Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2156/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2014-02-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 44, art. 80
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), , Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2014 r. sprawy ze skargi H. F. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Wojewody [...] na rzecz H. F. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2013r., Nr [...]Wojewoda [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej: "k.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania H. F. od decyzji Starosty [...]z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...]odmawiającej uchylenia decyzji własnej z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] w [...], gm. [...] – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.

Postępowanie w niniejszej sprawie miało następujący przebieg.

Nieruchomość nr [...] należąca do J. A. graniczy z nieruchomością nr [...] H. F.. Najpierw J. A. za zgodą H. F. wzniosła w ostrej granicy budynek, do którego następnie H. F. za zgodą J. A. dobudowała budynek mieszkalny. W związku z przeprowadzoną na zlecenie gminy aktualizacją geodezyjną granic prawnych, granica pomiędzy działkami o nr ew. [...] i [...] uległa przesunięciu na niekorzyść J. A.. Skutkowało to tym, że budynek wzniesiony przez J. A. częściowo tj. w zakresie pasa o szerokości ok. 1 metr znalazł się w granicach nieruchomości stanowiącej własność H. F..

Po rozpatrzeniu wniosku J. A., Starosta [...] w dniu [...] maja 2009 r. wydał decyzję nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na nadbudowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] w [...], gmina [...]. Przy czym projektowana nadbudowa zostanie zrealizowana w aktualnych granicach działki inwestora, ponieważ uwzględnił on przebieg granicy ustalony w wyniku aktualizacji. Decyzja ta została odebrana przez pełnomocnika inwestora, natomiast pozostałe strony nie odebrały jej mimo dwukrotnego awizowania. Decyzja stała się ostateczna w dniu 16 czerwca 2009 r.

W związku z pismami H. F., w których podniosła brak powiadomienia jej o toczącym się postępowaniu i brak możliwości uczestniczenia w nim, Starosta [...] postanowieniami z dnia [...] października 2009 r., nr [...] wznowił z urzędu na podstawie art. 145 § 1 pkt. 5 k.p.a. postępowanie administracyjne, zakończone ostateczną decyzją Starosty [...] z dnia [...] maja 2009 r. Na skutek zażalenia p. J. A. Wojewoda [...] uchylił zaskarżone postanowienie.

Następnie, postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] Starosta ponownie wznowił z urzędu postępowanie - wskazując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a., a następnie decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., Nr [...] odmówił uchylenia decyzji własnej z dnia [...] maja 2009 r., nr [...].

Wojewoda decyzją z dnia [...] października 2010 r., Nr [...] uchylił w całości decyzję Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2010 roku i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2011 r. uchylił w/wym. decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia [...] sierpnia 2010 r. oraz postanowienie Starosty z dnia [...] czerwca 2010 r. o wznowieniu postępowania administracyjnego z urzędu. Sąd wskazał, iż nie jest możliwe prowadzenie w sprawie o wznowienie z art. 145 §1 pkt 4 k.p.a. postępowania z urzędu.

Ponownie rozpoznając sprawę Starosta ustaliwszy, że wnioskodawczyni posiada przymiot strony, a wniosek o wznowienie został złożony w terminie (zgodnie z zapisami dziennika budowy prace demontażowe dachu rozpoczęto 21 września 2009 r.), a wniosek o wznowienie został złożony w dniu 6 października 2009 r.), postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] wznowił postępowanie administracyjne na wniosek H. F., na podstawie art. 145 § 1 pkt. 4 kpa.

W trakcie postępowania dowodowego organ ustalił, że zawiadomienia o wszczęciu postępowania oraz decyzja zostały wysłane na adres figurujący w ewidencji gruntów tj.: [...], ul. [...]. Wszystkie przesyłki były dwukrotnie awizowane i powróciły do Urzędu, jako nieodebrane. W tej sytuacji korespondencja została uznana za skutecznie doręczoną na podstawie art. 44 k.p.a. H. F. do chwili obecnej zameldowana jest pod adresem, na który doręczana była korespondencja. Co prawda w roku 2009 nieruchomość była wynajmowana, ale H. F. co najmniej raz w tygodniu sprawdzała skrzynkę pocztową. Organ stwierdził, na podstawie pisma pracownika Urzędu Pocztowego w [...], że zgodnie z życzeniem adresatki wszelka korespondencja przesłana na adres zameldowania [...], ul. [...]) była doręczana na adres pobytu tj. [...] ul. [...].

W związku z powyższym Starosta [...] uznał, że H. F. miała możliwość odebrania korespondencji, ale z przyczyn nieznanych organowi tego nie uczyniła, a skoro tak, to uznać należy, że nie została spełniona przesłanka z art. 145 §1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.) i brak było podstaw do dalszego badania prawidłowości decyzji ostatecznej.

W konsekwencji poczynionych ustaleń Starosta Warszawski Zachodni wydał decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...] odmawiającą uchylenia decyzji własnej z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] w [...], gm. [...].

Wojewoda [...], po rozpatrzeniu odwołania H. F., decyzją z dnia [...] lipca 2013r., Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2013 r., nr [...].

W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił przebieg postępowania w niniejszej sprawie i uznał, że postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone przez organ I instancji w sposób wyczerpujący.

Organ odwoławczy wskazał, że zawiadomienie o wszczęciu postępowania oraz decyzja z dnia [...] maja 2009 r. były kierowane do J. i H. F. na adres zameldowania - [...] ul. [...], który był ich adresem zameldowania w 2009 r. i jest nadal. Wszystkie przesyłki były dwukrotnie awizowane i nieodebrane. Skoro na zwrotnych potwierdzeniach odbioru pism kierowanych do J. i H. F. na adres zameldowania widnieje adnotacja o ich dwukrotnym awizowaniu oraz adnotacja listonosza, że nie podjęto przesyłek w terminie należy uznać, że przesyłki dostarczono adresatowi skutecznie (art. 44 kpa).

Zdaniem organu II instancji H. F. miała więc zapewnioną możliwość wzięcia udziału w postępowaniu dotyczącym wydania decyzji Starosty [...] z dnia [...] maja 2009 r., nr [...], zatem nie zachodziły przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Jednocześnie organ wskazał, że zarzuty odwołującej się dotyczące niezgodności z przepisami prawa budowlanego, w tym warunkami technicznymi będą przedmiotem odrębnego postępowania.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła H. F., dochodząc uchylenia obu decyzji.

Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie:

- art. 40 do 44 k.p.a. poprzez uznanie, iż organ zapewnił że zawiadomienie o wszczęciu postępowania z dnia 16 marca 2009 r. oraz decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2009 r. zostało doręczone skarżącej skutecznie, poprzez dwukrotną awizację, pomimo niewyczerpania trybu doręczeń wskazanego w powyższych przepisach k.p.a.,

- art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. poprzez uznanie, iż nie zachodzi przypadek tam opisany i skarżąca nie brała udziału w postępowaniu z własnej winy,

- 151 § 1 k.p.a. poprzez nieuzasadnioną odmowę uchylenia decyzji nr [...],

- art. 6 k.p.a. 7 k.p.a. 8 k.p.a. i 10 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego oraz zinterpretowanie na niekorzyść skarżącej wątpliwości w stanie faktycznym, niezapewnienie czynnego udziału skarżącej jako stronie w prowadzonym postępowaniu oraz prowadzenie postępowania w sposób naruszający zaufanie uczestników do organów władzy publicznej, w ten sposób, że przed wydaniem zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosta [...] nie miał wątpliwości, iż skarżąca nie brała udziału w postępowaniu z własnej winy.

Skarżąca podniosła, że organ poprzestał na doręczeniu przesyłek w sposób zastępczy, nie podejmując żadnej próby doręczenia w inny sposób na przykład za pośrednictwem sąsiadów- Państwa [...].

Odnosząc się do doręczania pism adresowanych na miejsce zameldowania do miejsca faktycznego zamieszkania skarżąca wskazała, że takiej prośby nie wyrażała, a tym bardziej w formie pisemnej, a ponadto przesyłek z sądów i innych organów władzy publicznej w tym trybie nie można dosłać pod inny adres. Zdaniem skarżącej organ bezpodstawnie uznał, że przesyłka była awizowana pod innym adresem, niż adres wskazany na kopercie. Skoro na przesyłkach kierowanych do skarżącej nie było informacji o miejscu pozostawienia awiza innym, niż wskazany na kopercie, brak jest jakichkolwiek podstaw do uznania, że awizo zostało pozostawione pod adresem w [...], dodatkowo podpis listonosza jest nieczytelny, a brak jest pieczątki imiennej.

Skarżąca podniosła również, iż uprzednio wznawiając postępowanie (postanowienie z dnia [...] października 2009 r. i z dnia [...] czerwca 2010 r.) Starosta nie miał wątpliwości co do wadliwości doręczenia skarżącej przedmiotowych pism.

W skardze wskazano na wewnętrzną sprzeczność w uzasadnieniu decyzji organu I instancji polegającą na braku jednoznacznego wskazania pod jaki adres skarżącej doręczono, poprzez podwójne awizo pisma z dnia 16 marca 2009 r. i 7 maja 2009 r.- czy pod adres ul. [...] w [...], czy też pod adres ul. [...] w [...].

Skarżąca zaprzeczyła otrzymaniu jakiegokolwiek awizo i wyjaśniła, że złożyła w tej sprawie skargę do Poczty Polskiej, która w udzielonej odpowiedzi z dnia 29 grudnia 2009 r. wskazała, że nie sposób zająć w tej sprawie jednoznacznego stanowiska z uwagi na odmienne wersje przedstawione przez Urząd Pocztowy w [...] i skarżącą. Zdaniem skarżącej Starosta miał obowiązek wykazać, że doręczenie korespondencji odbyło się zgodnie z zasadami przewidzianymi w art. 42 do 44 k.p.a., czego jednak nie uczynił.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.).

Skarga zasługuje na uwzględnienie.

Przypomnieć należy, że przyczyną, dla której organ wydał negatywną dla strony decyzję, było ustalenie, że w sprawie nie została spełniona przesłanka z art. 145 §1 pkt 4 k.p.a. Ocena materiału dowodowego dokonana przez organ prowadziła do ustaleń, że pani H. F. została prawidłowo – tj. w sposób "zastępczy" (art. 44 k.p.a.) doręczona korespondencja zawierająca postanowienie o wszczęciu postępowania, a następnie decyzja Starosty [...] z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na nadbudowę istniejącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce nr ew. [...] obr. [...] w [...], gm. [...].

Powyższe zostało oparte na przyjęciu przez organ, iż korespondencja wysłana na adres figurujący w ewidencji gruntów tj.: [...], ul. [...] – tj. adres zameldowania Skarżącej była prawidłowo zaadresowana i prawidłowo awizowana, co uprawnia organ do uznania, że doszło do doręczenia zastępczego w rozumieniu art. 44 k.p.a.

Zdaniem Sądu, ocena dokonana przez organ nie obejmuje całokształtu materiału dowodowego i jest nieprawidłowa.

Przypomnieć należy, że zarówno organ I –ej, jak i II-ej instancji w toku postępowania uzyskały informację, iż korespondencja adresowana do Skarżącej na adres w [...], ul [...], na ustne polecenie Skarżącej była jej doręczana na adres jej pobytu w [...], ul. [...]. W aktach sprawy znajduje się pismo Naczelnika Urzędu Pocztowego [...] z dnia 6 grudnia 2012 r., z którego wynika, że korespondencja zawierająca postanowienie i decyzje z maja 2007 r. została zaawizowana na ustne życzenie adresatki na adres w [...], al. [...]. Dalej z pisma wynika, że na załączonych kserokopiach widnieje podpis listonosza, który obsługuje rejon w [...], w którym zamieszkuje pani F..

Organ mając powyższe informacje nie odniósł się do nich i uznał, iż korespondencję doręczono i awizowano prawidłowo, na adres zameldowania Skarżącej w [...], mimo, że Skarżąca temu zaprzecza.

W ocenie Sądu, ocena materiału dowodowego dokonana przez organ jest nieprawidłowa.

Wbrew stanowisku organu, wobec informacji zawartej w piśmie Naczelnika Poczty [...], nie sposób przyjąć, bez obawy pomyłki, iż korespondencję awizowano pod adresem wskazanym na kopercie, tj. [...], ul. [...]. Wątpliwości w tym zakresie nie mogą rozstrzygnąć druki – tzw. zwrotne potwierdzenia odbioru, albowiem brak jest na nich stosownej informacji o miejscu pozostawienia awizo.

Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że w rozpatrywanej sprawie organ winien raz jeszcze, zgodnie z wytycznymi Sądu, ocenić sposób doręczenia zastępczego. Istotne znaczenie dla tej oceny winno mieć także orzecznictwo sądowe, które nakazuje w sytuacjach wątpliwych, stosować instytucję "doręczenia zastępczego" z uwzględnieniem interesu adresata pisma.

Sąd orzekający w sprawie podziela pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 września 2011 r. (sygn.akt II GSK 1761/11), że " adresat pisma nie powinien ponosić jakichkolwiek negatywnych konsekwencji niezawinionych przez siebie uchybień przy doręczaniu mu korespondencji, będących wynikiem zaniedbań organu lub podmiotu dokonującego doręczenia, a wszelkie pojawiające się w tym zakresie wątpliwości winny być interpretowane i oceniane na jego korzyść."

W tym stanie rzeczy, zarzuty skargi Sąd uznał za usprawiedliwione. W ocenie Sądu organ w sposób nieprawidłowy, z naruszeniem art. 80 k.p.a. ocenił materiał dowodowy i uznał, że doszło do doręczenia zastępczego w rozumieniu art. 44 k.p.a.

Z tych względów, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I e-j instancji uznając, że uchybienia w ocenie materiału dowodowego mają istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, o wstrzymaniu wykonania decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a. Zasądzając zwrot uiszczonego wpisu sądowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł na podstawie przepisu art. 200 p.p.s.a.