Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 646/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2021-02-23 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1, art. 3, art. 8, art. 36 pkt 1 lit. c, art. 39, art. 40
journal: Dz.U. 2020 poz 1876
law: Usatwa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - t.j.
article: art. 7, art. 77 par. 1 i art. 80
journal: Dz.U. 2020 poz 256
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lutego 2021 r. sprawy ze skargi B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2020 r. nr [...] – po rozpatrzeniu odwołania B. K. od decyzji Prezydenta Miasta L. z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na remont pokrycia dachowego – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm., dalej jako "k.p.a.") w zw. z art. 39 ust. 1 i 2 oraz art. 3 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1507 ze zm., dalej jako "u.p.s."), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.

Rozstrzygniecie powyższe zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

W dniu [...] czerwca 2020 r. do Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie F. N. 3 w L. wpłynęła nadesłana przez B. K. faktura PRO-FORMA na kwotę 1.605 zł, stanowiącą koszt zakupu 15 rolek papy termozgrzewalnej oraz 4 opakowań lepiku.

W dniu 30 czerwca 2020 r. pracownik socjalny Ośrodka nawiązał telefoniczny kontakt z B. K., w wyniku którego ustalił, że ww. faktura została nadesłana jako prośba o udzielenie pomocy finansowej na remont pokrycia dachowego. Podczas rozmowy wnioskodawca wyjaśnił, że w wyniku ulewnych deszczy i gradu uszkodzeniu uległo poszycie dachu zamieszkiwanego przez niego budynku (zob. protokół z czynności służbowych z dnia 30 czerwca 2020 r. – k. 48 akt adm.).

W dniu 2 lipca 2020 r. B. K. uzupełnił wniosek o własnoręcznie sporządzony kosztorys remontu dachu, w którym dodatkowo – poza kosztem zakupu papy termozgrzewalnej i masy bitumicznej – ujął koszt zakupu desek wynoszący 950 zł oraz koszt robocizny wynoszący 1.200 zł. Dodatkowo strona wskazała na konieczność zakupu farby do malowania pokoju za kwotę 350 zł.

Decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. Kierownik Filii Nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w L. – działając z upoważnienia Prezydenta Miasta L. – odmówił przyznania stronie zasiłku celowego z przeznaczeniem na zaspokojenie ww. potrzeb. Organ pierwszej instancji uznał, że potrzeby te nie mieszczą się w katalogu niezbędnych potrzeb bytowych. Stwierdził, że z przedstawionego przez wnioskodawcę kosztorysu wynika, iż oczekuje on wymiany całego pokrycia dachowego, łącznie z wymianą krokwi. Oszacowany koszt zakupu farby wskazuje natomiast na zamiar pomalowania wszystkich pomieszczeń w zajmowanym przez stronę budynku, a nie jedynie zniszczonego wskutek zalania sufitu w jednym z pokoi. Czynności te, zdaniem organu, wykraczają poza zakres drobnych remontów i napraw, na które może zostać przyznany zasiłek celowy.

W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji B. K. zarzucił, że narusza ona (cyt). "w całości prawo materialne ustawy o pomocy społecznej jak i ustawę o COVID 19". Odwołujący podniósł, że dach zajmowanego przez niego w ˝ części budynku został podziurawiony gradem, co przyczyniło się do zalania pomieszczeń wewnątrz budynku. Podkreślił, że wbrew twierdzeniom organu pierwszej instancji, nie rozlicza się z remontu sprzed kilku lat, czy też zakupu grzejnika. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i uznanie jego prośby w całym rozmiarze, z uwagi na to, że z sufitu odpada tynk, a koszt remontu jest duży.

Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie znalazło podstaw do jego uwzględnienia i powołaną na wstępie decyzją ostateczną z dnia [...] września 2020 r. (zaskarżoną w niniejszej sprawie) utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że z ustaleń dokonanych w toku postępowania przed organem pierwszej instancji wynika, że wnioskodawca gospodaruje samotnie i osiąga dochód w wysokości [...] zł, a więc w kwocie nieprzekraczającej kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej (określonego właśnie na kwotę 701 zł). Na dochód ten składają się zasiłek stały w wysokości [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł. Dochód strony podlega comiesięcznym potrąceniom na kwotę [...]zł z tytułu nienależnie pobranych świadczeń, przy czym – jak wyjaśniło Kolegium – w świetle przepisów u.p.s. potrącenia te mogą zostać uwzględnione przy obliczaniu dochodu strony. Ponadto wnioskodawca pobiera świadczenie uzupełniające w wysokości [...] zł., przyznane mu decyzją z dnia [...] grudnia 2019 r. na okres do dnia 31 października 2020 r.

Kolegium podkreśliło że spełnienie przesłanki dochodowej nie oznacza, że organy administracji są zobowiązane do przyznania stronie zasiłku celowego. Podniosło także, że udzielanie świadczeń z pomocy społecznej nie polega na ich przyznawaniu jedynie w wysokości oczekiwanej przez beneficjentów. Odnosząc te uwagi do okoliczności przedmiotowej sprawy organ odwoławczy wskazał, że nie przeczy trudnej sytuacji zdrowotnej wnioskodawcy, która znajduje potwierdzenie w orzeczeniu z dnia [...] stycznia 2020 r. zaliczającym go na stałe do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Strona ma jednak stałe źródła dochodu w postaci zasiłku stałego i zasiłku pielęgnacyjnego, a nadto jest objęta dodatkową pomocą społeczną, w szczególności w postaci zasiłków celowych oraz usług opiekuńczych. Z akt sprawy wynika, że poszczególnymi decyzjami podjętymi przez organ pierwszej instancji w dniu [...] czerwca 2020 r. B. K. przyznano: świadczenie niepieniężne w postaci częściowo odpłatnych usług opiekuńczych, zasiłek celowy w kwocie [...]zł na dofinansowanie zakupu środków higieny i ochronnych oraz odzieży i obuwia sportowego, zasiłek celowy w kwocie [...]zł z przeznaczeniem na opłacenie energii elektrycznej w czerwcu 2020, zasiłek celowy w kwocie [...]zł z przeznaczeniem na opłacenie energii elektrycznej w lipcu 2020 r., zasiłek celowy w kwocie [...]zł z przeznaczeniem na opłacenie energii elektrycznej w sierpniu 2020 r., zasiłek celowy w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na zakup posiłku lub żywności w ramach wieloletniego rządowego programu "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023, na lipiec 2020 r., zasiłek celowy w kwocie [...]zł z przeznaczeniem na zakup posiłku lub żywności w ramach wieloletniego rządowego programu "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023, na sierpień 2020 r., zasiłek celowy w kwocie [...]zł z przeznaczeniem na zakup posiłku lub żywności w ramach wieloletniego rządowego programu "Posiłek w szkole i w domu" na lata 2019-2023, na wrzesień 2020 r.

Organ odwoławczy zwrócił ponadto uwagę, że wnioskodawca nie rozliczył się w całości ze środków przyznanych mu w 2010 r. na remont dachu. W kontekście tej okoliczności Kolegium poddało w wątpliwość, czy świadczenie przyznane w wyższej wysokości na ten cel byłyby wykorzystane przez stronę zgodnie z jego przeznaczeniem. Nadto organ zauważył, że skarżący jest osobą pozbawioną wolności, przy czym obecnie korzysta z przerwy w odbywaniu kary, która udzielona mu została do dnia [...] września 2020 r. (postanowienie Sądu Okręgowego w L. VI Wydział Penitencjarny z dnia [...] czerwca 2020 r. sygn. akt: VI Kow [...]/pr). Po powrocie do obywania kary wnioskodawca nie będzie natomiast musiał ponosić wydatków związanych z pokryciem kosztów życiowych oraz będzie miał zapewnione schronienie.

Odnosząc się do deklarowanych przez stronę wydatków Kolegium stwierdziło, że znajdują one potwierdzenie jedynie w zakresie obejmującym kwotę ok. [...] zł. W wydatkach strony organ nie uwzględnił natomiast rzekomo ponoszonych kosztów zakupu leków i leczenia w wysokości [...] zł, poddając owe obciążenie w wątpliwość wobec nieprzedstawienia żadnej faktury za leki. Podsumowując Kolegium stwierdziło, że strona po potrąceniach otrzymuje dochód w wysokości [...] zł, a dodatkowo pobiera świadczenie uzupełniające w wysokości [...] zł (które - stosownie do art. 8 ust. 4a ustawy o pomocy społecznej - nie jest uwzględniane przy ustalaniu dochodu strony). W świetle tych okoliczności, w ocenie Kolegium, wnioskodawca jest w stanie wygospodarować środki na naprawę i zabezpieczenie dachu we własnym zakresie, zwłaszcza, że po odliczeniu udowodnionych zobowiązań do dyspozycji pozostaje mu kwota [...]zł.

W skardze Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na powyższą decyzję ostateczną B. K. nie sformułował żadnych wniosków procesowych. Podniósł jedynie, że skarga wynika z (cyt.) "naruszeń praw z ustawy o opiece społecznej i innych (...)", które to naruszenia – jak stwierdził skarżący – skutkowały pogorszeniem jego warunków życia. Skarżący podkreślił, że jesienne deszcze oraz zbliżająca się zima przyczynią się do zniszczenia jego domu.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Zarządzeniem z dnia 17 grudnia 2020 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w związku z dynamicznym wzrostem zagrożenia epidemicznego na terenie województwa lubelskiego i objęciem całości województwa lubelskiego strefą czerwoną, mając na uwadze, że przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących, na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374), zmienił tryb rozpoznania niniejszej sprawy z rozprawy na posiedzenie niejawne w składzie trzech sędziów.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Na wstępie należy wyjaśnić, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem w granicach zakreślonych w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 i art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."). Stosując środki określone w wyżej wskazanych ustawach sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Rozpoznając sprawę według powyższych kryteriów Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] lipca 2020 r. nie naruszają bowiem prawa w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.

Materialnoprawną podstawę kontrolowanych decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1876 ze zm., dalej jako "u.p.s."). Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Stosownie do art. 3 ust. 1 u.p.s. celem pomocy społecznej jest zaspokajanie niezbędnych potrzeb życiowych osób i rodzin oraz umożliwianie im bytowania w warunkach odpowiadających godności człowieka. Pomoc społeczna powinna w miarę możliwości doprowadzić do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.

Z przepisu tego wynika ograniczenie zakresu działania organów pomocy społecznej, gdyż mają one jedynie pomagać w działaniu osób zmierzających do poprawy swej sytuacji życiowej, a nie gwarantować źródła utrzymania (art. 3 ust. 2 u.p.s.). Podkreślić też trzeba, że w myśl art. 3 ust. 4 u.p.s. potrzeby osoby i rodziny korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej.

W myśl art. 36 pkt 1 lit. "c" u.p.s. świadczeniami z pomocy społecznej są m.in. świadczenia pieniężne w postaci zasiłku celowego i specjalnego zasiłku celowego.

Zgodnie zaś z art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw

w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.

Jakkolwiek powyższe wyliczenie ma charakter przykładowy, to jednak

w świetle ust. 1 powołanego przepisu nie budzi wątpliwości, że zasiłek celowy może być przyznany na zaspokojenie jedynie takiej potrzeby, która ma charakter "niezbędnej potrzeby bytowej". Stanowisko to potwierdza treść przytoczonych na wstępie zasad ogólnych pomocy społecznej. Ponadto, zgodnie z art. 8 ust. 1 u.p.s., uzyskanie pomocy w formie zasiłku celowego przewidzianego w art. 39 u.p.s. uwarunkowane jest zachowaniem kryterium dochodowego, które w przypadku osoby samotnie gospodarującej wynosi 701 zł (pkt 1).

Mając na względzie, że zgłoszona przez skarżącego potrzeba remontu uzasadniona została zniszczeniami spowodowanymi ulewnymi deszczami i gradem, dodatkowo wypada zwrócić uwagę, że stosownie do art. 40 ust. 1 u.p.s. zasiłek celowy może być przyznany również osobie albo rodzinie, które poniosły straty w wyniku zdarzenia losowego. Jakkolwiek przyznanie pomocy na tej podstawie nie jest zależne od zachowania kryterium dochodowego (art. 8 ust. 1 u.p.s.), to jednak również winno uwzględniać ogóle zasady pomocy społecznej określone w art. 2 ust. 1 i art. 3 u.p.s. Oznacza to, że celem pomocy przyznanej w oparciu o tę podstawę prawną również winno być zabezpieczenie podstawowych, niezbędnych potrzeb życiowych. Nadto należy podkreślić, że zasiłek ten nie ma charakteru odszkodowawczego i nie może być traktowany jako rekompensata za straty spowodowane klęską lub zdarzeniem losowym. Nie stanowi też zadośćuczynienia ze strony Państwa, które nie ma obowiązku zapewnić pomocy w remoncie każdej nieruchomości uszkodzonej przez zdarzenie losowe lub klęskę (por. wyrok NSA

z dnia 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 1067/19, LEX nr 3078361).

Wprawdzie organy orzekające w niniejszej sprawie pominęły w swych decyzjach treść art. 40 u.p.s., skupiając się wyłącznie na art. 39 u.p.s. jako podstawie prawnej do rozpatrzenia żądania strony, jednak uchybienie to pozostaje bez wpływu na wynik sprawy, albowiem argumenty które legły u podstaw odmowy przyznania skarżącemu zasiłku celowego w oparciu o art. 39 u.p.s., w okolicznościach niniejszej sprawy pozostają aktualne również na gruncie art. 40 tej ustawy.

Zauważyć przy tym trzeba, że w obu tych przepisach ustawodawca posłużył się zwrotem "zasiłek celowy może być przyznany", co jednoznacznie wskazuje, że decyzje w tym przedmiocie przyznania zasiłku celowego w obu tych przepadkach wydawane są w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to możliwość wyboru przez organ jednego z dopuszczonych prawem rozstrzygnięć w konkretnej, indywidualnej sprawie, w szczególności rozstrzygnięcia, czy zasiłek powinien być przyznany, a także określenia wysokości tego świadczenia. Oznacza to, że nawet spełnienie kryteriów przyznania tej formy pomocy nie przesądza o tym, że pomoc taka zostanie przyznana. Kontrola sądowa decyzji uznaniowych sprowadza się natomiast wyłącznie do oceny, czy organ administracji uwzględnił całokształt okoliczności faktycznych mających znaczenie w sprawie oraz, czy w ramach swego uznania nie naruszył zasady swobodnej oceny dowodów (zob. wyrok NSA z dnia 8 maja 2002 r., sygn. akt SA/Sz 2548/00, niepubl.), a więc dotyczy prawidłowości postępowania organu administracji poprzedzającego wydanie decyzji. W szczególności polega ona na sprawdzeniu, czy wydanie decyzji poprzedzone zostało prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem dowodowym oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy, zgodnie z obowiązkami nałożonymi na organy w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Sąd nie może natomiast wkraczać w sferę zastrzeżoną do kompetencji organów administracyjnych, a więc – o ile prawidłowo przeprowadzono postępowanie – Sąd nie może kwestionować słuszności decyzji odmawiającej przyznania świadczenia.

W ocenie Sądu, organy orzekające w niniejszej sprawie powyższe wymogi zachowały, wobec czego nie można zarzucić im przekroczenia granic uznania administracyjnego.

Z niekwestionowanych ustaleń organów administracji, poczynionych w toku postępowania, wynika, że skarżący jest osobą prowadzącą samodzielne gospodarstwo domowe, której dochód wynosi [...] zł, a zatem nie przekracza ustalonego w art. 8 ust. 1 pkt 1 kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej. Na dochód ten składa się zasiłek stały w wysokości [...] zł oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości [...] zł, przy czym z dochodu tego dokonywane są comiesięczne potrącenia w kwocie [...]zł z tytułu świadczeń nienależnie pobranych. Jednocześnie skarżący przynajmniej do dnia [...] października 2020 r.

(a więc w czasie zgłoszenia prośby o przyznanie zasiłku celowego na remont dachu oraz w czasie orzekania przez organy obu instancji) pobierał świadczenie uzupełniające w wysokości [...] zł, które – jakkolwiek nie skutkowało przekroczeniem kryterium dochodowego, albowiem zgodnie z art. 8 ust. 4a u.p.s. nie podlega zaliczeniu do dochodu strony – nie mogło pozostać bez wpływu na ocenę sytuacji bytowej skarżącego oraz jego możliwości samodzielnego przezwyciężania trudnych sytuacji życiowych.

Orzekając w niniejszej sprawie organy wzięły też pod uwagę sytuację zdrowotną skarżącego. W tym zakresie prawidłowo ustaliły, że skarżący – mocą orzeczenia Miejskiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w L. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...]/[...] – został na stałe zaliczony do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności.

Wynikająca z powyższych ustaleń, niewątpliwie trudna sytuacja życiowa, w jakiej znajduje się skarżący, nie podważa jednak słuszności zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia odmawiającego przyznania mu zasiłku celowego na zgłoszoną potrzebę.

Przypomnieć należy, że żądanie skarżącego w niniejszej sprawie w istocie sprowadzało do się do sfinansowania całkowitego kosztu wymiany pokrycia dachowego w zajmowanym przez niego budynku mieszkalnym, który to koszt skarżący oszacował na kwotę 3.755 zł (1.605 zł – koszt zakupu papy termozgrzewalnej i masy bitumicznej, 950 zł – koszt zakupu desek, 1.200 zł – kosz "robocizny"), a także kosztu zakupu farby do pomalowania pomieszczeń wewnątrz tego budynku, oszacowanego przez skarżącego na kwotę 350 zł.

Mając na względzie zakres powyższego żądania nie sposób nie zgodzić się z organami obu instancji, iż wykracza ono poza pojęcie "niezbędnej potrzeby bytowej", a tym samym nie może być przedmiotem świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego. W orzecznictwie przyjmuje się, że "niezbędna potrzeba bytowa", to potrzeba, bez zaspokojenia której osoba nie może egzystować - potrzeba związana z codziennym funkcjonowaniem każdego człowieka i niezbędna do normalnej, godnej egzystencji na poziomie elementarnym; taka, która jest niezbędna do normalnej egzystencji osoby ubiegającej się o przyznanie zasiłku, w warunkach odpowiadających godności człowieka; taka, bez zaspokojenia której osoba nie może egzystować, zagrożone są warunki jej istnienia, a w szczególności życie lub zdrowie (poz. wyroki NSA: z dnia 18 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 1067/19; z dnia 28 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 308/19 – dostępne w CBOSA). Za taką potrzebę nie sposób uznać remontu budynku mieszkaniowego w zakresie objętym żądaniem skarżącego, tj. remontu polegającego na całkowitej wymianie pokrycia dachowego oraz odmalowaniu pomieszczeń wewnątrz budynku. Przyznanie wsparcia na tak określony cel w istocie bowiem nie prowadziłoby do zapewnienia skarżącemu niezbędnej potrzeby bytowej w postaci schronienia (mieszkania), lecz do poprawy jego dotychczasowych warunków mieszkaniowych, a tym samym podwyższenia poziomu życia skarżącego. Do odmiennego wniosku nie może prowadzić okoliczność, że zgłoszona przez skarżącego potrzeba wynikała ze zdarzenia losowego, przez co żądana przez skarżącego pomoc mogła zostać przyznana nie tylko na podstawie art. 39 u.p.s., lecz również w oparciu o art. 40 u.p.s. Jak już wyżej wskazano, cele pomocy przyznawanej w oparciu o ten drugi przepis również ograniczone są ogólną zasadą pomocy społecznej zawartą w art. 3 ust. 1 u.p.s. a tym samym również nie mogą wykraczać poza potrzeby bytowe o charakterze podstawowym. Jednocześnie pomoc udzielana w tym trybie nie ma charakteru odszkodowania za straty spowodowane zdarzeniem losowym, przez co przyczyna jej powstania nie przesądza o obowiązku przyznania żądanej pomocy.

W ocenie Sądu, w okolicznościach niniejszej sprawy za "niezbędną potrzebę bytową" można byłoby uznać jedynie wąski zakres wskazanych przez skarżącego prac remontowych, ograniczający się do naprawy jedynie bezwzględnie tego wymagających części pokrycia dachowego, tj. części wymagających uszczelnienia. Ocena zasadności żądania skarżącego w takiej jedynie części również jednak nie podważa słuszności odmowy przyznania mu zasiłku celowego, albowiem – jak słusznie stwierdziły organy – sytuacja finansowa skarżącego przemawia za uznaniem, że w takim zakresie zgłoszoną potrzebę jest on w stanie zaspokoić wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Jak już wyżej wskazano, skarżący dysponuje stałym dochodem, z którego po potrąceniach pozostaje mu do dyspozycji kwota [...]zł. Dodatkowo w czasie zgłoszenia przedmiotowej potrzeby skarżący otrzymywał też świadczenie uzupełniające w wysokości [...] zł miesięcznie. Skarżący nie jest przy tym osobą pozostawioną wsparcia MOPR w L., lecz systematycznie korzysta z pomocy tego Ośrodka. Jak trafnie wskazały organy w swych decyzjach, w czerwcu 2020 r. skarżącemu przyznano zasiłki celowe na różne cele w łącznej wysokości [...] zł. Dodatkowo skarżącemu przyznano w tym czasie świadczenie niepieniężne w postaci częściowo odpłatnych usług opiekuńczych. Mając na względzie znaczny rozmiar pomocy udzielanej skarżącemu ze środków pomocy społecznej oraz fakt, iż dysponuje on stałym dochodem, żądania udzielenia mu dodatkowego wsparcia na remont dachu nie sposób ocenić inaczej, jak tylko wyraz postawy biernej i roszczeniowej. Tymczasem ustawa

o pomocy społecznej formułuje podstawową zasadę, wedle której każda osoba ma obowiązek pełnego wykorzystania własnych uprawnień, zasobów i możliwości w celu pokonania trudnej sytuacji życiowej, a jeżeli nie wykonuje takiego obowiązku, to zasadniczo nie jest uzasadnione udzielenie takiej osobie pomocy ze środków publicznych. Przepis art. 3 u.p.s. nie dopuszcza możliwości uczynienia z pomocy społecznej stałego źródła dochodów, ani nie pozwala na udzielenie tej pomocy osobom, które dysponują możliwościami samodzielnego przezwyciężenia trudności na jakie napotkały na swojej życiowej drodze. Pomoc społeczna ma charakter subsydiarny, co oznacza, ze może być udzielana tylko w takich przypadkach, w których osoba lub rodzina rzeczywiście nie ma możliwości samodzielnego przezwyciężania trudności życiowych. W ocenie Sąd, z taką sytuacją w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia.

Podsumowując stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie przekraczają granic uznania administracyjnego. Rozstrzygnięcia ta zostały poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym, w toku którego organy nie naruszyły zasad wynikających z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Organy prawidłowo też zastosowały w niniejszej sprawie powołane w podjętych decyzjach przepisy prawa materialnego, natomiast pominięcie wśród nich art. 40 u.p.s. stanowiło uchybienie niemające wpływu na wynik sprawy.

Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.