Wyrok WSA w Lublinie, sygn. akt I SA/Lu 261/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Data orzeczenia: 2011-07-06 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6111 Podatek akcyzowy
Hasła tematyczne: Podatkowe postępowanie
Podatek akcyzowy
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 306a, art. 306b
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk (sprawozdawca), Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Szpringer,, NSA Anna Kwiatek, Protokolant Asystent sędziego Monika Bartmińska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 6 lipca 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia - oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem z dnia z dnia [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] odmawiające wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju od nabytego wewnątrzwspólnotowo samochodu marki Volkswagen.

Z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia i akt sprawy wynika, że w dniu 19.11.2011r. do Naczelnika Urzędu Celnego wpłynęło podanie J. S. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku w podatku akcyzowym od samochodu marki Volkswagen wraz z kserokopią pokwitowania sprzedaży samochodu i kserokopią dowodu rejestracyjnego pojazdu (oba dokumenty z tłumaczeniem).

Po przeprowadzeniu w dniu 24 listopada 2010 r. oględzin samochodu Naczelnik Urzędu Celnego postanowieniem z dnia 25 listopada 2010 r. odmówił wydania zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju od nabytego wewnątrzwspólnotowo samochodu. W uzasadnieniu wskazał, że w oparciu o nomenklaturę towarową taryfy celnej oraz noty wyjaśniające do taryfy celnej, biorąc pod uwagę stwierdzone podczas oględzin cechy przedmiotowego pojazdu takie jak: obecność stałych siedzeń oraz punktów do zainstalowaniadodatkowych siedzeń z wyposażeniem zabezpieczającym dla każdej osoby, obecność tylnych okien wzdłuż dwubocznych paneli, fakt, że zamontowana kratka pomiędzy częścią ładunkową a częścią pasażerska samochodu jest łatwa do demontażu, obecność bocznych, przesuwanych i przeszklonych drzwi, przedmiotowy w sprawie samochód należy zaklasyfikować do pozycji CN 8703, co w konsekwencji powoduje, że powyższy pojazd jako samochód osobowy podlega podatkowi akcyzowemu.

Brak jest więc podstaw do wydania J. S. zaświadczenia potwierdzającego brak obowiązku zapłaty akcyzy.

Na powyższe postanowienie J.S. wniósł zażalenie, zarzucając zaniechanie konkretnego merytorycznego i wnikliwego rozpoznania sprawy oraz ograniczenie się organu w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia do lakonicznych stwierdzeń opartych na przypuszczeniach i domysłach, pomijając istniejący stan faktyczny.

Dyrektor Izby Celnej po rozpatrzeniu zażalenia wskazał na treść art. 100 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2008r. o podatku akcyzowym (Dz.U. 2009r. Nr 3, poz. 11 ze zra.), który stanowi, że w przypadku samochodu osobowego przedmiotem opodatkowania akcyzą jest nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym oraz na art. 100 ust. 4 tejże ustawy, zgodnie z którym samochody osobowe są to pojazdy samochodowe i pozostałe pojazdy mechaniczne objęte pozycją CN 8703 przeznaczone zasadniczo do przewozu osób, inne niż objęte pozycją 8702, włącznie z samochodami osobowo-towarowymi (kombi) oraz samochodami wyścigowymi, z wyłączeniem pojazdów samochodowych i pozostałych pojazdów, które nie wymagają rejestracji zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. O zaliczeniu przedmiotowego w sprawie pojazdu do kategorii samochodów ciężarowych nie przesądza dowód rejestracyjny i wpis w rubryce "kategoria pojazdu": samochód ciężarowy, ponieważ nazewnictwo stosowane w różnych obszarach branży motoryzacyjnej wynikające z ustanowionych w tym zakresie odrębnych regulacji może odbiegać od sformułowań użytych w nomenklaturze towarowej taryfy celnej. Zgodnie z obowiązującą w 2010r. Nomenklaturą CN, wprowadzoną w życie rozporządzeniem Komisji (WE) nr 948/2009 z dnia 30.09.2009 r. zmieniającym załącznik I rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L Nr 256 z 2009 r.), klasyfikacja taryfowa pojazdów samochodowych zależna jest jedynie od ich cech zewnętrznych, przy czym grupowanie tych pojazdów w świetle obowiązujących przepisów ruchu drogowego nie może mieć znaczenia dla ustalenia ich kodu CN. Kryterium, na które powołuje się strona, decydującym o klasyfikacji taryfowej pojazdów do pozycji 8703 lub 8704, mówiącym o proporcji wewnętrznej długości podłogi części do transportu towarów do długości rozstawu osi pojazdu (jeśli długość podłogi jest większa niż 50% długości osi pojazdu, będzie on klasyfikowany do pozycji 8704), ma zastosowanie tylko do pojazdów typu pickup.

Zgodnie z notami Wyjaśniającymi do Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów, stanowiącymi załącznik do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 01.06.2006r w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (Nr 86 z 04.12.2006r., poz. 880), w pozycji 8703. określenie "samochody osobowo -towarowe" oznacza pojazdy przeznaczone do przewozu najwyżej 9 osób (wraz z kierowcą), których wnętrze może być używane bez zmiany konstrukcji do przewozu osób, jak i towarów. Obecność okien wzdłuż dwubocznych paneli, pasów bezpieczeństwa i punktów kotwic do zamontowania dodatkowych siedzeń w części znajdującej się za zamontowaną kratką oznacza, że przestrzeń ta może być wykorzystywana zarówno do przewozu osób jak i towarów. Powyższe cechy dają podstawę do zaklasyfikowania przedmiotowego pojazdu do pozycji 8703. Aby samochód mógł być zaklasyfikowany do pozycji 8704 powinien posiadać zamontowany na stałe panel lub przegrodę pomiędzy częścią dla kierowcy i pasażerów siedzących z przodu, a częścią tylną.

Zaświadczenie o przeprowadzonym badaniu technicznym oraz dokument identyfikacyjny pojazdu mają moc wiążącą w stosunku do stanu technicznego pojazdu, pod kątem spełniania warunków określonych w art. 66 ustawy z dnia 20.06.1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 2005r. Nr 108, poz. 908), jednak ustalenie czy dany pojazd podlega opodatkowaniu podatkiem akcyzowym nie leży w zakresie usług wykonywanych przez stacje diagnostyczne. Znaczenie dowodu rejestracyjnego pojazdu jest ograniczone ze względu na autonomiczną regulację zawartą w przepisach akcyzowych.

W odniesieniu do argumentacji zażalenia organ wyjaśnił, że postępowanie dotyczące wydawania zaświadczeń na gruncie Ordynacji podatkowej stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania o charakterze administracyjnym, w którym organ podatkowy nie rozstrzyga co do istoty w całości ani też w części żadnej sprawy administracyjnej. Zaświadczenie nie stanowi decyzji w rozumieniu art. 207 Ordynacji podatkowej i potwierdza jedynie stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania. Zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy. Jeżeli okoliczności faktyczne lub prawne nie pozwalają wydać wnioskodawcy zaświadczenia o żądanej treści, organ podatkowy obowiązany jest do odmowy wydania zaświadczenia o tej treści.

Powołując się na treść przepisów art. 306a-306b dotyczących przypadków wydania, treści i terminu wydania zaświadczeń organ wyjaśnił, że uproszczony charakter postępowania w sprawach wydawania zaświadczeń sprawia, że nie można w nim stosować zasady dopuszczania jako dowód wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. Postępowanie wyjaśniające, o jakim mowa w art. 306b, ogranicza się zatem do takiego postępowania, które pozwoli na urzędowe stwierdzenie znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie, przy czym pojęcia tego nie można rozumieć dowolnie i rozszerzająco. Jeżeli do ustalenia żądanej treści zaświadczenia konieczne są jeszcze inne dane, które nie pozostają w dyspozycji organu, do którego o zaświadczenie zgłosił się wnioskodawca, uzasadniona jest odmowa wydania zaświadczenia. Określenie "danych znajdujących się w jego posiadaniu", użyte w art. 306b, nie może być rozumiane dowolnie i rozszerzająco przez obejmowanie nim także danych dostarczonych właściwemu organowi przez osobę ubiegającą się o zaświadczenie w celu potwierdzenia faktów z tych danych wynikających. W tym zakresie powołał się na orzeczenie w sprawie SA/Łd 3105/95.

Podkreślił przy tym, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że jeżeli organ nie dysponuje danymi, które pozwalałyby mu potwierdzić fakty lub stan prawny, czego domaga się wnioskodawca, to odmowa wydania mu zaświadczenia o żądanej treści jest zasadna (II SA 299/98).

Na postanowienie Dyrektora Izby Celnej J. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisów art. 100 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym.

Uzasadniając swoje stanowisko podał, że wyjaśnienia i noty do CN nie mają charakteru wiążącego, nie stanowią źródła prawa, są jedynie narzędziem pomocnym do klasyfikacji towarów do prawidłowego kodu CN. Posłużenie się nimi jest uzasadnione w przypadku, gdy przepisy prawa materialnego nie są dostatecznie jasne. Samochód osobowy posiada swoją legalna definicję w art. 100 ust. 4 ustawy o podatku akcyzowym, i wynika z niej, że opodatkowaniu podatkiem akcyzowym powinny podlegać tylko takie auta kombi, które są jednocześnie zasadniczo przeznaczone do przewozu osób, bo właśnie to "zasadnicze przeznaczenie" przesądza o ewentualnym zaklasyfikowaniu danego pojazdu jako ciężarowy. Na potwierdzenie skarżący powołał się na wyrok w sprawie III SA/Wa 271/08.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w postanowieniu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem w ostateczności zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.

Kwestia wydawania zaświadczeń uregulowana jest w Dziale VIII A ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm.)

Stosownie do art. 306a § 1 tej ustawy, organ podatkowy wydaje zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie.

Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:

1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa;

2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego ( § 2).

Zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy (§ 4) .

Stosownie zaś do art. 306b. § 1, w przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.

Organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające (§ 2.).

Postępowanie w przedmiocie wydawania zaświadczeń uregulowane przepisami Działu VIIIa Ordynacji ma szczególny, uproszczony charakter. Przejawia się on w tym, że w ramach przedmiotowego postępowania obowiązkiem organu podatkowego, do którego skierowano wniosek inicjujący to postępowanie, jest dokonanie w pierwszej kolejności porównania treści żądania strony ze stanem rzeczy wynikającym z prowadzonych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 306b § 1 Ordynacji podatkowej). W tym celu prowadzić można przewidziane w art. 306b § 2 Ordynacji podatkowej niezbędne postępowanie wyjaśniające.

Istota postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 306b § 2 Ordynacji podatkowej sprowadza się więc do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. W konsekwencji tego czynione przez organ ustalenia są ograniczone, bowiem wydający zaświadczenie organ nie ma kompetencji do wykorzystywania na potrzeby jego wystawienia danych, które nie znajdują się w dyspozycji tegoż organu. Tym samym do postępowania tego nie mają zastosowania zasady gromadzenia dowodów, które uregulowane zostały w szczególności w przepisach Działu IV Ordynacji podatkowej (sygn. akt I FSK 528/05).

Samo wydanie zaświadczenia jest czynnością materialno-techniczną i urzędowym zarazem potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego, a jego istota sprowadza się do tego, że nie rozstrzyga ono o żadnych prawach lub obowiązkach i nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej. Jest zatem wyłącznie przejawem tego, co zawarte jest w źródłach, na których bazuje organ wydający zaświadczenie. Takimi źródłami, jak wynika z powołanych przepisów, są ewidencje, rejestry i inne dane znajdujące się w posiadaniu organu, a nie strony.

Obowiązkiem zatem organu podatkowego, do którego wpłynął wniosek o wydanie zaświadczenia, jest zbadanie wniosku pod kątem danych wynikających z prowadzonych przez organ ewidencji, rejestrów lub innych danych, tzn. zbadanie czy dane pozostające w dyspozycji organu pozwalają na wydanie zaświadczenia o treści żądanej przez wnioskującego.

Takimi danymi pozostającymi w dyspozycji organu w niniejszej sprawie mogła być np. złożona przez skarżącego deklaracja uproszczona AKC – U z wykazaną kwotą podatku akcyzowego. Z zaskarżonego postanowienia oraz twierdzeń skarżącego wynika, że jedynymi danymi w oparciu o które organ miał wydać zaświadczenie o żądanej treści były dokumenty przedstawione przez skarżącego. Jeśli żądanie zawarte we wniosku o wydanie zaświadczenia ma potwierdzenie we wskazanych źródłach (dokumentach, danych lub informacjach), wówczas wydawane jest zaświadczenie o żądanej treści. W przeciwnym razie, organ ma obowiązek wydać postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o żądanej treści (por. m.in. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 marca 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 1356/04, opubl. w: LEX nr 202335).

Poczynione ustalenia w toku postępowania o wydanie zaświadczenia, w oparciu o przeprowadzone oględziny, oraz rozważania merytoryczne, co do zastosowania przepisów prawa materialnego przywołanych przez organ i skarżącego w skardze nie mają wpływu na odmowę wydanie żądanego zaświadczenia. W związku z tym zarzuty dotyczące zasadności kwalifikacji samochodu marki Volkswagen Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Sąd może uwzględnić skargę i uchylić postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi, że organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przeprowadzenie, wbrew powołanym wyżej przepisom, postępowania dowodowego w ramach postępowania o wydanie zaświadczenia, pozostaje jednak bez wpływu na wynik sprawy. Odmowa wydania zaświadczenia o żądanej treści wynika z faktu, że dane niezbędne do wydania zaświadczenia nie znajdowały się w dyspozycji organu, który zaświadczenia to ma wydać. Organ podatkowy powołał prawidłową podstawę prawną odmowy wydania zaświadczenia - art. 306c Ordynacji podatkowej i wydał postanowienie zgodne z obowiązującym prawem.

Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002, Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji.