Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt I SA/Kr 1325/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2018-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne: Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ: Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku: uchylono postanowienie II i I instancji
Powołane przepisy: article: art. 33 par 1 pkt 1
journal: Dz.U. 2017 poz 1201
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Jarosław Wiśniewski Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Stanisław Grzeszek (spr.) Protokolant st. sekretarz: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 21 maja 2018 r. sprawy ze skargi A. C. - P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia 12 października 2017 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postepowanie egzekucyjne I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające ją postanowienie organu I instancji, II. uchyla postanowienie Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. z dnia 12 lipca 2017 r. nr [...] III. zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. na rzecz skarżącej koszty postępowania w kwocie 100 zł (sto złotych).


UZASADNIENIE

Po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej A. C. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia 9 sierpnia 2017 r., nr [...], uznające za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku i przedawnienia obowiązku – Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 12 października 2017 r., nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.

Rozstrzygnięcie to zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny.

Naczelnik Urzędu Skarbowego [...], jako organ egzekucyjny, wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku A. C. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez wierzyciela P. [...] S.A., obejmującego należności z tytułu opłat abonamentowych RTV. Odpis tytułu wykonawczego został doręczony zobowiązanej

w dniu 2 marca 2016 r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego.

Pismem z dnia 9 marca 2016 r. zobowiązana wniosła do organu egzekucyjnego zarzut nieistnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym, powołując się na okoliczność niezamieszkiwania pod adresem zarejestrowania odbiornika. Zgłosiła również zarzut przedawnienia należności objętej tytułem wykonawczym.

Wyżej wskazane pismo zostało przekazane przez organ egzekucyjny w dniu 21 marca 2016 r. do wierzyciela P. [...] S.A., celem zajęcia stanowiska

w przedmiocie zgłoszonych zarzutów. P. [...] S.A. Centrum Obsługi Finansowej, postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2016 r., nr [...] działając jako wierzyciel, uznała zarzuty za nieuzasadnione. Na przedmiotowe postanowienie zobowiązana złożyła w dniu 8 września 2016 r. zażalenie. P. [...] S.A. Centrum Obsługi Finansowej w dniu 12 lipca 2017 r. wydała postanowienie utrzymujące w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji.

Na podstawie ostatecznego postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela, organ egzekucyjny I instancji wydał w dniu 9 sierpnia 2017 r. postanowienie nr [...], uznające za nieuzasadniony zarzut nieistnienia obowiązku oraz przedawnienia obowiązku dochodzonego w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr [...], wystawionego przez P. [...] S.A.

Na wskazane wyżej postanowienie zobowiązana złożyła zażalenie wnosząc

o jego uchylenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego w sprawie należności za okres od stycznia 2010 r. do lipca 2015 r. Zobowiązana zarzuciła naruszenie art.

7 i 77 § 1 k.p.a. oraz podniosła zarzut nieważności przedmiotowego postanowienia,

z uwagi na istniejącą sprzeczność między osnową postanowienia a jego uzasadnieniem, w którym stwierdzono, że roszczenie obejmujące zobowiązanie płatne za okres od stycznia do grudnia 2010 r. uległo przedawnieniu. W uzasadnieniu zobowiązana podkreśliła, że wykazała stosownym dokumentem, że w 1996 r. wyprowadziła się i wymeldowała z mieszkania, w którym zarejestrowany jest odbiornik RTV. Ponadto wskazała, że w nowym miejscu zamieszkania nie dokonywała rejestracji odbiorników RTV, a tym samym nie powstał wobec niej obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej. Zdaniem zobowiązanej, okoliczność przeciwna powinna zostać wykazana przez organ.

W wyniku postępowania zażaleniowego, organ II instancji wydał wymienione na wstępie postanowienie z dnia 12 października 2017 r. W jego treści powołał się na treść art. 17 § 1, art. 18, art. 23 § 1 oraz art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Organ II instancji wskazał, że stanowisko zawarte w postanowieniu P. [...] S.A. z dnia 12 sierpnia 2016 r. jest wiążące, zarówno dla organu nadzoru, jak i organu I instancji. Podał, że organ egzekucyjny nie jest uprawniony do prowadzenia samodzielnego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia podstaw do uwzględnienia zarzutów. Bowiem jedynie wierzyciel może prowadzić postępowanie w celu wyjaśnienia, czy zobowiązana dokonała skutecznego wyrejestrowania odbiorników, a w konsekwencji tylko on może stwierdzić, czy obowiązek określony w tytule wykonawczym istnieje.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. nie jest organem wyższego stopnia nad wierzycielem – P. [...] S.A., zatem nie jest uprawniony do zajmowania stanowiska w sprawie istnienia i zasadności obowiązku poddanego egzekucji.

W odniesieniu do podnoszonego przez skarżącą zarzutu sprzeczności pomiędzy sentencją postanowienia, a jego uzasadnieniem, organ II instancji wyjaśnił, że przedawnienie zobowiązania jedynie w części, tj. za okres od stycznia do grudnia 2010 r. nie skutkuje uznaniem zarzutu przedawnienia i umorzeniem postępowania egzekucyjnego. Zajęcie egzekucyjne na podstawie tytułu egzekucyjnego wystawionego w odniesieniu do należności za okres od stycznia 2010 r. do lipca 2015 r., obejmowało bowiem kwoty z tytułu opłat abonamentowych za okres od stycznia 2011 r. do lipca 2015 r. Dlatego też w sentencji postanowienia uznano zarzut przedawnienia za nieuzasadniony, natomiast w uzasadnieniu poinformowano zobowiązaną o przedawnieniu należności z tytułu opłat za 2010 r.

Skargę na powyższe postanowienie organu II instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła zobowiązana A. C., zaskarżając je w całości, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji.

W skardze skarżąca podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. polegający na niepodjęciu działań mających na celu wyjaśnienie sprawy, zarzut naruszenia art. 13 k.p.a. polegający na niepodjęciu przez organy I i II instancji środków zmierzających do polubownego załatwienia sprawy, zarzut naruszenia art. 77 k.p.a., polegający na zaniechaniu rozważenia wszystkich zebranych w sprawie dowodów, w szczególności oświadczenia skarżącej

o zaprzestaniu korzystania oraz posiadania odbiornika telewizyjnego z uwagi na zmianę miejsca zamieszkania. Ponadto skarżąca podniosła zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 33 § 1 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 2 pkt 2 ustawy o opłatach abonamentowych, polegający na uznaniu istnienia obowiązku w sytuacji, gdy skarżąca wykazała, że od 1996 r. nie mieszka w miejscu zarejestrowania odbiornika, a fakt posiadania przez nią zarejestrowanego odbiornika w obecnym miejscu jej zamieszkania nie został przez wierzyciela udowodniony.

Skarżąca podkreśliła, że ustawodawca obowiązek opłacania abonamentu wiąże z faktem posiadania odbiornika. Fakt posiadania, jako kategoria prawa cywilnego, powinien zostać oceniony na podstawie przeprowadzonych dowodów i nie może zostać zastąpiony oceną, czy skarżąca uczyniła zadość obowiązkowi zgłoszenia zmienionych danych. P. [...] S.A., przed wydaniem ostatecznej decyzji, winna była podjąć czynności sprawdzające celem wykazania, czy nowy odbiornik RTV znajduje się w nowym miejscu zamieszkania skarżącej, w szczególności w sytuacji,

w której skarżąca powoływała tę okoliczność.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Na wstępie należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 ustawy dnia z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) dalej – "p.p.s.a.", sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli: przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W świetle treści wskazanego przepisu oraz przedmiotu zaskarżenia w niniejszej sprawie należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie korzystając z dyspozycji art. 119 pkt 3 p.p.s.a. mógł z urzędu rozpoznać przedmiotową sprawę w trybie uproszczonym.

Podstawowa zasada polskiego sądownictwa administracyjnego została określona w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.), zgodnie z którym sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę legalności działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zasada, że sądy administracyjne dokonują kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, została również wyartykułowana w art. 3 § 1 p.p.s.a.

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonej decyzji (postanowienia) podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.

Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji (postanowienia), stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa, przewidziane są w art. 145 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla ten akt w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.

Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych ustaw, Sąd po rozpoznaniu niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym uznał, że skarga jest zasadna.

Kontroli Sądu zostało poddane postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Podgórze w sprawie uznania zarzutów (nieistnienia obowiązku i przedawnienia obowiązku) na prowadzone postępowanie egzekucyjne za nieuzasadnione.

Na podstawie art. 135 p.p.s.a., kontroli sądu administracyjnego podlega również legalność postanowień wierzyciela w sprawie zasadności zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Skoro bowiem postanowienie zawierające wypowiedź wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego i stanowi niezbędny element jego postanowienia w sprawie zgłoszonego zarzutu, to przy sądowej ocenie postanowienia organu egzekucyjnego nie można oderwać się od oceny zgodności z prawem stanowiska wierzyciela, wiążąco oddziałującego na postanowienie organu egzekucyjnego.

Kontrola przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia wymaga zatem odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć poprzedzających wydanie zaskarżonego postanowienia. W związku z tym ocenie zgodności z prawem poddano również postanowienia wierzyciela z dnia 12 lipca 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie z dnia 12 sierpnia 2016 r.

W ocenie Sądu, zarówno postanowienie wierzyciela, jak również organu egzekucyjnego oraz organu odwoławczego naruszają prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, co powoduje konieczność uchylenia zarówno zaskarżonego postanowienia, jak i postanowienia organu I instancji oraz postanowienia Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. [...] S.A. z dnia 12 lipca 2017 r., a podniesione w skardze zarzuty należy uznać za uzasadnione.

Skarżąca w piśmie z dnia 9 marca 2017 r., zawierającym zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, wskazała nieistnienie obowiązku oraz przedawnienia jako podstawę prawną zarzutu (art. 33 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ( Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.) powoływanej dalej jako "u.p.e.a."), stąd Sąd jest zobowiązany do zbadania legalności postanowień organów i wierzyciela pod kątem kwestii istnienia obowiązku skarżącego polegającego na zapłacie opłaty abonamentowej oraz przedawnienia tego obowiązku.

Tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela (P. [...] S.A.) w dniu 2 listopada 2015 r. obejmował zaległe opłaty abonamentowe, należne za poszczególne miesiące w latach 2010-2015.

Zarzuty zgłoszony na podstawie art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. W zakresie powyższego zarzutu stanowisko wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążące (art. 34 § 1 u.p.e.a.).

Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest zatem zasadność zarzutu nieistnienia obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym, a kwestia ta jest ściśle związana z oceną zgodności z prawem działań wierzyciela w zakresie uruchomienia wobec skarżącej postępowania egzekucyjnego dotyczącego opłat abonamentowych RTV. Organ egzekucyjny, jak również organ II instancji, wskazały, że nie miały podstaw do kwestionowania stanowiska wierzyciela w zakresie istnienia należności objętej tytułem wykonawczym, ponieważ to wierzyciel prowadził postępowanie w celu wyjaśnienia, czy zobowiązana dokonała skutecznego wyrejestrowania odbiorników i czy obowiązek określony w tytule wykonawczym istnieje. Organy wskazały, że w tym zakresie organ egzekucyjny, na podstawie art. 29 § 1 u.p.e.a., jest związany stanowiskiem wierzyciela.

Na wstępie należy wskazać na regulacje określające powinność uiszczania przedmiotowych opłat. Przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (tj.: Dz. U. z 2004 r. Nr 253, poz. 2531 ze zm.) regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Ustawodawca połączył w niej obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji. Z dniem 16 czerwca 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1204 ze zm.). Wobec braku uregulowań intertemporalnych i zasadą bezpośredniego działania prawa ustawodawca połączył obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych w stosunku osób, które dokonały rejestracji odbiorników RTV w okresie od wejścia w życie ustawy, ale również na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym. Zgodnie z art. 2 ust. 2 tej ustawy domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika.

Przechodząc do meritum niniejszej sprawy, należy wskazać, iż skarżąca w toku całego postępowania podnosiła, że od 1996 r. nie zamieszkuje pod adresem, w którym został zarejestrowany odbiornik, tj. przy ul. [...] w K.. Okoliczność tę potwierdza przedłożone przez skarżącą zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały (k. 15 akt adm.). Od tego okresu skarżąca mieszka przy ul. [...] w K.. Jak podała, dokonała wyrejestrowania odbiornika, jednak z uwagi na upływ czasu, nie jest aktualnie w jego posiadaniu. W odpowiedzi na powyższy zarzut, wierzyciel podkreślił, że w takiej sytuacji skarżąca powinna zaktualizować swoje dane adresowe. Jeżeli natomiast nie posiada odbiorników RTV w nowym miejscu zamieszkania, powinna dopełnić w urzędzie pocztowym formalności związanych ze zgłoszeniem zaprzestania korzystania z nich.

W okresie, w którym skarżąca mieszkała jeszcze pod starym adresem, kwestię rejestracji odbiorników RTV regulowały przepisy rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. nr 70 poz. 338). Zgodnie z jego § 3 ust. 2 dowodem zarejestrowania była imienna książeczka radiofoniczna. Tożsama regulacja obowiązywała na mocy § 3 wcześniejszego rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 15 września 1985 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 1985 r. Nr 46 poz. 236).

Natomiast na mocy rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 187 poz. 1342), dokonano zmiany w zakresie legitymowania się przez użytkownika dowodem rejestracji. Zgodnie z § 3 wskazanego rozporządzenia, dowodem zarejestrowania odbiorników, jest wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych lub zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych. § 5 rozporządzenia stanowił, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej za używanie odbiorników, stanowią dowód zarejestrowania odbiorników nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia. Operator publiczny w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia z urzędu nadaje posiadaczom imiennych książeczek, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr [...] do wskazanego rozporządzenia.

Z uwagi na podnoszone w skardze zarzuty naruszenia art. 7 oraz art. 77 k.p.a., które odnosiły się do sposobu prowadzenia postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia sprawy, wobec faktu zmiany miejsca zamieszkania przez skarżącą, należy wskazać na regulacje prawne odnoszące się do obowiązku zgłoszenia przez użytkownika każdej zmiany w zakresie korzystania z odbiornika RTV. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy m.in. o zaprzestaniu używania odbiornika. Rzeczone rozporządzenie obowiązywało w okresie 1 września 1993 r. do 16 czerwca 2005 r., tj. w okresie podnoszonego zarzutu wyrejestrowania odbiorników przez skarżącą.

W niniejszej sprawie wierzyciel jako argument pozwalający na uznanie zarzutu nieistnienia obowiązku za niezasadny, uznaje fakt niezgłoszenia zaprzestania korzystania z odbiorników. Organ na poparcie tego stwierdzenia w postanowieniu z dnia 12 sierpnia 2016 r., wskazał, że po wejściu w życie rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, skarżąca otrzymała zawiadomienie z dnia 8 października 2008 r. o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego 12247495. Organ dodatkowo wskazał jako dowód na duplikat tego zawiadomienia w uzasadnieniu postanowienia, następnie wskazując ten dokument jako załącznik do postanowienia. Jednak w aktach sprawy brak tego dokumentu, jak również jakiegokolwiek śladu, że takie zawiadomienie zostało nadane. Wierzyciel nie wskazuje również na jaki adres skarżącej – stary czy nowy – zostało wysłane przedmiotowe zawiadomienie. Co prawda, obowiązek powiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego (§ 5 ust. 2 rozporządzenia z 2007 r.) nie jest równoznaczny z koniecznością posiadania dowodu doręczenia pisma stronie, albowiem ustawodawca nie uzależnił skuteczności nadania użytkownikowi odbiornika RTV numeru identyfikacyjnego od doręczenia zawiadomienia o jego nadaniu. W orzecznictwie podkreśla się, że przesłanie zawiadomienia w takim wypadku ma wobec tego charakter wyłącznie informacyjny, wtórny do samego nadania numeru identyfikacyjnego, które jest czynnością podejmowaną z urzędu (por. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FSK 2731/17).

Nie kwestionując wskazanych wyżej poglądów, Sąd zauważa jedynie, że w niniejszej sprawie zaistniała sytuacja, w której występują dwie równorzędne (z uwagi na brak dokumentów udowadniających twierdzenia skarżącej i organu) wersje wydarzeń. Podkreślić należy, że skarżąca w żaden sposób nie wykazała, że wyrejestrowała odbiornik tłumacząc, że od daty zmiany miejsca zamieszkania upłynęło 20 lat (1996 – 2016) i w związku z tym nie posiada żadnego stosownego dokumentu. Z drugiej jednak strony P. również w żaden sposób nie wykazała, że skarżącej został nadany indywidualny numer identyfikacyjny, co mogłoby wskazywać, że rzeczywiście do wyrejestrowania nie doszło. Jest to naruszenie tym bardziej rażące, że w postanowieniu z dnia 12 sierpnia 2016 r. wprost powołuje się na duplikat zawiadomienia i datę wystawienia oryginału. Skoro wierzyciel rzekomo dysponuje duplikatem postanowienia, to tym bardziej powinien dysponować jakimkolwiek dowodem wysłania pisma. Brak ten zdają się ignorować zarówno organ egzekucyjny, który w postanowieniu z 9 sierpnia 2017 r., wskazuje na dysponowanie przez wierzyciela duplikatem, jak również organ II instancji, który w żaden sposób nie odnosi się do kwestii braku przedmiotowego dokumentu w aktach sprawy.

Wierzyciel, kwestionując twierdzenie skarżącej o wyrejestrowaniu odbiornika, był obowiązany podać, na podstawie jakich rejestrów (zbiorów informacji) ustalił, że wyrejestrowanie nie nastąpiło i że w związku z tym nie posiada na nie dowodu. Nie uczynił tego - nie wskazał, jak odnotowuje wyrejestrowanie odbiornika (jaka jest procedura w tym zakresie). Podanie tych informacji umożliwiłoby ocenę, na jakiej podstawie wierzyciel ustalił brak wyrejestrowania odbiornika i czy jest ono prawidłowe. Jeśli więc zobowiązany kwestionuje istnienie obowiązku zapłaty opłaty abonamentowej z uwagi na wyrejestrowanie odbiornika, wierzyciel powinny załączyć do akt sprawy stosowne dokumenty, na podstawie których ustalono brak wyrejestrowania odbiornika albo dokument potwierdzający, że skarżącej został nadany indywidualny numer identyfikacyjny. Fakt ten determinuje obowiązek ponoszenia opłat. A contrario w przypadku braku rejestracji odbiorników RTV obowiązek taki nie powstaje, a skoro tak, to wierzyciel nie posiada też tytułu prawnego do ich przymusowego dochodzenia. (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 lutego 2018 r., sygn. akt III SA/Po 21/18, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 lutego 2018 r., sygn. akt I SA/Gl 1304/17).

Niezależnie od powyższego należy wskazać, że akta przekazane organowi egzekucyjnemu, są niekompletne także w innym zakresie. Nie zwierają zażalenia skarżącej z dnia 8 września 2016 r. na postanowienie Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej P. [...] S.A. z dnia 12 sierpnia 2016 r., a ponadto nie zawierają upomnienia nr UP Z [...]/2015, które jak wynika z uzasadnienia zostało skarżącej doręczone w dniu 10 sierpnia 2015 r.

Powyższe istotne, w opinii Sądu braki w aktach sprawy, uniemożliwiają dokonanie kompleksowej kontroli i oceny poprawności przeprowadzonego postępowania.

W tym miejscu należy wskazać na termin przedawnienia opłat abonamentowych. Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2017 r. poz. 201), zobowiązanie z tytułu opłaty abonamentowej przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku, w którym upłynął termin jej płatności. Biorąc pod uwagę wskazany 5-letni termin przedawnienia oraz podkreślany już brak działań wierzyciela w zakresie egzekwowania opłat abonamentowych od 1996 r., można uznać za usprawiedliwione przeświadczenie strony o skutecznym wyrejestrowaniu odbiornika, braku obowiązku uiszczania opłat abonamentowych i braku obowiązku przechowywania dowodu wyrejestrowania odbiornika RTV. Z żadnych przepisów bowiem nie wynika, że strona jest zobowiązana bezterminowo przechowywać dowód wyrejestrowania odbiornika (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 914/17).

Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Pomimo, iż w skardze nie zawarto zarzutów odnoszących się do kwestii drugiego podnoszonego przez skarżącą zarzutu, tj. przedawnienia obowiązku stwierdzonego tytułem wykonawczym, Sąd z urzędu zbadał tę kwestię. Zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Natomiast zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. W niniejszej sprawie tytuł egzekucyjny został wystawiony w odniesieniu do należności za okres od stycznia 2010 r. do lipca 2015 r. Natomiast w dniu 15 lutego 2016 r. organ egzekucyjny wystosował do skarżącej pismo zatytułowane "Zawiadomienie o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej". W ocenie organu egzekucyjnego czynność ta miałaby stanowić środek egzekucyjny, którego zastosowanie przerwało bieg terminu przedawnienia w odniesieniu do świadczeń od stycznia 2011 r. Jednak w tym miejscu należy rozważyć, czy rzeczywiście doszło do skutecznego zastosowania tego środka egzekucyjnego. Skarżąca w lutym 2016 r. miała 53 lata, a więc zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2015 r. poz. 1240) nie była jeszcze wówczas uprawniona do pobierania świadczenia emerytalnego z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Potwierdzeniem tego jest pismo wystosowane przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (k. 12 akt adm.), w którym poinformowano organ egzekucyjny o tym, że skarżąca nie pobiera z ZUS żadnych świadczeń emerytalno-rentowych i krótkoterminowych.

W ocenie Sądu istnieją uzasadnione podstawy do uznania, że w realiach niniejszej sprawy nie doszło do skutecznego zastosowania środka egzekucyjnego zmierzającego do zrealizowania zobowiązania. Bowiem niemożność zajęcia świadczeń emerytalno-

rentowych miała charakter pierwotny, z uwagi na nieustalenie tegoż świadczenia w drodze ostatecznej decyzji Dyrektora Zakładu Ubezpieczeń w stosunku do skarżącej. Organ egzekucyjny powinien i zapewne miał świadomość, że podjęte działania nie doprowadzą do zaspokojenia wierzyciela (dysponował datą urodzenia i nr PESEL skarżącej). Co więcej, należy stwierdzić, iż zastosowanie środka egzekucyjnego w odniesieniu do składnika majątku dłużnika, który do tegoż majątku nigdy nie wszedł, nie może stanowić podstawy skutecznego przerwania biegu terminu przedawnienia, o którym mowa w przepisie art. 70 § 4 zd. 1 Ordynacji podatkowej.

Przechodząc do oceny zarzutu naruszenia przez organy I i II instancji art. 13 k.p.a., należy stwierdzić, że jest on bezprzedmiotowy. Zgodnie z art. 114 w zw. z art. 13 k.p.a. organy administracji publicznej w sprawach, w których charakter na to pozwala dążą do polubownego rozstrzygania kwestii spornych, w szczególności poprzez nakłanianie stron do zawarcia ugody, wyłącznie jednak wtedy, gdy pozwala na to charakter sprawy. W ocenie Sądu tak organ I, jak i II instancji nie były zobowiązane do nakłaniania strony postepowania do zawarcia ugody z wierzycielem. Powyższe wynika z tego, że wierzyciel publicznoprawny nie pozostaje dysponentem postępowania prowadzącego do zaspokojenia należności Skarbu Państwa. Organ taki realizując zasadę legalizmu jest zobowiązany do podejmowania wszelkich czynności zmierzających do zaspokojenia należności publicznoprawnej. Dlatego też nie można stawiać wierzycielowi zarzutu, że uchybił on przepisom postępowania przez to, że nie podjął działań zmierzających do zawarcia ugody- jego obowiązkiem było bowiem wyegzekwowanie należności. Podobnie zapatrywanie, należy odnieść do działań organu egzekucyjnego, którego było wyłącznie doprowadzenie do zaspokojenia należności objętej tytułem wykonawczym.

Ponownie rozpoznając sprawę wierzyciel zgromadzi zatem pełen materiał dowodowy, zwracając szczególną uwagę na kwestię wyrejestrowania odbiornika. Jeżeli ponownie uzna, że wyrejestrowanie nie nastąpiło, wskaże, na jakiej podstawie (na podstawie jakich dokumentów) ustalił tą okoliczność. Dokonując rekonstrukcji stanu faktycznego wierzyciel powinien uwzględnić upływ czasu, brak skutecznego zawiadomienia o nadaniu numeru identyfikacyjnego i brak od 1996 r. domagania się uiszczania opłat abonamentowych. Ponadto, wierzyciel rozważy, czy na gruncie rozpatrywanej sprawy nie doszło do przedawnienia części z dochodzonych świadczeń, a badając powyższą kwestię, wierzyciel uwzględni zapatrywanie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na skuteczność przerwania biegu terminu przedawnienia, poprzez zastosowanie wobec skarżącej środka egzekucyjnego, o którym została zawiadomiona (zawiadomienia o zajęciu świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego i ubezpieczenia społecznego oraz renty socjalnej).

Jako że organy egzekucyjne są związane stanowiskiem wierzyciela w zakresie podniesionego zarzutu, a mogło ono zostać skontrolowane przez Sąd dopiero na etapie skargi na postanowienie organu egzekucyjnego, wyrażone przez wierzyciela stanowisko w postanowieniu z dnia 12 lipca 2017 r. należało uchylić na podstawie art. 135 p.p.s.a. W przeciwnym razie organy egzekucyjne, mimo wskazanych wątpliwości i nieprawidłowości nie mogłyby ich wyjaśnić i naprawić w toku swojego postępowania, a tym samym nie byłyby uprawnione do podważenia stanowiska wierzyciela.

Wskazane braki postępowania naruszają powołane w skardze przepisy postępowania, mogąc mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił w pkt I sentencji zaskarżone postanowienie i postanowienie organu I instancji, a w pkt II sentencji - postanowienie wierzyciela z dnia 12 lipca 2017 r.

O kosztach postępowania orzeczono w pkt III sentencji na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.