Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 2506/18
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2019-03-26 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne: Budowlane prawo
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 81c ust. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 1202
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
article: art. 7 art. 77 par. 1 art. 80 art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2016 poz 23
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a i  lit. c art. 200 art. 205 par. 1 art. 210 par. 2
journal: Dz.U. 2018 poz 2107
law: Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Monika Kramek, Sędziowie sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, sędzia WSA Andrzej Siwek (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 marca 2019 r. sprawy ze skargi M. C. i J. C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego budynku I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz M. C. i J. C. solidarnie kwotę 100 zł (słownie) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018, poz. 2906 ze zm., dalej: "k.p.a.") oraz art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 1202 ze zm., dalej: "Prawo budowlane"), po rozpatrzeniu zażalenia M. C. i J. C. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] nakładające na współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [...] w [...], tj. M. C., J. C., E. M., R. M., A. M. i H. M. obowiązek przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] w terminie 2 miesięcy od dnia, w którym to postanowienie stanie się ostateczne, utrzymał w mocy ww. postanowienie.

Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 17 kwietnia 2017 r. M. C. i J. C. (dalej: "skarżący") zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] (dalej" "PINB", "organ I instancji") o interwencję w związku z odcięciem ogrzewania i prądu bez ich wiedzy i zgody w czterolokalowym budynku mieszkalnym przy ul. [...] w [...] przez niezamieszkujących w budynku współwłaścicieli E. i R. M. oraz A. i H. M. Powołali się na treść art. 66 ust. 1a Prawa budowlanego.

W dniu 24 kwietnia 2017 r. PINB wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w [...]. Jednocześnie pismem z dnia 24 kwietnia 2017 r. wezwano współwłaścicieli budynku do przedłożenia w terminie 14 dni aktualnego przeglądu jednorocznego i pięcioletniego omawianego budynku zraz z aktualnymi protokołami badań i sprawdzeń instalacji i urządzeń. Przedmiotowe wezwanie nie zostało wykonane.

W dniu 2 czerwca 2017 r. przedstawiciel PINB przeprowadził oględziny stanu technicznego ww. budynku, stwierdzając, że przy ul. [...] w [...] znajduje się budynek mieszkalny wielorodzinny posiadający cztery lokale, dwie kondygnacje nadziemne i podpiwniczenie, wyposażony w instalację elektryczną, kanalizację sanitarną, wodę miejską, ciepło z sieci miejskiej, prąd i gaz. Stan techniczny budynku jest dostateczny, nie stwierdzono istnienia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, nie stwierdzono konieczności natychmiastowej naprawy któregoś z elementów budynku mogącego stanowić zagrożenie dla użytkowników lub szybkiej jego degradacji. Stwierdzono brak licznika energii elektrycznej na klatce schodowej oraz odcięcie dostawy ciepła do centralnego ogrzewania z sieci miejskiej. W związku z powyższym część budynku pozbawiona jest zasilania w energię elektryczną oraz nie jest ogrzewana. Sporządzono protokół oględzin obiektu budowalnego oraz dokumentację fotograficzną.

Następnie PINB decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., nr [...], na podstawie art. 62 ust. 3 w zw. z art. 62 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego, nałożył na właścicieli nieruchomości przy ul. [...] w [...] obowiązek przeprowadzenia okresowej kontroli rocznej i pięcioletniej stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] i przedłożenia protokołów ww. kontroli w terminie 1 miesiąca od dnia, kiedy decyzja stanie się ostateczna.

Skarżący pismem z dnia 24 listopada 2017 r. złożyli odwołanie od powyższej decyzji.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] uchylił w całości powyższe rozstrzygniecie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ odwoławczy – przywołując treść art. 62 ust. 3 Prawa budowlanego - podniósł, że analiza zgromadzonej dokumentacji nie wykazuje nieodpowiedniego stanu technicznego budynku przy ul. [...], a tym bardziej mogącego spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska. Powyższe nie uprawniało organu I instancji do wydania decyzji administracyjnej na wskazanej podstawie prawnej, nakładającej powyższy obowiązek. Samo zaniechanie wykonania wezwania organu I instancji do przedłożenia protokołów okresowych sprawozdań sprawności technicznej budynku nie uzasadnia zastosowania sankcji wynikającej z przepisu art. 62 ust. 3 prawa budowlanego. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji winien dokonać ustaleń w zakresie stanu technicznego przedmiotowego budynku poprzez przeprowadzenie oględzin oraz – w zależności od dokonanych ustaleń – ewentualnego rozważenia zobowiązania współwłaścicieli do przedłożenia stosownego opracowania technicznego, sporządzonego przez osobę posiadająca odpowiednie uprawnienia budowlane.

W dniu 6 czerwca 2018 r. upoważniony przedstawiciel PINB ponownie przeprowadził oględziny przedmiotowego budynku, z których sporządził protokół kontroli. W wyniku oględzin stwierdzono, że dach i więźba dachowa drewniana są w stanie dobrym. Dach pokryty jest blachą falistą barwioną, tzw. blachodachówką. Obróbki dachowe, rynny i rury spustowe, trzony kominowe są w stanie dobrym. Elewacja budynku wykonana jest z tynku cementowo-wapiennego, pokrytego tzw. barankiem. Tynk jest zwietrzały, występują miejscowe odparzenia i spękania. Otwory okienne i drzwiowe są w stanie dobrym - w oknach stolarka PCV. Na ścianach piwnicznych zewnętrznych widoczne są ślady po przenikaniu wilgoci, podczas kontroli suche. Na ścianach klatki schodowej od parteru po poddasze występuje pleśń, a farba miejscami uległa złuszczeniu. Jest to prawdopodobnie efekt braku stałego ogrzewania budynku. Nie stwierdzono bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Wskazano, że zgodnie z uwagami zawartymi w treści protokołu kontroli z dnia 2 czerwca 2017 r. ponownie nakazuje się w trybie pilnym przywrócenie do budynku dostawy energii elektrycznej i cieplnej, ponieważ brak tych mediów powoduje degradację budynku, którego aktualny stan jest dosyć dobry. Ponadto wskazano, że należy wykonać przeglądy stanu technicznego budynku zgodnie z art. 62 Prawa budowlanego i dostarczyć je do organu I instancji.

Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...], na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, nałożono na współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [...] w [...], tj. M. C., J. C., E. M., R. M., A. M. i H. M., obowiązek przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] w terminie 2 miesięcy od dnia, w którym to postanowienie stanie się ostateczne. Wskazano, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości należy określić sposób doprowadzenia ich do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami techniczno - budowlanymi. Ekspertyza winna być wykonana przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia budowlane o odpowiedniej specjalności i aktualny wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, potwierdzony zaświadczeniem wydanym przez tę izbę.

W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia PINB wskazał, że zgodnie ze zgromadzonym w przedmiotowej sprawie materiałem dowodowym stan techniczny budynku wielorodzinnego przy ul. [...] w [...] wzbudza wątpliwości. Biorąc pod uwagę wyniki oględzin dokonanych przez przedstawiciela PINB oraz brak wykonania kontroli okresowych z przeglądu stanu technicznego w/w budynku, w chwili obecnej brak jest możliwości kompletnego określenia stanu technicznego budynku jak również jego instalacji. Podczas przeprowadzonych oględzin nie okazano dokumentacji mogącej precyzyjnie określać przyczyny zaistniałego stanu faktycznego. Niezbędne jest zatem nałożenie obowiązku przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego przedmiotowego z uwzględnieniom stanu technicznego jego instalacji. Celem wykonania przedmiotowej ekspertyzy jest zbadanie obiektu i określenie stanu technicznego w jakim on się znajduje obecnie, a także sprecyzowanie wniosków i zakresu wykonania niezbędnych napraw czy remontów. W ocenie organu I instancji przedmiotowy obowiązek winien zostać nałożony na wszystkich współwłaścicieli budynku.

Skarżący pismem z dnia 25 lipca 2018 r. wnieśli zażalenie na rozstrzygnięcie organu I instancji, podnosząc zarzuty naruszenia art. 7, art. 12, art. 35 § 1 – 3, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i 4 k.p.a. oraz rażącego naruszenia art. 66 ust. 1a Prawa budowlanego. Wskazali, że w toku przedmiotowego postepowania nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości co do fundamentów, stropów, więźby dachowej i dachu. Ustalono, że "ogólny stan techniczny budynku jest dostateczny". Nie stwierdzono także konieczności "natychmiastowej naprawy któregoś z elementów budynku mogącego stanowić zagrożenie dla użytkowania lub szybkiej jego degradacji." Pomijając dokonane ustalenia PINB nałożył na wszystkich współwłaścicieli budynku obowiązek przedłożenia ekspertyzy budynku w połączeniu z badaniami materiałów budowlanych, pomiarami i obliczeniami wytrzymałości elementów konstrukcyjnych budynku.

Skarżący podnieśli, że to nie inicjujący niniejsze postępowanie odłączyli ogrzewanie od budynku, ani nie przyczynili się do jego odłączenia. Przeciwnie, usiłowali je powstrzymać, zażądali i żądają jego uruchomienia z przyczyn i względów poruszonych w pismach do PINB z 16 listopada 2015 r., 9 lutego 2016 r. i 17 kwietnia 2017 r. w celu powstrzymania dalszej degradacji elementów konstrukcyjnych budynku i jego urządzeń. Ogrzewanie odłączono zakręcając zawory przesyłowe poza budynkiem, co skutkuje, że odłączenie nastąpiło bezszkodowo w stosunku do instalacji CO wewnątrz budynku. Podkreślili, że w przedmiotowej sprawie z ich wniosku o ustalenie zaistnienia przesłanek z art. 66 ust. 1a Prawa budowlanego żądanie od wnioskodawców przeprowadzenia omawianej ekspertyzy budynku jest bezpodstawne.

[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.

W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił w pierwszej kolejności stan faktyczny sprawy. Podkreślił, że właściciele nieruchomości nie przedłożyli żadnych dokumentów potwierdzających stan techniczny badanego budynku. Podtrzymał argumentację PINB, że stan techniczny budynku wzbudza uzasadnione wątpliwości. Z uwagi na brak wykonania kontroli okresowych brak jest możliwości określenia stanu technicznego budynku jak również jego instalacji. Z uwagi na brak powyższych dokumentów oraz wiek obiektu budowlanego organ I instancji nie może we własnym zakresie ocenić poziomu zużycia i stanu technicznego elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego. Jak wynika z informacji z kartoteki budynków budowa przedmiotowego budynku mieszkalnego została zakończona w 1945 r. Zatem z uwagi na prawie 70-cio letnią eksploatację obiektu, wątpliwości co do jego stanu technicznego są jak najbardziej uzasadnione, szczególnie że właściciele nie posiadają protokołów z okresowych kontroli, w związku z tym uznać należy, że stan techniczny budynku nie był monitorowany w stopniu wystarczającym, zaś przedłożone opracowanie techniczne będzie niejako "zastępowało" protokoły i ustali aktualny stan techniczny obiektu.

Odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu, organ odwoławczy podniósł, że adresatem obowiązku nakładanego na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego mogą być tylko podmioty w tym przepisie wymienione, tj. uczestnik procesu budowalnego, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego, dlatego też obowiązek przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego nałożony został solidarnie na wszystkich właścicieli nieruchomości. Na wybór podmiotów zobowiązanych do wypełnienia nałożonego obowiązku nie ma wpływu fakt, kto był inicjatorem wszczętego postępowania oraz kto ponosi negatywne konsekwencje złego stanu budynku.

Ponadto organ odwoławczy wskazał, że PINB winien ustosunkować się do złożonego w dniu 17 kwietnia 2017 r. wniosku dotyczącego przeprowadzenia postepowania w trybie art. 66 ust. 1a Prawa budowlanego. Z analizy akt sprawy nie wynika, aby PINB wydał jakiekolwiek rozstrzygnięcie w powyższym zakresie, mimo że podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 2 czerwca 2017 r. potwierdził odcięcie energii elektrycznej praz odcięcie dostawy ciepła do c.o. z sieci miejskiej. W ocenie organu ustne nakazanie przywrócenia w trybie pilnym dostaw energii elektrycznej i cieplnej (co potwierdzają zapisy w protokole kontroli z dnia 5 czerwca 2018 r.) nie może zastąpić decyzji administracyjnej i powinno zostać potwierdzone przez wydanie stosownego rozstrzygnięcia.

Pismem z dnia 9 października 2018 r. skarżący złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia I instancji i zobowiązania organu I instancji do wydania decyzji z rygorem natychmiastowego uruchomienia ogrzewania.

Postawili zarzuty naruszenia art. 81c ust. 2 w związku z art. 66 § 1a Prawa budowlanego oraz art. 138 par. 1 pkt 1 k.p.a.

W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że organ może nałożyć obowiązek dostarczenia odpowiedniej dokumentacji budowlanej w sytuacji powstania uzasadnionych wątpliwości do m.in. jakości wyrobów budowlanych i stanu technicznego obiektu. Z fakultatywnego charakteru przywołanego obowiązku wynika, że ma on zastosowanie tylko w sytuacji powstania uzasadnionych wątpliwości. W przedmiotowej sprawie dwukrotne oględziny nie potwierdziły zaistnienia kwalifikowanych wątpliwości co do stanu technicznego budynku. Natomiast oględziny z 2016 r. potwierdziły konieczność niezwłocznego włączenia ogrzewania i prądu, aby uchronić budynek przed dalszą dewastacją. Skarżący podnieśli, że egzemplarz protokołu pięcioletniego przeglądu budynku i jego instalacji jest w posiadaniu E. M. Część dokumentacji posiada PINB. Natomiast inna część uległa definitywnemu zniszczeniu z rzeczami osobistymi skarżących. Uratowane materiały dokumentujące stan budynku, po zwrocie skarżącym, zostaną niezwłocznie przedłożone do akt sprawy.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując w całości swoją dotychczasową argumentację.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu sprawy w trybie uproszczonym zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.).Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Mając na uwadze powyższe kryteria kontroli sądowej, stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zarówno zaskarżone, jak i poprzedzające ją postanowienie naruszają przepisy prawa w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie organu [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] wydane na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego.

Zgodnie z ww. przepisem, organy administracji architektoniczno – budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowalnych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, na osoby, o których mowa w ust. 1 (tj. m.in. właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego), obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana do ich dostarczenia.

Postanowienie, o którym wyżej mowa ma charakter dowodowy, co oznacza, że postępowanie, w którym jest ono podejmowane, stanowi część innego, już toczącego się postępowania przewidzianego w Prawie budowlanym bądź jest elementem wyjaśnienia przez organ okoliczności, które mogłyby uzasadniać wszczęcie takiego postępowania (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 353/11, LEX nr 1219138).

Z uwagi na użycie w komentowanym przepisie nieostrych pojęć "uzasadnione wątpliwości" oraz "odpowiednie ekspertyzy" zarówno określenie zakresu żądanej przez organ oceny technicznej czy ekspertyzy, jak i uzasadnienie podjętych działań w trybie komentowanego przepisu muszą być oparte na szczegółowej analizie stanu faktycznego konkretnej sprawy i wymagają wyczerpującego uzasadnienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2011 r., sygn. akt II OSK 865/10, publ. w CBOSA). Skorzystanie z rozwiązania zawartego w powyższym przepisie musi być powodowane uzasadnionymi wątpliwościami, a ponadto organ powinien precyzyjnie wskazać, jaką ekspertyzę i w jakim zakresie strona ma przedłożyć. Rozwiązanie to daje organowi uprawnienie do nałożenia obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz, gdy istnieją uzasadnione wątpliwości, a więc nie jakiekolwiek, lecz o charakterze kwalifikowanym. Stosując wzmiankowany przepis, nie można dokonywać wykładni rozszerzającej. Stąd też organ, wydając postanowienie, obowiązany jest udowodnić, że istnieją uzasadnione wątpliwości, czyli wykazać spełnienie ustawowej przesłanki w danym konkretnym stanie faktycznym.

Skorzystanie z tej instytucji musi odnosić się jedynie do takich sytuacji, gdy wiedza pracowników organu nie jest wystarczająca. Nadzór budowlany jest fachowym pionem administracji publicznej, zatem co do zasady ewentualne wątpliwości powinien rozstrzygać we własnym zakresie, w ramach swoich kompetencji. Przepis art. 81c ust. 2, który faktycznie przerzuca na stronę koszty ustalenia stanu technicznego budynku, powinien być wykorzystywany tylko w sytuacjach wyjątkowych, kiedy organy nadzoru budowlanego nie są w stanie za pomocą posiadanej wiedzy i środków, którymi dysponują, rozstrzygnąć powstałych wątpliwości; omawiany przepis nie może być nadużywany (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 192/12, publ. CBOSA). Pracownicy organów nadzoru budowlanego mogą co do zasady samodzielnie dokonywać ustaleń w przedmiocie stanu technicznego. Jeśli w wyniku tych ustaleń stwierdzone zostanie, że obiekt budowlany jest w nienależytym stanie technicznym, pracownicy ci mogą również samodzielnie określać jakie czynności należy przedsięwziąć w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu umożliwiającego jego bezpieczne użytkowanie. Przepis art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowalne winien być stosowany tylko wówczas, gdy wiedza pracowników nadzoru budowlanego nie jest wystarczająca do samodzielnego poczynienia ustaleń faktycznych niezbędnych do wydania rozstrzygnięcia. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 213/08, publ. w CBOSA).

W ocenie Sądu w przedmiotowej sprawie organy przede wszystkim nie wykazały konieczności zastosowania art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego. Podkreślenia wymaga, że w przedmiotowej sprawie organ wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul [...] w [...]. Podczas dwukrotnych oględzin (w dniu 2 czerwca 2017 r. oraz w dniu 5 czerwca 2018 r. ) przedmiotowego budynku stwierdzono brak licznika energii elektrycznej na klatce schodowej oraz odcięcie dostawy ciepła do centralnego ogrzewania z sieci miejskiej, w związku z czym część budynku pozbawiona jest zasilania w energię elektryczną oraz nie jest ogrzewana.

Podczas pierwszych oględzin stwierdzono, że stan techniczny budynku jest dostateczny, nie stwierdzono istnienia zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia, nie stwierdzono konieczności natychmiastowej naprawy któregoś z elementów budynku mogącego stanowić zagrożenie dla użytkowników lub szybkiej jego degradacji.

Podczas drugich oględzin ponownie wskazano dobry stan budynku. Dodatkowo stwierdzono, że tynk elewacji jest zwietrzały, występują miejscowe odparzenia i spękania. Otwory okienne i drzwiowe są w stanie dobrym - w oknach stolarka PCV. Na ściana piwnicznych zewnętrznych widoczne są ślady po przenikaniu wilgoci, podczas kontroli suche. Na ścianach klatki schodowej od parteru po poddasze występuje pleśń, a farba miejscami uległa złuszczeniu. Jest to prawdopodobnie efekt braku stałego ogrzewania budynku. Nakazano się w trybie pilnym przywrócenie do budynku dostawy energii elektrycznej i cieplnej, ponieważ brak tych mediów powoduje degradację budynku, którego aktualny stan jest dosyć dobry

Jako uzasadnienie zaskarżonego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał jedynie wątpliwości związane z stanem technicznym budynku, związane z brakiem wykonania kontroli okresowych z przeglądu stanu technicznego budynku jak również jego instalacji. Zdaniem organu I instancji niezbędne jest zatem nałożenie obowiązku przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego przedmiotowego budynku z uwzględnieniom stanu technicznego jego instalacji.

Natomiast organ II instancji podtrzymał jedynie argumentację PINB, że stan techniczny budynku wzbudza uzasadnione wątpliwości, a z uwagi brak wykonania kontroli okresowych brak jest możliwości określenia stanu technicznego budynku jak również jego instalacji. Wskazał ponadto na wiek

Należy zauważyć, że omawiany przepis art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego ma charakter uznaniowy, a więc mieścić się musi w ramach tzw. uznania administracyjnego zarówno co do zaistnienia "uzasadnionych wątpliwości", jak i wyboru żądania oceny technicznej i ekspertyzy. Nie oznacza to jednak pełnej swobody organu. Organ wydając postanowienie na podstawie ww. przepisu powinien bowiem rozważyć, uwzględniając zasadę proporcjonalności i stan faktyczny sprawy, jakie dokumenty są wystarczające do oceny stanu technicznego budynku.

W ocenie Sądu uzasadniając wydane postanowienia organy nie wykazały kwalifikowanych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego. Inaczej mówiąc z akt sprawy nie wynika,. aby stan techniczny wybudowanego obiektu, czy też jakość użytych wyrobów budowlanych lub wykonanych robót budowlanych uzasadniał nałożenie obowiązku określonego w art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego. Organy swoje wątpliwości opierały jedynie na braku wykonania kontroli okresowych z przeglądu stanu technicznego budynku jak również jego instalacji przez właścicieli budynku, ewentualnie na wieku spornego budynku, a nie na wątpliwościach dotyczących stanu technicznego budynku stwierdzonych podczas oględzin budynku. Podkreślić należy, że oględziny budynku wykazały – na co podczas całego postępowania konsekwentnie wskazują skarżący - brak licznika energii elektrycznej na klatce schodowej oraz odcięcie dostawy ciepła do centralnego ogrzewania z sieci miejskiej,. Podczas oględzin nakazano przywrócenie do budynku dostawy energii elektrycznej i cieplnej, ponieważ brak tych mediów powoduje degradację budynku (przejawiająca się m.in. w pleśni na klatkach schodowych). Jak słusznie wskazują skarżący, wielokrotnie podkreślano dobry ewentualnie dostateczny stan techniczny budynku.

Organy nadzoru budowalnego nie wykazały również, że ich pracownicy nie mają dostatecznych kompetencji, aby samodzielnie ocenić jaki jest stan techniczny budynku, a w szczególności stan instalacji Tylko zaś w sytuacji istnienia uzasadnionych wątpliwości co do złego stanu technicznego budynku skarżących i braku możliwości dokonania takiej oceny przez ww. pracowników, organy mogły zastosować art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane.

Podkreślić także należy, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do ponoszonych przez skarżących w zażaleniu twierdzeń, że próbowali oni powstrzymać odłączenie ogrzewania od budynku, żądając jego uruchomienia w kierowanych do organu I instancji w pismach z 16 listopada 2015 r., 9 lutego 2016 r. i 17 kwietnia 2017 r. Powyższe sugeruje, że organ I instancji miał wiedzę przynajmniej o przyczynach odłączenia dostępu do ciepłej wody w omawianym budynku.

Tym samy w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu I instancji naruszyły art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane.

Zdaniem Sądu organy obu instancji wydając swoje rozstrzygnięcia nie wyjaśniły w wyczerpujący sposób stanu faktycznego sprawy, uchybiając tym samym art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., a w konsekwencji również art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Organy obu instancji, co najmniej przedwcześnie wydały swoje postanowienia, gdyż nie wykazały uzasadnionych wątpliwości co do złego stanu technicznego budynku skarżących. Organ odwoławczy zaś, nie dostrzegając błędów w postępowaniu prowadzonym przez PINB, w konsekwencji powyższego, dodatkowo naruszył również art. 138 k.p.a.

Ponownie rozpoznając sprawę, organ I instancji, mając na uwadze powyższe wskazania i uwagi Sądu, przeprowadzi stosowne postępowanie wyjaśniające w którym ustali czy rzeczywiście niezbędnym jest nałożenie na skarżących obowiązku przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego spornego budynku. Następnie zaś wyda rozstrzygnięcie, które będzie zgodne z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a.

Sąd nie może uwzględnić zawartego w skardze wniosku o zobowiązania organu I instancji do wydania decyzji z rygorem natychmiastowego uruchomienia ogrzewania, albowiem przedmiotowe postępowanie dotyczy zbadania zgodności z prawem wydanych na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego postanowień dowodowych [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]. Niemniej - na marginesie - Sąd podziela wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia pogląd, że organ I instancji nie wydał jakiegokolwiek rozstrzygnięcia ustosunkowującego się do wniosku skarżących z dnia 17 kwietnia 2017 r. dotyczącego przeprowadzenia postępowania w trybie art. 66 ust. 1a Prawa budowlanego.

Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji.

O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200, art. 205 § 1 oraz art. 210 § 2 powołanej ustawy.