Wyrok WSA w Poznaniu, sygn. akt II SA/Po 828/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Data orzeczenia: 2015-11-27 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 17 ust. 1 lit. b
journal: Dz.U. 2015 poz 114
law: Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Izabela Paluszyńska (spr.) Protokolant: ref. stażysta Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2015 r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2015r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Wójta [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. Nr [...]


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2015r znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r., poz. 267) utrzymało w mocy decyzję Wójta [...] z [...] czerwca 2015 nr [...] nie przyznającą B. J. (dalej zwana: Skarżącą) prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad mężem E. J. ur. [...].

Decyzja została wydana w niżej podanym stanie faktycznym.

Dnia [...] czerwca 2015r. B. J. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad niepełnosprawnym mężem. Zgodnie z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności [...] E. J. legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności w stopniu znacznym a niepełnosprawność powstała w 1998r., czyli w 31 roku życia. Z oświadczenia strony, a także wywiadu środowiskowego wynika, że Skarżąca zamieszkuje wraz z mężem i synem [...] (syn uczy się) we wspólnym gospodarstwie domowym. Mąż od wielu lat choruje i Skarżąca sprawuje nad nim stałą i długotrwałą opiekę, wobec czego nie mogła podjąć zatrudnienia ani innej pracy zarobkowej.

Organ I instancji uznał, że pomimo tego, że Skarżąca faktycznie sprawuje nad mężem opiekę, bez której nie mógłby właściwie funkcjonować nie może ona być osobą uprawnioną do świadczenia pielęgnacyjnego ponieważ nie są spełnione przesłanki ustawy, tj. art. 17 ust. 1 b ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2015, poz. 114) a mianowicie niepełnosprawność męża Skarżącej powstała w dorosłości, a nie jak wymaga ustawa przed 18 rokiem życia. Z tych względów organ I instancji decyzją z dnia 11 czerwca 2015r. nie przyznał Skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z powodu nie spełnionych warunków ustawy.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji Skarżąca zakwestionowała decyzję odmowną. W jej ocenie powinna mieć przyznane świadczenie pielęgnacyjne, gdyż spełnia wszystkie warunki, opiekuje się mężem wymagającym stałej i długotrwałej opieki. W odwołaniu powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21.10.2014r., syg, K 38/13.

Organ II instancji rozpatrując odwołanie Skarżącej nie znalazł podstaw do zmiany decyzji organu I instancji. Podał, że art. 17 ust. 1 lib b ustawy o świadczeniach rodzinnych uzależnił przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego od daty powstania niepełnosprawności, tj. nie później niż do ukończenia 18 roku życia lub w trakcie nauki w szkole wyższej jednak nie później niż do ukończenia 25 roku życia. Niepełnosprawność męża Skarżącej powstała w 31 roku jego życia, czyli później niż w wieku ustalonym w art. 17 ust. 1 lit b ustawy o świadczeniach rodzinnych i dlatego w niniejszym przypadku świadczenie nie może być przyznane. Organ II instancji powołując uzasadnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21.10.2014r., K 38/13 podał, że o świadczenie pielęgnacyjne można ubiegać się również w odniesieniu do niepełnosprawnej osoby dorosłej, niezależnie od jej wieku, jedynie pod warunkiem, że niepełnosprawność tej osoby powstała w okresach wskazanych w art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. W przypadku powstania niepełnosprawności później osoby sprawujące opiekę mogą ubiegać się o specjalny zasiłek opiekuńczy. Skutkiem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie jest ani uchylenie art. 17 ust. 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych, ani uchylenie decyzji przyznających świadczenia, ani wykreowanie "prawa" do żądania świadczenia dla opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, jeżeli niepełnosprawność podopiecznych nie powstała w okresie dzieciństwa. W związku z tym organ II instancji uznał, że Skarżąca nie spełnia przesłanki w świetle literalnej treści obowiązującego art. 17 ust. 1b ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ podał, że świadczenie pielęgnacyjne wynosi 1200 zł a specjalny zasiłek opiekuńczy w kwocie 520 zł przy spełnieniu ustawowego kryterium dochodowego.

W terminie i formie prawem przewidzianej Skarżąca wniosła skargę na w/w decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], podnosząc te same argumenty co w odwołaniu i powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21.10.2014r., K 38/13.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Podał, że przepisy art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych mają charakter norm prawnych bezwzględnie obowiązujących, a to znaczy, że aby móc otrzymać świadczenie pielęgnacyjne trzeba spełnić wszystkie zawarte w tym przepisie przesłanki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte jest wadą nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Sąd zwraca również uwagę na treść art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, iż sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Istotnym dla rozpoznania niniejszej sprawy jest rozważenie, czy spełnione zostały ustawowe przesłanki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

W przedmiotowej sprawie materialnoprawną podstawę wydanej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. 2015.114, zwanej dalej u.ś.r.) , a w szczególności art. 17 tej ustawy. Zgodnie z art. 17 ust. 1 . Świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje:

1) matce albo ojcu,

2) opiekunowi faktycznemu dziecka,

3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej,

4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności

- jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 listopada 2014r. (I OSK 251/14), którego stanowisko Sąd rozpoznający w niniejszej sprawie podziela: norma zawarta w art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r dotyczy innych osób niż wymienione w pkt 1 – 3 art. 17 ust. 1 u.ś.r, a więc innych niż matka i ojciec, opiekun faktyczny i osoba będąca rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z 2011r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Tak więc przepis ten może dotyczyć zarówno małżonka jak i innych krewnych, na których zgodnie z k.r.i o. ciąży obowiązek alimentacyjny. Pozbawianie małżonka realnej możliwości sprawowania opieki nad niepełnosprawnym współmałżonkiem, przez interpretację norm prawnych dopuszczającą wykluczenia go z grona osób uprawnionych do pobierania świadczenia pielęgnacyjnego, w sytuacji gdy żyją bliscy krewni niepełnosprawnego współmałżonka, byłoby działaniem na szkodę rodziny jaką tworzą małżonkowie, nie da się zaakceptować w świetle norm konstytucyjnych. W wyroku tym jednocześnie NSA wskazał, że analiza art. 17 ust. 1 a u.ś.r prowadzi do wniosku, że przepis ten dotyczy tylko innych osób, na których zgodnie z przepisami k.r.i o. w stosunku do osoby niepełnosprawnej ciąży obowiązek alimentacyjny wynikający z pokrewieństwa, a nie małżonka ubiegającego się o świadczenie pielęgnacyjne na współmałżonka będącego osobą niepełnosprawną.

Zgodnie z art. 17 ust. 1a, który nie dotyczy małżonków: osobom, o których mowa w ust. 1 pkt 4, innym niż spokrewnione w pierwszym stopniu z osobą wymagającą opieki, przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, w przypadku gdy spełnione są łącznie następujące warunki:

1) rodzice osoby wymagającej opieki nie żyją, zostali pozbawieni praw rodzicielskich, są małoletni lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

2) nie ma innych osób spokrewnionych w pierwszym stopniu, są małoletnie lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;

3) nie ma osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, lub legitymują się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.

Z chwilą zawarcia związku małżeńskiego w pierwszej kolejności na małżonkach (a nie na rodzicach czy rodzeństwie) spoczywa obowiązek wzajemnej pieczy, wsparcia. To małżonek w pierwszej kolejności – a nie krewni- zobowiązany jest do świadczenia pomocy i do opieki nad współmałżonkiem. To z kolei oznacza, że jeżeli małżonek osoby niepełnosprawnej dla właściwego sprawowania pieczy musi zrezygnować z kontynuowania czy podjęcia pracy zarobkowej, to on w pierwszej kolejności uprawniony jest do skorzystania ze wsparcia, jeżeli Państwo przewiduje jakąkolwiek jego formę osobom sprawującym pieczę nad niepełnosprawnymi członkami rodziny.

Zgodnie z art. 17 ust. 1b u.ś.r Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała:

1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub

2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia.

Przepis ten stanowił podstawę odmowy przyznania Skarżącej wnioskowanego świadczenia. Niepełnosprawność jej męża powstała bowiem po upływie wskazanego w tym przepisie wieku.

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21.10.2014, sygn. K 38/13 w pkt 2 orzekł: Art. 17 ust. 1b ustawy powołanej w punkcie 1 w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności, jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji. W końcowej części uzasadnienia wyroku, w punkcie 8, odnosząc się do skutków tego wyroku, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że skutkiem wejścia w życie niniejszego wyroku nie jest ani uchylenie art. 17 ust. 1b u.ś.r., ani uchylenie decyzji przyznających świadczenia, ani wykreowanie prawa do żądania świadczenia dla opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych, jeżeli niepełnosprawność podopiecznych nie powstała w okresie dzieciństwa. Trybunał Konstytucyjny orzekł ostatecznie o niekonstytucyjności jedynie części normy wynikającej z art.17 ust. 1b u.ś.r. Poprawienie stanu prawnego w tym zakresie należy wyłącznie do ustawodawcy, który biorąc pod uwagę skutki społeczne rozstrzygnięć podejmowanych w badanej materii powinien tego dokonać bez zbędnej zwłoki.

Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy na gruncie obowiązujących przepisów, w kontekście wydanego przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 21 października 2014 r. w sprawie sygn. akt K 38/13, Skarżącej przysługuje świadczenie pielęgnacyjne, o którym mowa w art. 17 u.ś.r., pomimo że niepełnosprawność jej męża, powstała po zakończeniu nauki w szkole, jak i po ukończeniu przez tę osobę 18 roku życia. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz skargi wynika, że między skarżącą a Kolegium jest spór, w jaki sposób ww. wyrok Trybunału Konstytucyjnego wpłynął na sytuację prawną opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych.

Organ odwoławczy powołując się na uzasadnienie wyroku Trybunału uznał, że nie ma podstaw do przyznania Skarżącej świadczenia.

Sąd nie podziela powyższej interpretacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego dokonanej przez organ odwoławczy. W punkcie 2. sentencji tego wyroku Trybunał wprost stwierdził niekonstytucyjność ww. przepisu u.ś.r. w zakresie zastosowania wobec opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych. Wyrok zakresowy rozstrzyga o przepisie, którego rozumienie nie jest sporne, lecz zarzut niekonstytucyjności odnosi się do wyraźnego zakresu zastosowania tego przepisu (por. M. Florczak-Wątor, Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego i ich skutki prawne, Poznań 2006, s. 104). Istotą rozstrzygnięcia wyroku wydanego w sprawie K 38/13 jest uznanie za niezgodne z konstytucyjną zasadą równości pominięcie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego innych osób, niż wskazanych w tym przepisie, przy czym niekonstytucyjności takiego ograniczenia Trybunał upatruje w zróżnicowaniu prawa podmiotowego opiekunów osób niepełnosprawnych ze względu na wiek powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki.

Zgodnie z dominującym poglądem doktryny, uzasadnienia orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego nie wiążą sądów (por. J. Mikołajewicz, Zasady orzecznicze Trybunału Konstytucyjnego. Zagadnienia teoretyczne, Poznań 2008, s. 84). Tak więc wyroki Trybunału Konstytucyjnego są wiążące co do swojej sentencji, a ta w przedmiotowej sprawie wyraźnie, jasno i bez wątpliwości mówi o niekonstytucyjności art. 17 ust. 1b u.ś.r. w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności. Organy, rozpoznając wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego złożony przez opiekuna dorosłej osoby niepełnosprawnej w obecnym stanie prawnym (tj. dopóki w tej materii nie zostaną wprowadzone nowe rozwiązania ustawowe) mają obowiązek zbadać, czy wnioskodawca spełnia warunki do przyznania tego świadczenia określone w art. 17 u.ś.r., z wyłączeniem tej części tego przepisu, która z dniem 23 października 2014 r. została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną. Organy z tego obowiązku się nie wywiązały, skupiając swoją uwagę wyłącznie na uzasadnieniu omawianego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, bez analizy jego wiążącej sentencji oraz na wskazaniu, że nie daje on podstawy do uchylenia ostatecznej decyzji o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.

Skarżąca zasadnie wskazała, że w jej sprawie organy, uwzględniając skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego, nie były uprawnione do wydania decyzji w oparciu o art. 17 ust. 1b u.ś.r. Przepis ten jako niekonstytucyjny nie może mieć zastosowania wobec opiekunów dorosłych osób niepełnosprawnych. Organy przed wydaniem decyzji powinny więc zbadać, czy wnioskodawczyni spełnia warunki do przyznania świadczenia określone w art. 17 u.ś.r., z wyłączeniem tej części przepisu, która z dniem 23 października 2014 r. została uznana za niekonstytucyjną, z czego się nie wywiązały.

Ze swej istoty stwierdzenie niekonstytucyjności tworzy nowy stan prawny od chwili wejścia wyroku w życie, chyba że Trybunał Konstytucyjny wydając wyrok skorzysta z przewidzianej w art. 190 ust. 3 Konstytucji RP możliwości wydłużenia mocy obowiązującej zakwestionowanych przepisów. W odniesieniu do art. 17 ust. 1b u.ś.r. Trybunał nie skorzystał z tej możliwości. Wyrok o sygnaturze K 38/13 został ogłoszony w Dzienniku Ustaw z dnia 23 października 2014 r. pod poz. 1443 i z tym dniem orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego weszło w życie. Oznacza to, że bezpośrednim skutkiem ww. orzeczenia jest stwierdzenie niekonstytucyjności art. 17 ust. 1b u.ś.r. (w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności), począwszy od dnia jego ogłoszenia, tj. od dnia 23 października 2014 r. Przytoczona wyżej treść punktu 2 sentencji wyroku jest jasna i nie budzi wątpliwości.

Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Przyjęcie, że stwierdzenie niekonstytucyjności przepisu nie przekłada się na ukształtowanie nowego stanu prawnego, jest - w ocenie Sądu – sprzeczne z zasadami państwa prawa, które organy mają obowiązek wcielać w życie. Zgodnie z art. 6 k.p.a., organy administracji posiadają bowiem uprawnienie do działania jedynie na mocy obowiązujących przepisów. W tej konkretnej sprawie organy nie ustaliły treści normy prawnej, na podstawie której mogły i miały obowiązek rozpatrzyć wniosek skarżącej o przyznanie świadczenia z art. 17 u.ś.r.

Faktem jest, że wejście w życie takiego wyroku, który tak jak w przedmiotowej sprawie ma charakter zakresowy negatywny, samo w sobie nie tworzy nowych przepisów prawa. Poważnym błędem jest jednak twierdzenie, że ten fakt prawny nie modyfikuje przepisów już uchwalonych przez ustawodawcę tak, aby również w czasie oczekiwania na wprowadzenie nowych rozwiązań systemowych w ustawie o świadczeniach rodzinnych wszyscy opiekunowie dorosłych osób niepełnosprawnych, tj. zarówno tych, które stały się niepełnosprawne przed i po ukończeniu 18 lat, byli traktowani jednakowo.

Tym samym, przytaczany przez organ fragment uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie stoi w sprzeczności z przedstawionym wyżej stanowiskiem Sądu. Fragment ten można rozumieć wyłącznie jako zgłoszony przez Trybunał postulat podjęcia bezzwłocznych działań ustawodawczych, które w przyszłości doprowadzą do kompleksowego zreformowania systemu świadczeń dla osób i opiekunów osób niepełnosprawnych w sposób zasygnalizowany przez Trybunał. Zapis zawarty w punkcie 8 uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 38/13 należy zatem potraktować jako wskazówkę interpretacyjną, nie zaś element rozstrzygający o zakresie derogacji i jej skutku dla obowiązywania prawa.

Przepis uznany przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z ustawą zasadniczą ma taki charakter od momentu jego wejścia w życie, a fakt ten musi być brany pod uwagę przy kontroli aktu administracyjnego. Orzeczenie Trybunału w zakresie obowiązywania prawa wywiera zatem skutki na przyszłość, ale w zakresie stosowania odnosi skutek retroaktywny, wpływając na ocenę prawną stanów faktycznych powstałych w okresie poprzedzającym wejście w życie orzeczenia Trybunału (wyrok NSA z 7 czerwca 2013r.,I OSK 1178/12, wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2014r., I OSK 2296/12)

Nadmienić należy, że stanowisko sądów administracyjnych w przypadkach analogicznych, jak w niniejszej sprawie, jest jednolite (zob. m.in. wyrok WSA w Gdańsku z 5.11.2015r., III SA/Gd 705/15 wyroki WSA w Bydgoszczy z dnia 1 czerwca 2015 r., II SA/Bd 366/15, z dnia 16 czerwca 2015 r.,II SA/Bd 434/15 i z dnia 24 czerwca 2015 r., II SA/Bd 327/15, w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 10 grudnia 2014 r., II SA/Go 818/14, w Poznaniu z dnia 23 października 2014 r., IV SA/Po 969/14, w Białymstoku z dnia 2 grudnia 2014 r., II SA/Bk 1022/14, w Łodzi z dnia 10 grudnia 2014 r., II SA/Łd 1034/14, w Olsztynie z dnia 27 sierpnia 2015 r., II SA/Ol 623/15, w Warszawie z dnia 2 kwietnia 2015 r., VIII SA/Wa 1026/14, z dnia 13 stycznia 2015 r., I SA/Wa 3139/14, w Gdańsku z dnia 17 września 2015 r., III SA/Gd 551/15, w Rzeszowie z dnia 22 stycznia 2015 r., II SA/Rz 1029/14, dostępne na www.cbois.nsa.gov.pl)

Uwzględniając powyższe, skoro Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 17 ust. 1b u.ś.r. z Konstytucją RP we wskazanym wyżej zakresie, zaś organy, odmawiając przyznania świadczenia, rozstrzygnęły na podstawie przepisu uznanego za niekonstytucyjny, to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit b p.p.s.a w zw. z art. 145 a § 1 kpa i art. 135 p.p.s.a należało wyeliminować z obrotu prawnego zaskarżoną i poprzedzającą ją decyzję. Z tych względów orzeczono jak w wyroku.

W ponownie prowadzonym postępowaniu organ I instancji uwzględni okoliczność w postaci treści w/w orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.