Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 215/15
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2015-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne: Koszty sądowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 220 par. 1 i par. 3
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia J. S. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 3 lutego 2015 r. sygn. akt I SA/Bk 190/15 w zakresie wezwania o uiszczenie wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Białymstoku z dnia 11 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych nieujawnionych źródeł przychodów za 2003 r. postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 3 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Bk 190/15 Przewodniczący Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku na podstawie przepisu art. 220 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") wezwał doradcę podatkowego M.T. – pełnomocnika J. S. (dalej: "Skarżący") o uiszczenie wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Białymstoku (dalej: "Dyrektor IS") z dnia 11 grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie określenia wysokości nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z ujawnionych źródeł przychodów za 2003 r.

Podstawą ustalenia wpisu w wysokości 500 zł był § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).

W zażaleniu na powyższe zarządzenie Skarżący wniósł o jego uchylenie bądź o zmianę kwoty wpisu do uiszczenia, gdyż jej zdaniem w sprawie tej należny jest wpis stały w wysokości 200 zł na podstawie § 2 ust. 5 wskazanego rozporządzenia.

Zdaniem Skarżącego przedmiotem sporu są odsetki od nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych, które nie są zobowiązaniem podatkowym, a należnością uboczną, dlatego nie można przyjąć wysokości wpisu jak dla sprawy z zakresu zobowiązań podatkowych, skoro sprawa ze skargi Skarżącego dotyczy decyzji wydanej w trybie wznowienia postępowania.

W odpowiedzi na zażalenie Dyrektor IS wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Zażalenie nie jest zasadne.

W pierwszej kolejności wskazać należy, że sprawa ze skargi Skarżącego na decyzję Dyrektora IS w przedmiocie określenia wysokości nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych nieujawnionych źródeł przychodów za 2003 r. nie dotyczy decyzji wydanej w trybie wznowienia postępowania. Decyzją wydaną w tym trybie była bowiem ostateczna decyzja Dyrektora IS z dnia 25 sierpnia 2014 r. uchylająca w wyniku wznowienia postępowania decyzje wymiarowe organów obu instancji i umarzająca postępowanie w sprawie. Decyzja w przedmiocie określenia wysokości nadpłaty zapadła zaś w odrębnym postępowaniu w sprawie określenia stronie wysokości nadpłaty wszczętym z urzędu przez organ pierwszej instancji, będącym jedynie konsekwencją postępowania wznowieniowego. Nie ulega więc wątpliwości, że w sprawie tej nie mamy do czynienia z sytuacją wskazaną w § 2 ust. 5 rozporządzenia, zgodnie z którym wpis stały w sprawach skarg dotyczących postanowienia lub decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności, uchylenia lub zmiany albo wygaśnięcia aktu, bez względu na przedmiot sprawy, pobiera się w wysokości 200 zł.

Przechodząc do oceny, czy zasadne było w tej sprawie ustalenie wpisu stałego na podstawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów, przypomnieć trzeba, że zgodnie z tym przepisem wpis stały wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu zobowiązań podatkowych - 500 zł.

W świetle przepisu art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, w pozostałych sprawach zaś pobierany jest wpis stały. Znaczne uproszczenie zastosowane w powołanym przepisie p.p.s.a. budzi poważne wątpliwości interpretacyjne. Przedmiotem zaskarżenia w sprawach sądowoadministracyjnych nie są wszak należności pieniężne, ale akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. Z tego względu należy przyjąć, że ustawodawca miał na myśli sprawy, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną, bądź stwierdzające jej istnienie lub nieistnienie. Z powyższego przepisu wynika bez wątpienia, że zasadą w takich sprawach w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest pobieranie wpisu stosunkowego. Uregulowanie zawarte w zdaniu pierwszym § 1 cytowanego rozporządzenia Rady Ministrów lepiej oddaje istotę wpisu stosunkowego w sprawach rozpatrywanych przed sądem administracyjnym. W tym przepisie, określającym procentowo wysokość wpisu stosunkowego w zależności od wartości przedmiotu zaskarżenia, jest mowa o tym, że "wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem" (vide B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II.).

W praktyce orzeczniczej sprawy z zakresu zobowiązań podatkowych w przeważającej części dotyczą właśnie należności pieniężnych objętych zaskarżonymi aktami i z tego względu pobierany jest od skarg wnoszonych w tych sprawach wpis stosunkowy. Dotyczy to również spraw w przedmiocie określenia wysokości nadpłaty lub odmowy stwierdzenia nadpłaty, których istotą jest stwierdzenie istnienia bądź nieistnienia należności pieniężnej w określonej wysokości (vide np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 października 2013 r., sygn. akt II FZ 828/13; dostępne w serwisie orzeczenia.nsa.gov.pl).

W realiach niniejszej sprawy nie ulega wątpliwości, że organ określił w decyzji wysokość nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych od przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów za 2003 r. Oznacza to, że sprawa ta należy do zakresu zobowiązań podatkowych i dotyczy należności pieniężnej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z dnia 28 stycznia 2008 r., sygn. akt I FPS 7/07 - w świetle art. 231 w związku z art. 215 i art. 216 p.p.s.a. wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi tylko ta część należności pieniężnej, która została zakwestionowana w skardze. W niniejszej sprawie w skardze strona nie kwestionuje jednak ani kwoty należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem, ani też zasadności jej określenia, a jedynie neguje podstawę prawną określenia nadpłaty i wyłączenie z zakresu tej sprawy kwestii oprocentowania od określonej nadpłaty (vide s. 4 skargi na k. 6 akt WSA). W tej sytuacji nie można byłoby uznać, że należny jest wpis stosunkowy, bowiem istotą sporu nie jest stwierdzenie istnienia bądź nieistnienia należności pieniężnej w określonej wysokości. Warto wskazać w tym miejscu, że również organ określając wartość przedmiotu zaskarżenia w odpowiedzi na skargę podał kwotę 0 zł (vide k. 15 akt WSA). W sprawach nieobjętych zaś wpisem stosunkowym, a będących sprawami z zakresu zobowiązań podatkowych, pobiera się wpis stały zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów. Jak słusznie wskazano w postanowieniu NSA z 21 sierpnia 2013 r., sygn. akt I FZ 356/13 sformułowanie "z zakresu zobowiązań podatkowych" oznacza, że ustawodawca rozszerzył obszar przypadków (spraw), do których znajdzie zastosowanie wpis stały od skargi w kwocie 500 zł na wszelkie te spory sądowoadministracyjne, które pozostają w związku z zobowiązaniem podatkowym.

Naczelny Sąd Administracyjny w tym składzie zgadza się z takim właśnie rozumieniem spraw z zakresu zobowiązań podatkowych objętych wpisem stałym i zalicza do nich sprawę niniejszą jako pozostającą w związku z zobowiązaniem podatkowym. Wobec tej konstatacji przyjąć należy na gruncie niniejszej sprawy, że zasadne było wezwanie Skarżącego o uiszczenie wpisu od skargi w wysokości 500 zł na podstawie § 2 ust. 3 pkt 12 rozporządzenia Rady Ministrów.

Uznając w rezultacie, że zaskarżone zarządzenie nie narusza prawa, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 198 i art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Odnośnie wniosku zawartego w odpowiedzi na zażalenie o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego nie znajduje on w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienia prawnego. Przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a., które regulują kwestię zawrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają bowiem zastosowania do postępowania toczącego się na skutek zażalenia od postanowienia, co wprost wynika z ich treści. Sprawia to tym samym, że zgłoszony wniosek w przedstawionym zakresie jest nieuzasadniony. Z tego względu tut. Sąd nie orzekł o zwrocie kosztów sądowych od organu na rzecz strony, która wniosła skargę kasacyjną mimo uchylenia zaskarżonego postanowienia.