leży w interesie społecznym lub w interesie strony.

Organ podniósł, że bezprzedmiotowość decyzji wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, a to z powodu ustania bytu prawnego podmiotu, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającej wykonanie decyzji, albo zmiany w stanie prawnym, ale tylko w przypadku, gdy powoduje ona taki skutek. O bezprzedmiotowości można mówić tylko wtedy, gdy nastąpiły zmiany podmiotowe lub przedmiotowe (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30.04.2009 r., sygn. akt II OSK 659/08, LEX nr 555284; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 15.09.2015 r" sygn. akt II SA/Bd 861/15, LEX nr 1852532). Wyraźnie podkreślić jednak należy, że bezprzedmiotowość decyzji nie może co do zasady wynikać z faktu zmiany właściciela budynku (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 30.06.2015 r., sygn. akt II SA/Łd 1245/14, LEX nr 1770311).

Minister stwierdził, że dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy kluczowe jest ustalenie właściwego znaczenia pojęcia "bezprzedmiotowość". Bezprzedmiotowość wiąże się z niemożliwością wykonania decyzji administracyjnej, a zarazem ta niemożliwość musi wynikać z braku któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego. Zatem bezprzedmiotowość decyzji jest rozumiana jako ustanie prawnego bytu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na jej podstawie (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20.09.2012 r., sygn. akt II OSK 2025/12, LEX nr 1251900). W niniejszej sprawie zdaniem Ministra nie można uznać, aby na podstawie decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].12.1997 r. zmiana stanu prawnego w kwestii własności lokalu nr [...] i praw z nim związanych uniemożliwiła jej wykonanie. Nie można również zgodzić się, że decyzja ta spowodowała nawiązanie stosunku prawnego związanego z prawem własności lokalu nr [...].

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6.09.2007 r. przyjął, że: "Artykuł 162 § 1 pkt 1 k.p.a. z natury rzeczy dotyczy decyzji, które albo nie zostały jeszcze wykonane i na skutek określonych zdarzeń faktycznych wykonanie ich stało się bezprzedmiotowe (niemożliwe), albo decyzji, które są w trakcie wykonywania lub wykonane w części, ale dalsze ich wykonywanie może być uznane za bezprzedmiotowe." (zob. wyrok NSA z 6.09.2007 r., sygn. akt II OSK 1179/06, LEX nr 384309; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28.11.2013 r., sygn. akt VIII SA/Wa 645/13, LEX nr 1408054).

Mając na względzie stan faktyczny sprawy zasadne jest zdaniem Ministra stwierdzenie, że decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].12.1997 r. nie może być uznana za niewykonaną. W dacie wydania przedmiotowej decyzji Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, w sposób prawidłowy stwierdził, że decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...].06.1969 r. nr [...] oraz decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...].04.1969 r. nr [...] odmawiające ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] ozn. nr hip. [...], w częściach określonych w aktach notarialnych dotyczących sprzedanych lokali nr [...] oraz udziałów przypadających właścicielom tych lokali w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tych lokali, wydane zostały z naruszeniem prawa, a w pozostałej części stwierdził ich nieważność.

W związku z powyższym nieuzasadnione byłoby twierdzenie, iż każda decyzja ostateczna, której przedmiot lub strony postępowania (np. właściciele lokali) na przełomie lat zmieniły się, winna wygasnąć. Pogląd pełnomocnika skarżących nie uwzględnia podstawowej zasady jaką jest zasada trwałości decyzji administracyjnych. Instytucja stwierdzenia wygaśnięcia decyzji musi być interpretowana z uwzględnieniem zasady trwałości decyzji administracyjnych ostatecznych. Stosownie do art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Ustawodawca nie wymienił stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w treści art. 16 § 1 k.p.a. Orzeczenie wygaśnięcia decyzji jest o tyle szczególne, że jest rozstrzygnięciem deklaratoryjnym, stwierdzającym jedynie, że określony skutek (wygaśnięcie) już nastąpił od dnia, w którym decyzja stała się bezprzedmiotowa (zob. A. Wróbel, art. 162, w: Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego. System Informacji Prawnej LEX, 2016). Minister podkreślił, że stwierdzenie wygaśnięcia decyzji nie jest środkiem do jej weryfikacji pod kątem zgodności z prawem. Postępowanie rozpoznawcze winno doprowadzić do załatwienia sprawy, zaś weryfikacja jego wyników możliwa jest tylko w określonych trybach. Stwierdzenie wygaśnięcia decyzji administracyjnej do takich trybów z całą pewnością nie należy, nie służy ani merytorycznemu rozstrzygnięciu sprawy (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 grudnia 2009 r" sygn. akt II SA/Wa 1469/09, LEX nr 583169), ani też kontrolowaniu decyzji ostatecznej i korygowaniu jej ewentualnych wad. Decyzja wydana na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. służy jedynie usunięciu ewentualnych wątpliwości i potwierdzeniu przez organ administracji, że wskutek zaistniałych okoliczności decyzja nie pozostaje już w obrocie prawnym (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11.05.2016 r., sygn. akt II SA/Kr 278/16, LEX nr 2056528).

Organ stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie na skutek ewentualnego wygaśnięcia, w zakresie lokalu nr [...], decyzji nadzorczej Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].12.1997 r. postępowanie wróciłoby do etapu rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...].06.1969 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] nr [...] z dnia [...].04.1969 r. w części nieruchomości związanej z udziałem dotyczącym lokalu nr [...]. Tym samym nie można mówić o bezprzedmiotowości ww. decyzji, skoro w sytuacji jej wygaśnięcia ponownemu rozpatrzeniu podlegał będzie wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji dekretowych. Z powyższego wynika, iż w zasadzie charakter tej decyzji wyklucza uznanie jej za bezprzedmiotową Nie jest bowiem uzasadnione, aby decyzja stwierdzająca wygaśnięcie decyzji zastępowała np. procedurę wznowieniową, a taka sytuacja miałaby miejsce w niniejszej sprawie, gdyby na skutek wygaśnięcia w części decyzji nadzorczej Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast nr [...] z dnia [...].12.1997 r. ponownie rozpoznawany był wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej nr [...] z dnia [...].06.1969 r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] nr [...] z dnia [...].04.1969 r.

Brak jest zatem w ocenie Ministra podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia, w zakresie lokalu nr [...], decyzji Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...].12.1997 r. nr [...] z uwagi na niewystąpienie przesłanki bezprzedmiotowości. Jeżeli zatem konieczna przesłanka bezprzedmiotowości decyzji określona w art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. nie została spełniona, badanie pozostałych przesłanek, tj. interesu strony lub interesu społecznego jest nieuzasadnione.

Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli: E. G., A. R., J. T., S. P., K. P., S. S., A. R., M. S., A. G., T. G., A. S., Z. K., M. K. zarzucając jej naruszenie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. polegające na bezpodstawnym uznaniu, iż decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 1997r. w części dotyczącej lokalu nr [...] nie stała się bezprzedmiotowa, a tym samym nie została spełniona jedna z przesłanek wygaśnięcia decyzji.

Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi podniesiono, że obecnie właścicielem przedmiotowego lokalu jest [...] na skutek nabycia spadku po dawnych właścicielach na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] lipca 2013r. sygn. akt [...]. Tym samym na skutek zmiany właściciela lokalu nr [...] decyzja z dnia [...] grudnia 1997r. w części dotyczącej tego lokalu stała się bezprzedmiotowa. Brak jest obecnie przeszkód do stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia [...] czerwca 1969r. oraz decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] kwietnia 1969r. również w części dotyczącej lokalu nr [...]. Zdaniem skarżących zmiana stanu faktycznego w niniejszej sprawie spowodowała, że zasadne stało się wygaszenie skutku materialnoprawnego decyzji z dnia [...] grudnia 1997r. związanego z nieodwracalnością skutków prawnych decyzji w przedmiotowej części z uwagi na ustanowienie użytkowania wieczystego na rzecz wcześniejszych najemców lokalu nr [...], a związanego z prawem własności do przedmiotowego lokalu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów skargę należy uznać za niezasadną.

Zgodnie z treścią art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. organ administracji publicznej, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli decyzja: stała się bezprzedmiotowa, a stwierdzenie wygaśnięcia takiej decyzji nakazuje przepis prawa albo gdy leży to w interesie społecznym lub w interesie strony. Przepis ten reguluje dwie odrębne sytuacje. Po pierwsze organ pierwszej instancji stwierdza wygaśnięcie mocy prawnej decyzji, która stała się bezprzedmiotowa i czyni to z wyraźnego nakazu przepisu prawa. Po wtóre organ pierwszej instancji stwierdza wygaśnięcie mocy prawnej decyzji, która stała się bezprzedmiotowa, a czyni to z uwagi na interes społeczny lub w interesie strony. Pierwszy przepis nie zmienia istniejącego stanu prawnego, bo odsyła do przepisów szczególnych, nakazujących stwierdzenie wygaśnięcia mocy prawnej decyzji. Przepis drugi stanowi natomiast samoistną materialnoprawną podstawę do stwierdzenia wygaśnięcia mocy prawnej decyzji.

Zasadniczą przesłanką stwierdzenia wygaśnięcia decyzji na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. jest bezprzedmiotowość decyzji, która powstała po wydaniu decyzji. Pojęcie bezprzedmiotowości decyzji należy wiązać z brakiem podmiotu lub przedmiotu stosunku prawnego. Brak podmiotu stosunku administracyjnoprawnego wystąpi np. w razie śmierci strony w zakresie uprawnień lub obowiązków o charakterze osobistym, które nie przechodzą na następców prawnych, rozwiązania jednostki organizacyjnej będącej stroną (bez następstwa prawnego), jak również w razie utraty przez stronę kwalifikacji do wykonywania uprawnień. Z brakiem przedmiotu stosunku administracyjnoprawnego mamy wówczas do czynienia, gdy np. w decyzji rozstrzygnięto odnośnie do praw lub obowiązków dotyczących rzeczy, co do których w wyniku ich zniszczenia lub istotnego przekształcenia te prawa lub obowiązki nie mogą być dalej realizowane, albo wtedy, gdy strona zrezygnowała z uprawnienia. Tak więc jak słusznie stwierdził Minister bezprzedmiotowość decyzji wynika z ustania prawnego bytu elementu stosunku materialnoprawnego nawiązanego na podstawie decyzji administracyjnej, a to z powodu ustania bytu prawnego podmiotu, zniszczenia lub przekształcenia rzeczy, rezygnacji z uprawnień przez stronę, czy też na skutek zmiany stanu faktycznego uniemożliwiającego wykonanie decyzji. Żadna z takich sytuacji w niniejszej sprawie nie zachodzi. Zmiana zaś stanu faktycznego w wyniku zmiany właściciela przedmiotowego lokalu nie powoduje, że decyzja z [...] grudnia 1997r. jest bezprzedmiotowa. Sąd w składzie orzekającym podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2007r. sygn.. akt II OSK 1179/06 (powołany w zaskarżonej decyzji), że art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. z natury rzeczy dotyczy decyzji, które albo nie zostały jeszcze wykonane i na skutek określonych zdarzeń faktycznych wykonanie ich stało się bezprzedmiotowe (niemożliwe), albo decyzji, które są w trakcie wykonywania lub wykonane w części, ale dalsze ich wykonywanie może być uznane za bezprzedmiotowe.

Zatem przedmiotowa decyzja Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 1997r. stwierdzająca, że decyzja Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] czerwca 1969r. oraz decyzja Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] kwietnia 1969r. odmawiająca ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] w części określonej w akcie notarialnym dotyczącym sprzedanego lokalu nr [...] oraz udziału przypadającego właścicielom tego lokalu w części budynku i jego urządzeniach służących do wspólnego użytku ogółu mieszkańców, a także gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste nabywcom tego lokalu wydane zostały z naruszeniem prawa w związku z wystąpieniem nieodwracalnych skutków prawnych, nie stała się bezprzedmiotowa, jak zasadnie w zaskarżonej decyzji wywiódł Minister Infrastruktury i Budownictwa, a tym samym w sytuacji, gdy nie została spełniona przesłanka bezprzedmiotowości, nie ma podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia mocy decyzji ze względu ani na rację interesu społecznego, ani z uwagi, że leży to w interesie strony. Przepis art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. wymaga łącznego spełnienia hipotetycznego stanu faktycznego: bezprzedmiotowości i interesu społecznego lub interesu strony. Interes społeczny, jak i to, że leży to w interesie strony nie stanowi samoistnej podstawy do stwierdzenia wygaśnięcia mocy prawnej decyzji.

Jak zasadnie podniósł Minister na skutek stwierdzenia wygaśnięcia decyzji nadzorczej z dnia [...] grudnia 1997r. w części dotyczącej lokalu nr [...] postępowanie wróciłoby do etapu rozpoznania w tej części wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] czerwca 1969r. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] kwietnia 1969r. W tej sytuacji w związku ze zmianą właściciela przedmiotowego lokalu nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania, gdyż do rozpatrzenia pozostałby nadal wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji dekretowych w części odnoszącej się do lokalu nr [...]. Jak słusznie zaś zauważył Minister tryb określony w art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. nie jest środkiem do weryfikacji decyzji pod kątem zgodności z prawem.

Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.