Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 263/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2014-11-20 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 39 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 3 ust. 4, art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 182
law: Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity
article: art. 138 par. 1 pkt 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 151
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant starszy referent Katarzyna Leśniowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 listopada 2014 r. sprawy ze skargi L. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...],nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu odwołania L. F., dalej skarżący, od wydanej z upoważnienia Prezydenta W. decyzji Kierownika Zespołu ds. Osób Bezdomnych i Uchodźców w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we W. z dnia [...], nr [...] przyznającej zasiłek celowy w wysokości 50,00 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie: zabezpieczenia potrzeb umożliwiających życie, aktywne poszukiwanie pracy i jej ewentualne podjęcie oraz zakupu żywności, środków czystości i higieny osobistej, biletów komunikacji miejskiej, opłat mieszkaniowych (czynsz, energia elektryczna), powołując się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 39 ust. 1 i 2 w związku z art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2013 r., poz. 182 ze zm.), dalej u.p.s., utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

W uzasadnieniu wskazało, że wnioskiem złożonym w dniu 02.12.2013 r. skarżący zwrócił się do organu pierwszej instancji o przyznanie pomocy finansowej. W toku przeprowadzonej aktualizacji rodzinnego wywiadu środowiskowego organ ten ustalił, że skarżący ma 48 lat, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, nie pracuje, nie posiada dochodu, mieszka w mieszkaniu socjalnym. Z dniem [...] na mocy decyzji z dnia [...] (...) utracił status osoby bezrobotnej, ponieważ po raz trzeci w sposób nieuzasadniony odmówił przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy. Ponowna rejestracja przez PUP może nastąpić po upływie 270 dni. Skarżący nie zgadza się z rozstrzygnięciem orzekającym utratę statusu osoby bezrobotnej i zapowiedział złożenie odwołania.

Po rozpatrzeniu złożonego w sprawie wniosku, organ pierwszej instancji ww. decyzją z dnia [...], (...) przyznał skarżącemu zasiłek celowy w kwocie 50,00 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie: zabezpieczenia potrzeb umożliwiających życie, aktywne poszukiwanie pracy i jej ewentualne podjęcie oraz zakupu żywności, środków czystości i higieny osobistej, biletów komunikacji miejskiej, opłat mieszkaniowych (czynsz, energia elektryczna). Ponieważ dochód skarżącego nie przekracza kryterium dochodowego ustalonego zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s., organ pierwszej instancji przyznał wnioskowaną pomoc na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. Organ wskazał, że ustalając wysokość świadczenia miał na uwadze, stosownie do art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 4 u.p.s., uprawnienia, zasoby i możliwości skarżącego oraz możliwości finansowe Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. Organ podał, że budżet zasiłków celowych w 2012 r. wynosił 7 205 590,00 zł. Średnia wysokość zasiłków celowych w 2012 r. (narastająco) wyniosła 269,32 zł. Budżet zasiłków celowych w 2013 r. wynosi 8 419 560,00 zł. Średnia wysokość zasiłków celowych w 2013 r. (narastająco) wyniosła 277,31 zł. W uzasadnieniu decyzji organ przytoczył ustalenia poczynione podczas aktualizacji wywiadu środowiskowego. Wskazał na konieczność aktywnego poszukiwania przez skarżącego zatrudnienia oraz ścisłej współpracy z pracownikiem socjalnym w tym zakresie. Poinformował skarżącego o możliwości skorzystania z pomocy rzeczowej, tj. skierowania po odzież do PCK lub PKPS oraz bezpłatnego, miesięcznego abonamentu na posiłki do jadłodajni.

Odrębną decyzją z dnia [...] nr [...], organ pierwszej instancji przyznał skarżącemu ponadto zasiłek celowy z przeznaczeniem na zakup żywności w formie niepieniężnej, tj. bonów żywnościowych na kwotę 50,00 zł.

Skarżący odwołał się od powyższej decyzji z dnia [...] (...) o przyznaniu zasiłku celowego w kwocie 50,00 zł, zarzucając organowi pierwszej instancji m.in. poniżające traktowanie, naruszenie godności osoby ludzkiej, "niezapewnienie ochrony zdrowia i życia". Powołując się na powyższe, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji w całości i przekazanie sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

Rozpatrujac powyższe odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że jednym ze świadczeń pieniężnych udzielanych w ramach pomocy społecznej jest zasiłek celowy, który może być przyznany na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej (art. 39 ust. 1 u.p.s.). Przykładowe wyliczenie tych potrzeb zawiera art. 39 ust. 2 u.p.s., który zalicza do nich: koszty zakupu żywności, leków, odzieży, przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu.

Prawo do bezzwrotnych świadczeń pieniężnych, w tym również do zasiłku celowego, przysługuje osobom i rodzinom, których dochód nie przekracza kwot wymienionych w art. 8 ust. 1 u.p.s., przy jednoczesnym wystąpieniu, co najmniej jednej z przesłanek wymienionych w art. 7 pkt 2 - 15 u.p.s., takich jak np. sieroctwo, bezdomność, bezrobocie, niepełnosprawność lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że organ pierwszej instancji ustalił, że skarżący znajduje się w trudnej sytuacji materialnej w związku z czym organ ten udzielił skarżącemu wsparcia w formie zasiłku celowego. Przyznana kwota w wysokości 50,00 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie: zabezpieczenia potrzeb umożliwiających życie, aktywne poszukiwanie pracy i jej ewentualne podjęcie oraz zakupu żywności, środków czystości i higieny osobistej, biletów komunikacji miejskiej, opłat mieszkaniowych (czynsz, energia elektryczna), jest zdaniem skarżącego niewystarczająca i nie zapewnia "ochrony zdrowia i życia".

Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że organ pierwszej instancji udzielił skarżącemu pomocy z przeznaczeniem na dofinansowanie jego potrzeb, a nie ich sfinansowanie. Przy ocenie rozmiaru udzielonej pomocy należy mieć na uwadze, że pomoc społeczna ma jedynie wspomagać osoby i rodziny w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych i to tylko w zakresie zaspokojenia niezbędnych potrzeb bytowych (art. 2 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 u.p.s.). Świadczenia z pomocy społecznej nie mogą zaś zastępować własnych starań podopiecznych, które powinni podejmować w celu poprawy sytuacji życiowej. Celem tej instytucji jest bowiem wspieranie osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej w zaspokajaniu ich potrzeb bytowych na elementarnym poziomie i uzupełnianie ich własnych możliwości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że oczekiwania skarżącego, aby wysokość przyznanego zasiłku celowego zaspokoiła jego potrzeby finansowe są nie do zaakceptowania. W ocenie Kolegium przyznany zaskarżoną decyzją organu pierwszej instancji zasiłek, choć oprotestowany przez skarżącego, stanowił dla niego wsparcie (został już wypłacony), pozwolił bowiem na częściowe sfinansowanie zgłoszonych potrzeb. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zauważyło, że na tle spraw dotychczas rozpatrywanych przez Kolegium można stwierdzić, że rozmiar udzielanego skarżącemu wsparcia jest znaczący i jednocześnie nie odbiega drastycznie od wysokości zasiłków udzielanych innym osobom znajdującym się w podobnej sytuacji.

Ponadto o rozmiarach pomocy społecznej decydują nie tylko potrzeby konkretnej osoby, ale także cele i możliwości finansowe organów pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 u.p.s.). Środki, którymi obecnie dysponują ośrodki pomocy społecznej, są ograniczone z powodu znacznej liczby osób wymagających społecznego wsparcia. W rezultacie, pomoc udzielana ze środków publicznych nie zawsze jest adekwatna do oczekiwań wnioskodawców. To, w jakim rozmiarze powinna być udzielona pomoc finansowa, pozostawiono uznaniu organu pomocy społecznej, który podejmuje decyzję po dokonaniu oceny sytuacji życiowej i materialnej strony oraz po uwzględnieniu własnych możliwości finansowych.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że samo spełnienie kryteriów ustawowych nie oznacza przyznania osobie zainteresowanej zasiłku celowego, ponieważ organ może, ale nie musi przyznać świadczenie. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłoszonych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia z zakresu pomocy społecznej.

Analizując rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji organu pierwszej instancji Kolegium stwierdziło, że nie można w niniejszej sprawie zarzucić organowi pierwszej instancji dowolności. W ramach swoich kompetencji organ uwzględnił uzasadnione okoliczności dotyczące sytuacji strony i udzielił jej pomocy. Organ ten wyjaśnił, że przyznana pomoc jest dostosowana do możliwości finansowych organu. Skarżący nie może natomiast oczekiwać, że wszystkie jego potrzeby, na które nie może pozwolić sobie we własnym zakresie, zostaną w całości sfinansowane ze środków publicznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że rozpatrując sprawę podzieliło ustalenia organu pierwszej instancji.

Wskazało, że zgodnie z art. 2 ust. 1 u.p.s., pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Z powyższego wynika, że pomoc społeczna ma charakter subsydiarny, czyli pomocniczy, dodatkowy, uzupełniający w stosunku do własnych możliwości, zasobów, pomocy ze strony bliskich tych osób, które o pomoc się ubiegają. Pomoc społeczna ma jedynie wspierać osoby i rodziny w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych i to tylko w zakresie zaspokojenia niezbędnych potrzeb bytowych. Dlatego osoby wnioskujące o pomoc nie mogą oczekiwać, że zostanie im udzielona pomoc finansowa zawsze wtedy, gdy o nią wnioskują i w wysokości jakiej oczekują. Pomoc społeczna nie może stanowić źródła systematycznego wsparcia, czy utrzymania i zastępować własnych starań wnioskodawców, którzy powinni podejmować inicjatywę w celu poprawy sytuacji życiowej. Z tych względów strona nie może mieć prawnie uzasadnionych pretensji do organów administracji publicznej, że kwota zasiłku celowego nie spełnia jej oczekiwań. Zdaniem Kolegium, przyznana kwota 50,00 zł, stanowi wsparcie dla skarżącego, który w pierwszej kolejności powinien zatroszczyć się o podjęcie pracy zawodowej, a nie z możliwości legalnego jej uzyskania rezygnować w sytuacji, gdy pojawia się możliwość zatrudnienia.

Reasumując organ odwoławczy podniósł, że w przypadku braku możliwości przezwyciężenia obecnych trudności skarżący może wystąpić z kolejnym wnioskiem o udzielenia zasiłku celowego na dofinansowanie do zakupu żywności lub innych potrzeb.

Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło jak na wstępie.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący podtrzymał twierdzenia i zarzuty zawarte w odwołaniu. Zarzucił, że organ odwoławczy nie odniósł się do uzasadnienia, jakie przedstawił w odwołaniu, do załącznika oraz wskazanych orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego. W tej sytuacji zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu pierwszej instancji świadczą o nieludzkim i poniżającym traktowaniu obywatela polskiego.

Powołując się na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości "i wyrównania kwoty zasiłku do godności człowieka", tj. do kwoty minimum socjalnego w grudniu 2013 r."

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi poprzez uchylenie decyzji lub postanowienia następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. Nr 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Rozpatrując skargę Sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje w niczym nie naruszają zarówno prawa materialnego stanowiącego podstawę rozstrzygnięcia sprawy, jak i przepisów postępowania. Skarga zatem jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu.

Przedmiotem kontroli Sądu w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] którą to decyzją organ ten przyznał skarżącemu zasiłek celowy w kwocie 50,00 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie: zabezpieczenia potrzeb umożliwiających życie, aktywne poszukiwanie pracy i jej ewentualne podjęcie oraz zakupu żywności, środków czystości i higieny osobistej, biletów komunikacji miejskiej, opłat mieszkaniowych (czynsz, energia elektryczna).

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz. U. z 2013 r., poz. 182), dalej u.p.s.

Trafnie zauważa organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji, że jak to wynika z art. 2 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 i 2 u.p.s., pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Jej celem nie jest jednak wyręczanie strony w zaspokajaniu jej wszelkich potrzeb życiowych, lecz jedynie wspieranie osób i rodzin w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwienie im życia w warunkach odpowiadających godności człowieka. Zadaniem pomocy społecznej jest zapobieganie trudnym sytuacjom życiowym przez podejmowanie działań zmierzających do życiowego usamodzielnienia osób i rodzin oraz ich integracji ze środowiskiem.

Pomoc ta udzielana na podstawie przepisów u.p.s. może przybrać m.in. formę zasiłku celowego, o jakim mowa w art. 39 u.p.s.

Zgodnie z art. 39 ust. 1 u.p.s., "W celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy." Przepis ten w ust. 2 stanowi, że: "Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu.".

Podkreślenia wymaga, że świadczenie pieniężne z pomocy społecznej w postaci zasiłku celowego nie ma charakteru obligatoryjnego, lecz uznaniowy, co wynika z zawartego w art. 39 ust. 1 u.p.s. sformułowania "może być przyznany".

Orzekając w przedmiocie przyznania takiego świadczenia organ ma obowiązek wziąć pod uwagę wskazania ustawodawcy co do zasad udzielania pomocy społecznej osobom potrzebującym, pamiętając nie tylko o tym, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 u.p.s.), ale i o tym, że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom oraz mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 u.p.s.).

Przyznawanie i wypłata zasiłków celowych należy do zadań własnych gmin o charakterze obowiązkowym, co oznacza, że gminy muszą gospodarować ograniczonymi środkami finansowymi w taki sposób, aby zachować zdolność wywiązania się z ustawowo nałożonych obowiązków przez okres całego roku.

Uznaniowy charakter decyzji wydawanych na podstawie art. 39 u.p.s. sprawia, że dokonywana przez sąd administracyjny kontrola owych decyzji jest znacznie ograniczona. Sprowadza się zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej. W szczególności sąd kontroluje, czy w toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Czy zatem zebrano wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia, bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz, czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, to jest, czy nie nosi cech dowolności.

Należy podkreślić, że uznaniowy charakter decyzji nie pozwala organowi na dowolność w podjęciu rozstrzygnięcia w sprawie, ale też nie nakazuje mu spełnienia każdego żądania obywatela (por. wyrok NSA z dnia 26 września 2000 r., sygn. I SA 945/00, dostępny w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Z powyższego wynika, że spełnienie ustawowych kryteriów do przyznania pomocy społecznej nie oznacza automatycznego przyznania osobie zainteresowanej świadczenia w wysokości odpowiadającej jej oczekiwaniom. Organ rozpoznając wniosek o przyznanie zasiłku celowego musi bowiem mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, lecz także interes innych osób będących w trudnej sytuacji materialnej (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2008 r., sygn. I OSK 624/07, dostępny w CBOSA).

Analiza zgromadzonego materiału dowodowego prowadzi zdaniem Sądu do wniosku, że w niniejszej sprawie powyższe wymogi zostały zachowane.

Z prawidłowych i niekwestionowanych przez skarżącego ustaleń poczynionych w sprawie wynika, że skarżący ma 48 lat, prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe, nie pracuje, nie posiada dochodu, mieszka w mieszkaniu socjalnym. Z dniem 28.10.2013 r., na mocy decyzji z dnia [...] utracił status osoby bezrobotnej, ponieważ po raz trzeci w sposób nieuzasadniony odmówił przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy. Ponowna rejestracja przez PUP może nastąpić po upływie 270 dni. Skarżący zapowiedział, że złoży odwołanie od ww. decyzji PUP. Z prawidłowych ustaleń poczynionych w sprawie wynika również, że odrębną decyzją z dnia [...] nr [...], organ przyznał skarżącemu ponadto zasiłek celowy z przeznaczeniem na zakup żywności w formie niepieniężnej, tj. bonów żywnościowych na kwotę 50,00 zł.

W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał też jakimi środkami dysponował z przeznaczeniem na pomoc społeczną w okresie rozstrzygania sprawy. Z decyzji tej wynika, że budżet zasiłków celowych w 2012 r. wynosił 7 205 590,00 zł. Średnia wysokość zasiłków celowych w 2012 r. (narastająco) wyniosła 269,32 zł. Zaś w 2013 r. budżet zasiłków celowych wynosił 8 419 560,00 zł. Średnia wysokość zasiłków celowych w 2013 r. (narastająco) wyniosła 277,31 zł.

Trafnie w świetle tego, co powiedziano wyżej odnośnie celów pomocy społecznej, organy rozpatrujące sprawę wskazały na konieczność aktywnego poszukiwania przez skarżącego zatrudnienia oraz ścisłej współpracy z pracownikiem socjalnym w tym zakresie. Skoro, jak to wynika z art. 2 ust. 1, w związku z art. 3 ust. 1 u.p.s., pomoc społeczna ma jedynie wspomagać osoby i rodziny w przezwyciężaniu trudnych sytuacji życiowych i to tylko w zakresie zaspokojenia niezbędnych potrzeb bytowych, nie znajduje uzasadnienia w przepisach ustawy o pomocy społecznej roszczeniowa postawa skarżącego wobec organu pomocy społecznej, jak również jego oczekiwania, aby wysokość przyznanego zasiłku celowego zaspokajała jego potrzeby finansowe. Trafnie także zauważa w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ II instancji, że świadczenia z pomocy społecznej nie mogą zastępować własnych starań podopiecznych, które powinni podejmować w celu poprawy sytuacji życiowej. Celem tej instytucji jest bowiem wspieranie osób znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej w zaspokajaniu ich potrzeb bytowych na elementarnym poziomie i uzupełnianie ich własnych możliwości.

W wyrokach z dnia 29.08.2008 r. sygn. akt I OSK 840/07 oraz z dnia 04.11.2008 r. sygn. akt I OSK 1910/07 (dostępne w CBOSA) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że osoba wnioskująca o przyznanie pomocy zobligowana jest w pierwszej kolejności do przezwyciężania we własnym zakresie swoich problemów, a dopiero gdy nie jest w stanie tego dokonać pomoc społeczna może być przyznana. Skarżący zatem nie może oczekiwać, że organ pomocy społecznej będzie zaspokajać wszystkie jego potrzeby w pełnym zakresie w sposób ciągły.

Przyznając zasiłek celowy w kwocie 50,00 zł organ pomocy społecznej w sposób wszechstronny wyjaśnił wszystkie okoliczności faktyczne sprawy i poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne. Wykazał, jakimi środkami finansowymi dysponował w okresie rozpoznawania wniosku, wskazał w jakiej wysokości zasiłki celowe przyznawane były w tym okresie osobom potrzebującym mieszkającym w rejonie jego działania, jak również, jaka jest sytuacja życiowa skarżącego i jakim wsparciem jest on otoczony ze strony ośrodka pomocy społecznej.

W uzasadnieniu decyzji organ wykazał, że udzielił skarżącemu wsparcia w postaci zasiłku celowego w kwocie 50,00 zł z przeznaczeniem na dofinansowanie: zabezpieczenia potrzeb umożliwiających życie, aktywne poszukiwanie pracy i jej ewentualne podjęcie oraz zakupu żywności, środków czystości i higieny osobistej, biletów komunikacji miejskiej, opłat mieszkaniowych (czynsz, energia elektryczna), mając na uwadze zarówno sytuację materialną skarżącego, jak również własne możliwości finansowe oraz konieczność zaspokojenia potrzeb także innych osób i rodzin występujących o przyznanie pomocy.

W ocenie Sądu, decyzja zaskarżonej treści w niczym nie narusza prawa.

W świetle tego, co powiedziano wyżej odnośnie celów pomocy społecznej, nie mogą odnieść zamierzonego skutku podniesione w skardze zarzuty dotyczące nie odniesienia się przez organ odwoławczy do twierdzeń skarżącego przedstawionych w odwołaniu, które w ocenie Sądu świadczą jedynie o roszczeniowej postawie skarżącego.

Podkreślenia jeszcze raz wymaga, że osoba ubiegająca się o świadczenia z pomocy społecznej nie może oczekiwać, że świadczenia te staną się stałą i systematyczną formą wspomagania zainteresowanego i to w wysokości przez niego oczekiwanej, skoro pomoc społeczna realizowana w formie zasiłku celowego ma za zadanie jedynie wspomóc osoby potrzebujące wsparcia. Nie jest natomiast świadczeniem stałym i nie może stanowić jedynego źródła dochodu osoby ubiegającej się o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej.

Jeżeli zatem organ pomocy społecznej ocenił z jednej strony sytuację materialną oraz potrzeby skarżącego, z drugiej zaś własne możliwości finansowe i uznał, że nie istnieje możliwość przyznania skarżącemu zasiłku celowego w większym rozmiarze i stanowisko swoje uzasadnił zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a., jak to ma miejsce w niniejszej sprawie, to decyzji takiej nie można zarzucić naruszenia prawa.

W tej sytuacji skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 p.p.s.a.