Wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. akt I SA/Rz 63/19
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2019-05-21 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
Hasła tematyczne: Celne prawo
Skarżony organ: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku: oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2018 poz 1302
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
journal: Dz.U.UE.L 1992 nr 302 poz 1  art. 29 ust. 1, ust. 2 lit. b, art. 31, art. 178 ust. 4, art. 221 ust. 4  art. 29 ust. 1, ust. 2 lit. b, art. 31, art. 178 ust. 4, art. 221 ust. 4  art. 29 ust. 1, ust. 2 lit. b, art. 31, art. 178 ust. 4, art. 221 ust. 4  art. 29 ust. 1, ust. 2 lit. b
law: Rozporządzenie Rady (EWG) NR 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny.
journal: Dz.U.UE.L 1993 nr 253 poz 1 art. 151 ust. 3, art. 181a
law: Rozporządzenie Komisji EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr  2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S.WSA Grzegorz Panek, Sędzia WSA Piotr Popek, Asesor WSA Jacek Boratyn, Protokolant sekr. sąd. Anna Kotowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2019 r. spraw ze skarg Syndyka Masy Upadłości "A." Sp. z o.o. w likwidacji w upadłości w T. na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r.: - nr [...] w przedmiocie długu celnego, - nr [...] w przedmiocie długu celnego oddala skargi.


UZASADNIENIE

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołań Syndyka masy upadłości A. sp. z o.o., z siedzibą w [...], w likwidacji, w upadłości, zwanego dalej skarżącym lub syndykiem, od decyzji Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego w [...] wydał następujące rozstrzygnięcia:

1) decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...], w przedmiocie określenia skarżącemu oraz importerowi kwoty należności celnych przywozowych, wynikających z długu celnego, powstałego w wyniku dopuszczenia do obrotu towaru, z zastosowaniem procedur uproszczonych, zarejestrowanego pod pozycją: [...], z 14 maja 2014 r., w wysokości 86 640 zł; zaksięgowania kwoty 16 040 zł, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą prawnie należną, a kwotą wskazaną w zgłoszeniu celnym; a także stwierdzenia powstania obowiązku uiszczenia odsetek,

2) decyzją z dnia [...] listopada 2018 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Naczelnika [...] Urzędu Celno-Skarbowego z dnia [...] lutego 2018 r., nr [...], w przedmiocie określenia skarżącemu oraz importerowi kwoty należności celnych przywozowych, wynikających z długu celnego, powstałego w wyniku dopuszczenia do obrotu towaru, z zastosowaniem procedur uproszczonych, zarejestrowanego pod pozycją: [...], z 14 maja 2014 r., w wysokości 8 664 zł; zaksięgowania kwoty 1 604 zł, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą prawnie należną, a kwotą wskazaną w zgłoszeniu celnym; a także stwierdzenia powstania obowiązku uiszczenia odsetek,

W stanach faktycznych przedmiotowej sprawy A. sp. z o.o., z siedzibą w [...] (dalej zwana spółką), wówczas Agencja [...]sp. z o.o., działająca w charakterze przedstawiciela pośredniego importera – B. sp. z o.o., z siedzibą w [...] (dalej importer), złożyła zgłoszenia celne uzupełniające dotyczące importowanego z Ukrainy towaru, w postaci zagęszczonego soku jabłkowego do przetwórstwa spożywczego, o liczbie Brix < 67 %, niesłodzonego.

Zgłoszenia celne, o których mowa w niniejszych sprawach, obejmowały sok, którego nabycie zostało udokumentowane fakturami, wystawionymi przed C. LTD (dalej: C.).

W opisanych wyżej zgłoszeniach celnych zgłaszający zaklasyfikował importowany towar według kodu TRAIC 2009 79 98 20, określając jego wartość celną w oparciu o wartość jednostkową towaru, wynoszącą 520 euro za tonę (5,2 euro za kg).

Organ przyjął zgłoszenia celne strony, która złożyła zabezpieczenia kwoty długu celnego.

W ramach czynności kontrolnych przeprowadzonych u importera ustalono, że płatności mogące stanowić rozliczenie z C. wyniosły łącznie 1 837 358 euro i są wyższe od kwot należnych, wynikających z zapisów na fakturach handlowych o 345 998 euro. Przedmiotowa nadwyżka płatności nie została uwzględniona w deklarowanej wartości celnej importowanych towarów.

Wobec powyższego, powołując się na art. 78 ust. 2 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. z 1992 r. Nr 302, str. 1 ze zm., zwanego dalej WKC) Naczelnik Urzędu Celnego w [...] podjął działania kontrolne odnośnie danych zawartych w zgłoszeniach celnych importera.

Na podstawie dokumentów uzyskanych od importera organy stwierdziły, że podmiot ten nabył sok jabłkowy od brytyjskiej firmy C., po cenie jednostkowej 520 euro za tonę. Jednocześnie organy ustaliły (w oparciu o treść ukraińskich zgłoszeń celnych i załączonych do nich dokumentów – faktur zakupu soku przez brytyjską firmę), że C. nabyła przedmiotowy towar, odsprzedany następnie importerowi, od kontrahentów ukraińskich.

Z materiałów uzyskanych od ukraińskich i brytyjskich organów podatkowych wynika, iż brytyjska spółka zakupiła koncentrat soku jabłkowego na Ukrainie za kwotę ponad trzykrotnie wyższą (1,52 euro za kg) od tej, za jaką towar został sprzedany importerowi i która została podana w zgłoszeniach celnych.

Ponadto firma C., zarejestrowana w kancelarii sądu handlowego, nie figuruje w bazach celnych. Adres tego podmiotu został zidentyfikowany jako dobrze znany adres wykorzystywany do odbioru korespondencji, z którego korzysta wiele firm, jednak rejestry handlowe nie są tam przechowywane.

Na podstawie informacji uzyskanych z Komendy Wojewódzkiej Policji w [...], zgromadzonych w aktach śledztwa [...] stwierdzono, że prokurator przedstawił osobom związanym z importem koncentratu soku jabłkowego zarzuty, związane w wprowadzeniem w błąd organów celnych, co do rzeczywistych wartości towarów.

W konsekwencji wyżej opisanych ustaleń organy zakwestionowały wartość celną towarów, podaną w zgłoszeniach celnych.

Rozstrzygające przedmiotową sprawę organy celne stanęły na stanowisku, że z uwagi na fakt, że regulacje celne Unii Europejskiej nie zawierają przepisów przejściowych, dlatego, zgodnie ze stanowiskiem doktryny i orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), stosować należy zasadę nakazującą stosowanie uchylonych przepisów do oceny zdarzeń, które miały miejsce pod ich rządami. Z tego względu podstawą prawną rozstrzygnięć w przedmiotowych sprawach winny być przepisy WKC oraz Rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE. L. z 1993 r. Nr 253, str. 1 ze zm., zwane dalej RWKC).

Organy podkreśliły, że zgodnie z art. 201 ust. 3 WKC dłużnikiem jest zgłaszający. W przypadku przedstawicielstwa pośredniego dłużnikiem jest również osoba, na rzecz której składane jest zgłoszenie celne. Jeżeli zgłoszenie celne o objęcie towaru jedną z procedur określoną w ust. 1 zostało sporządzone na podstawie danych, co spowodowało, że należności celne przywozowe nie zostały pobrane lub zostały pobrane w kwocie niższej niż prawnie należna, osoby, które dostarczyły tych danych, wymaganych do sporządzenia zgłoszenia, i które wiedziały lub powinny były wiedzieć, że dane te są nieprawdziwe, mogą również zostać uznane za dłużników zgodnie z obowiązującymi przepisami krajowymi. Jak stanowi zaś art. 213 WKC Jeżeli w odniesieniu do tego samego długu celnego występuje kilku dłużników, są oni solidarnie zobowiązani do pokrycia tego długu.

W ocenie organów, zebrany w sprawach materiał dowodowy w pełni uzasadniał zakwestionowanie wartości towarów podanych w zgłoszeniach celnych przywozowych. Przemawia za tym różnica cenowa, za jaką podmioty ukraińskie sprzedały sok spółce brytyjskiej (1 520 euro za tonę), a ceną za jaką ta odsprzedała towar spółce (520 euro za tonę), fikcyjny charakter brytyjskiego podmiotu oraz ustalenia postępowania karnego, w zakresie transakcji łańcuchowych koncentratem soku jabłkowego, kontrolowanych przez D., w ramach których następowało fikcyjne odsprzedanie towaru w tym samym dniu, za cenę trzykrotnie niższą niż w przypadku poprzedniej transakcji.

Działania takie nie miały jakiegokolwiek uzasadnienia ekonomicznego, a były, według organów, ukierunkowane jedynie na stworzenie fikcji zdarzeń gospodarczych. W związku z tym organy nie uznały za wiarygodne dokumentów, w postaci faktur wystawionych przez C..

Jak stanowi art. 181 a RWKC jeżeli, zgodnie z procedurą ustanowioną w ust. 2, organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Kodeksu (WKC), nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. W związku z tym organy podjęły działania w celu ustalenia wartości celnej, z zastosowaniem metod przewidzianych w art. 30 i art. 31 WKC.

Z uwagi na powyższe rozstrzygające przedmiotową sprawę organy wykluczyły przyjęcie jako wartości celnej towarów wartości transakcyjnej, wynikającej z załączonych do zgłoszeń celnych faktur.

Ustalając we własnym zakresie wartość celną towarów, organy wykluczyły skorzystanie metody towarów identycznych, a to z uwagi jednak na fakt, że w zgłoszeniach celnych zidentyfikowano objęty nimi towar w sposób mało precyzyjny (Brix < 67 %).

Za zasadne uznano jednak posłużenie się metodą ustalenia wartości celnej – tzw. metodą towarów podobnych. Ustalono bowiem, na podstawie zapisów w bazie Alina, że w okresie od marca do sierpnia 2014 r., odnotowywano import soku z Ukrainy towarów podobnych, tj. zagęszczonego soku jabłkowego o parametrze Brix 65 %, z warunkami dostawy do Neuenkirchen. Jako materiał porównawczy przyjęto dostawę ze zgłoszenia [...] z 5 czerwca 2014 r., w ramach której cena jednostkowa towaru wyniosła 0,74 euro za kg. Po dokonaniu korekty, związanej z kosztami transportu, organy przyjęły cenę soku z tego zgłoszenia w kwocie 0,64 euro.

Według takiej wiec wartości wyliczono w niniejszej sprawie wartość celną towarów objętych poszczególnymi zgłoszeniami.

W kwestii przyjętej metody ustalenia wartości celnej organ odwoławczy podkreślił, że przyjęcie jako materiał porównawczy soku o liczbie Brix 65 % było korzystne dla strony, gdyż była ona niższa od wartości deklarowanej w jej zgłoszeniach.

W kwestiach ilościowych organy stwierdziły, że zarówno w zgłoszeniu przyjętym za podstawę wyliczenia wartości celnej, jak również w zgłoszeniach spółki mamy do czynienia z przemysłową ilością soku. Brak jest więc podstaw do zastosowania odpowiedniej korekty, z uwagi na różnicę ilościową. Dodatkowo organy zwróciły uwagę na uzupełniający charakter zgłoszenia spółki, wobec czego miało ono charakter następczy dla wpisów jednostkowych.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził, że brak jest podstaw do uwzględnienia sugerowanego przez skarżącego upustu, przy zakupie towaru w ilościach hurtowych. Skarżący nie wykazał bowiem zasadności jego przyjęcia.

Organ odwoławczy podkreślił także, że ustalona wartość celna towarów objętych oboma zgłoszeniami celnymi, znajduje potwierdzenie w cenach giełdowych tego rodzaju towarów. Ceny giełdowe zagęszczonego soku jabłkowego kształtowały się bowiem w przedziale od 1 128 euro za tonę w Rotterdamie do 1 527 USD w Chinach, tj. 1 102 euro, według kursu walut NBP i znacznie przewyższały ceny podane w zgłoszeniach celnych.

Skargi na decyzje Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] listopada 2018 r. wniósł skarżący, domagając się jej uchylenia, jak również uchylenia poprzedzających ją rozstrzygnięć organu I instancji, a także zasądzenia kosztów postępowania.

Zaskarżonym decyzjom zarzucił naruszenie:

• art. 29 WKC poprzez jego niezastosowanie i ustalenie wartości celnej innej niż wartość transakcyjna, podczas gdy prawidłowe zastosowanie reguł postępowania, przy uwzględnieniu obowiązujących przepisów, musi prowadzić do wniosku, że cena jednostkowa, wykazana w załączonych do zgłoszeń fakturach, nie odbiega w sposób rażący od wartości skalkulowanej metodami zastępczymi,

• art. 29 ust. 1 pkt d w zw. z art. 29 ust. 2 WKC poprzez jego błędna interpretację i nieprawidłowe ustalenie powiązania podmiotów, które miało mieć wpływ na cenę towaru,

• art. 221 ust. 3 WKC poprzez jego błędną interpretację, która spowodowała nieuwzględnienie okoliczności upływu terminu dla powiadomienia dłużnika o długu celnym,

• art. 30 ust. 2 pkt b WKC poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i ustalenie wartości celnej wyłącznie na podstawie ceny transakcyjnej innego towaru, mimo braku przesłanej zastosowania metody transakcyjnej towarów podobnych,

• art. 151 ust. 1 RWKC w zw. z treścią załącznika nr 23 do RWKC poprzez jego błędną interpretację, skutkującą ustaleniem wartości celnej towarów, przy pomocy niedozwolonej metody, mimo braku przesłanek do jej zastosowania,

• art. 32 ust. 2 pkt b WKC w zw. z art. 151 ust. 1 WKC poprzez ich nieprawidłowa interpretację i przyjęcie, że towar, dla którego ustalana jest wartość celna to towar wwieziony do Wspólnoty jednym transportem, na podstawie jednego dokumentu, podczas gdy literalne znaczenie takiego sformułowania karz uznać, iż chodzi o cały towar, którego wartość ustalają organy celne (do tego nie tylko w jednym, ale wszystkich prowadzonych postępowaniach),

• art. 181 a RWKC poprzez jego nieprawidłowa interpretację i zastosowanie, podczas gdy prawidłowa ocena stanu faktycznego, nie pozwala na podważenie wartości transakcyjnej towarów,

• naruszenie art. 121, art. 122, art. 124, art. 187 § 1 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz.800 ze zm., zwanej dalej Ordynacją podatkową) zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego (ustawa z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne - t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 167 z późn. zm.) poprzez ich niezastosowanie i całkowicie dowolną ocenę materiału dowodowego, między innymi niewyjaśnienie wszelkich istotnych dla ich rozstrzygnięcia okoliczności, a także sprzeczność ustaleń organu z treścią zebranego w sprawie materiału, w szczególności w zakresie ustalenia wartości celnej importowanego towarów,

• art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 ust. 1 Prawa celnego, poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie,

• art. 210 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 prawa celnego poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i niepowołanie w sposób prawidłowy podstawy prawnej wydanej decyzji,

• art. 90 Prawa celnego, poprzez jego niezastosowanie i niedokonanie połączenia spraw dotyczących zgłoszeń celnych tego samego importera, co spowodowało traktowanie w sposób samodzielny importu tych samych towarów, w tym samym czasie, co mogło mieć wpływ na wyliczenie wartości celnej, a tym samym treść zaskarżonych decyzji.

W uzasadnieniu złożonych skarg podkreślono, że zakwestionowanie wartości transakcyjnej towarów nie znajduje uzasadnienia, jako że nie ustalono podmiotów ukraińskich sprzedających sok, a także wzajemnego powiązania pomiędzy kontrahentami, na które powołuje się organ.

Kwestionując posłużenie się przez organy metodą towarów podobnych, przy ustaleniu wartości celnej towarów, skarżący zauważył, że wyklucza ją to, że importer dokonywał zakupu soku w ilościach hurtowych.

Zdaniem skarżącego w niniejszych sprawach organy bezpodstawnie dokonały podwyższenia wartości celnej, po upływie okresu umożliwiającego jej weryfikację, tj. po upływie trzech lat.

Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, w odpowiedziach na skargi, wniósł o ich oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:

Kwestionując legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej skarżący podniósł zarówno zarzuty odnoszące się do naruszeń przepisów prawa formalnego, poczynionych w poszczególnych sprawach ustaleń faktycznych, jak i przepisów prawa materialnego.

W pierwszej kolejności odnieść należy się do zarzutów związanych z zagadnieniami proceduralnymi.

Na uwzględnienie nie zasługują zarzuty skarg, dotyczące naruszenia przez organy celne art. 121 § 1, art. 122, art. 124, art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez całkowicie dowolną ocenę materiału dowodowego spraw, niewyjaśnienie wszelkich istotnych dla ich rozstrzygnięcia okoliczności, a także sprzeczność ustaleń organów z treścią zebranego w sprawach materiału, w szczególności w zakresie ustalenia wartości celnej importowanego towaru. Mając bowiem na uwadze okoliczności rozpoznawanej sprawy, sposób procedowania w nich organów stwierdzić należy, że postępowanie to zostało przeprowadzone w sposób prawidłowy, odpowiadający standardom wynikającym z uregulowań Prawa celnego, a także stosowanych odpowiednio w tym przypadku przepisów Ordynacji podatkowej. Rozstrzygające sprawę organy zebrały bowiem materiał dowodowy wystarczający i zdatny do wyjaśnienia wszelkich jej okoliczności, a dokonana przez nie ocena zebranych dowodów, wbrew twierdzeniom skarżącego, nie nosi cech dowolności, gdyż jest w sposób jasny i logiczny wyjaśniona.

W tym miejscu należy podkreślić, że w zakresie poczynionych ustaleń organy oparły się w przeważającej mierze na dowodach z dokumentów urzędowych – pism brytyjskiej i ukraińskiej administracji celnej, dokumentów z karnego postępowania przygotowawczego, co do których brak było podstaw do podważenia ich wiarygodności. Na okoliczności mogące stanowić podstawę zakwestionowania wiarygodności wyżej wskazanych dokumentów nie wskazał również skarżący, wobec czego jego twierdzenia w tym zakresie należy uznać za gołosłowne.

Przechodząc do oceny zarzutów dotyczących bezpośrednio podnoszonego przez skarżącego naruszenia przepisów prawa materialnego na wstępie należy podkreślić, że rozstrzygające sprawę organy słusznie przyjęły, że podstawę ich rozstrzygnięć winny stanowić regulacje WKC oraz RWKC, z uwagi na daty dokonanych w sprawach zgłoszeń celnych, a odpowiedzialność za wszelkie konsekwencje przedmiotowych zgłoszeń spada również na spółkę – przedstawiciela pośredniego importera. Przedmiotowe kwestie są zresztą bezsporne między stronami.

Jeżeli chodzi o wartość celną towarów, stanowiącą główny przedmiot sporu pomiędzy skarżącym a organami, to zgodnie z art. 29 ust. 1 WKC wartością celną towaru jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty. Jednakże w pewnych przypadkach, wyliczonych w powołanym wyżej przepisie w punktach a-d, zasada ta doznaje ograniczeń i wartość transakcyjna nie może być przyjęta za wartość celną towaru.

Wartość transakcyjna towaru, co do zasady, służąca w pierwszej kolejności za podstawę wyliczenia należności celnej, nie zawsze jednak będzie jednak mogła stanowić wskaźnik służący ustaleniu tej wartości. Po dokonaniu zwolnienia towarów organy celne mogą bowiem, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. Kontrole te mogą być przeprowadzone u zgłaszającego bądź u każdej osoby bezpośrednio lub pośrednio zainteresowanej zawodowo tymi operacjami, jak również u każdej innej osoby posiadającej dla potrzeb zawodowych wymienione dokumenty i dane. Organy te mogą również przeprowadzić rewizję towarów, o ile istnieje jeszcze możliwość ich okazania. (art. 78 ust. 1 i ust. 2 WKC).

Zgodnie z art. 181a ust. 1 RWKC, jeżeli organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej. Organowi celnemu przysługuje bowiem uprawnienie do badania wiarygodności dokumentów przedkładanych przez stronę zarówno pod względem formalnym, jak i materialnym. Oznacza to, że wiarygodność dokumentów służących do określenia wartości celnej towaru obejmuje nie tylko ich autentyczność, ale także wiarygodność podanej w nich ceny transakcyjnej. Mogą zażądać, zgodnie z art. 178 ust. 4 WKC, przedstawienia uzupełniających informacji. Równocześnie złożenie w urzędzie celnym deklaracji wartości (celnej) traktowane jest, jako przyjęcie odpowiedzialności przez osobę ją składającą, w odniesieniu do: prawidłowości i kompletności danych podanych w deklaracji, autentyczności dokumentów przedstawionych na poparcie tych danych, oraz dostarczenia każdej dodatkowej informacji lub dokumentu potrzebnego dla ustalenia wartości celnej towarów.

Z powyższych regulacji wynika, że organy administracji nie są bezwzględnie związane wartością transakcyjną towaru, deklarowaną przez podmiot dokonujący jego importu (zgłoszenia), mogą ją odrzucić, gdy z uzasadnionych przyczyn zakwestionują wiarygodność i dokładność informacji składanych przez stronę. Występujący w tym przepisie zwrot "uzasadnione wątpliwości" nie został bliżej zdefiniowany przez prawodawcę, jest to zatem zwrot niedookreślony, któremu właściwe znaczenie, w każdej konkretnej sprawie, nadaje organ celny na gruncie objętego nią stanu faktycznego. Nie ma bowiem jednego, jednolitego "wzoru" wymagań dotyczących zgłoszenia celnego. Stosownie do okoliczności każdego indywidualnego przypadku zgłaszający powinien przedstawić i ujawnić wszystkie dokumenty i informacje odnoszące się do importowanego towaru, niezbędne do przeprowadzenia procedury celnej, w tym do prawidłowego ustalenia jego wartości celnej.

Postępowanie w zakresie badania wiarygodności zadeklarowanej wartości celnej towarów jest dwuetapowe. Pierwszy etap ma na celu ustalenie, czy cena wynikająca z dokumentu zakupu jest ceną faktycznie zapłaconą lub należną za towar. Drugi etap – w przypadku odrzucenia wartości transakcyjnej, ma na celu ustalenie rzeczywistej wartości celnej, w oparciu o metody przewidziane w WKC.

Mając na uwadze powyższe, a także poczynione w niniejszej sprawie ustalenia faktyczne, których prawidłowość nie budzi wątpliwości, stwierdzić należy, że rozstrzygające sprawy organy zasadnie zakwestionowały wartość transakcyjną towarów, wskazaną w zgłoszeniach celnych. Należy bowiem zgodzić się z ich twierdzeniem, że zadeklarowana wartość celna importowanego z Ukrainy soku budzi uzasadnione wątpliwości, wobec takich okoliczności jak ponad trzykrotna różnica w wartości importowanego do Polski towaru, pomiędzy fakturami załączonymi do zgłoszeń celnych, a fakturami załączonymi do deklaracji wywozowych, złożonych po stronie ukraińskiej. Przedmiotowe wątpliwości potęgują ponadto również takie fakty jak: niemożność identyfikacji sprzedawcy importowanych towarów na terenie Wielkiej Brytanii (spółki C.), powiązania wszystkich podmiotów biorących udział w transakcjach, zwłaszcza w kontekście osoby (Z. Z.) mającej reprezentować podmiot brytyjski, a która występuje również jako reprezentant finalnego odbiorcy. W tym zakresie organy słusznie także zwróciły uwagę na różnice w ogólnej sumie dokonanych przez importera płatności, w kontekście całkowitej kwoty rozliczeń ze swoimi kontrahentami. Różnica ta wskazuje bowiem na dokonanie płatności, o wartościach znacznie przekraczających wartości towarów ze zgłoszeń celnych

Skarżący, podważając ustalenia organów w opisanym wyżej zakresie, nie był w stanie wyjaśnić zasadności różnicy w cenach tego samego towaru. Nie bez znaczenia tutaj jest też to, że wobec korelacji czasowej dokonywanych transakcji pomiędzy podmiotami polskimi, brytyjskimi i ukraińskimi, dużych różnic w wartościach tożsamego towaru, brak jest racjonalnego uzasadnienia ekonomicznego dla takiego stanu rzeczy, na co słusznie zwróciły uwagę organy obu instancji. W tej sytuacji nie można przyjąć bezkrytycznie za wiarygodną i rzeczywistą wartości transakcyjnej importowanych towarów.

Wobec zakwestionowania wartości transakcyjnej towarów, w celu określenia prawidłowej wartości celnej, niezbędnym jest odwołanie się do regulacji art. 30 i art. 31 WKC. Przepisy WKC regulują sposób określania wartości celnej towaru przyjmując zasadę, że kolejna metoda znajduje zastosowanie w sytuacji, gdy nie można ustalić tej wartości na podstawie poprzedniej.

Zgodnie z art. 30 ust. 2 WKC wartością celną ustalaną na podstawie niniejszego artykułu jest w pierwszej kolejności wartość transakcyjna identycznych towarów sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub w zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna, następnie wartość transakcyjna podobnych towarów sprzedanych w celu wywozu do Wspólnoty i wywiezionych w tym samym lub w zbliżonym czasie co towary, dla których ustalana jest wartość celna, w dalszej kolejności wartość oparta na cenie jednostkowej, po jakiej towary przywożone lub towary identyczne bądź podobne sprzedawane są we Wspólnocie w największych zbiorczych ilościach osobom niepowiązanym ze sprzedawcami oraz wartość kalkulowana, która jest sumą kosztów lub wartości materiałów i produkcji bądź innych procesów zastosowanych przy wytworzeniu przywożonych towarów, kwoty zysku i kosztów ogólnych równych kwocie zwyczajowo wliczanej w cenę sprzedaży towarów tego samego gatunku lub rodzaju jak te, dla których ustalana jest wartość celna, wytworzonych przez producentów z kraju wywozu na eksport do Wspólnoty i kosztów lub wartości elementów wymienionych w art. 32 ust. 1 lit. e).

Rozstrzygające przedmiotową sprawę organy, przy ustalaniu wartości celnej towarów słusznie uznały, że z uwagi na brak odpowiedniego materiału porównawczego, brak jest podstaw do skorzystania z metody towarów identycznych. W przypadku tej metody niezbędne jest bowiem stwierdzenie materiału, który, pod względem właściwości, w sposób precyzyjny odpowiadałby cechom towaru importowanego.

Wskazane przez organy zgłoszenia celne, zarejestrowane w systemie Alina, w okresie od marca do sierpnia 2014 r., a dotyczące importu z Ukrainy soku o liczbie Brix 65 %, mogły stanowić podstawę ustalenia wartości celnej metodą towarów podobnych. W tym bowiem wypadku nie jest konieczne oparcie porównania na towarze identycznym.

Opisany wyżej sposób ustalenia wartości towarów podobnych należy uznać za prawidłowy, albowiem zasadnie organy posłużyły się w tym celu materiałami z zarejestrowanych zgłoszeń celnych, które znajdują odzwierciedlenie w treści publikacji, odnoszących się do problematyki kształtowania się cen soku jabłkowego.

Właściwości towaru ze zgłoszenia celnego, wybranego przez organy jako porównawcze, odpowiadały pod względem jakościowym, towarowi zgłoszonemu w niniejszych sprawach. Jak słusznie zauważono w zaskarżonej decyzji, oparcie się na towarze o liczbie Brix 65 % było nawet korzystniejsze, jako że zadeklarowana w zgłoszeniach liczba Brix importowanego soku wyniosła <67 %.

Brak korekty wartości soku wskazanego w zgłoszeniach podyktowany był jedynie okolicznościami faktycznymi i został w przekonujący sposób umotywowany. Słusznie organy zwróciły bowiem uwagę na hurtowe ilości soku, w przypadku zgłoszeń dokonanych przez spółkę, a także fakt, iż okoliczności sprawy nie dostarczają powodów do dokonania korekty, z uwagi na ogólną ilość zakupionego soku. Skarżący nie wykazał bowiem zasadności zastosowania tego typu zmniejszenia.

Na uwzględnienie nie zasługują także pozostałe zarzuty skarg, dotyczące naruszenia chociażby art. 221 ust. 3 WKC i art. 90 Prawa celnego. Jeżeli chodzi o pierwszy z tych przepisów, dotyczący czasokresu, w którym może nastąpić powiadomienie o wysokości długu celnego, to w tym zakresie jego przedłużenie możliwe jest w sytuacji wskazanej w art. 221 ust. 4 WKC, w myśl którego jeżeli dług celny powstał na skutek czynu podlegającego, w chwili popełnienia, wszczęciu postępowania karnego, dłużnika można powiadomić o kwocie długu celnego na warunkach przewidzianych w obowiązujących przepisach, po upływie terminu trzech lat, określonych w ust. 3. W okolicznościach niniejszych spraw przesłanka o której mowa w art. 221 ust. 4 WKC została spełniona, jako że wszczęte zostało śledztwo, odnośnie wprowadzania w błąd organów celnych, w przypadku zgłoszeń celnych importowanego z Ukrainy soku jabłkowego, w tym zgłoszeń, o których mowa w niniejszych sprawach.

Jeżeli chodzi o zarzut naruszenia art. 90 Prawa celnego, to w tym zakresie podkreślić należy, że przepis ten nie kreuje obowiązku połączenia przez organ celny spraw tego samego podmiotu, pozostających ze sobą w związku, celem ich łącznego rozstrzygnięcia. Stwarza jedynie taką możliwość, stąd nieskorzystanie z niej nie może być rozpatrywane w kategorii naruszenia prawa.

Niezależnie jednak od powyższego dodać też należy, że brak jest podstaw do przyjęcia, że niepołączenie spraw, z innymi tego typu sprawami, miało wpływ na treść zapadłych rozstrzygnięć, zwłaszcza że dotyczyły one różnych zgłoszeń celnych, stanowiących podstawę powstania niezależnych od siebie długów celnych. W dodatku zgłoszenia te dokonywane były w różnym czasie, co uzasadniało ich odrębne potraktowanie. Brak też jest także podstaw do przyjęcia, że łączna ilość kupowanego przez importera soku mogła mieć wpływ na weryfikację podanej w zgłoszeniach wartości celnej, jako że uwzględnienie tego rodzaju okoliczności nie znajduje uzasadnienia we wskazaniach art. 29-31 WKC.

Mając to wszystko powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302, ze zm.), oddalił skargi.