Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SAB/Po 40/21
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2021-06-02 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6480
658
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: Zobowiązano do podjęcia czynności

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędzia WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 czerwca 2021 r. sprawy ze skargi B. K. na bezczynność Prezesa Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Prezesa Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. do załatwienia wniosku skarżącego B. K. z dnia [...] stycznia 2021 r. w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że bezczynność Prezesa Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, III. zasądza od Prezesa Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. na rzecz skarżącego kwotę [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych.


UZASADNIENIE

Pismem z dnia [...] stycznia 2021 roku, skierowanym do Prezesa P. Spółka z o.o. z siedzibą we W., a który do siedziby Spółki wpłynął [...] stycznia 2021 r., B. K. – działając w imieniu własnym jako radny Rady Miejskiej we W., złożył za pośrednictwem Poczty Polskiej wniosek o udostępnienie informacji publicznej: udostępnienie i przekazanie mu wszystkich dokumentów (całości sprawy) dotyczących nabycia obiektu położonego we W. przy ulicy [...], działka numer geodezyjny [...] - na której posadowiony jest obiekt krytego basenu. Wnioskodawca podał, że wnosi o przekazanie wszystkich dokumentów dotyczących zakupu przedmiotowej działki, a w szczególności o przekazanie następującej dokumentacji:

1. aktu notarialnego,

2. operatu szacunkowego,

3. kosztorysu dotyczącego wartości remontu,

4. opinii, bądź zgody Rady Nadzorczej (wraz ze stosownymi uchwałami) dotyczącej zakupu przedmiotowej nieruchomości,

5. odpisu księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości,

6. wypisu z KRS Spółki - wraz z wskazaniem od kiedy Spółka zajmuje się sprawami sportowymi bądź rekreacyjnymi (czy ma zamieszczony takowy wpis w KRS, bądź kopię wniosku o zmianę wpisu w KRS)

7. sprawozdań finansowych za lata od 2014 do 2019 wraz z opiniami biegłych rewidentów.

Uzasadniając wystąpienie z żądaniem Wnioskodawca wyjaśnił, że zakup nieruchomości jest szeroko komentowany i celowym jest informowanie mieszkańców o działaniach P. sp. z o.o., która w 100% jest własnością Gminy W.. Podał, że oczekuje przesłania informacji na adres domowy.

W odpowiedzi na wniosek, Prezes Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. pismem z dnia [...] stycznia 2021 r., (doręczonym Wnioskodawcy w tym samym dniu) poinformował, że do treści wniosku nie znajdują zastosowania przepisy ustawy z dnia [...] września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Jednocześnie poinformowano Wnioskodawcę, że wszelkie informacje w zakresie sprawozdań finansowych są dostępne na zasadach i w trybie przewidzianym w ustawie z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 112).

Pismem z dnia [...] lutego 2021 r. B. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Prezesa P. Spółka z o.o. z siedzibą we W. (dalej: Prezes Zarządu P. sp. z o.o.) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie:

1) art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek;

2) art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, poprzez niezasadne uznanie, iż przedmiotem wniosku nie jest udostępnienie informacji publicznej, a w konsekwencji nieudostępnienie informacji publicznej na wniosek.

Skarżący wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z dnia [...] stycznia 2021 r. oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania.

Uzasadniając swoje wystąpienie Skarżący podniósł, że do dnia złożenia skargi nie została mu udostępniona informacja publiczna będąca przedmiotem wniosku z dnia [...] stycznia 2021 r. Tymczasem informacje, o których udostępnienie się zwrócił, stanowią przedmiot konstytucyjnego uprawnienia, bowiem stanowią informacje o działalności jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. P. Spółka z o.o. jest w 100% własnością Gminy W., a więc żądanie jest w pełni uzasadnione. Zgodnie natomiast z art. 1 ust. 1 ustawy informacją publiczną są nie tylko dokumenty i informacje wytworzone przez podmiot publiczny (czyli wykonujący zadania publiczne lub wykorzystujący mienie publiczne), ale także dokumenty do takiego podmiotu odnoszone.

Odpowiadając na skargę pismem z dnia [...] marca 2021 r. Prezes Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. wniósł o jej oddalenie, w pierwszej kolejności podnosząc, że na złożony w dniu [...] stycznia 2021 r. wniosek o udzielenie informacji publicznej Skarżącemu została udzielona odpowiedź pismem z dnia [...] stycznia 2021 r., a więc w ustawowym 14 - dniowym terminie.

Następnie podniesiono, że Skarżący we wniosku z dnia [...] stycznia 2021 r. wniósł o udostępnienie i przekazanie wszelkich dokumentów (całości sprawy) dotyczących nabycia obiektu położonego we W. przy ul. [...] działka nr [...]. Tak sformułowane żądanie udostępnienia wszelkich dokumentów (całości sprawy) nie jest wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, o którym mowa w art. 10 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Wnioskodawca żądając udostępnienia wszelkich dokumentów, domaga się w istocie nie udostępnienia informacji publicznej, lecz dostępu do tego zbioru. Ogólne żądanie udostępnienia całego zbioru dokumentów nie stanowi wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Pogląd taki został wyrażony w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA) z dnia [...] grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS [...].

Skarżący w dalszej części wniosku wskazał, że wnosi o udostępnienie w szczególności wskazanych we wniosku dokumentów, jednak wniosek nie precyzuje wszystkich dokumentów, jakich udostępnienia żądał wnioskodawca.

W zakresie udostępnienia aktu notarialnego podniesiono, że akt notarialny nie stanowi informacji publicznej. Udostępnianiu aktów notarialnych w ramach dostępu do informacji publicznej sprzeciwiają się przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie. Ograniczenie dostępu do aktów notarialnych wynika także z treści ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece oraz z ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Trafne jest stanowisko, że przeciwko udostępnianiu aktu notarialnego w ramach dostępu do informacji publicznej przemawia wykładnia systemowa przepisów wskazanych wyżej ustaw. W wyroku NSA z dnia 5 marca 2019 r. (I OSK 794/17) wskazano: "Postać dokumentu aktu notarialnego jest (...) chroniona w systemie prawa w sposób komplementarny, co oznacza, że nie może być on ujawniony w drodze dostępu do informacji publicznej z uwagi na treść art. 1 ust. 2 u.d.i.p. Jak wyżej już podkreślono, ograniczenie dostępu do dokumentu, jakim jest akt notarialny, nie wyłącza dostępu do treści tego dokumentu w zakresie, w jakim treść ta ma charakter informacji publicznej". Naczelny Sąd Administracyjny ocenił jako trafny pogląd, że "postać dokumentu aktu notarialnego (w tym jego kopia, skan) nie podlega udostępnieniu w trybie u.d.i.p.".

W zakresie żądania udostępnienia operatu szacunkowego wskazano, że Przedsiębiorstwo nie zlecało sporządzenia takiego dokumentu. Zatem nie istnieje dokument, który zostałby wykonany na zlecenie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej. Faktem jest, iż sprzedawca użytkowania wieczystego nieruchomości posiadał taki operat szacunkowy, jednak stanowi on dokument prywatny, niepodlegający udostępnieniu w trybie przepisów o dostępie do informacji publicznej. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia [...] stycznia 2019 r. sygn. akt II SAB/Wa [...] "Żądanie udostępnienia informacji publicznej przez udostępnienie dokumentów prywatnych w postaci w jakiej zostały utrwalone nie podlega uwzględnieniu na gruncie przepisów u.d.i.p."

W zakresie żądania udostępnienia kosztorysu dotyczącego wartości remontu podniesiono, że udzielenie informacji nie było możliwe, gdyż Spółka takiego kosztorysu nie posiada. Wniosek o udzielenie informacji publicznej dotyczyć musi informacji istniejącej i znajdującej się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia. Skoro podmiot zobowiązany takiej informacji nie posiada, to przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie znajdują zastosowania.

W zakresie wymienionych we wniosku Skarżącego opinii, bądź zgody Rady Nadzorczej (wraz ze stosownymi uchwałami) dotyczącymi zakupu przedmiotowej nieruchomości wskazano, iż z uwagi na brak kompetencji Rady Nadzorczej w powyższym zakresie żadna opinia, ani zgoda nie była udzielana. Wobec braku takich dokumentów, ich udostępnienie nie było możliwe, a przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej nie znajdują zastosowania.

W zakresie żądania udostępnienia odpisu księgi wieczystej nieruchomości wskazano, iż istnienie innych zasad czy trybu udostępniania informacji publicznych wyłącza stosowanie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Taka sytuacja ma miejsce w przedmiotowej sprawie, bowiem dostęp do żądanej przez Skarżącego informacji uregulowany jest ustawą o księgach wieczystych i hipotece. Przepisy tej ustawy określają tryb i katalog podmiotów legitymowanych do uzyskania dostępu informacji o księgach wieczystych. Zgodnie bowiem z przepisem art. 364 ustawy o księgach wieczystych i hipotece informacji z centralnej bazy danych ksiąg wieczystych udziela Centralna Informacja Ksiąg Wieczystych z ekspozyturami przy wydziałach sądów rejonowych prowadzących księgi wieczyste. Wymieniona Centralna informacja wydaje na wniosek odpisy ksiąg wieczystych, wyciągi z ksiąg wieczystych oraz zaświadczenia o zamknięciu ksiąg wieczystych. W sytuacji zatem, gdy żądana przez wnioskodawcę informacja dotyczy informacji publicznej, w stosunku do której istnieje odmienny tryb dostępu, podmiot nie jest zobowiązany do wydawania decyzji administracyjnej. W takim przypadku informuje jedynie wnioskodawcę, że jego wniosek nie może być zrealizowany w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.

W zakresie żądania udostępnienia sprawozdań finansowych za lata 2014 - 2019 wraz z opiniami biegłych rewidentów również podniesiono, że żądane informacje nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, ponieważ wszystkie sprawozdania finansowe spółek prawa handlowego (wraz z opinią biegłego rewidenta), zostały złożone w KRS. Żądane informacje są zatem dostępne publicznie w tym Rejestrze. Stosownie do art. 8a ust. 2 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym każdy ma prawo otrzymać z katalogu, drogą elektroniczną, poświadczone kopie dokumentów wymienionych w ust.1 tej ustawy. Skoro żądane informacje są dostępne na zasadach i w trybie przewidzianym w tej ustawie, to nie podlegają one udostępnieniu w drodze ustawy o dostępie do informacji publicznej (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 11 stycznia 2017 r., sygn. akt II SAB/Lu 195/16). Podobne stanowisko prezentuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 1903/18 "Skoro informacje w zakresie sprawozdań finansowych są dostępne na zasadach i w trybie przewidzianym w u.k.r.s., to nie podlegają one udostępnieniu w drodze u.d.i.p."

Podniesiono następnie, że w sytuacji, gdy dana informacja osiągalna jest w innym trybie, organ nie ma podstaw do wydania decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji lub o umorzeniu postępowania. Właściwą formą odniesienia się do wniosku o udostępnienie takiej informacji jest pismo zawiadamiające o braku możliwości zastosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Pomimo szerokiego rozumienia pojęcia informacji publicznej, ustawa o dostępie do informacji publicznej nie może być i nie jest środkiem do wykorzystywania w celu uzyskania każdej informacji.

Pismem procesowym z dnia [...] marca 2021 r. B. K. odniósł się do doręczonej przez Sąd odpowiedzi na skargę. Skarżący podniósł, że opinia publiczna oczekuje wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego transakcji i dalszych działań obejmujących min. remont zakupionego obiektu, a tym samym np. operatu szacunkowego co do wartości oraz kosztorysu przyszłego remontu. Transakcja zakupu rodzi pełną odpowiedzialność za kwestie majątkowe nie tylko spółki, ale też organu właścicielskiego - Gminy W.. Skarżący podał, że wystąpił w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej z wnioskiem do Szpitala Powiatowego Spółka z o.o. o udostępnienie pełnej dokumentacji dotyczącej transakcji handlowej zbycia nieruchomości położonej we W. przy ulicy [...]. We wniosku określił również sformułowanie "pełnej dokumentacji dotyczącej zbycia przedmiotowej nieruchomości" i otrzymał pełen pakiet żądanych dokumentów. Nikt nie kwestionował prawa do jej uzyskania, ani też "uciekał" od odpowiedzi co do majątku, określając kolokwialnie należącego do całej społeczności lokalnej. Prezes P. Sp. z o.o. w swej odpowiedzi powiela stanowisko z odpowiedzi Burmistrza do sprawy o sygn. akt II SAB/Po [...] i odnosi się do tych samych kwestii. Zdaniem Skarżącego w przypadku "niejasności" organ winien wystąpić do wnioskodawcy o sprecyzowanie swego żądania, a tego nie zrobiono, tylko w formie pisma z dnia [...] stycznia 2021r. poinformowano, że do treści wniosku nie znajdują zastosowania przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej oraz, że wszelkie informacje w zakresie sprawozdań finansowych są dostępne na zasadach i w trybie przewidzianym w ustawie z dnia [...] sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym. Stwierdzenia te są wzajemnie sprzeczne. Skarżący podniósł, że po upływie każdego roku obrachunkowego Zarząd Spółki musi przedłożyć sprawozdanie burmistrzowi i tłumaczenie, że żądane informacje nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p. jest błędne, gdyż jest w posiadaniu Strony i nie ma żadnych przeszkód do ich udostępnienia. Stwierdzenie, że wszystkie sprawozdania finansowe zostały złożone w KRS, nie oznacza, że nie są w posiadaniu Spółki oraz, że nie posiada ich Prezes Zarządu. Skarżący wyjaśnił, że wniosek o udostępnienie sprawozdań za lata 2014-2019 jest wynikiem stwierdzeń publicznych Prezesa, iż dzięki wypracowanemu zyskowi Spółka mogła sobie pozwolić na zakup przedmiotowej nieruchomości, jest kluczowe, czy rzeczywiście spółka takowe zyski miała. Ponadto Spółka świadczy min. usługi wywozu odpadów komunalnych z Gminy W., co w konsekwencji zainteresowało opinie publiczną - skąd ten zysk.

W myśl ustawy o rachunkowości obowiązek sporządzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego wynika z art. 63a. Zgodnie z wyrokiem WSA w Gorzowie Wielkopolskim sygn. akt II SA/Go [...], treść aktu notarialnego jako informacja dotycząca mienia gminy, przygotowana w zgodzie z przepisami dotyczącymi ochrony danych osobowych, powinna zostać zakwalifikowana jako informacja publiczna podlegająca udostępnieniu - stwierdził sąd, a więc nie ma przeszkód do jego udostępnienia, wymaga to tylko i wyłącznie zanonimizowania danych osobowych.

Zdaniem Skarżącego podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej winien wydać w sprawie decyzję odmowną, o której stanowi art. 16 u.d.i.p. Takiej decyzji w niniejszej sprawie nie wydano, poprzestając na zwykłym piśmie, nadto błędnie wskazującym, że żądane dokumenty nie stanowią informacji publicznej, co jest niezgodne z cytowaną ustawą i jest rażącym naruszeniem prawa.

Skarżący podniósł, że P. Spółka z o.o. jest spółką prawa handlowego, w której Gmina M. posiada 100% udziałów. Cytując przepisy ustawy z dnia [...] marca 1990 r. o samorządzie gminnym, ustawy z dnia [...] grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 45, poz. 236) Skarżący wywiódł, że zakup komercyjnego basenu nie jest zadaniem P. , gdyż jednostką samorządu terytorialnego do tego powołaną są W. które mają w swoich zadaniach min. podległy basen miejski, stadion czy inne obiekty sportowo-rekreacyjne. Tym bardziej kiedy burmistrz wydał zarządzenie o odstąpieniu z prawa pierwokupu działki położonej we W. przy ulicy [...] (działka nr geodezyjny [...]) okazało się, iż z tego prawa korzysta Spółka P. w 100% będąca własnością Gminy W., gdzie grunt oddany jest w wieczyste użytkowanie przez właśnie Gminę W.. Dlatego też zapytanie o udostępnienie opinii, bądź zgody rady nadzorczej (wraz ze stosownymi uchwałami) dotyczącej przedmiotowej nieruchomości jest zasadne celem wyjaśnienia, czy Prezes Spółki P. sam podjął taką decyzję.

Zdaniem Skarżącego szczegółowe dane, których żądał, posiadają walor informacji publicznej, odnoszą się bowiem do zadysponowania majątkiem publicznym, w tym jego obciążeniu i zaangażowaniu środków finansowych w wysokości 2,1 mln złotych. Ustawa z dnia [...] września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2013 r. poz. 330), obowiązująca miedzy innymi spółki handlowe kapitałowe, wprowadza szereg przepisów odnośnie prowadzenia kont, księgi głównej i ksiąg pomocniczych (art. 15-20 tej ustawy). Zarówno dane podlegające obowiązkowej publikacji (coroczne sprawozdania finansowe) jak i zestawienia obrotów i sald opierają się na danych zawartych w księgach rachunkowych jednostki i obrazują stan majątku, którym ona gospodaruje. W konsekwencji dla przyjęcia oceny, że żądane dane mają charakter informacji publicznej nie ma znaczenia, czy są one bardziej ogólne i sprowadzają się do żądania zestawienia obrotów i sald za rok "X" oraz badania sprawozdania finansowego za ten sam okres (sygn. akt II SAB/Gd 115/12), czy też mają charakter szczegółowy, dotyczą bowiem danych ujętych na kontach ksiąg pomocniczych, przed zestawieniem obrotów i sald brutto i przed przeniesieniem przychodów i kosztów na wynik finansowy (art. 16-18 ustawy o rachunkowości).

Kończąc Skarżący podniósł, że w stopce strona [...] brak zakładki "BIP", w której to winny znajdować się wszelkie niezbędne informacje min. takie o które wnioskuje, jak również braki dotyczące umowy spółki, zakresu działania itd. Takie działanie jest ewidentnym łamaniem prawa i nie spełnia wymagań dotyczących spółki powołanej do realizacji zadań z zakresu użyteczności publicznej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.

Skarga okazała się zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej "P.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje m.in. rozpatrywanie skarg na bezczynność organów. W takich przypadkach, kontroli poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie mają znaczenia powody, dla jakich akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, jak również, czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu.

W pierwszej kolejności Sąd wskazuje, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntował się pogląd – który Sąd w składzie orzekającym w pełni podziela – że wymóg wniesienia ponaglenia, o którym mowa w art. 53 § 2b P.p.s.a., nie znajduje zastosowania do spraw ze skarg na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 8 grudnia 2017 r., sygn. akt II SAB/Wa 364/17, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SAB/Gl 282/17 – wszystkie powołane w niniejszym wyroku orzeczenia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej również jako "CBOSA").

Przechodząc do meritum sprawy wyjaśnienia wymaga, że o bezczynności można mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Innymi słowy bezczynność to taki stan rzeczy, w którym zawisła przed organem sprawa i mimo upływu przewidzianych w przepisach prawa terminów, nie została załatwiona w wymaganej przez prawo formie. Za bezczynność należy uznać więc nie tylko brak działania organu, ale również działanie, które zostało podjęte w sposób nieprawidłowy.

Na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2020 r., poz. 2176 ze zm.; dalej: "u.d.i.p.") o bezczynności można mówić wtedy, gdy wniosek o udzielenie informacji dotyczy informacji publicznej, a jego adresatem jest podmiot zobowiązany do jej udzielenia, który to pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy w formie i terminach określonych w ustawie. Koniecznym do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest zatem ustalenie czy żądane informacje i dokumenty stanowią informację publiczną oraz czy Prezes Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej.

W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostaje, że Skarżący był zgodnie z art. 2 ust. 1 u.d.i.p. podmiotem legitymowanym do złożenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej i to niezależnie od tego, czy wniosek złożył jako radny Rady Miejskiej we W., czy w imieniu własnym – jako obywatel B. K..

Pojęcie informacji publicznej zostało określone w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Stosownie do treści tych przepisów informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także wytworzona lub odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne, w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej, w szczególności w zakresie, w jakim podmioty te dysponują majątkiem publicznym.

Z art. 6 ust. 1 u.d.i.p. wynika, że udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań (pkt 1 lit. c). Wykonywanie tych zadań zostało połączone z jednoczesnym gospodarowaniem mieniem komunalnym lub Skarbu Państwa. Zadania publiczne to z kolei zadania, które służą zaspokajaniu potrzeb zbiorowych, przypisane państwu oraz szeroko rozumianym podmiotom władzy publicznej, które ponoszą odpowiedzialność za ich zrealizowanie.

Zgodnie z treścią art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p. zobowiązane do udostępniania informacji publicznej są podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego.

W myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p.: "Obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności (pkt 5): podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym". Unormowaniem ustawy objęte zostały również podmioty nie będące organami władzy, a "jedynie" wykonujące zadania publiczne lub dysponujące majątkiem publicznym. Przy czym, na podkreślenie zasługuje alternatywne ujęcie kryterium kwalifikującego podmiot jako adresata ustawy, tj. wskazujące na przedmiot działania podmiotu, który to przedmiot ma się mieścić w materii zadań publicznych, lub na dysponowanie przez ten podmiot majątkiem publicznym.

Tym samym Prezes Zarządu P. sp. z o.o., jako prezes zarządu spółki prawa handlowego w której 100% udziałów posiada Gmina W. i do której działalności należy wykonywanie zadań własnych tej gminy jest podmiotem zobowiązanym do udzielania posiadanych informacji publicznych.

Rozważając przedmiotowy aspekt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa, o ile odnosi się do faktów (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 3 września 2007r. sygn. akt IV SAB/Gl 28/07, dostępny w Internecie jw.). W myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna m.in. o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Informacją publiczną jest treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Niezależnie od powyższego, aby konkretna informacja posiadała walor informacji publicznej, to musi się odnosić do sfery faktów.

Sąd mając na uwadze bardzo szerokie pojęcie informacji publicznej uznał, że żądane przez Skarżącego dokumenty, z uwagi na fakt, iż dotyczą dysponowania pieniędzmi publicznymi oraz majątku publicznego stanowią informację publiczną.

Mając to na uwadze nie można uznać, że zawarte w skierowanym do Skarżącego piśmie organu z dnia [...] stycznia 2021 r. stwierdzenie, że do treści wniosku nie znajdują zastosowania przepisy ustawy z dnia [...] września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej wyjaśniało istotę sprawy z wniosku o udostępnię informacji publicznej z dnia [...] stycznia 2021 r. oraz, że pismo to może zostać uznane za prawidłowe rozpoznanie tego wniosku, o czym w dalszej części uzasadnienia.

Rozpoznając niniejszą sprawę należy mieć na uwadze, iż wniosek z dnia [...] stycznia 2021 r. dotyczył kilku kwestii. Skarżący podał, że oczekuje udostępnienia wszystkich dokumentów (całości sprawy) dotyczących nabycia obiektu położonego we W. przy ulicy [...] działka numer geodezyjny [...] - na której posadowiony jest obiekt krytego basenu. Wnioskodawca zarazem podał, że wnosi w szczególności o przekazanie następującej dokumentacji: aktu notarialnego, operatu szacunkowego, kosztorysu dotyczącego wartości remontu, opinii, bądź zgody Rady Nadzorczej (wraz ze stosownymi uchwałami) dotyczącej zakupu przedmiotowej nieruchomości, odpisu księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości, wypisu z KRS Spółki - wraz z wskazaniem od kiedy Spółka zajmuje się sprawami sportowymi bądź rekreacyjnymi (czy ma zamieszczony takowy wpis w KRS, bądź kopię wniosku o zmianę wpisu w KRS), sprawozdań finansowych za lata od 2014 do 2019 wraz z opiniami biegłych rewidentów.

Jak już wyżej wskazano, w odniesieniu do tak sprecyzowanego wniosku, Prezes Zarządu P. sp. z o.o. pismem z dnia [...] stycznia 2021 r. poinformował Skarżącego, że do treści wniosku nie znajdują zastosowania przepisy u.d.i.p. Jedynie w zakresie sprawozdań finansowych poinformowano Skarżącego, że są one dostępne na zasadach i w trybie przewidzianym w ustawie z dnia [...] sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (tj. Dz.U. z 2021 r. poz. 112).

Rozbudowaną odpowiedź na wniosek organ zawarł w odpowiedzi na skargę, w której w pierwszej kolejności podał, że wniosek dotyczy udostępnienia zbioru dokumentów i jest nieprecyzyjny. Organ powołał się na stanowisko zawarte w uchwale NSA z dnia [...] grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS [...], zgodnie z którym ogólne żądanie udostępnienia całego zbioru dokumentów nie stanowi wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W opinii Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę powyższe stanowisko NSA nie ma przełożenia do jej realiów bowiem wniosek Skarżącego z dnia [...] stycznia 2021 r. precyzuje, jakich dokumentów dotyczy.

Niewątpliwie dysponent informacji publicznej jest zobowiązany do jej udostępnienia tylko wtedy, gdy informacja ta nie została wcześniej udostępniona i nie funkcjonuje w obiegu publicznym, co nie pozwala zainteresowanemu zapoznać się z jej treścią inaczej niż wskutek złożenia wniosku do odpowiedniego organu o udzielenie informacji. Jeśli zaś żądana informacja publiczna została upubliczniona (znajduje się w obiegu publicznym) bądź w inny sposób stała się ogólnie dostępna lub dostępna dla wnioskodawcy, dysponent nie ma obowiązku jej udostępniania w trybie i na zasadach określonych ustawą o dostępie do informacji publicznej. W takiej sytuacji wystarczy, że dysponent poinformuje (odeśle do publikatora) o istniejącej możliwości i sposobie zapoznania się z żądaną informacją i nie ma wówczas żadnych podstaw prawnych do wydawania decyzji administracyjnej odmownej, w trybie u.d.i.p.

Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie w odniesieniu do pkt 1 wniosku (udostępnienia aktu notarialnego zakupu nieruchomości), pkt 5 (odpisu księgi wieczystej przedmiotowej nieruchomości), pkt 6 (wypisu z KRS-u Spółki), pkt 7 (sprawozdań finansowych za lata od 2014 do 2019 wraz z opiniami biegłych rewidentów). W tym zakresie Sąd podziela stanowisko Prezesa Zarządu Spółki zawarte w odpowiedzi na skargę i poparte orzecznictwem sądów administracyjnych, iż udostępnienie tych dokumentów następuje w innych trybach. Zatem odwołanie się do przepisów ustaw: z dnia [...] lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece oraz z ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym, uznać należy za prawidłowe w świetle u.d.i.p.

Również brak posiadania żądanych informacji wypełnia przesłankę negatywną, która jest podstawą do negatywnego rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej. Wynika to z treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p., który stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze oraz inne podmioty wykonujące administrację publiczną, będące w posiadaniu takich informacji. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że w przypadku, gdy adresat wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie jest w posiadaniu żądanej informacji, powinien poinformować o tym wnioskodawcę w drodze zwykłego pisma i nie spoczywa na nim obowiązek poszukiwania informacji na użytek przedmiotowego wniosku (zob. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, s. 259; wyrok NSA z dnia 11 stycznia 2010r. sygn. akt I OSK 1557/09, publ. LEX nr 1264573). Z tych też względów stanowisko Skarżącego wyrażonego w piśmie procesowym z dnia [...] marca 2021 r., iż organ winien wydać decyzję administracyjną, jest nieuzasadnione w odniesieniu do żądania udostępnienia dokumentów, których skarżony organ nie posiada lub których nie sporządził i dlatego nie stanowią jego własności (punkty 2 - 4 wniosku z dnia [...] stycznia 2021 r. Tym samym jeżeli organ nie jest dysponentem żądanych dokumentów i z zachowaniem 14 dniowego terminu (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), udzieli Skarżącemu odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej co do tych dokumentów, to tym samym nie można będzie mu skutecznie postawić zarzutu bezczynności.

Niemniej należy mieć na uwadze, że w realiach niniejszej sprawy rozbudowaną informację co do poszczególnych punktów wniosku Skarżącego o udostępnienie informacji publicznej skarżony organ zawarł dopiero w odpowiedzi na skargę, czyli dopiero na etapie postępowania sądowoadministracyjnego.

W opisanej sytuacji Sąd uznał, że wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] stycznia 2021 r. nie został prawidłowo rozpatrzony. Nie jest bowiem rzeczą Sądu przekazywanie wnioskodawcy stanowiska organu z jakich przyczyn uznał, że wniosek nie musi zostać uwzględniony. Obowiązek wykazania tego obciąża bowiem organ, na którym ciąży obowiązek udostępnienia informacji publicznej. Takiego działania po stronie skarżonego organu zabrakło.

Reasumując, ponieważ do dnia wydania wyroku wniosek Skarżącego nie został prawidłowo załatwiony, skarga na bezczynność była uzasadniona. Z tych samych względów Sąd uznał, że nie zachodzi podstawa do umorzenia postępowania w odniesieniu do części wniosku z dnia [...] stycznia 2021 r. W opinii Sądu organ nadal pozostaje w bezczynności. Należy wskazać, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony i niekwestionowany jest pogląd, że w sprawach dotyczących dostępu do informacji publicznej skarga na bezczynność przysługuje wnioskodawcy nie tylko w przypadku "milczenia" podmiotu zobowiązanego, ale również wówczas, kiedy podmiot odpowiada na część wniosku. Ponieważ do dnia wydania wyroku Prezes Zarządu P. sp. z o.o. nie załatwił wniosku o udzielenie informacji publicznej w sposób prawidłowy i co do całości objętych nim żądań (brak informacji, czy żądane opinie biegłych rewidentów zostały przekazane wraz ze sprawozdaniami finansowymi do KRS), należy stwierdzić że organ ten pozostawał i nadal pozostaje w bezczynności.

W opisanej sytuacji Sąd rozpatrujący skargę na bezczynność korzysta z uprawnienia wynikającego z treści art. 149 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a:

1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;

2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;

3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.

Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu orzekł, jak w punkcie I sentencji wyroku, zobowiązując Prezesa Zarządu P. sp. z o.o. z siedzibą we W. do załatwienia wniosku skarżącego z dnia [...] stycznia 2021 r. - w terminie 14 dni od dnia otrzymania odpisu prawomocnego wyroku.

Zgodnie z art. 149 § 1a P.p.s.a. Sąd zobligowany był jednocześnie stwierdzić, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

W tym zakresie Sąd po analizie całokształtu okoliczności faktycznych sprawy uznał, że bezczynność nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt II sentencji wyroku). Sąd wziął pod uwagę, że kwalifikacja naruszenia prawa jako "naruszenie rażące" musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako "zwykłe" naruszenie. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym, a zachodzi w razie oczywistego lekceważenia wniosków skarżącego i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak też w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach w danej sprawie ma być też oczywiście pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. W opinii Sądu, Prezesowi Zarządu P. w tym zakresie nie można stawiać aż tak daleko idących zarzutów. W przedmiotowej sprawie bezczynność organ udzielił odpowiedzi na wniosek w terminie 14 dni od daty jego wpływu do siedziby Spółki, natomiast to, czy sposób załatwienia wniosku Skarżącego był prawidłowy jest sporny i końcowo podlega ocenie w odniesieniu do przepisów prawa materialnego w ramach sprawy ze skargi na bezczynność. Żadnego znaczenia dla tej oceny nie mają również te argumenty przytoczone w skardze oraz w piśmie procesowym z [...] marca 2021 r., które mają charakter skargi w rozumieniu przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego lub nadzoru nad wykonywaniem zadań na podstawie ustawy z dnia [...] marca 1990r . o samorządzie gminnym.

W konsekwencji Sąd uznał, iż nie zachodzą podstawy do przyjęcia, że brak prawidłowego rozpoznania wniosku stanowił rażące naruszenie prawa.

Uznanie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, Sąd oparł na art. 149 § 1a P.p.s.a. – pkt II wyroku.

O kosztach postępowania Sąd orzekł w pkt III wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając od skarżonego organu na rzecz skarżącego kwotę [...]złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych – uiszczonego wpisu od skargi.

Odnosząc się do wniosku organu o zasądzenie kosztów postępowania sądowego wyjaśnić należy, że pozostaje on w sprzeczności z wyrażoną w art. 199 P.p.s.a. zasadą, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Nie istnieją zaś jakiekolwiek przepisy szczególne, uzasadniające zasądzenie od strony skarżącej na rzecz organu postępowania kosztów za postępowanie przed sądem pierwszej instancji i to niezależnie od wyniku sprawy.

Rozpoznając ponownie wniosek Skarżącego z dnia [...] stycznia 2021 r. organ zobowiązany jest zastosować się do oceny wyrażonej przez Sąd w niniejszym uzasadnieniu.

Wyrok zapadł w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 P.p.s.a.