Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 1324/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2021-03-19 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6159 Inne o symbolu podstawowym 615
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 59 ust. 3 pkt 2
journal: Dz.U. 2020 poz 293
law: Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - t.j.
article: art. 151
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 marca 2021 r. sprawy ze skargi H.N., A.N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu oddala skargę.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta R. decyzją z [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r., poz. 293) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nakazał H. i A. N. (dalej strony lub skarżący) - właścicielom nieruchomości stanowiącej działkę nr 1 położonej przy ul. [...] w R. przywrócenie w terminie do dnia 31 sierpnia 2020 r. poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu, zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym dla terenu, na którym położona jest przedmiotowa działka. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że w następstwie uruchomionego postępowania dotyczącego urządzenia magazynu akcesoriów światłowodowych na wskazanej powyżej działce ustalono właściciela tej nieruchomości i zweryfikowano sposób jej wykorzystania z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W konkluzji uznano, że takie wykorzystanie nieruchomości jest sprzeczne z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i powoduje znaczne uciążliwości dla sąsiednich nieruchomości. Nadto uznano, że przywołany w podstawie prawnej przepis może leżeć u podstaw wydania przedmiotowej decyzji.

Z powyższą decyzją nie zgodziły się strony, które reprezentowane przez pełnomocnika adwokata M. N. wniosły odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach. W odwołaniu tym zarzuciły powyższej decyzji naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dokonanie dowolnych, nieopartych na zgromadzonym materiale dowodowym oraz niezgodnych ze stanem rzeczywistym ustaleń faktycznych, polegających na błędnym przyjęciu, że na spornej działce prowadzona jest działalność gospodarcza i występuje magazynowanie na niej materiału oferowanego do sprzedaży w ramach prowadzonej działalności i że w związku z tym doszło do zmiany sposobu zagospodarowania działki. Wskazano na naruszenie przywołanych przepisów poprzez dokonanie dowolnych ustaleń w zakresie ustalenia ilości terenu biologicznie czynnego na spornej działce, nadto podniesiono naruszenie art. 107 § 3 w związku z art. 11 powyższego Kodeksu poprzez brak wyjaśnienia, którym dowodom przyznano moc dowodową, a którym takiej mocy odmówiono. Z ostrożności procesowej wskazano na naruszenie art. 7 i art. 77 przywoływanego Kodeksu poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności, kiedy miało dojść do zmiany zagospodarowania terenu działki oraz jaki był poprzedni sposób zagospodarowania tego terenu. W uzasadnieniu odwołania rozwinięto postawione zarzuty i przedstawiono argumentację przemawiającą za uwzględnieniem wniesionego odwołania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchyliło w całości zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia przedstawiono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przytoczono treść przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym mających zastosowanie w sprawie. Organ odwoławczy w pełni podzielił ustalenia faktyczne poczynione w ramach prowadzonego postępowania, natomiast uwzględnienie wniesionego odwołania spowodowane zostało brakiem precyzji rozstrzygnięcia. W ocenie organu odwoławczego organ pierwszej instancji powinien w sposób konkretny orzec, że przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania działki powinno polegać na doprowadzeniu do stanu zgodnego z obowiązującym planem miejscowym poprzez podjęcie konkretnych czynności.

Prezydent Miasta R. decyzją z [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2020 r., poz. 293) oraz art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego nakazał H. i A. N. (dalej strony lub skarżący) - właścicielom nieruchomości stanowiącej działkę nr 1 położonej przy ul, [...] w R. przywrócenie w terminie do dnia 31 sierpnia 2020 r. poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu, zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym dla terenu, na którym położona jest przedmiotowa działka, poprzez usunięcie składowanych na opisanej nieruchomości przedmiotów. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że w następstwie uruchomionego postępowania dotyczącego urządzenia magazynu akcesoriów światłowodowych na wskazanej powyżej działce ustalono właściciela tej nieruchomości i zweryfikowano sposób jej wykorzystania z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Następnie przedstawiono wynik oględzin dokonanych z udziałem strony i jej pełnomocnika. W dalszej części przywołano treść pisma z 27 grudnia 2019 r. oraz przybliżono sposób wykorzystania nieruchomości przez strony. W konkluzji uznano, że takie wykorzystanie nieruchomości jest sprzeczne z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i powoduje znaczne uciążliwości dla sąsiednich nieruchomości. Nadto uznano, że przywołany w podstawie prawnej przepis może leżeć u podstaw wydania przedmiotowej decyzji.

Z powyższą decyzją nie zgodziły się strony, które reprezentowane przez pełnomocnika adwokata M. N. wniosły odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach. W odwołaniu tym zarzuciły powyższej decyzji naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dokonanie dowolnych, nieopartych na zgromadzonym materiale dowodowym oraz niezgodnych ze stanem rzeczywistym ustaleń faktycznych, polegających na błędnym przyjęciu, że na spornej działce prowadzona jest działalność gospodarcza i występuje magazynowanie na niej materiału oferowanego do sprzedaży w ramach prowadzonej działalności i w związku z tym doszło do zmiany sposobu zagospodarowania działki. Wskazano na naruszenie przywołanych przepisów poprzez dokonanie dowolnych, ustaleń w zakresie ustalenia ilości terenu biologicznie czynnego na przedmiotowej działce, nadto podniesiono naruszenie art. 107 § 3 w związku z art. 11 powyższego Kodeksu poprzez brak wyjaśnienia, którym dowodom przyznano moc dowodową, a którym takiej mocy odmówiono. Z ostrożności procesowej wskazano na naruszenie art. 7 i art. 77 przywoływanego Kodeksu poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności, kiedy miało dojść do zmiany zagospodarowania terenu działki oraz jaki był poprzedni sposób zagospodarowania tego terenu. W uzasadnieniu odwołania rozwinięto postawione zarzuty i przedstawiono argumentację przemawiającą za uwzględnieniem wniesionego odwołania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia przedstawiono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przytoczono treść przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym mających zastosowanie w sprawie. W ramach tej części uzasadnienia przybliżono również postanowienia obecnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak również wcześniej obowiązującego. W dalszej części przedstawiono stan faktyczny na spornej nieruchomości opierając się o informacje wynikające z protokołu jej oględzin dokonanych z udziałem strony i jej pełnomocnika. Ustalenia te pozwoliły organowi odwoławczemu uznać, że przedmiotowa działka wykorzystywana jest do magazynowania znacznej ilości przedmiotów wskazujących na ich przemysłowe lub handlowe przeznaczenie co jest niezgodne z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dodatkowo podniesiono, że w obecnej decyzji organ pierwszej instancji wskazał sposób przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania przestrzennego terenu poprzez usuniecie znajdujących się na nieruchomości szpul z kablami.

Z powyższą decyzją nie zgodziły się strony, które reprezentowane przez adwokat M. N. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej powyższej decyzji zarzucono naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dokonanie dowolnych, nieopartych na zgromadzonym materiale dowodowym oraz niezgodnych ze stanem rzeczywistym ustaleń faktycznych, polegających na błędnym przyjęciu, że na spornej działce prowadzona jest działalność gospodarcza i występuje magazynowanie na niej materiału oferowanego do sprzedaży w ramach prowadzonej działalności i w związku z tym doszło do zmiany sposobu zagospodarowania działki. Wskazano na naruszenie art. 107 § 3 w związku z art. 11 powyższego Kodeksu poprzez brak wyjaśnienia, którym dowodom przyznano moc dowodową, a którym takiej mocy odmówiono. Z ostrożności procesowej wskazano na naruszenie art. 7 i art. 77 przywoływanego Kodeksu poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a w szczególności, kiedy miało dojść do zmiany zagospodarowania terenu działki oraz jaki był poprzedni sposób zagospodarowania tego terenu. W skardze tej wskazano także na naruszenie prawa materialnego, a to art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez błędną jego interpretację polegającą na przywróceniu stanu poprzedniego już nieobowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

W ocenie skarżących ze wskazanego przepisu wynika obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego, a nie do stanu zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W skardze tej wystąpiono o dopuszczenie dowodu z opinii biegłej i załączonej opinii geotechnicznej dotyczącej rozpoznania górnej warstwy gruntu na spornej nieruchomości, na okoliczność, że sporna działka nie została utwardzona. W rozbudowanym uzasadnieniu skargi zawarto argumentację przemawiającą za jej uwzględnieniem. Na okoliczność stawianych tez pełnomocnik skarżącej przywołał stosowne orzeczenia sądów administracyjnych.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o oddalenie skargi i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieszczono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do podniesionych zarzutów uznano je za błędne i nie dające podstawę do uwzględnienia skargi.

Pismem z 2 marca 2021 r. pełnomocnik skarżących podtrzymał wniesioną skargę i przedłożył opinię geotechniczną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, to jest nie wydają orzeczeń, co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), wynika, że w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem.

Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 przywoływanej ustawy tejże kontroli legalności Sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami, wnioskami i powołaną podstawą prawną.

W rozpoznawanej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Powyższe stanowisko wymaga odniesienia, ponieważ tutejszy Sąd rozpoznaje kolejną bardzo zbliżoną sprawę odnoszącą się do nieruchomości położonych przy ul. [...] w R. W sprawie o sygn. akt II SA/GI 889/20 tutejszy Sąd uwzględnił wniesioną skargę i w motywach rozstrzygnięcia podkreślił, że rozstrzygnięcie organu administracji nakładające na adresata działań tego organu musi spełniać określone wymogi, a w szczególności musi ono nadawać się do wyegzekwowania w ramach ewentualnego postępowania egzekucyjnego, w sytuacji gdy adresat działania organu administracji nie będzie chciał w sposób dobrowolny samodzielnie wykonać nałożony na niego obowiązek. Podkreślono, że sentencja rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji utrzymana w mocy przez organ odwoławczy brzmi w ten sposób, że nakazuje się właścicielce spornej nieruchomości przywrócenie w określonym terminie poprzedniego sposobu zagospodarowania terenu, zgodnego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla terenu, na którym położona jest sporna działka. Przywołane brzmienie sentencji organu pierwszej instancji utrzymane w mocy przez organ odwoławczy nie było możliwe do wyegzekwowania w sytuacji braku dobrowolności wykonania ciążącego na adresacie decyzji obowiązku. Okoliczność ta spowodowała uwzględnienie wniesionej skargi i uchylenie decyzji organów obu instancji.

W rozpoznawanej sprawie sytuacja wygląda odmiennie, ponieważ organ odwoławczy w ramach rozpoznawania odwołania od decyzji organu pierwszej instancji dostrzegł powyższe uchybienie w sentencji decyzji organu pierwszej instancji i mocą swojej pierwszej decyzji wydanej w rozpoznawanej sprawie uwzględnił wniesione odwołanie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji i w motywach w sposób czytelny wskazał co winna zawierać sentencja rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Przywołany organ pierwszej instancji w ramach ponownie prowadzonego postępowania sentencję swojej decyzji sformułował w sposób precyzyjny i wskazał na czym ma polegać doprowadzenie nieruchomości do stanu zgodnego z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podniesiona okoliczność skutkuje tym, że stanowisko Sądu wyrażone w przywołanym powyżej wyroku nie jest wiążące w rozpoznawanej sprawie, ponieważ inna jest sentencja rozstrzygnięcia poddanego ocenie sądu administracyjnego.

W uzasadnieniach kontrolowanych decyzji przybliżono postanowienia wynikające z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i wskazano, że sporna nieruchomość położona jest na terenach oznaczonych w planie jako zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna, przeznaczenie uzupełniające: zabudowa usługowa, w ramach której dopuszcza się biura, usługi zdrowia wyłącznie w zakresie gabinetów lekarskich, usługi pielęgnacyjne, handel detaliczny wyłącznie w zakresie obiektów służących sprzedaży detalicznej o powierzchni sprzedaży nie większej niż 100 m, rzemiosło za wyjątkiem obiektów ślusarskich oraz obiektów usług stolarskich, usługi naprawcze za wyjątkiem obiektów służących działalności związanej z naprawą i diagnostyką pojazdów, a także zieleń urządzona i ciąg pieszo-jezdny. Przeprowadzone czynności w ramach postępowania wyjaśniającego w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wykazały, że sporna nieruchomość wykorzystywana jest w sposób odbiegający od wzorca wynikającego z postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W świetle tak poczynionych ustaleń faktycznych organy administracji publicznej obu instancji zasadnie odwołały się do postanowień art. 59 ust. 3 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, zgodnie z którym w przypadku zmiany zagospodarowania terenu bez uzyskania decyzji o warunkach zabudowy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi lub użytkownikowi wieczystemu nieruchomości przywrócenie poprzedniego sposobu zagospodarowania.

W świetle powyższego ustalenia organy administracji publicznej obu instancji dysponowały podstawą prawną dla uruchomienia i prowadzenia przedmiotowego postępowania i do nałożenia na właścicieli spornej nieruchomości stosownego obowiązku doprowadzenia jej do stanu zgodnego z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podkreślić należy, że prawidłowa sentencja rozstrzygnięcia wydanego przez te organy w tym zakresie winna wskazywać sposób zagospodarowania nieruchomości, który ma być przywrócony.

W rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji w sposób czytelny wskazał na sposób doprowadzenia nieruchomości do stanu zgodnego z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a tym samym w tym zakresie nie dopuścił się naruszenia prawa, uzasadniającego uwzględnienie wniesionej skargi.

W skardze do tutejszego Sądu skarżący reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika zarzucili zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji organu pierwszej instancji naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez błędne uznanie, że organy te dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych. Tak sformułowany zarzut w ocenie składu orzekającego nie jest trafny, ponieważ wbrew twierdzeniom podnoszonym w skardze powyższe organy w sposób rzetelny ustaliły stan występujący na spornej nieruchomości. Z ustaleń organu pierwszej instancji wynika, że na nieruchomości tej zlokalizowana jest duża liczba bębnów z kablami energetycznymi. Zatem twierdzenia, że nieruchomość ta jest wykorzystywana w sposób zgodny z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego są całkowicie błędne i sprzeczne ze stanem faktycznym. W skardze podniesiono zarzut naruszenia postanowień art. 107 § 3 w związku z art. 11 Kodeksu postępowania administracyjnego polegający na utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji bez wskazania, którym dowodom przyznano moc dowodową, a którym odmówiono takiej mocy. Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ wbrew twierdzeniom skargi organy administracji obu instancji w uzasadnieniach swoich decyzji wskazały, którym dowodom przyznały moc dowodową. W ocenie składu orzekającego dla organów administracji wypowiadających się w tej sprawie kluczową funkcję spełniały wyniki oględzin spornej nieruchomości dokonane z udziałem pełnomocniczki skarżących. W trakcie tych oględzin poczyniono stosowne ustalenia i nie zostały one w żaden sposób zakwestionowane przez pełnomocnika skarżących w trakcie przeprowadzania wizytacji. Późniejsza korespondencja ze strony pełnomocnika skarżących zmierza do podważenia ustaleń poczynionych w trakcie tych oględzin, jednakże przedkładana dokumentacja fotograficzna potwierdza jedynie ustalenia poczynione w trakcie tej czynności procesowej. W świetle tych ustaleń organy administracji obu instancji w sposób poprawny zastosowały wymienione przepisy i nie dopuściły się naruszeń wskazywanych w skardze.

Za bezzasadny uznać należy zarzut sformułowany w pkt 3 skargi, a mianowicie ten, że organy nie wyjaśniły wcześniejszego sposobu zagospodarowania przedmiotowej nieruchomości. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie organy administracji w sposób precyzyjny wskazały na postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i wykazały wykorzystanie tej nieruchomości w sposób sprzeczny z jego postanowieniami.

W ramach postępowania prowadzonego przed tutejszym Sądem pełnomocniczka skarżących przedłożyła dwie opinie na okoliczności związane ze stanem spornej nieruchomości, a pismem z 2 marca 2021 r. kolejną odnoszącą się do górnej warstwy gruntu na spornej nieruchomości. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie dokumentacja ta nie może być brana pod uwagę, ponieważ jest związana z istotą przedmiotowego postępowania, które ukierunkowane jest na sposób zagospodarowania spornej nieruchomości, a nie na kwestie związane z ilością terenów biologicznie czynnych czy sposobu jej utwardzenia.

Przedmiotowa skarga rozpoznana została w trybie przewidzianym art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.).

Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 wyżej wymienionej ustawy, należało skargę oddalić.

mr