Wyrok WSA w Łodzi, sygn. akt II SA/Łd 804/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Data orzeczenia: 2011-11-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie nieprawomocne)
Symbol z opisem: 6132 Kary pieniężne za naruszenie wymagań ochrony środowiska
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 151
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 83 ust. 1, art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 89 ust. 1,3
journal: Dz.U. 2009 nr 151 poz 1220
law: Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody - tekst jednolity

SENTENCJA

Dnia 16 listopada 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Protokolant asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2011 roku sprawy ze skargi J. P. i A. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...]r. Wójt Gminy N., na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2, art. 88 ust.2, art. 89 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2004r., Nr 92, poz. 880 ze zm.) oraz §1 i §2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 22 września 2004r. w sprawie trybu nakładania administracyjnych kar pieniężnych za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za niszczenie terenów zieleni, zadrzewień albo drzew lub krzewów (Dz.U. z 2004r., Nr 219, poz. 2229 ze zm.), §1 i §2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów (Dz.U. z 2004r., Nr 228, poz. 2306), §2 obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 15 października 2010r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz kar za zniszczenie zieleni na rok 2011 (M.P. z 2010r., Nr 76, poz. 954) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) wymierzył J. i A. P. administracyjną karę pieniężną w wysokości 17 218,76 zł za usunięcie bez wymaganego zezwolenia jednej sztuki topoli, rosnącej na działce nr [...] w miejscowości T.

W uzasadnieniu decyzji organ podał, że w dniu 21 lutego 2011r. wpłynęło telefoniczne zgłoszenie, że J. P. prowadzi na swojej posesji wycinkę drzew bez zezwolenia. W tym samym dniu przeprowadzono oględziny (w obecności właściciela), podczas których stwierdzono wycięcie jednej sztuki topoli o najmniejszym promieniu pnia 22 cm, rosnącej w pobliżu jednego z budynków gospodarczych znajdujących się na nieruchomości. Zawiadomieniem z dnia 28 lutego 2011r. poinformowano strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie oraz o możliwości składania wyjaśnień. W dniu 11 marca 2011r. J. P. złożył w oświadczenie, że ścięte drzewo było w złym stanie zdrowotnym oraz stanowiło zagrożenie dla pobliskiego budynku gospodarczego. Zawiadomieniem z dnia 17 marca 2011r. poinformowano strony o zebraniu materiału dowodowego umożliwiającego wydanie decyzji oraz o możliwość zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i składania dodatkowych wyjaśnień w sprawie. Strony nie przedstawiły żadnych dodatkowych wyjaśnień.

W związku z powyższym Wójt Gminy N. wyliczył i wymierzył J. i A. P. administracyjną karę pieniężną w wysokości 17 218, 76 zł, za usunięcie bez wymaganego zezwolenia jednej sztuki topoli.

W odwołaniu J. i A. P.k wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, z uwagi na brak podstaw prawnych do wymierzenia im kary. Stwierdzili ponadto, że organ nie dokonał ustaleń dotyczących wieku drzewa, a zezwolenie na wycięcie konieczne jest wyłącznie w przypadku drzew żyjących ponad 10 lat.

Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadniając decyzję organ odwoławczy wskazał, że ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, stanowi w art. 83 ust. 1, że usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez wójta, burmistrza albo prezydenta miasta na wniosek posiadacza nieruchomości - za zgodą właściciela tej nieruchomości.

Zgodnie zaś z art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody - wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjna karę pieniężną za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Odpowiedzialność ponoszona na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody za usunięcie drzewa bez wymaganego zezwolenia ma charakter zobiektywizowany i oderwana jest od pojęcia winy. Do jej poniesienia wystarczy zatem samo wykazanie związku przyczynowego pomiędzy działaniem posiadacza nieruchomości (który ponosi odpowiedzialność za osoby działające w jego imieniu lub na jego rachunek), a usunięciem drzewa. Stanu tego nie zmienia również wystąpienie przypadków wyższej wagi związanych ze stworzeniem przez złamane lub przewrócone drzewa zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi lub wartości materialnych. W takiej sytuacji usunięcie drzew zgodnie z postanowieniami art. 86 ust. 5 lub 6 ustawy o ochronie przyrody zwolnione będzie z obowiązku poniesienia opłaty za korzystanie ze środowiska, ale i tak powinno poprzedzać je wydanie przez organ administracji wymaganego zezwolenia. Organ odwoławczy podkreślił, że należy przy tym odróżnić usunięcie stanu zagrożenia od usunięcia drzewa. W większości przypadków do tego pierwszego wystarczy usunięcie poszczególnych konarów drzewa, całości lub części jego korony. Nie będzie to jednak tożsame z usunięciem drzewa. Zatem usunięcie drzew stwarzających zagrożenia, bez wymaganego zezwolenia, zwalnia tylko z obowiązku ponoszenia opłat za korzystanie ze środowiska, ale nie z obowiązku uzyskania zezwolenia. W przypadku poczynienia przez organ bezspornych ustaleń co do usunięcia przez skarżących, bez koniecznego zezwolenia, drzewa (lub drzew) na organie spoczywa bezwzględny obowiązek wymierzenia z tego tytułu administracyjnej kary pieniężnej. Okoliczności dotyczące stanu drzew i stworzenie przez nie zagrożenia dla ludzi i mienia, nie ma wpływu na rozstrzygnięcie.

Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wieku drzewa, organ odwoławczy stwierdził, w ślad za pismem Wójta Gminy N. z dnia [...]r., że organ I instancji ustalając wiek drzewa, wziął pod uwagę obwód pnia na wysokości ścięcia. Ustalił szacunkowo obwód pnia na wysokości 130 cm i stosując wzór na średnicę koła oraz porównując otrzymany wynik z tabelą wiekową drzew opracowaną przez prof. Longina Majdeckiego ustalił przypuszczalny wiek drzewa na 20 lat.

Na decyzję ostateczną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożyli J. i A. P.

Wnosząc o jej uchylenie, zarzucili jej:

1/ naruszenie art. 88 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 89 ust. 1 i art. 86 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, poprzez ich błędną wykładnię i w rezultacie błędne przyjęcie, że w sprawie istniały podstawy do nałożenia kary administracyjnej za ścięcie drzewa w wysokości 17 218,76 zł, mimo że ustalone przez organ okoliczności faktyczne wskazywały, że miały miejsce okoliczności, o których mowa w art. 86 ust. 1 ustawy, w szczególności dotyczące tego, że drzewo było obumarłe i zagrażało mieniu, a wobec tego skoro brak było podstaw do ustalenia opłaty za ścięcie drzew, to brak podstaw do ustalenia kary pieniężnej za ścięcie drzewa bez zezwolenia, zwłaszcza, że ścięcie nastąpiło w okolicznościach wyższej konieczności;

2/ naruszenie art. 7, 77, 75 § 1, 84 § 1 i 107 § 3 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie okoliczności faktycznych oraz nieprzeprowadzenie dowodów na okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, w szczególności dotyczące wieku drzewa i obwodu pnia drzewa na wysokości 130 cm.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., przytaczając argumenty podniesione już w zaskarżonej decyzji, wniosło o jej oddalenie.

Na rozprawie w dniu 21 września 2011r. pełnomocnik skarżącego wyraził stanowisko, iż w stanach wyższej konieczności jest dopuszczalne usuniecie drzewa bez wymaganego zezwolenia, jak miało to miejsce w sprawie. Z kolei skarżący J. P. oświadczył, iż żona A.P. jest współwłaścicielem nieruchomości i zaaprobowała usuniecie drzewa, małżonkowie są współwłaścicielami nieruchomości od 1974 roku. Dodał, iż sporne drzewo było samosiejką, było nietypowe, rosło za stodołą, mogło mieć 15 lat, ale dokładnie nie wie, korzenie drzewa napierały na budynek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z brzmieniem art. 1 §1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2).

Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.). Po myśli art. 134 §1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p. p. s. a.).

Godzi się również pokreślić, iż co do zasady, w myśl art. 133 § 1 p.p.s.a, sąd administracyjny wyrokuje na postawie akt sprawy, opierając się o stan faktyczny i prawny, istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Oznacza to, że podstawą orzekania jest cały materiał dowodowy sprawy, zgromadzony przez organy administracji publicznej w postępowaniu w obu instancjach, zakończonym zaskarżonym aktem.

Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd nie dopatrzył się uchybień, które skutkować mogły uchyleniem zaskarżonych decyzji.

Przedmiotem kontroli jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...]r. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy N. z dnia [...]r. w sprawie wymierzenia skarżącym administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez wymaganego zezwolenia właściwego organu jednej sztuki topoli, rosnącej na działce nr [...] w miejscowości T.

W ocenie Sądu wydanie zaskarżonego aktu poprzedzone zostało wnikliwym zebraniem materiału dowodowego i jego dogłębną analizą przeprowadzoną z poszanowaniem obowiązujących zasad postępowania wynikających bezpośrednio z przepisów art. 7, art. 77 §1, art. 107 §3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego. Organ orzekający w sprawie szczegółowo uzasadnił swoje stanowisko, przedstawił wszelkie argumenty za i przeciw, opisał poczynione ustalenia i ustosunkował się do nich. Przeprowadził wszechstronną ocenę okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całokształtu materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnił w sposób wymagany przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981r., SA 810/81, publ. ONSA 1981/1/4.).

Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody, która w art. 83 przewiduje, iż usuniecie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości może nastąpić, z zastrzeżeniem ust. 2 i 2a, po uzyskaniu zezwolenia wydanego przez właściwy organ na wniosek posiadacza nieruchomości – za zgodą właściciela tej nieruchomości, właściciela urządzeń, o których mowa w art. 49 §1 Kodeksu cywilnego – jeżeli drzewa lub krzewy zagrażają funkcjonowaniu tych urządzeń. Przy czym zgoda właściciela nieruchomości, o której mowa w ust. 2 pkt 1, nie jest wymagana w przypadku wniosku złożonego przez użytkowania wieczystego nieruchomości – art. 83 ust. 1a w/w ustawy. I co ważne, zgodnie z art. 88 w/w ustawy, wójt, burmistrz albo prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną za usuwanie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia. Ustawa o ochronie przyrody nie dopuszcza, poza ściśle regulowanymi przypadkami, żadnych form samowolnego działania posiadacza nieruchomości (zob. wyrok NSA z dnia 31 stycznia 2008r. sygn. akt II OSK 1970/06, niepubl., dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX, Lex nr 437687). W przypadku poczynienia przez organ bezspornych ustaleń co do usunięcia przez skarżących, bez koniecznego zezwolenia, drzewa (lub drzew), stosownie do treści art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, na organie spoczywa bezwzględny obowiązek wymierzenia z tego tytułu administracyjnej kary pieniężnej. Podkreślić trzeba, iż decyzje w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za usunięcie drzew bez zezwolenia mają charakter decyzji związanych, co oznacza, że uznanie organu ograniczone jest jedynie do etapu wyprowadzenia wniosków z określonego stanu faktycznego sprawy. W przypadku wystąpienia przesłanek do wymierzenia kary, wydanie przez organ decyzji staje się obligatoryjne (wyrok WSA w Szczecinie z dnia 2 lutego 2006r., II SA/Sz 693/05, niepubl., dostępny Lex nr 296085).

W niniejszej sprawie podstawą faktyczną wydanego rozstrzygnięcia było ustalenie, iż skarżący wyciął jedną sztukę topoli rosnącej na jego posesji i co ważne nie legitymował się wymaganym zezwoleniem na wycinkę. Organ ustalił nadto, iż przedmiotowe drzewo w najmniejszym promieniu pnia miało 22 cm i rosło w pobliżu jednego z budynków gospodarczych znajdujących się na nieruchomości strony. Ustalenia powyższe znalazły odzwierciedlone w dokumentacji fotograficznej, protokole oględzin i prawidłowo stały się podstawą do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej za usunięcie bez zezwolenia drzewa. Zauważyć trzeba, iż braku odpowiedniego zezwolenia nie kwestionują skarżący. Podnoszą natomiast, iż ścięte drzewo było w złym stanie zdrowotnym oraz stanowiło zagrożenie dla pobliskiego budynku gospodarczego. Jednakże okoliczności dotyczące stanu drzew i stworzenie przez nie zagrożenia dla ludzi i mienia, nie mają wpływu dla rozstrzygnięcia, stąd argument skarżącego w tym stanie prawnym pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Przepis art. 88 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 ustawy o ochronie przyrody stanowi wyraźnie, iż za usunięcie drzew lub krzewów bez wymaganego zezwolenia oraz za zniszczenie drzew spowodowane niewłaściwym wykonaniem zabiegów pielęgnacyjnych, prezydent miasta wymierza administracyjną karę pieniężną. Karę tę ustala się w wysokości trzykrotnej opłaty za usunięcie drzew ustalonej na podstawie stawek, o których mowa w art. 85 ust. 4-6 w/w ustawy. Usunięcie drzew lub krzewów bez zezwolenia jest deliktem administracyjnym, którego popełnienie zagrożone jest sankcją w postaci kary administracyjnej (wyrok NSA z dnia 21 stycznia 2010 r., II OSK 140/09, dostępny Lex nr 578180).

Sytuacje, w których ustawodawca odstąpił od wymogu uzyskania zezwolenia na usuniecie drzewa lub krzewów wyliczone zostały w art. 83 ust. 6 w/w ustawy. Katalog ten ma charakter zamknięty, co za tym zgodnie z podstawą zasadą interpretacyjna exceptiones non sunt extendae nie można tych wyjątków interpretować rozszerzająco. W katalogu tym nie zostały wymienione ani drzewa obumarłe ani te, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia. Tym samym usunięcie drzew obumarłych jak i zagrażających bezpieczeństwu wymaga uzyskania zezwolenia, o którym mowa w art. 83 ust. 1 ustawy. Zatem obumarcie drzewa lub stwarzanie przez drzewo zagrożenia może co najwyżej stanowić uzasadnienie wniosku o wydanie zezwolenia na usunięcie takiego drzewa, lecz nie może usprawiedliwiać samowolnego działania osoby dokonującej wycięcia drzewa. Organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzew lub krzewów dokonuje oceny, czy podane we wniosku drzewo jest np. obumarłe i jakie są przyczyny obumarcia, jak też czy drzewo rokuje (bądź nie) szansę na przeżycie oraz czy np. nie zagraża bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych i czy możliwe jest wydanie stosownego zezwolenia na jego usunięcie. W pewnych przypadkach organ może rozważyć celowość powstrzymania się z wydaniem zezwolenia do rozpoczęcia okresu wegetacyjnego roślin, kiedy będzie mógł dokonać takich ustaleń. A zatem posiadacz nieruchomości nie posiada uprawnień do samodzielnej oceny żywotności drzew lub krzewów i samowolnego usunięcia drzew lub krzewów, które według jego oceny są obumarłe i nie rokują szans na przeżycie czy też zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych (wyrok NSA z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn.akt II OSK 65/09, dostępny w Lex nr 597752).

Powstała po stronie skarżących odpowiedzialność została zobiektywizowana i jej ustalenie wymaga wykazania, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy zachowaniem konkretnej osoby, w tym przypadku A. i J. P., a zniszczeniem drzewa. Zachowanie to przejawiać się może w każdej formie, tak w działaniu, jak i zaniechaniu. Konieczne jest zatem wykazanie, iż oboje skarżący posiadali przynajmniej wiedzę o usunięciu drzewa. I jak potwierdził na rozprawie skarżący, żona jako współwłaścicielka nieruchomości wiedziała i zaaprobowała usunięcie drzewa. Nie budzi zatem wątpliwości prawidłowość nałożenia przedmiotowej kary administracyjnej na oboje skarżących.

Kara administracyjna, wymierzana na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie przyrody, jest instytucją prawną odmienną od opłaty za usunięcie drzew, o jakiej mowa w art. 84 ust. 1. Opłata za usunięcie drzew lub krzewów jest naliczana w przypadku wystąpienia przez posiadacza nieruchomości o wydanie stosownego zezwolenia, tj. w przypadku zgodnego z prawem (za zgodą właściwego organu) usunięcia drzew. Natomiast kara administracyjna jest wymierzana za działanie niezgodne z prawem - samowolne usunięcie drzew.

Z powyższych względów do kary administracyjnej za usunięcie drzew bez wymaganego zezwolenia nie stosuje się art. 86 ust. 1 ustawy o ochronie przyrody, enumeratywnie wyliczający w punktach 1 - 13 sytuacje, w których nie pobiera się opłat za usunięcie drzew. W szczególności w przypadku samowolnego usunięcia drzew nie znajdują zastosowania przepisy art. 86 ust. 1 pkt 4 i 9. Przepisy te wyraźnie stanowią, że nie pobiera się opłat za usunięcie drzew, które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych (pkt 4), bądź obumarły lub nie rokują szansy na przeżycie, z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości (pkt 9). Żaden zaś przepis ustawy o ochronie przyrody nie przewiduje, a tym bardziej nie nakazuje stosowania przepisów art. 86 ust. 1 do kary administracyjnej wymierzanej w przypadku samowolnego usunięcia drzew. Przepisy art. 86 ust. 1 ustawy zwalniają od obowiązku uiszczenia opłaty, a nie z obowiązku poniesienia kary za samowolne działanie. Przepisy art. 86 ust. 1 pkt 4 i 9 ustawy zwalniają zatem od opłat za usunięcie drzew zagrażających bezpieczeństwu ludzi lub mienia, bądź obumarłych lub nie rokujących szansy na przeżycie i to z przyczyn niezależnych od posiadacza nieruchomości, lecz nie zwalniają z konieczności uzyskania zezwolenia na ich usunięcie. Z tych przyczyn kwestia stanu drzewa (obumarcia czy też sytuacji stwarzania przez drzewo zagrożenia) może mieć znaczenie przy naliczaniu opłaty za usunięcie drzewa, ale nie przy wymierzaniu kary administracyjnej.

Nie może zatem przynieść oczekiwanego przez skarżących rezultatu okoliczność, że ścięcie drzewa nastąpiło w stanie wyższej konieczności. Jak oświadczył skarżący drzewo znajdowało się w złym stanie i zagrażało budynkowi gospodarczemu usytuowanemu w jego sąsiedztwie. Uwzględnienie ewentualnej przesłanki negatywnej do zastosowania administracyjnej kary pieniężnej, w postaci stanu wyższej konieczności, jest uzależnione od tego, czy przesłanka ta została zawarta w normach materialnych regulujących wymierzenie tej kary.

Stan wyższej konieczności jest instytucją prawa materialnego występującą w polskim systemie prawnym. Należy do okoliczności wyłączających bezprawność według art. 26 Kodeksu karnego oraz do okoliczności wyłączających odpowiedzialność za niektóre delikty cywilne, w myśl art. 424 Kodeksu cywilnego. Materialne prawo administracyjne nie ma przepisów ogólnych na wzór skodyfikowanych gałęzi prawa. Instytucja stanu wyższej konieczności będzie zatem tylko wtedy miała znaczenie normatywne w sprawach administracyjnych, kiedy zostanie wprowadzona do regulacji szczegółowych - ustaw normujących poszczególne dziedziny materialnego prawa administracyjnego. Ustawa o ochronie przyrody nie zawiera przepisów o stanie wyższej konieczności, wyłączających bezprawność deliktu administracyjnego polegającego na usunięciu drzewa lub krzewu bez wymaganego zezwolenia. Nie można więc usprawiedliwiać takiego bezprawnego działania stanem wyższej konieczności.

W ocenie Sądu nie można mieć również zastrzeżeń co do wysokości ustalonej kary. Słusznie organy uznały, że ze względu na brak kłody, zastosowanie w sprawie powinien mieć art. 89 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody, przyjmując najmniejszy promień pnia (22 cm) i pomniejszając wyliczony na tej podstawie obwód pnia o 10%, co dało wynik 124 cm. Uwzględniając ustalony w ten sposób obwód wyciętego drzewa, jego gatunek, współczynnik różnicujący stawki oraz stawkę za 1 cm obwodu pnia drzewa gatunku topola (stosownie do załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 13 października 2004 r. w sprawie stawek opłat dla poszczególnych rodzajów i gatunków drzew, Dz.U. Nr 228, poz. 2306 ze zm., oraz załącznika Nr 2 do obwieszczenia Ministra Środowiska z dnia 15 października 2010 r. w sprawie stawek opłat za usunięcie drzew i krzewów oraz stawek kar za zniszczenie zieleni na rok 2011, M.P. Nr 76, poz. 954), wyliczono karę pieniężną w wysokości 17 218,76 zł, przyjmując obwód drzewa jako 124 cm oraz mnożąc tę cyfrę przez współczynnik różnicujący stawkę wynoszący 3,70 i stawkę za 1 cm obwodu pnia w wysokości 12,51 zł, podwyższając uzyskany wynik trzykrotnie. Za prawidłowe uznać również należy ustalenie wieku usuniętego drzewa, która to wielkość ma wpływ na wyliczenie kary. Jak oświadczył skarżący na rozprawie w dniu 21 września 2011r. z małżonką są współwłaścicielami nieruchomości od 1974 roku a drzewo mogło mieć 15 lat. Oznacza to, iż wiek drzewa przekroczył 10 lat, zatem nie znalazł zastosowania art. 83 ust. 6 pkt 4 ustawy. Ustalenie to koresponduje z wywodami organu co do wieku drzewa zawartymi w obszernym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i piśmie organu I instancji w odpowiedzi na odwołanie strony skarżącej.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż postępowanie wyjaśniające zostało prawidłowo przeprowadzone, organ zebrał wyczerpujący materiał sprawy i dokonał jego wnikliwej analiza w świetle obowiązujących przepisów prawa. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji należy uznać za przekonujące i nie naruszające granic swobodnej oceny dowodów. Stan faktyczny został szczegółowo omówiony z powołaniem się na wyjaśnienia stron i opinie ekspertów. Wobec braku stwierdzenia, wad mających wpływ na wynik sprawy, wad procesowych, jak i naruszeń przepisów prawa materialnego Sąd na podstawie rat. 151 p.p.s.a. skargę jako nieuzasadnioną oddalił

ar