Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 1551/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-03-28 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6293 Przejęcie gospodarstw rolnych
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 38 ust. 1
journal: Dz.U. 1969 nr 22 poz 159
law: Obwieszczenie Ministra Gospodarki Komunalnej z dnia 7 lipca 1969 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach.
article: art. 156
journal: Dz.U. 2017 poz 1257
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie WSA Joanna Skiba (spr.) WSA Gabriela Nowak Protokolant Referent stażysta Anna Kaczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2019 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę.


UZASADNIENIE

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] czerwca 2018 r., nr [...] na skutek wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, uchylił własną decyzję z [...] kwietnia 2018 r., nr [...] oraz utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2016 r., nr [...].

Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.

Naczelnik Gminy [...] decyzją z [...] stycznia 1979 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 38 ust. 1 ustawy z 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach (tj. Dz. U. z 1969 r. Nr 22, poz. 159), stwierdził, że gospodarstwo rolne o powierzchni [...] ha, położone na terenie wsi W., pod nr jedn rejestr. [...] i [...], należące do E. S., obejmujące działki nr [...], [...], [...] i [...], stanowi własność Skarbu Państwa

M.S. wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nieważności ww. decyzji z 1979 r., z powodu wydania jej bez podstawy prawnej. Podniosła, że powołana ustawa z 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach nie zawierała przepisu upoważniającego do wydania decyzji w sprawie stwierdzenia nabycia mienia z mocy prawa.

Wojewoda [...] decyzją z[...] września 2016 r. odmówił stwierdzenia nieważności opisanej decyzji Naczelnika Gminy [...] z [...] stycznia 1979 r.

Organ I instancji wskazał, że E. S. był narodowości niemieckiej z polskim obywatelstwem, który na podstawie umowy darowizny stał się właścicielem działek nr [...], [...] i [...], a następnie utracił obywatelstwo polskie, w związku z wyjazdem na pobyt stały do RFN. Wnioskodawczyni zaś nabyła łącznie z mężem w 1973 r. działkę nr [...], o pow. [...] ha od osoby fizycznej. Nie zostały zatem spełnione przesłanki, określone w art. 38 ust. 3 i ust. 4 powołanej ustawy z 14 lipca 1961 r., a tym bardziej art. 38 ust. 1 tego aktu, powodujące przejście z mocy samego prawa wyżej opisanego gospodarstwa rolnego na Skarb Państwa.

W ocenie Wojewody w decyzji błędnie podano powołany przepis art. 38 ustawy, gdyż w dniu wydania decyzji w systemie prawnym obowiązywał art. 2 ustawy z 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz. U. Nr 39, poz. 174 ze zm.). Na podstawie tego przepisu Naczelnik powinien orzec o przejęciu nieruchomości. Gospodarstwo rolne zostało bowiem opuszczone przez właścicieli. Przy czym w uzasadnieniu orzeczenia z 1979 r. stwierdzono, że zostaje ono przejęte na Skarb Państwa, jako mienie opuszczone, celem uregulowania stanu prawnego, gdyż właściciel wyjechał na pobyt stały za granicę.

Wojewoda wskazał, że błędne powołanie podstawy prawnej stanowi w myśl orzecznictwa sądów admiracyjnych jedynie wadę formy decyzji administracyjnej i nie nosi cech rażącego naruszenia prawa. Wskazanie błędnej podstawy decyzji nie stanowi automatycznie o konieczności stwierdzenia jej nieważności. Zwłaszcza, że przedmiotowe gospodarstwo zostało opuszczone, zgodnie definicją zawartą w § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 5 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych (Dz. U Nr 39, poz. 198).

Odwołanie od powyższej decyzji Wojewody wniosła M. S. podnosząc, że gospodarstwo zostało przejęte na własność Państwa dzień po opuszczeniu przez jej rodzinę wsi W., co powinno zostać potraktowane przez organ I instancji, jako podstawa do stwierdzenia nieważności wskazanego orzeczenia.

Decyzją z [...] kwietnia 2018 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił decyzję Wojewody [...] z [...] września 2016 r. Minister uzasadnił, że do akt sprawy przedłożone zostało orzeczenie Sądu Rejonowego w [...] z [...] kwietnia 2008 r., dotyczące stwierdzenia nabycia spadku po E. S., które nie jest wystarczające do wykazania przez wnioskodawczynię interesu prawnego w sprawie. Moc tego dokumentu jest bowiem uzależniona w Polsce od uznania przez sąd polski. Organ zobowiązał M. S. do nadesłania odpisu lub uwierzytelnionej kopii prawomocnego rozstrzygnięcia sądu polskiego o uznaniu na terytorium RP ww. orzeczenia sądu zagranicznego. Akt taki nie został jednak przedłożony, a wnioskodawczyni nie wykazała, że jest następczynią prawną byłego właściciela nieruchomości. Nie mogła zatem zostać uznana za stronę w postępowaniu zakończonym zaskarżoną decyzją.

Na skutek złożenia skargi na to ostatnie orzeczenie Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z [...] czerwca 2018 r., działając na podstawie art. 54 § 3 ppsa, uchylił własne orzeczenie z [...] kwietnia 2018 r. i utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2016 r.

Organ podniósł, że z informacji znajdujących się w księdze wieczystej i z oświadczenia z 7 czerwca 2018 r. wynika, że M. S. była współwłaścicielką działki nr [...], o pow. [...] ha. Zatem posiada interes prawny w sprawie. Okoliczność ta stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji z [...] kwietnia 2018 r.

Organ podniósł, że pomimo wskazania, jako podstawy prawnej orzeczenia z 1979r. art. 38 ust. 1 ustawy z 14 lipca 1961 r., tj. przepisu regulującego kwestię nieruchomości, które przed dniem 9 maja 1945 r. stanowiły własność niemieckich lub gdańskich osób prawnych prawa publicznego i na podstawie innych przepisów prawnych nie przeszły na własność polskich osób prawnych, norma ta nie stanowiła prawidłowej podstawy wywłaszczenia, gdyż podstawą dokonanego przejęcia był art. 2 ust. 1 ustawy z 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reforma rolną i osadnictwem rolnym oraz § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 5 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych. Świadczą o tym użyte w orzeczeniu z 1979 r. sformułowania, m.in. "po rozpatrzeniu sprawy opuszczonego gospodarstwa rolnego". Jednocześnie działki nr [...], [...] i [...] nie stanowiły własności osoby prawnej, tak jak tego wymagał art. 38 ust. 1 ustawy z 14 lipca 1961 r., a ponadto nie znajdowały się granicach miasta albo osiedla, lecz na terenie wsi.

Z akt sprawy wynika, że postępowanie zakończone badaną nadzorczo decyzją obejmowało działki nr [...], [...], [...] i [...], które bez wątpienia tworzyły gospodarstwo rolne. E. S. oraz jego żona M., jak też ich dzieci, nie zamieszkiwały w tym gospodarstwie. W dniu [...] stycznia 1978 r. złożyli oni wniosek o wydanie paszportów, zaś [...] stycznia 1979 r. małżonkowie wyjechali na pobyt stały, po uprzednim wymeldowaniu się.

Organ wskazał, że na wydane rozstrzygnięcie nie może mieć wpływu argumentacja, że M. S. nie została wymieniona jako współwłaścicielka, gdyż nie miało to istotnego znaczenia, bowiem małżonkowie podejmowali działania zmierzające do wyjazdu.

Ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wystąpiła M. S., zaskarżając ją w części utrzymującej w mocy decyzję Wojewody [...] z [...] września 2016 r.

Na podstawie art. 57 § 1 pkt. 3 p.p.s.a. decyzji tej zarzuciła:

1) rażące naruszenie prawa materialnego - art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych (Dz.U. Nr 39 poz. 198), przez uznanie, iż gospodarstwo małżonków S. posiadało status gospodarstwa opuszczonego i zostało przejęte na podstawie tych przepisów, mimo niespełnienia przesłanek dających podstawę do nabycia nieruchomości w tym trybie, w szczególności, że przejmowane gospodarstwo nie było uprawiane (na dzień wydania decyzji nie było to możliwym do ustalenia);

2) rażące naruszenie przepisów postępowania:

a) art. 7 kpa i art. 77 § 1 kpa - zasady praworządności, poprzez uznanie, iż dopuszczalne jest powoływanie się przez organ na okoliczność, iż decyzja Naczelnika Gminy w [...] posiada jedynie błędną podstawę prawną, w sytuacji gdy Naczelnik Gminy w [...], w ramach czynności poprzedzających wydanie tej decyzji, badał inne okoliczności, niż te, które są przesłankami wydania decyzji w oparciu o art. 2 ustawy z 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 15 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych, w szczególności badane były okoliczności związane z wyjazdem za granicę i z utratą obywatelstwa polskiego właściciela nieruchomości, a nie były badane okoliczności, związane z nieuprawianiem tego gospodarstwa,

b) art. 7 kpa - zasady praworządności, poprzez uznanie, że naruszenie przez Naczelnika Gminy w [...], w prowadzonym postępowaniu, zakończonym wydaniem decyzji z [...] stycznia 1979 r., art. 8 i 57 § 3 kpa (w obowiązującym wówczas brzmieniu), dotyczących ustalenia właściwego kręgu stron (nie wskazano M. S.) i zawiadomienia ich o toczącym się postepowaniu, uniemożliwieniu wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie materiałów, nie ma znaczenia w niniejszej sprawie.

c) art. 156 kpa lub art. 158 kpa, przez odmowę stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Gminy w [...] z [...] stycznia 1979 r. lub odmówieniem stwierdzenia nieważności i wskazaniem, że została ona wydana z rażącym naruszeniem prawa, poprzez uznanie, że przy wydawaniu tej decyzji nie doszło do rażącego naruszenia prawa.

Z uwagi na powyższe naruszenia skarżąca wniosła o uchylenie w zaskarżonej części decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] czerwca 2018 r.

Odpowiadając na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie. W jego ocenie skarga nie wnosi nowych okoliczności uzasadniających zmianę zajętego stanowiska.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rozpoznając sprawę w ramach tych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja, jak również utrzymana przez nią w mocy decyzja Wojewody [...] z dnia [...] września 2016 r. nie naruszają prawa.

Postępowanie zakończone zakwestionowaną decyzją Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi toczyło się w trybie nadzwyczajnym przewidzianym w art. 156 § 1 k.p.a., a jego przedmiotem była decyzja Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] stycznia 1979r. nr [...], orzekająca o przejęciu od E. S. na własność Państwa gruntów o pow. [...] ha, położonych we wsi W.

Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 2 ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolna i osadnictwem rolnym ( Dz. U. z 1957 r. Nr 39. poz. 174 ze zm.) oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 sierpnia 1961 r. w sprawie opuszczonych gospodarstw rolnych ( Dz. u. z 1961 r. Nr 39, poz. 198, dalej rozporządzenie wykonawcze).

W pierwszej kolejności należy podnieść, że w treści kontrolowanej decyzji Naczelnika Gminy w [...] z dnia [...] stycznia 1979 r. jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazano regulację zawartą w art. 38 ust. 1 ustawy z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach( Dz.U. z 1969 r. nr 22, poz. 159). Przepis ten stanowił, że nieruchomości, które przed dniem 9 maja 1945 r. stanowiły własność niemieckich lub gdańskich osób prawnych prawa publicznego, a na podstawie dotychczasowych przepisów prawnych nie przeszły na własność polskich osób prawnych, stanowią własność Państwa. Nie ulega żadnych wątpliwości, że E. S. nie był ani niemiecką, ani gdańską osobą prawną.

Z treści uzasadnienia wskazanej decyzji wynika natomiast, że przejęcie na rzecz Państwa przedmiotowej nieruchomości nastąpiło bez odszkodowania w stanie wolnym od obciążeń na rzecz osób trzecich, w konsekwencji jej opuszczenia przez właściciela i jego wyjazdu na stałe za granicę. Ponadto z pisma Naczelnika Gminy w [...] skierowanego do sołtysa wsi W. z [...] stycznia 1979 r. wynika, że kwestionowana decyzja dotyczyła przejęcia przez Skarb Państwa gospodarstwa opuszczonego.

Zdaniem sądu organy obu instancji, po przeprowadzeniu postępowania w sprawie, trafnie wywiodły, że faktyczną podstawą przejęcia spornego gospodarstwa stanowiły przepisy ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym (Dz. U. Nr 39, poz. 174 z późn. zm.). Sąd w składzie orzekającym w sprawie niniejszej prezentuje stanowisko, że powołanie wadliwej podstawy prawnej przez organ administracji nie stanowi, że decyzja została wydana bez podstawy prawnej. W dacie wydania zaskarżonej decyzji Naczelnika Gminy w [...] obowiązywała bowiem ustawa z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw, związanych z reformą rolną i osadnictwem rolnym. Zgodnie z art. 2 tej ustawy, gospodarstwa rolne i działki określone w art. 15 ust. 1 dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r., jeżeli zostały opuszczone przez właściciela po dniu 28 kwietnia 1955r. oraz wszelkie inne gospodarstwa rolne opuszczone przez właścicieli, mogły być przejęte na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, z wyjątkiem służebności gruntowych, których utrzymanie uznane zostanie za niezbędne. Z cytowanego przepisu wprost wynika, że przejęciu jako opuszczone podlegały gospodarstwa rolne i działki określone w art. 15 ust. 1 dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. oraz wszystkie inne gospodarstwa opuszczone przez właścicieli. W dacie wydawania kwestionowanej decyzji istniała zatem podstawa prawna do przejęcia na rzecz Skarbu Państwa gospodarstwa opuszczonego.

Jako bezpodstawne ocenić należy także twierdzenie, że zgromadzony w aktach sprawy materiał dowodowy nie dawał organom administracji podstawy do ustalenia, że w dacie wydawania kontrolowanej decyzji gospodarstwo skarżącego było opuszczone ani też nie było w całości lub w większej części uprawiane lub poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym przez właściciela bądź użytkownika albo dzierżawcę, co przesądza, że naruszono przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego z 1961 r.

Należy zauważyć bowiem, że ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że niniejsze gospodarstwo nosiło cechy opuszczonego. Protokół sporządzony w dniu [...] stycznia 1979 r. zawierający opis gospodarstwa E. S. został sporządzony przez starszego inspektora ds. gospodarki ziemią E. B. Dokumentuje on, że w skład gospodarstwa wchodziły zabudowania, tj. dom mieszkalny, obora, stodoła, budynek gospodarczy, piwnica. W protokole stwierdzono też, że właściciel wyjechał na pobyt stały, pozostawiając swoje gospodarstwo bez użytkowania, grunta po ostatnich zbiorach. Niezależnie od powyższego z akt wynika, że M. S. ( współwłaścicielka części przejętego gospodarstwa) wymeldowała się z pobytu stałego w W. [...] grudnia 1978 r. Ponadto z akt paszportowych wynika , że małżonkowie S. otrzymali zgodę na wyjazd za granicę [...] października 1978 r. Z powyższych ustaleń wynika, że w dacie wydawania zaskarżonej decyzji przedmiotowe gospodarstwo było opuszczone przez właściciela, brak jest też dowodu, że było poddawane właściwym zabiegom agrotechnicznym przez osoby wymienione w § 1 rozporządzenia wykonawczego z 1961 r. Sąd zwraca uwagę, że w postępowaniu administracyjnym obowiązuje zasada trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 kpa), z której wynika domniemanie prawidłowości ostatecznej decyzji administracyjnej. Aby zatem stwierdzić nieważność ostatecznej decyzji administracyjnej należy wykazać, że jest ona obciążona chociażby jedną z wad nieważności, o których mowa w art. 156 § 1 Kpa. Z faktu braku w aktach sprawy dokumentu, z którego wynikałby stan zagospodarowania przedmiotowego gospodarstwa, nie można wyprowadzić istnienia podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji lub chociażby przyjąć domniemania jej nieważności. W sytuacji, gdy w okolicznościach konkretnej sprawy nie można jednoznacznie przesądzić tego faktu, to nie możemy też mówić, iż doszło do rażącego naruszenia prawa. Brak dokumentu lub jego wadliwość nie może z góry przesądzać o rażącym naruszeniu prawa przez organ wydający decyzję podlegającą kontroli w trybie nadzwyczajnym. Stwierdzić w tym miejscu trzeba, że brak jednoznacznych dowodów w postępowaniu prowadzonym w trybach nadzwyczajnych zezwalających na podważenie ustaleń zawartych w decyzjach ostatecznych, stanowi negatywną przesłankę do ich wzruszenia. Wszelkie wątpliwości co do ustaleń, że decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa należy rozstrzygać na korzyść legalności zaskarżonej decyzji (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 1999 roku, sygn. akt IV SA 1342/98, LEX nr 45699; z dnia 24 sierpnia 2010 roku, sygn. akt I OSK 1415/09 publik. CBOSA ).

Tym samym- zdaniem sądu- organ nadzoru prawidłowo dokonał oceny legalności decyzji z dnia [...] stycznia 1978 r., mając na względzie przede wszystkim treść decyzji. Stosownie do art. 80 k.p.a. organ prowadzący postępowanie oprzeć się powinien na całości materiału dowodowego rozpatrywanego we wzajemnej łączności ze sobą, kierując się wiedzą oraz tzw. doświadczeniem życiowym, przy zastosowaniu reguły logiki prawniczej i wynikającego z nich imperatywu uwzględniania wpływu udowodnienia jednej okoliczności na inne. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie organ nadzoru obowiązkowi temu sprostał, a swoje stanowisko, jak też przesłanki jakimi się kierował podejmując rozstrzygnięcie przedstawił w sposób spełniający standardy wynikające, z respektowania uregulowanej w art. 11 k.p.a., zasady przekonywania i zgodnie z treścią art. 107 § 3 k.p.a. Z akt sprawy bezspornie wynika, że przejęte gospodarstwo zostało opuszczone przez właściciela, brak jest też dowodów świadczących o poddawaniu go właściwym zabiegom agrotechnicznym.

Tym samym, wydając zaskarżoną decyzję, organ nie dopuścił się naruszenia art. 7 i 77 § 1 k.p.a., a zarzut, że decyzja zapadła bez dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego należy uznać za chybiony. Prowadzące postępowanie organy administracji zgromadziły dostępny materiał dowodowy, w tym zachowane dokumenty z akt archiwalnych, które dotyczą przejęcia gospodarstwa skarżącego na rzecz Skarbu Państwa oraz okoliczności opuszczenia kraju przez rodzinę S. Z dokumentów tych wynika, że prowadzone było postępowanie zmierzające do ustalenia faktu jego opuszczenia przez właściciela. Potwierdzeniem powyższego jest cytowany wyżej protokół z dnia [...] stycznia 1979 r. i wymienione wyżej dokumenty.

Odnosząc się zaś do zarzutu dotyczącego braku udziału M. S. w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z [...] stycznia 1979 r. należy wskazać, że tego rodzaju zarzut nie może być uwzględniony w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności aktu. Brak udziału strony w postępowaniu stanowi bowiem jedną z przesłanek wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.). Przy czym wskazane powyżej tryby nadzorcze mają charakter rozłączny, co oznacza, że przesłanki do wznowienia postępowania nie mogą stanowić podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji i odwrotnie.

Należy również zwrócić uwagę, że Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt P 46/13 (OTK-A z 2015 r., nr 5, poz.62), podniósł, że dokonywanie oceny rażącego naruszenia prawa po upływie kilkudziesięciu lat po wydaniu decyzji, w powiązaniu z nieostrością tej przesłanki, rodzi możliwość zarzucania wywołania takiej wadliwości organom administracyjnym, którym - w momencie ich działania, a nie z obecnej perspektywy - niekiedy trudno w istocie postawić zarzut rażącego naruszenia prawa przy wydawaniu decyzji. W art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. jest mowa o wydaniu decyzji z rażącym naruszeniem prawa, ale w praktyce podczas oceny tej przesłanki, która dokonywana jest w późniejszym momencie, uwzględniany jest dorobek orzeczniczy, który powstał po wydaniu decyzji. W ocenie Trybunału prowadzić to może do destabilizacji zasady zaufania w stosunkach między obywatelem a państwem, która jest niezbędna dla zapewnienia bezpieczeństwa prawnego jednostki.

Reasumując, skoro w świetle zachowanych dokumentów nie można jednoznacznie stwierdzić, by postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało z naruszeniem przepisów ustawy z dnia 13 lipca 1957 r. o zmianie dekretu z dnia 18 kwietnia 1955 r. o uwłaszczeniu i o uregulowaniu innych spraw związanych z reforma rolna i osadnictwem rolnym, to nie można temu rozstrzygnięciu zarzucić naruszenia prawa, tym bardziej naruszenia go w sposób rażący w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.

Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

-----------------------

2