Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt IV SA/Gl 351/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-12-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 17
journal: Dz.U. 2006 nr 139 poz 992
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędzia WSA Andrzej Matan Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi M F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] roku nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. na rzecz skarżącej kwotę 36,60 zł (słownie: trzydzieści sześć złotych 60/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 17, art. 24, art. 25 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 992 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił M. F. przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad R. H. W uzasadnieniu decyzji organ ten przywołał wpierw treść art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a następnie podał, że świadczenie to przysługuje osobie rezygnującej z zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad osobą wobec której ciąży na niej obowiązek alimentacyjny. Podkreślono, że R. H. zaliczony został do znacznego stopnia niepełnosprawności podobnie jak jego żona. W dalszej części uzasadnienia organ ten przedstawił sytuację faktyczną osoby wymagającej opieki, zakres sprawowanej opieki, jak również podkreślono, że strona jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotna bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W dalszej części uzasadnienia wskazano, że w następstwie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego zakres wsparcia udzielanego R. H. nie daje podstaw do przyznania przedmiotowego świadczenia. Nadto podkreślono, że rezygnacja z zatrudnienia nie była spowodowana koniecznością sprawowania opieki nad wyżej wymienioną osobą.

Odwołanie od tej decyzji wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. M. F., która wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. W motywach odwołania przedstawiła stan zdrowia rodziców, jak również podkreśliła, że opiekę sprawuje wobec obojga. Podniosła, że ojciec jej choruje na Alzhaimera oraz na inne choroby utrudniające mu sprawne funkcjonowanie. Świadczenia pielęgnacyjnego nie traktuje jako wynagrodzenia za sprawowanie opieki nad rodzicami, a jako jedyny dochód w sytuacji, gdy nie ma innych możliwości zarobkowania. W końcowej części odwołania strona przybliżyła sytuację dotyczącą zachowań mamy i podniosła, że pomimo licznych chorób podejmuje działania opiekuńcze względem męża w sytuacji, gdy lekarze takiej formy aktywności nie zalecają.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W motywach rozstrzygnięcia przybliżono wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołano przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych normujące kwestie przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego, jak również stan faktyczny występujący w sprawie. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy stwierdził, że w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie występują niejasności, które wymagają wyjaśnienia. Dotyczy to w szczególności możliwości sprawowania opieki nad R. H. przez jego żonę, która również legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności i sama wymaga wsparcia ze strony innej osoby. Wskazany organ w ramach ponownie prowadzonego postępowania nakazał wyjaśnienie wszystkich sygnalizowanych rozbieżności w zakresie sprawowania opieki i szczegółowe ich omówienie w uzasadnieniu podejmowanego rozstrzygnięcia.

Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 17, art. 27, art. 25 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. nr 139, poz. 992 ze zm.) i art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił M. F. przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku opieką nad R. H. W uzasadnieniu decyzji organ ten przywołał wpierw treść art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a następnie kolejne ustępy tego przepisu celem przedstawienia wszystkich wymogów jakie musi spełnić osoba ubiegająca się o wskazane świadczenie. W dalszej części uzasadnienia organ ten przedstawił sytuację faktyczną osoby wymagającej opieki, zakres sprawowanej opieki, jak również podkreślił, że strona jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako bezrobotna bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Zaakcentowano, że R. H. zaliczony został do znacznego stopnia niepełnosprawności podobnie jak jego żona. W dalszej części uzasadnienia wskazano, że w następstwie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego zakres wsparcia udzielanego R. H. nie daje podstaw dla przyznania przedmiotowego świadczenia. Zwrócono uwagę na fakt, iż I. H. (żona R. H.) w znacznym stopniu wykonuje opiekę względem męża, natomiast córka jedynie sprząta i przygotowuje obiady. Zdaniem organu pierwszej instancji zakres świadczeń udzielanych przez stronę rodzicom nie wykracza poza obowiązki alimentacyjne wynikające z postanowień Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Nadto podkreślono, że rezygnacja z zatrudnienia nie była spowodowana koniecznością sprawowania opieki nad wyżej wymienioną osobą.

Odwołanie od tej decyzji wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. M. F., która wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia. W motywach odwołania przedstawiła stan zdrowia rodziców, jak również podkreśliła, że opiekę sprawuje wobec obojga. Podniosła, że rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z tego powodu, iż z uwagi na sprawowaną opiekę nie była w stanie wywiązywać się z przydzielonych jej dyżurów. Zwróciła uwagę, że w okresie kiedy pracowała jej mama mogła sprawować opiekę nad ojcem, jednakże obecnie z uwagi na pogorszenie stanu zdrowia nie jest w stanie tego czynić. Podkreśliła, że ojciec jej choruje na Alzhaimera oraz na inne choroby utrudniające mu sprawne funkcjonowanie, jak również rodzice są w takim stanie, że nie muszą leżeć, jednakże poruszają się jedynie w obrębie mieszkania. Świadczenia pielęgnacyjnego nie traktuje jako wynagrodzenia za sprawowanie opieki nad rodzicami, a jako jedyny dochód w sytuacji, gdy nie ma innych możliwości zarobkowania. W końcowej części odwołania strona przybliżyła sytuację dotyczącą zachowań mamy i podniosła, że pomimo licznych chorób podejmuje działania opiekuńcze względem męża w sytuacji, gdy lekarze takiej formy aktywności nie zalecają.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium przedstawiło wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołało stan prawny w sprawie poprzez przytoczenie art. 17 ust. 1 oraz art. 17 ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy odniósł się do ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji, co do sytuacji osobistej i zdrowotnej R. H. oraz zakresu opieki sprawowanej przez stronę postępowania. Wskazany organ podzielił stanowisko organu pierwszej instancji i wskazał, że czynności podejmowane przez córkę względem rodziców posiadają charakter dorywczy i nie wymagają rezygnacji z zatrudnienia, jak również nie stanowią przeszkody w znalezieniu zatrudnienia. Organ odwoławczy podniósł, że choroba R. H. trwa już od 2008 r., a strona dopiero teraz ubiega się o świadczenie, a rozwiązanie umowy o pracę ze stroną miało miejsce [...] 2012 r. i nie miało związku z chorobą i stanem zdrowia rodziców.

Z rozstrzygnięciem powyższym nie zgodziła się M. F., która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wskazała, że stan zdrowia jej ojca jest zły i z tego powodu wymaga on wsparcie ze strony drugiej osoby. Podkreśliła, że w styczniu 2013 r. dostarczyła do organu pierwszej instancji dokument potwierdzający chorobę ojca, jak również zaznaczyła, iż mama jej w ubiegłym roku rozchorowała się na chorobę nowotworową. W skardze tej strona odniosła się do zarzutu organu odwoławczego, że z pracy nie zrezygnowała w 2008 r., gdy jej ojciec rozchorował się, otóż zdaniem skarżącej ówczesny stan zdrowia ojca, jak również jej mamy pozwalał na zaspokajanie przez nich swoich potrzeb, dopiero pogłębienie się chorób obojga rodziców wymusił na niej rezygnację z ubiegania się o podjęcie zatrudnienia. Według skarżącej organ pierwszej instancji jest w posiadaniu dokumentacji zdrowotnej potwierdzającej to, że mama jej nie jest w stanie zajmować się ojcem. Z uwagi na warunki mieszkaniowe nie jest w stanie zamieszkiwać wspólnie z rodzicami, jak również oni nie mogą zamieszkiwać w jej mieszkaniu. W końcowej części skargi M. F. odniosła się do swoich wcześniejszych pism procesowych, w których przedstawiła w sposób rozbudowany sytuację zdrowotną rodziców.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) wykazała, że zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom prawa. Stosownie do postanowień art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 wyżej wymienionej ustawy sąd administracyjny uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości lub w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, względnie wystąpiła przesłanka uzasadniająca wznowienie postępowania.

W pierwszej kolejności przyjdzie zauważyć, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednakże nie tylko z tych powodów, które podała skarżąca w swojej skardze.

Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie zauważyć, że z w przedmiotowej sprawie stan faktyczny jak również prawny wzbudza istotne wątpliwości. Z tego też powodu niezbędnym jest w pierwszej kolejności przywołać przepisy mające zastosowanie w sprawie, ponieważ dopiero pełna analiza tego stanu pozwoli na właściwą ocenę występującego w sprawie stanu faktycznego. Rozważania w tej części uzasadnienia rozpocząć należy od przypomnienia kluczowego w sprawie faktu, a sprowadzającego się do tego, że postępowanie w sprawie uruchomione zostało wnioskiem skarżącej z dnia 2 października 2012 r. Okoliczność ta posiada w sprawie istotne znaczenie, ponieważ w dniu wszczęcia postępowania obowiązywał stan prawny w wersji ustalonej nowelizacją ustawy o świadczeniach rodzinnych obowiązującej od 14 października 2011 r., co wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. nr 205, poz. 1212). Stosownie do postanowień art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w wersji obowiązującej w dniu złożenia wniosku, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: matce albo ojcu, innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 z późn. zm.) ciąży obowiązek alimentacyjny, opiekunowi faktycznemu dziecka – jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, albo osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Po myśli art. 17 ust. 1a tej ustawy osobie innej niż spokrewniona w pierwszym stopniu, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy nie ma osoby spokrewnionej w pierwszym stopniu albo gdy osoba ta nie jest w stanie sprawować opieki, o której mowa w ust. 1. Jednocześnie w ustawie tej zamieszczono przesłanki negatywne, uniemożliwiające skuteczne ubieganie się o przyznanie tego świadczenia. Według art. 17 ust. 5 cytowanej ustawy świadczenia pielęgnacyjne nie przysługują, jeżeli: osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na inną osobę w rodzinie lub poza rodziną, osoba wymagająca opieki: pozostaje w związku małżeńskim chyba że współmałżonek legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej z dzieckiem, na której ciąży obowiązek alimentacyjny, albo w związku z konieczności kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu, z wyjątkiem zakładów opieki zdrowotnej, osoba w rodzinie ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury na to dziecko, osoba w rodzinie ma ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, albo do świadczenia pielęgnacyjnego na tę lub inną osobę w rodzinie lub poza rodziną, na osobę wymagającą opieki członek rodziny jest uprawniony za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznej lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej. Nadto po myśli art. 24 ust. 2 wyżej wymienionej ustawy prawo do świadczeń rodzinnych przysługuje począwszy od miesiąca złożenia prawidłowego wniosku.

Równocześnie w polu widzenia należy mieć fakt, że w trakcie prowadzonego postępowania przez organy administracji przywołany powyżej stan prawny uległ zmianie, ponieważ mocą ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie zmiany ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r. poz. 1548) zmieniono treść art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych jak również wprowadzono do ustawy nowe świadczenie, a mianowicie specjalny zasiłek opiekuńczy, który przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2012 r. poz. 788 i 1529) ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Równocześnie po myśli art. 11 ust. 1 wskazanej powyżej ustawy osoby uprawnione do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują prawo do tego świadczenia w dotychczasowej wysokości do dnia 30 czerwca 2013 r., jeżeli spełniają warunki określone w przepisach dotychczasowych. Nadto w przypadku ustalania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego zgodnie z art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu nadanym tą ustawą, przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio. Z kolei wydane na podstawie przepisów dotychczasowych decyzje o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wygasają z mocy prawa po upływie 30 czerwca 2013 r.

Przywołanie powyższych przepisów jest niezbędne, ponieważ jak wynika to z akt administracyjnych pierwsza decyzja w sprawie zapadła w okresie obowiązywania unormowań przyjętych w 2011 r., analogicznie sytuacja przedstawiała się wówczas, gdy organ wyższego stopnia decyzją z dnia [...] r. uwzględniał wniesione odwołanie i przekazywał sprawę do ponownego rozpatrzenia, dopiero w okresie ponownie prowadzonego postępowania przed organem pierwszej instancji zmianie uległ stan prawny, a mianowicie weszła w życie przywoływana powyżej ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw. Wejście w życie tej ustawy w kontekście rozpatrywanej sprawy było o tyle istotne, że jej mocą wprowadzono do obrotu prawnego nowe świadczenie, a mianowicie specjalny zasiłek opiekuńczy, który jest przewidziany dla takiej kategorii osób, które rezygnują z zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad osobami, względem których ciąży na nim obowiązek sprawować taką opiekę nad rodzicami. Przeprowadzona analiza akt administracyjnych skłania do postawienia tezy, że wejście w życie przywołanej ustawy nie spowodowało w działaniu organów zmiany przedmiotu postępowania, ponieważ organy te w dalszym ciągu rozpatrywały żądanie skarżącej sformułowane we wniosku z dnia 2 października 2012 r. Przywołane postępowanie organów administracji obu instancji nie było prawidłowe, ponieważ skoro postępowanie administracyjne uruchomione tymże wnioskiem do 31 grudnia 2012 r. nie zostało zakończone ostateczną decyzją, to tym samym z dniem 1 stycznia 2013 r. zmianie uległ stan normatywny. Prawidłowo działający organ w następstwie zmiany stanu normatywnego winien umorzyć prowadzone postępowanie, ponieważ z dniem wejścia w życie przywoływanej ustawy wprowadzono nowe świadczenie, którego w dniu złożenia wniosku przez skarżącą nie było w porządku prawnym. Jednakże jak zostało to zaznaczone organy administracji nie umorzyły prowadzonego postępowania, lecz ponownie odmówiły skarżącej przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Takie postępowanie organów już stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które wyczerpuje znamiona uwzględnienia wniesionej skargi przewidziane treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Obok powyższego naruszenia rozważyć należy, czy organy administracji obu instancji w sposób prawidłowy przeprowadziły wykładnię przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Jak wynika to z uzasadnienia obu decyzji powodem odmowy przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego było to, że jej ojciec nie wymaga sprawowania opieki ze strony innej osoby, a zakres opieki świadczonej przez skarżącą nie przekracza ram zwykłych świadczeń alimentacyjnych. Organy administracji zwróciły również uwagę na fakt, iż niepełnosprawność R. H. datuje się od 2008 r., natomiast skarżąca dopiero w 2012 r. wystąpiła o przedmiotowe świadczenie. Tym samym organy uznały, że nie ma związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z zatrudnienia a ubieganiem się o świadczenie pielęgnacyjne.

W świetle tak skonstruowanego uzasadnienia obu rozstrzygnięć odmownych przyjdzie odwołać się do treści art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w wersji obowiązującej w dniu złożenia wniosku. Z przepisu tego wynika, że w przypadku osób legitymujących się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wymagana jest jedynie rezygnacja z zatrudnienia lub jego nie podejmowanie. Jak wynika z akt administracyjnych w dniu 10 września 2012 r. rozwiązana została ze skarżącą umowa zlecenia, a następnie skarżąca zarejestrowała się w powiatowym urzędzie pracy jako osoba bezrobotna, zatem można uznać, że w tym okresie skarżąca zamierzała aktywnie poszukiwać zatrudnienia, równocześnie w dniu 2 października 2012 r. złożyła w siedzibie organu pierwszej instancji wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad ojcem, który legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Podkreślić należy, że żona R. H. również legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności i okoliczność ta otworzyła możliwość ubiegania się przez skarżącą o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego. W tym miejscu przyjdzie zauważyć, że art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w takim przypadku, w jakim znajduje się skarżąca wymaga, aby rodzic bądź oboje rodziców legitymowali się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, a osoba chcąca sprawować opiekę nie podejmowała lub rezygnowała z zatrudnienia. Z treści przywołanego przepisu nie wynika natomiast, aby organ administracji publicznej podejmujący decyzję w tym zakresie uprawniony był do badania, czy dana osoba taką opiekę faktycznie sprawuje, a osoba wymagająca opieki, rzeczywiście takiej opieki wymaga. Z przywołanego przepisu wynika, iż po stronie osoby wymagającej opieki ze strony innej osoby wymagane jest legitymowanie się określonym dokumentem potwierdzającym ten fakt, a w przypadku osoby sprawującej tę opiekę wykazać należy związek przyczynowy między niepodejmowaniem zatrudnienia lub rezygnacją z pracy, a koniecznością sprawowania opieki. Podkreślić trzeba, że w rozpatrywanej sprawie organy administracji skupiły swoją uwagę na zasadności przyznawania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego oraz na tym, czy R. H. wymaga opieki ze strony drugiej osoby czy też takiej opieki nie wymaga. Podkreślić trzeba, że zdaniem składu orzekającego rozważania organu wyszły poza granice wynikające z przywołanego przepisu prawa. W konsekwencji przyjąć należy, że organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych), a tym samym wyczerpana została przesłanka uwzględnienia skargi przewidziana treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Konsekwencją niniejszego wyroku jest powrót sprawy do organu pierwszej instancji, który mając w polu widzenia przeprowadzoną wykładnię postanowień art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych w wersji obowiązującej w dniu złożenia przez skarżącą wniosku o przyznanie przedmiotowego świadczenia podejmie stosowne czynności zmierzające do wydania prawem przewidzianej decyzji. Równocześnie wskazany organ winien mieć w polu widzenia orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z dnia grudnia 2013 r., w którym to Trybunał ten stwierdził niezgodność z Konstytucją art. 11 przywoływanej powyżej ustawy z dnia 7 grudnia 2012 r. Orzeczenie to posiada istotne znaczenie dla podejmowania działań w ramach niniejszego postępowania. Równocześnie skład orzekający w niniejszej sprawie dostrzega, iż przepisy przejściowe przywołanej powyżej ustawy z 7 grudnia 2012 r. nie normują takiej sytuacji, w jakiej znajduje się skarżąca, co oznaczałoby, że kierując się klasycznymi regułami dotyczącymi stosowania przepisów temporalnych, że postępowanie uruchomione z wniosku skarżącej należałoby umorzyć, z uwagi na zmianę przepisów prawa i wprowadzenie dla skarżącej nowego świadczenia – specjalnego zasiłku pielęgnacyjnego. Przyjęcie takiego rozwiązania występującej luki prawnej nie daje się pogodzić z zasadą demokratycznego państwa prawa wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP. Zatem mając na uwadze przywołaną zasadę organ pierwszej instancji winien w stosunku do skarżącej stosować przepisy obowiązujące w dniu złożenia przez nią wniosku, ponieważ w przypadku prawidłowej ich wykładni, zakończyłby postępowanie przed zmianą stanu normatywnego, a skarżąca nie może ponieść szkody z tego powodu, że organy administracji prowadziły postępowanie w sposób naruszający przepisy prawa.

Sąd nie orzekał o wykonalności zaskarżonej decyzji po myśli art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ mocą zaskarżonej decyzji odmówiono skarżącej przyznania świadczenia.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do przedłożonych przez skarżącą dokumentów potwierdzających wysokość poniesionych wydatków i mając na uwadze treść art. 210 w związku z art. 205 § 1 wyżej wymienionej ustawy.

Wobec powyższego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.

sw