Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 563/05
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-05-16 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6157 Opłaty związane ze wzrostem wartości nieruchomości
Hasła tematyczne: Zagospodarowanie przestrzenne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 184
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Teza: Do ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 lipca 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.

Opłata na rzecz gminy jest szczególnego rodzaju dochodem gminy mieszczącym się pośród innych - obok m.in. podatków i opłat - dochodów gminy, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /t.j. Dz.U. 2001 nr 142 poz. 1591 ze zm./.

W przypadku przeprowadzania dowodu z opinii biegłego formą realizacji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest możliwość odniesienia się co do treści opinii biegłego. Brak skorzystania przez stronę z tego uprawnienia nie daje podstaw do kwestionowania prawidłowości przebiegu postępowania wyjaśniającego.

TEZY

Do ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 lipca 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./.

Opłata na rzecz gminy jest szczególnego rodzaju dochodem gminy mieszczącym się pośród innych - obok m.in. podatków i opłat - dochodów gminy, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /t.j. Dz.U. 2001 nr 142 poz. 1591 ze zm./.

W przypadku przeprowadzania dowodu z opinii biegłego formą realizacji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest możliwość odniesienia się co do treści opinii biegłego. Brak skorzystania przez stronę z tego uprawnienia nie daje podstaw do kwestionowania prawidłowości przebiegu postępowania wyjaśniającego.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser (spr.), Sędziowie NSA Zdzisław Kostka, Alicja Plucińska-Filipowicz, Protokolant Mariusz Szufnara, po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. i P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 lutego 2005 r. sygn. akt II SA/Bk 717/04 w sprawie ze skargi A. i P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] września 2004 r. Nr [...] w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę kasacyjną


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 8 lutego 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z [...] września 2004 r. (...) w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości na skutek zmiany planu zagospodarowania przestrzennego.

W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że zarzuty skargi są nieuzasadnione. Przede wszystkim Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia przepisów ordynacji podatkowej należy uznać za nieuzasadniony, ponieważ - zgodnie z utrwalonym orzecznictwem NSA - w sprawach o ustalenie wysokości renty planistycznej mają zastosowanie przepisy k.p.a., a nie ordynacji podatkowej. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów k.p.a. (w szczególności art. 10, 79 i 89 § 2), Sąd zwrócił uwagę, że w sprawie organ dopuścił dowód z opinii rzeczoznawcy majątkowego, a skarżący zostali 2 lipca 2004 r. "zawiadomieni o zebraniu materiału dowodowego, w tym operacie szacunkowym rzeczoznawcy, oraz o możliwości zapoznania się z treścią tego materiału i składania do niego wniosków i zastrzeżeń". Z możliwości tej nie skarżący nie skorzystali. Zdaniem Sądu należy więc uznać, że dowód został przeprowadzony prawidłowo. A zatem "niezawiadomienie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze strony o możliwości wypowiedzenia się w postępowaniu odwoławczym co do treści całego zebranego materiału, co stanowiło jednak naruszenie art. 10 k.p.a., nie miało wpływu na treść zaskarżonej decyzji".

W skardze kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżący wnieśli również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.

W uzasadnieniu skargi skarżący zarzucili wyrokowi naruszenie art. 10 i 79 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie w sprawie. Zdaniem skarżących błędne jest stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że nie doszło w sprawie do naruszenia art. 10 i 79 k.p.a., ponieważ organ "umożliwił stronie zaznajomienie się z zebranym materiałem sprawy, tj. sporządzoną przez biegłego opinią". Skarżący podkreślili, że skoro "opinia rzeczoznawcy ma walor opinii biegłego, to organ I Instancji a następnie organ odwoławczy winni byli zawiadomić stronę ojej dokonywaniu", "zapewnienie jedynie skarżącym zapoznania się z zebranym materiałem w postaci sporządzonego przez biegłego operatu szacunkowego nie realizuje obowiązku z art. 10 i 79 k.p.a.", a więc stanowisko Sądu Wojewódzkiego jest błędne i "powinno zostać zmienione".

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białymstoku wniosło o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, ewentualnie o oddalenie skargi jako bezzasadnej oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu SKO w Białymstoku podkreśliło, że zgodnie z art. 176 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, Dz. U. z 2004 r. Nr 162 poz. 1692), skarga kasacyjna powinna - między innymi - zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych. W tej sprawie skargę należy uznać za "niedopuszczalną formalnie", ponieważ nie zawiera ona podstaw kasacyjnych. Skarga taka podlega odrzuceniu. Ponadto - zdaniem SKO - "przedmiotem skargi kasacyjnej może być tylko wyrok sądu administracyjnego, a nie decyzja administracyjna", natomiast w tej sprawie "wniesiona skarga kasacyjna nadal stanowi polemikę z kwestionowanymi przez zainteresowanych decyzjami organów administracji obu Instancji". Kolegium zwróciło uwagę, że "nie można skutecznie podnosić jako zarzutu skargi kasacyjnej nie zastosowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku przepisów art. 10 i 79 k.p.a. Powszechnie bowiem wiadomo, że postępowanie przed sądami administracyjnymi zostało uregulowane przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (...), a nie przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z przepisem art. 15 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, Dz. U. z 2004 r. Nr 162 poz. 1692), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., Sąd ten rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, stosownie do przepisów ustawy.

Przede wszystkim należy podkreślić, że skarga kasacyjna nie podlega odrzuceniu, jeżeli jej autor nie powoła się na art.174 p.p.s.a., "jednakże postawi zarzut naruszenia konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego" (por. B. Gruszczyński, Postępowanie kasacyjne na tle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, w: Materiały na konferencję Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, Warszawa, październik 2004 r.). W konkretnej sprawie taka sytuacja ma miejsce.

W rozpatrywanej sprawie zaskarżony został wyrok z 8 lutego 2005 r. (sygn. akt II SA/Bk 717/04) oddalający skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu nieruchomości

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania (art. 183 § 1).

Rozpatrując skargę w tym zakresie należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazane przez skarżących zarzuty naruszenia przepisów k.p.a. są bezzasadne, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny, wydając zaskarżony wyrok nie orzekał na podstawie tych przepisów, a więc nie mógł dokonać Ich błędnej wykładni ani zastosować ich niewłaściwie. Już choćby z tego powodu skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Przechodząc jednak do ogólnie formułowanych zarzutów skargi kasacyjnej stwierdzić należy co następuje.

Przede wszystkim stwierdzić, że Sąd prawidłowo przyjął, iż do ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 29 lipca 1997 r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. Nr 1375 poz. 926 ze zm.).

Sąd prawidłowo zinterpretował w tym kontekście normę prawną art. 36 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, zasadnie wychodząc z założenia, że opłata na rzecz gminy jest szczególnego rodzaju dochodem gminy mieszczącym się pośród innych - obok min. podatków i opłat - dochodów gminy, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2001 r., Nr l42, poz. 591 ze. zm.)

Co prawda przedmiotowa opłata na rzecz gminy (renta planistyczna) ma cechy podatku w świetle art. 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, tzn. jest świadczeniem publicznoprawnym, nieodpłatnym, przymusowym i bezzwrotnym na rzecz jednostki samorządu terytorialnego, ale wbrew wymaganiom przywołanej normy prawnej nie wynikającym z ustawy podatkowej. Za taką trudno byłoby bowiem uznać ustawę o zagospodarowaniu przestrzennym .

Całkowicie chybione są zarzuty naruszenia przepisów prawa o postępowaniu. Zasadnie w tym zakresie Sąd I instancji przyjął, że w przypadku przeprowadzania dowodu z opinii biegłego formą realizacji zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest możliwość odniesienia się co do treści opinii biegłego. Brak skorzystania przez stronę z tego uprawnienia nie daje podstaw do kwestionowania prawidłowości przebiegu postępowania wyjaśniającego.

Odnosząc się do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza Z. (...) i zważywszy, że skargę kasacyjną uznano za nieuzasadnioną, wniosek ten należy uznać za bezprzedmiotowy.

Z powyższych względów należy uznać, iż skarga kasacyjna w przedmiotowej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odpowiada prawu a zatem w oparciu o przepis art. 184 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U . Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) należało orzec jak w sentencji wyroku.