Postanowienie NSA, sygn. akt I OZ 728/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2010-10-01 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Minister Infrastruktury
Treść wyniku: Oddalono zażalenie
Powołane przepisy: article: art. 157 § 1, art. 210 § 1
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 1 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 26/10 odmawiające uzupełniania wyroku w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o wywłaszczeniu postanawia: oddalić zażalenie.


UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 1 czerwca 2010 r., sygn. I SA/Wa 26/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2009 r., nr [...] i decyzję Wojewody Podlaskiego z dnia [...] marca 2009 r., nr [...] i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

W dniu 10 czerwca 2010 r. (prezentata) M. D. wniósł wniosek o uzupełnienie powyższego wyroku poprzez zawarcie w nim rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu kosztów i zasądzenie od Ministra Infrastruktury na jego rzecz kwoty 202,50 zł tytułem zwrotu kosztów, podnosząc iż Sąd z urzędu zobowiązany jest orzec o zwrocie "wpisu i kosztów wpisu".

Postanowieniem z dnia 1 lipca 2010 r., sygn. I SA/Wa 26/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił uzupełnienia wyroku, podnosząc że zgodnie z treścią art. 157 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strona może w ciągu 14 dni od dnia doręczenia wyroku z urzędu zgłosić wniosek o jego uzupełnienie jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Ponadto przywołał przepis art. 210 § 1 tej ustawy zgodnie z dyspozycją którego strona traci uprawnienia do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. Zatem, zdaniem Sądu I instancji, wniosek o zwrot kosztów winien być zamieszczony w skardze, piśmie procesowym skierowanym do sądu, czy też ustnie do protokołu.

Konkludując Sąd orzekający wskazał, że skarżący został pouczony przez Sąd o konsekwencjach nie zgłoszenia wniosku o zwrot kosztów w terminie. Skoro wniosek o zwrot kosztów został złożony już po zamknięciu rozprawy, zachodzą podstawy do odmowy uzupełnienia orzeczenia.

Na powyższe postanowienie Sądu zażalenie złożył M. D., zarzucając zaskarżonemu postanowieniu obrazę art. 210 § 1 w zw. z art. 157 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegającą na uznaniu że spis kosztów powinien obejmować także koszty sądowe oraz iż wpis ten strona działająca bez profesjonalnego pełnomocnika winna złożyć przed zamknięciem rozprawy, podczas gdy przy prawidłowej wykładni należy uznać, że spis powinien obejmować tylko te składniki postępowania prowadzonego przez stronę, których wysokość i rodzaj nie jest Sądowi znany z urzędu oraz obowiązek złożenia spisu kosztów należnych i znanych Sądowi z urzędu dotyczy też strony działającej bez adwokata lub radcy prawnego oraz alternatywnie podniósł naruszenie art. 2, art. 32 ust. 1, art. 45 ust. 1 Konstytucji i art. 210 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez naruszenie zasady sprawiedliwości społecznej przez obciążenie strony wygrywającej kosztami procesu, a która bez własnej winy nie ma technicznych możliwości wysłania listu poleconego z odnotowaną godziną; naruszenie zasady równości wobec prawa z powodów szczegółowo wymienionych w uzasadnieniu zażalenia i naruszenia prawa do sądu przez brak możliwości zwrotu kosztów sądowych z urzędu przy braku technicznych możliwości złożenia spisu. Jednocześnie skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia i zasądzenie od organu na jego rzecz kwoty 200 zł.

W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż nie mógł zawrzeć żądania zwrotu kosztów w skardze, albowiem wniósł o przyznanie mu prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu. Natomiast decyzję o rezygnacji ze stawiennictwa na rozprawie podjął w dniu rozprawy z uwagi na stan zdrowia, co uniemożliwiło mu zgłoszenie stosownego żądania do protokołu. W związku z rezygnacją w dniu rozprawy ze stawiennictwa w sądzie, nie było również możliwości wysłania pisma procesowego z żądaniem zwrotu kosztów, albowiem brak jest możliwości nadania listu poleconego z odnotowaną godziną.

Ponadto wskazał, że albo Sąd nieprawidłowo zinterpretował normę art. 210 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, albo ustawodawca źle skonstruował tenże przepis naruszając normy konstytucyjne. Zdaniem skarżącego przepis art. 210 § 1 wskazanej ustawy przewiduje utratę możliwości żądania zwrotu innych kosztów niż wpis, a poza tym pouczenia z reguły Sąd udziela przy doręczeniu pierwszej korespondencji, a wówczas nie wiadomo czy sprawa trafi na posiedzenie niejawne czy na rozprawę.

W dalszej części uzasadnienia skarżący wskazał, że profesjonalny pełnomocnik żądając zwrotu kosztów żąda zwrotu wynagrodzenia, a nie zwrotu wpisu, ten bowiem Sąd zasądza z urzędu. Obowiązek zasądzenia zwrotu wpisu wynika także z porównania przepisów postępowania cywilnego czy karnego z przepisami postępowania przed sądami administracyjnymi. Przepis art. 210 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powinien być interpretowany i stosowany tak samo jak art. 109 Kodeksu postępowania cywilnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (DZ. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., strona może w zakreślonym ustawą terminie zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy winien był zamieścić z urzędu.

Natomiast z treści art. 210 § 1 ustawy P.p.s.a., wynika iż strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeżeli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów.

W związku z powyższym uzupełnienie orzeczenia w przedmiocie kosztów następuje w sytuacji, gdy sąd nie orzekł o tych kosztach, mimo że strona złożyła we właściwym czasie stosowny wniosek (porównaj: postanowienie NSA z dnia 19 maja 2010r., sygn. I OZ 195/10)

W treści wydanego orzeczenia z dnia 1 czerwca 2010 r. Sąd I instancji prawidłowo nie zawarł rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania, albowiem – co wynika z analizy dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy i zaskarżonego postanowienia – skarżący nie wniósł stosownego wniosku we właściwym czasie.

Nie zgłoszenie wniosku o przyznanie należnych kosztów w zakreślonym terminie, zgodnie z dyspozycją art. 210 § 1 P.p.s.a. wywiera ten skutek, że strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, o czym skarżący został pouczony w korespondencji Sądu z dnia 9 kwietnia 2010 r., doręczonej w dniu 15 kwietnia 2010 r. Zatem wniosek o uzupełnienie wydanego wyroku o rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów nie zasługiwał na uwzględnienie.

Wbrew twierdzeniom skarżącego, z powyższego przepisu wyraźnie wynika, że zwrot kosztów postępowania może nastąpić tylko i wyłącznie na wniosek uprawnionej strony, a nie z urzędu, chyba że orzeczenie zapadło na posiedzeniu niejawnym, a strona nie jest reprezentowana przez adwokata lub radcę prawnego (art. 210 § 2 P.p.s.a.). Proponowana przez skarżącego wykładnia powyższego przepisu nie znajduje uzasadnienia w literalnym brzmieniu normy, a przedstawione w zażaleniu argumenty nie przekonują, zatem brak jest podstaw do odstąpienia od dotychczasowego jej rozumienia. Brak jest również podstaw do posiłkowania się w tym zakresie przepisami kodeksu postępowania cywilnego, albowiem kwestię zwrotu kosztów ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi reguluje samodzielnie.

Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny nie dopatrzył się naruszenia przez Sąd orzekający wskazanych przez skarżącego przepisów Konstytucji.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy że argumenty zażalenia nie zasługują na uwzględnienie.

Dlatego też na podstawie art. 184 w zw. z art.197 § 2 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.