Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 2087/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2017-04-11 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6351 Zezwolenie na działalność gospodarczą w turystyce, uprawnienia przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek
Hasła tematyczne: Działalność gospodarcza
Skarżony organ: Minister Sportu
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 4 ust. 1 , art. 3 pkt 2, pkt 8
journal: Dz.U. 2004 nr 223 poz 2268
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o usługach turystycznych - tekst jednolity
article: art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec Sędzia NSA Andrzej Kisielewicz Sędzia del. WSA Dorota Dąbek (spr.) Protokolant Beata Kołosowska po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2017 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej [A.] Spółki z o.o. S.K.A. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 lutego 2015 r., sygn. akt VI SA/Wa 2302/14 w sprawie ze skargi [A.] Spółki z o.o. S.K.A. w W. na decyzję Ministra Sportu i Turystyki z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonywania działalności organizatora turystyki bez wymaganego wpisu i zakazu wykonywania tej działalności 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od [A.] Spółki z o.o. S.K.A. w W. na rzecz Ministra Sportu i Turystyki 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 13 lutego 2015r., sygn. akt VI SA/Wa 2302/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (zwany dalej także: Sąd lub Sąd I instancji) oddalił skargę A. Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w W. (zwanej dalej także: Skarżąca lub Spółka) na decyzję Ministra Sportu i Turystyki z dnia [...] maja 2014r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonywania działalności organizatora turystyki bez wymaganego wpisu i zakazu wykonywania tej działalności.

Powyższy wyrok Sądu I instancji zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z dnia [...] lutego 2014r. nr [...], wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r. poz. 267 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a.) oraz art. 9 ust. 3 pkt 3 i ust. 4 w związku z art. 4 ust. 1, art. 3 pkt 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. o usługach turystycznych (Dz. U. z 2004r. nr 223, poz. 2268 z późn. zm., zwanej dalej u.u.t.) oraz art. 72 ust. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2013r. poz. 672 z późn. zm., zwanej dalej u.s.d.g.), Marszałek Województwa [...] stwierdził wykonywanie przez Spółkę działalności organizatora turystyki bez wymaganego wpisu do Rejestru Organizatorów Turystyki i Pośredników Turystycznych Województwa [...] oraz zakazał temu podmiotowi wykonywania działalności organizatora turystyki przez okres 3 lat. W uzasadnieniu decyzji Marszałek wskazał m.in., że zorganizowany przez Spółkę w okresie od 12-19 stycznia 2013r. rejs G.-B. z uwagi na obejmowanie kilku usług turystycznych (m.in. wyżywienia, opieki kapitana, szkolenia żeglarskiego, transportu autokarowego i ubezpieczenia na żaglowcu "[...]") tworzących jednolity program i objętych wspólną ceną stanowi imprezę turystyczną w rozumieniu art. 3 pkt 2 u.u.t.

W wyniku rozpatrzenia odwołania Spółki, Minister Sportu i Turystyki decyzją z dnia [...] maja 2014r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 2b w zw. z art. 9 ust. 3 pkt 3 i art. 4 ust. 1 u.u.t. oraz art. 64 ust. 1 i art. 72 ust. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. u.s.d.g., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że działalność prowadzona przez Spółkę stanowiła działalność turystyczną w rozumieniu ustawy, gdyż nie było to tylko odpłatne udostępnienie jachtu (z załogą) dla celów szkoleniowych, sportowych czy rekreacyjnych, lecz organizacja imprezy turystycznej ze wszystkimi jej elementami zawartymi w definicji ustawowej z art. 3 pkt 2 u.u.t. Ponadto, w ocenie organu II instancji, nie miało znaczenia dla sprawy, iż jacht "[...]" stanowi jacht komercyjny, a nie statek pasażerski, gdyż zgodnie z art. 3 pkt 1 u.u.t. usługą turystyczną są usługi przewodnickie, usługi hotelarskie oraz wszystkie inne usługi świadczone turystom lub odwiedzającym, w tym również rejs jachtem. Jednocześnie organ odwoławczy wskazał, że w umowie o imprezę turystyczną nie jest konieczne wskazywanie obiektu hotelarskiego, a do uznania określonego zdarzenia za usługę turystyczną może, zgodnie z art. 3 pkt 2 u.u.t., wystarczyć wykazanie, że program przewiduje zmianę miejsca pobytu. Ponadto art. 69 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011r. o bezpieczeństwie morskim (Dz. U. z 2016r. poz. 281 z późn. zm.) nie wyłącza możliwości funkcjonowania części załogi statku stanowiącej uczestników rejsu jako klientów zawierających umowę o świadczenie usług turystycznych na swoją rzecz lub innej osoby.

Organ odwoławczy uznał, że brak odniesienia się przez Marszałka do wniosku strony o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków nie stanowi znaczącego naruszenia, które miałoby wpływ na wynik prowadzonego postępowania. Rodzaj i charakter usług świadczonych przez Spółkę określał wzór umowy uczestnictwa w rejsie, co nie wymagało dodatkowego dowodu, o który wnioskowała Skarżąca.

Pismem z dnia 12 czerwca 2014r. Spółka wniosła skargę na powyższą decyzję Ministra Sportu i Turystyki, domagając się jej uchylenia oraz zarzucając naruszenie:

- art. 7 k.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i naruszenie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli oraz niepodjęcie wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy;

- art. 8 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestnika do organu prowadzącego postępowanie;

- art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący zebranego materiału dowodowego;

- art. 80 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a., poprzez przekroczenie przez organ zasady swobodnej oceny dowodów oraz nieuwzględnienie całokształtu materiału dowodowego;

- art. 4 ust. 1 u.u.t., poprzez błędne jego zastosowanie i stwierdzenie, że Skarżąca prowadzi działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych;

- art. 64 ust. 1 u.s.d.g., poprzez błędne jego zastosowanie i przyjęcie, że Skarżąca jest zobowiązana uzyskać wpis do rejestru działalności regulowanej;

- art. 72 ust. 2 u.s.d.g. poprzez błędne jego zastosowanie i przyjęcie, że Spółka jest podmiotem prowadzącym działalność regulowaną.

W odpowiedzi na skargę Minister Sportu i Turystyki wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Oddalając skargę Sąd I instancji za prawidłowe uznał stanowisko organu, że Spółka oprócz organizowania wyjazdów o charakterze szkoleniowym, prowadzi także działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych. Charakter imprez turystycznych miały rejsy na trasie L. – K. w okresie 21 lipca 2012r. – 28 lipca 2012r. i na trasie G. – B. w okresie od 12 stycznia 2012r. - 19 stycznia 2013r. na jachcie "[...]". Okoliczności te wynikały ze wzorów umów uczestnictwa w tych rejsach, które trwały ponad 24 godziny i oferowano w nich zakwaterowanie i transport. W imprezie na trasie G. – B. oferowano także dodatkowe usługi: transport autokarem oraz ubezpieczenie. Ponadto w warunkach uczestnictwa w rejsie morskim na jachcie "[...]" przewidziano możliwość, że uczestnikiem rejsu może być załogant, jak i pasażer. Zapisy te potwierdzały, że rejsy nie miały jedynie charakteru szkoleniowego, co podnosiła Spółka. Zdaniem Sądu, nie miało wpływu na wynik sprawy to, że jacht "[...]" był uznany za jacht komercyjny, jak również, że Spółka świadczyła także usługę rejsu szkoleniowego. Ponadto w Krajowym Rejestrze Sądowym Spółki w przedmiocie działalności Spółki została także wpisana działalność organizatorów turystyki, pośredników i agentów turystycznych oraz pozostała działalność usługowa w zakresie rezerwacji i działalności z nią związane.

Skoro Spółka prowadziła działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych (w 2012r. i w 2013r.), to z mocy art. 4 ust. 1 u.u.t. powinna była uzyskać wpis w rejestrze w organizatorów turystyki i pośredników turystycznych. Konsekwencją zaś stwierdzenia, że Spółka wykonywała działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych bez wpisu do rejestru działalności gospodarczej był obowiązek zastosowania sankcji przewidzianej przez art. 72 ust. 2 w zw. z ust. 1 u.s.d.g.

Za prawidłowe Sąd uznał ustalenia organów oparte na dokumentach zabezpieczonych w Spółce podczas kontroli (umowy uczestnictwa, warunki uczestnictwa w rejsie morskim). Nie było zatem potrzeby przeprowadzania dowodów z zeznań świadków, skoro dokumenty zebrane w sprawie były wystarczające do poczynienia ustaleń, a zeznania nie miały w tym zakresie znaczenia, w rozumieniu art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. Strona brała również czynny udział w postępowaniu, o czym świadczy szereg pism składanych przez Spółkę w postępowaniu przez Marszałkiem Województwa [...] oraz protokoły zapoznawania się z aktami przez pełnomocnika strony w postępowaniu odwoławczym. Sąd wskazał, że organ odwoławczy oparł się ponadto na materiale dołączonym do akt postępowania odwoławczego. Jednakże z akt administracyjnych nie wynika, w jaki sposób i w którym momencie postępowania odwoławczego dokumenty te zostały dołączone do akt sprawy. Powstały wobec tego wątpliwości, czy Skarżąca mogła zapoznać się z nimi przed wydaniem decyzji przez Ministra Sportu i Turystyki. Omawiane dokumenty mogły mieć niebagatelne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, ale niewiadomy sposób ich zgromadzenia nie pozwalał na uwzględnienie ich przy ocenie materiału dowodowego. Odmienne podejście stanowiłoby naruszenie szeregu reguł procesowych, m.in. z art. 8 k.p.a., art. 10 k.p.a. w zw. z art. 81 k.p.a., czy art. 7 i art. 77 k.p.a. Sąd I instancji uznał jednak, że brak możliwości uwzględnienia materiału dowodowego zebranego na etapie postępowania odwoławczego nie miał wpływu na ocenę prawidłowości ustaleń, dla których był wystarczający materiał zgromadzony przed organem I instancji. Dlatego Sąd nie dopatrzył się w czynnościach Ministra naruszenia przepisów postępowania: art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, jak i art. 107 § 3 k.p.a., gdyż uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawiera wszystkie elementy wymienione w ostatnim przepisie – w takim stopniu, aby uzasadniało to uchylenie zaskarżonej decyzji.

Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wniosła A. Sp. z o.o. S.K.A. z siedzibą w W., domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Wyrokowi Sądu I instancji skarżąca kasacyjnie Spółka zarzuciła:

I. na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego:

1. art. 4 ust. 1 u.u.t., poprzez niewłaściwe zastosowanie tego przepisu i stwierdzenie, że Skarżąca prowadzi działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych;

2. art. 64 ust. 1 u.s.d.g., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż Skarżąca jest zobowiązana uzyskiwać wpis do rejestru działalności regulowanej;

3. art. 72 ust. 2 u.s.d.g., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż Skarżąca jest podmiotem prowadzącym działalność regulowaną.

II. na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:

4. art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014r. poz. 1647 ze zm., zwanej dalej p.u.s.a.) i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 8, 77 § 1 i art. 81 k.p.a., przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie w sytuacji, kiedy organ odwoławczy oparł się na materiale dołączonym do akt postępowania odwoławczego, podczas gdy niewiadomym jest kiedy i w jaki sposób dokumenty te zostały do akt dołączone, a w konsekwencji powstała wątpliwość, czy Skarżąca mogła zapoznać się z nimi przed wydaniem decyzji przez Ministra Sportu i Turystyki. Sąd nie uwzględnił w/w wskazanych dokumentów przy ocenie materiału dowodowego. Powołał się na ryzyko naruszenia szeregu reguł procesowych określonych w art. 8, art. 77 § 1 czy 81 k.p.a. Ponadto stwierdził, iż te dokumenty były bez znaczenia dla prawidłowości ustaleń jakie zostały dokonane. Z drugiej strony Sąd napisał, że "omawiane dokumenty mogły mieć niebagatelny znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy". Wobec powyższego, nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności, które mogłyby mieć znaczenie dla sprawy, a w konsekwencji stan faktyczny sprawy został ustalony nieprawidłowo;

5. art. 3 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 2 p.u.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a., przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie, mimo że organ na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego niedokładnie wyjaśnił stan faktyczny sprawy, przez co naruszył interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także nie podjął wszelkich niezbędnych czynności do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Sąd nie uwzględnił wniosków skarżącego o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków, a swoje przekonanie kształtował tylko i wyłącznie na załączonych do akt dokumentach. Sąd nie dostrzegł, iż przesłuchanie bezpośrednich świadków - uczestników przedmiotowych rejsów, mogło mieć istotne znaczenie dla sprawy. W konsekwencji nie zostały wyjaśnione wszystkie okoliczności sprawy, które mogłoby przeważyć na korzyść Skarżącej;

6. art. 3 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., poprzez przeprowadzenie przez Sąd niewłaściwej kontroli legalności działania organów administracji publicznej, w wyniku której Sąd nie odniósł się w swoim uzasadnieniu w sposób rzetelny do wszystkich zarzutów Skarżącej. W szczególności Sąd zbyt ogólnikowo odniósł się do zarzutów dotyczących obrazy prawa procesowego. W uzasadnieniu nie zostały wskazane wprost przyczyny, dla których Sąd odmówił uznania skarżonych przez stronę przepisów za naruszone.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie powyższych zarzutów.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Sportu i Turystyki uznał zarzuty skargi kasacyjnej za nieuzasadnione i wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., cyt. dalej jako p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi - zgodnie z art. 174 p.p.s.a. - może być:

1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;

2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych oraz ich uzasadnienie (art. 176 p.p.s.a.). Przytoczenie podstaw kasacyjnych to wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które w ocenie skarżącego zostały naruszone przez sąd pierwszej instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało niewłaściwe zastosowanie lub błędna wykładnia prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez sąd pierwszej instancji. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować.

Rozpoznając skargę kasacyjną w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach i z tego powodu nie została przez Sąd uwzględniona.

W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty dotyczące naruszenia zarówno przepisów postępowania, które miało mieć istotny wpływ na wynik sprawy jak i przepisów prawa materialnego. W takiej sytuacji w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegały zarzuty naruszenia przepisów postępowania, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd przepis prawa materialnego.

Za niezasadne uznać należy podniesione w punktach 4, 5 i 6 skargi zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo uznał Sąd I instancji, iż postępowanie administracyjne w sprawie zostało przeprowadzone zgodnie zasadami zawartymi w ustawie Kodeks postępowania administracyjnego. Świadczy o tym zarówno zebrany w sprawie materiał dowodowy, jak i jego analiza i ocena, znajdujące swój wyraz w decyzji administracyjnej, zawierającej wyczerpujące uzasadnienie faktyczne i prawne.

Nie jest zasadny zarzut Spółki, że nie uwzględniono jej wniosków o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków (uczestników rejsów). Sposób sformułowania tego zarzutu rodzi wątpliwość, czy Spółka kieruje ten zarzut wobec działania Sądu czy organu. W odniesieniu do Sądu I instancji zarzut ten jest niezasadny, gdyż Sąd nie mógł przeprowadzić dowodu z zeznań świadków z powodu ograniczeń dowodowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wynikających z art. 106 § 3 p.p.s.a. Zarzut ten jest niezasadny także wobec postępowania prowadzonego przez organ. Dokumenty zebrane w postępowaniu administracyjnym (umowy uczestnictwa, warunki uczestnictwa w rejsie morskim) były wystarczające do poczynienia ustaleń, a zeznania świadków nie miały znaczenia w rozumieniu art. 78 § 1 i art. 80 k.p.a. Należy uznać, że wszystkie wymagające wyjaśnienia i wskazania w niniejszej sprawie okoliczności zostały w sposób prawidłowy wykazane i znajdują swój wyraz w aktach sprawy. Nie było zatem potrzeby przeprowadzania dowodów z zeznań świadków. Spółka nie wskazała jakie okoliczności faktyczne sprawy wymagające wyjaśnienia mogłyby być ustalone tymi dowodami i mogłyby świadczyć na jej korzyść w sytuacji, gdy ustalenia organów zostały wystarczająco poparte zgromadzonymi w sprawie dowodami.

Nie jest też zasadny zarzut skargi kasacyjnej dotyczący braku możliwości zapoznania się z materiałem dowodowym. Z analizy akt sprawy wynika, że Spółka miała możliwość zapoznania się materiałem zebranym podczas postępowania administracyjnego przez organem I instancji, a także z dowodami uzupełnionymi na etapie postępowania drugoinstancyjnego, w tym z wydrukami z prowadzonej przez siebie strony internetowej. Przedstawiciel Spółki w dniach 18 kwietnia 2014r. i 15 maja 2014r. zapoznawał się z aktami sprawy, zaś z karty przeglądowej akt sprawy wynika, że te materiały zostały w nich ujęte. Należy nadto podkreślić, że o skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania nie decyduje każde im uchybienie, lecz tylko i wyłącznie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ" rozumieć należy istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej, a wydanym w sprawie zaskarżonym orzeczeniem sądu administracyjnego I instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy. Wynikającym z art. 176 p.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest więc nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno się wiązać z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej zobowiązany jest więc wykazać, że gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów postępowania nie doszło, wyrok sądu administracyjnego I instancji byłby inny. Według Naczelnego Sądu Administracyjnego sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut nie podważa w skuteczny sposób oceny, że strona brała czynny udział w postępowaniu, o czym świadczy szereg pism składanych przez Spółkę w postępowaniu przez organem I instancji oraz protokoły zapoznawania się z aktami przez pełnomocnika strony w postępowaniu odwoławczym. W rozpoznawanej sprawie organ bez naruszenia przepisów obowiązującego prawa przeprowadził postępowanie wyjaśniające, w rezultacie którego ustalił na czym polegała prowadzona przez Spółkę działalność i dokonał jej prawidłowej kwalifikacji prawnej.

Zasadnie zwraca uwagę Spółka w skardze kasacyjnej, że niejasny i niekonsekwentny jest fragment uzasadnienia wyroku Sądu I instancji dotyczący materiału dowodowego dołączonego do akt postępowania odwoławczego. Jednakże wobec jednoznacznie sformułowanej przez Sąd tezy końcowej, że ten materiał dowodowy nie miał wpływu na ocenę prawidłowości poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych, gdyż dla nich wystarczający był materiał zgromadzony przed organem I instancji, należy uznać, że także w tej części zarzuty skargi kasacyjnej nie uzasadniają uwzględnienia skargi kasacyjnej i uchylenia wyroku Sądu. Powyższe uchybienie Sądu nie miało wpływu na wynik sprawy. Mimo ciążącego na skarżącej kasacyjnie obowiązku, o czym była mowa powyżej, nie uprawdopodobniła ona wpływu powyższego uchybienia na wynik sprawy.

Mając powyższe na uwadze należy zatem uznać, że nie doszło w tej sprawie do naruszenia przepisów art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie są zatem uzasadnione zarzuty stawiane Sądowi I instancji, że dokonał on nieprawidłowej kontroli zaskarżonej decyzji. Przeprowadzona przez Sąd I instancji kontrola legalności zaskarżonej decyzji była pełna, z uwzględnieniem treści skargi, powołanej w niej podstawy prawnej i zawartych w niej zarzutów i wniosków. Uzasadnienie wyroku spełnia wymogi z art. 141 § 4 p.p.s.a., zawiera wszystkie wymienione w tym przepisie elementy. W konsekwencji za niezasadne uznać również należy zarzuty przeprowadzenia przez Sąd niewłaściwej kontroli legalności działalności organów administracji publicznej i braku zastosowania środka określonego w ustawie, tj. naruszenia art. 3 § 1 w zw. z art. 1 § 2 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.

Za niezasadne uznać również należy podniesione w punktach 1-3 skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego. W ramach tych zarzutów Spółka kwestionuje przyjęty w sprawie pogląd, że prowadzona przez nią działalność spełniała cechy podlegającej wpisowi do rejestru działalności regulowanej w zakresie organizowania usług turystycznych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ustalone w sprawie okoliczności faktyczne uzasadniały pogląd, że prowadzona przez Spółkę działalność, polegająca na oferowaniu i rzeczywistym świadczeniu usług turystycznych składających się na imprezę turystyczną, stanowiła działalność regulowaną. Zasadnie zatem zaakceptował Sąd I instancji prawidłowość zastosowania w tej sprawie art. 4 ust. 1 u.u.t. oraz art. 64 ust. 1 oraz art. 72 ust. 2 u.s.d.g.

Art. 3 pkt 2 u.u.t. przewiduje, że imprezą turystyczną są co najmniej dwie usługi turystyczne tworzące jednolity program i objęte wspólną ceną, jeżeli usługi te obejmują nocleg lub trwają ponad 24 godziny albo jeżeli program przewiduje zmianę miejsca pobytu. Z kolei usługami turystycznymi, zgodnie z art. 3 pkt 1 u.u.t., są usługi przewodnickie, usługi hotelarskie oraz wszystkie inne usługi świadczone turystom lub odwiedzającym. Turystą w myśl art. 3 pkt 9 u.u.t. jest osoba, która podróżuje do innej miejscowości poza swoim stałym miejscem pobytu na okres nieprzekraczający 12 miesięcy, dla której celem podróży nie jest podjęcie stałej pracy w odwiedzanej miejscowości i która korzysta z noclegu przynajmniej przez jedną noc. Natomiast odwiedzającym, zgodnie z art. 3 pkt 10 u.u.t., jest osoba, która podróżuje do innej miejscowości poza swoim stałym miejscem pobytu, dla której celem podróży nie jest podjęcie stałej pracy w odwiedzanej miejscowości oraz niekorzystającą z noclegu.

Przytoczone definicje legalne zawarte w ustawie o usługach turystycznych zostały prawidłowo zastosowane w rozpoznawanej sprawie w odniesieniu do ustalonego w niej stanu faktycznego. Zgromadzony w postępowaniu administracyjnym materiał dowodowy, w szczególności umowy uczestnictwa w rejsach oferowanych przez Spółkę oraz zamieszczone na jej stronie internetowej oferty, warunki uczestnictwa w proponowanych rejsach oraz broszury informacyjne i katalogi, z których wynika, iż usługi te trwały ponad 24 godziny i oferowano w nich zakwaterowanie i transport, stanowiące znaczną część imprezy turystycznej potwierdzają, że tego rodzaju działalność wymagała uzyskania wpisu do rejestru organizatorów turystyki i pośredników turystycznych.

Imprezę turystyczną stanowi – jak o tym była mowa powyżej - kombinacja co najmniej dwóch usług turystycznych tworzących jednolity program i objętych wspólną ceną, jeżeli usługi te obejmują nocleg lub trwają ponad 24 godziny albo jeżeli program przewiduje zmianę miejsca pobytu. Usługami turystycznymi są zawsze usługi przewodnickie oraz usługi hotelarskie, bez względu na to, kto jest ich odbiorcą. Natomiast inne usługi mają charakter usług turystycznych dopiero wówczas, gdy są świadczone turystom lub odwiedzającym. Zatem definicją usług turystycznych objęte są wszelkie inne usługi świadczone turystom lub odwiedzającym. Nie są to tylko usługi turystyczne w tradycyjnym tego słowa rozumieniu, ale także usługi o charakterze np. sportowym, rekreacyjnym, kulturalnym, handlowym czy edukacyjnym (por. m.in. P. Cybula, Komentarz do art. 3 ustawy o usługach turystycznych, LEX 2012, pkt 3, 4). Art. 2 pkt 1 dyrektywy 90/314/EWG z dnia 13 czerwca 1990 r. w sprawie zorganizowanych podróży, wakacji i wycieczek (Dz. Urz. WE L 158 z 23.06.1990, dalej: dyrektywa 90/314/EWG) przewiduje, że "impreza turystyczna" oznacza wcześniej ustaloną kombinację nie mniej niż dwóch z następujących usług sprzedawanych lub oferowanych do sprzedaży w łącznej cenie, o okresie ich świadczenia dłuższym niż 24 godziny lub obejmującym nocleg (por. też wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE z dnia 18 maja 2010 r., sygn. C- 585/08 w sprawie Peter Pammer v. Reederei Karl Schlüter GmbH & Co. KG i Hotel Alpenhof GesmbH v. Oliver Heller, Lex nr nr 1298835; także wyrok TSUE z dnia 30 kwietnia 2002 r., sygn. C-400/00 w sprawie Club-Tour, Viagens e Turismo SA v. Alberto Carlos Lobo Gonçalves Garrido, Lex nr 111966). Poszczególne elementy mają być ze sobą tak powiązane, że wykonanie każdego z nich może wpływać na wykonanie całej umowy, w szczególności na osiągnięcie przez klienta celu umowy. W definicji usługi turystycznej, jak i w definicji turysty, nie ma mowy o usługach hotelarskich, lecz o noclegu. Definicję usług hotelarskich zawiera art. 3 pkt 8 u.u.t, uznając, że jest to krótkotrwałe, ogólnie dostępne wynajmowanie domów, mieszkań, pokoi, miejsc noclegowych, a także miejsc na ustawienie namiotów lub przyczep samochodowych oraz świadczenie, w obrębie obiektu, usług z tym związanych. Zasady świadczenia usług hotelarskich zostały uregulowane w Rozdziale 5 u.u.t. – Usługi hotelarskie.

W świetle przytoczonych regulacji należy uznać, że Spółka nie realizowała wprawdzie usług hotelarskich, ale oferowała nocleg, gdyż klienci mieli zapewniony nocleg na jachcie. Oprócz tego oferowała transport i ubezpieczenie. Mając powyższe na uwadze należy zatem uznać, że oprócz organizowania wyjazdów o charakterze szkoleniowym, Spółka prowadziła także działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych, skoro w ramach rejsów, które trwały ponad 24 godziny, oferowano zakwaterowanie i transport oraz ubezpieczenie. Nie były to więc jedynie rejsy szkoleniowe i odpłatne udostępnianie statku wraz z załogą w celach sportowych i rekreacyjnych.

Zasadnie też zwrócono uwagę w sprawie, że w Krajowym Rejestrze Sądowym Spółki w przedmiocie działalności Spółki została także wpisana działalność organizatorów turystyki, pośredników i agentów turystycznych oraz pozostała działalność usługowa w zakresie rezerwacji i działalności z nią związane (w aktach adm.). Sama Spółka dokonując rejestracji, przewidywała zatem prowadzenie tego rodzaju działalności.

W tej sytuacji, skoro zasadnie przyjęto w sprawie, że Spółka prowadziła działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych, prawidłowo zastosowano w tej sprawie art. 4 ust. 1 u.u.t., przewidujący wymóg uzyskania wpisu w rejestrze organizatorów turystyki i pośredników turystycznych jako działalności regulowanej w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Ogólną zasadę dotyczącą rejestrowania działalności regulowanej, powtórzoną przez art. 4 ust. 1 u.u.t., przewiduje przepis art. 64 ust. 1 u.s.d.g. stanowiąc, że "Jeżeli przepis odrębnej ustawy stanowi, że dany rodzaj działalności jest działalnością regulowaną w rozumieniu niniejszej ustawy, przedsiębiorca może wykonywać tę działalność, jeżeli spełnia szczególne warunki określone przepisami tej odrębnej ustawy i po uzyskaniu wpisu w rejestrze działalności regulowanej, z zastrzeżeniem art. 75." Konsekwencją zaś stwierdzenia, że Spółka wykonywała działalność w zakresie organizowania imprez turystycznych bez wpisu do rejestru działalności gospodarczej był obowiązek zastosowania sankcji przewidzianej przez art. 72 ust. 2 w zw. z ust. 1 u.s.d.g., zgodnie z którymi przedsiębiorca może uzyskać ponowny wpis do rejestru w tym samym zakresie działalności gospodarczej nie wcześniej niż po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji, o której mowa w art. 71 ust. 1.(ust. 1).

Zasadnie uznał Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku, że bez wpływu na wynik sprawy była okoliczność, że przedmiotowy jacht był uznany za jacht komercyjny, gdyż z definicji jachtu morskiego (art. 5 pkt 9 ustawy o bezpieczeństwie morskim) nie wynika, że nie można na nim organizować imprez turystycznych.

Mając powyższe na uwadze należy zatem uznać, że wobec zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, Sąd I instancji miał podstawy do oddalenia skargi. Wobec zaś niezasadności podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów materialnych i procesowych, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, działając na podstawie art. 184 p.p.s.a.

O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 209 w zw. z art. 204 pkt 1 i art. 205 § 2 p.p.s.a.