Postanowienie WSA w Warszawie, sygn. akt V SA/Wa 1692/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2017-02-01 00:00:00+01:00 ()
Symbol z opisem: 6042 Gry losowe i zakłady wzajemne
Hasła tematyczne: Prawo pomocy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Powołane przepisy: article: art. 246 par. 2 pkt 2, art.260 par. 1 i par. 2
journal: Dz.U. 2016 poz 718
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący – sędzia WSA – Arkadiusz Tomczak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia ... stycznia 2015 r. nr ... w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.


UZASADNIENIE

F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w O., dalej "Skarżąca" lub "Spółka" w skardze kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia [...] czerwca 2016 r. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od opłat sądowych w całości.

Uzasadniając wniosek wskazała, że nie posiada środków pieniężnych, które mogłaby przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Nie posiada również środków trwałych, które mogłaby spieniężyć. Większość automatów do gier została zajęta przez urzędy celne, co uniemożliwia prowadzenie działalności gospodarczej, a w efekcie zarobkowania. Spółka nie posiada zdolności kredytowej, a jedyny wspólnik odmówił jej dokapitalizowania. Podkreśliła, że wskazane trudności finansowe mają charakter trwały, istnieją od dłuższego czasu, co uniemożliwiło poczynienie oszczędności na poczet ewentualnych kosztów związanych z prowadzeniem sporów sądowych. Z oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych Skarżącej wynosi 5.000 zł, środki trwałe przedstawiają wartość 431.638,91 zł, ostatni rok obrotowy zakończyła stratą w wysokości 3.116.315,44 zł. Wskazała również, że ciąży na niej obowiązek uiszczenia kar pieniężnych w wysokości przekraczającej 3.000.000 zł, a organ podatkowy określił przybliżoną kwotę zobowiązania podatkowego z tytułu podatku VAT w wysokości 4.049.842 zł i zabezpieczył kwotę na majątku Spółki. W lutym 2016 r. bank rozwiązał ze Spółką umowę rachunku bankowego z uwagi na brak płatności. Obecnie Spółka nie zawarła nowej umowy rachunku bankowego.

Ponieważ złożone oświadczenia okazały się niewystarczające dla oceny możliwości majątkowych Spółki, na podstawie zarządzenia z [...] listopada 2016 r. Stronę wezwano do udzielenia dodatkowych informacji oraz złożenia określonych dokumentów. Wezwanie zostało doręczone w dniu [...] listopada 2016 r. Skarżąca nie odpowiedziała na wezwanie.

Postanowieniem z [...] grudnia 2016 r. starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. odmówił przyznania Spółce prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłat sądowych w całości.

Strona wniosła sprzeciw od postanowienia wnosząc o jego zmianę i częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 245 § 1 i § 3 oraz art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadniając sprzeciw wskazała, że od dwóch lat w swoich sprawozdaniach wykazuje znaczne straty finansowe, w roku 2013 strata Spółki wyniosła 149.368,31 zł, zaś w roku 2014 – 167.360,10 zł, tak więc stan ten ma charakter trwały i pogłębia się. Zdaniem Skarżącej ocena skali prowadzonej przez nią działalności oraz wysokości uzyskiwanego przychodu dokonana przez referendarza sądowego nie odzwierciedla jej rzeczywistej sytuacji majątkowej. Zaznaczyła, że przychód jest kategorią bilansową i nie oddaje prawdziwej sytuacji materialnej, gdyż lata obrotowe 2013 i 2014 Spółka zamknęła ze znacznymi stratami. Wskazała również, że posiadany przez nią majątek ruchomy to głównie urządzenia do gry, które są wyjątkowo trudno zbywalne.

Wyeksponowała również, że zajęty został jej jedyny rachunek bankowy, zaś w toku egzekucji administracyjnych zajmowane są również urządzenia stanowiące jedyny majątek Spółki, który służy jej do prowadzenia działalności gospodarczej.

Zwróciła uwagę, że łączna kwota wpisów od skarg na decyzje dotyczące wymierzenia jej kar pieniężnych wynosi obecnie ponad 100.000 zł, zaś kwota wymagalnych kar pieniężnych to 3.000.000 zł. Wobec powyższego, uiszczenie przez Skarżącą wpisu sądowego od skargi oznaczać będzie de facto zamknięcie jej dostępu do drogi sądowej.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. zważył, co następuje.

Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. - dalej p.p.s.a.) - w brzmieniu przed 15 sierpnia 2015 r. - wniesienie sprzeciwu na postanowienie referendarza sądowego skutkuje tym, iż traci ono moc, a wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy podlega ponownemu rozpoznaniu.

Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.

Skarżąca wnioskowała o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, tj. w zakresie częściowym. W przypadku osób prawnych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a.).

Po przeanalizowaniu wniosku Skarżącej oraz przedstawionej przez nią informacji dotyczącej sytuacji finansowej Sąd stwierdza, że powyższe przesłanki, będące warunkiem niezbędnym do przyznania zwolnienia od uiszczenia kosztów sądowych nie mają zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Należy podkreślić, iż aby móc ocenić sytuację strony i na jej podstawie prawidłowo rozpoznać wniosek Sąd musi zapoznać się z dokumentami świadczącymi o jej sytuacji, nie można tego uczynić na podstawie domniemań. Przy czym w ustawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jednoznacznie wskazano, iż to wnioskodawca ma obowiązek wykazać fakty, na których opiera swój wniosek. Nie można przerzucić tego obowiązku na Sąd, albowiem tylko strona skarżąca ma interes prawny aby na podstawie dostarczonych dokumentów uzyskać prawo pomocy.

W niniejszej sprawie podjęto działania zmierzające do uzyskania pełnego obrazu możliwości płatniczych Skarżącej, wzywając Stronę w dniu [...] listopada 2016 r. na podstawie art. 255 p.p.s.a. do uzupełnienia wniosku o stosowne informacje, w tym o zeznanie podatkowe CIT-8, deklarację VAT, wykaz środków trwałych, wyciągów z kont bankowych, odpisu bilansu.

Z obowiązku przesłania tych dokumentów Skarżąca nie wywiązała się. Również nie nadesłała ich łącznie ze złożonym sprzeciwem. Uznać więc należy, iż Skarżąca nie wykazała, że ustawowa przesłanka przyznania prawa pomocy w odniesieniu do jej osoby wystąpiła, a tym samym przyznanie jej prawa pomocy poprzez częściowe zwolnienie od kosztów sądowych nie jest zasadne.

W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej jej sytuacji materialnej uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 27 lipca 2011 r. o sygn. akt II OZ 650/11). Czynności określone w art. 255 p.p.s.a. podejmowane są po to, aby umożliwić stronie należyte uzasadnienie i udokumentowanie wniosku o przyznanie prawa pomocy. Strona wezwana do uzupełnienia oświadczenia winna z należytą starannością wypełnić treść sądowego wezwania. To w jej interesie leży bowiem przedstawienie informacji służących uzyskaniu prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 5 listopada 2010 r. o sygn. akt II GZ 318/10). Wskazać dodatkowo należy na stanowisko orzecznictwa, zgodnie z którym, sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzenia w sytuacji, gdy dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego nie są znane mimo istniejącego po stronie skarżącego ciężaru wykazania przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 774/13; orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W świetle powyższego stwierdzić należy, iż nieprzedłożenie stosownej dokumentacji uniemożliwia weryfikację złożonych przez Skarżącą oświadczeń, co z kolei uznać należy za przeszkodę wykluczającą przyznanie jej prawa pomocy w żądanym zakresie.

W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w W., na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.