Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt II SA/Go 276/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2014-05-08 00:00:00+02:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art.7 ust. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 1164
law: Ustawa z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Szumilas Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Staniszewska (spr.) Sędzia WSA Sławomir Pauter Protokolant st. sekr. sąd. Agata Przybyła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2014 r. sprawy ze skargi W.Ś. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej W.Ś. kwotę 700 (siedemset) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] października 2013r. nr [...], działając na podstawie art. 7 ust. 1 i 2, art. 19 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2012 r., poz. 1164), art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316/65 z 02.12.2009 r., str. 1, ze zm.) oraz w związku z § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009 r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych warunków i trybu przyznawania oraz wypłaty płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego(Dz. U. Nr 40, poz. 326, ze zm.), a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego(Dz. U. z 2013 r., poz. 267), Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał W.Ś. płatności na rok 2012 w wysokości 10448,53 zł, w tym:

- jednolitą płatność obszarową w wysokości 8103,90 zł, wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 1449,48 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości,

- uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 2344,63 złwynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 419,36 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości.

Decyzja powyższa zapadła w związku z uchyleniem przez Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa poprzedniej decyzji organu I instancji w tym przedmiocie z dnia [...] maja 2013r. i przekazaniem sprawy temu organowi do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu decyzji z [...] października 2013r. organ I instancjiwskazał, że w dniu 15 maja 2012 r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek W.Ś. o przyznanie płatności na rok 2012 złożony przez pełnomocnika wnioskodawczyni – Ł.C.. We wniosku zadeklarowano: do jednolitej płatności obszarowej (JPO) działki rolne A, B, C, E, G, I, J, L, P, R, KA, KB o łącznej powierzchni 14,04 ha, do uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) działki rolne A1,B1,C1,E1,G1,I1,J1,L1, P1, R1, KA1, KB, o łącznej powierzchni 14,04 ha.

W dniu [...] listopada 2012 r. w gospodarstwie rolnym W.Ś. została przeprowadzona przez Regionalne Biuro Kontroli na Miejscu Oddziału Regionalnego ARiMR kontrola w zakresie kwalifikowalności powierzchni.

W ustaleniach końcowych z raportu nr [...] zostały wpisane następujące kody:

DR13 -zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest większa od powierzchni stwierdzonej, dla działki rolnej G/G1, położonej na działce ewidencyjnej nr [...], powierzchnia stwierdzona podczas kontroli na miejscu wynosi 0,74 ha, wobec powyższego powierzchnia deklarowana we wniosku o przyznanie płatności dla w/w działki rolnej została pomniejszona o0,09 ha; tj. do powierzchni 0,65 ha;

DR13- zadeklarowana powierzchnia działki rolnej jest mniejsza od powierzchni stwierdzonej; dla działki rolnej A/A1 – położonej na działce ewidencyjnej nr 1, działki rolnej E/E1 - położonej na działce ewidencyjnej nr [...], działki rolnej P/P1 - położonej na działce ewidencyjnej nr [...],

DR52 - stwierdzono zmniejszenie powierzchni PEG; dla działki rolnej A/Al -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej B/B1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...], dla działki rolnej G/G1- położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej I/I1-położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej L/L1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...], dla działki rolnej P/Pl - położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej J/J1- położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej KA/KA1 i KB/KB1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej R/R1-położonej na działce ewidencyjnej nr [...];

DR53 - stwierdzono zwiększenie powierzchni PEG lub zmianę położenia obiektu niekwalifikowanego w ramach działki referencyjnej, dla działki rolnej G/G1, położonej na działce ewidencyjnej nr [...];

DR40- powierzchnia działki rolnej została zredukowana do powierzchni kwalifikowanej, dla działki rolnej A/A1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...],

DR23 - kontrola działki rolnej przeprowadzona zastała po zbiorze deklarowanej grupy upraw/uprawy i został rozpoczęty proces przygotowania gruntu pod kolejny sezon wegetacyjny; dla działki rolnej A/A1 - położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej B/B1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej C/C1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej E/E1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej G/G1 - położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej I/I1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej L/L1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej P/P1 - położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działkirolnej R/R1 -położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej J/J1 - położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej KA/KA1 i KB/KB1 – położonej na działce ewidencyjnej nr [...];

-DR29 – działka rolna jest położona na niezadeklarowanej działce ewidencyjnej (np. drogi i rowy), dla działki rolnej B/B1 – położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej P/P1 – położonej na działce ewidencyjnej nr [...]; dla działki rolnej R/R1 – położonej na działce ewidencyjnej nr [...].

Organ wskazał, że wyżej wymienione działki położone są w województwie, powiecie [...].

W obszernym uzasadnieniu decyzji organ I instancji omówił szczegółowo przeprowadzone postępowanie w przedmiotowej sprawie oraz przywołał treść przepisów prawnych, mających w sprawie zastosowanie. Następnie wskazał, że po ponownej weryfikacji sprawy pismem z dnia [...] września 2013r. poinformował stronę o maksymalnym obszarze kwalifikowanym do płatności bezpośrednich (PEG) działek: nr [...] (0,68 ha), nr [...] (0,68 ha), który wynosi 1,58 ha. Z obliczeniami tymi nie zgodził się pełnomocnik skarżącej, który podniósł, że działka nr [...] o powierzchni całkowitej 1,91 ha jest uprawiana zgodnie z wypisem z rejestru gruntów na powierzchni 1,89 ha, pozostałe 0,02 ha w/w działki stanowi rów. Wobec powyższego Kierownik Biura Powiatowego pomniejszył powierzchnię tej działki o 0,31 ha z 1,89 ha do 1,58 ha.

Dalej organ stwierdził, że kontrola złożonego wniosku o przyznanie płatności przez pryzmat wskazanych przepisów unijnych wykazała, iż powierzchnia działek rolnych oznaczonych symbolami E, G, J, KA, KB, L jest mniejsza niż powierzchnia zadeklarowana we wniosku z dnia [...] maja 2012r. i wynosi w przypadku działki rolnej:

E/E1 zlokalizowanej w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] powierzchnia zadeklarowana we wniosku 1,95 ha okazała się większa od powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności tj. 1,85 ha zgodnie z powierzchnią PEG oraz w wyniku analizy przedmiotowej działki ze spraw z lat ubiegłych, w których stwierdzono nieużytek na części działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni 0,10 ha - zastosowano kod DR10 oznaczający, że część działki ewidencyjnej 0,10 ha nie była użytkowana na dzień 30 czerwca 2003 r. oraz kod DR33 oznaczający, że cała działka rolna nie jest gruntem rolnym. W związku z powyższym dla działki rolnej E/E1 wykluczona została powierzchnia 0,10 ha;

G/G1 zlokalizowanej w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] powierzchnia zadeklarowana we wniosku 0,83 ha okazała się większa od powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności tj. 0,63 ha zgodnie z powierzchnią PEG oraz w wyniku analizy przedmiotowej działki ze spraw z lat ubiegłych, w których stwierdzono nieużytek na części działki ewidencyjnej nr 15 o powierzchni 0,20 ha - zastosowano kod DR10 oznaczający, że część działki ewidencyjnej 0,20 ha nie była użytkowana na dzień 30 czerwca 2003 r. oraz kod DR33 oznaczający, że cała działka rolna nie jest gruntem rolnym. W związku z powyższym dla działki rolnej G/G1 wykluczona została powierzchnia 0,20 ha;

J/J1 zlokalizowanej w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] powierzchnia zadeklarowana we wniosku 0,63 ha okazała się większa od powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności tj. 0,53 ha. W związku z powyższym dla działki rolnej J/J1 wykluczona została powierzchnia 0,10 ha;

L/L1 zlokalizowanej w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] powierzchnia zadeklarowana we wniosku 1,26 ha okazała się większa od powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności tj. 1,05 ha. W związku z powyższym dla działki rolnej L/L1 wykluczona została powierzchnia 0,21 ha;

KA/KA1 zlokalizowanej w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] powierzchnia zadeklarowana we wniosku 0,63 ha okazała się większa od powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności tj. 0,45 ha. W związku z powyższym dla działki rolnej KA/KA1 wykluczona została powierzchnia 0,18 ha;

KB/KB1 zlokalizowanej w obrębie działki ewidencyjnej nr [...] powierzchnia zadeklarowana we wniosku 0,43 ha okazała się większa od powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności tj. 0,23 ha. W związku z powyższym dla działki rolnej KB/KB1 wykluczona została powierzchnia 0,20 ha.

Organ wskazał, że powierzchnia uprawniona do przyznania płatności została pomniejszona ze względu na fakt, iż na części działek ewidencyjnych o numerach [...] na dzień 30 czerwca 2003r. znajdował się obszar, który nie był utrzymany w dobrej kulturze rolnej.

Kierownik Biura Powiatowego ARiMR podał, że powyższe stwierdził na podstawie pomiarów wykonanych na ortofotomapie będącej przetworzonym zdjęciem lotniczym, poddanym korekcji geometrycznej. Podkreślił również, że fakt powyższy W.Ś. potwierdziła w swoim piśmie z dnia [...] maja 2009r. Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, łączna powierzchnia, o którą zostały pomniejszone płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w 2012 r. ustalona w wyniku kontroli administracyjnej i kontroli na miejscu wynosi:

jednolita płatność obszarowa (JPO) - 0,99 ha

uzupełniająca płatność obszarowa (UPO) - 0,99 ha.

Konsekwencją stwierdzonych w przedmiotowej sprawie zawyżeń jest pomniejszenie płatności, o jakie wnioskodawczyni się ubiegała.

Na koniec Kierownik Biura Powiatowego przedstawił stosowne wyliczenia matematyczne, których konsekwencją było przyznanie wnioskodawczyni wskazanych płatności na rok 2012.

Odwołanie od decyzji organu I instancji wniosła W.Ś., w którym zarzuciła:

1) naruszenie art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 poprzez przyjęcie, że jedynie powierzchnia ustalona w oparciu o system informacji geograficznej (powierzchnia referencyjna) stanowi podstawę przyznania płatności bezpośrednich;

2) naruszenie zasady prawdy obiektywnej (art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 26.01.2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego) poprzez przeprowadzenie niedostatecznie wnikliwego postępowania, co powoduje wadliwość postępowania, czego następstwem jest wadliwe zastosowanie przepisu prawa materialnego;

3) naruszenie art. 34 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie niedopuszczalności przyznania płatności na rzecz obszarów wykraczających poza ustaloną w systemie informacji geograficznej powierzchnię referencyjną.

Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i orzeczenie co do istoty sprawy, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, a nadto o sprostowanie map dotyczących działki "E", "G", "J", "KA", "KB" i "L" o powierzchnie wykorzystywane rolniczo w 2012 roku tj. sprostowanie mapy satelitarnej z mapą geodezyjną i ustaleniami co do powierzchni użytkowanej rolniczo w drodze oględzin na miejscu.

Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych skarżąca podniosła, że przepis art. 124 rozporządzenia nr 73/2009, na który wskazuje jako na podstawę prawną decyzji organ I instancji nie kształtuje praw ani obowiązków odwołującej. Zdaniem skarżącej nie ma takiej możliwości, aby organ poprzez przyznanie płatności do powierzchni gruntów rzeczywiście użytkowanych rolniczo w roku, za który rolnik ubiega się o płatności, rażąco naruszył ten przepis.

Nadto skarżąca zarzuciła, że organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wyjaśnił szczegółowo, jaką ortofotomapą posłużył się w ramach kontroli administracyjnej, poprzestając na stwierdzeniu, że ortofotomapa prezentuje w najbardziej rzeczywisty sposób stan pokrycia i zagospodarowania terenu. Podniosła również, że nie powierzchnia działki referencyjnej według LPIS rozstrzyga o powierzchni kwalifikowanej do płatności, lecz powierzchnia posiadanych działek rolnych, na których prowadzona jest w danym roku działalność rolnicza.

Zarzuciła, że organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji w ogóle nie podnosi, że odwołujący nie prowadził na spornych obszarach działek produkcji rolniczej, albo że ten fragment nie mieścił się w obszarze działki rolnej w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Zatem, zdaniem skarżącej, brak jest uzasadnionych podstaw, aby działkę zadeklarowaną przez odwołującego w całej swej powierzchni uznać za kwalifikowalną, jako że różnica powierzchni deklarowanej do powierzchni działki referencyjnej ujętej w LPIS - nawet jeżeli występuje - nie może mieć znaczenia dla zatwierdzenia całego deklarowanego obszaru za rok 2012.

Po rozpoznaniu odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wydał dnia [...] stycznia 2014r. decyzję nr [...], którą utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W obszernym uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności szczegółowo omówił przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie,

a następnie przytoczył treść przepisów prawa unijnego oraz krajowego, mających jego zdaniem zastosowanie w sprawie.

Organ uznał, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR prawidłowo wykluczył z płatności na rok 2012 obszar 0,10 ha z działki rolnej E/E1 (powierzchnia zakwalifikowana do płatności wyniosła 1,85 ha) oraz obszar 0,20 ha z działki rolnej G/G1 (powierzchnia zakwalifikowana do płatności wyniosła 0,63 ha). Skoro bowiem części w/w działek nie były użytkowane rolniczo na dzień 30 czerwca 2003 r., to tym samym nie spełniają kryteriów przyznania płatności.

Dyrektor stwierdził, że przywołany w art. 7 ust 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego art. 124 ust. 2 akapit pierwszy Rozporządzenia Rady (WE) 73/2009 ma charakter retroaktywny i uzależnia przyznanie pomocy finansowej w roku składania wniosku o płatności od stanu deklarowanych działek istniejącego na dzień 30 czerwca 2003r., wobec czego potwierdził słuszność ustaleń Kierownika Biura Powiatowego ARiMR wynikających z decyzji organu I instancji w zakresie wykluczenia z płatności wskazywanych wyżej części powierzchni zadeklarowanych na działkach rolnych E/E1 oraz G/G1 położonych odpowiednio na działkach ewidencyjnych nr [...] oraz nr [...] (województwo [...], powiat [...]).

Organ odwoławczy podkreślił też, że W.Ś. była świadoma faktu wykluczenia z płatności powierzchni 0,10 ha na działce nr [...] oraz powierzchni 0,20 ha na działce nr [...]. Wynika to z faktu, że pismem z dnia [...] maja 2011r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR odniósł się do zarzutów podnoszonych przez pełnomocnika W.Ś. w piśmie z dnia [...] maja 2011r., a dotyczących zastrzeżeń co do wyników czynności kontrolnych przeprowadzonych w dniu [...] kwietnia 2011r. Pełnomocnik wnioskodawczyni został poinformowany, że w wyniku działań kontrolnych stwierdzono ponad wszelką wątpliwość, iż działki "H", "HA" oraz "F" nie były użytkowane rolniczo ani w roku 2010, ani też na dzień 30 czerwca 2003r. Ponadto powyższe okoliczności zostały również wskazane w poprzedniej decyzji organu odwoławczego wydanej w niniejszej sprawie.

Organ wskazał też, że wraz z wnioskiem o przyznanie płatności strona otrzymała kartę informacyjną dotyczącą działek deklarowanych do płatności, w której w/w obszary zostały wyszczególnione jako powierzchnie wykluczone z jednolitej płatności obszarowej (DR10). Tym samym organ uznał, że strona, jak i jej pełnomocnik, wiedzieli, iż części działek nr [...] (województwo [...], powiat [...]) nie kwalifikują się do płatności, a zatem strona celem uniknięcia negatywnych skutków wynikających z zadeklarowania do płatności gruntów wykluczonych z płatności mogła ich do płatności na rok 2012 nie zgłaszać. Tymczasem zadeklarowała przedmiotowe obszary z pełną świadomością.

Kolejną kwestią, którą organ odwoławczy poddał analizie była zasadność pomniejszenia w trakcie postępowania dotyczącego płatności na rok 2012 maksymalnej powierzchni kwalifikującej się do płatności działek ewidencyjnych nr [...] (działki rolne: "KA" oraz "KB") i nr [...] (działki rolne: ("J" oraz "L") (województwo [...], powiat [...]).

Organ odwoławczy podniósł, że ortofotomapy cyfrowe stanowią najlepsze ogólnie dostępne źródło dokonywania pomiarów powierzchni oraz interpretacji w zakresie zagospodarowania i użytkowania gruntów tj. stanowią podstawowy dokument do wykonywania pomiarów i kompleksowej oceny powierzchni kwalifikowanej w ramach działki i są jedynymi prawnie dostępnymi instrumentami weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności. Dalej organ omówił sposób tworzenia ortofotomap oraz ich rolę przy ustalaniu czy dana działka ewidencyjna (zadeklarowana do płatności) istnieje, czy jest położona na terenach uprawnionych do dopłat i czy powierzchnia lub suma powierzchni działek rolnych położonych na danej działce ewidencyjnej (lub działkach ewidencyjnych) nie przekracza powierzchni uprawnionej do dopłat.

Podkreślił, że ortofotomapa jest jedynym prawnie dostępnym instrumentem weryfikacji powierzchni działek rolnych deklarowanych do płatności, a definicja gruntów rolnych kwalifikujących się do płatności bezpośrednich wynikająca z przepisów wspólnotowych (art. 124 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009) nie jest tożsama z powierzchnią użytków rolnych, które są definiowane w Ewidencji Gruntów i Budynków (EGiB). Z powyższego względu powierzchnie użytków rolnych określone w EGiB nie mogą stanowić powierzchni referencyjnej dla jednolitej płatności obszarowej.

Następnie organ stwierdził, że na podstawie ortofotomap organ I instancji prawidłowo ustalił , iż maksymalny obszar kwalifikujący się do płatności na działce nr [...] wyniósł 0,68 ha (tj. 1,06 ha - 0,38 ha); z kolei maksymalny obszar kwalifikujący

się do płatności dla działki ewidencyjnej nr [...] wyniósł 1,58 ha tj. mniej niż powierzchnia zadeklarowana na działkach rolnych J/J1 oraz L/L1 tj. 1,89 ha (odpowiednio 0,63 ha dla działki rolnej J/J1 oraz 1,26 ha dla działki rolnej L/L1) we wniosku z dnia [...] maja 2012 r. przez W.Ś..

Na koniec, dokonując stosownych działań matematycznych, organ odwoławczy stwierdził, że W.Ś. przysługują na rok 2012 płatności w łącznej wysokości 7900,11 zł, w tym:

- jednolita płatność obszarowa (JPO) w wysokości 6127,34 zł, wynikająca z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 2767,19 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości,

- uzupełniająca płatność obszarowa do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) wwysokości 1772,77 zł, wynikającej z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 800,60 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości.

Odnosząc się do złożonego odwołania organ odwoławczy wskazał, że nie zawiera ono wyjaśnień i argumentów mających wpływ na wynik przedmiotowego rozstrzygnięcia, a tym samym nie zasługuje na uwzględnienie. Stwierdził, że zarówno w zaskarżonej decyzji, jak i w decyzji II instancji w sposób wyczerpujący poinformowano skarżącą o przyczynach i okolicznościach w jakich ustalone zostało, iż części działek ewidencyjnych nr [...] pozostają wykluczone z płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Dodatkowo wskazano stronie narzędzia jakimi posługiwano się dokonując ustaleń w sprawie, jak również wskazano szereg podstaw prawnych, które obligowały organy ARiMR do wykluczenia z płatności na rok 2012 części w/w działek, a w konsekwencji pomniejszenia płatności ze względu na wystąpienie różnicy pomiędzy powierzchnią deklarowaną do płatności, a powierzchnią stwierdzoną w trakcie przeprowadzonego postępowania administracyjnego.

Organ odwoławczy podkreślił, że ponieważ płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego stanowią jeden z instrumentów Wspólnej Polityki Rolnej Unii Europejskiej, mogą być przyznawane producentom rolnym, spełniającym warunki określone przez prawo krajowe i unijne, tylko w takiej wysokości, w jakiej zostały one konkretnie określone przez Unię Europejską. Przepisy prawa krajowego i unijnego nie dopuszczają jakiejkolwiek uznaniowości w ustalaniu wysokości płatności bezpośrednich do gruntów rolnych. Uznaniowość prowadziłaby bowiem do nierównego traktowania producentów spełniających takie same warunki, co stałoby nie tylko w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami, ale również z jedną z naczelnych zasad Unii Europejskiej, zasadą konkurencyjności.

Na powyższą decyzję organu II instancji W.Ś., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., zarzucając:

1) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:

a) naruszenia zasady prawdy obiektywnej (art. 7 KPA), zasady praworządności (art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego) oraz naruszenia zasady pogłębiania zaufania (art. 8 KPA) poprzez ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie z przekroczeniem granic swobodnej jego oceny poprzez nieuwzględnienie wniosku o zweryfikowanie ustaleń kontroli administracyjnej z wynikami ponownego fizycznego pomiaru, o który strona wnosiła w odwołaniu;

b) art. 124 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 poprzez przyjęcie, że do przyznania płatności bezpośrednich w 2012 r. niezbędnym jest wykazanie dobrej kultury rolnej wnioskowanych do płatności działek na dzień 30 czerwca 2003 r. oraz poprzez przyjęcie, że zawarte w systemie informacji geograficznej (GIS) oraz w systemie identyfikacji działek rolnych (LPIS) dane stanowią wyłączną czy inaczej wiążącą organ podstawę do określenia powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

2) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a to przepisu art. 7 ust. 1 pkt 2 i ust. la ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w zw. z art. 124 ust. 2 Rozporządzenia Redy (WE) nr 73/2009 poprzez niewłaściwe jego zastosowanie w postaci wykluczenia - jako niekwalifikowanych - części powierzchni działek, które to części według ortofotomapy były obszarami, które nie były utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. i tym samym stanowiły powierzchnie trwale wykluczone z płatności, podczas gdy na zadeklarowanych działkach w roku 2012 istniała zadeklarowana uprawa i w roku 2012 były one utrzymane w dobrej kulturze rolnej.

Pełnomocnik skarżącej zarzucił, że przyjmowanie przez organy jako podstawy ustalenia powierzchni kwalifikującej się do płatności jedynie wskazań ortofotomapy

i to obrazu w/w działek na dzień [...] września 2004 r. oraz na dzień [...] sierpnia 2010r. jest oczywistym naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, ponieważ organ w sposób nie mieszczący się w granicach swobodnej oceny dowodów zweryfikował i ocenił czy w/w działki na całej powierzchni zadeklarowanej do płatności na rok 2012, w danym roku spełniały wymogi i normy kwalifikujące te powierzchnie do płatności.

Nadto zarzucił, że pomimo wniosku zgłoszonego w odwołaniu o zweryfikowanie kwalifikowanej powierzchni spornych działek z mapą geodezyjną (pomiar powierzchni działek ewidencyjnych aktualnych w roku złożenia wniosku) wraz z wynikami ponownego fizycznego (w terenie) pomiaru powierzchni działek użytkowanych rolniczo w roku 2012, organ całkowicie dowolnie zaniechał przeprowadzenia wnioskowanych dowodów, a tym samym zaniechał obowiązku aktualizacji danych zawartych w systemie LPIS, pomimo istniejącego prawnego obowiązku corocznej aktualizacji danych o działkach rolnych, nakładanego na agencję płatniczą przez właściwe przepisy.

Zdaniem pełnomocnika regulacje art. 124 ust. 1 i 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnoszą się i są adresowane do Państwa Członkowskiego, a nie do producenta rolnego, beneficjenta płatności. Przepis ten reguluje m.in. zasadę przekazywania tzw. nowym Państwom Członkowskim funduszy do celów przyznawania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, zasady stosowania systemu jednolitej płatności czy też roli Komisji Europejskiej w tym zakresie.

Przepis art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego odsyła do akapitu pierwszego art. 124 ust. 2 Rozporządzenia nr 73/2009, zgodnie z którym "wykorzystywana powierzchnia użytków rolnych" oznacza całkowitą powierzchnię zajmowaną przez grunty orne, trwałe użytki zielone, uprawy trwałe oraz ogródki przydomowe, określoną przez Komisje dla celów statystycznych. Tym samym, zdaniem pełnomocnika, regulacja art. 124 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 nie mogła stanowić na potrzeby rozstrzygania niniejszej sprawy podstawy do uznania, że warunkiem przyznania płatności obszarowych w 2011 r. było wykazanie dobrej kultury rolnej deklarowanych do płatności działek - w szczególności spornych działek - na dzień 30 czerwca 2003 r.

Pełnomocnik skarżącej wskazał też, że z ugruntowanej linii orzeczniczej wynika, iż powoływanie się przez organy Agencji na stan gruntów na dzień 30 czerwca 2003 r. (utrzymanie w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r.) nie znajduje oparcia w przepisach unijnych, zaś w postępowaniu o przyznanie płatności bezpośrednich kluczowe znaczenie ma rzeczywisty areał gruntów rolnych objętych wnioskiem i utrzymywanie ich w dobrej kulturze rolnej w danym roku, w którym beneficjent ubiega się o płatności.

Poza tym pełnomocnik zauważył, że organy nie kwestionowały, iż sporne działki w zakresie powierzchni zadeklarowanych przez skarżącą w złożonym wniosku pozostawały w dobrej kulturze rolnej w roku 2012. Stwierdzone podczas kontroli na miejscu pozostałości pniaków po wykarczowanych zadrzewieniach nie rzutowały na ocenę utrzymania w dobrej kulturze rolnej w roku 2012, a jedynie zaświadczały zdaniem organów o przywracaniu gruntów do produkcji rolniczej po dniu 30 czerwca 2003 r.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.

Skarga była zasadna.

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2014r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] października 2013 r. przyznającą W.Ś. płatności na rok 2012 w wysokości 10448,53 zł, w tym:

- jednolitą płatność obszarową w wysokości 8103,90 zł, wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 1449,48 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości,

- uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 2344,63 zł wynikającą z pomniejszenia płatności o kwotę w wysokości 419,36 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości.

Organ odwoławczy, w ślad za organem I instancji, wykluczył z płatności na 2012 r. obszar 0, 10 ha z działki rolnej E/E1 (powierzchnia zakwalifikowana do płatności wyniosła 1, 85 ha) oraz obszar 0, 20 ha z działki rolnej G/G1 (powierzchnia zakwalifikowana do płatności wyniosła 0, 63 ha). Organ stwierdził, że skoro części w.w. działek nie były użytkowane rolniczo na dzień 30 czerwca 2003 r., to tym samym nie spełniają kryteriów przyznania płatności określonych w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W ocenie organu przywołany we wskazanym przepisie art. 124 ust. 2 akapit pierwszy Rozporządzenia Rady (WE) 73/2009 ma charakter retroaktywny i uzależnia przyznanie pomocy finansowej w roku składania wniosku o płatności od stanu deklarowanych działek istniejącego na dzień 30 czerwca 2003 r.

Ustalenia co do stanu części wymienionych działek, w szczególności ich nierolniczego wykorzystania, organ oparł na dokumentacji w postaci ortofotomap obrazujących stan na dzień [...] września 2004 r. oraz na dzień [...] sierpnia 2010 r., nadto na wynikach wizytacji terenowej przeprowadzonej przez inspektorów terenowych Biura Kontroli na Miejscu Oddziału Regionalnego ARMiR w dniach [...] kwietnia 2011r. i [...] maja 2011r. W opinii organu, wprawdzie kontrole przeprowadzone zostały w ramach postępowania administracyjnego dotyczącego płatności na rok 2010, jednak ich wyniki mają zasadniczy wpływ na postępowanie administracyjne prowadzone w zakresie zasadności przyznania płatności na 2012 r.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach do gruntów rolnych i płatności cukrowej rolnikowi przysługuje płatność bezpośrednia na będące w jego posiadaniu grunty rolne, wchodzące w skład gospodarstwa rolnego kwalifikujące się do objęcia płatnościami bezpośrednimi zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009 jeżeli – posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla RP, utrzymuje wszystkie grunty zgodnie z normami, przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy w którym został złożony wniosek o przyznanie płatności, został mu nadany numer identyfikacyjny.

Błędne jest stanowisko organu, który przyjął że z przywołanego przepisu art. art. 124 ust. 2 rozporządzenia nr 73/2009 wynika, iż to beneficjent pomocy ze środków unijnych ponosi konsekwencje nieutrzymywania zgłoszonych we wniosku z 2012 r. działek w dobrej kulturze rolnej - na dzień 30 czerwca 2003 r.

Przepis art. 124 ust. 2 ust. 2 rozporządzenia Rady nr 73/2009 stanowi, że do celów przyznania pomocy w ramach jednolitej płatności obszarowej kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria przewidziane w ust. 1 oraz działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji (kod CN ex 0602), które były utrzymane w dobrej kulturze rolnej w dniu 30 czerwca 2003 r. Jednak w przypadku Bułgarii i Rumunii kwalifikują się wszystkie działki rolne spełniające kryteria przewidziane w ust. 1, jak również działki rolne obsadzone zagajnikami o krótkiej rotacji (kod CN ex 0602 90 41). Natomiast w myśl art. 124 ust. 1 akapit pierwszy powierzchnia użytków rolnych nowego państwa członkowskiego innego niż Bułgaria i Rumunia, objętego systemem jednolitej płatności obszarowej stanowią część jego wykorzystywanej powierzchni użytków rolnych, które w dniu 30 czerwca 2003 r. utrzymywane były w dobrej kulturze rolnej bez względu na tom, czy były w tym dniu wykorzystywane do produkcji, oraz, w stosownych przypadkach, dostosowaną zgodnie z obiektywnymi i niedyskryminującymi kryteriami ustanowionymi przez to nowe państwo członkowskie po zatwierdzeniu przez Komisję.

Z powyższego wynika, że art. Art. 124 ust. 2 odnosi się do Państwa Członkowskiego - w tym również Polski, a nie do indywidualnego beneficjenta pomocy. Za takim rozumieniem cytowanego przepisu przemawia ust. 8 art. 124 Rozporządzenia, który stanowi, że stosowanie systemu jednolitej płatności obszarowej w żaden sposób nie wpływa na obowiązek któregokolwiek z nowych państw członkowskich w odniesieniu do wdrażania przepisów wspólnotowych w sprawie identyfikacji i rejestracji zwierząt przewidzianych w rozporządzeniu (WE) nr 1760/2000 i w rozporządzeniu (WE) nr 21/2004.

Błędnie przyjęły zatem organy, że to przepis art. 7 ust. 1 cytowanej ustawy, powołując się na art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009 stanowi podstawę do przyjęcia dla płatności obszarowych w 2012 r. niezbędnym jest wykazanie dobrej kultury rolnej wnioskowanych działek na dzień 30 czerwca 2003 r.

Zdaniem Sądu w postępowaniu o przyznanie płatności obszarowych istotne znaczenie ma rzeczywisty areał gruntów rolnych objętych wnioskiem i utrzymywanie ich w stanie zgodnym z normami w danym roku, w którym beneficjent ubiega się o ich przyznanie. Te okoliczności mogą być wykazywane protokołem z czynności kontrolnych.

W badanej sprawie mają zastosowanie regulacje unijne, a to: 1) rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1122/2009; 2) rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009.

Przepisy unijne mówiąc o warunkach przyznawania płatności obszarowych podkreślają, że beneficjent pomocy musi wykazać dobry stan upraw rolnych w roku, w którym ubiega się o przyznanie płatności. Powoływanie się natomiast na konieczność utrzymania dobrej kultury rolnej wnioskowanych gruntów na 30 czerwca 2003 r. nie znajduje oparcia w przepisach unijnych , pozostaje też w sprzeczności z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy, według którego warunkiem przyznania płatności jest między innymi "utrzymywanie wszystkich gruntów zgodnie z normami, czyli że ma to być dobra kultura rolna w roku ubiegania się o przyznanie płatności.

Powyższe stanowisko prezentowane jest na tle jednolitego w tym zakresie orzecznictwa sądowego (por. przykładowo wyrok NSA z dnia 8 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 199/10, wyrok NSA z dnia 15 grudnia 2011 r. sygn. akt II GSK 1324/10, wyrok NSA z dnia 8 stycznia 2014 r. sygn. akt II GSK/ 1462/12, wyrok NSA z dnia 19 maja 2011 r. sygn. akt II GSK/500/10; wszystkie dostępne w internecie).

Przyjdzie zatem stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z obrazą przepisów prawa materialnego, poprzez błędną jego wykładnię i zastosowanie.

Ponownie rozpatrując sprawę organ administracyjny zastosuje przepisy prawa materialnego w rozumieniu wskazanym przez Sąd.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. "a" ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270), zaskarżona decyzja została uchylona. Na podstawie art. 152, w punkcie II sentencji wyroku Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach orzeczono w punkcie III wyroku.