Wyrok WSA we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 296/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Data orzeczenia: 2018-11-07 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6340 Potwierdzenie represji
Hasła tematyczne: Kombatanci
Skarżony organ: Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku: *Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 2 ust. 1 i 2, art. 3 pkt 3 lit.d, art. 4, art. 5 ust. 1-3, art. 5 i art. 6
journal: Dz.U. 2015 poz 693
law: Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska, Sędziowie: Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), Protokolant: sekretarz sądowy Aneta Januszkiewicz, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 listopada 2018 r. sprawy ze skargi T. K. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych oddala skargę w całości.


UZASADNIENIE

W dniu 8 września 2017 r. wpłynął do Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniosek T. K. o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Wnioskodawca podał, że w opozycji jest od 1979 r. i m. in. propagował ulotki WZZ i KOR. W stanie wojennym został bezprawnie zwolniony w trybie dyscyplinarnym z dniem 31 grudnia 1981 r., a faktycznie z dniem 21 grudnia 1981 r., z pracy w [...]. Pomimo orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej w L. zakład pracy nie przywrócił wnioskodawcy do pracy i nie wypłacił należnego odszkodowania. Wskutek nieprzywrócenia do pracy na poprzednich warunkach wnioskodawca nie uzyskał 15 – letniego stażu pracy w I kategorii zatrudnienia, umożliwiającego wcześniejsze przejście na emeryturę. W załączenie wnioskodawca przedłożył kopie następujących dokumentów: świadectwa pracy z dnia 19 stycznia 1982 r. z "[...]", pisma wnioskodawcy z dnia 29 stycznia 1982 r. do Terenowej Komisji Odwoławczej ds. Pracy w L., orzeczenia Terenowej Komisji Odwoławczej ds. Pracy z dnia 18 lutego 1982 r., odwołania strony do Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we W., pisma z dnia 7 grudnia 1989 r. "[...]" do strony, odcinków emerytury strony, legitymacji potwierdzających otrzymanie odznaczeń przez ojca strony oraz legitymacji potwierdzającej otrzymanie przez stronę odznaki "Zasłużony Honorowy Dawca Krwi".

Wnioskodawca przedłożył również decyzję Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia 7 listopada 2017 r. nr [...], stwierdzającą że wnioskodawca nie był pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa i w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez niego lub przy jego udziale, w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

Ponadto wnioskodawca przedłożył szereg własnych pism wraz z załącznikami kierowanych w latach 2016 – 2018 do prokuratury, sądów i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Pismem z dnia 13 grudnia 2017 r. nr [...] Instytut Pamięci Narodowej - Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu poinformował Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, że w wyniku szczegółowej kwerendy przeprowadzonej w zasobie IPN nie odnaleziono dokumentów spełniających wymogi art. 2 lub 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych.

Decyzją z dnia 3 kwietnia 2018 r. nr [...] Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił wnioskodawcy potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Według organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie daje podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawca prowadził działalność opozycyjną w rozumieniu przepisów ustawy o działaczach (...). Strona w trakcie postępowania administracyjnego nie przedłożyła jakichkolwiek dowodów potwierdzających spełnienie warunków z art. 2 ustawy.

W ocenie organu zebrany w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza również, aby wnioskodawca podlegał represjom, o których mowa w art. 3 ustawy o działaczach (...). W art. 3 ustawy enumeratywnie wskazano okoliczności, kiedy Szef Urzędu potwierdza status osoby represjonowanej z powodów politycznych. Katalog ten ma charakter zamknięty, w związku z czym Szef Urzędu nie może potwierdzić statusu osoby represjonowanej z innych przyczyn niż w nim wymienione. Z przedłożonych przez wnioskodawcę oświadczeń oraz dokumentów nie wynika, aby został zwolniony z pracy czy pozbawiony możliwości wykonywania zawodu z powodu czynnego udziału w wystąpieniu wolnościowym.

Szef Urzędu wyjaśnił również, że na organie nie spoczywa nieograniczony obowiązek poszukiwania dowodów potwierdzających, że wnioskodawca spełnia przesłanki warunkujące przyznanie mu statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z przyczyn politycznych, zwłaszcza że to strona w tym przypadku ma pełną wiedzę co do wszelkich okoliczności, od których przyznanie tego statusu uzależniają przepisy ustawy o działaczach (...). Wnioskodawca pomimo wezwania do uszczegółowienia swoich wniosków i żądań przedstawionych w pismach nie wskazał, jakie inne jeszcze dowody mogłyby zostać przeprowadzone na okoliczność spełnienia przesłanek z art. 2 ust. 1 i art. 3 pkt 3 lit. c i d ustawy o działaczach (...). Ustawa przede wszystkim na wnioskodawcę nakłada obowiązek przedłożenia dowodów na okoliczności potwierdzające spełnienie przesłanek uznania za działacza opozycji antykomunistycznej lub osobę represjonowaną z powodów politycznych, co wynika wprost z art. 5 ust. 3 pkt 1 ustawy. Żadne inne zdarzenia, okoliczności i kłopoty nie mogą być uznane za represję w rozumieniu tej ustawy, choćby w subiektywnej ocenie osoby poszkodowanej stanowiły dużą dolegliwość. W związku z powyższym podniesione przez stronę okoliczności nie mogą stanowić przesłanki potwierdzenia statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa i wniósł o przeprowadzenie postępowania administracyjnego z czynnym udziałem skarżącego z wykorzystaniem przepisów k.p.a., w szczególności od art. 6 do art. 16 i od art. 61 do art. 96 k.p.a. oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego równowartości utraty 100 roboczogodzin zarobkowania, to jest kwoty 5.500 zł netto, celem ich wykorzystania w ponownym postępowaniu.

Wnioskodawca wyjaśnił, że wystąpił o przyznanie statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych wskutek wielu wystąpień do władz PRL -u o respektowanie praw człowieka w okresie od 9 maja 1979 r. do 30 sierpnia 1980 r. oraz bezprawnego rozwiązania umowy o pracę w [...] z dniem 31 grudnia 1981 r., a następnie pomimo prawomocnego przywrócenia do pracy na to samo stanowisko decyzją TKO w L. z orzeczeniem odszkodowania niewykonania tego orzeczenia. Natomiast nie wnioskował o przyznanie statusu działacza opozycji antykomunistycznej, zatem bezprzedmiotowe jest wydanie decyzji administracyjnej w tym zakresie. Represjom podlegał od 9 maja 1979 r. do 30 sierpnia 1980 r. oraz od 13 grudnia 1981 r. do 30 lipca 1990 r. Z dokumentów w postaci świadectwa pracy z dnia 19 stycznia 1982 r. i z decyzji TKO jednoznacznie wynika, że był zwolniony dyscyplinarnie i przywrócony do pracy bez rozpoznania przyczyn zwolnienia. Przesłanką bezprawnego zwolnienia było członkostwo wnioskodawcy w Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność, pomimo jego delegalizacji, jako członka Rady Zakładowej. Z uwagi na rzekome zwolnienie w drodze porozumienia stron i odmowy przywrócenia wnioskodawcy do pracy, skarżący w sierpniu 1982 r. podjął pracę w innym zakładzie pracy. W archiwum państwowym i Sądzie Okręgowym we W. dowody i dokumenty z akt osobowych zostały zniszczone. Wystąpienia na piśmie wnioskodawcy zawarte były w tych aktach osobowych i w Sądzie Okręgowym we W., a IPN zaniechał odtworzenia tych dokumentów. Skarżący wskazał, że przesłał do organu dowody w formie papierowej na okoliczność represyjnego postępowania przedstawicieli [...] S. A., ZUS i wielu sędziów sądów apelacji w. Skarżący w okresie od 31 sierpnia 1980 r. do czerwca 1989 r. bardzo aktywnie udzielał się w działalności związkowej NSZZ Solidarność, będąc członkiem Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność "[...]" i jednocześnie delegatem założycielem Krajowej [...] NSZZ Solidarność Sekcja [...].

W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

W piśmie z dnia 14 września 2018 r. skarżący wniósł o odroczenie rozprawy, wyznaczonej na dzień 26 września 2018 r. z uwagi na wypadek w dniu 5 września 2018 r. W załączeniu skarżący przedłożył m. in. pismo Sądu Okręgowego we W. z dnia 24 lutego 2017 r. informujące, że akta w sprawie z powództwa skarżącego przeciwko [...] która toczyła się w 1982 r., nie mogą być udzielone do wglądu, ponieważ zostały wybrakowane w 2015 r. za zgodą Archiwum Państwowego we W. oraz zgodę Archiwum Państwowego we W. z dnia 9 kwietnia 2015 r. nr [...] na brakowanie dokumentacji niearchiwalnej (kat. B) przez Sąd Okręgowy we W.

Na rozprawie skarżący złożył wniosek o odroczenie rozprawy, ponieważ z uwagi na schorzenie kręgosłupa nie był w stanie w dniu 22 października 2018 r. zapoznać się w całości z aktami sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, dalej p.p.s.a.), uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.

Skarga w rozpatrywanej sprawie nie jest zasadna.

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, z jakich przyczyn wniosek skarżącego o odroczenie rozprawy nie został uwzględniony. Akta administracyjne sprawy wraz ze skargą wpłynęły do Sądu w dniu 18 czerwca 2018 r., a wyrok został wydany w dniu 7 listopada 2018 r., tj. po upływie ponad 4 miesięcy. Skarżący uprzednio złożył wniosek o odroczenie rozprawy w piśmie z dnia 14 września 2018 r., celem uzupełnienia skargi i zebrania materiału dowodowego do sprawy. Sprawa została z innych przyczyn zdjęta z wokandy posiedzenia w dniu 26 września 2018 r. Skarżący z aktami sprawy zapoznał się w tut. Sądzie w dniu 22 października 2018 r. i do dnia rozprawy oraz na rozprawie nie przedłożył nowego materiału dowodowego. Ponadto do dnia 7 listopada 2018 r. skarżący miał możliwość dodatkowego zapoznania się z aktami sprawy. W tych okolicznościach Sąd uznał, że kolejny wniosek skarżącego o odroczenie rozprawy w sposób nieuzasadniony przedłużyłby postępowanie sądowoadministracyjne.

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (Dz. U. z 2015 r., poz. 693 ze zm.), dalej u.d.o. Definicję "działacza opozycji antykomunistycznej" zawarto w art. 2 ust. 1 u.d.o., według której jest nim osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 4 czerwca 1989 r., łącznie przez co najmniej 12 miesięcy prowadziła, w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi, zagrożoną odpowiedzialnością karną, działalność na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Do okresu 12 miesięcy, o którym mowa w ust. 1, nie wlicza się okresów działalności w ramach niezależnego ruchu związkowego lub niezależnego ruchu studenckiego, prowadzonej w okresie od dnia 31 sierpnia 1980 r. do dnia 12 grudnia 1981 r. (art. 2 ust. 2 u.d.o.).

Z kolei "osobą represjonowaną z powodów politycznych", zgodnie z art. 3 ustawy o działaczach opozycji, jest osoba, która w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r. m. in. brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i w związku z tym: była pozbawiona możliwości wykonywania swojego zawodu lub została z nią rozwiązana umowa o pracę.

Dodatkowym warunkiem - w myśl art. 4 u.d.o. - status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych przysługuje osobie:

1) która nie była pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa, chyba że przedłoży dowody, że przed dniem 31 lipca 1990 r., bez wiedzy przełożonych, czynnie wspierała osoby lub organizacje działające na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce i

2) co do której w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez nią lub przy jej udziale, w ramach czynności wykonywanych przez nią w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa.

Skarżący zgodnie z przedstawioną w toku postępowania decyzją Prezesa IPN z dnia 7 listopada 2017 r. nr [...], nie był pracownikiem, funkcjonariuszem lub żołnierzem organów bezpieczeństwa państwa i w archiwum Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu nie zachowały się dokumenty wytworzone przez niego lub przy jego udziale, w ramach czynności wykonywanych przez niego w charakterze tajnego informatora lub pomocnika przy operacyjnym zdobywaniu informacji przez organy bezpieczeństwa państwa. Wobec powyższego nie wystąpiła negatywna przesłanka przyznania skarżącemu żądanego statusu.

Natomiast zdaniem Sądu, Szef Urzędu prawidłowo ocenił, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie świadczy o wystąpieniu pozytywnych przesłanek do uznania skarżącego za działacza opozycji lub osobę represjonowaną w rozumieniu art. 2 lub art. 3 cytowanej ustawy.

Jako podstawę uzyskania uprawnień przewidzianych przepisami ustawy skarżący w toku postępowania przed organem wskazał następujące fakty: propagowanie od 1979 r. ulotek WZZ i KOR; bezprawne zwolnienie w trybie dyscyplinarnym z pracy z dniem 31 grudnia 1981 r. oraz nie przywrócenie do pracy i brak wypłaty należnego odszkodowania; w okresie od 31 sierpnia 1980 r. do czerwca 1989 r. aktywne udzielanie się w działalności związkowej NSZZ Solidarność (członek Komisji Zakładowej NSZZ Solidarność i delegat założyciel Krajowej Komisji [...] NSZZ Solidarność Sekcja [...]). Skarżący wskazał, że wskutek wielu wystąpień do władz PRL -u o respektowanie praw człowieka podlegał represjom od 9 maja 1979 r. do 30 sierpnia 1980 r. oraz od 13 grudnia 1981 r. do 30 lipca 1990 r.

Analizując przesłanki z art. 2 u.d.o. należy wskazać, że działalność w NSZZ Solidarność w latach 1980-1981 nie może stanowić podstawy do potwierdzenia statusu działacza opozycji antykomunistycznej wobec treści wyżej powołanego art. 2 ust. 2 ustawy. Podstawy takiej nie może również stanowić legalna działalność związkowa w latach 1982 – 1989 r. Przypomnieć należy, że wraz z wprowadzeniem stanu wojennego zawieszona została działalność NSZZ Solidarność, a jej formalna delegalizacja miała miejsce 8 października 1982 r. wraz z datą przyjęcia nowej ustawy o związkach zawodowych i organizacjach rolników indywidualnych. Skarżący nie powoływał się natomiast na działalność opozycyjną w jakichkolwiek strukturach nielegalnych.

Brak też podstaw, aby uznać skarżącego za działacza opozycji antykomunistycznej w rozumieniu art. 2 ust. 1 u.d.o. w związku z przywoływanym we wniosku skarżącego propagowaniem od 1979 r. ulotek WZZ i KOR. Należy bowiem zwrócić uwagę, że opisana w art. 2 ust. 1 ustawy działalność winna być prowadzona w ramach struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi. Skarżący nie podał natomiast, aby działał w ramach jakichkolwiek struktur zorganizowanych lub we współpracy z nimi w związku z propagowaniem ulotek.

Prawidłowe są też ustalenia organu odnośnie nie wykazania przez skarżącego spełnienia przesłanek z art. 3 u.d.o. W związku z podnoszonym przez skarżącego faktem dyscyplinarnego zwolnienia z pracy z dniem 31 grudnia 1981 r. należy stwierdzić, że nie zostało skutecznie wykazane następstwo przyczynowo – skutkowe, tj. że rozwiązanie umowy o pracę miało miejsce w związku z działaniem skarżącego, które może być uznane za wzięcie udziału w wystąpieniu wolnościowym. W ocenie Sądu, wykładnia literalna tego przepisu prowadzi do jednoznacznego wniosku, że przyznanie statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych uzasadniać może skutek w postaci rozwiązania umowy o pracę tylko z tego względu, że w okresie od dnia 1 stycznia 1956 r. do dnia 31 lipca 1990 r. dana osoba brała udział w wystąpieniu wolnościowym na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka w Polsce. Zauważyć trzeba, że na żadnym etapie postępowania administracyjnego skarżący nie wskazywał na udział w jakimkolwiek konkretnym wystąpieniu wolnościowym, które odbywałoby się na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności lub respektowania politycznych praw człowieka. Również z orzeczenia TKO i odwołania skarżącego do Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we W. nie wynika, aby zwolnienie z pracy miało związek z udziałem skarżącego w wystąpieniu wolnościowym. TKO nie analizowała bowiem merytorycznie przyczyn zwolnienia skarżącego z pracy, a o przywróceniu do pracy orzekła z uwagi na niedopełnienie przez zakład pracy warunków formalnych rozwiązania umowy o pracę (zakład pracy nie był wówczas jeszcze zmilitaryzowany). Wskazywane przez stronę skutki zwolnienia, tj. pozostawanie bez pracy, brak otrzymania odszkodowania, niewypracowanie odpowiedniego stażu pracy w I kategorii zatrudnienia nie zostały przewidziane przez ustawodawcę w zamkniętym katalogu przesłanek uzasadniających potwierdzenie statusu osoby represjonowanej z powodów politycznych.

Również ogólne wskazanie przez skarżącego, że wskutek wielu wystąpień do władz PRL -u o respektowanie praw człowieka podlegał represjom od 9 maja 1979 r. do 30 sierpnia 1980 r. oraz od 13 grudnia 1981 r. do 30 lipca 1990 r., nie mogło skutkować przyznaniem mu statusu osoby represjonowanej w rozumieniu art. 3 ustawy.

Skarżący w toku postępowania administracyjnego (ani też w toku postępowania sądowoadministracyjnego) nie wskazał na żadną okoliczność, której wystąpienie uzasadniać mogło przyznanie mu statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Istnienia takich okoliczności na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego nie mógł stwierdzić organ. Z informacji udzielonej przez Instytut Pamięci Narodowej w piśmie z dnia 13 grudnia 2017 r. nr [...] wynika, że w stosunku do skarżącego w wyniku szczegółowej kwerendy przeprowadzonej w zasobie IPN nie odnaleziono dokumentów spełniających wymogi art. 2 lub 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych.

Zgodnie z treścią powołanych przepisów prawa wskazać należy, że status "działacza opozycji antykomunistycznej" lub "osoby represjonowanej z powodów politycznych" może zostać potwierdzony przez właściwy organ wyłącznie osobom spełniającym warunki określone wprost przez ustawodawcę odpowiednio w art. 2 oraz art. 3 ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych. Status działacza opozycji antykomunistycznej przyznany może zostać wyłącznie osobie, która w okresie wskazanym w art. 2 tej ustawy prowadziła działalność w warunkach i celu określonym w ustawie. Natomiast za osobę represjonowaną może być uznana jedynie taka osoba, która spotkała się z dolegliwościami wymienionymi w art. 3 ww. ustawy i nastąpiło to z powodów politycznych. Żadne inne zdarzenia, okoliczności i kłopoty nie mogą być uznane za represję w rozumieniu tej ustawy, choćby w subiektywnej ocenie osoby poszkodowanej, stanowiły dużą dolegliwość (zob. wyrok WSA w Lublinie z dnia 7 grudnia 2017 r., II SA/Lu 806/17, wyrok WSA w Kielcach z dnia 19 października 2017 r., II SA/Ke 540/17, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 8 lutego 2017 r., II SA/Po 742/16, lex nr 2231407, CBOSA).

W związku z powyższym organowi nie można postawić zarzutu naruszenia prawa materialnego – tj. art. 2 ust. 1 i 2 oraz art. 3 pkt 3 lit. d ustawy.

Odnosząc się do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów prawa procesowego należy stwierdzić, że nie są one zasadne. Wskazać należy, że zgodnie z art. 5 ust. 1 u.d.o. status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych potwierdza, w drodze decyzji administracyjnej Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po stwierdzeniu przez Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, iż osoba ubiegająca się o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych spełnia warunki, o których mowa w art. 4. Powyższy status potwierdza się na wniosek działacza opozycji antykomunistycznej, osoby represjonowanej z powodów politycznych, wdowy lub wdowca po działaczu opozycji antykomunistycznej lub osobie represjonowanej z powodów politycznych lub innego członka rodziny zmarłego działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych (art. 5 ust. 2).

Do wniosku dołącza się: 1) dowody potwierdzające spełnienie warunków, o których mowa w art. 2 lub art. 3, oraz 2) decyzję administracyjną Prezesa IPN - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w sprawie spełniania warunków, o których mowa w art. 4, albo dokument potwierdzający nadanie Krzyża Wolności i Solidarności (art. 5 ust. 3). Szef Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych może nadto zwrócić się do: - Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu o przekazanie informacji o treści zgromadzonych przez Instytut dokumentów dotyczących warunków, o których mowa w art. 2 i art. 3, oraz o przekazanie uwierzytelnionych kopii tych dokumentów (art. 5 ust. 5 ustawy), - właściwej wojewódzkiej rady konsultacyjnej do spraw działaczy opozycji i osób represjonowanych o zaopiniowanie wniosku o potwierdzenie statusu działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych (ust. 6 ww. ustawy).

Istotne w sprawie jest, że zgodnie z art. 5 ust. 3 pkt 1 ustawy do wniosku dołącza się dokumenty potwierdzające spełnienie warunków dla uznania osoby za działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Wobec tego ustawodawca obowiązek przedłożenia stosownych dokumentów nałożył na wnioskodawcę. Jednakże fakt ten nie zwalnia organu prowadzącego postępowanie administracyjne od obowiązku podejmowania działań zmierzających do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, lecz ciężar dowodu przenosi na wnioskodawcę.

Niewątpliwie organ, mając na uwadze omówiony powyżej obowiązek, w trakcie prowadzonego postępowania zwrócił się do IPN pismami z dnia 12 września 2017 r. i z dnia 6 grudnia 2017 r. o przekazanie informacji o treści zgromadzonych dokumentów dotyczących wnioskodawcy oraz o przekazanie uwierzytelnionych kopii tych dokumentów. W odpowiedzi z dnia 13 grudnia 2017 r. IPN wskazał, że w wyniku szczegółowej kwerendy przeprowadzonej w zasobie IPN nie odnaleziono dokumentów o spełnieniu wymogów z art. 2 lub ustawy.

Organ poinformował też skarżącego pismem z dnia 12 września 2017 r. o konieczności dołączenia do wniosku dowodów potwierdzających działalność opozycyjną lub okoliczność podlegania represjom z przyczyn politycznych (np. dokumentów, zaświadczeń właściwych instytucji, urzędów i archiwów, publikacji, zeznań świadków, które wnioskodawca posiada w swoich zasobach). Również w zawiadomieniu z dnia 2 stycznia 2018r. organ działając na podstawie art. 79a § 1 k.p.a. poinformował skarżącego, że nie zostały spełnione przesłanki prawa materialnego, konieczne do wydania pozytywnej decyzji, tj. nie wykazano działalności antykomunistycznej oraz doznanych represji z przyczyn politycznych. Organ przytoczył też treść art. 3 pkt 3 ustawy i wskazał, że strona może przedłożyć dodatkowe dowody do dnia 31 stycznia 2017 r. W piśmie z dnia 13 lutego 2017 r. organ poinformował stronę o przedłużeniu postępowania dowodowego do dnia 15 marca 2018 r. i o możliwości dostarczenia nowych środków dowodowych, takich jak dokumenty lub oświadczenia świadków.

Wobec powyższego twierdzenia strony dotyczące braku możliwości przedłożenia dowodów na okoliczność doznanych represji i skorzystania z dowodu w postaci oświadczeń i przesłuchania świadków nie mogły skutkować uwzględnieniem skargi.

Zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 k.p.a. i zawarty w art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek wyczerpującego zebrania przez organ materiału dowodowego nie oznacza nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić korzystne dla strony postępowania okoliczności. Nie jest ona zwolniona z obowiązku dostarczania takich materiałów, z których chce wyciągać korzystne dla siebie skutki, zwłaszcza w sytuacji gdy ze względu na specyfikę takiej sprawy jak niniejsza, organ nie ma możliwości zdobywania z urzędu dowodów świadczących na rzecz przyznania żądanego przez stronę statusu, a strona w tym przypadku ma pełną wiedzę co do wszelkich okoliczności, od których przyznanie tego statusu uzależniają przepisy ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych (art. 2 i art. 3). Skoro organ podjął czynności zmierzające do wyjaśnienia okoliczności sprawy w sposób wszechstronny, a ze strony wnioskodawcy nie uzyskał takich informacji i dokumentów, które potwierdziłyby spełnienie przesłanek, z powodu których powinien uzyskać wnioskowany status, to nie sposób zarzucić organowi naruszenia przepisów prawa procesowego.

Skarżący przedłożył decyzję administracyjną Prezesa IPN, zgodnie z którą spełnia warunki, o jakich mowa w art. 4 ustawy o działaczach opozycji. Nie jest to jednak warunek wystarczający dla wydania przez Szefa Urzędu decyzji potwierdzającej status działacza opozycji antykomunistycznej lub osoby represjonowanej z powodów politycznych. Te okoliczności bowiem ustala organ na podstawie przedłożonych przez wnioskodawcę lub zgromadzonych dowodów, które potwierdzą spełnienie przez wnioskodawcę warunków określonych w art. 2 lub 3 u.d.o.. W ocenie Sądu, zasadnie organ uznał, iż zgromadzony materiał dowodowy oraz twierdzenia skarżącego nie dają do tego podstaw. Skoro przedstawione przez skarżącego oświadczenia oraz dokumenty nie potwierdzają spełnienia przesłanek opisanych w art. 2 ust. 1 ani w art. 3 ustawy o działaczach opozycji, jak też okoliczności tych nie potwierdził Instytut Pamięci Narodowej, to zasadnie Szef Urzędu wydał decyzję odmowną w tym przedmiocie.

Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.