Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt I SA/Wa 370/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2021-02-01 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 97 par. 1 pkt 4
journal: Dz.U. 2018 poz 2096
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Anna Falkiewicz – Kluj Sędzia WSA Monika Sawa po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, w dniu 1 lutego 2021 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania oddala skargę.


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z [...] grudnia 2019 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], po rozpatrzeniu wniosku [...] o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją tego organu z [...] sierpnia 2018 r., nr [...] o zawieszeniu z urzędu, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego, utrzymało w mocy decyzję z [...] sierpnia 2018 r.

W uzasadnieniu wskazano, że decyzją z [...] sierpnia 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zawiesiło z urzędu, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, do czasu ustalenia następstwa prawnego po [...], postępowanie w sprawie o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] grudnia 1953 r., nr [...] o odmowie przyznania prawa własności czasowej do nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...], dawny numer hipoteczny [...]. Jednocześnie Kolegium wezwało wnioskodawczynie do wystąpienia do właściwego sądu o stwierdzenie nabycia spadku po [...]. Decyzja Kolegium została doręczona [...] sierpnia 2018 r. pełnomocnikowi stron adw. [...]

Postanowieniem z [...] września 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], działając na podstawie art. 134 kpa, stwierdziło uchybienie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Pismem z [...] września 2018 r. wnioskodawczynie wniosły o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z [...] sierpnia 2018 r., nr [...]. Postanowieniem z [...] października 2018 r., nr [...] Kolegium odmówiło przywrócenia terminu.

Wyrokiem z 8 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 2260/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie z [...] października 2018 r. Postanowieniem z [...] grudnia 2019 r., nr [...] Kolegium przywróciło termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.

Kwestionując zawieszenie postępowania pełnomocnik wniósł o podjęcie przez Kolegium czynności urzędowych bez przerzucania ich na wnioskodawczynie. Pełnomocnik zwrócił się o prawidłowe ustalenie uczestników postępowania, podnosząc, że następcy prawni [...] nie powinni być uczestnikami tego postępowania. Wniósł o wystąpienie przez Kolegium do właściwego sądu wieczystoksięgowego i do archiwum o wydanie zaświadczenia o stanie prawnym księgi hipotecznej nr [...] według stanu na dzień wejścia w życie dekretu. Pełnomocnik zawnioskował o: .

- wystąpienie do IPN w celu pozyskania akt obywatelskich oraz paszportowych [...], które mogą wyjaśnić kwestie spadkowe, genealogiczne,

- ustalenie w sądach powszechnych właściwych dla miejsc zamieszkania małż. [...], czy przeprowadzono postępowania spadkowe,

- publikację w formie ogłoszeń prasowych lub w innej formie ogłoszenia publicznego o zgłoszenie się następców prawnych małż. [...],

- o skontaktowanie się drogą elektroniczną, po przeprowadzeniu kwerendy internetowej, do potencjalnych następców prawnych [...] o zgłoszenie się do niniejszej sprawy.

Pełnomocnik zarzucił błędne sformułowanie sentencji decyzji oraz stwierdził, że Kolegium nie wykazało na jakiej podstawie prawnej to wnioskodawczynie miałyby wyręczyć Kolegium w prowadzeniu czynności dowodowych w sprawie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zawieszenie postępowania nie jest rozstrzygnięciem co do istoty sprawy, zatem winno zapaść w formie postanowienia, a nie decyzji. Potwierdza to przepis art 101 § 3 kpa, zgodnie z którym na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania służy stronie zażalenie. Nieprawidłowo zatem Kolegium orzekając w sprawie [...] postanowiło o zawieszeniu postępowania w formie decyzji. W ocenie organu, skoro została wydana decyzja, to niniejsze postępowanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy również musi zostać zakończone w formie decyzji.

Rozpoznając ponownie zasadność zawieszenia postępowania Kolegium wyjaśniło, że w orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, iż stronami postępowania nadzorczego są strony postępowania zwykłego zakończonego ocenianą w tym postępowaniu decyzją oraz inne podmioty, jeżeli wykażą, że udział w tym postępowaniu uzasadnia ich interes prawny.

Kwestionowane orzeczenie Prezydium Rady Narodowej w [...] z [...] grudnia 1953 r., nr [...] rozstrzyga o prawach i obowiązkach [...]. W toku postępowania wyjaśniającego Kolegium ustaliło, że małżonkowie [...] zmarli. Stronami postępowania nadzorczego są zatem ich następcy prawni. [...] z pierwszego małżeństwa pozostawiła córkę [...].[...] zmarła w 2003 r. Spadek po [...] nabyła [...], co zostało ustalone przez Kolegium z urzędu, na podstawie akt sprawy [...] - dotyczącej praw do spadku po ojcu [...].

W piśmie z [...] września 2019 r. Kolegium zwróciło się do pełnomocnika [...] (pismo w aktach [...]) o nadesłanie dokumentów potwierdzających następstwo prawne po [...] lub wskazanie osób, które nabyły prawo do spadku. Pismo pozostało bez odpowiedzi.

Kolegium nie ma dowodów potwierdzających fakt przeprowadzenia postępowania spadkowego po [...] lub [...]. Taki dowód nie został przedłożony do akt sprawy.

Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Kolegium wskazało na rozumienie pojęcia zagadnienia wstępnego. Podniosło, że w przedmiotowej sprawie zagadnieniem prejudycjalnym jest ostateczne ustalenie kwestii następstwa prawnego po osobach, będących stronami decyzji dekretowej. Zgodnie z art. 30 § 4 kpa w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni. Ustalenie spadkobierców jest niezbędne, bowiem bez ich udziału postępowanie administracyjne nie może się toczyć. Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 28 kpa stroną jest każdy czyjego interesu prawnego, lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Niewątpliwie takimi osobami są spadkobiercy zmarłych. Brak udziału w postępowaniu administracyjnym wszystkich osób, którym przysługuje status stron w rozumieniu art. 28 kpa stanowi kwalifikowaną wadę procesową i daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego - art. 145 § 1 pkt 4 kpa.

Kolegium podniosło, że w przypadku konieczności wykazania następstwa prawnego po zmarłej osobie w postępowaniu administracyjnym, następstwo to powinno być wykazane według przepisów prawa cywilnego. Dopóki zatem nie zostaną przedłożone do akt administracyjnych stosowne postanowienia konieczne jest zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Kolegium powołując się na orzecznictwo wyjaśniło, że organ nie ma interesu prawnego w sprawach dotyczących spadków po zmarłych stronach postępowania administracyjnego. Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku jest postępowaniem wszczynanym przez sąd powszechny na wniosek spadkobiercy lub innej osoby zainteresowanej, tj. takiej, której praw dotyczy wynik postępowania spadkowego (art 506 i art. 510 § 1 kpc). Organ administracji publicznej nie spełnia tych wymogów, wobec czego nie ma uprawnień by skutecznie wystąpić do sądu spadku z tego rodzaju wnioskiem. Dlatego też organ zawieszając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa postępowanie, zobligowany jest, zgodnie z art. 100 § 1 kpa, do równoczesnego wystąpienia do właściwego organu lub sądu o rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego albo wezwania strony do wystąpienia o to w oznaczonym terminie, chyba że strona wykaże, że już zwróciła się w tej sprawie do właściwego organu lub sądu.

Kolegium podniosło, że wbrew twierdzeniom wnioskodawczyń organ administracji nie ma uprawnień do podejmowania czynności dowodowych w celu ustalenia spadkobierców, w tym do publikowania obwieszczeń o zgłoszenie się osób uprawnionych do spadku.

Podsumowując Kolegium wskazało, że koniecznym jest zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, jakim jest następstwo prawne po [...].

Ewentualne dalsze czynności dowodowe w postępowaniu administracyjnym o stwierdzenie nieważności orzeczenia z [...] grudnia 1953 r. będą dokonane przy udziale wszystkich stron postępowania administracyjnego, w tym następców prawnych małżonków [...].

Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] grudnia 2019 r., złożyły [...].

Zarzuciły: naruszenie przepisów postępowania:

1. art. 123 § 1 i 2 kpa w zw. z a contrario art. 104 kpa, gdyż obydwa zaskarżone orzeczenia SKO powinny zapaść w formie postanowienia, a nie decyzji, bowiem nie rozpatrują sprawy merytorycznie;

2. art. 75 § 1 i 2, art. 77 § 1 i 2 oraz art. 78 § 1 kpa poprzez brak przeprowadzenia postępowania dowodowego wg wniosków dowodowych skarżących zawartych w ich pkt. 3 a) i pkt. 4 a)-d) pisma z [...] sierpnia 2018 r. pn. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy sygn. [...] w następującym zakresie:

a) wniosek o zwrócenie się przez SKO do właściwego sądu wieczystoksięgowego i do Archiwum Państwowego o wydanie zaświadczenia o stanie prawnym księgi hipotecznej HIP [...] wedle stanu na dzień wejścia w życie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy z 26 października 1945 r., tj. na 21 listopada 1945 r.,

b) wniosek o zwrócenie się przez SKO do Instytutu Pamięci Narodowej, Oddziałowe Biuro Udostępniania i Archiwizacji Dokumentów w celu nadesłania akt obywatelskich oraz paszportowych [...], które mogą wyjaśnić ich kwestie spadkowe, genealogiczne, wobec ich emigracji z [...] do [...] (niezbędne wnioski paszportowe, informacje wyjazdowe - w tym kwestie majątkowe);

c) wniosek o ustalenie przez SKO w sądach powszechnych właściwych dla miejsc zamieszkania SKO [...] po 1945 r. w [...], jak również na podstawie art. 628 kc w Sądzie Rejonowym [...], czy po [...] przeprowadzono postępowania spadkowe w [...]. W szczególności z akt sprawy wynikają następujące miejsca zamieszkania [...] w [...]: [...], ul. [...] (pełnomocnictwo notarialne z [...].10.1946 r.), [...],[...] i inne.

d) wniosek, by SKO zwróciło się z ogłoszeniem prasowym lub innym publicznym o zgłoszenie się następców prawnych [...] do niniejszej sprawy.

Skoro SKO zaniechało przeprowadzenia postępowania dowodowego, to zaskarżone decyzje należy uchylić w całości.

3. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i 2 oraz art 107 § 1- 3 kpa poprzez selektywne podejście do dowodów w sprawie, wbrew zasadom dotarcia do prawdy obiektywnej oraz budowaniu zaufania do organów administracji, w szczególności stawianie błędnych domniemań faktycznych, błędy w dowodzeniu przeciwko zasadom logiki oraz doświadczenia życiowego i luki w sporządzanym uzasadnieniu przez co nie wiadomo dlaczego organ przypisał nadmierną wagę jednym dowodom a pominął inne, a zatem:

a) błędna teza o zbyciu nieruchomości (wbrew ujawnieniu [...] jako współwłaścicielki nieruchomości wg stanu na 1939 i 1945 r. w dziale II HIP [...]) na podstawie zestawienia informacji o niearyjskim pochodzeniu [...] oraz świadczeniu pomocy Żydom przez [...] w czasie II wojny światowej - przy czym brak jakichkolwiek zebranych informacji przez SKO za jakie konkretnie czyny [...] mieli uzyskać odznaczenie i tytuł Sprawiedliwych Wśród Narodów Świata i czy w ogóle dotyczyły one [...], a także przez brak jakichkolwiek informacji o transakcji zbycia nieruchomości między tymi osobami;

b) zanegowanie a priori przez SKO możliwości występowania za [...] oraz jej spadkobierców pełnomocników bądź negotiorum gestorae w osobach [...] z jednej strony oraz niezależnie współwłaściciela nieruchomości spółki [...] S.A., które to podmioty niezależnie od siebie i terminowo wystąpiły z wnioskami w trybie dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy o przyznanie własności czasowej do nieruchomości, w sytuacji gdy zgodnie z zasadami logiki oraz interpretacją historycznych przepisów cywilnych o współwłasności oraz rozporządzeniem z 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym należy przyjąć, że [...] działali jako pełnomocnicy bądź gestorzy (negotiorum gestio), a spółka [...] S.A. działała jako współwłaściciel na rzecz [...] - drugiej współwłaścicielki nieruchomości;

c) niezasadne zarzucanie wnioskodawczyniom przez SKO, że nie przedłożyły w postępowaniu zaświadczenia o stanie prawnym nieruchomości na datę wejścia w życie dekretu warszawskiego, podczas gdy istnieje (o czym poinformowano we wniosku o stwierdzenie nieważności) zachowana w całości księga hipoteczna HIP [...] w Archiwum Państwowym w [...] (w [...]) wraz ze zbiorem dokumentów i ta księga hipoteczna nosi walor dokumentu urzędowego zgodnie z art. 75 § kpa, a [...] jest wpisana jako współwłaścicielka nieruchomości od 1939 r. i nie została wykreślona wskutek zbycia nieruchomości do 1945 r. ani później; zarówno pełnomocnik wnioskodawczyń przedkładał w niniejszym postępowaniu poświadczone karty z księgi hipotecznej HIP [...], jak również uwierzytelnione odpisy otrzymało SKO po złożeniu zamówienia w Archiwum Państwowym w [...] (w [...]) - zatem jeżeli SKO miało jakiekolwiek dalsze wątpliwości powinno podjąć dalej idące wnioski dowodowe z urzędu lub zawiesić postępowanie; po trzecie zaś - podczas uzyskiwania wglądu do akt nieruchomości ul. [...] pełnomocnik wnioskodawczyń złożył do ówczesnego dysponenta tych akt nieruchomościowych Biura Gospodarki Nieruchomościami Urzędu [...] całościową informację wraz z załącznikami tej treści, iż Sąd Rejonowy [...] nie może wydać zaświadczenia o stanie prawnym nieruchomości, gdyż księga hipoteczna HIP [...] znajduje się w Archiwum Państwowym w [...] (w [...]), a wskazane Archiwum wydało oświadczenie, iż wydaje jedynie uwierzytelnione kopie z akt sprawy (nie jest uprawnione do wydawania zaświadczeń o żądanej treści prawnej), nie pozbawia to jednak księgi hipotecznej HIP [...] waloru dokumentu urzędowego,

4. naruszenie prawa materialnego art. 7 ust. 1 i n. dekretu o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy w powiązaniu z przepisem postępowania art. 156 § 1 pkt 2 kpa, poprzez niezastosowanie ww. przepisów w sytuacji, gdy uprawnieni spadkobiercy przedwojennego właściciela - wnioskodawczynie wniosły o kontrolę nadzorczą orzeczenia administracyjnego, podczas gdy złożono w terminie dwa wnioski o przyznanie własności czasowej: 1. poprzez pełnomocników bądź negotiorum gestorae w osobach [...], oraz równocześnie 2. wskutek działań współwłaściciela nieruchomości spółki [...] S.A., a w sprawie nie przeprowadzono analizy planistycznej, bądź jest ona błędna - czego zaniechało ustalić SKO.

5. naruszenie prawa materialnego art. 89 i n. dekretu o prawie rzeczowym z 15 listopada 1946 r. oraz przepisów postępowania art. 9 § 1, 2,3 i n. rozporządzenia z 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym, poprzez odmówienie skutku działań współwłaściciela nieruchomości spółki [...] S.A., a także gestorów [...] na dobro i rzecz spadkobierców [...] mających na celu przyznanie własności czasowej do nieruchomości.

Wskazując na powyższe naruszenia skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości oraz orzeczenia z [...] sierpnia 2018 r. i o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuty rozwinęły w uzasadnieniu skargi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonym orzeczeniu.

Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z 18 grudnia 2020 r., wydanym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U z 2020 r., poz. 347 ze zm.) sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym, o czym pełnomocnik skarżących i organ zostali powiadomieni.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Skarga nie jest zasadna.

Zaskarżony akt administracyjny z [...] grudnia 2019 r. nazwany decyzją, jest w istocie, wbrew nazwie, postanowieniem.

W orzecznictwie sądowym i w doktrynie prawa administracyjnego nie budzi żadnych wątpliwości, że o charakterze danego aktu administracyjnego rozstrzyga nie jego nazwa, lecz treść merytoryczna, jaką ten akt zawiera (por. Jan P. Tarno – Prawo o postępowaniu administracyjnym, Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze ,,Lexis Nexis, Warszawa, 2006 s. 25). Zgodnie z art. 107 § 1 kpa decyzja rozstrzyga sprawę co jej istoty. Natomiast postanowienie o zwieszeniu postępowania takiego charakteru nie ma. Z osnowy i uzasadnienia zaskarżonego aktu oraz aktu go poprzedzającego wynika, że w sprawie zaistniały przeszkody do merytorycznego rozpoznania sprawy i aby usunąć te przeszkody organ zawiesił postępowanie.

Pomimo błędnej nazwy aktu, organ prawidłowo wskazał postawę rozstrzygnięcia, tj. art. 97 § 1 pkt 4 kpa.

W ocenie Sądu niewłaściwie użyte słowo "decyzja" zamiast "postanowienie" w nazwie kontrolowanego aktu nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 16 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 574/09).

Natomiast błędne pouczenie o środkach zaskarżenia zawarte w akcie z [...] sierpnia 2017 r. nazwanym decyzją nie może szkodzić stronie, która się do niego zastosowała. Kwestia ta była przedmiotem orzekania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 8 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 2260/18, którym uchylono postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.

Odnosząc się do oceny zaskarżonego aktu wskazać należy, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zagadnieniem wstępnym, w rozumieniu tego przepisu, mogą być wyłącznie kwestie prawne, które albo ujawniły się w toku postępowania i dotyczą istotnej dla sprawy przesłanki decyzji, albo z przepisów prawa materialnego wynika wprost konieczność rozstrzygnięcia danej kwestii prawnej. Należy zatem przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Zagadnienie wstępne musi wpływać na rozpatrzenie sprawy głównej. Zatem chodzi tu o bezwzględne uzależnienie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji w sprawie głównej, od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

Skarżące wystąpiły o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej [...] z [...] grudnia 1953 r. o odmowie przyznania małżonkom

[...] prawa własności czasowej do nieruchomości przy ul. [...] w [...]. Zważyć należy, że w przedmiocie rozpoznania tego wniosku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...] kwietnia 2017 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję tego organu z [...] sierpnia 2016 r., nr [...] umorzyło postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 11 października 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 941/17 uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję z [...] sierpnia 2016 r. Sąd w końcowych wywodach uzasadnienia polecił organowi merytoryczne rozpoznanie wniosku skarżących przyznając im przymiot strony "po ustaleniu wszystkich stron postępowania biorąc pod uwagę, że kwestionowane orzeczenie zostało wydane na skutek wniosku złożonego przez [...]". Sąd wskazując na ustalenie stron postępowania nadzorczego wyraźnie zwrócił uwagę na złożenie wniosku przez małżonków [...]. To oni byli adresatami orzeczenia dekretowego o stwierdzenie nieważności, którego skarżące wystąpiły.

Wobec tego organ, mając na uwadze treść art. 153 ppsa, zobligowany był do ustalenia spadkobierców małżonków [...].

Koniecznym więc było zawieszenie postępowania, wobec tego, że nie byli ustaleni spadkobiercy adresatów orzeczenia dekretowego, a tym samym nie ustalony został krąg stron postępowania.

Zważyć należy, że obowiązkiem organu administracyjnego prowadzącego postępowanie jest ustalenie wszystkich osób, które mają interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy, a następnie zawiadomienie tych osób o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 kpa). Organ ma obowiązek zapewnienia wszystkim stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania (art. 10 § 1 kpa), a po zebraniu dowodów zawiadomienie ich o zakończeniu postępowania. Postępowanie administracyjne prowadzone bez udziału wszystkich stron postępowania byłoby dotknięte istotną wadą i mogłoby być wzruszone w postępowaniu nadzwyczajnym. Już tylko z tych przyczyn organ nie powinien kontynuować postępowania i wydawać decyzji, jeżeli nie znany jest krąg osób posiadających interes prawny w sprawie.

Następstwo prawne powinno być wykazane stosownym dokumentem, a w przypadku śmieci powinno to być wykazane postanowieniem o stwierdzeniu nabycia spadku lub zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia. Następstwo prawne praw dziedzicznych, które wchodzą w skład spadku po osobie zmarłej, powinno być wykazane według przepisów prawa cywilnego. Ustalenie kręgu spadkobierców nie należy więc do właściwości organów administracji publicznej (por. wyrok NSA z 16 I 2002 r. I SA 1421/00, publ. ONSA 2003/2/64).

Dlatego wykazanie spadkobrania po małżonkach [...] i ich następcach (w sytuacji gdy spadkobiercy już nie żyją) jest zagadnieniem prejudycjalnym. Stanowi bowiem o tym, czy dana osoba ma interes prawny w rozumieniu art. 28 kpa w zw. z

art. 7 dekretu warszawskiego, jako wzorca kontroli w postępowaniu nadzorczym.

Prawidłowo więc Kolegium zwiesiło postępowanie do czasu ustalenia następstwa prawnego po [...] i wezwało wnioskodawczynie do wystąpienia do sądu powszechnego o stwierdzenie praw do spadku po małżonkach [...]. Skarżące, jako strony postępowania nadzorczego, mają interes prawny do wystąpienia z takim wnioskiem do sądu powszechnego (art. 510 § 1 kpc).

Należy podzielić stanowisko Kolegium, że organ ten nie ma uprawnień do podejmowania czynności dowodowych mających na celu ustalenie spadkobierców po osobach, które powinny być stroną postępowania. Czym innym jest bowiem zapewnienie wszystkim stronom udziału w postępowania i wobec tego ustalenie stron, które powinny brać udział w postępowaniu, a czym innym jest ustalenie spadkobierców strony. Wobec tego zarzuty dotyczące niezwrócenia się przez Kolegium do organów i instytucji wskazanych w skardze są chybione. Natomiast zarzuty stawiane w pkt 3, 4 i 5 skargi nie mogą być przedmiotem oceny w niniejszym postępowaniu, które dotyczy tylko zawieszenia postępowania. Skarżące nie dostrzegają, że obowiązek ustalenia spadkobierców małżonków [...] wynika ze wskazań zawartych w uzasadnieniu wyroku tutejszego Sądu z 11 października 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 941/17.

Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd, z mocy art. 151 ppsa, orzekł jak w sentencji wyroku.