Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 3140/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-09-23 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Gry losowe
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 233 par. 1 pkt 1 w zw. z art. 239;
journal: Dz.U. 2012 poz 749
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - tekst jednolity.
article: art. 65, art. 19 ust. 1 pkt 2.
journal: Dz.U. 2009 nr 168 poz 1323
law: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2014 r. sprawy ze skargi "F." Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie zmian dotyczących dołączenia do akt weryfikacyjnych pomocniczych punktu gier na automatach o niskich wygranych oddala skargę


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Celnej w W. (zwany dalej organem/Dyrektorem Izby Celnej) postanowieniem z [...] września 2013 r., Nr [...] po rozpatrzeniu zażalenia spółki F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (zwanej dalej spółką/skarżącą) na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w C. (zwanego dalej organem I instancji) z [...] czerwca 2013 r. utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.

F. Sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła do Naczelnika Urzędu Celnego w C. pismo z [...] lutego 2013 r. do którego załączyła dokument pn. Informacja uzupełniająca do Opinii technicznej nr [...] oraz Uzupełnienie do ważnej opinii technicznej [...] w zakresie art. 18 ust. 3 oraz art. 23 ust. 1a ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych z upoważnienia Ministra Finansów nr [...], nr [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., celem dołączenia do akt weryfikacyjnych punktu gier zlokalizowanego przy ul. G. [...] O.

Naczelnik Urzędu Celnego w C. przeprowadził w punkcie gier urzędowe sprawdzenie, którego ustalenia zostały zawarte w protokole sygn. [...]. W protokole stwierdzono, iż przedłożona Informacja uzupełniająca do Opinii technicznej nr [...] nie została wydana po przebadaniu automatu [...] - (zwanego dalej AoNW), nie ma formy określonej w § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier (Dz. U. z 2012 r. poz. 312) - zwanego dalej "rozporządzenie z 9 marca 2012 r." natomiast Uzupełnienie do ważnej opinii technicznej [...] nie odnosi się do AoNW.

W piśmie z [...] kwietnia 2013 r. spółka poinformowała Naczelnika Urzędu Celnego w C., iż AoNW z określoną w opinii technicznej nr [...]

z [...] marca 2009 r. teoretyczną wypłacalnością automatu na poziomie 94% spełniał warunek określony w przepisie art. 18 ust. 3 ustawy z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 ze zm.; dalej UoGH) w dniu wejścia w życie tego przepisu, czyli dniu [...] lipca 2011 r., a zatem nie wymagał dostosowania do ww. warunku. Ponadto w piśmie spółka wniosła o sprawdzenie w trakcie urzędowego sprawdzenia stanu plomb zabezpieczających założonych na AoNW, pod kątem ich zgodności z opinią techniczną nr [...].

W piśmie z [...] maja 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego w C. podniósł, iż dokument pn. Informacja uzupełniająca do Opinii technicznej

nr [...] został wydany po przebadaniu automatu A. nr fabryczny [...],[...],[...] nie zaś eksploatowanego w tym punkcie gier automatu A. o nr fabrycznym [...]. Jednocześnie organ pierwszej instancji zauważył, iż w trakcie przeprowadzania urzędowego sprawdzenia funkcjonariusze nie negowali zapisów opinii technicznej

nr [...] dotyczących m. in. programu gry, w który wyposażony jest AoNW. Ponadto stwierdzono, iż plomby są nienaruszone i zgodne z opinią techniczną.

Postanowieniem z [...] czerwca 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego

w C. odmówił zatwierdzenia zmian dotyczących dołączenia do akt weryfikacyjnych pomocniczych punktu gier dokumentu pn. Informacja uzupełniająca do Opinii technicznej nr [...] z uwagi na fakt, iż dokument ten nie spełnia wymogu określonego § 15 ust. 2 rozporządzenia z 9 marca 2012 r., a tym samym nie może stanowić potwierdzenia, iż AoNW spełnia warunek określony w art. 18 ust. 3 UoGH.

Na postanowienie z [...] czerwca 2013 r. spółka złożyła zażalenie, zarzucając naruszenie:

- art. 9 ust. 1 ustawy z 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 134, poz. 779; dalej ustawa zmieniająca) oraz § 15 rozporządzenia z 9 marca 2012 r. poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, iż ww. przepisy mają zastosowanie do automatów zarejestrowanych przed dniem [...] lipca 2011 r., które od początku spełniały wymogi art. 18 ust. 3 UoGH,

- art. 187 § 1 oraz art. 180 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749; dalej O.p.) w związku z art. 65 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323 ze zm.; dalej UoSC) poprzez nierozważenie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego i nieuwzględnienie, iż AoNW od początku swojego istnienia spełnia warunek art. 18 ust. 3 UoGH, nawet wówczas kiedy ten przepis nie obowiązywał, a zatem nie dotyczy go regulacja zawarta w § 15 rozporządzenia z 9 marca 2012 r.,

- art. 64 ust. 7 w zw. z art. 64 ust. 2 pkt 3 UoSC oraz § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 14 grudnia 2009 r. w sprawie urzędowego sprawdzenia (tekst jednolity Dz. U. z 2013, poz. 417).

Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości

i zatwierdzenie zmian akt weryfikacyjnych punktu gier lub uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

Dyrektor Izby Celnej w W., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1

w zw. z art. 239 O.p. w zw. z art. 65 i art. 19 ust. 1 pkt 2 UoSC, postanowieniem

z [...] września 2013 r. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego

w C. z [...] czerwca 2013 r., odmawiające skarżącej zatwierdzenia zmian danych w aktach weryfikacyjnych punktu gier na automatach o niskich wygranych zlokalizowanego przy ul. G. [...] O., w którym skarżąca spółka urządzała gry na automacie nr fabryczny [...].

W uzasadnieniu wydanego postanowienia Dyrektor Izby Celnej w W. wskazał, że ustawą zmieniającą z 26 maja 2011 r. został wprowadzony przepis art. 18 ust. 3 UoGH, zgodnie z którym w grach na automatach zaprogramowana wartość wygranych w automacie nie może być niższa niż 75% kwoty wpłaconych stawek. Organ odwoławczy stwierdził, że dostosowanie eksploatowanych automatów do gier oraz automatów o niskich wygranych do przedmiotowego wymogu, zgodnie

z brzmieniem art. 9 ust. 1 i ust. 2 tej ustawy, powinno nastąpić w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. Tym samym, zdaniem organu, podmioty prowadzące działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych zobowiązane były do dostosowania eksploatowanych automatów do

[...] stycznia 2012 r. Dyrektor Izby Celnej w W. podniósł, że sposób udokumentowania obowiązku wynikającego z przepisu art. 18 ust. 3 UoGH uregulowany został w § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, dostosowanie eksploatowanych automatów do wymogu, o którym mowa w art. 18 ust. 3 UoGH, wymaga potwierdzenia jednostki badającej. Organ odwoławczy wskazał, że według dyspozycji § 15 ust. 2 cyt. rozporządzenia, potwierdzenie wyraża się w uzupełnieniu do opinii,

w terminie nieprzekraczalnym 40 dni od dnia wejścia w życie rozporządzenia, tj. do dnia 21 maja 2012 r.

Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej dotyczącego naruszenia przez organ pierwszej instancji przepisu art. 187 § 1 oraz art. 180 § 1 O.p., art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej oraz § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. - poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, iż wskazane przepisy mają zastosowanie do automatów zarejestrowanych przed dniem [...] lipca 2011 r. (dzień wejścia w życie ustawy zmieniającej), które od początku spełniały wymogi art. 18 ust. 3 UoGH, Dyrektor Izby Celnej w W. stwierdził, iż Naczelnik Urzędu Celnego

w C. zastosował prawidłową interpretację ww. przepisów. Zdaniem organu odwoławczego, teoretyczna wypłacalność automatu o niskich wygranych ustawiona programowo na poziomie 94% nie zwalnia skarżącej spółki z obowiązku przedłożenia właściwego potwierdzenia spełnienia przez ten automat o niskich wygranych warunku określonego w art. 18 ust. 3 UoGH dla każdej gry.

Dyrektor Izby Celnej w W. wskazał, że powyższe stanowisko zajął także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 29 maja 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2592/12.

Organ podniósł, iż organ I instancji nie naruszył art. 187 § 1 oraz art. 180 § 1 O.p. w związku z art. 65 UoSC także z uwagi na fakt, iż odniósł się do dokumentu przedłożonego przez skarżącą spółkę pn. Informacja uzupełniająca do Opinii technicznej nr [...], który został wydany po przebadaniu automatów, które nie są eksploatowane w spornym punkcie. Dyrektor Izby Celnej w W. wskazał, że organ pierwszej instancji słusznie nie uznał ww. dokumentu także

z uwagi na fakt, iż dokument ten nie spełnia wymogu określonego w § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r., a zatem nie może stanowić podstawy potwierdzenia, że sporny automat o niskich wygranych spełnia warunek,

o którym mowa w art. 18 ust. 3 UoGH. Organ odwoławczy zauważył, iż potwierdzenie to winno mieć formę uzupełnienia do opinii jednostki badającej, która stanowiła podstawę rejestracji automatu o niskich wygranych. Jednocześnie, jak wskazał organ odwoławczy, Naczelnik Urzędu Celnego w C. zauważył, iż w trakcie przeprowadzania urzędowego sprawdzenia funkcjonariusze nie negowali zapisów opinii technicznej dotyczących m. in. programu gry, w który wyposażony jest sporny automat o niskich wygranych oraz stwierdzili, iż plomby zabezpieczające jednostki badającej są nienaruszone i zgodne zapisami zawartymi w tej opinii.

Biorąc powyższe pod uwagę, Dyrektor Izby Celnej w W. uznał, że niezasadny jest zarzut skarżącej spółki dotyczący braku podstaw odmowy zatwierdzenia akt weryfikacyjnych punktu gier w zakresie zgłaszanych zmian.

Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonych postanowień organów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji, a także o zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Zarzuciła:

1. naruszenie art. 124 i art. 210 § 4 w zw. z art. 219, art. 239 oraz art. 235 O.p.

w zw. z art. 65 UoSC, tj. brak uzasadnienia prawnego spełniającego wymagania zasady przekonywania wyrażonej w art. 124 O.p., co polegało na:

a. braku wskazania przez organ odwoławczy podstawy prawnej (konkretnej jednostki redakcyjnej przepisu prawnego) określającej warunek lub środek określony w art. 33 ust. 1 lub art. 34 ust. 1 UoSC, który zdaniem organu nie został przez spółkę (podmiot podlegający urzędowemu sprawdzeniu) zapewniony, co mogłoby uzasadniać odmowę zatwierdzenia zgłoszonych zmian do akt weryfikacyjnych w drodze postanowienia a w konsekwencji utrzymanie go w mocy przez organ odwoławczy,

b. braku wyjaśnienia znaczenia przepisu art. 34 ust. 1 pkt 2 lit. h UoSC poprzez podanie jego wykładni przy jednoczesnym odniesieniu się do wynikającego ze zgromadzonego materiału dowodowego stanu faktycznego sprawy, w sytuacji gołosłownego stwierdzenia

w postanowieniu organu pierwszej instancji, że odmowa zatwierdzenia zmian w aktach weryfikacyjnych nastąpiła z powodu rzekomego niezapewnienia warunku art. 34 ust. 1 pkt 2 lit. h UoSC, podczas gdy

z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie nie wynika, jakoby

w ogóle wystąpiło jakiekolwiek zdarzenie związane ze stanem lub działaniem urządzeń do gier objętych kontrolą mogących mieć wpływ na urządzanie gier;

2. naruszenie § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r.

w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów

i urządzeń do gier w związku z art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej w zw. z art. 18 ust. 3 UoGH w zw. z art. 180 § 1 O.p. w zw. z art. 65 UoSC - przez błędną ich wykładnię, polegającą na wadliwym przyjęciu, że potwierdzenie zgodności automatu zarejestrowanego i eksploatowanego przed [...] lipca 2011 r. oraz po tej dacie z wymogiem art. 18 ust. 3 UoGH, w sytuacji, gdy w grach na tym automacie od początku istnienia (nawet przed [...] lipca 2011 r.) zaprogramowana wartość wygranych wynosiła co najmniej 75% kwot wpłaconych stawek, co przesądza o braku konieczności jego dostosowania do wymogu art. 18 ust. 3 UoGH, wymaga potwierdzenia przez jednostkę badającą w uzupełnieniu do opinii w formie przewidzianej w § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 marca 2013 r., podczas gdy przepis ten reguluje jedynie sposób udokumentowania dostosowania automatów do wymogów art. 18 ust. 3 UoGH, czyli dotyczy tylko takich zarejestrowanych automatów, które w okresie przed dniem [...] stycznia 2012 r. nie były zgodne z wymogiem art. 18 ust. 3 UoGH, natomiast obowiązujące przepisy prawa nie regulują w sposób szczególny sposobu dowodzenia, że dany zarejestrowany automat nie wymagał dostosowania do wymogu art. 18 ust. 3 UoGH, wobec spełniania jego wymogów nawet przed wprowadzeniem tego przepisu do porządku prawnego, wobec czego do dowodzenia takiej okoliczności ma zastosowanie ogólna reguła dowodowa z art. 180 § 1 O.p., mająca w postępowaniu w sprawie urzędowego sprawdzenia odpowiednie zastosowanie w związku z art. 65 UoSC;

3. naruszenie art. 191 O.p. - przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, polegającej na odmowie przyznania mocy dowodowej na okoliczność spełniania przez kontrolowany automat wymogów art. 18 ust. 3 UoGH, bez podwyższania w nim zaprogramowanej wartości wygranych (tj. "dostosowania"), takim łącznie ocenianymi dowodom, jak:

a. Opinia techniczna jednostki badającej z badania poprzedzającego rejestrację kontrolowanego automatu,

b. wydaną przez Wyższą Szkołę Informatyki w L. informację uzupełniającą do opinii technicznej z badania poprzedzającego rejestrację,

c. Protokołu z urzędowego sprawdzenia (zwłaszcza w zakresie potwierdzenia w nim, iż plomby jednostki badającej na podzespołach kontrolowanego automatu są nienaruszone);

- z których łącznie wynika, że kontrolowany automat ma konstrukcję oraz zainstalowany program gier gwarantujących spełnienie m.in. wymogu art. 18 ust. 3 UoGH, bez konieczności uprzedniego jego dostosowania do wymogu tego przepisu, tj. podwyższania zaprogramowanej wartości wygranych z poziomu niższego niż 75% kwot wpłaconych stawek, do wymaganego tym przepisem poziomy "co najmniej 75%", wobec tego, iż

w automacie tym od początku istnienia parametr z art. 18 ust. 3 UoGH był spełniony, nawet przed wprowadzeniem tego przepisu do porządku prawego.

W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, iż z opinii z badania poprzedzającego rejestrację kontrolowanego automatu (Opinii nr [...]), wynika, że objęte nią automaty (w tym kontrolowany automat) w dacie badania miały zainstalowany program gier A. o sumie kontrolnej [...], a więc taki, który zgodnie z Informacją uzupełniającą Wyższej Szkoły Informatyki w L. gwarantuje spełnienie wymogu art. 18 ust. 3 UoGH. Jednocześnie skarżąca stwierdziła, że poza sporem jest to, iż w związku z badaniem poprzedzającym rejestrację jednostka badawczo-rejestrowa Instytut Energetyki założyła m.in. na podzespołach kontrolowanego automatu plomby zabezpieczające, których rolą jest zabezpieczenie przed zmianami konstrukcyjnymi w automacie, w tym zmianą oprogramowania. Strona wskazała, że z protokołu z urzędowego sprawdzenia przeprowadzonego przez Urząd Celny w C. wynika, że w kontrolowanym automacie zgodne z opinią techniczna z badania poprzedzającego rejestrację plomby zabezpieczające na podzespołach tego automatu są nienaruszone. Zdaniem strony, potwierdza to brak zmian konstrukcyjnych i oprogramowania automatu, a w konsekwencji w świetle takiego dowodu, jak powołana Informacja uzupełniająca WSI w L., należy uznać, że kontrolowany automat spełnia wymogi art. 18 ust. 3 UoGH

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 124 i art. 210 § 4 w zw. z art. 219, art. 239 oraz art. 235 O.p. w zw. z art. 65 UoSC, skarżąca podniosła, iż organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia nie przytacza żadnej jednostki redakcyjnej przepisów art. 33 ust. 1 lub art. 34 ust. 1 UoSC określającej warunek lub środek, którego rzekome niezapewnienie uzasadniałoby utrzymanie

w mocy postanowienia organu pierwszej instancji o odmowie zatwierdzenia zgłoszonych zmian do akt weryfikacyjnych. Zdaniem strony, brak przytoczenia pełnej podstawy materialnoprawnej uniemożliwia zatem kategoryczną weryfikację legalności zaskarżonego postanowienia zarówno przez skarżącą spółkę, jaki i sąd administracyjny. Reasumując, skarżąca uznała, że wadą formalną spornego postanowienia organu odwoławczego jest brak prawnego i faktycznego uzasadnienia utrzymania w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, tj. takiego, które wyjaśniałoby podstawy faktyczne z przytoczeniem dowodów ustalenia, że skarżąca spółka nie zapewniła warunku art. 34 ust. 1 pkt 2 lit. H UoSC lub podania takiej wykładni tego przepisu, w świetle której stan faktyczny niniejszej sprawy uzasadniałby stwierdzenie, że warunek określony w powyższym przepisie nie został zapewniony.

Uzasadniając z kolei zarzut naruszenia § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. w związku z art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej w zw. z art. 18 ust. 3 UoGH w zw. z art. 180 § 1 O.p. w zw. z art. 65 UoSC, skarżąca stwierdziła, iż nie sposób zgodzić się z organami obu instancji, że w stanie faktycznym niniejszej sprawy, w odniesieniu do kontrolowanego automatu, strona miała obwiązek pozyskać i złożyć do akt weryfikacyjnych uzupełnienie do opinii, o jakim mowa w § 15 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. Strona uznała, że

w przepisie art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej chodzi o dostosowanie automatów niespełniających wcześniej wymogów art. 18 ust. 3 UoGH do wymogów tego przepisu. W tej sytuacji, zdaniem strony, nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, że dostosowanie automatu do wymogu art. 18 ust. 3 UoGH może polegać tylko

i wyłącznie na modyfikacji oprogramowania automatu, polegającej na podwyższeniu zaprogramowanej wartości wygranych z poziomu niższego niż 75% kwot wpłaconych stawek, do wymaganego od dnia [...] lipca 2011 r. przepisem art. 18 ust. 3 UoGH poziomu "co najmniej 75%" kwot wpłaconych stawek. Jeżeli jednak, jak wskazała strona, przed dniem [...] lipca 2011 r. automat spełniał wymogi art. 18 ust. 3 UoGH, to nie ma potrzeby dostosowywania automatu do wymogów przedmiotowego przepisu (tj. zmieniania w nim czegokolwiek, aby był zgodny z art. 18 ust. 3 cyt. ustawy, gdyż bez jakichkolwiek zmian spełnia wymogi przedmiotowego przepisu). W ocenie skarżącej, nie budzi również jakichkolwiek wątpliwości, że jeżeli w danym automacie od początku jego istnienia (nawet, gdy przepisu art. 18 ust. 3 UoGH jeszcze nie było w porządku prawnym) zaprogramowana wartość wygranych wynosiła 75% lub więcej kwot wpłaconych stawek, to taki automat od początku swego istnienia spełniał wymóg art. 18 ust. 3 UoGH obowiązujący od dnia 14 lipca 2011 r. a w konsekwencji bezspornie taki automat nigdy nie wymagał dostosowania do wymogu art. 18 ust. 3 cyt. ustawy.

Zdaniem strony skarżącej, jednoznacznie z brzmienia cytowanego § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. wynika, że dotyczy on tylko

i wyłącznie takich automatów, które musiały być dostosowane do wymogu, o którym mowa w art. 18 ust. 3 UoGH, a więc tylko i wyłącznie takich, w których trzeba było podwyższyć zaprogramowaną wartość wygranych z poziomu niższego niż 75% kwot wpłaconych stawek do poziomu "co najmniej 75%", aby pasowały do normy zawartej w tym przepisie. Zdaniem strony skarżącej, tylko taka zmiana (dostosowanie) automatu wymagała potwierdzenia przez jednostkę badającą. Bez wątpienia zatem, według strony, przepis ten nie ma zastosowania do automatów, które nie musiały być dostosowane do art. 18 ust. 3 UoGH, bowiem odpowiadały wymogom tego przepisu przed [...] lipca 2011 r.

Reasumując, skarżąca uznała, że w świetle literalnego brzmienia art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej oraz § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r., spółka ma obowiązek posiadać wydane przez upoważnioną jednostkę uzupełnienie do opinii technicznej, o jakim mowa w § 15 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów, tylko i wyłącznie w stosunku do automatów, które przed dniem [...] lipca 2011 r. i po tej dacie nie były zgodne z obowiązującym od dnia [...] lipca 2011 r. wymogiem przewidzianym przez przepis art. 18 ust. 3 UoGH, a więc - stosownie do art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej - wymagały dostosowania do wymogu art. 18 ust. 3 UoGH, czyli zmiany zaprogramowanej wartości wygranych w relacji do wpłaconych stawek, do takiego poziomu, aby parametr ten wynosił co najmniej 75%. Zdaniem strony, tego typu "dostosowanie" bez wątpienia wymaga potwierdzenia w uzupełnieniu do opinii technicznej, o jakim mowa w § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. Jeżeli natomiast dany, eksploatowany przed [...] lipca 2011 r., automat od początku miał zaprogramowaną wartość wygranych w wysokości 75% kwot wpłaconych stawek, lub wyższą, czyli nie wymagał dostosowania do wymogu art. 18 ust. 3 UoGH, skarżąca spółka uznała, że może wykazywać jego zgodność

w wymogiem art. 18 ust. 3 cyt. ustawy bez konieczności dostosowania, dowolnymi niesprzecznymi z prawem środkami dowodowymi, stosownie do art. 180 § 1 O.p..

W ocenie strony, takimi dowodami mogą być zarówno opinie, czy też informacje upoważnionych jednostek badających, jak również opinie innych biegłych z zakresu automatów do gier, czy też dokumentacja techniczna automatów pozyskana od producenta, a nawet protokoły z czynności kontrolnych przeprowadzonych przez funkcjonariuszy Służby Celnej. Zdaniem strony skarżącej, wiarygodność tego typu dowodów organ winien oceniać na podstawie całokształtu materiału zebranego

w sprawie, zgodnie z wyprowadzaną z art. 191 O.p. zasadą swobodnej oceny dowodów.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 191 O.p., skarżąca uznała, iż organy obu instancji dokonały wadliwej oceny zgromadzonego materiału, przekraczając granice swobodnej oceny dowodów, wyrażając przy tym ocenę zgromadzonego materiału dowodowego, która nie jest zgodna z zasadami logicznego rozumowania.

Strona skarżąca wskazała, iż przedłożyła Informację uzupełniającą Wyższej Szkoły Informatyki w L., z której wynika m.in., że kontrolowany automat spełnia wymóg przewidziany w przepisie art. 18 ust. 3 UoGH, pod warunkiem, że nie doszło w nim do zmian konstrukcyjnych oraz pracuje pod kontrolą określonego oprogramowania. Zdaniem skarżącej spółki, charakter tej Informacji uzupełniającej Wyższej Szkoły Informatyki w L. można porównać do prywatnej opinii biegłego (instytutu naukowego), określającej, że zdaniem jej autorów, w opartym na ich wiadomościach specjalnych oraz badaniu automatu o określonych parametrach, inne automaty o tych samych parametrach też spełniają określone wymogi przewidziane w art. 18 ust. 3 UoGH, bez potrzeby jakichkolwiek modyfikacji. Skarżąca stwierdziła, że nie sposób nie zauważyć, iż wskazane w Informacji uzupełniającej Wyższej Szkoły Informatycznej w L. parametry techniczne automatów warunkujące uznanie ich za spełniające wymogi art. 18 ust. 3 UoGH, są w pełni tożsame

z parametrami podanymi w opinii technicznej z badania poprzedzającego rejestrację kontrolowanego automatu. Logicznie zatem wnioskując na podstawie dwóch wspomnianych dokumentów, ustalenie, czy kontrolowany automat spełnia wymogi art. 18 ust. 3 cyt. ustawy, bez konieczności żadnych zmian, sprowadza się do ustalenia, czy stan kontrolowanego automatu jest taki sam, jak w dacie jego badania poprzedzającego rejestrację. Strona zauważyła, że z protokołu z urzędowego sprawdzenia wynika zaś, że w kontrolowanym automacie założone są na podzespołach plomby zabezpieczające zgodne z opinią techniczną z badania poprzedzającego rejestrację, które są nienaruszone, co - zdaniem skarżącej spółki - prowadzi do wniosku, iż w kontrolowanym automacie nie było zmian konstrukcyjnych i pracuje on nadal pod kontrolą oprogramowania o parametrach podanych w opinii technicznej, gwarantujących m.in. zgodność automatu z wymogiem art. 18 ust. 3 UoGH Według strony skarżącej, z tak ujętego całokształtu zebranego materiału dowodowego wynika jednoznacznie fakt udowodnienia, iż kontrolowany automat spełnia wymogi art. 18 ust. 3 UoGH, bez konieczności jego dostosowania (podwyższenia zaprogramowanej wartości wygranych). Skarżąca uznała, że – wbrew zarzutom organów obu instancji - nie podważa tych konkluzji argument, że opinia jednostki zawarta w Informacji uzupełniającej Wyższej Szkoły Informatycznej w L. oparta była na szczegółowym badaniu innego egzemplarza identycznego urządzenia, niż kontrolowany automat. Jeśli bowiem specjaliści na podstawie badania jednego automatu ustalili, że określone jego parametry determinują zgodność m.in. z art. 18 ust. 3 UoGH, to wnioskowanie, że inne automaty o tych samych parametrach są także zgodne z tym wymogiem, wynika z logicznego wnioskowania.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo

o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności

z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami

i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia

30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mający wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej w W.

z [...] września 2013 r. utrzymujące w mocy postanowienie z [...] czerwca 2013 r.

Zdaniem Sądu, wydając sporne postanowienia, organy obu instancji nie naruszyły przede wszystkim przepisów art. 124 i art. 210 § 4 w zw. z art. 219, art. 239 oraz art. 235 O.p. w związku z art. 65 UoSC.

Sąd uznał, że zarówno Dyrektor Izby Celnej w W., jak i Naczelnik Urzędu Celnego w C., nie dopuścili się obrazy przepisów § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier w związku z art. 9 ustawy zmieniającej w zw. z art. 18 ust. 3 UoGH w zw. z art. 180 § 1 O.p. w zw. z art. 65 UoSC, albowiem - wbrew zarzutom strony skarżącej - dokonali prawidłowej wykładni tych przepisów, przyjmując, iż sporny automat wymaga stosownego potwierdzenia przez jednostkę badającą w uzupełnieniu do opinii w formie przewidzianej w § 15 cyt. rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2013 r., celem potwierdzenia jego dostosowania do wymogu przewidzianego w art. 18 ust. 3 UoGH

W konsekwencji przyjąć należy, iż organ administracji publicznej, rozstrzygając w niniejszej sprawie, nie dopuścił się naruszenia przepisów art. 120

i art. 121 § 1 O.p. w zw. z art. 8 UoGH i wyrażonych w tych przepisach ogólnych zasad postępowania, tj. zasady legalizmu i praworządności oraz zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów praworządnego Państwa.

Według art. 34 ust. 1 pkt 2 lit. h UoSC, na potrzeby kontroli, podmioty urządzające i prowadzące gry i zakłady wzajemne na podstawie ustawy o grach hazardowych są obowiązane zapewnić warunki i środki do sprawnego przeprowadzania kontroli, w tym m.in. zgłaszać niezwłocznie przypadki zdarzeń związanych z działaniem lub stanem urządzeń do gier objętych kontrolą mogących mieć wpływ na urządzanie gier, np. przemieszczenie automatów do gier o niskich wygranych. W myśl art. 64 ust. 2 pkt 3 UoSC, urzędowe sprawdzenie przeprowadza się w celu ustalenia, czy warunki ustalone w podmiotach podlegających urzędowemu sprawdzeniu są nadal przestrzegane.

Z urzędowego sprawdzenia sporządza się protokół (który wraz ze zgłoszeniem oraz dokumentacją dotyczącą działalności podlegającej kontroli, stanowią akta weryfikacyjne) i w przypadku, gdy nie są zapewnione warunki i środki określone

w ust. 1 (w niniejszej sprawie te, określone przez art. 34 ust. 1 pkt 2 lit. h UoSC), właściwy organ Służby Celnej wyznacza termin do ich spełnienia, a po upływie terminu przeprowadza powtórne urzędowe sprawdzenie, zgodnie z art. 64 ust. 4 i 5 cyt. ustawy.

W przypadku stwierdzenia w wyniku powtórnego urzędowego sprawdzenia,

o którym mowa w ust. 2 pkt 3, że nie są zapewnione warunki i środki, wydaje się postanowienie, na które przysługuje zażalenie, na podstawie art. 64 ust. 7 w zw.

z ust. 6 UoSC.

Zakończenie urzędowego sprawdzenia w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie przewidziano dla sytuacji, gdy urzędowe sprawdzenie przeprowadza się w celu weryfikacji, czy podmiot dalej spełnia niezbędne warunki

i środki (vide: uzasadnienie projektu ustawy, druk sejmowy - VI. 1492).

Zakres i sposób przeprowadzania urzędowego sprawdzenia, w tym sporządzania akt weryfikacyjnych został uregulowany w rozporządzeniu Ministra Finansów z 14 grudnia 2009 r. w sprawie urzędowego sprawdzenia (Dz. U. Nr 222, poz. 1757 ze zm.). Według przepisu § 9 ust. 1 pkt 1 cyt. rozporządzenia, w toku urzędowego sprawdzenia w podmiotach prowadzących działalność gospodarczą

w zakresie, o którym mowa w § 3 pkt 6 (m.in. gier na automatach o niskich wygranych), dokonuje się sprawdzenia zgodności zgłoszenia i załączonej dokumentacji ze stanem faktycznym.

Ustawą z 26 maja 2011 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych oraz niektórych innych ustaw został wprowadzony przepis art. 18 ust. 3 UoGH, zgodnie

z którym w grach na automatach zaprogramowana wartość wygranych w automacie nie może być niższa niż 75% kwoty wpłaconych stawek. Dostosowanie eksploatowanych automatów do gier oraz automatów o niskich wygranych do przedmiotowego wymogu, zgodnie z brzmieniem art. 9 ust. 1 i ust. 2 ustawy zmieniającej, powinno nastąpić w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. Tym samym podmioty prowadzące działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych zobowiązane były do dostosowania eksploatowanych automatów do dnia [...] stycznia 2012 r.

Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, że nie było podstaw do ingerencji organu, gdyż kontrolowany automat spełniał wymogi przewidziane przez przepis art. 18 ust. 3 UoGH jeszcze przed wprowadzeniem powyższego przepisu do porządku prawnego.

Należy zwrócić uwagę, że przepis art. 9 ust. 1 ustawy zmieniającej i art. 18 ust. 3 UoGH, z mocy art. 9 ust. 2 ustawy zmieniającej, ma zastosowanie również do podmiotów prowadzących, na podstawie art. 129 ust. 1 UoGH do czasu wygaśnięcia udzielonego zezwolenia, działalność w zakresie gier na automatach urządzanych

w salonach gier na automatach oraz w zakresie gier na automatach o niskich wygranych. Do automatów i automatów o niskich wygranych eksploatowanych przez te podmioty w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy ust. 1.

Należy zatem uznać, że również automaty do gier o niskich wygranych powinny były zostać dostosowane do wymogów z art. 18 ust. 3 UoGH w terminie

6 miesięcy od daty wejścia w życie ustawy zmieniającej. Tak więc, po upływie

6 miesięcy od daty wejścia w życie ustawy zmieniającej automaty do gier o niskich wygranych powinny były spełniać wymogi nie tylko z art. 129 ust. 3 UoGH (przez gry na automatach o niskich wygranych rozumie się gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych i elektronicznych o wygrane pieniężne lub rzeczowe, w których wartość jednorazowej wygranej nie może być wyższa niż 60 zł, a wartość maksymalnej stawki za udział w jednej grze nie może być wyższa niż 0,50 zł), ale i z art. 18 ust. 3 UoGH

Należy przy tym zauważyć, że przepisy techniczne ustawy zmieniającej zostały zgłoszone Komisji Europejskiej do notyfikacji.

Przepis art. 18 ust. 3 UoGH nie może być rozumiany w ten sposób, że odnosi się do ogólnej wysokości wygranych ze wszystkich gier zaprogramowanych w danym automacie. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że wymóg przewidziany przez ten przepis odnosi się do zaprogramowanej wartości wygranych poszczególnych gier. W przepisie tym mowa jest bowiem o tym, że zaprogramowana wartość wygranych w automacie nie może być niższa niż 75% kwoty wpłaconych stawek. Zdaniem Sądu, stawka odnosi się do konkretnej gry, jak wynika

z uregulowań zawartych w art. 18 ust. 3 w zw. z art. 2 ust. 3 i ust. 4 UoGH.

Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 3 ustawy o grach hazardowych, grami na automatach są gry na urządzeniach mechanicznych, elektromechanicznych lub elektronicznych, w tym komputerowych, o wygrane pieniężne lub rzeczowe,

w których gra zawiera element losowości. Natomiast wygraną rzeczową w grach na automatach jest również wygrana polegająca na możliwości przedłużania gry bez konieczności wpłaty stawki za udział w grze, a także możliwość rozpoczęcia nowej gry przez wykorzystanie wygranej rzeczowej uzyskanej w poprzedniej grze, na mocy art. 2 ust. 4 UoGH. Z uregulowań tych wynika więc, że stawkę wpłaca się za udział

w konkretnej grze. W tej sytuacji, skoro unormowanie art. 18 ust. 3 UoGH odnosi zaprogramowaną wartość wygranych w automacie do kwoty wpłaconych stawek, oznacza to, że chodzi o stawki za udział w danej grze, a nie we wszystkich grach zaprogramowanych w danym automacie.

Tak też wynika z uzasadnienia projektu ustawy zmieniającej (vide: pkt 5 druk sejmowy VI.3860), w którym stwierdzono, iż: "Ustawa określa także, jakie wymogi muszą spełniać automaty do gier, w tym minimalną zaprogramowaną wartość wygranej na poziomie 75 %. Wprowadzenie minimalnego wskaźnika wygranej ma na celu ochronę interesów graczy, tak aby podmioty urządzające gry na automatach przeznaczały co najmniej 3/4 przychodów na wygrane, a jednocześnie, dokonując zmian jej wysokości, nie stosowały systemu zachęt, wprowadzając w określonych warunkach wskaźnik w znacznej wysokości, a następnie znacznie go obniżając".

Zatem przepis § 1 ust. 3 pkt 14 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r., który stanowi, że koniecznym elementem opinii jednostki badającej upoważnionej przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, zawierającej pozytywny wynik badania technicznego automatu lub urządzenia do gier, jest określenie zaprogramowanej wartości wygranych, o której mowa w art. 18 ust. 3 UoGH, w grze rozgrywanej w ramach zaprogramowanego cyklu gry,

a w przypadku, gdy automat zawiera wiele gier - dla każdej gry oddzielnie w ramach zaprogramowanego cyklu dla każdej gry, tylko potwierdza uregulowania ustawowe. W tej sytuacji, w przypadku omawianych automatów do gier o niskich wygranych, każda z gier w nim zaprogramowanych musiała spełniać wymóg z art. 18 ust. 3 UoGH

Zdaniem Sądu, w przypadku wątpliwości, czy automat lub urządzenie do gier nie spełnia warunków ustawowych, procedurę wyjaśniania wątpliwości reguluje art. 23b UoGH, który w ust. 1 nakłada na podmiot eksploatujący obowiązek poddania automatu lub urządzenia badaniu sprawdzającemu. Natomiast, w przypadku wątpliwości co do rodzaju gry na automacie (czy jest to gra, czy też np. opcja),

w myśl art. 2 ust. 7 UoGH uprawnienie do rozstrzygnięcia przysługuje Ministrowi Finansów.

Jak wynika z art. 3 UoGH, urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach jest dozwolone wyłącznie na zasadach określonych w ustawie

i dlatego podmioty prowadzące tego rodzaju działalność mają obowiązek dostosować ją do zmieniających się wymogów, a przepisy przejściowe ustawy zmieniającej określały okres przystosowawczy.

Sąd nie podziela zarzutu naruszenia przepisu § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji

i eksploatacji automatów i urządzeń do gier. Zgodnie z przepisem § 15 ust. 1 cyt. rozporządzenia, dostosowanie eksploatowanych automatów do wymogu, o którym mowa w art. 18 ust. 3 UoGH, wymaga potwierdzenia przez jednostkę badającą, które wyraża się w uzupełnieniu do opinii (ust. 2). Elementy konieczne opinii wymienia § 1 ust. 3 rozporządzenia z 9 marca 2012 r., a § 2 tego aktu wymaga uprzedniego przeprowadzenia badania technicznego automatu lub urządzenia do gier. Z kolei § 16 wspomnianego wyżej rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r. wymienia dodatkowe elementy, które powinna zawierać opinia i uzupełnienie opinii dotyczące automatów do gier o niskich wygranych.

Uregulowania te są skutkiem rozwiązań zawartych w przepisie art. 18 ust. 3 UoGH i art. 9 ustawy zmieniającej i nie kolidują z uregulowaniem art. 11 ustawy zmieniającej, który odnosi się do ważności poświadczeń rejestracji.

Zdaniem Sądu, prawidłowe jest stanowisko organu, że teoretyczna wypłacalność przedmiotowego automatu ustawiona programowo na poziomie 94% nie zwalnia skarżącej spółki z obowiązku przedłożenia właściwego potwierdzenia spełnienia przez ten automat warunku określonego w przepisie art. 18 ust. 3 UoGH dla każdej gry.

W tym zakresie Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 maja 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2592/12, na który powołuje się organ w swoim rozstrzygnięciu.

Na gruncie niniejszej sprawy należy podkreślić, że skarżąca spółka pomija istotny jej aspekt, a mianowicie, że z uzupełnienia Nr [...] do opinii technicznej [...] wynika, iż badaniu został poddany inny automat, niż eksploatowany w przedmiotowym punkcie gier.

W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo przyjęły więc, że dokonane przez skarżącą zgłoszenie - w celu zatwierdzenia zmian danych zawartych w aktach weryfikacyjnych punktu gier, w części dotyczącej dołączenia do opinii jednostki badającej, w której został ujęty automat o niskich wygranych - dokumentu pn. Informacja uzupełniająca do Opinii technicznej, nie spełniało wymogów obowiązującego w tym zakresie prawa. Dokument ten nie został wydany po przebadaniu automatu nr fabryczny automatu [...] eksploatowanego

w kontrolowanym punkcie gier, lecz do automatu o tej samej nazwie, ale innym numerze fabrycznym, tj. [...],[...],[...]. Nie mogło zatem zostać uznane przez organ za właściwe uzupełnienie opinii, w rozumieniu § 15 rozporządzenia Ministra Finansów z 9 marca 2012 r., dlatego też odmówiono na tej podstawie dokonania zmiany akt weryfikacyjnych pomocniczych punktu gier na automatach o niskich wygranych.

W tym stanie rzeczy zasadnie organ uznał, że strona skarżąca nie zapewnia warunków i środków, o których mowa w przepisie art. 34 ust. 1 pkt 2 lit. h UoSC

i w konsekwencji prawidłowo rozstrzygnął, odmawiając zatwierdzenia zmian akt weryfikacyjnych w przedmiotowym punkcie gier.

Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że należało oddalić skargę na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a.