Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1051/19
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2022-11-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6460 Znaki towarowe
Hasła tematyczne: Własność przemysłowa
Skarżony organ: Urząd Patentowy RP
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 169 ust. 1 pkt 1 i ust. 2
journal: Dz.U. 2013 poz 1410
law: Ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej - tekst jednolity
article: art. 1 pkt 39
journal: Dz.U. 2015 poz 1615
law: Ustawa z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo własności przemysłowej
article: art. 133 § 1, art. 141 § 4
journal: Dz.U. 2022 poz 329
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Joanna Sieńczyło-Chlabicz Sędzia del. WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant asystent sędziego Elżbieta Jabłońska-Gorzelak po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2022 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej P. KG z siedzibą w H., Niemcy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1877/18 w sprawie ze skargi P. KG z siedzibą w H., Niemcy na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 20 lutego 2018 r. nr Sp. 413/2015 w przedmiocie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę kasacyjną.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z 21 stycznia 2019 r., sygn. VI SA/Wa 1877/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 329; dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę P. KG z siedzibą w H., Niemcy na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z 20 lutego 2018 r. nr Sp. 413.2015 w przedmiocie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy.

Zaskarżoną decyzją Urząd Patentowy RP stwierdził wygaśnięcie z dniem 16 czerwca 2015 r. prawa ochronnego na znak towarowy "VAN GRAAF GRUPA PRZEDSIĘBIORSTW P. W H." o nr [...], z wyłączeniem "toreb oraz wyrobów ze skóry w postaci toreb, zawartych w klasie 18, wszystkich towarów zawartych w klasie 25 oraz usług z klasy 35 tj.: prowadzenie sklepów i hurtowni w zakresie wyrobów ze skóry w postaci toreb oraz wyrobów ze skóry zaklasyfikowanych w klasie 25, prowadzenie sklepów i hurtowni w zakresie odzieży i obuwia, a także promocji sprzedaży na rzecz osób trzecich".

Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 169 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 i ust. 6 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2013 r. poz. 1410 ze zm.; dalej: p.w.p) oraz art. 98 k.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 p.w.p.

Skargę kasacyjną od tego wyroku wywiodła P. KG z siedzibą w H., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz orzeczenie o kosztach postepowania według właściwych przepisów prawa.

Wyrokowi zarzucono naruszenie:

1) art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., poprzez błędne oddalenie skargi, na skutek bezpodstawnego przyjęcia przez WSA w Warszawie, iż wydana w sprawie decyzja Urzędu Patentowego RP nie narusza prawa;

2) art. 133 § 1 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie przy dokonywaniu oceny stanu faktycznego istotnych dla sprawy okoliczności, mających uzasadniać nieużywanie przez skarżącą spornego znaku towarowego;

3) art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku podstawy prawnej rozstrzygnięcia w zakresie wykazania, iż w niniejszej sprawie nie zachodziły "ważne powody" nieużywania znaku towarowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;

4) art. 169 ust. 2 p.w.p., poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że kwestia złej wiary przy zgłoszeniu znaku towarowego stanowiącego podstawę interesu prawnego pozostaje poza normą tego przepisu, a w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, z uwagi na przyjęcie, że interes ten może być wywodzony z prawa uzyskanego w złej wierze, w sytuacji, gdy ocenie powinien podlegać zarówno obiektywny fakt istnienia prawa, jak i subiektywny zamiar strony występującej z wnioskiem o wygaśnięcie prawa ochronnego;

5) art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że nieużywanie znaku towarowego z powodu toczącego się równolegle postępowania o unieważnienie znaku towarowego oraz z powodu zagrażających sporów sądowych i administracyjnych na skutek ewentualnego używania tego znaku towarowego - nie stanowi "ważnego powodu" nieużywania znaku towarowego; a w konsekwencji - niewłaściwe zastosowanie tego przepisu na skutek stwierdzenia, iż zachowanie skarżącej nie było podyktowane ważnymi powodami.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawiono argumenty na poparcie przytoczonych zarzutów.

Urząd Patentowy RP nie skorzystał z prawa do wniesienia odpowiedzi na skargę kasacyjną.

Uczestnik postępowania - P. KG z siedzibą w D., w piśmie z 11 grudnia 2020 r. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił zatem od przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów.

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny bada bowiem legalność wyroku Sądu pierwszej instancji jedynie w zakresie zakwestionowanym w skardze kasacyjnej, a nie rozpoznaje sprawy ponownie w jej całokształcie.

W pierwszej kolejności oceną Naczelnego Sądu Administracyjnego objęty został zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., uznanie jego zasadności mogłoby bowiem wykluczyć możliwość merytorycznego odniesienia się do pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej.

Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. wskazuje podstawowe elementy konstrukcyjne, które musi zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego, tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zatem naruszenie tego przepisu może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera tych elementów, a także wówczas, gdy uzasadnienie nie zawiera stanowiska odnośnie do przyjętego stanu faktycznego, a także gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej z powodu wadliwości sporządzonego uzasadnienia (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09; to i kolejne cytowane orzeczenia dostępne na stronie internetowej w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Naruszenie to, w myśl art. 174 pkt 2 p.p.s.a. musi być na tyle ważkie, aby mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga, że w ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest możliwe kwestionowanie stanowiska Sądu pierwszej instancji w zakresie prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska Sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa (por. np. wyroki NSA z 22 czerwca 2016r., sygn. I GSK 1821/14, z 6 marca 2019 r., sygn. II GSK 985/17). Zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można zatem łączyć z ocenami i stanowiskiem, jakie prezentuje Sąd pierwszej instancji uzasadniając swoje rozstrzygnięcie, a do tego właśnie zmierza uzasadnienie omawianego zarzutu w rozpatrywanej skardze kasacyjnej. Zawarty w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wywód w sposób wystarczająco logiczny i jasny przedstawia stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w zakresie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP, w tym w zakresie wyjaśnienia podstawy prawnej wyroku oraz zaakceptowanego przez Sąd stanowiska organu, iż w sprawie nie zachodziły "ważne powody" nieużywania spornego znaku towarowego.

Niezgoda strony wnoszącej skargę kasacyjną na ocenę prawną Sądu pierwszej instancji wyrażoną w wyroku nie umożliwia jego skutecznego zakwestionowania z perspektywy naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ocenianym uzasadnieniu w sposób prawidłowy przedstawił przesłanki oddalenia skargi. Podkreślić należy, że nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania i trafnością wskazanych w nim argumentów. Celem uzasadnienia jest wprawdzie przekonanie stron postępowania o trafności rozstrzygnięcia, lecz ewentualna wadliwość argumentacji, bądź prezentowanie przez stronę innego poglądu niż wskazany w uzasadnieniu, nie stanowi o naruszeniu przez Sąd art. 141 § 4 p.p.s.a., gdy uzasadnienie zawiera odniesienie się do zarzutów skargi w kwestach mających istotne znaczenie w sprawie poprzez odwołanie się do treści przepisów prawa i wyjaśnienie ich zastosowania w konkretnej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym podziela stanowisko judykatury, iż Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu wyroku wypełniając przesłanki wynikające z treści art. 141 § 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku odnosić się osobno do każdego z zarzutów podniesionych w skardze oraz innych pismach procesowych sprawy i do każdego z argumentów na ich poparcie, może je oceniać całościowo. Najistotniejsze jest to aby z wywodów Sądu wynikało dlaczego w sprawie nie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze (por. wyroki NSA z 18 listopada 2016 r., sygn. II GSK 702/15; z 19 czerwca 2018 r., sygn. II GSK 2336/16; z 18 kwietnia 2018 r., sygn. II GSK 2671/16; z 4 października 2018 r., sygn. II GSK 2983/16). Zauważyć w związku z tym należy, że część analityczna uzasadnienia pozwala na odtworzenie toku rozumowania Sądu pierwszej instancji, który doprowadził do stanowiska o zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, a tym samym możliwa jest kontrola instancyjna zaskarżonego wyroku. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada zatem warunkom określonym w art. 141 § 4 p.p.s.a.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest usprawiedliwiony również zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. Przepis ten nakłada na sąd jedynie obowiązek wydania wyroku po przeprowadzeniu rozprawy i jej zamknięciu oraz wprowadza zakaz wyjścia poza materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy. Art. 133 § 1 p.p.s.a. nie zawiera natomiast żadnych unormowań wskazujących na sposób analizy akt sprawy. Naruszeniem obowiązku określonego w tym przepisie byłoby takie przeprowadzenie kontroli legalności zaskarżonego aktu administracyjnego, które doprowadza do przedstawienia przez Sąd pierwszej instancji stanu sprawy w sposób oderwany od materiału dowodowego zawartego w jej aktach i ustaleń dokonanych w zaskarżonym akcie administracyjnym. Przepis ten nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny ustalonego w sprawie stanu faktycznego. Należy odróżnić poddanie sądowej kontroli działalności administracji publicznej na podstawie innego materiału niż akta sprawy od wydania wyroku na podstawie akt sprawy, z przyjęciem odmiennej oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 31 maja 2019 r., sygn. I OSK 3758/18, z 16 maja 2019 r., sygn. I OSK 1902/1).

Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego ujętych w punktach 4 i 5 petitum skargi kasacyjnej wskazać należy, że problemy prawne objęte tymi zarzutami były już przedmiotem rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego m.in. w wyrokach z 24 maja 2022 r sygn. II GSK 2039/18, z 29 czerwca 2021 r. sygn. II GSK 921/18, II GSK 947/18 i II GSK 1026/18, z 15 czerwca 2021 r. sygn. II GSK 893/18 i II GSK 902/18. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie podziela zasadnicze argumenty wyrażone w uzasadnieniach wskazanych wyroków, uznając że są one trafne również na gruncie tej sprawy.

Zgodnie z art. 169 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 p.w.p. (w brzmieniu mającym zastosowanie w sprawie) prawo ochronne na znak towarowy wygasa również na skutek nieużywania zarejestrowanego znaku towarowego w sposób rzeczywisty dla towarów objętych prawem ochronnym w ciągu nieprzerwanego okresu pięciu lat, po dniu wydania decyzji o udzieleniu prawa ochronnego, chyba że istnieją ważne powody jego nieużywania. Urząd Patentowy wydaje decyzję stwierdzającą wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy w przypadkach, o których mowa w ust. 1, na wniosek każdej osoby, która ma w tym interes prawny.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji słusznie zaaprobował stanowisko organu odwołujące się do ugruntowanego orzecznictwa sądowego i wskazujące, że źródłem interesu prawnego w sprawach z zakresu własności przemysłowej mogą być nawet najbardziej ogólne normy prawa kreujące prawo do prowadzenia działalności gospodarczej, tj. art. 20 i art. 22 Konstytucji RP.

Jak wynika z orzecznictwa NSA dla wykazania interesu prawnego, o jakim mowa w art. 169 ust. 2 p.w.p., w żądaniu stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy z powodu jego nieużywania (art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p.) wystarczy wskazanie przez wnioskodawcę na własne prawo oraz wskazanie na takie wspólne elementy w oznaczeniach, które czynią przekonanie wnioskodawcy o ich kolizyjności obiektywnie usprawiedliwionym, tj. świadczą o tym, że przekonanie to nie jest oczywiście bezzasadne. Interes prawny do wystąpienia z żądaniem eliminacji cudzego prawa wyłącznego ma jedynie ten podmiot, którego sfera prawna doznaje ograniczenia większego niż to, które wynika z przewidzianej prawem konieczności respektowania cudzego prawa wyłącznego. Dla wykazania interesu prawnego opartego na bardzo ogólnej normie prawnej, należy wskazać okoliczności, z których wynika, że sfery prawne uprawnionego (jego prawo do znaku towarowego) i wnioskodawcy (jego prawo do swobody działalności gospodarczej) zazębiają się w szczególny sposób, który uzasadnia wystąpienie z wnioskiem o ochronę prawną polegającą na eliminacji znaku (por wyrok NSA z 18 kwietnia 2018 r. sygn. II GSK 2335/16 i powołane tam orzecznictwo).

Stanowisko organu wskazujące, że z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie trafnie zostało zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji. Wnioskodawca wystąpił z żądaniem stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy ""VAN GRAAF GRUPA PRZEDSIĘBIORSTW P. W H." o nr [...], ponieważ w jego ocenie sporny znak nie jest używany w obrocie gospodarczym i jednocześnie może stanowić przeszkodę w uzyskaniu ochrony na zgłoszony przez niego znak towarowy, tj. P. o nr [...]. Organ uznał, że wnioskodawca wskazując na wspólne elementy występujące w obu znakach towarowych, tj. znaku spornym ""VAN GRAAF GRUPA PRZEDSIĘBIORSTW P. W H." o nr R. oraz P. o nr [...], wykazał, iż jego przekonanie o kolizyjności wskazanych oznaczeń jest obiektywnie usprawiedliwione. Wnioskodawca wskazał bowiem na podobieństwo zarówno oznaczeń jak i towarów do oznaczenia których zostały przeznaczone.

Jednocześnie Sąd pierwszej instancji słusznie zaakceptował stanowisko organu, że zarzut uprawnionego co do zgłoszenia znaku, na który powołuje się wnioskodawca w warunkach złej wiary nie ma wpływu na ocenę interesu prawnego wnioskodawcy w niniejszej sprawie. Ocena istnienia złej wiary po stronie wnioskodawcy zgłaszającego do ochrony znak towarowy, z którego wywodzi interes prawny w żądaniu stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego, nie może być przedmiotem oceny organu w postepowaniu w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia prawa ochronnego. W wyroku z 24 maja 2022 r. sygn. II GSK 2039/18 Naczelny Sąd Administracyjny wskazywał, że "legitymowanie się interesem prawnym we wszczęciu postepowania jest kwestią obiektywną a nie subiektywną. Przesłanka złej wiary nie może być ze swej natury przedmiotem oceny w zakresie istnienia interesu prawnego po stronie wnioskodawcy" (zob. wyrok NSA z 24 maja 2022 r. sygn. II GSK 2039/18 i powołane tam orzecznictwo). Przypomnieć też należy, że istnienie po stronie wnioskodawcy interesu prawnego jest przesłanką legitymującą do wszczęcia postepowania, nie przesądza natomiast o zasadności wniosku. Tym samym zarzut naruszenia art. 169 ust. 2 p.w.p. należy uznać za nieusprawiedliwiony.

Dodatkowo warto zauważyć, że z dniem 15 kwietnia 2016 r. brzmienie ustępu 2 art. 169 p.w.p. zostało zmienione przez art. 1 pkt 39 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2015 r. poz. 1615) i obecnie przepis ten stanowi, że w przypadkach, o których mowa w ust. 1, Urząd Patentowy na wniosek każdej osoby wydaje decyzję stwierdzającą wygaśnięcie prawa ochronnego na znak towarowy.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest również usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że nieużywanie znaku towarowego z powodu toczącego się równolegle postępowania o unieważnienie znaku towarowego oraz z powodu zagrażających sporów sądowych i administracyjnych na skutek ewentualnego używania tego znaku towarowego - nie stanowi "ważnego powodu" nieużywania znaku towarowego; a w konsekwencji - niewłaściwe zastosowanie tego przepisu na skutek stwierdzenia, iż zachowanie skarżącej nie było podyktowane ważnymi powodami.

W sprawie nie jest sporne, że skarżąca nie używała znaku, którego wygaszenia domaga się wnioskodawca. Skarżąca powołała się natomiast na ważne powody nieużywania spornego znaku, wskazując na toczące się postępowanie w przedmiocie wniesionego przez wnioskodawcę sprzeciwu. Sąd pierwszej instancji trafnie uznał zatem, że istota sporu sprowadza się do oceny, czy ważnym powodem nieużywania znaku towarowego może być toczące się pomiędzy stronami postępowanie o unieważnienie tego znaku.

Zauważyć należy, że zgodnie z art. 153 ust. 1 p.w.p., przez uzyskane prawa ochronnego nabywa się prawo wyłącznego używania znaku towarowego w sposób zarobkowy lub zawodowy na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej. Z przepisu tego wynika dla uprawnionego obowiązek używania znaku towarowego. Jak podkreśla się w orzecznictwie i literaturze przedmiotu przyczyną wprowadzenia obowiązku używania znaku towarowego jest przede wszystkim zapobieżenie pozorowanemu wykonywaniu prawa do znaku towarowego i wyeliminowanie w ten sposób nieuczciwych praktyk polegających na ubieganiu się o uzyskanie prawa ochronnego jedynie w celu uniemożliwienia nabycia prawa do znaku towarowego przez innych przedsiębiorców, zazwyczaj oferujących konkurencyjne produkty. "Ponadto, regulacja ta znajduje uzasadnienie także w zapobieżeniu zbędnemu obciążaniu rejestru znaków towarowych znakami, które nie spełniają swojej roli, skutkującemu wydłużeniem postępowania rejestracyjnego i utrudniającym wybór marki podmiotom pragnącym zarejestrować znak towarowy."(K. Jasińska: [w]: Prawo własności przemysłowej. Komentarz, red. J. Sieńczyło-Chlabicz, Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2020, s. 1012). W wyroku z 11 kwietnia 2018 r. (sygn. II GSK 1996/16), Naczelny Sąd Administracyjny zaakcentował, że: "celem instytucji stwierdzenie wygaśnięcia prawa ochronnego na znak towarowy jest eliminowanie praw ochronnych na te oznaczenia, które nie są faktycznie używane w obrocie gospodarczym. Udzielenie ochrony na znak towarowy wiąże się bowiem z ustawowym obowiązkiem używania znaku towarowego do oznaczania towarów i usług, dla których znak ten uzyskał prawo ochronne."

"Ważne powody" nieużywania znaku towarowego, o których mowa w treści art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p., które mogą usprawiedliwiać nieużywanie znaku towarowego przez uprawnionego, stanowią wyjątek od zasady, która nakłada na uprawionego obowiązek jego używania w sposób rzeczywisty w obrocie gospodarczym. Podkreślić trzeba, iż ustawa – Prawo własności przemysłowej nie wskazuje, nawet w sposób przykładowy okoliczności, które usprawiedliwiają nieużywanie znaku towarowego w obrocie. W doktrynie i judykaturze przyjmuje się, iż są to istotne przyczyny natury faktycznej lub prawnej, "nieobciążające" uprawnionego, którym nie można przypisać niedbałości, niezaradności uprawnionego. Są to zdarzenia niezależne od woli uprawnionego do znaku towarowego. W tym pojęciu mieszczą się zatem wydarzenia wyjątkowe i nagłe, noszące cechy siły wyższej, a więc takie, których nie da się przewidzieć, ani im zapobiec. (por. wyrok NSA z 29 listopada 2016 r. , sygn. akt II GSK 919/15). Naczelny Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w tej sprawie podziela pogląd wyrażony w wyroku NSA z 14 grudnia 2010 r. (sygn. II GSK 1088/09), iż nie można uznać, że ważnym powodem nieużywania znaku była sprawa o unieważnienie jego rejestracji. Do ważnych powodów można zaliczyć przeszkody natury faktycznej i prawnej. Mogą stanowić je zdarzenia zewnętrzne o charakterze siły wyższej niemożliwe do przewidzenia i zapobieżenia. Nie można za takie uznać okoliczności związanych ze zwykłym ryzykiem gospodarczym, które dotyczy bieżącej działalności każdego przedsiębiorcy. Konieczność powstrzymywania się od używania znaku przez czas trwania postępowania o jego unieważnienie nie wynika z przepisów ustawy Prawo własności przemysłowej, przeciwnie, zgodnie z art. 153 ust. 1 p.w.p., dopóki prawo ochronne do znaku towarowego skarżącej przysługiwało, dopóty miała ona wyłączne prawo używania tego znaku (por. także: wyrok NSA z 4 marca 2020 r., sygn. II GSK 3616/17; wyrok NSA z 21 marca 2017 r., sygn. II GSK 2790/15).

Także argumenty skarżącej kasacyjnie dotyczące długotrwałości postępowań przed organem i sądami w sprawach sporów między wnioskodawcą i uprawnioną nie mogą być argumentami usprawiedliwiającymi nieużywanie przedmiotowego znaku towarowego zgodnie z wymogami ustawowymi. Jeśli skarżąca kasacyjnie uważała, iż postępowania te toczą się w sposób przewlekły lub występuje sytuacja bezczynności organu lub sądu – przysługiwały jej odrębne środki prawne.

Przenosząc te rozważania na grunt rozpatrywanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny podziela wykładnię art. 169 ust. 1 pkt 1 p.w.p. dokonaną w niniejszej sprawie przez Sąd pierwszej instancji, który zaaprobował stanowisko Urzędu Patentowego RP, iż nieużywanie spornego znaku towarowego, z tej przyczyny, że toczyło się postepowanie w sprawie jego unieważnienia stanowiło decyzję uprawnionej do znaku spółki, której nie można nadać znaczenia zachowania podyktowanego ważnymi powodami.

W konsekwencji za niezasadny uznać należy zarzut naruszenia art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. postawiony w punkcie 1) petitum skargi kasacyjnej. Zarzuty skargi kasacyjnej nie podważyły stanowiska Sądu pierwszej instancji, który uznał, iż wydana w niniejszej sprawie decyzja Urzędu Patentowego RP nie narusza prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, ani prawa materialnego w sposób, który miałby wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyraźnie wskazuje się, iż przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. i art. 150 p.p.s.a. należą do tzw. przepisów wynikowych i warunkiem ich zastosowania jest spełnienie hipotezy w postaci odpowiednio stwierdzenia, czy niestwierdzenia przez sąd administracyjny naruszeń prawa przez organ administracji publicznej. Oznacza to, że naruszenie tych przepisów jest zawsze następstwem uchybienia innym przepisom i nie może być samoistną podstawą skargi kasacyjnej. Tak więc strona skarżąca kasacyjnie chcąc powołać się w zarzucie naruszenia przepisów postępowania na uchybienie tym przepisom zobowiązana jest powiązać taki zarzut z naruszeniem konkretnych przepisów, którym jej zdaniem, uchybił Sąd pierwszej instancji w toku rozpatrywania sprawy. Brak takich powiązań oznacza nieskuteczność zarzutów naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. i art. 150 p.p.s.a. (por. wyroki NSA z 19 stycznia 2012 r. sygn. II OSK 2077/10, 7 maja 2014 r. sygn. II OSK 2886/12, 26 stycznia 2016 r. sygn. II OSK 1298/14).

Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny uznał wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione i na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.