Wyrok NSA oz. w Rzeszowie, sygn. akt SA/Rz 897/01
NSA oz. w Rzeszowie
Data orzeczenia: 2003-10-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 601  Budownictwo, nadzór architektoniczno-budowlany i specjalistyczny, ochrona przeciwpożarowa
Powołane przepisy: article: art. 4 pkt 1
journal: Dz.U. 1999 nr 98 poz. 1150
law: Obwieszczenie Ministra Kultury Dziedzictwa Narodowego z dnia 12 listopada 1999 r. w sprawie ogłoszenia  jednolitego tekstu ustawy o ochronie dóbr kultury.
article: art. 1
journal: Dz.U. 1982 nr 19 poz. 147
law: Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece.
article: art. 35 ust. 3
journal: Dz.U. 1994 nr 89 poz. 414
law: Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Teza: Księgi wieczyste ustalają stan prawny nieruchomości /art. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych - Dz.U. nr 19 poz. 147 ze zm./ i wpis ten ma charakter deklaratoryjny. Zatem brak wpisu w księdze wieczystej nie zmienia charakteru terenu czy też obiektu gdyż o jego walorach zabytkowych decyduje wpis do rejestru zabytków /art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury - Dz.U. 1999 nr 98 poz. 1150 ze zm./, który z kolei stanowi wpis do księgi wieczystej. Brak tego wpisu w księdze wieczystej nie powoduje zmiany charakteru tego terenu.

TEZY

Księgi wieczyste ustalają stan prawny nieruchomości /art. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych - Dz.U. nr 19 poz. 147 ze zm./ i wpis ten ma charakter deklaratoryjny. Zatem brak wpisu w księdze wieczystej nie zmienia charakteru terenu czy też obiektu gdyż o jego walorach zabytkowych decyduje wpis do rejestru zabytków /art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury - Dz.U. 1999 nr 98 poz. 1150 ze zm./, który z kolei stanowi wpis do księgi wieczystej. Brak tego wpisu w księdze wieczystej nie powoduje zmiany charakteru tego terenu.


SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu na rozprawie sprawy ze skargi Anny H. I Józefa S. na decyzję Wojewody P. z dnia 30 marca 2001 r. (...) w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na rozbudowę obiektu budowlanego - skargę oddala.


UZASADNIENIE

Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewoda P. decyzją z 30 marca 2001 r. (...) po rozpatrzeniu odwołania Anny H. od decyzji Starosty Rz. z dnia 15 stycznia 2001 r. (...) o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku usługowo-handlowego zlokalizowanego na działce nr 5100/1 położonej w D. - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

W podstawie prawnej swojego rozstrzygnięcia wskazał przepis art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa oraz art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./.

W jej uzasadnieniu wyjaśnił, że przyczyną odmowy udzielenia pozwolenia na rozbudowę ww. obiektu budowlanego jest brak decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w P. w przedmiocie zezwolenia na wykonanie tego rodzaju robót budowlanych. Działki objęte planowaną inwestycją położone są w obrębie staromiejskiej zabudowy miasta w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej w pobliżu wschodniego ciągu obwarowań ziemnych wpisane są do rejestru zabytków decyzją z dnia 10 kwietnia 1968 r. (...).

W odniesieniu do obszarów objętych ochroną konserwatorską przed wydaniem decyzji o pozwoleniu budowlanym wymagana jest decyzja Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wydana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury /Dz.U. 1999 nr 98 poz. 1150 ze zm./ zezwalająca na wykonywanie robót budowlanych w tym terenie.

Zgodnie z art. 32 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ pozwolenie na budowę może być wydane po uprzednim uzyskaniu przez inwestora wymaganych przepisami szczególnymi uzgodnień, pozwoleń lub opinii innych organów.

Dlatego też wezwano wnioskodawców o uzupełnienie wniosku w tym zakresie stosownie do art. 35 ust. 3 prawa budowlanego, ponieważ żądanego braku w wyznaczonym terminie nie uzupełniono dlatego też odmowa wydania decyzji pozytywnej znajduje uzasadnienie.

W odwołaniu od decyzji organu I instancji do Wojewody P. odwołująca Anna H. zakwestionowała legalność tej decyzji i podniosła brak po stronie Starosty uprawnień do żądania tego rodzaju decyzji wydanej przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Rozpoznając odwołanie Wojewoda P. nie uwzględnił odwołania i stwierdził, że zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta D. wnioskowany pod rozbudowę obiekt budowlany położony jest w strefie ściśle konserwatorskiej, wpisany do rejestru zabytków decyzją z dnia 10 kwietnia 1968 r. pod (...).

Postanowieniem z dnia 23 października 2000 r. (...) Starosta Rz. wezwał inwestora o uzupełnienie projektu poprzez doręczenie decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków zezwalającej na wykonanie tego rodzaju robót budowlanych w zakreślonym terminie.

Wobec nie uzupełnienia braku w tym zakresie organ odwoławczy uznał, że stanowisko organu pierwszej instancji jest prawidłowe.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca Anna H. i Józef S. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zakwestionowali jej legalność.

Skarżący nie kwestionują stanu faktyczny sprawy, natomiast podnoszą wadliwą ocenę w przedmiocie zebranego materiału dowodowego oraz interpretację przepisów prawa oraz jego zastosowanie.

W ocenie skarżących spełnione zostały wszystkie przesłanki do wydania pozytywnej decyzji bowiem;

- wniosek o wydanie pozwolenia budowlanego został złożony w dacie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,

- do wniosku dołączono dowód stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, oraz pozytywną opinię Wojewódzkiego Oddziału Służby Ochrony Zabytków z siedzibą w P. Delegatura w Rz. z dnia 13 lipca 2000 r. (...).

Decyzja z dnia 10 kwietnia 1968 r. na którą powołuje się organ orzekający w sprawie nie może stanowić dowodu w sprawie skoro w aktach sprawy jest jej brak.

W ocenie skarżących działka nr 5100/1 nie jest obszarem objętym ochroną konserwatorską ponieważ nie ma stosownego zapisu w odpowiednim dziale ksiąg wieczystych prowadzonej dla tej działki. Służby Konserwatorskie nie mają podstaw prawnych do wyręczenia urzędu Starosty w zakresie ustalania warunków projektu budowlanego, albowiem zakres ich uprawnień sprowadza się jedynie do opiniowania a nie orzekania merytorycznego w tym zakresie czego dowodzi postanowienie z dnia 17 stycznia 2001 r. (...) Generalnego Konserwatora Zabytków w W.

Z wyżej przytoczonych uchybień zaskarżona decyzja została wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11 oraz art. 107 par. 1 Kpa oraz naruszeniem prawa materialnego z tych przyczyn nie może pozostawać w obrocie prawnym.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

W replice na zarzuty złożone w skardze, organ wyjaśnił, że zarzuty dotyczące organów ochrony konserwatorskiej nie podlegają ocenie w tym postępowaniu.

Pismem natomiast skierowanym do Sądu z dnia 16 września 2003 r. (...) r. Minister Kultury decyzją z dnia 4 sierpnia 2003 r. (...) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Delegatury w Rz. Wojewódzkiego Oddziału Służby Ochrony Zabytków w P. z dnia 25 czerwca 2003 r. (...) o odmowie udzielenia zezwolenia na wykonanie prac dotyczących rozbudowy i nadbudowy budynku usługowo - handlowego na działce nr ewid. 5100/1 przy ul. K. 8 w D.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest nieuzasadniona.

Naczelny Sąd Administracyjny powołany jest do badania zgodności z prawem zaskarżonej decyzji art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./. Z mocy art. 51 wymienionej ustawy Sąd nie jest związany granicami skargi, związany jest natomiast granicami sprawy, w której skarga została wniesiona.

Przedmiotem skargi jest decyzja Wojewoda P. odmawiająca Annie H. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku usługowo- handlowego zlokalizowanego na działce nr 5100/1 położonej w D.

W podstawie prawnej tej decyzji przywołano przepis art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa oraz przepis art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./.

Wyjaśnienia wymaga, że wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na rozbudowę budynku usługowo - handlowego zlokalizowanego na działce nr 5100/1 położonej w D. złożyła w dniu 22 grudnia 1999 r. Anna H. przedkładając dowód stwierdzający prawo własności tej działki /poświadczenie hipoteczne z dnia 22 grudnia 1999 r./ oraz ostateczna decyzję Burmistrza Miasta D. z dnia 7 kwietnia 1998 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dotycząca nieruchomości objętej ww. zamierzeniem inwestycyjnym, której ważność zakreślono terminem 31 grudnia 1999 r./.

W toku tego postępowania administracyjnego pismem z dnia 26.10.2000 r. Józef S. zawiadomił Starostę o zmianie właściciela nieruchomości objętej ww. wnioskiem. Do pisma tego dołączył poświadczenie hipoteczne oraz oświadczenie z dnia 24.11.2000 r. o wyrażeniu zgody na dysponowanie tą nieruchomością na cele budowlane przez siostrę Annę H.

W tym stanie rzeczy wszystkie orzeczenia w sprawie objętej wnioskiem z dnia 22 grudnia 1999 r. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę budynku usługowo- handlowego zlokalizowanego na działce nr 5100/1 położonej w D. organy orzekające w sprawie adresowały do Anny H. i doręczały je również jako zainteresowanemu w sprawie Józefowi S.

Przechodząc do merytorycznej kontroli zaskarżonej decyzji odnieść się należy do przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./ zwana dalej ustawą tj. do art. 28 tej ustawy, który stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Pozwolenie na budowę może być wydane wówczas, gdy został złożony wniosek w tej sprawie w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, zostało wykazane prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane /art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2/, oraz został dołączony projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami i pozwoleniami wymaganymi przepisami.

Art. 35 ust. 1 pkt 1- 3 stanowi, że przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza;

1/ zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z

a/ miejscowym planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska,

b/ wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,

c/ przepisami, w tym techniczno-budowlanymi,

2/ kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,

3/wykonanie projektu przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.

W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1 i 2, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin, a po jego bezskutecznym upływie, wydaje decyzje o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.

Stwierdzić należy, że w dacie ważności decyzji stwierdzającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu inwestor złożył wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę i w tej mierze Sąd nie podziela twierdzenia organu, że decyzja ustalająca warunki zagospodarowania terenu dla zamierzonej inwestycji utraciła walor ważności.

Niemniej jednak działka objęta zamierzeniem inwestycyjnym położona jest na terenie wpisanym do rejestru zabytków pod numerem A-370, decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Rz. z dnia 10 kwietnia 1968 r.

W tej sytuacji zgodzić należy się z organami orzekającymi w sprawie, że warunkiem uzyskania pozytywnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę na terenie objętym ochroną konserwatorską jest uzyskanie przez inwestora decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na wykonywanie robót budowlanych na tym terenie. Wynika to z treści art. 35 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego w zw. z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury /Dz.U. 1999 nr 98 poz. 1150 ze zm./.

Postanowieniem z dnia 23.10.2000 r. Starosta wezwał inwestora o uzupełnienie projektu planu poprzez przedłożenie w zakreślonym terminie decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków której to decyzji inwestor nie przedłożył, zatem odmowa zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę znajduje uzasadnienie.

Pozytywna opinia wydana przez Wojewódzkiego Oddziału Służby Ochrony Zabytków z siedzibą w P. Delegatura w Rz. z dnia 13 lipca 2000 r. (...) na która powołuje się skarżący nie spełnia wymogu z art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury /Dz.U. 1999 nr 1150 ze zm./ vide; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 lutego 1996 r. III ARN 68/95 - OSNP 1996 nr 17 poz. 247.

Odnosząc się do zarzutu skargi, że działka nr 5100/1 nie jest obszarem objętym ochroną konserwatorską wobec braku stosownego zapisu w odpowiednim dziale ksiąg wieczystych jest chybiony.

Dla wyjaśnienia stwierdzić należy, że księgi wieczyste ustalają stan prawny nieruchomości /art. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych - Dz.U. nr 19 poz. 147 ze zm./ i wpis ten ma charakter deklaratoryjny. Zatem brak wpisu w księdze wieczystej nie zmienia charakteru terenu czy też obiektu gdyż o jego walorach zabytkowych decyduje wpis do rejestru zabytków /art. 4 pkt 1 ustawy o ochronie kultury/ który z kolei stanowi wpis do księgi wieczystej. Brak tego wpisu w księdze wieczystej nie powoduje zmiany charakteru tego terenu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania decyzji ostatecznej. Uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w tej mierze były przedmiotem rozważań lecz po wydaniu zaskarżonej decyzji co znalazło odzwierciedlenie w decyzji z dnia 17 lutego 2000 r. (...) Samorządowego Kolegium Odwoławczego, oraz decyzji Ministra Kultury z dnia 4 sierpnia 2003 r. (...) w tej sytuacji jedynie potwierdzają zasadność wydania zaskarżonej decyzji.

W tej sytuacji skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu uzasadniającym jej wzruszenie skargę jako nieuzasadnioną należało oddalić stosownie do art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.