Postanowienie NSA, sygn. akt II FZ 300/13
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2013-07-17 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 178, art. 197 par 2, art. 194 par. 2,
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia A. U. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. akt I SA/Ol 370/12 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi A. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia 27 kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

II FZ 300/13

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 lutego 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie (dalej jako: "WSA") odrzucił zażalenie A. U. (dalej również jako: "skarżący") wniesione na postanowienie tegoż Sądu z 6 grudnia 2012 r. w przedmiocie cofnięcia prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia 27 kwietnia 2012 r., w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2012 r., referendarz sądowy WSA, przyznał A. U., w związku ze złożonym na urzędowym formularzu wnioskiem, prawo pomocy w zakresie całkowitym, w tym poprzez ustanowienie adwokata. W dniu 26 września 2012 r. wpłynęło do WSA pismo skarżącego, w którym podniósł między innymi, że ustanowienie adwokata z urzędu - o co nie występował - oznacza dla niego "ubezwłasnowolnienie" i eliminuje z postępowania. Wobec powyższego WSA postanowieniem z dnia 6 grudnia 2012 r., sygn. akt I SA/Ol 370/12, WSA, uwzględniając wniosek A. U. z dnia 26 września 2012 r., uzupełniony pismami z 28 września i 4 grudnia 2012 r., cofnął przyznane skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. W dniu 11 grudnia 2012 r. powyższe postanowienie sądu wraz z uzasadnieniem zostało doręczone ustanowionemu w ramach prawa pomocy pełnomocnikowi strony – adwokatowi J. G. (adnotacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru, k. 78 akt sąd.). W dniu 27 grudnia 2012 r. odbiór wyżej wymienionego postanowienia Sądu potwierdzony zaś został przez skarżącego (k. 84 akt sąd.). W dniu 3 stycznia 2012 r. wpłynęło do WSA zażalenie A. U. na to postanowienie (k. 88 akt). W jego uzasadnieniu strona podniosła, iż dotychczas nie rozpoznano jej wniosku o wyłączenie sędziów, w tym sędziego, który wydał zaskarżone postanowienie z dnia 6 grudnia 2012 r. Postanowieniem z dnia 19 lutego 2013 r. WSA odrzucił zażalenie A. U. podnosząc, że "w rozpoznawanej sprawie odpis zaskarżonego postanowienia Sądu z dnia 6 grudnia 2012 r. został prawidłowo doręczony ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi strony, w dniu 11 grudnia 2012 r. Od daty tej rozpoczął się bieg siedmiodniowego terminu do zaskarżenia rozstrzygnięcia. Termin do wniesienia zażalenia upłynął zatem z dniem 18 grudnia 2012 r. Zażalenie zostało zaś wniesione w dniu 3 stycznia 2013 r. Środek zaskarżenia strona wniosła tym samym po upływie terminu." Na powyższe postanowienie skarżący złożył zażalenie (k. 118 akt). do Naczelnego Sądu Administracyjnego w którym wniósł o uchylenie postanowienia WSA i doręczenie mu postanowienia odmawiającego wyłączenie sędziów. Nadto podniósł, że w dalszym ciągu twierdzi, iż nie występował o ustanowienie adwokata ani radcy prawnego z urzędu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Przystępując do rozpoznania sprawy, należy zacząć od wskazania na kasacyjny charakter postępowania zażaleniowego. Przedmiotem kontroli instancyjnej dokonywanej w postępowaniu zażaleniowym przez Naczelny Sąd Administracyjny jest zgodność z prawem orzeczeń wydawanych przez wojewódzkie sądy administracyjne. Co do zasady, Naczelny Sąd Administracyjny nie rozpoznaje ponownie sprawy merytorycznie, a jedynie bada, czy przy wydaniu zaskarżonego orzeczenia nie doszło do naruszenia przepisów obowiązującego prawa. Przedmiotem rozstrzygnięcia Naczelnego Sądu Administracyjnego w postępowaniu zażaleniowym nie jest więc istota sprawy wpadkowej, a jedynie ocena legalności postępowania przed sądem pierwszej instancji. Jak to już wyjaśnił WSA, stosownie do art. 178 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej jako: "p.p.s.a.", wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne, jak również zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.

Na wstępie należy zauważyć, że podejmowane przez stronę czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym są ograniczone terminami procesowymi, które służyć mają zdyscyplinowaniu postępowania, potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie oraz stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Z treści art. 85 p.p.s.a. wynika, że czynności w postępowaniu sądowym podjęte przez stronę po upływie terminu są bezskuteczne. Stosownie natomiast do treści art. 194 § 2 p.p.s.a., zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od daty doręczenia postanowienia. W rozpoznawanej sprawie odpis zaskarżonego postanowienia WSA z dnia 6 grudnia 2012 r. został prawidłowo doręczony ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi strony, w dniu 11 grudnia 2012 r. Od daty tej rozpoczął się bieg siedmiodniowego terminu do zaskarżenia rozstrzygnięcia. Termin do wniesienia zażalenia upłynął więc z dniem 18 grudnia 2012 r. Zażalenie zostało zaś wniesione w dniu 3 stycznia 2013 r. Tym samym, środek zaskarżenia strona wniosła po upływie terminu. W tym miejscu podnieść należy, iż trafnie podniósł WSA, iż bez wpływu na ocenę kwestii dochowania terminu do złożenia zażalenia pozostaje doręczenie opisu postanowienia o cofnięciu prawa pomocy, w dniu 27 grudnia 2012 r., A. U. W sytuacji bowiem, gdy ustanowiony został pełnomocnik strony, wszelkie skutki prawne w zakresie doręczeń, również w zakresie terminowości środków zaskarżenia, należy wiązać z datą doręczenia pism temu pełnomocnikowi. Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zwrócić uwagę, że twierdzenia skarżącego jakby nie wnosił on o ustanowienie na jego rzecz pełnomocnika nie znajdują potwierdzenia w ustalonym stanie faktycznym. Z akt sprawy wynika, iż we wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 7 sierpnia 2012 r., złożonym na wypełnionym osobiście (i osobiście podpisanym w rubryce 15) formularzu PPF, w rubryce 4 skarżący wskazał, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Dodatkowo na powyższe wielokrotnie zwracał uwagę WSA, jednocześnie WSA pouczył stronę, że fakt ustanowienia pełnomocnika nie pozbawia jej prawa do działania w postępowaniu i uczestniczenia na rozprawie. W związku z powyższym podkreślenia wymaga, iż przyznanie prawa pomocy nastąpiło z uwzględnieniem wniosku strony, zgłoszonego na formularzu PPF, który zawarty jest na karcie 9 akt sprawy. Reprezentujący skarżącego pełnomocnik, wyznaczony został przez Okręgową Radę Adwokacką w O. Na rozprawie występowała zaś osoba, której ustanowiona pełnomocnik udzieliła pełnomocnictwa substytucyjnego. Nadto jedynie na marginesie podnieść należy, iż postanowienie WSA oddalające wniosek o wyłączenie sędziów T. P., W. C. i R. M. zostało doręczone ustanowionemu na rzecz skarżącego pełnomocnikowi w dniu 13 listopada 2012 r. (k. 62 akt). Jak już wyjaśniono skutki prawne w zakresie doręczeń, należy wiązać z datą doręczenia pism pełnomocnikowi.

Wobec powyższego, stwierdzić należy, zażalenie nie może zostać uwzględnione, ponieważ WSA nie dopuścił się żadnego błędu przy wydawaniu zaskarżonego postanowienia. Słusznie bowiem uznał sąd pierwszej instancji, że skoro zażalenie na postanowienie o cofnięciu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata nie spełniało wymogów, o jakich mowa w art. 194 § 2 p.p.s.a., a więc zostało wniesione po terminie, to zażalenie takie musiało zostać potraktowane jako środek niedopuszczalny, podlegający w konsekwencji odrzuceniu.

Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, nie znajdując podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.