Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt II SA/Lu 548/05
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2005-10-25 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art.3, 28, 29 - 31, 48, 49b
journal: Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
article: art.145 par.1 pkt.1 lit.a, art.152, 199, 200, 242
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Ibrom, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Asesor WSA Jerzy Drwal - sprawozdawca, Protokolant Referent-stażysta Agata Jakimiuk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2005 r. sprawy ze skargi A.K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia [...] kwietnia 2005 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję, która nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz uchyla decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. nr [...] z dnia [...]lutego 2005 r.; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. na rzecz A.K. kwotę 150 (sto pięćdziesiąt ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. nakazuje ściągnąć od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. na rzecz Skarbu Państwa –Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie kwotę 350 (trzysta pięćdziesiąt ) złotych tytułem nieuiszczonego wpisu od którego skarżący był zwolniony.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]kwietnia 2005 r. Nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]lutego 2005 r. Nr [...], którą na podstawie art. 49 b ust. 1 w związku z art. 49 b ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazano A.K. rozebranie ściany o grubości 0,15 m i wysokości 3,10 m, wymurowanej w odległości 0,40 m od lica słupów w budynku składowym o wymiarach 3,90 m x 6,50 m, zlokalizowanym na działce Nr [...] w miejscowości T.Z..

W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że inwestor, który rozbudował obiekt budowlany bez wymaganego zgłoszenia może uniknąć rozbiórki rozbudowanej części, jeżeli dostosuje się do nakazów nałożonych na niego w ramach prowadzonej – na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego - procedury zmierzającej do zalegalizowania samowoli budowlanej. Niewykonanie przez A.K. nałożonych na niego, postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]listopada 2004 r., obowiązków w postaci przedłożenia w terminie 30 dni niezbędnych dokumentów potwierdzających zgodność rozbudowy budynku składowego z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obligowało ten organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie wybudowanej ściany w tym budynku. W myśl art. 49 b ust. 3 Prawa budowlanego, w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w art. 49 b ust. 2, stosuje się przepis art. 49 b ust. 1, przewidujący nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie A.K. zarzucił naruszenie:

- art. 138 § 1 pkt 1 kpa poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, w sytuacji, gdy istniały przesłanki do uchylenia decyzji organu I instancji;

- art. 49 b ust. 1 Prawa budowlanego przez błędną jego wykładnię i zastosowanie w sytuacji, kiedy wcześniejszą decyzją organ nakazał wykonanie tej ściany jako nierozprzestrzeniającej ognia;

- art. 50 ust. 1 i art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 1 lit.a i ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że budynek nie jest związany z produkcją rolną;

- § 330 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nie mającego zastosowania w tym przypadku skoro budynek wybudowano w 1963 r.

W uzasadnieniu skargi A. K. podał, że decyzją z dnia [...] marca 2004 r. organ zobowiązał go do wykonania pełnej ściany nierozprzestrzeniającej ognia, nie wskazując szczegółowej lokalizacji tej ściany. Ponadto zakres przeprowadzonych prac budowlanych wskazywał co najwyżej na przeprowadzenie remontu w tym budynku.

We wnioskach A. K. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji ewentualnie stwierdzenia nieważności wszystkich wydanych w tej sprawie orzeczeń (w tym skarżonej decyzji).

W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazywanych przez skarżącego.

Tytułem wstępu należy wyjaśnić, że Sąd dokonując kontroli zgodności zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, miał obowiązek uwzględnić stan faktyczny i prawny jaki istniał w chwili wydania nakazu rozbiórki spornej ściany. Decyzję organu I instancji wydano w dniu [...] lutego 2005 r., zaś decyzję organu odwoławczego – w dniu [...] kwietnia 2005 r. Stąd przy analizie stanu prawnego wzięto pod uwagę tekst jednolity ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 9 grudnia 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zmianami, które w kwietniu i w maju 2004 r. wprowadzone zostały ustawą z dnia 18 grudnia 2003 r. o zmianie ustawy o obszarach morskich Rzeczypospolitej Polskiej i administracji morskiej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2004 r. Nr 6, poz. 41), ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o wyrobach budowlanych (Dz. U. z 2004 r. Nr 92, poz. 881), ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. z 2004 r. Nr 93, poz. 888) oraz ustawą z dnia 20 kwietnia 2004 r. o zmianie i uchyleniu niektórych ustaw w związku z uzyskaniem przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej (Dz. U. z 2004 r. Nr 96, poz. 959). Stan ten przetrwał w niezmienionej postaci do dnia 28 lipca 2005 r., kiedy to dokonano kolejnej i nie ostatniej nowelizacji Prawa budowlanego.

Przechodząc do szczegółowych rozważań, należy stwierdzić, że przepis art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wprowadza generalną zasadę, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątki od tej zasady dotyczą sytuacji określonych w Prawie budowlanym w art. 29-31. Polegają one na zgłoszeniu właściwemu organowi zamiaru prowadzenia budowy lub robót budowlanych.

Pojęcie budowy ustawodawca definiuje w art. 3 ust. 6 Prawa budowlanego. W myśl powołanego przepisu, budową jest wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, jak również odbudowa, rozbudowa czy też nadbudowa takiego obiektu. Szerszym pojęciem niż "budowa" jest pojęcie "roboty budowlane", za które – w świetle art. 3 ust. 7 – należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.

Z porównania punktów 6 i 7 art. 3 wynika zasadniczy wniosek, że roboty budowlane to pojęcie bardzo szerokie obejmujące – wykonywanie obiektu budowlanego, odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego, budowę, prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. W dacie wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia ustawa nie wyjaśniała, co należy rozumieć przez odbudowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, montaż i rozbiórkę obiektu budowlanego.

Zdefiniowano jedynie pojęcie remontu (art. 3 pkt 8), uznając, że jest to wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, z możliwością stosowania wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. Brak legalnych definicji pojęcia "odbudowa", "rozbudowa" oraz "przebudowa" nakazywał szukać znaczenia każdego z tych pojęć na gruncie języka powszechnego, gdzie pojęcie "odbudowa" oznacza minimalny zakres nowych rozwiązań konstrukcyjno-budowlanych. Dużo szerszy zakres nowości zakładają pojęcia "przebudowa" i "rozbudowa" oznaczające wymianę elementów konstrukcyjnych oraz zmianę przestrzenną granic budowli. Odróżnienie robót budowlanych od budowy ma istotne znaczenie dla stosowania art. 48 i art. 49 b Prawa budowlanego w przypadkach usuwania skutków samowoli budowlanej. Art. 48 ust. 1 stanowi, że właściwy organ, nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Artykuł 49 b ust. 1 przewiduje, że właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Przepis ten używa pojęcia "zgłoszenia". Pojęcia tego ustawa nie definiuje, określając w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, rodzaje obiektów budowlanych, których budowa podlega wcześniejszemu zgłoszeniu właściwemu organowi. Niewykonanie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę albo zgłoszenia właściwemu organowi oznacza, że obiekt budowlany lub jego część zrealizowany w takich warunkach samowolą budowlaną, której skutki usuwane są w trybie odpowiedniego stosowania przez organ nadzoru budowlanego przepisów art. 48 i art. 49 b Prawa budowlanego.

Oba te przepisy stosuje się do obiektów budowlanych będących w budowie lub wybudowanych. Oznacza to, że przepisów art. 48 i 49 b Prawa budowlanego nie stosuje się do innych niż budowa robót budowlanych, a mianowicie przebudowy, montażu, remontu i rozbiórki. Obiektami budowlanymi – w myśl art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego – są budynki wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, budowle stanowiące całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami, jak również obiekty małej architektury. Ustawa wyjaśnia, że budynkiem jest obiekt budowlany trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadający dach i fundamenty (art. 3 pkt 2). Ponieważ artykuł 48 posługuje się pojęciem "pozwolenie na budowę" warto zaznaczyć, iż jest nim – w myśl w art. 3 pkt 12 ustawy - decyzja administracyjna zezwalająca na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego.

Z akt sprawy wynika, że skarżący A.K. w czerwcu 2004 r. wymurował z belitu ścianę o szerokości – 0,15 m, wysokości – 3,10 m i długości około 6 m, w odległości 0,40 m od lica słupów w budynku składowym o wymiarach 3,90 m x 6,50 m, zlokalizowanym na działce Nr [...]od strony sąsiedniej działki należącej do S.K., bezpośrednio przy granicy tych nieruchomości (w odległości 0,30 m od granicy – wg załącznika do protokołu oględzin). W ocenie organu I instancji, wobec braku zgłoszenia, budowa tej ściany, stanowi samowolną rozbudowę budynku składowego, zwiększającą jego wymiary o 0,55 m na długości około 6 m. Zatem do likwidacji skutków tego rodzaju samowoli budowlanej mają zastosowanie przepisy art. 49 b ust. 1-3 Prawa budowlanego.

Zdaniem Sądu, stanowiska tego zaakceptować nie można z następujących względów. Przepis art. 49 b ust. 1 Prawa budowlanego stanowi podstawę do orzekania o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części, podlegającego zgłoszeniu właściwemu organowi. Z kolei, które obiekty budowlane należy zgłosić właściwemu organowi, określa art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego. W myśl tego artykułu, zgłoszenia wymaga:

1) budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3 i pkt 5-21;

2) wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1-13;

3) budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m i wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu:

a) krat na budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego oraz obiektach wpisanych do rejestru zabytków,

b) urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych,

4) budowa obiektów małej architektury w miejscach publicznych.

Budowa ściany w budynku składowy skarżącego została słusznie potraktowana przez orzekające organy jako rozbudowa, zwiększająca wymiary tego budynku. Ściana ta stanowi wraz z budynkiem funkcjonalną całość. Rozbudowa obiektu budowlanego – w myśl art. 3 ust. 6 Prawa budowlanego – stanowi budowę, którą można prowadzić na podstawie pozwolenia na budowę – stosownie do art. 28 ust. 1. W tej sytuacji nakaz rozbiórki ściany powinien być rozważany przede wszystkim na podstawie przepisu art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, przewidującego rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Orzekanie o rozbiórce obiektu budowlanego na podstawie art. 49 b ust. 1 Prawa budowlanego, jest uzasadnione, ale w przypadkach, gdy objęty nakazem rozbiórki obiekt podlegał zgłoszeniu właściwemu organowi. Charakter stwierdzonej samowoli budowlanej nie wypełniał dyspozycji art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, określającej sytuacje, w których wymaga się zgłoszenia zamiaru przeprowadzenia robót budowlanych. Charakter tej samowoli wymaga wyjaśnienia dwóch przepisów, a mianowicie przepisu art. 29 ust. 1 pkt 1 lit. "a" oraz art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. W myśl pierwszego z nich, pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, w postaci parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m. Do budowy i rozbudowy tego rodzaju budynku miałby zastosowanie art. 30 ust. 1 pkt 1, wprowadzający wymóg zgłoszenia. Naruszenie tego wymogu stanowiłoby samowolę budowlaną, której skutki należałoby likwidować w oparciu o art. 49 b ust. 1 Prawa budowlanego.

W rozpatrywanej sprawie rozpiętość konstrukcji budynku skarżącego przekraczała 4,80 m bowiem przedmiotowy budynek posiadał wymiary 3,90 m x 6,60 m. Drugi z kolei przepis art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego stanowi, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących budynków gospodarczych, wiat i altan o powierzchni zabudowy do 10 m2. Budowa tego rodzaju obiektów budowlanych wymaga – w myśl art. 30 ust. 1 pkt 1 – zgłoszenia, a co za tym idzie likwidację skutków samowoli budowlanej, przeprowadza się na podstawie art. 49 b ust. 1 Prawa budowlanego. Budynek skarżącego miał powierzchnię przekraczającą 10 m2 . Faktem jest, że w wyniku budowy ściany zwiększenie powierzchni budynku nie przekroczyło 10 m2. Ściana tworząca funkcjonalną całość z budynkiem, stanowi rozbudowę obiektu o powierzchni zabudowy powyżej 10 m2. W związku z tym nie zachodziła przesłanka do orzekania o rozbiórce na podstawie art. 49 b ust. 1.

Tego organ jednak nie przeanalizował, a powinien to zrobić przed podjęciem decyzji o nakazie rozbiórki, skoro zasadą jest, że roboty budowlane można prowadzić na podstawie pozwolenia na budowę. Przeprowadzenie robót budowlanych bez pozwolenia na budowę, stanowi podstawę do orzekania o rozbiórce wzniesionego – w wyniku tych robót - obiektu budowlanego lub jego części, w trybie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Natomiast stosowanie art. 49 b ma miejsce wówczas, gdy przeprowadzone roboty budowlane nie wymagały pozwolenia na budowę, ale zgłoszenia, którego uzyskanie jest niezbędne w świetle konkretnie wskazanego przepisu Prawa budowlanego. Zresztą takiego przepisu organ nie wskazał.

W świetle powyższych rozważań, należy stwierdzić, iż zaskarżoną decyzję wydano z naruszeniem przepisów prawa materialnego, określonych art. 49 b ust. 1-3 Prawa budowlanego, prowadzenia postępowania legalizacyjnego oraz orzekania o rozbiórce obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia, które miało wpływ na wynik sprawy.

Art. 49 b ust. 2 przewiduje możliwość legalizacji samowolnej budowy obiektu budowlanego lub jego części. Legalizacja jest dopuszczalna, jeżeli budowa o której mowa w ust. 1 jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W przypadku braku planu o zgodności budow z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym świadczy ostateczna w dniu wszczęcia postępowania, decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Budowa nie może także naruszać innych przepisów, w tym techniczno-budowlanych. W takich sytuacjach organ wstrzymuje postanowieniem – gdy budowy nie ukończono – prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni:

- dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30 ust. 2 i 4;

- projektu zagospodarowania działki lub terenu;

- zaświadczenia wójta (burmistrza albo prezydenta miasta) o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. W myśl art. 49 ust. 2, w razie braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, o zgodności z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym rozstrzyga ostateczna w dniu wszczęcia postępowania w przedmiocie samowoli budowlanej, decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Wydawanie tego rodzaju decyzji określa ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717).

Z akt sprawy wynika, że skarżącemu wstrzymano prowadzenie robót budowlanych i nakazano przedłożenie w terminie 30 dni oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz zaświadczenia Wójta Gminy o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo, ostatecznej w dniu wszczęcia postępowania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Zastosowany tryb postępowania związany z próbą legalizacji samowolnej budowy jest właściwy ale w przypadkach, kiedy budowa obiektu budowlanego lub jego części podlega, zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, zgłoszeniu właściwemu organowi. Natomiast w przypadkach, gdy budowa obiektu budowlanego objęta jest pozwoleniem na budowę, do likwidacji skutków samowoli budowlanej stosuje się przepisy art. 48, art. 49 i art. 49a Prawa budowlanego. Powyższe wywody nie przesądzają rozbiórki spornej ściany na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego albowiem przed podjęciem decyzji o nakazie rozbiórki organ zobowiązany jest rozważyć możliwość legalizacji i sprawdzić czy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 48 ust. 2. Jeśli zachodzą te okoliczności, nie nakazuje się rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, lecz wydaje się postanowienie o wstrzymaniu prowadzenia robót budowlanych, w którym nakłada się na inwestora określone obowiązki. Ten tryb postępowania podobny jest do trybu przewidzianego w art. 49 b ust. 2. Z przepisu art. 48 ust. 2 wynika, że istnieje możliwość zalegalizowania obiektu budowlanego będącego w budowie lub wybudowanego bez wymaganego pozwolenia jeżeli budowa:

1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:

a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo

b) ustaleniami ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;

2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem. W przypadku stwierdzenia przez organ, że roboty są zakończone zbędnym jest ich wstrzymywanie. Niezbędnym jest jednak określenie obowiązków, które inwestor powinien wykonać w wyznaczonym przez organ terminie.

Możliwość zalegalizowania obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie lub wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, przewidziana w art. 48 oraz możliwość zalegalizowania samowoli budowlanej, o której mowa w art. 49 b, wprowadzono ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), która weszła w życie w dniu 11 lipca 2003 r. Art. 48 i 49 b stosuje się do obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie albo już wybudowanych, co do których postępowanie administracyjne wszczęto przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. i nie zakończono go wydaniem ostatecznej decyzji. Porównanie treści art. 48 i 49 b - w brzmieniu ustalonym ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93 poz. 888) - wskazuje, że legalizacja samowoli budowlanej określona w pierwszym przepisie poddana została łagodniejszym wymogom (kryteriom) niż w tym drugim. Legalizację samowoli, o której mowa w art. 48 ust. 1 uzależniono od warunku, że budowa nie może naruszać przepisów w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem (art. 48 ust. 2 pkt 2). Art. 49 b ust. 1 uzależnia legalizację samowoli budowlanej od zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, pod warunkiem, że obiekt nie narusza pozostałych przepisów, w tym techniczno-budowlanych. Procedura legalizacji samowoli budowlanej, o której mowa w art. 49 b ust. 1, w sytuacji, gdy budowy nie zakończono, zamyka postanowienie zezwalające na dokończenie budowy (art. 49 b ust. 6). W ramach postępowania legalizacyjnego, o którym mowa w art. 48 nakłada się na inwestora – w przypadku możliwości zalegalizowania obiektu budowlanego – obowiązek przedstawienia w wyznaczonym terminie, określonych dokumentów (art. 48 ust. 3). Postępowanie to zamyka decyzja zatwierdzająca projekt budowlany i pozwalająca na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowy nie zakończono (art. 48 ust. 5). Jeżeli budowę zakończono wydaje się – jeżeli inwestor przedłożył wymaganą dokumentację – decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego (art. 49 ust. 4 pkt 2), w której nakłada się obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu (art. 49 ust. 5). Niewykonanie nałożonych obowiązków skutkuje wydaniem nakazu rozbiórki. Wskazywane różnice w stosowaniu przepisów art. 48 i 49 b, są na tyle istotne, że niezbędnym było wyeliminowanie zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.

Z motywów rozstrzygnięcia organu II instancji wynika, że ścianę wybudowano bez zgłoszenia, zwiększając wymiary budynku składowego i dlatego słusznie nakazano jej rozbiórkę na podstawie art. 49 b ust. 1 w związku z art. 49 b ust. 3 Prawa budowlanego. Jako materialnoprawną podstawę swojego rozstrzygnięcia organ II instancji powołał jednak art. 48 ust. 1 i art. 49 ust. 3 Prawa budowlanego. Zdaniem Sądu, trudno za oczywistą omyłkę uznać powołanie jako podstawy rozstrzygnięcia przepisu art. 48 ust. 1, jeśli samo uzasadnienie decyzji dotyczy analizy przepisów art. 49 b ust. 1-3 Prawa budowlanego. Drugi z powołanych przepisów, to jest art. 49 ust. 3 odnosi się do przypadków samowoli budowlanej łączących się ze stosowaniem art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. Powodowało to oczywistą i wewnętrzną sprzeczność pomiędzy powoływaną przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego podstawą prawną decyzji i jej uzasadnieniem, bazującym na treści przepisów art. 49 b ust. 1-3 Prawa budowlanego.

W świetle powyższych rozważań decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2005 r. nakazującą skarżącemu rozbiórkę ściany należało uchylić jako rozstrzygnięcie wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego, określonych w art. 49 b ust. 1-3 Prawa budowlanego, jak również obarczoną tą samą wadą i nie tylko – jak wyżej wykazano - decyzję organu II instancji. Naruszenie powyższych przepisów miało wpływ na wynik sprawy.

W tym stanie rzeczy na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a", art. 152, art. 199, art. 200 i art. 242 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.