Wyrok NSA oz. w Gdańsku, sygn. akt I SA/Gd 399/00
NSA oz. w Gdańsku
Data orzeczenia: 2000-10-13 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne: Podatek od nieruchomości
Administracyjne postępowanie
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 4
journal: Dz.U. 1991 nr 9 poz. 31
law: Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych.
Teza: Tak długo, jak istnieje współwłasność nieruchomości, obowiązek podatkowy od nieruchomości ciąży solidarnie na jej współwłaścicielach, a zatem adresatami decyzji są wszyscy współwłaściciele, bez względu na to, czy i w jaki sposób wywiązują się z ciążących na nich zobowiązań podatkowych.

TEZY

Tak długo, jak istnieje współwłasność nieruchomości, obowiązek podatkowy od nieruchomości ciąży solidarnie na jej współwłaścicielach, a zatem adresatami decyzji są wszyscy współwłaściciele, bez względu na to, czy i w jaki sposób wywiązują się z ciążących na nich zobowiązań podatkowych.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta S. w dniu 24 lutego 1999 r. wydał dwa nakazy płatnicze, których adresatami byli - jako współwłaściciele nieruchomości objętych nakazami - pan Zygmunt M. i Kazimierz M.

Pierwszym z nakazów ustalono współwłaścicielom wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 1999 r. w kwocie 412,00 zł od nieruchomości położonej w S. ul. Ś., obejmującej pozostałe grunty, budynki mieszkalne i garażowe. Numer ewidencyjny tego nakazu 94. W drugim nakazie ustalono wymienionym współwłaścicielom wysokość łącznego zobowiązania pieniężnego za 1999 r. w kwocie 723,10 zł od nieruchomości położonej w S. przy ul. Ś., obejmującej pozostałe grunty, budynki gospodarcze, wiaty i garaże. Ten nakaz oznaczono numerem ewidencyjnym 95. Opisane decyzję doręczono obu współwłaścicielom - zgodnie z wypisami z rejestru gruntów sporządzonych według stanu na dzień 17 maja 1999 r.

Ponadto w nakazie nr ewidencyjny 94 organ określił zaległość podatkową w podatku od nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. w kwocie 65,90 zł. Natomiast w nakazie nr 95 określił nadpłatę w podatku od nieruchomości na dzień 31 grudnia 1998 r. w kwocie 97,42 zł.

Od nakazów tychże pan Zygmunt M. wniósł odwołanie, podnosząc, iż przedmiotowe nakazy zostały błędnie skierowane do niego zamiast do drugiego współwłaściciela Kazimierza M. Odwołujący się podał, iż wymieniony i jego syn Grzegorz M. zarządca budynku mieszkalnego nie płacą czynszu za użytkowane lokale oraz należności związanych z eksploatacją urządzeń i sieci znajdujących się w tychże lokalach oraz pomieszczeniach użytkowych i gospodarczych.

W budynku zamieszkują także inni lokatorzy, którzy nieregularnie uiszczają czynsz, a to wszystko sprawia, iż odwołujący się jest w stanie zapłacić podatek tylko za budynek mieszkalny w kwocie 204,60 zł.

Natomiast różnicę w wysokości 629,10 zł powinien uregulować Kazimierz M. jako współwłaściciel do 5/8 części oraz użytkownik wszystkich budynków gospodarczo garażowych, z wyjątkiem jednego o powierzchni 17 m2.

Odwołujący się podkreślił, iż należności od Kazimierza M. wielokrotnie przekraczają kwoty opodatkowania za 1999 r. przypisane jemu, a zatem "przeadresowanie" zakwestionowanych nakazów płatniczych jest uzasadnione.

Odwołujący się zażądał również dokonania zestawienia obciążeń współwłaścicieli za poszczególne rodzaje i powierzchnie nieruchomości oraz ich wpłat, aby ustalić, kto i z jakiego tytułu uiszczał podatki.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołań decyzją z dnia 30 grudnia 1999 r. uchyliło nakaz płatniczy o numerze ewidencyjnymi 94 w części dotyczącej określenia zaległości w podatku od nieruchomości, w pozostałej części nakaz utrzymało w mocy. I decyzją z tego samego dnia uchyliło nakaz o numerze ewidencyjnym 95 w części dotyczącej określenia nadpłaty w podatku od nieruchomości, w pozostałym zakresie nakaz ten utrzymało w mocy.

W uzasadnieniach obu decyzji Kolegium podkreśliło, iż przedmiotem postępowania w niniejszych sprawach było ustalenie w drodze decyzji administracyjnej wysokości podatku od nieruchomości za 1999 r. od nieruchomości, położonej przy ul. Ś. Zatem w obu wypadkach organ winien był dokonać wymiaru tegoż podatku. Kwestia zaś zaległości i nadpłaty w podatku za 1998 r. - jak słusznie podniósł odwołujący się - nie powinna być rozpatrywana w zakwestionowanych nakazach i stąd zaszła konieczność uchylenia ich w tych częściach. Ponadto Kolegium stwierdziło, iż w tych postępowaniach nie można było - wbrew żądaniu strony - sporządzać zestawień płatniczych i wpłat należności współwłaścicieli, w związku z posiadaną nieruchomością dla potrzeb prowadzonych procesów sądowych.

Dalej Kolegium stwierdziło, iż nie stanowi sporu przedmiot opodatkowania, stan prawny nieruchomości, a także prawidłowość zastosowanych stawek podatku od poszczególnych części tejże nieruchomości.

Skoro więc niesporne jest, iż nieruchomość stanowi współwłasność i tak długo jak współwłasność nie zostanie zniesiona, nie można wydać odrębnych decyzji w tym wypadku dla poszczególnych współwłaścicieli i poszczególne części nieruchomości.

Zygmunt M. zaskarżył do Sądu administracyjnego jedną z opisanych decyzji organu odwoławczego, podjętą w stosunku do nakazu płatniczego nr ewidencyjny 94.

Skarżący podnosi, iż nie kwestionuje ustalenia łącznego zobowiązania w podatku od nieruchomości wymienionej w nakazie za 1999 r., ale domagał się sporządzenia przez organ zestawienia wpłat z tego tytułu dokonywanych przez minione lata przez współwłaścicieli posesji, aby móc rozliczyć się z Kazimierzem M. Uważa, iż zaskarżona decyzja SKO, jak i organu I instancji sankcjonują egzekwowanie należności podatkowych tylko od niego, zamiast od drugiego współwłaściciela, który uchyla się od płacenia należności.

W odpowiedzi na skargę Samorządowego Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podkreślając, iż skarżący nie kwestionuje ani wysokości podatku, ani przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Zarzuty skargi dotyczą wyłącznie wykonania zobowiązania, a to nie było przedmiotem niniejszego postępowania, którym był wymiar podatku od nieruchomości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skargi nie można było uwzględnić, albowiem zaskarżona decyzja nie uchybia prawu w sposób uzasadniający wzruszenie jej w trybie określonym w art. 22 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.

Badaną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze podjęło po rozpoznaniu odwołania strony skarżącej od nakazu płatniczego z dnia 24 lutego 1999 r. nr ewidencyjny 94 ustalającego podatek od nieruchomości za 1999 r. Zatem przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie był wymiar zobowiązania podatkowego, nie zaś wykonanie tegoż zobowiązania przez podatników, czego w istocie dotyczą zarzuty podniesione w skardze, jak i wcześniej w odwołaniu.

Skarżący jednoznacznie stwierdza w skardze, iż nie kwestionuje obciążenia współwłaścicieli nieruchomości położonej przy ul. Ś. w S., którymi są skarżący i Kazimierz M., podatkiem od tej nieruchomości za 1999 r. jak podobnie czyniono to w latach ubiegłych. Uważa jednak, iż organ podatkowy winien egzekwować wykonanie tego obowiązku podatkowego nie od skarżącego, a od Kazimierza M., który wraz z synem zajmuje znaczną część przedmiotowej nieruchomości, a organ - mimo żądań skarżącego - nie wykazał, aby wymieniony w pełni wywiązywał się z obowiązku podatkowego. Sporządzenie przez organ rozliczenia współwłaścicieli opisanej nieruchomości ma znaczenie nie tylko w kwestii podatkowej, ale istotne jest z uwagi na toczące się postępowanie o dział spadku i zniesienie współwłasności.

Odnosząc się do treści skargi, a w szczególności żądań w niej zawartych należy stwierdzić, iż w postępowaniu wymiarowym, a takim było - jak wskazano powyżej - postępowanie w tej sprawie, kwestie podnoszone przez skarżącego nie miały wpływu na podejmowane rozstrzygnięcia. W tym postępowaniu tak długo, jak istnieje współwłasność przedmiotowej nieruchomości, obowiązek podatkowy od nieruchomości ciąży solidarnie na jej współwłaścicielach, a zatem adresatami decyzji są wszyscy współwłaściciele, bez względu na to, czy i w jaki sposób wywiązują się z ciążących na nich zobowiązań podatkowych.

Tak więc prawidłowo postąpił organ pierwszej instancji, kierując wspomniany nakaz płatniczy do obu współwłaścicieli, albowiem tak stanowi przepis art. 2 ust. 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ i prawidłowo też postąpił nie ustalając w decyzji sposobu wykonania tegoż zobowiązania przez poszczególnych współwłaścicieli. Ta kwestia w istniejącym stanie prawnym i faktycznym jest odrębną i może być przedmiotem rozważań organów podatkowych, ale w innym postępowaniu.

W konsekwencji powyższego Sąd uznał, iż nie ma podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji. Wprawdzie decyzja ta zawiera wadliwe rozstrzygnięcie co do kwestii dotyczącej określenia zaległości podatkowej za 1998 r., ponieważ jednak kwestia ta nie stanowiła meritum sprawy, a była podniesiona w uzasadnieniu przedmiotowego nakazu płatniczego jedynie informującego, i nie miała tym samym wpływu na przedmiot postępowania w sprawie, Sąd uznał, iż nieprawidłowość ta nie uzasadnia, uwzględniając treść art. 22 ust. 2 cyt. ustawy o NSA uchylenia badanej decyzji.

Z tych też względów na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy o NSA Sąd skargę oddalił.