Postanowienie WSA w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 1397/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2015-04-27 00:00:00+02:00 ()
Symbol z opisem: 6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne: Pomoc społeczna
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: uchylono postanowienie tut. Sądu i ustanowiono adwokata
Powołane przepisy: article: Art. 195 par. 2 i art. 246 par. 1 pkt 2
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Maria Zawadzka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 27 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi K. Ś. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: 1. uchylić postanowienie z dnia 12 lutego 2015 r., sygn. akt III SA/Kr 1393/14 2. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.


UZASADNIENIE

K. Ś. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Na uzasadnienie podał, że ma dwóch synów i dwie córki. We wniosku podał, że utrzymuje się z zasiłku stałego w kwocie 529 zł i z zasiłku okresowego w kwocie od 140 zł do 200 zł miesięcznie. Zaznaczył, że nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych i przedmiotów wartościowych. Z akt administracyjnych prowadzonych dla wszystkich 160 spraw wynika, że skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, niezdolną do pracy, ale zdolną do samodzielnej egzystencji. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest rozwiedziony i obciążony alimentami. Dwóch synów, którzy mieszkają z matką w tej samej kamienicy, nocuje u niego. Z dziećmi utrzymuje kontakt. Zajmuje lokal o powierzchni 37 m2 bez tytułu prawnego, albowiem z powodu zadłużenia czynszowego została z nim rozwiązana umowa najmu. Opłaty za bezumowne korzystanie z lokalu wynoszą obecnie 570,52 zł miesięcznie, natomiast zadłużenie z tego tytułu przekracza kwotę 13.765 zł. Skarżący pomocą MOPS objęty jest od 2009 r., a tylko w 2013 r. łączna wysokość pomocy udzielonej skarżącemu przekroczyła 13.979 zł.

Postanowieniem z dnia 24 października 2014 r. referendarz sądowy oddalił wniosek o ustanowienie adwokata zaznaczając, że skarżący złożył w chwili obecnej 88 skarg, przy czym wcześniej już wpłynęły skargi na 72 orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W każdej ze 160 spraw skarżący wniósł o ustanowienie adwokata. Od powyższego postanowienia referendarza sądowego K. Ś. wniósł sprzeciw.

Postanowieniem z dnia 12 lutego 2015 r. Sąd umorzył postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i oddalił wniosek skarżącego o ustanowienie adwokata. Na powyższe postanowienie skarżący wniósł zażalenie w zakresie odmowy ustanowienia adwokata.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje.

Zgodnie z treścią art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwanej dalej jako p.p.s.a.), jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby sprawę rozpoznać na nowo.

Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 lutego 2015r. w zakresie odmowy ustanowienia adwokata. Po zapoznaniu się z jego treścią oraz z podniesionymi w nim zarzutami Sąd uznał, iż zażalenie jest oczywiście uzasadnione, a w związku z tym uchylił zaskarżone postanowienie w ww. zakresie i rozpatrzył wniosek skarżącego o ustanowienie adwokata.

W sprawach prowadzonych przed sądami administracyjnymi podstawy przyznania prawa pomocy określa ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w szczególności:

Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. W myśl art. 246. § 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; 2) w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem stronom o bardzo niskich dochodach lub całkowicie tych dochodów pozbawionych, które z uwagi na swą sytuację materialną nie są w stanie pokryć kosztów związanych z postępowaniem sądowym oraz kosztów pomocy prawnej udzielonej im przez profesjonalnego pełnomocnika. Zasadą jest bowiem, iż strona powinna partycypować w kosztach postępowania, w szczególności jeśli posiada stały miesięczny dochód. Strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o przyznanie prawa pomocy uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest kryterium majątkowe. Sąd nie kieruje się w tym zakresie zasadami słuszności, lecz bada stan majątkowy wnioskodawcy.

Z akt sprawy wynika, że skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, niezdolną do pracy. Utrzymuje się z zasiłku stałego w kwocie 529 zł i z zasiłku okresowego w kwocie od 140 zł do 200 zł miesięcznie. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Jest rozwiedziony i obciążony alimentami. Ponadto zajmuje lokal o powierzchni 37 m2 bez tytułu prawnego, albowiem z powodu zadłużenia czynszowego została z nim rozwiązana umowa najmu. Opłaty za bezumowne korzystanie z lokalu wynoszą obecnie 570,52 zł miesięcznie, natomiast zadłużenie z tego tytułu przekracza kwotę 13.765 zł. Skarżący pomocą MOPS objęty jest od 2009 r. Ponoszone więc przez skarżącego wydatki niemal w całości wyczerpują jego dochody. Należy zatem uznać, że skarżący wykazał w sposób przekonywujący, że spełnia przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., gdyż z przedłożonych przez niego informacji wynika, że nie jest on w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika.

Odnośnie wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych Sąd podkreśla, że skarżący jest zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a., który stanowi, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skoro zatem skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowy.

Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 195 § 2 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a – orzekł jak w sentencji