Wyrok WSA w Gdańsku, sygn. akt II SA/Gd 384/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Data orzeczenia: 2015-11-10 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 50, art. 51, art. 70 ust. 1, art. 73 ust. 1
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Janina Guść, Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Maria Flisikowska, po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 10 listopada 2015 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie robót budowlanych oddala skargę.


UZASADNIENIE

Z. M. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 maja 2015 r., utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego orzekające o braku podstaw do zastosowania art. 50 i art. 51 Prawa budowlanego w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na remoncie obiektu liniowego o charakterze odcinka drenarskiego.

Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:

Decyzją z dnia 10 września 2012 r., wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010, nr 243, poz.1623 ze zm.) - dalej w skrócie zwanej "ustawą - Prawo budowlane", Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Gminie rozbiórkę samowolnie wykonanej sieci kanalizacji deszczowej zlokalizowanej na działkach o numerach: [...]-[...] w miejscowości O., gmina K.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu odwołań: Gminy, R. i S. Ś. oraz J. S., decyzją z dnia 14 grudnia 2012 r. uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie w całości i stwierdził brak podstaw do rozstrzygania w trybie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, po rozpoznaniu skargi Z. M., wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 75/13 uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 14 grudnia 2012 r.. W ocenie Sądu organ odwoławczy wydając zaskarżone rozstrzygnięcie nie uzasadnił, w jaki sposób, na podstawie jakich dokumentów, czy też innych dowodów, ustalił, że:

- roboty wykonano w 2001 roku, a nie w innym terminie (niewątpliwie w materiale dowodowym przedmiotowego postępowania znajdują się różne informacje na temat daty wykonania robót, nie jest to zatem fakt bezsporny; przykładowo - podczas rozprawy administracyjnej, która odbyła się w niniejszej sprawie w dniu 2 marca 2012 roku, uczestniczka postępowania E. L. twierdziła, że roboty wykonano w 2000 roku, a uczestnik postępowania S. Ś., że w 2001 r.; natomiast uczestnik postępowania A. S. w piśmie z dnia 15 listopada 2011 roku stwierdził, że roboty wykonano w latach 2001 - 2004, a podczas rozprawy administracyjnej stwierdził, że było to w 2001 roku; w protokole rozprawy znajduje się także zapis "ustalono, że w 2004 roku została zmieniona trasa sieci ze względu na budowę przepompowni i nastąpiła zmiana rury betonowej na rurę PCV w trakcie przebudowy ul. K."; również skarżąca wskazywała organom, m. in. w piśmie z dnia 16 maja 2012 roku, że przynajmniej część robót - na działkach nr [...] i nr [...], została wykonana przez Gminę samowolnie w 2008 roku, co zdaje się potwierdzać Wójt Gminy w piśmie z dnia 30 września 2011 roku);

- w miejscu wykonanych robót istniało wcześniej urządzenie melioracji szczegółowej, które zostało odbudowane (skarżąca zaprzecza, że na jej działce istniały tego typu urządzenia, a w aktach znajduje się - przywoływane przez organ I instancji - pismo Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych Województwa z dnia 20 maja 2011 roku, w którym stwierdza się, że na działkach o numerach [...]-[...] nie występują urządzenia melioracyjne);

- urządzenie melioracji szczegółowej zostało zniszczone na skutek powodzi (warunek zastosowania przepisów ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu).

Zdaniem Sądu powyższe okoliczności sprawy są niezwykle istotne, ponieważ wpływają na ocenę prawną wykonanych robót. Zarówno bowiem zakres wykonanych robót, jak i ich termin, a także ustalenia dotyczące tego co istniało w danym miejscu przed ich wykonaniem, oraz w jaki sposób zostało zniszczone, miały znaczenie w niniejszej sprawie dla ustalenia czy, a jeżeli tak, jakie przepisy ustawy - Prawo budowlane należało zastosować, a także czy w sprawie winny znaleźć zastosowanie przepisy szczególne, w tym przepisy ustawy - Prawo wodne, a przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu.

Wskazane braki w ustaleniach spowodowały, że organ odwoławczy nie mógł prawidłowo zbadać czy w niniejszej sprawie należy, czy też nie, zastosować przepisy ustawy - Prawo budowlane, a w szczególności art. 48 tej ustawy. Zaskarżona decyzja została zatem wydana również z naruszeniem przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po ponownym rozpatrzeniu odwołań decyzją z 19 sierpnia 2013 r. uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 września 2012 r. i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy uznał, że konieczne jest przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, po przeprowadzeniu dodatkowego postępowania dowodowego, decyzją z dnia 16 lutego 2015 r. orzekł o braku podstaw do zastosowania art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na remoncie obiektu liniowego o charakterze odcinka ciągu drenarskiego zlokalizowanego na dz. Nr [...]-[...] (po podziale dz. Nr [...]) w miejscowości O., gm. K. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 10 października 2013 r. nałożył na Gminę obowiązek dostarczenia ekspertyzy technicznej obiektu liniowego o charakterze odcinka ciągu drenarskiego lub sieci kanalizacji deszczowej w terminie do 31 grudnia 2013 r..

Gmina przedłożyła w dniu 22 maja 2014r. ekspertyzę techniczną wykonaną przez mgr inż. P. B. Autor ekspertyzy "zakwalifikował przedmiotowy obiekt do obiektów melioracji szczegółowej. (...) Obiekt liniowy jest zbieraczem melioracji szczegółowej. Z uwagi na bezodpływowy charakter zbiorników wodnych zachowanie drożności obiektu liniowego jest niezbędne do prawidłowego odwodnienia terenu objętego zakresem ekspertyzy i uniknięcia lokalnych podtopień. Podjęte działania remontowe polegające na wymianie niedrożnych odcinków drenu ceramicznego nie zmieniły funkcji obiektu liniowego i miały na celu zapewnienie jego prawidłowego działania".

W związku z wątpliwościami wniesionymi przez strony postępowania, postanowieniem z dniu 18 września 2014r. nałożono na Gminę wykonanie dodatkowej ekspertyzy. Po wniesieniu zażalenia przez Gminę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 15 października 2014r. uchylił zaskarżone postanowienie i stwierdził brak podstaw do nałożenia na Gminę tego obowiązku.

W dniu 18 grudnia 2014 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził rozprawę administracyjną w sprawie ustalenia kwalifikacji obiektu liniowego przy udziale autorów ekspertyz i operatu wodnoprawnego. Podczas rozprawy mgr inż. P. B. podtrzymał swoją ocenę kwalifikacji obiektu jako urządzenia melioracji wodnej szczegółowej. Wskazał również, że na podstawie posiadanych materiałów można stwierdzić, że dokonano remontu istniejącego drenażu. Remont polegał na wymianie materiału ceramicznego na rury PCV o tej samej średnicy. Stwierdził także, że ekspertyza mgr inż. G. Z. dotyczyła jedynie wpustu drogowego z dz. nr [...] na dz. nr [...], a nie do obiektu liniowego znajdującego się na działkach nr [...]-[...] (po podziale dz. nr [...]). Przedmiotowy wpust został rozebrany na podstawie decyzji z z dnia 6 września 2011 r.. Autorzy operatu wodnoprawnego mgr K. G. i inż. T. M. nie odnieśli się do kwalifikacji obiektu, ponieważ w trakcie rozprawy administracyjnej wyszli.

Organ zwrócił ponadto uwagę, że z pisma z dnia 28 października 2014r. Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych Województwa wynika, że na działkach nr [...]-[...] nie ma urządzeń melioracji wodnych podstawowych ani szczegółowych. W tym samym piśmie ZMiUW zaznaczył, że możliwy jest przypadek występowania nie ujętych w ewidencji urządzeń wodnych. Natomiast Archiwum Państwowe w piśmie z dnia 3 grudnia 2014 r. poinformowało, że istnieje dokumentacja z 1978 r. dot. "O. -dokumentacja hydrogeologiczna zasobów wód podziemnych".

W ocenie organu I instancji przedmiotem niniejszej sprawy jest drenaż, który miał za zadanie odwadniać okoliczne tereny. Ustalono, że w 2001 r. wykonano roboty budowlane polegające na remoncie istniejącego drenażu - został wymieniony na rury PCV. Zgodnie z ustawą z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych zalicza się rowy wraz z budowlami związanymi z nimi funkcjonalnie, drenowania, rurociągi poniżej 0.6m (art.73 ust. 1 pkt. 1, 1a,2). Urządzenia melioracji szczegółowych nie zmieniają natomiast swojej nazwy i przeznaczenia w przypadku, gdy teren, na którym w przeszłości zostały wykonane przeznaczono pod zabudowę.

W ocenie organu powyższe ustalenia uzasadniały brak podstaw do nałożenia na inwestora Gminę obowiązku wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.

W odwołaniu od powyższego rozstrzygnięcia Z. M. wniosła o jego uchylenie w całości i nałożenie na Gminę obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót polegających na remoncie w 2001 r. obiektu liniowego do stanu zgodnego z prawem wraz z określeniem terminu ich wykonania. W ocenie strony organ wadliwie przeanalizował ustalony przez siebie stan faktyczny tylko pod kątem konieczności wykonania na obiekcie dalszych robót budowlanych i bezpodstawnie uznał, że wykonane wtedy prace były prawidłowe i kompletne skoro brak dokumentacji dotyczącej obszaru objętego melioracją szczegółową, pozwolenia wodnoprawnego na jej wykonanie, a przede wszystkim brak jest połączenia wykonanego drenażu z jeziorem O., do którego wody opadowe mogłyby być odprowadzane w oparciu o stosowne pozwolenie wodnoprawne. Organ pominął podnoszone przez stronę w pismach z dnia 24 lipca 2014 r. i dnia 7 listopada 2014 r., zarzuty przeciwko Ekspertyzie Technicznej wykonanej na zlecenie Gminy przez mgr inż. P. B.

Wskazała, że organ nie odniósł się zarzutu, że niniejsze postępowanie zostało wywołane wnioskiem strony o zbadanie legalności prac budowlanych przeprowadzonych przez Gminę w latach 2008-2009 na działkach: nr [...], stanowiącej ulicę K. i nr [...] stanowiącej własność odwołującej się, a nie prac wykonywanych w latach wcześniejszych na działkach budowlanych pozostałych stron postępowania.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia 20 maja 2015 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu, wskazując na treść przepisów art. 50 ust. 1 i art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego organ odwoławczy wskazał, że z ustaleń i wniosków ekspertyzy technicznej z maja 2014 r. wynika, że przedmiotem postępowania były roboty budowlane, polegające na remoncie obiektu liniowego o charakterze odcinka drenarskiego, zlokalizowanego na działkach numer: [...] (nr właściwy), [...]-[...] w O., zaliczanego do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych. Wykonanie remontu istniejących urządzeń budowlanych wymaga zaś, w myśl art.30 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego, zgłoszenia właściwemu organowi. Organ I instancji ustalił, że w niniejszej sprawie inwestor robót remontowych nie dokonał jednak stosownego zgłoszenia. Skoro jednak jakość tych robót nie budzi zastrzeżeń, co – zdaniem organu - znalazło wyraz w dostarczonej ekspertyzie technicznej, organ I instancji podjął prawidłową decyzję orzekającą o braku podstaw do zastosowania w tej sprawie przepisów art.50 i art.51 ustawy Prawo budowlane.

Organ odwoławczy podkreślił, że w orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym organ orzekający powinien w pierwszej kolejności rozważyć, czy istnieje możliwość zalegalizowania aktu samowoli budowlanej - uwarunkowana jego relacją do obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych oraz przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W świetle zgromadzonych materiałów nie ma wątpliwości, że wyremontowany samowolnie odcinek melioracji szczegółowej może nadal funkcjonować odprowadzając wody opadowe z okolicznych terenów.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił ponadto uwagę na konieczność wszczęcia odrębnego postępowania w sprawie usunięcia nieprawidłowości w użytkowaniu obiektu melioracji szczegółowej, stwierdzonych w odniesieniu do jego wylotu i rowu odprowadzającego nadmiar wód opadowych - elementów znajdujących się na działce nr [...] przy ul. K. w O., gdyż ich obecny sposób użytkowania zagraża bezpieczeństwu mienia i środowiska.

Końcowo organ odwoławczy wyjaśnił, że rozstrzygnięcie organu I instancji nie naruszyło art. 51 Prawa budowlanego. Wskazał ponadto, że organ orzekający nie musi odpowiadać odrębnie na "zarzuty przeciwko ekspertyzie technicznej", zgłoszone przez stronę w toku postępowania jako jej stanowisko w sprawie, gdyż może to wyjaśnić w decyzji lub wcześniej, przez przeprowadzenie rozprawy administracyjnej z czynnym udziałem stron i autorów "konkurencyjnych" opracowań technicznych. Wyjaśnił także, że –wbrew twierdzeniu strony - organ I instancji nie "opisał zachowania pełnomocników" na tej rozprawie: przywołał tylko w decyzji protokolarny zapis, iż autorzy operatu wodnoprawnego "nie odnieśli się do kwalifikacji obiektu, ponieważ w trakcie rozprawy administracyjnej wyszli", przy czym sama strona nie zaprzecza temu faktowi. Zwrócił przy tym uwagę, że stosownie do art.12 ust. 6 Prawa budowlanego, osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie są odpowiedzialne za wykonywanie tych funkcji zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej oraz za należytą staranność w wykonywaniu pracy, jej właściwą organizację, bezpieczeństwo i jakość. Dodatkowo podkreślił, że PINB w treści uzasadnienia swojej decyzji wyjaśnił, że wpust drogowy z dz. nr [...] na dz. nr [...] ([...]), a nie do obiektu liniowego, został rozebrany na podstawie decyzji z dnia 6 września 2011 r..

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Z. M. wniosła o uchylenie w całości decyzji organu I i II instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) dalej P.p.s.a., poprzez niezastosowanie się w pełni do zaleceń Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zawartych w wyroku z dnia 4 kwietnia 2013 r. sygn. akt: II SA/Gd 75/13, w szczególności co do ustaleń dotyczących terminu wykonywania robot na badanym obiekcie liniowym oraz co do istnienia przed wykonaniem tych robót urządzeń melioracji szczegółowej na nieruchomościach objętych postępowaniem.

Zarzuciła ponadto naruszenie art. 73 ust. 1 w zw. z art. 70 ust. 1 ustawy Prawo wodne, poprzez przyjęcie, że podstawowym kryterium kwalifikacji rurociągów jako urządzeń melioracji szczegółowych jest średnica rurociągu i brak odprowadzania wód opadowych z powierzchni utwardzonej dróg i ulic, podczas gdy rurociągi i drenowania stanowią urządzenia melioracji wodnych tylko w sytuacji, gdy służą poprawie regulacji stosunków wodnych, mającej na celu polepszenie zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienie jej uprawy i ochronę użytków rolnych przed powodziami, a średnica rurociągu ma wpływ jednie na jego przynależność do melioracji podstawowych lub szczegółowych.

W ocenie skarżącej zaskarżone rozstrzygnięcie narusza również art. 75 i 80 k.p.a. poprzez nie rozpoznanie całości zgromadzonego w sprawie materiału, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy i dokonanie dowolnej oceny dowodów, wbrew prawidłom poprawnego rozumowania (logiki), doświadczenia życiowego i zgromadzonego materiału, a w szczególności:

pominięcie, wbrew zebranemu materiałowi dowodowemu, że w trakcie przebudowy ulicy K. (dz. nr [...]), prowadzonej przez Gminę na podstawie zgłoszenia robót z dnia 9 lipca 2008 r., wybudowano przepust pod tą drogą na wysokości działki nr [...] oraz wykonano na tej działce nr [...] wylot odprowadzający wodę;

pominięcie zarzutów podniesionych przeciwko Ekspertyzie Technicznej autorstwa mgr inż. P. B. przez inż. T. M. w piśmie z dnia 24 lipca 2014r. oraz w innych pismach pełnomocników skarżącej;

bezkrytyczne przyjęcie ustaleń Ekspertyzy Technicznej autorstwa mgr inż. P. B., pomimo jej wewnętrznej sprzeczności co do faktów i wadliwych twierdzeń opartych na błędnych definicjach.

Skarżąca wskazała ponadto na naruszenie art. 51 ustawy Prawo budowlane, poprzez uznanie, że pomimo wykonania w roku 2001 robót budowlanych polegających na remoncie istniejącego drenażu i jego przebudowie w roku 2004 bez zgłoszenia robót, nie zachodzi potrzeba nałożenia na inwestora, właściciela lub zarządcę tego obiektu liniowego obowiązku wykonania określonych czynności celem doprowadzenia go do stanu zgodnego z prawem.

Końcowo wskazała na naruszenie art. 15 k.p.a. poprzez nie dokonanie przez organ odwoławczy samodzielnej analizy i oceny całości zgromadzonego w sprawie materiału w kontekście zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji.

Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się do oceny zgodności zaskarżonego aktu lub czynności z prawem. Wynika to z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz.1269 ze zmianami).

Sąd administracyjny, kontrolując zgodność zaskarżonego rozstrzygnięcia z prawem, orzeka na podstawie materiału sprawy zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego spoczywa na organie orzekającym, a sąd administracyjny nie może zastąpić organu administracji w wypełnieniu tego obowiązku, ponieważ do jego kompetencji należy wyłącznie kontrola legalności rozstrzygnięcia administracyjnego. Oznacza to, że sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej w dalszym ciągu uzasadnienia jako P.p.s.a.) uchyla go lub stwierdza jego nieważność.

Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującymi przepisami.

Zakres ponownej kontroli sądowoadministracyjnej w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na remoncie obiektu liniowego o charakterze odcinka drenarskiego zlokalizowanego na działkach o numerach: [...]-[...] w miejscowości O., gmina K. wyznacza przede wszystkim wydany w tej sprawie prawomocny wyrok WSA w Gdańsku z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 75/13. W sprawie zastosowanie znajduje bowiem przepis art. 153 P.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Poddane ponownej kontroli sądowoadministracyjnej rozstrzygnięcie należy uznać za niezgodne z prawem wówczas, gdy nie uwzględnia wytycznych i oceny sądu przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym. Związanie organu i sądu polega też na tym, że ani organ ponownie rozpatrujący sprawę, ani sąd nie mogą formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem. Ich bezwzględnym obowiązkiem jest natomiast podporządkowanie się mu w pełnym zakresie. Dokonując oceny legalności aktu administracyjnego wydanego na skutek ponownego rozpatrzenia sprawy w wyniku uchylenia poprzedniej decyzji, WSA nie może zatem pominąć kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne co do dalszego postępowania, zawarte w poprzednim wyroku.

Z uzasadnienia wyroku z dnia 4 kwietnia 2014 r. wynika, że w ocenie Sądu organ odwoławczy nie uzasadnił, w jaki sposób, na podstawie jakich dokumentów, czy też innych dowodów, ustalił, że przedmiotowe roboty wykonano w 2001 roku, w miejscu wykonanych robót istniało wcześniej urządzenie melioracji szczegółowej, które zostało odbudowane oraz urządzenie melioracji szczegółowej zostało zniszczone na skutek powodzi (warunek zastosowania przepisów ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu).

Zdaniem Sądu powyższe okoliczności sprawy wpływały na ocenę prawną wykonanych robót. Zarówno bowiem zakres wykonanych robót, jak i ich termin, a także ustalenia dotyczące tego co istniało w danym miejscu przed ich wykonaniem, oraz w jaki sposób zostało zniszczone, miały znaczenie w niniejszej sprawie dla ustalenia czy, a jeżeli tak, jakie przepisy ustawy - Prawo budowlane należało zastosować, a także czy w sprawie winny znaleźć zastosowanie przepisy szczególne, w tym przepisy ustawy - Prawo wodne, a przede wszystkim przepisy ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu.

W pierwszej kolejności należało zatem zbadać, czy organy nadzoru budowlanego w postępowaniu toczącym się po wydaniu przedmiotowego wyroku w prawidłowy sposób dokonały ustaleń dotyczących wyżej wskazanych okoliczności, a w konsekwencji czy zastosowane zostały właściwe przepisy prawa materialnego.

Należy w tym miejscu przypomnieć, że Gmina, klasyfikując kontrolowany obiekt budowlany jako obiekt melioracji szczegółowej, powołała się na wykonaną na potrzeby tego postępowania ekspertyzę techniczną mgr Inż. P. B. Dodatkowo w dniu 18 grudnia 2014 r. miała miejsce rozprawa administracyjna, w której brali udział brali także autorzy innych ekspertyz i operatu wodno prawnego, co dało możliwość weryfikacji ustaleń zawartych w ekspertyzie. Powyższe wskazuje, że organ pierwszej instancji w prawidłowy sposób przeprowadził postępowanie dowodowe, co doprowadziło do jednoznacznych ustaleń dotyczących charakteru kontrolowanego obiektu jak i wykonanych robót.

W przekonaniu Sądu prawidłowe jest ustalenie, że prace wykonane w 2001 r. przez Gminę dotyczyły remontu istniejącej instalacji, polegającego na wymianie rur ceramicznych na rury PCV.

Powyższe ustalenia, wskazujące na wykonanie robót budowlanych (remont urządzenia budowlanego) bez wymaganego zgłoszenia, determinowały dokonanie oceny stanu faktycznego sprawy w świetle przepisu art. 50 ust. 1 i art. 51 ust 7 Prawa budowlanego. W sytuacji gdy jakość przedmiotowych robót nie budziła zastrzeżeń, co – zdaniem organu - znalazło wyraz w dostarczonej ekspertyzie technicznej, zasadnie organ I instancji orzekł o braku podstaw do zastosowania w tej sprawie przepisów art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane. Także w przekonaniu Sądu wydanie takiej decyzji było zasadne.

Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że w przekonaniu Sądu są one pozbawione uzasadnionych podstaw.

Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 153 P.p.s.a.. Organy przeprowadziły bowiem ponownie postępowanie dowodowe zgodnie ze wskazówkami co do dalszego postępowania zawartymi w uzasadnieniu wyroku z dnia 4 kwietnia 2014 r., sygn. akt II SA/Gd 75/13. W wyniku poszerzonego postępowania dowodowego organ I instancji zbadał wskazane w przedmiotowym wyroku okoliczności: datę w której prace zostały wykonane (2001 r.) oraz charakter urządzenia istniejącego wcześniej w miejscu wykonanych robót (drenowanie).

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia właściwie ocenił także na podstawie ekspertyzy aktualny stan techniczny urządzenia i nie znajdując podstawy do zastosowania przepisów ustawy z dnia 11 sierpnia 2001 r. o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu w prawidłowy sposób zastosował przepisy Prawa budowlanego, dochodząc do przekonania, że brak podstaw do jakiejkolwiek interwencji.

W tym miejscu podkreślić należy, że przedmiotowe postępowanie, wszczęte z urzędu w dniu 26 maja 2011 r. dotyczyło "samowolnie wykonanej kanalizacji deszczowej zlokalizowanej na działkach sieci kanalizacji deszczowej zlokalizowanej na działkach o numerach: [...]-[...] w miejscowości O., gmina K. W związku z powyższym ocenie organów nie podlegały prace wykonane przez Gminę w 2008 r. w związku z przebudową ul. K. na podstawie zgłoszenia z 9 lipca 2008 r., ani też jakiekolwiek inne prace mające wpływ na stan wód na działce należącej do skarżącej. W tej sytuacji zarzut pominięcia wykonanych w 2008 r. prac jest bezzasadny.

Nie zasługuje także na uwzględnienie sformułowany w skardze zarzut naruszenia art. 73 ust. 1 w zw. z art. 70 ust. 1 ustawy Prawo wodne, poprzez przyjęcie, że podstawowym kryterium kwalifikacji rurociągów do urządzeń melioracji szczegółowych jest średnica rurociągu i brak odprowadzania wód opadowych z powierzchni utwardzonej dróg i ulic, podczas gdy rurociągi i drenowania stanowią urządzenia melioracji wodnych tylko w sytuacji, gdy służą poprawie regulacji stosunków wodnych, mającej na celu polepszenie zdolności produkcyjnej gleby, ułatwienie jej uprawy i ochronę użytków rolnych przed powodziami, a średnica rurociągu ma wpływ jednie na jego przynależność do melioracji podstawowych lub szczegółowych.

Wskazać należy, że w świetle art. 70 ust. 1 ustawy Prawo wodne melioracje wodne służą polepszeniu zdolności produkcyjnych gleby, ułatwiając jej uprawę oraz chronią użytki rolne przed powodziami. Przepis ten wyraźnie podkreśla, że melioracje służą przystosowaniu środowiska do potrzeb produkcji rolniczej, zwiększając zdolność produkcyjną gleby, ułatwiając jej uprawę oraz chroniąc użytki rolne przed degradacją oraz powodzią. W art. 70 ust. 2 powołanej ustawy dokonano podziału urządzeń melioracyjnych na urządzenia melioracji wodnych podstawowych i urządzenia melioracji wodnych szczegółowych, przyjmując jako kryterium funkcje i parametry urządzeń. Melioracje podstawowe, jako główna baza rozwiązań regulacyjnych dla gospodarki wodnej w środowisku, umożliwiają zaspokojenie szerokich potrzeb gospodarczych i cywilizacyjnych, co prowadzi do konieczności zastosowania wysokich wymagań technicznych, wykraczających poza możliwości ich realizacji przy pomocy wyłącznie zasobów osób bezpośrednio korzystających z urządzeń na potrzeby rolnictwa. Natomiast urządzenia melioracji szczegółowych wiążą się z niższymi parametrami technicznymi i służą zindywidualizowanym potrzebom gospodarczym. Urządzenia melioracji wodnych szczegółowych wymienia art. 73 ust. 1 Prawa wodnego, wskazując w pkt 1a drenowania, zakreślając jednocześnie warunek, że wymienione urządzenia służyć mają celom, o których mowa w art. 70 ust. 1.

W treści skargi pełnomocnik skarżącej zarzuciła, że nieruchomości, którym służy przedmiotowe urządzenie (drenowanie) mają aktualnie charakter budowlany, co w świetle wyżej przytoczonej regulacji wyklucza uznanie go za system drenażu ze względu na brak spełnienia wymogów z art. 70 ust. 1 Prawa wodnego.

W przekonaniu składu orzekającego WSA w przedmiotowej sprawie pomimo częściowej zmiany charakteru okolicznych gruntów poprzez ich zabudowę, istniejące uprzednio w terenie rolniczym urządzenia drenarskie nie utraciły swego dotychczasowego charakteru urządzenia melioracji wodnych szczegółowych. W niniejszej sprawie objęty postępowaniem odcinek system drenażu służył i nadal służy osuszaniu gleby i regulowaniu stopnia jej wilgotności celem odpowiedniego zaopatrzenia w wodę i tym samym polepszenia zdolności produkcyjnej gleby, nawet gdy grunty te częściowo nie są uprawiane.

Bezzasadne są także zarzuty dotyczące naruszenia art. 75 i 80 k.p.a. poprzez nierozpoznanie całości zgromadzonego w sprawie materiału, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla sprawy i dokonanie dowolnej oceny dowodów, wbrew prawidłom poprawnego rozumowania (logiki), doświadczenia życiowego i zgromadzonego materiału, a w szczególności poprzez bezkrytyczne przyjęcie ustaleń Ekspertyzy Technicznej autorstwa mgr inż. P. B. i pominięcie zarzutów podniesionych przeciwko tej ekspertyzie przez inż. T. M. w piśmie z dnia 24 lipca 2014 r. oraz w innych pismach pełnomocników skarżącej.

Należy w tym miejscu wyjaśnić, że w materiale dowodowym sprawy znajdują się oprócz Ekspertyzy Technicznej autorstwa mgr inż. P. B. także Ekspertyza techniczna z czerca 2011 r. dotycząca wybudowania instalacji kanalizacji deszczowej na działce nr. [...] (ul. K. w O.) oraz operat wodno prawny na planowaną przez skarżącą likwidację urządzeń wodnych na terenie należącej do niej działki autorstwa mgr K. G. i inż. T. M., wykonany w kwietniu 2011 r..

Jedynie Ekspertyza Techniczna autorstwa mgr inż. P. B. została wykonana na potrzeby postępowania dowodowego w przedmiocie oceny "samowolnie wykonanej kanalizacji deszczowej zlokalizowanej na działkach sieci kanalizacji deszczowej zlokalizowanej na działkach o numerach: [...]-[...] w miejscowości O., gmina K.". Ekspertyza ta została poddana ocenie stron postępowania, które miały możliwość wyjaśnienia swoich wątpliwości w trakcie rozprawy administracyjnej. Kilkakrotnie dokonano oględzin przedmiotowego urządzenia. W tej sytuacji zarzut bezkrytyczno przyjęcia jej ustaleń należy uznać za nieuzasadniony.

Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.