Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt III SA/Wa 671/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2011-11-09 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6110 Podatek od towarów i usług
6560
Hasła tematyczne: Interpretacje podatkowe
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Minister Finansów
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną interpretację
Powołane przepisy: article: art. 8 ust. 1, art. 5 w zw. z art. 7 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 6
journal: Dz.U. 2004 nr 54 poz 535
law: Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Marek Kraus, Sędzia WSA Anna Wesołowska, Protokolant st. sekr. sąd. Anna Kurdej, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2011 r. sprawy ze skargi B. Limited z siedzibą w Anglii na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] października 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną, 2) stwierdza, że uchylona interpretacja indywidualna nie może być wykonana w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz B. Limited z siedzibą w Anglii kwotę 440 zł (słownie: czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

B. Limited z siedzibą w Anglii (dalej: Skarżąca, Spółka) złożyła wniosek o udzielenie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług i dokumentowania faktu obciążania kosztami kontrahentów przez Spółkę. Przedstawiła następujący stan faktyczny i zdarzenie przyszłe:

Spółka jest zarejestrowana w Polsce jako polski podatnik VAT. Przedmiotem działalności Spółki jest produkcja oraz sprzedaż wyrobów tytoniowych. W związku z zamówieniami składanymi przez kontrahentów, Skarżąca nabywa różnego rodzaju materiały (m.in.: tytoń, folię aluminiową, bibułkę, klej, kartoniki, farby drukarskie itp.), które są niezbędne w procesie wytwarzania konkretnej marki papierosów dla danego kontrahenta. W związku z faktem, iż Spółka jest zaangażowana w procesie produkcyjnym papierosów dla swoich kontrahentów oraz faktem, iż kontrahenci wymagają od Spółki ciągłego dostępu do odpowiedniej ilości wysokiej jakości materiałów, jak również ciągłego dostępu do wyprodukowanej już konkretnej marki, Skarżąca odpowiedzialna jest również za ciągłe przechowywanie pewnego poziomu materiałów oraz gotowych już towarów. Jest to niezbędne w celu wywiązania się przez Spółkę ze swoich zobowiązań w ramach przyjętych zamówień. W trakcie procesu przechowywania, pewna część materiałów oraz gotowe już papierosy tracą swoją przydatność oraz/lub wartość rynkową, co w rezultacie oznacza, iż nie mogą one być wykorzystane przez Spółkę w celu realizacji konkretnych zamówień. Na podstawie powyższego oraz informacji uzyskanych od kontrahentów, Spółka co pewien czas przeprowadza okresową analizę posiadanych zapasów (zarówno zakupionych materiałów pod kątem możliwości ich wykorzystania w procesie produkcji, jak i gotowych już papierosów pod kątem możliwości ich zbycia). W wyniku przeprowadzanych analiz, władze Spółki, w porozumieniu z kontrahentami podejmują decyzję o dokonaniu zniszczenia i spisania w koszty działalności określonej części produktów. W szczególności, Spółka decyduje się na ich zniszczenie i spisanie w koszty działalności w sytuacji, gdy: została podjęta decyzja przez kontrahentów Spółki o wycofaniu danego produktu z rynku (np. w wyniku wycofania się kontrahenta z transakcji), nie było zainteresowania na dany produkt na rynku, decyzją kontrahentów Spółki zmianie uległa szata graficzna opakowań, miała miejsce zmiana zamówienia przez końcowych odbiorców towarów, zniszczeniu uległy materiały wykorzystywane do produkcji papierosów, np. uszkodzone zostały kartony i/lub folie wykorzystywane do pakowania gotowych już towarów, upłynął termin ważności spożycia (w przypadku tytoniu) i przydatności do wykorzystania konkretnych materiałów przeznaczonych do produkcji. W celu uniknięcia dodatkowych kosztów związanych z magazynowaniem towaru, który utracił swoją przydatność gospodarczą w wyniku zaistnienia wyżej wymienionych okoliczności, zostaje podjęta decyzja o ich zniszczeniu. W związku z faktem, iż: Spółka nie ma wpływu na okoliczności, w wyniku których materiały i/lub wyroby gotowe tracą swą przydatność w produkcji oraz wartość gospodarczą, kontrahenci nie są zainteresowani nabyciem wcześniej zamówionych od Spółki papierosów, co w konsekwencji oznacza, iż wyprodukowane przez Spółkę wyroby nie zostaną dopuszczone do obrotu, i w efekcie Spółka nie może osiągnąć planowanych przychodów, Spółka poniosła znaczne koszty związane z zakupem materiałów i produkcją papierosów, które w późniejszym etapie z przyczyn niezależnych od Spółki nie zostały sprzedane. Spółka obciąża swoich kontrahentów (lub inne podmioty wskazane przez kontrahentów, których działanie przyczyniło się do strat poniesionych przez Spółkę) kosztami, które obejmują zarówno koszt nabycia powyższych materiałów, koszt produkcji konkretnej marki papierosów, jak również koszt dokonywanych niszczeń określonych towarów. Powyższego obciążenia Spółka dokonuje na podstawie ustaleń z kontrahentami, w ramach których kontrahenci stwierdzili, iż są świadomi wyżej wymienionego ryzyka gospodarczego oraz uznają swoją winę za straty w majątku Spółki i pokrywają ewentualne koszty związane z niszczeniem materiałów i wyrobów gotowych przez Spółkę. W ramach powyższego Spółka nie wykonuje żadnych dodatkowych czynności na rzecz swoich kontrahentów.

W związku z powyższym Skarżąca zadała następujące pytania:

1. Czy na podstawie przedstawionego stanu faktycznego, koszty, którymi Spółka obciąża swoich kontrahentów podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

2. Czy powyższe obciążenia powinny być udokumentowane przez Spółkę notą księgową wystawioną na rzecz kontrahentów Spółki?

Zdaniem Spółki, odszkodowanie/rekompensata w wysokości kosztów zniszczenia materiałów niezbędnych do produkcji konkretnej marki papierosów, jak również kosztów wyprodukowania, a następnie zniszczenia już gotowych papierosów, które Spółka otrzymuje od swoich kontrahentów, nie stanowi wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) – dalej: "u.p.t.u.", ani świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u., a zatem nie podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Skarżąca podniosła, że w omawianym stanie faktycznym nie ma wątpliwości, że nie dostarcza ona żadnego towaru kontrahentom, zaś pieniądze, które otrzymuje w drodze rekompensaty od swoich kontrahentów, nie są przedmiotem transakcji, a stanowią jedynie wartość wyrażoną w pieniądzu poniesionych kosztów przez Spółkę w wyniku wycofania się kontrahentów z wcześniej złożonych zamówień, czy też kosztów związanych ze zniszczeniem materiałów. W związku z tym, nie powinny być one traktowane jako rzeczy ruchome w rozumieniu art. 45 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.), a w konsekwencji jako towary, podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT, w świetle art. 5 w zw. z art. 7 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 6 u.p.t.u.

Ponadto Skarżąca wskazała, że aby dana czynność mogła być uznana za świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u, łącznie powinny być spełnione następujące kryteria, a mianowicie: powinien istnieć związek pomiędzy zapłatą za dokonanie czynności, a czynnością, która ma być opodatkowana, wypłacone kwoty powinny mieć charakter wynagrodzenia za dokonaną czynność (powinny mieć charakter ekwiwalentności), a strona, dokonująca wypłaty powyższych kwot powinna odnieść korzyści z tytułu czynności dokonywanych przez podmiot otrzymujący taką płatność. Zdaniem Spółki, wypłata na jej rzecz rekompensaty/odszkodowania przez kontrahentów nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług w rozumieniu u.p.t.u. Płatność ta nie stanowi bowiem zapłaty za jakiekolwiek świadczenie na rzecz kontrahenta, lecz jest rekompensatą za poniesione przez Spółkę szkody w jej majątku (w wyniku decyzji kontrahenta i nie spełnienia przez niego warunków zamówienia). Ponadto wypłata rekompensaty/odszkodowania na jej rzecz nie wiąże się również z jakimkolwiek przysporzeniem po stronie kontrahentów. Kontrahenci Spółki pokrywają bowiem koszty zniszczonych materiałów oraz wyprodukowanych już papierosów w sytuacjach określonych we wniosku. Wraz z wypłatą rekompensaty na rzecz Spółki, kontrahenci nie nabywają również prawa do dysponowania tymi towarami jak właściciel. W konsekwencji oznacza to, iż mimo wypłaty określonej kwoty na rzecz Spółki (w wysokości wcześniej poniesionych kosztów zakupu materiałów niezbędnych do wyprodukowania papierosów, jak i samej produkcji papierosów), nie odnoszą oni żadnej korzyści w ramach podjętej współpracy. Również kwota, którą otrzymuje Spółka, nie ma charakteru wynagrodzenia za dokonaną przez nią czynność na rzecz kontrahenta. Stanowi ona jedynie równowartość poniesionych przez nią kosztów nabycia materiałów i produkcji konkretnej marki papierosów. Jest to forma wyrównania strat w majątku Spółki. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Spółki, koszty, którymi obciąża swoich kontrahentów, nie mają cech wynagrodzenia za usługę i w związku z tym nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W ocenie Spółki brak jest również podstaw do stwierdzenia, że wypłata odszkodowania na jej rzecz wiąże się z jakimkolwiek świadczeniem wzajemnym. Kwoty wypłacane przez kontrahentów za zmianę warunków zamówienia, nie stanowią bowiem zapłaty za usługę świadczoną przez Spółkę w ramach zawarcia tegoż właśnie zamówienia, tj. za wyprodukowanie i przekazanie kontrahentowi do jego dyspozycji konkretnych marek papierosów, lecz formę zadośćuczynienia za nie wywiązanie się kontrahentów z wcześniej złożonego zamówienia.

Skarżąca wskazała również, iż reprezentowane przez nią stanowisko znajduje potwierdzenie w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 1 czerwca 2009 r. (sygn. IPPP2/443-302/09-2/AZ) oraz interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 21 maja 2008 r. (sygn. ILPP2/443-181/08-4/EWW).

Reasumując Skarżąca stwierdziła, iż zwrot poniesionych przez nią kosztów zakupu materiałów i/lub wyprodukowania papierosów przez jej kontrahentów, nie powinien zostać uznany za czynność opodatkowaną ze względu na fakt, iż przedmiotem transakcji nie są ani towary, ani usługi, które byłyby dostarczane/świadczone przez Spółkę na rzecz jej kontrahentów. Jednocześnie z uwagi na fakt, że odszkodowanie/rekompensata wypłacana jest jako pokrycie poniesionych kosztów, które nie zostaną odzyskane przez Spółkę w formie sprzedaży produktów gotowych lub usług, czynność tego rodzaju nie może być uznana za transakcję podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. W konsekwencji, Spółka uznała, iż do kwoty kosztów, którymi obciąża ona swoich kontrahentów, nie powinna być doliczana kwota podatku VAT należnego.

Z uwagi zaś na brak opodatkowania podatkiem VAT ww. kosztów Spółka stwierdziła, iż w celu dokumentowania przedmiotowych kwot powinna wystawić notę księgową. Mając bowiem na uwadze ww. stanowisko wskazujące, iż odszkodowanie uzyskane przez Spółkę nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, odszkodowanie otrzymane od kontrahentów nie stanowi - w opinii Spółki - sprzedaży w świetle art. 106 u.p.t.u.. W efekcie, obciążenie z tego tytułu powinno być udokumentowane nie za pomocą faktury VAT, lecz noty księgowej, która jest dokumentem wystawianym w rozrachunkach z podmiotami w sytuacjach, gdy nie mają zastosowania przepisy u.p.t.u.

W interpretacji indywidualnej z [...] października 2010 r. Minister Finansów, z upoważnienia którego działał Dyrektor Izby Skarbowej w W., uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe.

Na wstępie organ, po przywołaniu treści art. 5 ust. 1 pkt 1 i art. 8 ust. 1 u.p.t.u, wskazał, iż pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie, jak i zaniechanie. Wyjaśnił również, iż nie każde działanie, powstrzymanie się od działania, czy tolerowanie czynności lub sytuacji, może zostać uznane za usługę w rozumieniu przepisów ustawy. Aby tak się stało muszą bowiem zostać spełnione łącznie następujące warunki: w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia; świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie); istnieje bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych.

Ponadto, ustosunkowując się do twierdzeń Skarżącej organ wyjaśnił, iż przepisy podatkowe nie zawierają definicji odszkodowania, a zatem w tym zakresie należy posiłkować się przepisami prawa cywilnego. Wskazał, iż świetle art. 471 Kodeksu cywilnego, szkoda polega na nienależytym wykonaniu, bądź niewykonaniu zobowiązania przez dłużnika, istnieniu adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy działaniem lub zaniechaniem, a szkodą. Brak tych przesłanek powoduje, że nie mamy do czynienia ze szkodą, za powstanie której dłużnik zobowiązany jest do wypłaty odszkodowania. Odnosząc powyższe do przedstawionej przez Skarżącą sytuacji organ stwierdził, iż umowa łącząca Spółkę z kontrahentem ma niewątpliwie charakter zobowiązaniowy. Spółka zobowiązała się do wyprodukowania i dostawy konkretnej marki papierosów dla danego kontrahenta, do ciągłego dostępu do odpowiedniej ilości wysokiej jakości materiałów do ich produkcji, jak również ciągłego dostępu do wyprodukowanej już konkretnej marki papierosów. Ponadto Spółka, w porozumieniu z kontrahentem, podejmuje decyzje o dokonaniu zniszczenia części produktów (materiałów do produkcji, jak i wyrobów gotowych), w przypadku np. wycofania danego produktu z rynku, zmiany szaty graficznej opakowań, upływu terminu ważności itp. W ocenie organu, powyższa okoliczność jest ściśle związana z wykonaniem świadczenia, do którego Spółka zobowiązała się przyjmując warunki łączącej strony umowy. Za określone w umowie działanie, jakim jest wyprodukowanie, utrzymanie odpowiedniej ilości zapasów i ich ewentualne zniszczenie, Spółka otrzymuje wynagrodzenie obejmujące wielkość poniesionych kosztów nabycia materiałów do produkcji, samych kosztów produkcji, jak i zniszczenia przedmiotowych towarów.

Podkreślając, że decydujące znaczenie dla oceny skutków prawnych umów w stosunkach pomiędzy stronami ma ich treść, a nie nazwa, w ocenie organu, w opisanym stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym otrzymane kwoty pieniężne nie posiadają cech odszkodowania za poniesioną szkodę, gdyż nie zaistniały okoliczności, które w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego powodowałyby szkodę i determinowały wypłatę odszkodowania. Zdaniem organu, przedmiotowe kwoty pieniężne stanowią formę wynagrodzenia za działania, które w rozumieniu art. 8 ust. 1 u.p.t.u. spełniają przesłankę uznania ich za świadczenia usług. Zawierając przedmiotową umowę Skarżąca zobowiązała się bowiem do świadczenia określonych usług, tj. wyprodukowania i utrzymania odpowiedniego stanu magazynowego produktów (wyrobów gotowych i materiałów do produkcji) oraz do ich zniszczenia w przypadku zaistnienia określonych okoliczności, a kontrahent do wypłaty kwot pieniężnych będących wynagrodzeniem za to zachowanie. Kwoty te są zatem następstwem wyświadczonych przez Spółkę usług. Tym samym zachowania obu podmiotów są zachowaniami wynikającymi bezpośrednio z łączącej ich umowy.

Reasumując organ stwierdził, iż otrzymywanych kwot nie można uznać za odszkodowanie w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, lecz należy je potraktować jako formę wynagrodzenia za świadczenie usług wynikających z umowy, podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, stosownie do art. 5 ust. 1 u.p.t.u. Dla wypełnienia dyspozycji art. 106 ust. 1 u.p.t.u., Skarżąca powinna natomiast świadczoną przez siebie usługę udokumentować fakturą VAT.

Odnośnie cytowanych przez Spółkę interpretacji indywidualnych organ wyjaśnił, że dotyczą one innych stanów faktycznych. W przedmiotowych interpretacjach rozstrzygano bowiem kwestię braku opodatkowania kar umownych/ rekompensat/odszkodowań, a więc kwestii nie mającej zastosowania w niniejszej sprawie.

Pismem z 5 listopada 2010 r. Skarżąca wezwała organ do usunięcia naruszenia prawa.

W odpowiedzi na to wezwanie Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej.

W skardze na powyższą interpretację indywidualną Skarżąca wniosła o jej uchylenie i zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie:

- art. 8 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 1 u.p.t.u. przez uznanie, że działania Spółki opisane w stanie faktycznym wniosku stanowią świadczenie usług;

- art. 106 u.p.t.u. przez uznanie, że koszty którymi Spólka obciąża swoich kontrahentów powinny być udokumentowane fakturami VAT.

Skarżąca w całości podtrzymała twierdzenia zawarte we wniosku o wydanie interpretacji oraz w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa.

W odpowiedzi na skargę Minister Finansów, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji i w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje :

Skarga okazała się uzasadniona bowiem zaskarżona interpretacja indywidualna narusza prawo.

Stosownie do art. 5 ust. 1 u.p.t.u. opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają:

1) odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;

2) eksport towarów;

3) import towarów;

4) wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;

5) wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Powyższy przepis zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu w tym znaczeniu, że jakakolwiek czynność, która nie jest w rozumieniu ustawy traktowana jako dostawa towarów, import, świadczenie usług czy wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, nie powinna podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W rozpatrywanej sprawie kwestią zasadniczą i sporną jest zagadnienie, czy czynności Skarżącej polegające na zniszczeniu materiałów służących do produkcji papierosów jak i gotowych papierosów z uwagi na utratę ich przydatności lub wartości rynkowej z winy jej kontrahentów, którzy pokrywają koszty tych działań, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. A zatem istotą sprawy jest to, czy czynności takie objęte są katalogiem określonym w art. 5 ust. 1 u.p.t.u.

Zdaniem Skarżącej uzyskane od jej kontrahentów środki stanowią wypłatę odszkodowania będącego konsekwencją zniszczenia materiałów i produktów, co nie mieści się w powyższym katalogu czynności opodatkowanych.

Minister Finansów uważa natomiast, że otrzymywanych kwot nie można uznać za odszkodowanie w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, lecz należy je potraktować jako formę wynagrodzenia za świadczenie usług wynikających z umowy, podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy.

W konsekwencji Skarżąca uważa, iż wzmiankowane czynności nie mogą być udokumentowane fakturą, o której stanowi art. 106 ust. 1 u.p.t.u., lecz dokumentem przewidzianym w ustawie o rachunkowości (nota księgową). Natomiast zdaniem Ministra Finansów czynności te jako opodatkowane podatkiem od towarów i usług winny być udokumentowane fakturą, o której wyżej mowa.

W ocenie Sądu stanowisko Ministra Finansów nie jest prawidłowe.

W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż w zaskarżonej interpretacji stwierdzono, że "... Zawierając przedmiotową umowę Wnioskodawca zobowiązał się do świadczenia określonych usług, tj. wyprodukowania i utrzymania odpowiedniego stanu magazynowego produktów (wyrobów gotowych i materiałów do produkcji) oraz do ich zniszczenia w przypadku zaistnienia określonych okoliczności, a kontrahent do wypłaty kwot pieniężnych będących wynagrodzeniem za to zachowanie ...". Powyższe stwierdzenie stanowi ingerencję w stan faktyczny przedstawiony przez Skarżącą we wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej. Ten nie zawiera bowiem twierdzeń, jakoby zawierane z kontrahentami Skarżącej umowy zawierały zapisy o zniszczeniu wyrobów gotowych i materiałów do produkcji.

Zgodnie z art. 14 b § 3 O.p. oraz art. 14 c § 1 O.p. interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy w zakresie stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji.

Organ wydający interpretację nie może zatem ingerować w zakresie stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę. W przeciwnym wypadku, co miało miejsce w niniejszej sprawie, narusza powołane wyżej przepisy Ordynacji podatkowej.

Ze stanu faktycznego zawartego we wniosku o udzielenie interpretacji wynika wyraźnie, iż kontrahenci Skarżącej uznając swą winę za straty w jej majątku pokrywają koszty związane ze zniszczeniem materiałów do produkcji i gotowych wyrobów, które nie mogą być przedmiotem dostawy. Przedmiotem tej dostawy jest sprzedaż przez Skarżącą papierosów w zamian za co uzyskiwać ona ma od kontrahentów wynagrodzenie. Zniszczenie materiałów i produktów przez Skarżącą jest wynikiem okoliczności, iż z winy kontrahentów dostawa ta nie dochodzi do skutku i z tego tytułu następuje wypłata odszkodowania zgodnie z art. 471 K.c., który stanowi, że dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.

Tym samym nieuzasadnione jest stanowisko Ministra Finansów, iż otrzymywanych przez Skarżącą kwot nie można uznać za odszkodowanie w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego, lecz należy je potraktować jako formę wynagrodzenia za świadczenie usług wynikających z umowy, podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy.

Zgodnie z art. 8 ust 1 u.p.t.u. przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7,

"...Klasycznym przykładem sytuacji, gdy pomimo przepływu środków pieniężnych pomiędzy dwiema stronami nie występuje czynność opodatkowana, ze względu na brak "świadczenia na rzecz" kontrahenta, jest wypłata odszkodowania lub kary umownej. Wypłata odszkodowania lub kary umownej ma charakter sankcyjny, jest najczęściej konsekwencją spowodowania zdarzenia skutkującego powstaniem szkody, niewykonania lub niewłaściwego wykonania zobowiązania umownego przez jedną ze stron transakcji. Podmiot zobowiązany do zapłaty nie otrzymuje żadnego świadczenia wzajemnego..." - Jerzy Martini, Przemysław Skorupa, Marek Wojda VAT 2010. Komentarz.

Sąd podziela prezentowane wyżej stanowisko i stwierdza, iż czynności Skarżącej polegające na zniszczeniu materiałów służących do produkcji papierosów jak i gotowych papierosów z uwagi na utratę ich przydatności lub wartości rynkowej z winy jej kontrahentów pokrywających koszty tych działań, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług bowiem czynności takie nie są objęte katalogiem określonym w art. 5 ust. 1 u.p.t.u.

W konsekwencji w ocenie Sądu czynności, o których wyżej mowa nie wymagają udokumentowania fakturą określoną w art. 106 ust. 1 u.p.t.u.

Ponownie udzielając interpretacji organ podatkowy zobowiązany będzie uwzględnić przedstawioną wyżej ocenę prawną.

Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uznając zarzuty podniesione w skardze za zasadne, na podstawie art. 146 § p.p.s.a. uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną, orzekając o kosztach postępowania oraz o zakresie w jakim interpretacja nie może być wykonana stosownie do art. 152 i 200 p.p.s.a.