Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 646/12
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2012-09-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne: Żołnierze zawodowi
Skarżony organ: Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego
Treść wyniku: uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 72 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 90 poz 593
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jednolity
article: art. 80 ust. 1a
journal: Dz.U. 2010 nr 90 poz 593
law: Ustawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie: Sędzia WSA Jarosław Wichrowski (spr.) Sędzia WSA Joanna Brzezińska Protokolant Katarzyna Korycka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 września 2012 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych w B. z dnia [...] nr [..] w przedmiocie wypłaty dodatku motywacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [..] w K. z dnia [...] nr [..], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.


UZASADNIENIE

Decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w [...] działając na podstawie art. 104 § 1 i art. 127 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej zwanej k.p.a.), art. 8, art. 80 ust. 1a i art. 104 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 w zw. z art. 80 ust. 4 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.) oraz § 25a ust. 1 pkt 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2004 r. Nr 141, poz. 1497 z późn. zm., dalej zwanego rozporządzeniem MON z dnia 8 czerwca 2004 r.) w związku z § 9 ust. 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 1 czerwca 2010 r. w sprawie nadawania, potwierdzania, podwyższania i utraty klasy kwalifikacyjnej przez podoficerów i szeregowych zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 110, poz. 732, dalej zwanego rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r.) odmówił przyznania J. L., zajmującemu stanowisko służbowe: [...], dodatku motywacyjnego za trzecią klasę kwalifikacyjną. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] marca 2012 r. wpłynął do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] wniosek w/w o przyznanie i wypłatę należnego dodatku motywacyjnego z tytułu posiadania trzeciej klasy kwalifikacyjnej. St. sierż. J. L. z dniem [...].2011 r. został wyznaczony na stanowisko służbowe: [...]. Wymieniony w dniu [...].2011 r. objął obowiązki na stanowisku służbowym. Dowódca [...] nadał mu trzecią klasę kwalifikacyjną w specjalności wojskowej [...] i [...] - potwierdzoną zaświadczeniem Nr [...] z dnia [...].2011 r. Ponadto st. sierż. J. L. z ostatniej opinii służbowej z 2011 r. uzyskał ocenę bardzo dobrą. Zgodnie z § 25a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r., żołnierz zawodowy pełniący służbę w korpusie podoficerów lub szeregowych zawodowych, który uzyskał w opinii służbowej ocenę bardzo dobrą oraz posiada odpowiednią dla zajmowanego stanowiska służbowego klasę kwalifikacyjną, otrzymuje miesięczny dodatek motywacyjny ustalony przy zastosowaniu odpowiedniego mnożnika kwoty bazowej. W niniejszej sprawie istotnym elementem jest rozstrzygnięcie, czy w przypadku, gdy żołnierz nie posiada odpowiedniej dla zajmowanego stanowiska służbowego klasy kwalifikacyjnej, zaś posiada klasę kwalifikacyjną odpowiednią dla innego stanowiska, czy należy mu także wypłacać dodatek, o którym mowa w § 25a ust. 1 pkt 1 powoływanego powyżej rozporządzenia. Dokonując literalnej wykładni w/w przepisu na powyższą wątpliwość należy, zdaniem organu, udzielić odpowiedzi przeczącej. Przepis w tym zakresie jest jasny i czytelny i uzależnia nabycie prawa do dodatku nie od posiadania klasy kwalifikacyjnej w dowolnej specjalności, ale w takiej, która jest odpowiednia dla zajmowanego obecnie stanowiska służbowego. Co więcej, także na zaświadczeniu zdania egzaminu na klasę kwalifikacyjną znajduje się informacja o tym, w jakiej specjalności owa klasa została nadana. Jest to o tyle uzasadnione, że w trakcie egzaminu żołnierz potwierdza umiejętności teoretyczne i praktyczne nabyte w związku z zajmowanym stanowiskiem służbowym. Samo więc posiadanie klasy kwalifikacyjnej nie powoduje powstania prawa do dodatku motywacyjnego. W celu nabycia prawa do owego dodatku konieczne jest posiadanie klasy kwalifikacyjnej odpowiedniej dla zajmowanego stanowiska służbowego. Co więcej, należy podkreślić, że uprzednio przyznany dodatek był przyznany na czas zajmowania danego stanowiska służbowego i obecnie już nie przysługuje.

Interpretacja jakoby wobec treści § 9 ust. 3 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r., zgodnie z którym żołnierz zawodowy ma dwa lata od daty wyznaczenia na stanowisko służbowe na potwierdzenie klasy kwalifikacyjnej w nowej specjalności, należało żołnierzowi do czasu owego potwierdzenia wypłacać dodatek, o którym mowa w § 25a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r. jest błędna. Celem wprowadzenia w § 9 ust. 3 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r. jest bowiem umożliwienie zachowania żołnierzowi kilku klas kwalifikacyjnych o różnych specjalnościach, nie zaś zagwarantowanie żołnierzowi pobierania dodatku, o którym mowa w innym rozporządzeniu, pomimo nie spełniania już wymogów określonych w odpowiednich przepisach.

W celu prawidłowej interpretacji § 9 ust. 3 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r., należy prześledzić cała opisaną w w/w paragrafie procedurę. Zgodnie z § 9 ust. 1 w/w rozporządzenia obowiązek potwierdzania klasy kwalifikacyjnej dotyczy także żołnierza, który posiada klasę kwalifikacyjną nadaną w specjalności adekwatnej dla zajmowanego stanowiska służbowego, stanowiska owego nie zmienia i nie chce ubiegać się o wydanie klasy wyższej niż posiadana obecnie, a upłynął już okres, który uprawnia go do wystąpienia o nadanie wyższej klasy kwalifikacyjnej w tej konkretnej określonej dla danego stanowiska służbowego specjalności. Tak więc bierność żołnierza w zakresie potwierdzania nadanej klasy kwalifikacyjnej, po upływie określonych terminów skutkować będzie jej obniżeniem, a w przypadku gdy przyznana klasa była klasą trzecią skutkować będzie jej utratą. Tak samo bierność żołnierza w zakresie potwierdzenia posiadanej już klasy kwalifikacyjnej w innej specjalności, aniżeli wynikająca z obecnie zajmowanego stanowiska, będzie skutkować jej utratą zgodnie z § 10 ust. 1 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r. Wobec powyższego brak jest podstaw do uznania wobec treści § 9 ust. 3 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r., że żołnierzowi należy wypłacać dodatek, o którym mowa w § 25a ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r., w przypadku gdy obecnie żołnierz nie posiada klasy kwalifikacyjnej odpowiedniej dla zajmowanego stanowiska służbowego.

Uprzednio przyznany przez Dowódcę Jednostki Wojskowej [...], decyzją Nr [...] z dnia [...].2011 r. dodatek motywacyjny był przyznany na czas zajmowania danego stanowiska służbowego i wymienione w § 25b rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r. okoliczności wstrzymania wypłaty dodatku motywacyjnego są bezprzedmiotowe, gdyż st. sierż. J. L. zajmuje już inne stanowisko służbowe.

Wobec powyższego organ postanowił jak w sentencji.

W odwołaniu od powyższej decyzji J. L. wywodził, że pełniąc służbę w [...] Rejonowej Bazie [...] w [...], uzyskał trzecią klasę kwalifikacyjną w specjalności [...]; [...]. Ponadto z ostatniej opinii służbowej, z 2010 r., posiada ocenę bardzo dobrą, skutkiem czego decyzją Dowódcy [...] numer [...] z [...].2011 r. przyznany został mu dodatek motywacyjny. W dniu [...].2011 r. został wyznaczony na stanowisko służbowe o specjalności [...] w [...] Regionalnej Bazie [...], co skutkowało wstrzymaniem wypłaty należnego mu dodatku motywacyjnego. Dodatek motywacyjny przyznaje się żołnierzowi zawodowemu, który uzyskał ocenę bardzo dobrą z ostatniej opinii służbowej oraz posiada nadaną po 1 stycznia 2010 r. klasę kwalifikacyjną uzyskaną zgodnie z zajmowanym stanowiskiem służbowym. Powyższe warunki spełnił łącznie. Ponadto odwołujący się wskazał, że nie zaszła żadna z przesłanek, o których mowa w § 25b Rozporządzenia MON z 8 czerwca 2004 r. Powołując się na § 9 ust. 3 Rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r. w sprawie nadawania, potwierdzania, podwyższania i utraty klasy kwalifikacyjnej przez podoficerów i szeregowych zawodowych, odwołujący się nie zgadzał się z odmową przyznania dodatku motywacyjnego, jako że spełnił wszystkie wymagane przepisami warunki do jego otrzymania, a na weryfikację posiadanej trzeciej klasy kwalifikacyjnej w nowej specjalności ma 2 lata. Skoro po uzyskaniu trzeciej klasy kwalifikacyjnej dodatek był mu wypłacany, to jego wstrzymanie może nastąpić po zaistnieniu przypadków wymienionych w wyżej wymienionym rozporządzeniu.

Decyzją Nr [...] z dnia [...] maja 2012 r. Inspektor Wsparcia Sił Zbrojnych utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że na podstawie § 25a rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r. miesięczny dodatek motywacyjny otrzymują żołnierze zawodowi pełniący służbę w korpusie podoficerów zawodowych lub szeregowych zawodowych, którzy uzyskali w opinii służbowej ocenę bardzo dobrą oraz posiadają odpowiednią dla zajmowanego stanowiska służbowego klasę kwalifikacyjną. Dodatek, o którym mowa powyżej, przyznaje się żołnierzowi zawodowemu, który:

1) uzyskał ocenę bardzo dobrą w ostatniej opinii służbowej, o której mowa w art. 26 ust. 1 lub ust. 3 pkt 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych;

2) posiada nadaną po dniu 1.01.2010 r. klasę kwalifikacyjną uzyskaną zgodnie z zajmowanym stanowiskiem służbowym.

Z literalnego brzmienia powołanego wyżej przepisu wynika, że warunkiem niezbędnym do przyznanie dodatku motywacyjnego jest posiadanie przez żołnierza zawodowego pełniącego służbę w korpusie podoficerów zawodowych lub szeregowych zawodowych nadanej po dniu 1.01.2010 r. klasy kwalifikacyjnej uzyskanej zgodnie ze specjalnością służbową na zajmowanym stanowisku służbowym. Podział korpusów osobowych na grupy osobowe i specjalności wojskowe określa załącznik do rozporządzenia MON z dnia 11.12.2009 r. w sprawie korpusów osobowych, grup osobowych i specjalności wojskowych (Dz.U. Nr 216, poz. 1678). Niewątpliwie warunek posiadania odpowiedniej dla zajmowanego stanowiska służbowego klasy kwalifikacyjnej żołnierz spełniał w dniu wydania decyzji nr [...] z dnia [...].03.2011 r., albowiem uzyskał on po dniu 1.01.2010 r. klasę kwalifikacyjną odpowiednią dla zajmowanego wówczas stanowiska służbowego, tj. w specjalności wojskowej [...] i [...]. Żołnierz nie posiada natomiast klasy kwalifikacyjnej w specjalności wojskowej [...], właściwej dla nowego stanowiska służbowego, co wynika wprost z wniesionego przez niego odwołania. Tym samym w dniu wydania zaskarżonej decyzji nie spełniał on zasadniczego warunku do przyznania mu dodatku motywacyjnego na stanowisku służbowym [...] w [...] Regionalnej Bazie [...].

Powoływany przez żołnierza przepis § 25b rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r. nie odnosi się do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Dotyczy on wstrzymania dodatku motywacyjnego, a więc odnosi się do przypadków, gdy żołnierz zawodowy spełniający uprzednio warunki do przyznania mu dodatku motywacyjnego, przestał je spełniać, zaś taki dodatek otrzymuje na podstawie wciąż obowiązującej decyzji. Tymczasem decyzja nr [...] z dnia [...].03.2011 r. przestała obowiązywać w związku ze zwolnieniem st. sierż. J. L. ze stanowiska służbowego – [...] w [...] Rejonowej Bazie [...]. Zaznaczyć należy bowiem, że wskazana decyzja wydana została z zastrzeżeniem terminu, tj. na czas zajmowania w/w stanowiska służbowego. Tym samym ewentualne doręczenie żołnierzowi ostatecznej opinii służbowej, w której zostałaby wystawiona ogólna ocena niższa niż bardzo dobra, wydanie decyzji (rozkazu) o utracie przez żołnierza posiadanej trzeciej klasy kwalifikacyjnej oraz niepotwierdzenie przez żołnierza w nakazanym terminie posiadanej trzeciej klasy kwalifikacyjnej pozostawałoby bez wpływu na sferę uprawnień st. sierż. J. L. do otrzymywania dodatku motywacyjnego, albowiem żołnierz zajmuje już inne stanowisko służbowe, na którym nie spełnia warunku z § 25a ust. 2 pkt 2 koniecznego do wydania nowej decyzji.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 9 ust. 3 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r. organ II instancji wskazał, że dotyczy on wyłącznie możliwości zachowania przez żołnierza dotychczasowej klasy kwalifikacyjnej po wyznaczeniu na stanowisko służbowe w nowej specjalności wojskowej. Zgodnie z jego brzmieniem, aby zachować uzyskaną w innej specjalności klasę kwalifikacyjną, żołnierz zawodowy musi ją potwierdzić w nowej specjalności w ciągu dwóch lat od daty wyznaczenia na nowe stanowisko służbowe. Sam fakt posiadania klasy kwalifikacyjnej pozostaje jednak bez wpływu na przyznanie dodatku motywacyjnego, o ile nie jest to klasa kwalifikacyjna w specjalności wojskowej odpowiedniej do zajmowanego stanowiska służbowego. Dopóki zatem żołnierz nie potwierdzi klasy kwalifikacyjnej w nowej specjalności wojskowej, dopóty dodatek motywacyjny nie będzie mu przysługiwał.

Za powyższym rozumieniem w/w przepisów przemawia także treść uzasadnienia projektu ustawy z dnia 24.04.2009 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 79, poz. 669, z późn. zm.), na mocy której wprowadzono klasy kwalifikacyjne oraz dodatek motywacyjny dla żołnierzy korpusu podoficerów i szeregowych zawodowych. W uwagach do pkt XX i XXX uzasadnienia możemy przeczytać, że przepisy ustawy sprzed zmiany nie normowały kwestii związanych z podnoszeniem przez żołnierzy obu korpusów poziomu ich wyszkolenia i wiedzy specjalistycznej na zajmowanym stanowisku służbowym. Dodatek motywacyjny miał połączyć w sobie możliwość bodźcowego oddziaływania na żołnierzy zawodowych w kierunku co najmniej dobrego wykonywania obowiązków służbowych oraz podnoszenia posiadanych przez żołnierzy zawodowych kwalifikacji - co spowoduje otrzymywanie wyższych uposażeń, bez konieczności zmiany stanowiska służbowego (tzw. awans poziomy). A zatem dodatek motywacyjny z samego założenia miał wpływać na podnoszenie przez żołnierzy poziomu ich wyszkolenia i wiedzy specjalistycznej na zajmowanym stanowisku służbowym, a nie na dowolnym stanowisku służbowym w korpusie. Ponadto, gdyby wolą ustawodawcy było utrzymanie dodatku motywacyjnego dla żołnierzy po wyznaczeniu ich na stanowiska służbowe w nowych specjalnościach wojskowych, w rozporządzeniu z dnia 8 czerwca 2004 r. zawarłby stosowny przepis przejściowy, na wzór § 9 ust. 3 rozporządzenia z dnia 1 czerwca 2010 r.

Skarżący złożył na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej zmianę i ponowne przyznanie dodatku od momentu, kiedy bezprawnie wstrzymano jego wypłatę. W uzasadnieniu skargi skarżący wywodził, że przez trzy miesiące po objęciu nowego stanowiska służbowego dodatek motywacyjny był mu wypłacany, po czym został on wstrzymany bez wydania stosownej decyzji. W związku z powyższym wystąpił o przyznanie i wypłatę wyżej wymienionego dodatku uznając, iż:

- spełnił łącznie wszystkie wymagane warunki do jego otrzymywania zawarte w rozdziale 4a § 25a Rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r. i dodatek ów otrzymywał,

- nie miało miejsca zastosowanie żadnego z punktów § 25b wyżej wymienionego rozporządzenia określającego warunki wstrzymania wypłaty dodatku,

- w myśl § 9 pkt 3 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r. żołnierz, aby zachować uzyskaną w innej specjalności klasę kwalifikacyjną, musi ją potwierdzić w nowej specjalności w ciągu dwóch lat od daty wyznaczenia na nowe stanowisko służbowe.

Należy również zauważyć, że w myśl § 20 wyżej wymienionego rozporządzenia w czasie egzaminu sprawdzeniu podlegają: taktyka, szkolenie ogniowe (strzeleckie), rozpoznanie i armie obce, szkolenie inżynieryjno-saperskie, obrona przed bronią masowego rażenia, powszechna obrona przeciwlotnicza, łączność, terenoznawstwo, szkolenie medyczne i przedmioty specjalistyczne kierunkowe dla danej specjalności wojskowej. Jak z tego wynika, przy zmianie numeru specjalności wojskowej zmienia się niewielki zakres wiedzy podlegającej sprawdzeniu na egzaminie (na zdobycie której rozporządzenie daje żołnierzowi dwa lata), a w myśl wydanych odmownych decyzji administracyjnych pozbawia żołnierza dodatku motywacyjnego. W ten sposób żołnierz zdobywa wiedzę z wielu dziedzin, podnosi swoje kwalifikacje, a zmiana specjalności w etacie bez zmiany miejsca pełnienia służby i zakresu wykonywanych obowiązków pozbawia go dodatkowego wynagrodzenia za poniesiony trud.

W odpowiedzi na skargę Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Oceniając decyzję administracyjną według kryterium zgodności z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w zw. z art. 3 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a."), sąd administracyjny bada, czy przy wydaniu indywidualnego aktu z zakresu administracji publicznej organy zachowały reguły proceduralne i czy niewadliwie zastosowały normy prawa materialnego odnoszące się do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.

W wyniku rozpoznania sprawy Sąd stwierdził, że skarga jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które uzasadnia ich uchylenie.

W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania administracyjnego była kwestia składnika uposażenia skarżącego z tytułu pełnienia przez niego zawodowej służby wojskowej.

Zgodnie z przepisem art. 72 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Wśród dodatków tych, od dnia 1 stycznia 2010 r. ustawodawca ustanowił dodatek motywacyjny (w art. 80 ust. 1a ww. ustawy), który przyznaje się żołnierzom zawodowym pełniącym służbę w korpusach podoficerów zawodowych i szeregowych zawodowych - za uzyskanie w opinii służbowej oceny bardzo dobrej oraz posiadanie odpowiedniej klasy kwalifikacyjnej, o której mowa w art. 46a. Przepis ten również został dodany mocą przepisu art. 1 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009 r. o zmianie ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 79, poz. 669) – odpowiednio pkt 23 i pkt 43.

Podkreślić przyjdzie, iż przedmiotowy dodatek do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych został wprowadzony z dniem 1 stycznia 2010 r. mocą art. 1 pkt 43, podobnie jak regulacja art. 46a ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w zakresie klas kwalifikacyjnych, do której się on odwołuje.

W myśl art. 46a ust. 1 ww. ustawy, żołnierzom zawodowym korpusów podoficerów zawodowych i szeregowych zawodowych mogą być nadawane klasy kwalifikacyjne odpowiadające poziomowi ich wyszkolenia wojskowego i specjalistycznego, zgodnie z zajmowanymi stanowiskami służbowymi, z zastrzeżeniem ust. 3. Ustalono cztery rodzaje klas kwalifikacyjnych: trzecią, drugą, pierwszą i mistrzowską (art. 46a ust. 2). Według ust. 3 tego artykułu klasę kwalifikacyjną nadaje się po zdaniu egzaminu przed komisją egzaminacyjną powołaną przez uprawniony organ.

Na mocy upoważnienia ustawowego zawartego art. 46a ust. 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, Minister Obrony Narodowej wydał w dniu 1 czerwca 2010 r. rozporządzenie w sprawie nadawania, potwierdzania, podwyższania i utraty klasy kwalifikacyjnej przez podoficerów i szeregowych zawodowych.

Zgodnie z § 5 ust. 1 powyższego rozporządzenia: nadanie, podwyższenie lub potwierdzenie klasy kwalifikacyjnej żołnierzowi zawodowemu uzależnione jest od spełnienia przez niego łącznie następujących warunków:

1) nabycia wiedzy i umiejętności praktycznych w specjalności właściwej dla zajmowanego stanowiska służbowego;

2) potwierdzenia w czasie egzaminu kwalifikacyjnego wiedzy teoretycznej i umiejętności praktycznych przewidzianych w szczegółowych kryteriach uzyskiwania klas kwalifikacyjnych specjalistów wojskowych;

3) zajmowania etatowego stanowiska służbowego w specjalności wojskowej, w której żołnierz zawodowy ubiega się o określoną klasę kwalifikacyjną przez okres umożliwiający uzyskanie odpowiedniego poziomu wiedzy i umiejętności praktycznych:

a) dla klasy trzeciej - co najmniej dwóch i pół roku od daty objęcia stanowiska służbowego,

b) dla klasy drugiej - co najmniej trzech lat od daty uzyskania trzeciej klasy kwalifikacyjnej,

c) dla klasy pierwszej - co najmniej trzech lat od daty uzyskania drugiej klasy kwalifikacyjnej,

d) dla klasy mistrzowskiej - co najmniej dwóch lat od daty uzyskania pierwszej klasy kwalifikacyjnej.

Nadanie, potwierdzenie i podwyższenie klasy kwalifikacyjnej żołnierzowi zawodowemu następuje z dniem zdania egzaminu rozkazem organu, który powołał komisje egzaminacyjną (§ 6 i § 7 rozporządzenia).

W myśl przepisu § 9 ust. 1 ww. rozporządzenia, żołnierz zawodowy posiadający klasę kwalifikacyjną zobowiązany jest do potwierdzenia swoich kwalifikacji specjalistycznych na poziomie posiadanej klasy, jeżeli nie ubiega się o uzyskanie klasy wyższej, po upływie okresu, kiedy mógłby ją uzyskać. Obowiązek ten nie dotyczy żołnierzy zawodowych posiadających klasę kwalifikacyjną przyznaną na stałe. W przypadku gdy żołnierz zawodowy nie zamierza podnosić swoich kwalifikacji, na jego wniosek, można przyznać mu klasę kwalifikacyjną na stałe, pod warunkiem co najmniej dwukrotnego jej potwierdzenia. Klasa kwalifikacyjna przyznawana jest na stałe żołnierzowi zawodowemu pozostającemu w specjalności wojskowej, w której ją uzyskał (§ 9 ust. 2).

Zgodnie z ust. 3 § 9 ww. rozporządzenia, do potwierdzenia klasy kwalifikacyjnej zobowiązani są również żołnierze zawodowi, którzy zostali wyznaczeni na stanowiska służbowe oznaczone inną specjalnością wojskową. Aby zachować uzyskaną w innej specjalności klasę kwalifikacyjną, żołnierz zawodowy musi ją potwierdzić w nowej specjalności w ciągu dwóch lat od daty wyznaczenia na nowe stanowisko służbowe.

Z kolei po myśli § 10 rozporządzenia utrata klasy kwalifikacyjnej następuje wówczas, gdy żołnierz zawodowy:

1) z powodu popełnionych uchybień w trakcie wykonywania obowiązków służbowych doprowadził do:

a) niesprawności, awarii lub uszkodzenia użytkowanego albo powierzonego uzbrojenia i sprzętu wojskowego,

b) powstania znacznej szkody w powierzonym mieniu wojskowym;

2) nie potwierdził klasy kwalifikacyjnej, nie przystąpił do egzaminu lub nie zdał egzaminu w celu podwyższenia klasy kwalifikacyjnej;

3) po wyznaczeniu na stanowisko służbowe w nowej specjalności wojskowej nie potwierdził jej na dotychczas posiadanym poziomie.

Utrata posiadanej klasy kwalifikacyjnej jest równoznaczna z jej obniżeniem do klasy bezpośrednio niższej i powoduje konieczność potwierdzenia odpowiednio niższej klasy kwalifikacyjnej w okresie dwóch lat. Utrata trzeciej klasy kwalifikacyjnej jest równoznaczna z jej pozbawieniem ( § 10 ust. 2 i 3).

Podkreślić przyjdzie, iż dopiero rozporządzeniem z dnia 15 grudnia 2010 r. (Dz.U. Nr 245, poz. 1639) Minister Obrony Narodowej zmienił rozporządzenie z dnia 8 czerwca 2004 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, między innymi poprzez dodanie nowego rozdziału 4a dotyczącego dodatku motywacyjnego (§ 25a i 25b). Rozporządzenie nowelizujące weszło w życie z dniem 8 stycznia 2011 r., ze wsteczną mocą obowiązującą od 1 stycznia 2010 r.

Zgodnie z przepisem § 25a ust. 1 znowelizowanego rozporządzenia w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy zawodowych, w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania przez organy, żołnierz zawodowy pełniący służbę w korpusie podoficerów zawodowych lub szeregowych zawodowych, który uzyskał w opinii służbowej ocenę bardzo dobrą oraz posiada odpowiednią dla zajmowanego stanowiska służbowego klasę kwalifikacyjną, otrzymuje miesięczny dodatek motywacyjny ustalony przy zastosowaniu mnożników kwoty bazowej wskazanych w pkt 1-4.

Po myśli § 25a ust. 2 przedmiotowy dodatek przyznaje się żołnierzowi zawodowemu, który:

1) uzyskał ocenę bardzo dobrą w ostatniej opinii służbowej, o której mowa w art. 26 ust. 1 lub ust. 3 pkt 2 ustawy;

2) posiada nadaną po dniu 1 stycznia 2010 r. klasę kwalifikacyjną uzyskaną zgodnie z zajmowanym stanowiskiem służbowym.

W § 25b rozporządzenia uregulowano przesłanki wstrzymania oraz obniżenia dodatku motywacyjnego.

Istota sporu w niniejszej sprawie koncentruje się wokół wykładni cytowanych wyżej przepisów prawa materialnego. Stan faktyczny sprawy pozostaje bezsporny,

a analiza akt administracyjnych sprawy prowadzi do stwierdzenia, że został on prawidłowo ustalony przez organy administracji publicznej.

Starszy sierżant J. L. uzyskał w dniu [...] 2011 r. trzecią klasę kwalifikacyjną w specjalności wojskowej [...] i [...], co potwierdza kopia zaświadczenia nr [...] z dnia [...] 2011 r. (k. [...] akt adm.). Z akt administracyjnych sprawy wynika również, że skarżący w ostatniej opinii służbowej, sporządzonej w dniu [...] 2011 r., uzyskał ocenę ogólną bardzo dobrą.

Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. Dowódca [...] Rejonowej Bazy [...] przyznał skarżącemu na czas zajmowania stanowiska służbowego [...] – dodatek motywacyjny ustalony przy zastosowaniu mnożników kwoty bazowej w wysokości [...] (k. [...] akt adm.).

Rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] 2011 r. pkt [...] Szef Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych zwolnił st. sierż. J. L. z zajmowanego stanowiska służbowego [...] i z dniem [...] 2011 r. wyznaczył na stanowisko służbowe [...].

Z dniem [...] 2011 r. skarżący objął obowiązki służbowe na nowym stanowisku służbowym - rozkazy dzienne Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z [...] 2011 r. nr [...] oraz z [...] 2011 r. nr [...].

Z powyższego wynika, że na dzień wydania zaskarżonej decyzji skarżący posiadał trzecią klasę kwalifikacyjną w specjalności wojskowej [...] i [...], natomiast, zajmowane przez skarżącego obecnie stanowisko służbowe oznaczone jest specjalnością nr [...].

Nie budzi jednocześnie wątpliwości, jak zasadnie podnoszą organy orzekające w sprawie, że decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2011 r. przyznano skarżącemu dodatek motywacyjny na czas pełnienia służby na zajmowanym wówczas stanowisku służbowym – [...]. Wynika to bowiem jednoznacznie z treści tego rozstrzygnięcia, co zgodne jest ponadto z przepisem § 3 ust. 1 w zw. § 25a ust. 1 rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r. Dodatek motywacyjny jest bowiem dodatkiem do uposażenia żołnierza zawodowego o charakterze stałym (art. 80 ust. 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych).

Wobec powyższego, na skutek zwolnienia skarżącego z zajmowanego stanowiska służbowego i wyznaczenia do pełnienia służby na innym stanowisku służbowym, powyższa decyzja stała się bezprzedmiotowa i wygasła. Nie mogła ona zatem kształtować ewentualnego uprawnienia skarżącego do spornego dodatku motywacyjnego na nowym stanowisku służbowym, które objął z dniem [...] 2011 r.

Należy zatem zgodzić się z twierdzeniem organów, że nie zaistniała w sprawie sytuacja regulowana § 25b ust. 1 ww. rozporządzenia, nie doszło bowiem do wstrzymania dodatku motywacyjnego w rozumieniu tego przepisu. Przesłankę zaprzestania wypłaty skarżącemu dodatku motywacyjnego stanowiło bowiem wygaśnięcie uprzedniej decyzji i brak, w ocenie organu, przesłanek do przyznania skarżącemu takiego dodatku na nowym stanowisku służbowym.

Tym niemniej organ dokonał błędnej wykładni wskazanych przepisów prawa materialnego poprzez uznanie, że skarżący nie spełnia przesłanek do przyznania mu dodatku motywacyjnego na nowym stanowisku służbowym.

Przesłanki nabycia prawa do dodatku motywacyjnego określił ustawodawca wprost w przepisie art. 80 ust. 1a ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Dodatek motywacyjny przyznaje się zatem żołnierzom zawodowym pełniącym służbę w korpusach podoficerów zawodowych i szeregowych zawodowych, którzy łącznie spełniają dwie przesłanki:

- uzyskali w opinii służbowej opinię bardzo dobrą,

- posiadają odpowiednią klasę kwalifikacyjną, o której mowa w art. 46a.

Zgodnie z art. 46a ust. 1 klasy kwalifikacyjne odpowiadają poziomowi wyszkolenia wojskowego i specjalistycznego żołnierzy zawodowych, zgodnie z zajmowanymi stanowiskami służbowymi.

Wraz z wprowadzeniem spornych dodatków (od dnia 1 stycznia 2010 r.) nie została zmieniona delegacja ustawowa w art. 80 ust. 6, więc ustawodawca nie upoważnił ministra do odrębnego ukształtowania przesłanek dodatku motywacyjnego, a tym bardziej wprowadzenia dodatkowych (poza ustawowymi) wymogów bądź kryteriów jego uzyskania. Jednocześnie w art. 46a ust. 4 określił delegację do uregulowania szczegółowego sposobu i trybu nadawania, ale również potwierdzania, podwyższania i utraty klas kwalifikacyjnych, sposobu przeprowadzania i zdawania egzaminu oraz zakresu sprawdzanej wiedzy i umiejętności, uwzględniając specyfikę służby na poszczególnych stanowiskach służbowych w korpusach podoficerów zawodowych i szeregowych zawodowych.

W ocenie Sądu, wszechstronna analiza i wykładnia zarówno językowa, jak również systemowa oraz celowościowa wskazanych wyżej przepisów ustawowych, oraz aktów wykonawczych prowadzić musi do wniosku, że wraz z zachowaniem (posiadaniem) klasy kwalifikacyjnej uzyskanej na uprzednio zajmowanym stanowisku służbowym, skarżący zachował również uprawnienie do związanego z uzyskaną klasą kwalifikacyjną dodatku motywacyjnego, pomimo że został wyznaczony na stanowisko służbowe oznaczone inną specjalnością wojskową.

W § 9 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r., uregulowano obowiązek (ust. 1) i możliwość (ust. 3) potwierdzania posiadanej już przez żołnierza zawodowego klasy kwalifikacyjnej. Instytucję tę należy zatem odróżnić od uzyskania klasy kwalifikacyjnej.

Zgodnie z ust. 3 § 9 ww. rozporządzenia do potwierdzenia klasy kwalifikacyjnej zobowiązani są żołnierze zawodowi, którzy zostali wyznaczeni na stanowiska służbowe oznaczone inną specjalnością wojskową. Aby zachować uzyskaną w innej specjalności klasę kwalifikacyjną, żołnierz zawodowy musi ją potwierdzić w nowej specjalności w ciągu dwóch lat od daty wyznaczenia na nowe stanowisko służbowe. O ile żołnierz zawodowy po wyznaczeniu na stanowisko służbowe w nowej specjalności wojskowej nie potwierdził jej na dotychczas posiadanym poziomie (w ciągu dwóch lat), wówczas następuje utrata klasy kwalifikacyjnej (§ 10 ust. 1 pkt 3). Oznacza to, że wraz z wyznaczeniem na stanowisko służbowe o innej specjalności wojskowej żołnierz zawodowy nie traci automatycznie uzyskanej wcześniej klasy kwalifikacyjnej, lecz nadal ją posiada (do chwili potwierdzenia lub utraty).

W tej sytuacji jeżeli spełniona jest jednocześnie druga ustawowa przesłanka przyznania dodatku motywacyjnego (bardzo dobra ocena uzyskana w opinii służbowej) – żołnierz zawodowy uprawniony jest do otrzymywania dodatku motywacyjnego, o którym mowa w art. 80 ust. 1a ww. ustawy. W tym przedmiocie winien orzec organ właściwy w stosunku do zajmowanego przez żołnierza zawodowego stanowiska służbowego.

Dodatkowo wskazać należy, iż wobec treści § 9 ust. 3 ww. rozporządzenia przepisy § 25a ust. 1 i 2 rozporządzenia MON z dnia 8 czerwca 2004 r. należy interpretować w ten sposób, iż skarżący posiada nadaną po dniu 1 stycznia 2010 r. klasę kwalifikacyjną uzyskaną zgodnie z zajmowanym stanowiskiem. Organy wszakże w niniejszej sprawie nie kwestionują tego faktu, nie ziściły się również przesłanki dla utraty klasy kwalifikacyjnej, ani też właściwy organ nie stwierdził utraty klasy kwalifikacyjnej w drodze ostatecznej decyzji administracyjnej. W konsekwencji, w okolicznościach rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że st. sierż. J. L. spełniał określone w obowiązujących przepisach przesłanki przyznania dodatku motywacyjnego także po objęciu nowego stanowiska służbowego oznaczonego inną specjalnością wojskową ([...]).

Nie bez znaczenia dla dokonanej przez Sąd wykładni powyższych norm prawnych pozostaje także treść przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych regulujących kwestie usytuowania żołnierza zawodowego w hierarchii służbowej jednostki organizacyjnej, zaliczania go do określonego korpusu osobowego, grupy osobowej i specjalności wojskowej oraz wyznaczania na stanowisko służbowe (art. 6 ust. 1 pkt 2, pkt 3 i 11a, art. 34 i art. 35).

W myśl przepisu art. 35 ust. 1 ww. ustawy, żołnierza zawodowego wyznacza się na stanowisko służbowe, w drodze decyzji, stosownie do potrzeb Sił Zbrojnych, w zależności od wymaganych kwalifikacji zawodowych określonych w karcie opisu stanowiska służbowego oraz posiadanej oceny w opinii służbowej, a żołnierza zawodowego w służbie stałej również od ustalonej dla niego indywidualnej prognozy przebiegu zawodowej służby wojskowej.

Wobec tego nie budzi wątpliwości, że stosownie do potrzeb Sił Zbrojnych (definiowanych jako celowość między innymi wyznaczenia na stanowisko służbowe i zwalniania z tego stanowiska) zwalniając żołnierza zawodowego, posiadającego trzecią klasę kwalifikacyjną zdobytą zgodnie z zajmowanym stanowiskiem służbowym, z pewnością właściwy przełożony służbowy uwzględnia wszystkie powyższe aspekty, w tym dotychczasowy przebieg służby, nabyte umiejętności i kwalifikacje. W stosunku do uprzednio zajmowanego przez skarżącego stanowiska służbowego [...] zmiana dotyczy wyłącznie bardzo zbliżonej specjalności wojskowej [...]. Także porównanie kart opisu stanowisk służbowych skarżącego prowadzi do wniosku, że podstawowe obowiązki na obydwu stanowiskach są zbieżne (k. [...]-[...] i [...]-[...] akt adm.). Nie ulega zatem wątpliwości, iż postępowanie zmierzające do potwierdzenia posiadanej klasy kwalifikacyjnej w znacznym zakresie będzie tożsame z wymaganiami jakie właściwe są dla nowej specjalności wojskowej.

Zdobywanie klasy kwalifikacyjnej jest procesem długotrwałym, jest to okres, w którym żołnierz zawodowy uzyskuje odpowiedni poziom wiedzy i umiejętności praktycznych (vide § 5 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia MON z dnia 1 czerwca 2010 r.), co potwierdza egzamin. Motywacyjny charakter tej instytucji przemawia także za utrzymaniem przez żołnierza w okresie posiadania klasy kwalifikacyjnej związanego z nią prawa do dodatku motywacyjnego. W ocenie Sądu, skoro żołnierz zawodowy aby uzyskać trzecią klasę kwalifikacyjną, musiał ubiegać się o to przez okres co najmniej dwóch i pół roku od daty objęcia stanowiska służbowego, podjął związany z tym trud i uzyskał klasę kwalifikacyjną oraz bardzo dobrą ocenę służbową, to pozbawienie go uprawnienia do związanego z tym dodatku motywacyjnego byłoby nie tylko działaniem demotywującym, ale też sprzecznym z celem wprowadzenia omawianego dodatku do uposażenia. Żołnierz zawodowy pozostaje w służbie i nie ma wpływu na fakt, że stosownie do potrzeb Sił Zbrojnych zostaje zwolniony ze stanowiska służbowego (na którym wszakże uzyskał klasę kwalifikacyjną i bardzo dobrą ocenę służbową) i powołany na stanowisko służbowe o innej specjalności.

Te wszystkie okoliczności prowadzą do stwierdzenia, że żołnierz zawodowy pomimo wyznaczenia do pełnienia służby na stanowisku służbowym o innej specjalności wojskowej nadal (do upływu okresu na potwierdzenie i ewentualnej utraty klasy kwalifikacyjnej) posiada uzyskaną uprzednio odpowiednią klasę kwalifikacyjną, w rozumieniu art. 80 ust. 1a ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Z akt sprawy wynika, że w dacie orzekania przez organy spełniona była jednocześnie przesłanka bardzo dobrej oceny służbowej skarżącego.

Wobec powyższego Sąd zważył, że odmawiając skarżącemu przyznania dodatku motywacyjnego za trzecią klasę kwalifikacyjną, organy administracji publicznej oparły swe rozstrzygnięcia na błędnej wykładni wskazanych wyżej przepisów prawa materialnego.

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien rozstrzygnąć o uprawnieniu skarżącego do przedmiotowego dodatku motywacyjnego od dnia [...] 2011 r. (objęcia nowego stanowiska służbowego) uwzględniając wskazania wynikające z treści niniejszego wyroku, w szczególności wyrażoną w nim ocenę prawną.

Z przedstawionych powyżej względów należało uznać, że zaskarżona decyzja Szefa Inspektoratu Wsparcia Sił Zbrojnych oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem wskazanych przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.