Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1629/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-02-12 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 28
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 156 par. 1
journal: Dz.U. 2013 poz 267
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska, , Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr.), Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2015 r. sprawy ze skargi H. G. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala


UZASADNIENIE

Wojewoda [...] decyzją znak [...] w wyniku przeprowadzonego na wniosek H. G. z dnia 6 kwietnia 2013 roku postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r. Nr [...] o znaku [...] w sprawie wydania pozwolenia na nadbudowę klatki schodowej na działce nr [...] obręb [...], położonej w [...] przy ulicy [...] odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji.

W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 12 kwietnia 2013 r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] wpłynął wniosek H. G. o unieważnienie dwóch decyzji dotyczących budynku mieszkalnego przy ulica [...] w [...]: decyzji zezwalającej na nadbudowę klatki schodowej oraz decyzji na przebudowę dachu. Po wstępnej weryfikacji wniosku 20 maja 2013z r., organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r., Nr [...] o znaku [...] w sprawie wydania pozwolenia na nadbudowę klatki schodowej na działce nr [...] obręb [...], położonej w [...] przy ul. [...]. W toku postępowania Wojewoda [...] ustalił, że budynek mieszkalny jednorodzinny, położony w [...] przy ul. [...] został wybudowany na podstawie decyzji pozwolenie na budowę z dnia [...] marca 1958 r. Do budynku prowadziły niezabudowane schody. Decyzją z dnia [...] grudnia 1974 r. udzielono pozwolenia na nadbudowę piętra tego budynku. W dokumentacji projektowej złożonej z wnioskiem o pozwolenie na budowę znajduje się inwentaryzacja parteru, na której narysowana jest rozbudowa budynku o klatkę schodową z dwoma oknami od strony sąsiedniej posesji. Wynika z tego, że pomiędzy rokiem 1958 a 1974 wykonano przybudówkę parteru bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Organy nadzoru budowlanego uznały, że decyzja Prezydium Miejskiej Rady Narodowej z dnia [...] grudnia 1974 r., udzielająca pozwolenia na nadbudowę piętra budynku, nie zalegalizowała przedmiotowej rozbudowy budynku o klatkę schodową. W związku z tym wszczęto postępowanie w sprawie samowoli budowlanej. W chwili wydania niniejszej decyzji postępowanie legalizacyjne dotyczące rozbudowy budynku mieszkalnego o przybudówkę było w toku - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr w [...] nakazał zamurowanie dwóch otworów okiennych w ścianie zlokalizowanej w zbliżeniu do granicy z posesją nr [...] usytuowanych na parterze przybudówki w terminie do 31 lipca 2013 r.. Organ zauważył, że przedmiotem niniejszego postępowania jest decyzja Architekta Miejskiego w [...] nr [...], wydana [...] lutego 1988 r. na podstawie art. 29 ust. 1, 2, 4 ustawy z dnia 24 października 1994 r. oraz § 43, 44 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego (Dz. U. nr 8, poz. 48). Decyzją tą E. R. uzyskał pozwolenie na nadbudowę klatki schodowej w budynku mieszkalnym na działce nr [...] obręb [...] w [...].

We wniosku o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji H. G. podniosła, że decyzja ta sankcjonuje samowolne "wybudowanie części parterowej ganku, po zbliżeniu do granicy posesji nr [...], bez zachowania wymaganych odległości od granicy określonych w przepisach o warunkach technicznych budynków". Podniosła również, że przedmiotowa decyzja została podjęta w oparciu o fałszywe dane w dokumentacji, gdyż projektant wyrysował jedno okno w ganku, podczas gdy w rzeczywistości były 2 okna.

Odnosząc się do, zawartego we wniosku zarzutu podjęcia decyzji w oparciu o fałszywe dane w dokumentacji organ stwierdził, że zaistnienie takiej sytuacji nie może być powodem stwierdzenia nieważności decyzji. Jeżeli decyzją podjęto w oparciu o dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne i dowody te okazały się fałszywe można zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 Kpa wznowić postępowanie zakończone decyzją ostateczną. Jednakże, nawet w przypadku zaistnienia wymienionej przesłanki wznowieniowej, uchylenie dotkniętej nią decyzji jest niemożliwe, jeżeli od dnia doręczenia decyzji upłynęło 10 lat. Wynika to z art. 146 § 1 Kpa. Organ podkreślił, że decyzja o pozwoleniu na budowę kontrolowana w trybie nadzoru podlega ocenie na podstawie przepisów obowiązujących w dacie jej wydania. Oznacza to, że dla oceny, czy zachodzą przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa, istotny jest stan faktyczny i stan prawa w dniu wydania tej decyzji. Ponieważ omawiana decyzja wydana została dnia [...] lutego 1988 r. - przepisami tymi była ustawa z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229) oraz wydane na podstawie tej ustawy rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. Nr 17, poz. 62).

Oceniana decyzja o pozwoleniu na budowę dopuściła realizację nadbudowy klatki schodowej znajdującej się w odległości 1,6 m od granicy działki, ze ścianą od strony sąsiednie działki posiadającą otwory okienne, przy czym odległość budynku rozbudowanego od budynku istniejącego na sąsiedniej działce, wynosiła co najmniej 10 m. Natomiast sporna przybudówka nie jest usytuowana naprzeciwlegle budynku skarżącej.

Reasumując organ stwierdził, iż analiza zgromadzonego materiału dowodowego wykazała, że będąca przedmiotem weryfikacji w postępowaniu nieważnościowym decyzja Architekta Miejskiego w [...] nie jest dotknięta wadą powodującą jej nieważność, bowiem została wydana na podstawie właściwej podstawy prawnej i nie narusza przepisów o właściwości, a także nie dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Nie zachodzą również przesłanki wymienione w art. 156 § 1 pkt 4 - 7 Kpa. Weryfikowana decyzja nie wypełnia także przesłanki rażącego naruszenia prawa gdyż jak wyszczególnił organ przepisy § 12 cytowanego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki, mający zastosowanie w przedmiotowej sprawie, zawierają generalne normy określające odległości, w jakich projektowane budynki powinny być sytuowane zarówno w stosunku do granic działki, jak i budynków istniejących na działkach sąsiednich. Zgodnie z § 12 ust. 1 tego rozporządzenia budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolnostojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki. Odległość ta może być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. W myśl ust. 2 tego paragrafu przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, odległości określone w ust. 1 mogą ulec zmniejszeniu, z tym że odległość między budynkiem istniejącym na projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m.

Zgodnie z mapą w sytuacyjno-orientacyjną działki, stanowiącą załącznik do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę, zrealizowana przybudówka została zlokalizowana w odległości około 8 m od budynku znajdującego się na działce sąsiedniej i nie jest usytuowana naprzeciwlegle budynku H. G., co jest okolicznością bardzo istotną, gdyż narzucone przepisami minimalne odległości między budynkami wynikają przede wszystkim ze względów ochrony przeciwpożarowej. W tym aspekcie sprawy organ podkreślił nadto należy, że nadbudowa klatki schodowej, zgodnie z przedłożonym projektem wykonana została z pustaków żużlobetonowych czyli z materiałów niepalnych. Budynek na działce sąsiedniej znajduje się w odległości większej niż 4 m od granicy działki.

Po rozpatrzeniu odwołania H. G. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ ponownie rozpoznając sprawę wskazał, że zgodnie z art. 29 ust. 5 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 1974 r., Nr 38, poz. 229 z późn. zm. - wg stanu na dzień wydania badanej decyzji), pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie, która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością. Natomiast w myśl § 46 ust. 1 pkt 1 i 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego wg stanu na dzień wydania badanej decyzji) do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć plan zagospodarowania działki budowlanej oraz dowodu własności wieczystego użytkowania działki budowlanej, a na obszarach wsi również dowód samoistnego posiadania lub inny dowód dysponowania nieruchomością, określony w odrębnych przepisach.

Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że inwestor do swego wniosku dołączył plan zagospodarowania przestrzennego działki numer ewid. [...], położonej w [...] przy ulicy [...], obejmujący nadbudowę klatki schodowej w istniejącym budynku mieszkalnym.

Organ odwoławczy zwrócił uwagę na okoliczność, że w aktach sprawy zakończonej weryfikowaną decyzją Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r. Nr [...], znak: [...], brak jest dokumentu, który wskazywałby, że inwestor posiada prawo do dysponowania nieruchomością inwestycyjną na cele budowlane, to jest działką numer ewid. [...]. Niemniej jednak z treści ksiąg wieczystych numer [...] i nr [...], wynika, że w dniu wydania kontrolowanej decyzji Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r. Nr [...], znak [...], E. R. był współwłaścicielem działki numer ewid. [...]. Ponadto, z akt sprawy nie wynika, aby współwłaściciel działki inwestycyjnej R. R. kiedykolwiek kwestionował decyzję Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r., nr [...], znak [...], a w szczególności w toku przedmiotowego postępowania nieważnościowego.

Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy stwierdził, że decyzja Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r. , Nr [...], znak [...], została wydana z naruszeniem art. 29 ust. 5 Prawa budowlanego w związku z § 46 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego. Tym niemniej, w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego powyższe naruszenie nie wypełnia znamiona rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, ponieważ nie wywołuje ona skutków społeczno-gospodarczych niemożliwych do zaakceptowania z punktu widzenia zasady praworządności. Organ odwoławczy podkreślił, że jakkolwiek Główny Urząd Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 136 Kpa, pismami z dnia [...] października 2013 r., znak: [...] i z dnia [...] listopada 2013 r., znak: [...] wystąpił do [...] Urzędu Wojewódzkiego o przesłanie wypisu i wyrysu z planu ogólnego miasta [...] (obowiązującego na dzień 19 lutego 1988 r.), zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] stycznia 1979 r., to jednak jak wynika z pisma Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., znak[...], wskazany powyżej urząd nie posiada w swoich archiwach dokumentacji dotyczącej wyżej wymienionego planu ogólnego.

Tym niemniej, zgodnie ze znajdującą się w aktach sprawy opinię lokalizacyjną z dnia [...] grudnia 1987 r. znak: [...], sporna inwestycja nie narusza rażąco ustaleń wyżej wymienionego planu ogólnego miasta [...], zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] stycznia 1979 r. Organ odwoławczy jednocześnie z ostrożności procesowej, wskazał że decyzja Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r., numer [...], znak: [...], nie narusza rażąco ustaleń wynikających z miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta [...], zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Miejskiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1990 r. (Dz. Urz. 3/90 z dnia 20 marca 1990 r.). Zgodnie z w/w planem ogólnym (co potwierdza pismo Urzędu Miejskiego w [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. znak [...]), działka inwestycyjna położona jest na obszarze oznaczonym symbolem A34 MN (tereny mieszkalnictwa rodzinnego o niskiej intensywności zabudowy. Adaptacja istniejących zespołów mieszkaniowych w dobrym stanie technicznym. Ustala się możliwość remontów, modernizacji, rozbudowy istniejących obiektów).

Zgodnie z dyspozycją § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980 r. nr 17, pozycja 62 - wg stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji), budynki mieszkalne i gospodarcze na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolnostojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i pokryciu z materiałów niepalnych lub trudno zapalnych powinny być sytuowane w odległości co najmniej 4 m od granicy działki. Odległość ta może być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie ma otworów okiennych lub drzwiowych. Przy czym w myśl § 12 ust. 2 wyżej wymienionego rozporządzenia, przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce odległości większej niż 4 m od granicy działki, odległości określone w ust. 1 mogą ulec zmniejszeniu, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m.

Jak wynika z projektu budowlanego planowana inwestycja, obejmuje nadbudowę istniejącej klatki schodowej, w budynku usytuowanym na działce nr ewid. [...], polegającą na wykonaniu dodatkowego piętra klatki schodowej. Organ zaznaczył że projekt zagospodarowania działki inwestycyjnej (patrz mapa sytuacyjna - orientacyjne działki nr [...] w obrębie [...] miasta [...]), nie został należycie zwymiarowany, przez to nie można określić precyzyjnie, w jakiej odległości od granicy z działką nr ewid. [...], oraz budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid. [...], została zaprojektowana sporna klatka schodowa.

Analiza dokumentacji projektowej wykazała, że nadbudowana klatka schodowa (bez otworów okiennych na piętrze od strony działki nr ewid. [...]), znajduje się w odległości około 1,5 m od granicy z działką nr ewid. [...], (stanowiącej własność skarżącej H. G.) oraz w odległości około 8,0 m od budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid. [...].

Odnosząc się do zarzutów skarżącej, które w istocie sprowadzają się do twierdzenia, że decyzja Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r., Nr [...], znak [...], została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ sankcjonuje budowę przybudówki (ganku) z oknami w odległości 7,6 m od budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr ewid. [...], należący do skarżącej, organ podkreślił iż w niniejszym postępowaniu ocenie podlega wyłącznie decyzja Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r., Nr [...], znak [...] (dotyczą budowy klatki schodowej). Natomiast sprawa budowy ganku (klatki schodowej) na działce inwestycyjnej (nr ewid. [...]), która nie jest objęta zakresem rozstrzygnięcia kontrolowanej decyzji, a która w ocenie skarżącej została zrealizowana w warunkach samowoli budowlanej jest przedmiotem odrębnego postępowania przed właściwym miejscowo Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie H. G. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej zarzucając na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 50 § 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7, 77 i 227 k.p.a. poprzez:

- korzystanie przy podejmowaniu decyzji z niesprawdzonych faktów (dotyczących postępowania w sprawie samowoli budowlanej oraz odległości między budynkami od granicy),

- mylna interpretacja pojęcia współwłasności z prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane,

- szafowanie pojęciem niskiej szkodliwości społecznej bez uwzględnienia opinii strony skarżącej.

Skarżąca podnosiła, że R. R. będący współwłaścicielem działki nie wyraził wyraźnej zgody na wykonanie nadbudowy klatki schodowej, a tym samym brak jest dokumentu stwierdzającego prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca podkreśliła, że przedstawiona w dokumentacji architektonicznej przybudówka nazwana klatką schodową zinwentaryzowana przez projektanta jest samowolą budowlaną wykonaną przez właściciela budynku bez pozwolenia.

Skarżąca zaznaczyła, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż parter przybudówki był samowolą budowlaną w decyzji znak [...] z dnia [...] marca 2013 r., w której nakazano zamurowanie okien na parterze przy przybudówki, bo na nadbudowę i dach inwestor posiada ważne pozwolenie na budowę z 1988 r. i 2010 r. Decyzja ta była powodem złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności w niniejszej sprawie.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc jak w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - prawo o ustroju sądów administracyjnych (w Dz. U. z 2002 roku nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. zwana dalej p.p.s.a.).

Skarga została oddalona, ponieważ zaskarżona decyzja prawa nie narusza.

Na wstępie wskazać należy, że zaskarżona decyzja wydana została w szczególnym trybie postępowania, w przedmiocie stwierdzenia nieważności. Postępowanie takie prowadzone na podstawie art. 156 § 1k.p.a. jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji, stąd też ustalenie podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia, a mianowicie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1 - 7 Kpa. Organ prowadzący postępowanie w sprawie nieważności decyzji nie jest kompetentnym do rozstrzygania sprawy co do meritum. W postępowaniu prowadzonym w trybie nadzoru o stwierdzenie nieważności organ ma obowiązek rozpatrywać sprawę w granicach określonych w art. 156 § 1 k.p.a. , to znaczy nie może rozpatrywać sprawy co do istoty, jak w postępowaniu odwoławczym (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 1985 r., sygn. akt I SA 89/85, publ. ONSA 1985, Nr 1, poz. 30). Organ orzeka wyłącznie kasacyjnie, stwierdzając nieważność decyzji albo jej niezgodność z prawem, a w przypadku braku przesłanek takiego orzeczenia odmawia stwierdzenia nieważności decyzji. Organ nadzoru jest w tym przypadku kontrolerem prawidłowości samej decyzji administracyjnej.

Wojewoda [...] i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego kontrolowali więc decyzję Architekta Miejskiego w [...] z dnia [...] lutego 1988 r. nr [...]udzielającą E. R. pozwolenia na nadbudowę klatki schodowej w budynku mieszkalnym na działce nr ewid. [...] obręb [...] położonej przy ulicy [...] w [...]. Do decyzji załączona jest opinia lokalizacyjna z dnia 10 grudnia 1987 r. wydana przez wiceprezydenta Miasta [...] stwierdzająca, że może być wykorzystywany teren wskazany w załączniku graficznym zgodnie z planem ogólnym Miasta [...] zatwierdzonym uchwałą [...]nr [...] z dnia [...] stycznia 1974 r. na cele wymienione we wniosku, a polegające na nadbudowie klatki schodowej budynku w [...] przy ulicy [...] na działce ewidencyjnej [...] obręb [...]. Z załączonego do wniosku projektu technicznego nadbudowy klatki schodowej sporządzonego przez Miejski Zespół Usług Projektowy w [...], a w szczególności z mapy sytuacyjno-orientacyjnej, a także rzutów piwnic i parteru wynika, że przybudówka tzw. ganek istniał przed złożeniem wniosku przez E. R. w dniu [...] grudnia 1987 r. o zezwolenie na nadbudowę klatki schodowej. Skarżąca wykazała, że istniejący ganek stanowił samowolę budowlaną i twierdzenie to znajduje potwierdzenie w decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego znak [...] z dnia [...] marca 2013 r. dołączonej do wniosku skarżącej z dnia 12 kwietnia 2013 r. o stwierdzenie nieważności.

W uzasadnieniu ww. decyzji organ nadzoru budowlanego wskazał, że do samowolnej budowy ganku (przybudówki) będą miały zastosowanie z mocy art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane przepisy dotychczasowe, przez które należy rozumieć przepisy ustawy z 1974 r. (Dz. U. z 1974 r. nr 38 pozycja 229 ze zm.), a w szczególności procedura legalizacyjna przewidziana przepisami art. 37 - 42. Zarzut skarżącej, że organ architektoniczno-budowlany wydał w 1988 r. decyzję zezwalającą na nadbudowę, na obiekcie pobudowanym samowolnie należy uznać za trafny. W pierwszym rzędzie bowiem powinno być przeprowadzone wyżej wskazane postępowanie legalizacyjne zakończone uzyskaniem przez inwestora pozwolenia na użytkowanie na podstawie art. 42 ustawy z 1974 r. Wydanie decyzji o pozwoleniu na nadbudowę klatki schodowej na ganku - przybudówce wykonanej samowolnie stanowi naruszenie prawa.

Drugim stwierdzonym przez organy naruszeniem prawa było nieprzedłożenie przez inwestora E. R. zgody na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane, przez współwłaściciela działki nr ewid. [...] wpisanego do księgi wieczystej R. R.. Organ oceniał ten brak jako naruszenie art. 29 ust. 5 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (według stanu na dzień badanej decyzji), stanowiącego, że pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie jednostce organizacyjnej lub osobie, która wykaże prawo do dysponowania nieruchomością. Należy zgodzić się za organem, że wprawdzie zgoda powinna być wyrażona to jednak fakt, że R. R. nie podnosił braku swojej zgody w szczególności w toku przedmiotowego postępowania nieważnościowego, przemawia przeciwko uznaniu tego naruszenia za rażące naruszenie prawa. Dokonana przez organ odwoławczy przy ponownym rozpoznaniu sprawy analiza zgodności inwestycji z ustaleniami prawa miejscowego wykazała, że nadbudowa klatki schodowej na istniejącej przybudówce (ganku) nie narusza rażąco tego prawa. Opinia lokalizacyjna z dnia [...] grudnia 1987 r. potwierdza zgodność inwestycji z planem obowiązującym w dacie wydania decyzji. Zgodnie zaś z aktualnie obowiązującym planem miasta [...] zatwierdzonym uchwałą Miejskiej Rady Narodowej w [...] z dnia [...] lutego 1990 r. (Dz. Urz. 3/90 z dnia 20 marca 1990 r.) działka inwestycyjna położona jest na obszarze oznaczonym symbolem A34 MN (tereny mieszkalnictwa rodzinnego o niskiej intensywności zabudowy. Adaptacja istniejącej z zespołów mieszkaniowych w dobrym stanie technicznym). Ustala się możliwość remontów, modernizacji, rozbudowy istniejących obiektów). Zarówno organ pierwszej jak i drugiej instancji dokonały oceny i badanej decyzji w aspekcie rażącego naruszenia przepisów § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. z 1980 r. nr 17 poz. 62) według stanu na dzień wydania kontrolowanej decyzji.

Organ odwoławczy zaznaczył, że projekt zagospodarowania działki inwestycyjnej (mapa sytuacyjno-orientacyjna działka nr [...] w obrębie [...] miasta [...]) nie została należycie wymiarowana przez co nie można precyzyjnie określić w jakiej odległości od granicy z działką numer ewidencyjny [...] oraz budynku mieszkalnego wybudowanego na tej działce została zaprojektowana klatka schodowa.

Organ odwoławczy przeprowadził analizę dokumentacji projektowej i stwierdził, że nadbudowana klatka schodowa (bez otworów okiennych na piętrze od strony działki nr ewid. [...]) znajduje się w odległości około 1,5 m od granicy z działką nr [...] stanowiącą własność skarżącej oraz w odległości około 8 m od budynku mieszkalnego usytuowanego na tej działce, istniejącego w dacie nadbudowy. Ustalenia organu, że w tej sytuacji nie można w sposób niebudzący wątpliwości stwierdzić, że doszło do naruszenia § 12 wyżej wymienionego rozporządzenia, a tym bardziej, że naruszenie to ma charakter rażący w ocenie sądu należy uznać za trafny.

Dla stwierdzenia nieważności decyzji nie wystarczy bowiem niezgodność z prawem ale konieczne jest rażące naruszenie prawa, a więc takie, które ma znaczenie większą wagę aniżeli stabilność ostatecznej decyzji administracyjnej.

Stwierdzenie nieważności o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa w orzecznictwie określa się jako oczywiste i bezsporne naruszenie przepisów prawa, a przy tym także które wywołuje skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Rażące naruszenie prawa stanowi więc kwalifikowaną postać naruszenia prawa. Jednocześnie w orzecznictwie zwraca się uwagę i podkreśla że ani oczywistość naruszenia przepisu, ani jego charakter nie są wystarczające do uznania, że miało miejsce rażące naruszenie prawa. Obok oczywistego naruszenia prawa, charakteru przepisu, który został naruszony, jako kryterium rażącego naruszenia prawa traktowane są społeczno-gospodarcze skutki wywołane wadliwą decyzję. Za rażące należy uznać wyłącznie takie naruszenie prawa w wyniku którego powstają skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności. Przy zastosowaniu tych kryteriów organy skontrolowały decyzję z dnia [...] lutego 1988 r. i w ocenie Sądu dokonana ocena prawa nie narusza.

Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zmianami).