Wyrok NSA, sygn. akt II OSK 2632/14
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2016-06-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6136 Ochrona przyrody
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Ochrona przyrody
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok i orzeczenia organów I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 5 pkt 27, art. 83 ust. 1 pkt 1, art. 83 ust. 4
journal: Dz.U. 2013 poz 627
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Miron Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski /spr./ Protokolant: starszy inspektor sądowy Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 maja 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 386/14 w sprawie ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na usunięcie drzew 1. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy Siennica z dnia [...] września 2013 r. znak: [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach na rzecz J. B. kwotę 900 (dziewięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 16 maja 2014 r., IV SA/Wa 386/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach (dalej zwanego "Kolegium") z dnia [...] grudnia 2013 r., [...]. Decyzją tą utrzymano w mocy decyzję Wójta Gminy Siennica (dalej zwanego "Wójtem") dnia [...] września 2013 r., [...] o odmowie udzielenia skarżącej zezwolenia na usunięcie 190 sztuk drzew obejmujących gatunki: sosna (160 sztuk) oraz brzoza (30 sztuk) rosnących na działce o nr ewidencyjnym [...] w miejscowości S., gmina S.

Powyższe rozstrzygnięcia wydano w następującym stanie faktycznym.

Wnioskiem z dnia 5 września 2013 r. J. B. zwróciła się do Wójta o wydanie zezwolenia na usuniecie około 200 sztuk drzew sosen, brzóz i krzaków o obwodach od 20 do 60 cm na pasie gruntu o szerokości 6 m z działki [...] położonej w miejscowości S. Jako przyczynę usunięcia drzew wnioskodawczyni wskazała chęć rolnego wykorzystania około 0,5 ha ziemi rolnej IV klasy, do której nie ma dojazdu. Termin usunięcia drzew został określony na jesień 2013 r. - wiosna 2014 r. Do wniosku został dołączony szkic sytuacyjny.

Zawiadomieniem z dnia 10 września 2013 r. Wójt poinformował o wszczęciu na wniosek J. B. postępowania w oraz o wyznaczeniu na dzień 18 września 2013 r. oględzin na działce [...].

W przeprowadzonych w dniu 18 września 2013 r. oględzinach uczestniczyli pracownicy organu pierwszej instancji oraz T. B. (mąż J. B.). Podczas oględzin stwierdzono, że na działce rosną drzewa w ilości 190 sztuk, w tym sosna (160 sztuk) oraz brzoza (30 sztuk). Ustalono także, że obwód drzew na wysokości 130 cm od poziomu terenu wynosi od 25 cm do 60 cm. Drzewa wskazane do usunięcia z działki rosną w miejscu, gdzie zgodnie z klasyfikacją gruntów znajdują się grunty orne. Działka stanowi własność J. B. Drzewa stanowią samosiewy, rosną w dużym zagęszczeniu, są w wieku od kilkunastu do kilkudziesięciu lat, są także w dobrej kondycji zdrowotnej. Stwierdzono także, że działka położona jest na terenie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. T. B. oświadczył, że przyczyną usunięcia drzew przez właścicielkę jest chęć przywrócenia gruntu rolnego do stanu używalności.

Decyzją z dnia [...] września 2013 r., [...] Wójt orzekł o odmowie udzielenia zezwolenia na usunięcie wnioskowanych 190 sztuk drzew. Organ wskazał, że zgodnie § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia nr 39 Wojewody Mazowieckiego z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 105, poz. 2946 ze zm.) na obszarze tym zabrania się "likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie wynikają one z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych"

W odwołaniu J. B. wskazała, że Wójt pominął fakt, iż jej wniosek dotyczył zgody na wycinkę drzew na drodze dojazdowej do gruntu rolnego IV klasy, który to użytek stanowi najlepszą pod względem bonitacji część jej gospodarstwa rolnego. Działkę [...] skarżąca nabyła w drodze zamiany z Wójtem z nadzieją na użytkowanie rolnicze tego gruntu. Przy zamianie nie poinformowano odwołującej, że nie będzie mogła w ten sposób użytkować gruntu. Skarżąca podniosła, iż to że drzewa rosną w dużym zagęszczeniu przemawia za koniecznością wykonania ich "przecinki". Wskazała też, że odmowa wydania zezwolenia kłóci się z treścią art. 31 Konstytucji RP. Ponadto podkreśliła, że przez ostatnie 10 lat zasadziła w swoim gospodarstwie około 2000 drzew i nie występowała z tego tytułu o żadne dotacje.

Decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., [...] Kolegium – powołując się m.in. na art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity tej ustawy opublikowano w Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm. – uw. NSA, dalej "K.p.a.") – utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Wyjaśniło na wstępie, że zgodnie z art. 83 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (według brzmienia na datę wydania zaskarżonej decyzji – tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 627 ze zm.; dalej "u.o.p.") usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości, za zgodą właściciela tej nieruchomości. Wniosek powinien zawierać elementy określone w art. 83 ust. 4 u.o.p.

Organ odwoławczy wyjaśnił dalej, że działka, której dotyczy wniosek znajduje się w całości na terenie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu utworzonego rozporządzeniem nr 39 Wojewody Mazowieckiego z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu (Dz. Urz. Woj. Maz. Nr 105, poz. 2946 ze zm.). Następnie Kolegium przywołało cytowany przez Wójta zakaz wynikający z § 3 ust. 1 pkt 3 tego rozporządzenia.

W skardze J. B. ponownie podniosła, że powodem wnioskowania o wycinkę drzew jest chęć uzyskania dojazdu do gruntu stanowiącego jej własność i jego rolniczego wykorzystania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko.

Wyrokiem z dnia 16 maja 2014 r., IV SA/Wa 386/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. W uzasadnieniu wyjaśnił, że ustawa o ochronie przyrody, na której oparto zaskarżone rozstrzygnięcie, ma celu zapewnienie realizacji celów ochrony przyrody. W art. 4 ust. 1 u.o.p. określono obowiązek dbania o przyrodę, będącą dziedzictwem i bogactwem narodowym wskazując, iż spoczywa on między innymi na organach administracji publicznej. Zezwolenie na usunięcie drzew jest wyjątkiem od reguły ich zachowania jako elementu przyrody podlegającego ochronie prawnej. Sąd dalej przedstawił przesłanki stanowiące podstawę oceny wniosku o usunięcie drzew (art. 83 ust. 4 u.o.p.) i wyjaśnił, że wystąpienie inwestora nie wiąże organu w tym znaczeniu, iż musi on załatwić wniosek pozytywnie. Prawidłowo sporządzony wniosek odpowiadający przepisowi art. 83 ust. 4 u.o.p. otwiera jedynie drogę postępowania administracyjnego. Decyzja w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy.

Sąd podkreślił, że ocena występowania w konkretnej sprawie przesłanek do wydania zezwolenia może być dokonana tylko po wnikliwym rozważeniu całokształtu materiału dowodowego, poprzedzonego dokładnym wyjaśnieniem wszystkich okoliczności faktycznych sprawy.

Wskazując na powyższe Sąd podzielił argumentację organów orzekających w sprawie. Wskazał, że wniosek złożony przez skarżącą dotyczy 190 sztuk drzew w tym gatunku sosna oraz brzoza rosnących na działce [...] położonej w miejscowości S., która to działka znajduje się w całości na terenie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. W granicach tego obszaru, zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego nr 39 z dnia 5 maja 2005 r. zakazuje się likwidowania i niszczenia zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych, jeżeli nie wynikają one z potrzeby ochrony przeciwpowodziowej i zapewnienia bezpieczeństwa ruchu drogowego lub wodnego lub budowy, odbudowy, utrzymania, remontów lub naprawy urządzeń wodnych. Sąd wyjaśnił następnie, że względem działki [...] przepisy wymienionego rozporządzenia mają bezspornie zastosowanie. Z kolei według ustaleń z oględzin dokonanych w obrębie działki nie występują drogi komunikacyjne, szlaki wodne oraz urządzenia wodne.

W konkluzji Sąd stwierdził, że organ wydając rozstrzygnięcie w sprawie był związany obowiązującymi przepisami, jak również ustaleniami poczynionymi w trakcie postępowania, co uniemożliwiało wydanie pozytywnej decyzji.

Skargę kasacyjną od wyroku wniosła J. B. Zaskarżając wyrok w całości zarzuciła naruszenie:

– art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity tej ustawy opublikowano w Dz. U. z 2016 r., poz. 718 – uw. NSA; dalej "P.p.s.a.") w zw. z art. 15 i art. 138 § 2 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie, pomimo że na etapie postępowania administracyjnego większość dowodów w sprawie zgromadził dopiero organ drugiej instancji;

– art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie, pomimo że organy obu instancji nie wskazały faktów, które uznały za udowodnione ani dowodów, na których się oparły;

– art. 145 § 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 83 u.o.p. i § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia nr 39 Wojewody Mazowieckiego z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu "poprzez ich niezastosowanie, pomimo że organy administracji zastosowały art. 83 u.o.p. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Nr 39 Wojewody Mazowieckiego z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu do terenu i roślinności nie będących zadrzewieniem śródpolnym, przydrożnym ani nadwodnym";

– art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, pomimo że organ drugiej instancji dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych polegającego na przyjęciu, iż w obrębie działki nie występują drogi komunikacyjne, szlaki wodne lub urządzenia wodne;

– art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez brak wyjaśnienia, dlaczego zdaniem Sądu pierwszej instancji z akt sprawy bezspornie wynika, że w stosunku do działki nr [...] położonej w miejscowości S. powinny mieć zastosowanie przepisy określone w rozporządzeniu Wojewody Mazowieckiego nr 39, skoro tę właśnie okoliczność skarżąca kwestionuje, a blisko 200 drzew rosnących w dużym zagęszczeniu z definicji nie stanowi zadrzewienia śródpolnego, o którym w tym rozporządzeniu mowa.

Wskazując na powyższe J. B. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wystąpiła nadto o zasądzenie na jej rzecz od organu kosztów postepowania kasacyjnego.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania poprzez nie odniesienie się do istotnych braków w uzasadnieniach rozstrzygnięć organów. Sąd dopuścił się też naruszenia zasady dwuinstancyjności przy jednoczesnej akceptacji niewłaściwego zastosowania przepisów przez organy.

Skarżąca wskazała, że nie wskazano dowodów, na podstawie których ustalono, że działka [...] leży w granicach Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu, gdzie zabronione jest likwidowanie zadrzewień śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych. Skarżąca wskazała, że organ nie wspomina o mapie wpiętej do akt. Podkreśliła, że dowodem nie może być wypis ze zmiany miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy S., ponieważ jest on datowany na późniejszy dzień niż sama decyzja. Naruszeniem zasady dwuinstancyjności było żądanie organu odwoławczego skierowane do organu pierwszej instancji o przesłanie wypisu z rejestru gruntów dotyczącego działki [...] i wydanie orzeczenia merytorycznego zamiast orzeczenia na podstawie art. 138 § 2 K.p.a. Sąd pierwszej instancji nie skorygował błędu polegającego na tym, że większość dowodów zgromadzono na etapie postępowania przed organem drugiej instancji.

Skarżąca zarzuciła również zaakceptowanie przez Sąd formy uzasadnień decyzji obu instancji (organy nie sprecyzowały faktów istotnych dla rozstrzygnięcia). Organy nie wyjaśniły dlaczego do roślinności, którą pokryta jest działka skarżącej zastosowano przepisy o zadrzewieniach śródpolnych, przydrożnych i nadwodnych. Jest to niejasne, gdyż organ pierwszej instancji stwierdził, że w obrębie działki [...] nie występują drogi komunikacyjne, szlaki wodne oraz urządzenia wodne. Wójt nie wskazał, żeby wokół działki [...] znajdowały się pola, drogi czy cieki wodne.

Skarżąca wskazała też na orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2009 r., IV SA/Wa 287/09 i zaznaczyła, że zadrzewienie śródpolne, to zadrzewienie znajdujące się wśród pól. Podkreśliła również, że Sąd pierwszej instancji nie uzasadnił swojego orzeczenia w sposób przekonujący. Nie wskazał dlaczego drzewa z działki skarżącej są uważane za śródpolne, przydrożne czy nadwodne. Nie ustalono bowiem, czy rosną wśród pól, dróg tudzież wód. Powtórzył jedynie argumentację organów. Sąd nie wyjaśnił również dlaczego do sprawy bezspornie ma zastosowanie rozporządzenie Wojewody Mazowieckiego nr 39.

Skarżąca wskazała wreszcie, że wyrok Sądu pierwszej instancji jest zbyt lakoniczny, nie wyjaśnia dokładnie sprawy, co ma istotny wpływ na wynik postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.

Rozpoznanie przedstawionych przez skarżącą zarzutów należy rozpocząć od oceny zarzutu procesowego – dotyczącego naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia, dlaczego zdaniem Sądu pierwszej instancji z akt sprawy bezspornie wynika, że w stosunku do działki [...] położonej w miejscowości S. powinny mieć zastosowanie przepisy rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego nr 39.

Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 (ONSAiWSA z 2010 r., nr 3, poz. 39) "art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 tej ustawy), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia". Motywując tą uchwałę zwrócono między innym uwagę, że naruszenie art. 141 § 4 P.p.s.a. polegać może w szczególności na przyjęciu przez wojewódzki sąd administracyjny stanu faktycznego, który organ administracji ustalił bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i bez jego właściwej oceny. W uchwale II FPS 8/09 podkreślono też, że obowiązkiem sądu administracyjnego jest weryfikacja przyjętego stanu faktycznego i jego rozpatrzenie w kontekście całego materiału dowodowego. Brak któregokolwiek z tych elementów skutkuje naruszeniem przez sąd art. 141 § 4 P.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem pozbawia sąd administracyjny możliwości subsumcji stanu faktycznego z wzorcem ustawowym.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekającego w obecnym składzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a. w sposób, który pozwala na uwzględnienie tego zarzutu stosownie do uchwały II FPS 8/09.

J. B. ma rację, iż Sąd nie wskazał na podstawie jakich konkretnie dowodów wywiódł, że działka [...] należąca do skarżącej znajduje się w obszarze Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu objętego rozporządzeniem Wojewody Mazowieckiego z dnia 5 maja 2005 r., nr 39. Stwierdzenie dotyczące objęcia działki granicami wymienionego Obszaru Chronionego Krajobrazu pojawia się w sprawie jedynie w protokole oględzin z dnia 18 września 2013 r. oraz w dołączonym do akt sprawy wypisie ze zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy S. z dnia [...] października 2013 r., [...]. Są to zatem informacje pochodzące od organu pierwszej instancji, które nie zostały poparte ani odniesione do żadnego graficznego dowodu obrazującego położenie działki [...] względem granic Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Również na załączonym do akt sprawy wyrysie ze zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy S. uchwalonego uchwałą nr [...] nie znalazła się żadna legenda pozwalająca poczynić w powyższym zakresie niezbędne ustalenia.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazując na powyższe nie zmierza oczywiście do zakwestionowania faktu, że działka [...] należąca do J. B. znajduje się w granicach Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu. Podkreśla jednak, iż fakt ten nie został należycie udokumentowany przez organy, a na etapie postępowania sądowoadministracyjnego – wyczerpująco zweryfikowany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. W wyroku ograniczono się jedynie do stwierdzenia, że "w toku postępowania ustalono że działka, której dotyczy wniosek znajduje się w całości na terenie Mińskiego Obszaru Chronionego", jednakże nie wskazano na podstawie jakich materiałów Sąd oparł swój wniosek. Z tego powodu zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. zasługuje na uwzględnienie.

Kolejny zarzut, który przedstawiła J. B. dotyczy naruszenia art. 145 § 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 83 u.o.p. i § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego nr 39. Zarzut ten został sformułowany w sposób dość niefortunny i niezrozumiały. Skarżąca kasacyjnie wskazała bowiem, że wymienione przepisy naruszono "poprzez ich niezastosowanie, pomimo że organy administracji zastosowały art. 83 u.o.p. w zw. z § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Nr 39 Wojewody Mazowieckiego z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie Mińskiego Obszaru Chronionego Krajobrazu do terenu i roślinności nie będących zadrzewieniem śródpolnym, przydrożnym ani nadwodnym".

Biorąc pod uwagę treść całej skargi kasacyjnej można jednak wywnioskować, iż intencją J. B. było wykazanie, że decyzje obu instancji Sąd powinien uchylić na podstawie art. 145 § 1 lit. c, art. 135 P.p.s.a. z uwagi na naruszenie przez organy art. 83 u.o.p. i § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia nr 39 Wojewody Mazowieckiego (którego to naruszenia nie stwierdził). W ten sposób – innymi słowy – Sąd dopuścić się miał "naruszenia przez niezastosowanie" wskazanych przez skarżącą przepisów.

Pomijając fakt oczywiście nieprawidłowego, najpewniej omyłkowego, zestawienia przepisu art. 145 § 1 lit. c P.p.s.a. z przepisami materialnoprawnymi (przepis ten dotyczy kompetencji sądu administracyjnego w przypadku stwierdzenia naruszeń przepisów postępowania, których dopuściły się organy), Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się ze skarżącą, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zbyt pochopnie zaakceptował – jako prawidłowe – rozstrzygnięcia organów oparte o przepisy prawne zawarte w ustawie o ochronie przyrody i w rozporządzeniu Wojewody Mazowieckiego nr 39.

Ani w zaskarżonym wyroku ani wcześniej też na żadnym etapie sprawy nie wyjaśniono z jakimi rodzajami zadrzewień mamy do czynienia, dlaczego wymagają one ochrony i wreszcie – czy podpadają pod § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego nr 39 (zakładając, że ma ono zastosowanie – zob. wcześniejsze uwagi). Tymczasem zarówno organy jak i Sąd odwołując się do wskazanego rozporządzenia milcząco przyjęły, że mamy do czynienia z zadrzewieniami śródpolnymi, przydrożnymi lub nadwodnymi. To nie zostało jednak wykazane.

Powyższa kwestia ma istotne znaczenie dla sprawy. Zakaz zawarty w § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego nr 39 stanowi jeden z zakazów, które zgodnie z ustawą mogą być wprowadzone w parkach krajobrazowych (art. 17 ust. 1 pkt 3 u.o.p.). Zakaz ten dotyczy – co uwypuklono w skardze kasacyjnej – jedynie określonych tylko rodzajów zadrzewień (śródpolnych, przydrożnych lub nadwodnych). Jeżeli zatem organy zdecydowały się powołać na § 3 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego nr 39, to należało w sposób nie budzący wątpliwości wykazać, że zadrzewienie rosnące na działce J. B. jest istotnie zadrzewieniem śródpolnym, a nie jakimkolwiek zadrzewieniem.

Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje w tym miejscu uzupełniająco, że na problematykę związaną z rozumieniem pojęcia "zadrzewień śródpolnych" zwrócono uwagę w literaturze prawniczej. Wskazuje się, że odnosi się ono do zadrzewień w rozumieniu art. 5 pkt 27 u.o.p. (drzewa i krzewy w granicach pasa drogowego, pojedyncze drzewa lub krzewy albo ich skupiska niebędące lasem w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach, wraz z terenem, na którym występują, i pozostałymi składnikami szaty roślinnej tego terenu, spełniające cele ochronne, produkcyjne lub społeczno-kulturowe), z tym, że chodzi jedynie o zadrzewienie "znajdujące się wśród pól" (tak: W. Radecki, Zadrzewienia śródpolne, "Aura" 2004 r., nr 11 (4), s. 36).

Na konieczność odróżnienia zadrzewień śródpolnych od innych zadrzewień zwracają także niekiedy uwagę sądy administracyjne (zob. np. powoływany w skardze kasacyjnej wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2011 r., IV SA/Wa 212/11 oraz inne orzeczenia tegoż Sądu: choćby wyrok z dnia 16 marca 2013 r., IV SA/Wa 181/13 oraz wyrok z dnia 20 kwietnia 2016 r., IV SA/Wa 3842/15, orzeczenia.nsa.gov.pl).

W tym miejscu trzeba dodać, że ustalenie jakiego rodzaju zadrzewienia dotyczy wniosek J. B. rzutuje na to, czy organy mogły się powołać na zakaz wynikający wprost z rozporządzenia Wojewody Mazowieckiego nr 39, czy powinny ocenić wniosek w oparciu i w granicach uznania administracyjnego w oparciu o ogólną regulacje wynikającą z art. 83 u.o.p.

Brak wyczerpujących ustaleń organów administracji orzekających w sprawie skłania także do uznania zasadności podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 P.p.s.a. w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. Można bowiem zgodzić się ze J. B., że objęte skargą decyzje zostały zbyt lakonicznie i niewyczerpująco uzasadnione, co powinno być podstawą ich uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Badanie zarzutu skargi kasacyjnej dotyczącego art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy w zw. z art. 15 i art. 138 § 2 K.p.a. jawi się natomiast jako zbędne. Nie ma bowiem znaczenia, kiedy organy przystąpiły do uzupełniania materiału dowodowego, skoro i tak dowody te nie zostały wyczerpująco przeanalizowane, a postępowanie administracyjne musi być w całości powtórzone.

Mając na uwadze przedstawione wywody zasadne jest uchylenie zaskarżonego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny jednocześnie – uznając, że naruszenia organów w zakresie wyjaśnienia sprawy i zastosowania przepisów materialnoprawnych jawią się jako jednoznaczne oraz nie budzące wątpliwości –postanowił rozpoznać skargę w oparciu o art. 188 P.p.s.a. i uchylić decyzje obu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 P.p.s.a.

O kosztach postępowania – co do postępowania kasacyjnego – orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a.