Wyrok WSA w Bydgoszczy, sygn. akt II SA/Bd 540/17
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Data orzeczenia: 2017-10-24 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6550
Hasła tematyczne: Środki unijne
Skarżony organ: Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku: uchylono zaskarżoną decyzję w części, w pozostałej części oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 73  ust. 1
journal: Dz.U. 2009 nr 40 poz 329
law: Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania  pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach  gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Renata Owczarzak Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska sędzia WSA Grzegorz Saniewski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Elżbieta Brandt po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2017 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję w zakresie utrzymującym w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w części nakładającej sankcję, 2. w pozostałym zakresie skargę oddala, 3. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] na rzecz skarżącego kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt 00/100) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...], którą to decyzją Kierownik odmówił przyznania skarżącemu A. B. przyznania płatności ONW do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW typu – nizinne strefa I, na rok 2014 oraz nałożył na skarżącego sankcje w wysokości [...] zł.

Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy:

W dniu [...] maja 2014 r. do Biura Powiatowego ARiMR w G. wpłynął wniosek skarżącego o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2014. We wniosku producent rolny ubiegał się o przyznanie jednolitej płatności ONW do działek rolnych.

W wyniku przeprowadzonego postępowania Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. (zwany dalej "Kierownikiem Biura Powiatowego") decyzją z dnia [...] września 2015 r. odmówił skarżącemu przyznania płatności oraz nałożył sankcje wieloletnie. Organ wykluczył z wniosku skarżącego m.in. działkę rolną "I" o powierzchni 18,58 ha, położoną na działce ewidencyjnej 423/3, co doprowadziło do stwierdzenia zawyżenia powierzchni kwalifikujących się do uzyskania płatności. Stanowiło to 69,86% powierzchni kwalifikującej się do płatności. W związku ze stwierdzonym zawyżeniem, oprócz odmowy przyznania płatności, na stronę nałożono sankcje w wysokości [...] zł. Podstawą rozstrzygnięcia było ustalenie, iż sporna działka została obsiana jesienią 2013 r. przez Rolniczą Spółdzielnię Pracowniczą "P. ", poprzedniego dzierżawcę gruntu. Podmiot ten dokonał również ostatecznie zbioru. W konsekwencji w ocenie organu wnioskodawca nie był użytkownikiem działki rolnej "l", położonej na działce ewidencyjnej 423/3, zgłoszonej przez siebie do płatności, w związku z czym nie spełniał przesłanek do otrzymania płatności do gruntów rolnych.

Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w T. (zwany dalej Dyrektorem Oddziału Regionalnego) utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.

W wyniku rozpatrzenia złożonej przez A. B. skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia [...] czerwca 2016 r. (sygn. akt II SA/Bd 230/16) uchylił decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego z dnia [...] grudnia 2015r. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego z dnia [...] września 2015 r.

Sąd wskazał, że podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowią przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2009 r. Nr 40, poz. 329 ze. zm.). Rozstrzygany przez Sąd spór dotyczy tego, czy skarżący był posiadaczem działki rolnej "I", położonej na działce ewidencyjnej 423/3 w miejscowości K. w dniu [...] maja 2014 r., a zatem czy spełniał przesłankę do otrzymania płatności, wynikającą z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] marca 2009 r.

Sąd podniósł, że skarżący i RSP "P. " pozostają w sporze co do posiadania działki. Zdaniem Sądu prawidłowe jest stanowisko organu, że nie należy do niego rozstrzyganie sporów cywilnoprawnych oraz ustalanie, której ze stron konfliktu przysługuje "lepszy" tytuł do gruntu. Organ jest zobowiązany do wyjaśnienia, kto użytkował sporną działkę i któremu z wnioskodawców należy się płatność.

Sąd uznał za bezsporny fakt, że grunt deklarowany przez skarżącego jako działka rolna "I" był obsiany jesienią 2013 r. przez RSP "[...]" oraz że zbioru pszenżyta dokonała ostatecznie także spółdzielnia. W ocenie Sądu nie jest także wątpliwe, że spółdzielnia dokonywała zabiegów agrotechnicznych na obsianym gruncie. Sąd podzielił także stanowisko organu, że pomoc dla producentów rolnych została wprowadzona, aby z jednej strony zmniejszyć koszty produkcji rolnej na terenach o np. słabych właściwościach glebowych lub trudnych uwarunkowaniach terenowych, a z drugiej strony, aby zmniejszyć cenę finalnego produktu dla konsumenta, bez strat z tego tytułu po stronie producenta. W tym kontekście trudno byłoby uznać za uzasadnioną sytuację, w której kto inny dokonuje zasiewu i zbioru, a kto inny otrzymuje płatność. Skoro zatem to RSP "P. " dokonała zasiewu pszenżyta i jego zbioru, to płatność ONW powinna otrzymać spółdzielnia.

Sąd nie podzielił także zarzutów skarżącego, który wskazał, iż to on posiadał sporną działkę na dzień [...] maja 2014 r., bowiem to on w tym okresie wykonywał szereg prac polowych oraz że cofnięcie pozwu (o uznanie za bezskuteczne wypowiedzenia umowy dzierżawy) przez RSP "P. " oznaczało akceptację wypowiedzenia umowy dzierżawy z dnia [...] stycznia 2014 r. i ustanie prawa dzierżawy spółdzielni z końcem lutego 2014 r., przy czym zbiór pszenżyta przez spółdzielnię nie ma znaczenia, bowiem nastąpił dopiero w sierpniu 2014 r. Zdaniem Sądu nie można zgodzić się ze skarżącym, że cofnięcie pozwu przez RSP "P. " oznaczało akceptację wypowiedzenia umowy dzierżawy i ustanie prawa dzierżawy. Jak wynika z zeznań świadka wskutek konfliktu spółdzielnia postanowiła użytkować działkę tylko do zbiorów pszenżyta i po zbiorze przekazać ją właścicielowi. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2014 r. spółdzielnia nie wyraziła zgody na dalszą współpracę z właścicielem i zrezygnowała z dzierżawy. Cofnięcie pozwu było tylko konsekwencją wcześniej podjętych decyzji.

Sąd przyznał, że skarżący dokonywał szeregu prac polowych na spornym gruncie i organ w sprawie tego nie kwestionował. Również spółdzielnia na spornej działce wykonywała zabiegi agrotechniczne. W celu ochrony swojego posiadania spółdzielnia wystąpiła do sądu z pozwem o ustalenie. Wydane postanowienie o zabezpieczeniu pozwoliło jej na dokończenie zbioru zasianego przez nią pszenżyta. Nie można w takiej sytuacji zgodzić się ze skarżącym, że gdyby nie wszedł w posiadanie działki, to niepotrzebne byłoby wydanie przez sąd postanowienia o zabezpieczeniu. Nie można też podzielić stanowiska skarżącego, że nie ma znaczenia, iż zbioru pszenżyta w sierpniu 2014 r. dokonała spółdzielnia, bowiem okoliczność ta potwierdza fakt, że w okresie uprawy zboża była ona w posiadaniu spornego gruntu.

W konsekwencji Sąd stwierdził, że organ zasadnie odmówił skarżącemu przyznania płatności i nie naruszył w tym zakresie wskazanych w skardze przepisów prawnych.

Sąd uchylił natomiast zaskarżoną decyzję z uwagi na to, że organom umknęła kwestia ewentualnego zastosowania art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina, zgodnie z którym zmniejszeń i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w przypadku gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy. W ocenie Sądu, złożony wniosek i stanowisko skarżącego, zwłaszcza zaś sytuacja faktyczna związana z zawarciem przez niego umowy dzierżawy i podjęciem określonych zabiegów agrotechnicznych, nie zostały przez organ przeanalizowane z punktu możliwości zastosowania tego przepisu w realiach rozpatrywanej sprawy, mimo że już w uzasadnieniu decyzji organu pierwszej instancji pojawia się stwierdzenie, że skarżącemu nie można przypisać działania w złej wierze.

Sąd stwierdził, że dopiero wyjaśnienie przez organy wskazanej kwestii i odniesienia się do niej przy ponownym rozpoznaniu sprawy stworzy możliwość kontroli w tym względzie decyzji.

Ponownie rozpatrując sprawę Kierownik Biura Powiatowego wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] grudnia 2016 r. odmówił przyznania skarżącemu przyznania płatności ONW do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW typu – nizinne strefa I, na rok 2014 oraz nałożył na skarżącego sankcje w wysokości [...] zł.

Organ uznał, że skarżący nie spełnił jednej z istotnych przesłanek warunkujących przyznanie płatności ONW przez to, że nie wszystkie działki rolne zgłaszane na działce nr [...] (działka "I") były w jego posiadaniu na dzień [...] maja 2014 r.

Odnośnie nałożonych sankcji organ podniósł, że jak wynika aneksu z dnia [...] kwietnia 2014 r. do umowy dzierżawy zawartej pomiędzy skarżącym a właścicielem nieruchomości W. S. – skarżący zobowiązał się wykonywać wszelkie czynności niezbędne do uzyskania należytych plonów z przedmiotu dzierżawy, natomiast wydzierżawiający pokryje koszt uprawy oraz wszelkich czynności niezbędnych do uzyskania tych plonów; uzyskane w 2014 r. plony miały stanowić własność wydzierżawiającego. Oznacza to zdaniem organu, że dokonano niejako zawieszenia umowy dzierżawy, albowiem skarżący z dzierżawcy gruntu stawał się zleceniobiorcą właściciela, świadcząc na jego korzyść oraz z prawem do zwrotu kosztów, usługę rolniczą w postaci pojedynczych zabiegów agrotechnicznych.

Wskazując na treść art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 organ odnośnie ustalenia przesłanki braku stosowania obniżek i wykluczeń podniósł, że skarżący składając wniosek o przyznanie płatności działał świadomie, przemyślanie, deklarując działkę ewidencyjną nr 423/3 do płatności, pomimo iż istniał już aneks do umowy dzierżawy, którego treść wykluczała go z możliwości otrzymania płatności bezpośrednich do działki nr [...]. Ponadto na podstawie zeznań wskazanych przez skarżącego świadków nie można stwierdzić, że skarżący był posiadaczem w dobrej wierze na dzień [...] maja 2014 r., czyli że być dzierżawcą spornego gruntu.

Po rozpatrzeniu sprawy w wyniku złożonego odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] lutego 2017 r. utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego z dnia [...] grudnia 2016 r.

Organ odwoławczy podzielił ustalenia organu I instancji co do braku przesłanek przyznania skarżącemu płatności.

Odnośnie nałożonej sankcji organ wskazał, że zgodnie z art. 16 ust. 5 akapit trzeci rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonywania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25 z 28 stycznia 2011 r. str. 8) w związku z art. 57 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r., jeżeli stwierdzi się, że zatwierdzony obszar przypisany do danej grupy upraw jest większy niż obszar zadeklarowany we wniosku o płatność, jeżeli wspomniana różnica przekracza 20 % zatwierdzonego obszaru, dla danej grupy upraw nie przyznaje się pomocy. Jeżeli wspomniana różnica przekracza 50 %, beneficjenta wyklucza się ponownie z uzyskania pomocy do różnicy między obszarem zadeklarowanym we wniosku o płatność a zatwierdzonym obszarem. W niniejszej sprawie wyliczona procentowa różnica między powierzchnią działek rolnych zadeklarowanych, kwalifikowanych położonych na obszarze ONW strefa nizinna I a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli administracyjnej wyniosła 69,86 %.

Odnosząc się do wskazanego przez odwołującego braku winy w powstałej nieprawidłowości, organ zgodził się, że właściwą miarą do oceny wystąpienia lub też braku winy po stronie skarżącego jest ocena, czy dochował on należytej staranności, jakiej należałoby oczekiwać w konkretnych okolicznościach, zaistniałych w sprawie. Odwołujący podkreślił, że nie posiadał żadnej wiedzy co do jakiegokolwiek konfliktu pomiędzy właścicielem a poprzednim dzierżawcą oraz że dołożył wszelkiej staranności, aby należycie wypełnić wnioski i podać właściwy stan faktyczny. W ocenie organu odwoławczego wywody te nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym. W szczególności sam skarżący przyznał, że wiedział o tym, że grunty deklarowane przez niego do płatności zostały obsiane przez inny podmiot, który poniósł określone nakłady z tym związane.

Z powołanego przez odwołującego pisma Prezesa Zarządu RSP "P. " z dnia [...] marca 2014 r., z którego w jego ocenie wynika fakt zakończenia umowy dzierżawy wynika także, że nie zostały zakończone i uregulowane wszelkie kwestie związane z tą umową, co wynika z zawartej w tym piśmie propozycji ugody. Skarżący miał zatem świadomość, że prawo do spornego gruntu rości sobie inny podmiot, który w dodatku podjął jego użytkowanie (poprzez obsianie i prowadzenie innych zabiegów np. w dniu [...] maja 2014 r.).

Zdaniem Dyrektora Oddziału Regionalnego argumentem przemawiającym przeciwko uznaniu prawa skarżącego do uzyskania płatności za rok 2014 r. są postanowienia zawarte w aneksie do umowy dzierżawy z dnia [...] kwietnia 2014 r. Aneks ten wraz w wyjaśnieniami strony dotyczącymi jego treści wskazują na ograniczone władztwo skarżącego nad spornymi gruntami w pierwszym roku obowiązywania umowy dzierżawy. Z aneksu wynika bowiem, że pomiędzy skarżącym a właścicielem gruntu zaistniał podobny stosunek jak między zleceniodawcą (właściciel gruntu) a zleceniobiorcą (skarżący). Świadczą o tym uregulowania stwierdzające, że koszt uprawy miał być pokryty przez właściciela gruntu, któremu również miały przypaść plony uzyskane w roku 2014.

Organ podkreślił ograniczoną wartość protokołu odbioru gruntów rolnych z dnia [...] lutego 2014 r. jako dokumentu mającego potwierdzić przejście władztwa nad gruntem wyłącznie na skarżącego, jako że czynność dokumentowana tym protokołem nastąpiła bez udziału przedstawiciela drugiej strony tj. RSP "P.

Powyższe w ocenie organu potwierdza, że nie można przyjąć, iż nieprawidłowość wystąpiła bez winy wnioskodawcy w rozumieniu art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, co wyklucza możliwość zastosowania tego przepisu.

W skardze do sądu administracyjnego A. B. wniósł o uchylenie decyzji Dyrektora Oddziału Regionalnego oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego zarzucając:

a) naruszenie prawa materialnego:

- § 2 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania" poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż skarżący nie był posiadaczem gruntów rolnych na dzień 31 maja w roku, w którym złożono wniosek,

- art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 poprzez przyjęcie, iż ewentualne nieprawidłowości w złożonym wniosku o przyznanie płatności wynikają z winy skarżącego,

b) naruszenie prawa procesowego – art. 80 i 77 § 1 k.p.a. poprzez zupełnie dowolną ocenę zebranego materiału dowodowego i przyjęcie wbrew temu materiałowi, że skarżący nie był posiadaczem na dzień [...] maja 2014 r. działki ewidencyjnej nr [...], co miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz poprzez przyjęcie, że skarżący składając wniosek o przyznanie płatności działał ze świadomością braku posiadania gruntów rolnych – działki nr [...].

W uzasadnieniu skarżący m.in. podniósł, że organ, rozważając ewentualne zastosowanie art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 nie wyjaśnia na czym miałaby polegać wina skarżącego przy składaniu wniosku w 2014 r. Skarżący podkreślił, że jeśli w ramach trwającego sporu zarówno organy administracji jak i sądowo – administracyjne mają wątpliwość w ustaleniu posiadacza działki nr [...], to jaki zarzut w tym kontekście można jemu postawić.

Nie ulega wątpliwości, że skarżący dokonywał szeregu prac agrotechnicznych, co nie jest kwestionowane przez organ administracyjny; nikt nie sprzeciwiał się skarżącemu w wykonywaniu praw wynikających z umowy dzierżawy.

Wskazany przez organ aneks do umowy dzierżawy miał tylko i wyłącznie ustalić wzajemne rozliczenia stron umowy w związku z faktem, iż skarżący podpisując umowę obejmował już obsiane grunty.

Skarżący zarzucił, iż organ nie wytłumaczył, jakich to czynności, poza tymi, które wykonał, miałby skarżący dokonać, aby "działał w dobrej wierze".

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest częściowo zasadna.

Na wstępie należy podkreślić, że w sprawie, którą rozstrzygał organ w zaskarżonej decyzji wypowiadał się już tutejszy Sąd w ww. wyroku z dnia 28 czerwca 2016 r. (sygn. akt II SA/Bd 230/16). Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017r., poz. 1369; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Oznacza to, że Sąd w niniejszym składzie jest związany poglądem wyrażonym w wyroku z dnia 28 czerwca 2016 r., że skarżący nie spełnia przesłanek przyznania wnioskowanej przez niego płatności.

W konsekwencji skargę w zakresie, w jakim odnosi się do powyższej, kwestii, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić.

Skarga jest zasadna natomiast w części, w jakiej organ rozstrzygnął o nałożeniu na skarżącego sankcji.

Zgodnie z art. 73 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 zmniejszeń i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w przypadku, gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy.

Zdaniem Sądu organ z naruszeniem prawa ocenił, że rolnik nie wykazał, iż powstałe w sprawie nieprawidłowości nie wynikają z jego winy.

Nie jest kwestionowane przez organ, że – jak podnosi skarżący, podpisał on umowę dzierżawy z właścicielem nieruchomości oraz jeszcze przed złożeniem wniosku o przyznanie płatności dokonywał na spornej działce zabiegów agrotechnicznych.

Należy zauważyć, że z akt sprawy nie wynika, aby skarżący, do momentu złożenia wniosku, spotkał się z jakimkolwiek sprzeciwem poprzedniego dzierżawcy tj. RSP Przełom w reakcji na dokonywane przez skarżącego na gruncie zabiegi agrotechniczne (których wykonania organ nie zakwestionował). Z akt wynika, że sprzeciw taki pojawił się w czerwcu 2014 r., już po złożeniu wniosku. Wcześniej poprzedni dzierżawca dokonał jednego zabiegu agrotechnicznego (14 maja 2014 r.), nie sprzeciwiając się jednak zabiegom agrotechnicznym, które na tym samym gruncie wykonywał skarżący.

Trudno dopatrywać się – jak czyni to organ - braku należytej staranności skarżącego w jego wiedzy o tym, że objęte przez niego grunty były zasiane przez RSP P. Z samego faktu przejęcia przez kogoś prowadzenia prac przy danej produkcji, w trakcie cyklu produkcyjnego i z przejęciem środków do kontynuowania produkcji oraz tego, co dotychczas została wykonane przez inny podmiot – nie wynika, że owo przejęcie produkcji oraz środków koniecznych do jej prowadzenia jest bezprawne czy też odbywa się wbrew woli poprzednika. Wymaga to oceny okoliczności towarzyszących przejęciu.

Trudno także uznać, że o tym, iż skarżący posiadał wiedzę, że owo "przejęcie", dokonuje się wbrew woli kontynuowania produkcji przez poprzednika, z treści pisma prezesa zarządu RSP "P. " z dnia [...] marca 2014 r. W piśmie tym spółdzielnia zwróciła się jedynie do właściciela gruntu o rozważenie możliwości jego sprzedaży na rzecz spółdzielni oraz zadeklarowała "gotowość zawarcia stosownej ugody regulującej kwestie dotyczące okresu dzierżawy". Z samego faktu zaproponowania ugody dotyczącej rozwiązanej umowy dzierżawy nie wynika, że proponujący ugodę dalej uważa się za posiadacza gruntów. Równie dobrze tak ogólna deklaracja mogła być odczytana jako wezwanie do zwrotu kosztów (w gotówce) nakładów, które poprzedni dzierżawca poczynił na gruncie. Brak jest w aktach sprawy dokumentów, które pozwoliłby uznać, że przed momentem złożenia wniosku spółdzielnia sprecyzowała swoje żądania, w tym zażądała pozostawienia spornego gruntu w jej dyspozycji do zbioru – o czym skarżący wiedział, lub przy zachowaniu należyte staranności mógł się dowiedzieć.

Zasadnie podnosi skarżący, że organ nie rozważył treści aneksu do umowy dzierżawy z dnia [...] kwietnia 2014 r. w kontekście rozliczeń związanych z objęciem umową dzierżący już obsianych gruntów. Należy zauważyć, że pozwalając właścicielowi na przejęcie wartości plonów skarżący uniknął konieczności zapłaty wartości zasianego zboża, które znajdowało się na polu w momencie zawarcia umowy dzierżawy.

Trudno też czynić zarzut, że skarżący i właściciel gruntu sporządzili protokół odbioru gruntów rolnych (w aktach sprawy jest protokół z [...] kwietnia 2014 r., a nie z dniu [...] lutego 2014 r.) bez udziału RSP P. , skoro w opinii zarówno właściciela gruntu jak i skarżącego spółdzielnia w tym czasie nie miała żadnych praw do gruntu, a wobec tego grunt był we władaniu właściciela, a nie spółdzielni. W takiej sytuacji trudno oczekiwać, aby właściciel traktował spółdzielnię jako "stronę" dokonywanej czynności. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w treści samego protokołu, gdzie w pkt 5 stwierdzono, że dotychczasowy dzierżawca przysłał pismo akceptujące rozwiązanie umowy, w którym zwraca się z prośbą o przesłanie projektu porozumienia w sprawie ustalenia szczegółów związanych z rozwiązaniem z nim umowy dzierżawy.

Powyższe prowadzi do wniosku, że organ w zakresie, w jakim orzekł o sankcji, rozstrzygnął sprawę z uchybieniem ciążącego na nim z mocy art. 7 i 77 § 1 k.p.a. obowiązku wyczerpującego rozważenia całego materiału zgromadzonego w aktach sprawy oraz przekraczając granice swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.).

Ze względu na powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. należało orzec jak w pkt 1 sentencji wyroku.

W ponownym postępowaniu organ winien rozstrzygnąć kwestię sankcji po uprzednim rozważeniu w sposób pełny, zgodnie z powyższym stanowiskiem Sądu, całej treści zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.

O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 206 p.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 r. poz. 1804), biorąc pod uwagę wysokość wniesionego wpisu i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, a także uwzględniając okoliczność, że skarga w znacznej części została oddalona.