Postanowienie NSA, sygn. akt II OZ 605/06
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2006-06-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6050 Obowiązek meldunkowy
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Prawo pomocy
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy: article: art. 185 par. 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

II OZ 605 / 06 P O S T A N O W I E N I E Dnia 7 czerwca 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 kwietnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Wa 135/06 o odmowie przyznania K. O. prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K. O. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 3 listopada 2005 r., Nr [...] w przedmiocie zameldowania postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.


UZASADNIENIE

II OZ 605/06

U Z A S A D N I E N I E

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił K. O. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd podał, iż zarządzeniem z dnia 14 marca 2006 r. referendarz pozostawił wniosek K. O. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia w zakreślonym terminie braku formalnego, polegającego na złożeniu przedmiotowego wniosku na urzędowym formularzu. Wskutek sprzeciwu, złożonego przez wnioskodawcę wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF, zarządzenie z dnia 14 marca 2006 r. na mocy art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej zwanej p.p.s.a. utraciło moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.

W ocenie Sądu pierwszej instancji skarżący nie wykazał, iż spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach zawartego we wniosku wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i studiującym synem. Wnioskodawca według jego oświadczenia jest od 2000 r. "praktycznie bezrobotny" bez prawa do zasiłku, źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie żony skarżącego z tytułu zatrudnienia w wysokości 1836,50 zł brutto oraz stypendium socjalne jego syna w wysokości 500 zł miesięcznie. Po potrąceniu podatku, składki ZUS i pożyczki, żona skarżącego otrzymuje "na rękę" około 900 zł, zaś stypendium syn skarżącego przeznacza na swoje studia.

W związku z powyższymi faktami skarżący zdaniem Sądu nie wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej do przyznania mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, co skutkowało oddaleniem jego wniosku.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł K.O. wskazując ponownie na okoliczności zawarte we wniosku, jak również zadłużenie wynikające z braku zatrudnienia. W załączeniu do swojego odwołania skarżący przesłał również zaświadczenie o zarejestrowaniu w Powiatowym Urzędzie Pracy oraz wyciąg z wynagrodzenia uzyskiwanego przez małżonkę.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. – przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

W przedmiotowej sprawie Sąd pierwszej instancji skupił się na trafnym wprawdzie wskazaniu, iż małżonkowie mają względem siebie obowiązek pomocy także w zakresie prowadzenia przez jednego ze współmałżonków postępowania sądowego, ale Sąd nie zwrócił uwagi na to, iż kwota, która po potrąceniach pozostaje na utrzymanie trzyosobowej rodziny skarżącego wynosi około 1400 zł. W tej sytuacji dokonanie przez Sąd ustalenia, iż przy takim dochodzie poniesienie kosztów postępowania nie będzie nadmiernym obciążeniem dla skarżącego, nie znajduje uzasadnienia w zaskarżonym postanowieniu.

Sąd pierwszej instancji bowiem z naruszeniem dyspozycji przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. nie dokonał takiej analizy, która pozwoliłaby na ustalenie czy wnioskodawca jest w stanie ponieść koszty postępowania w sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Należy ponadto wskazać, że w świetle art. 255 p.p.s.a. Sąd może zobowiązać stronę do złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie strony jest niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości.

Brak przeprowadzenia przez Sąd pierwszej instancji analizy art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. co do rzeczywistych możliwości ponoszenia przez skarżącego kosztów sądowych bez konsekwencji przytoczonych w powyższym przepisie nie pozwalał na ocenę czy poniesienie kosztów sądowych nie spowoduje uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla wnioskodawcy i jego rodziny. Koniecznym dla oceny zaistnienia przesłanek omawianego przepisu jest zestawienie kosztów utrzymania z dochodem strony, jego najbliższych pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, przy uwzględnieniu realnych warunków w jakich strona składająca wniosek żyje.

W tym stanie rzeczy na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2. p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.