Wyrok WSA w Szczecinie, sygn. akt II SA/Sz 364/20
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia: 2020-12-03 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne: Nieruchomości
Skarżony organ: Wojewoda
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 126 ust. 1 i 2
journal: Dz.U. 2020 poz 65
law: Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
article: art. 26 i art. 27.
journal: Dz.U. 2020 poz 1427
law: Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
article: art. 145 par. 1 pkt 1 lit.a
journal: Dz.U. 2019 poz 2325
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi A. S., M. S. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody solidarnie na rzecz skarżących A. S., M. S. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Starosta [...] decyzją z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] opartą na podstawie art. 126 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 65 ze zm.) oraz art. 104 i art. 108 § 1 K.p.a., po rozpatrzeniu wniosku E. S.A. z siedzibą w G., orzekł w następujący sposób:

1 zezwolił E. S.A. na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w obrębie G. , dz. nr [...] o pow. [...] ha, w części ww. działki, która stanowi obszar niezbędny do wymiany słupa nr 1 linii napowietrznej 0,4 kV zasilanego ze stacji nr [...] "G. ", który w wyniku silnego wiatru w dniach 9-10 lutego 2020 r. uległ uszkodzeniu;

2. przypomniał E. S.A. o obowiązku przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego po zakończeniu prac oraz o konieczności przedłożenia organowi dokumentacji fotograficznej pozwalającej na ustalenie stanu faktycznego na gruncie przed i po wykonaniu prac objętych pkt. 1 decyzji;

3. poinformował o odszkodowaniu jakie przysługuje właścicielowi nieruchomości za jej udostępnienie oraz za ewentualne szkody jakie powstaną w wyniku zajęcia nieruchomości;

4. nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności.

W odwołaniu od tej decyzji współwłaściciele nieruchomości A. S. i M. S. wnieśli o jej uchylenie jako wydanej z naruszeniem procedury administracyjnej. W ocenie odwołujących się, organ nie przeprowadził postępowania dowodowego ani nie wyznaczył rozprawy administracyjnej, chociaż zachodziła potrzeba uzgodnienia interesów stron. Na przedmiotowej działce znajdują się jeszcze dwa inne słupy w bardzo złym stanie technicznym. Właściciele nieruchomości do odwołania dołączyli swoje pismo z dnia 13 lutego 2020 r. skierowane do E. S.A. Oddział w K. w którym zażądali usunięcia wszystkich trzech słupów oraz przyznania wynagrodzenia za korzystanie z działki w kwocie [...]tys. zł.

W wyniku rozpoznania sprawy na skutek złożonego odwołania Wojewoda, powołując się na art. 138 § 2 K.p.a. oraz art. 9a i art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, decyzją z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...], uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł o zezwoleniu E. S.A. z siedzibą w G. Oddział w K. na czasowe zajęcie nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha położonej w obrębie ewidencyjnym G. która stanowi obszar niezbędny do wymiany uszkodzonego słupa nr 1 napowietrznej linii energetycznej 0,4 kV zasilanego ze stacji nr [...] "G. uszkodzonego w wyniku silnego wiatru (pkt 1), ustalił czas zajęcia ww. nieruchomości na okres jednego dnia w terminie jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się decyzji (pkt 2) i nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności (pkt 3).

Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy wyjaśnił m.in., że od E. S.A. uzyskał informację, że zajęcie przedmiotowej nieruchomości nastąpi niezwłocznie, maksymalnie do jednego miesiąca od dnia uprawomocnienia się decyzji, a prace związane z wymianą uszkodzonego słupa zostaną wykonane w ciągu jednego dnia. Następnie Wojewoda wskazał na treść przepisu art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz wyjaśnił, że wydanie decyzji na podstawie art. 126 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie jest związane z obowiązkiem uprzedniego prowadzenia rokowań z właścicielem nieruchomości. Zdaniem organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie wystąpiła sytuacja wypełniająca przesłankę z art. 126 ust. 1 ustawy. Silny wiatr w dniach 9-10 lutego 2020 r. oraz uszkodzenie słupa nr 1 poprzez jego pochylenie wraz z linią napowietrzną wypełniają przesłankę nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Wystąpiła awaria i zaistniała potrzeba jej jak najszybszego usunięcia, a konsekwencje zaniechań w tym zakresie mogą spowodować negatywne następstwa. Taka sytuacja zagraża przede wszystkim zdrowiu i życiu właścicieli nieruchomości a także osób postronnych znajdujących się w pobliżu słupa. Uszkodzony słup zagraża także maszynom rolniczym odwołującego się znajdującym się na działce. Oznacza to, że zaistniała nagła potrzeba zapobieżenia powstaniu znacznej szkody.

Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia procedury administracyjnej organ odwoławczy podał, że podmiot, który ma interes prawny w wydaniu decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości musi przekonująco udokumentować spełnienie przesłanki nagłej potrzeby lub siły wyższej, uzasadniających niezwłoczne zajęcie nieruchomości bez zgody właściciela. Ustawodawca ustanowił zatem tryb szczególny, który uniemożliwia stronie wypowiadanie się co do zebranego materiału i składanie wniosków dowodowych. Skoro organ ma tylko 7 dni na wydanie decyzji praktycznie nie dysponuje czasem na zapoznanie się ze stanowiskiem właściciela nieruchomości, którego zgoda i tak nie jest wymagana. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego okazały się więc niezasadne. Nie było też potrzeby przeprowadzania rozprawy administracyjnej, gdyż istotne dla sprawy okoliczności znalazły potwierdzenie w materiale dowodowym. Sprawa zakończona wydaniem decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ze swej istoty powinna być rozpatrzona w możliwie krótkim terminie, aby tym samym zapobiec niebezpieczeństwu wystąpienia znacznej szkody, co uzasadnia nadanie takiej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.

Natomiast zarzuty odwołujących się dotyczące bezskutecznych wniosków składanych do właściciela linii elektroenergetycznej w sprawie uregulowania stanu prawnego nieruchomości, stanu technicznego i naprawy pozostałych słupów znajdujących się na działce, a także kwestia wynagrodzenia za dotychczasowe korzystanie z nieruchomości, wykraczają poza ramy postępowania administracyjnego, mającego na celu wydanie zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości. Są to sprawy z zakresu prawa cywilnego rozstrzygane przez sądy powszechne. Z kolei kwestia odszkodowania dla właściciela nieruchomości za jej zajęcie i za ewentualne szkody powstałe w związku z wykonaniem prac związanych z usunięciem awarii, uregulowana w art. 126 ust. 3 omawianej ustawy, jest rozstrzygana w odrębnym postępowaniu.

W sprawie zaistniała sytuacja uprawniająca organ I instancji do wydania decyzji na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jednak organ ten pominął ustalenie terminu zajęcia nieruchomości i początku jego biegu. Dlatego organ odwoławczy, na podstawie art. 136 § 1 K.p.a. wystąpił do wnioskodawcy o uzupełnienie wniosku co do okresu i terminu zajęcia nieruchomości. Wnioskodawca potrzebne informacje uzupełnił. Organ I instancji rozstrzygnął w pkt 2 i 3 wydanej decyzji o kwestiach które nie stanowiły przedmiotu postępowania. Kwestie związane z przywróceniem nieruchomości do stanu poprzedniego i ustaleniem odszkodowania nie powinny stanowić rozstrzygnięcia decyzji wydawanej na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Uchybienia te spowodowały, że organ odwoławczy uchylił decyzję Starosty w całości i orzekł co do istoty sprawy.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na ww. decyzję właściciele zajętej nieruchomości, reprezentowani przez pełnomocnika będącego adwokatem, wnieśli o jej uchylenie i zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego powiększonych o kwotę [...]zł tytułem zwrotu kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

W skardze podniesiono zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji niezasadne uznanie, że przepisy te znajdują zastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy nie wystąpiła przesłanka uzasadniająca ich zastosowanie polegająca na wystąpieniu siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. Organ nie sprecyzował też jaka część nieruchomości podlega zajęciu, nie określił przebiegu i powierzchni zajęcia. Niewłaściwie ocenił też materiał dowodowy będący podstawą wydania zaskarżonej decyzji. Załączony do wniosku skan jednej fotografii słupa nie pozwalał na ustalenie stanu technicznego słupa jak i czasu w jakim uszkodzenie nastąpiło. Na podstawie dołączonej do wniosku fotografii nie sposób ustalić daty jej wykonania i nieruchomości której dotyczy. Wnioskodawca nie dołączył do wniosku mapy z przebiegiem linii energetycznej z zaznaczeniem, gdzie powstało uszkodzenie. E. S.A. nie przedstawił materiału dowodowego sprawy uzasadniającego wydanie zaskarżonej decyzji. Także organy orzekające w sprawie dokumentacji takiej nie zgromadziły. To skarżący, w rozmowie telefonicznej w dniu 11 lutego 2020 r. poinformowali wnioskodawcę o pochyleniu się słupa. Następnego dnia przedstawiciel wnioskodawcy przyjechał na teren przedmiotowej nieruchomości celem uzyskania zgody skarżących na wejście pracowników budowlanych, którzy mieli wymienić słup na betonowy. Skarżący wyrazili zgodę na wejście na ich posesję za odszkodowaniem. Przedstawiciel operatora odmówił zapłaty. Zdjęcie wykonane z odległości w dniu 12 lutego 2020 r., w żadnej mierze nie potwierdza rzekomych okoliczności silnego wiatru w dniach 9-10 lutego 2020 r. To zaś nasuwa wyobrażenie, że wnioskodawca z rozmysłem próbował dopasować okoliczności uszkodzenia słupa do warunków atmosferycznych, które mogły wystąpić przed dniem 11 lutego 2020 r. Okoliczność silnego wiatru nie została potwierdzona żadnym materiałem dowodowym, wnioskodawca nie przedłożył informacji meteo z dnia 9-10 lutego 2020 r. z miejscowości G. . Skarżący każdego dnia korzystają z działki [...] i według nich w dniach 9-10 lutego 2020 r. słup nr 1 nie był uszkodzony. Uszkodzenie nastąpiło w dniu 11 lutego 2020 r. Potrzeba naprawy (remontu) linii energetycznej nie jest wystarczająca do wydania decyzji umożliwiającej naprawę w trybie pilnym. Potrzeba wejścia na cudzą nieruchomość musi być wykazana przekonującymi dowodami, np. ekspertyzami, opinią rzeczoznawcy, dokumentami potwierdzającymi awarię. Zaskarżona decyzja zaś została wydana jedynie na podstawie wniosku wraz z dokumentacją fotograficzną oraz notatki służbowej, której treść pozostaje nieznana dla skarżących.

W ocenie skarżących, działania E. S.A. stanowią nadużycie ze strony Spółki. Analiza stanu technicznego drewnianego, zmurszałego słupa, dowodzi zaniedbań po stronie E. S.A., która nie dołożyła należytej staranności w zakresie utrzymania infrastruktury elektroenergetycznej. Słup nie był modernizowany, nie przeszedł przebudowy, nie był konserwowany. A zatem to zły stan techniczny słupa był przyczyną jego uszkodzenia. Warunkiem zajęcia nieruchomości jest natomiast kwalifikowany stan nagłej potrzeby zapobieżenia znacznej szkodzie, mającej swoje źródło poza urządzeniem, niemożliwy do przewidzenia. Uszkodzenie słupa było jedynie następstwem braku jego utrzymania w należytym stanie technicznym, nie zaś spowodowane zdarzeniami niezależnymi od Spółki. Powód ingerencji wnioskodawcy w nieruchomość skarżących nie sposób uznać za potrzebę nagłą. Nagła potrzeba zapobieżenia znacznej szkodzie oznacza stan w którym wystąpienia szkody nie można było wcześniej przewidzieć, ani tym bardzie planować. Zagrożenie uszkodzenia słupa przy należytej staranności można było przewidzieć, gdyż słup ten, tak jak i pozostałe dwa słupy, jest zmurszały, ma widoczne ubytki w dolnej części pnia, nie nadaje się do eksploatacji, co potwierdza dokumentacja zdjęciowa przedłożona przez skarżących.

W skardze podniesiono także zarzut naruszenia przepisu art. 7 K.p.a. poprzez prowadzenie postępowania z naruszeniem zasady praworządności i brak podjęcia z urzędu wszelkich czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie istoty sprawy, w szczególności zaniechanie wezwania E. S.A. do przedłożenia dokumentacji budowy dotyczącej napowietrznej linii energetycznej 0,4 kV zasilanej ze stacji nr [...] G. , czy opinii biegłego specjalisty z zakresu elektroenergetyki, na rzecz prymatu zasady szybkości postępowania administracyjnego, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy poprzez błędne i niekompletne ustalenie okoliczności faktycznych, a w konsekwencji nie uwzględnienie słusznego interesu skarżących, polegającego na ochronie przysługującego im prawa własności.

Zdaniem skarżących, doszło również do naruszenia art. 8 K.p.a. poprzez brak przeprowadzenia wymaganych czynności dowodowych. Nastąpiło również naruszenie art. 9, art. 61 § 4 i art. 81 K.p.a. wyrażające się w nie informowaniu stron o wszczęciu postępowania, nie doręczeniu im odpisu informacji z rejestru gruntów i wydruku z księgi wieczystej, dokumentujących stan prawny nieruchomości, a także nie doręczenie odpisu oświadczenia uprawnionego przedstawiciela wnioskodawcy, poświadczającego własność urządzeń znajdujących się na nieruchomości skarżących, co skutkowało uniemożliwieniem zapoznania się z ich treścią. Organ nie zapewnił też stronom czynnego udziału w postępowaniu (art. 10 K.p.a.), w szczególności w stadium bezpośrednio poprzedzającym wydanie decyzji organu odwoławczego. Naruszył także art. 77, art. 84 § 1 i art. 85 § 1 K.p.a. poprzez wydanie decyzji bez uprzedniego wyczerpującego zbadania i rozpatrzenia materiału dowodowego, wobec braku dokumentacji fotograficznej słupa nr 1, a także przez zaniechanie przeprowadzenia oględzin nieruchomości celem zweryfikowania twierdzeń wnioskodawcy o stanie słupa i konieczności nagłego zajęcia nieruchomości, brak dowodu z opinii biegłego, mimo tego, że ustalenie okoliczności sprawy wymagało wiadomości specjalnych. Organ odwoławczy naruszył art. 138 § 2 K.p.a. wydając decyzję reformatoryjną na podstawie niepełnego materiału dowodowego sprawy, a więc w sytuacji braku podstawy prawnej do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.

Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie wskazując, że argumenty podniesione w skardze były znane organowi odwoławczemu i nie wnoszą niczego nowego do sprawy. Zdaniem Wojewody, podejmowane czynności procesowe były zgodne z przepisami postępowania administracyjnego, stronom zapewniono czynny udział w postępowaniu, z czego skarżąca skorzystała, o czym świadczy jej e-mail z dnia 18 marca 2020 r. Ze względu na przedmiot regulacji, na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami sprawa powinna być rozpatrzona i załatwiona w możliwie krótkim czasie, co w niniejszej sprawie miało miejsce.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje.

Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, w oparciu o art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem CIVID19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), wobec wystąpienia okoliczności w przepisie tym przewidzianych.

Przeprowadzona kontrola zaskarżonej decyzji według kryterium jej zgodności z prawem doprowadziła do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z przyczyn innych niż wskazano w jej uzasadnieniu. W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), sąd rozpoznając sprawę rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który to przepis nie ma tu zastosowania.

Podstawę materialnoprawną wydania zaskarżonej decyzji stanowił art. 126 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, dalej określanej też jako "ustawa". W myśl ww. przepisu, w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, z zastrzeżeniem ust. 5, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od dnia zajęcia nieruchomości. W przypadku postępowania prowadzonego na wniosek, wydanie decyzji następuje niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 7 dni, licząc od dnia złożenia wniosku. Zgodnie z art. 126 ust. 2 ww. ustawy, decyzji, o której mowa w ust. 1, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że zawarte w art. 126 ust. 1 ustawy pojęcie "nagłej potrzeby" powinno być utożsamiane z sytuacją nadzwyczajną jako przyczyną zagrożenia, a mianowicie katastrofy, awarie urządzeń lub sieci itp. Istotą tej przesłanki jest taka nieprzewidywalna sytuacja lub stan, które nakazują szybkie, natychmiastowe działanie w celu zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, przy czym podstawą wydania decyzji powinny być także wiarygodne informacje, z których wynika potrzeba niezwłocznego działania (por. wyrok NSA z dnia 30 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 773/19). Przy tym podzielić należy również pogląd, że ryzyko znacznej szkody może powstać również samoczynnie i nie jest konieczna awaria lub wypadek. W związku z tym, określony stan uzasadniający wejście na nieruchomość może już jakiś czas istnieć, natomiast nagłość potrzeby wynika z aktualnego pozyskania wiedzy o tym stanie. Innymi słowy, wydarzeniem uzasadniającym nagłość potrzeby jest uzyskanie informacji o ryzku znacznej szkody, która może nastąpić w każdej chwili (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 września 2019 r., sygn. akt II SA/Gd 146/19).

Znaczenie wystąpienia przesłanki "nagłej potrzeby" podkreśla przepis art. 126 ust. 2 ustawy, w którym prawodawca przesądził o konieczności nadania decyzji opartej na art. 126 ust. 1 rygoru natychmiastowej wykonalności.

Istota rygoru natychmiastowej wykonalności polega na tym, że decyzja nieostateczna staje się natychmiast wykonalna i stanowi tytuł wykonawczy (art. 26 i 27 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – Dz. U. z 2020 r. poz. 1427). Oznacza to odstępstwo od ustanowionej w Kodeksie postępowania administracyjnego zasady, że przed upływem terminu do wniesienia odwołania decyzja nie ulega wykonaniu i że wniesienie odwołania wstrzymuje wykonanie decyzji (art. 130 § 1 i 2). Organ administracji publicznej nadaje decyzji nieostatecznej rygor natychmiastowej wykonalności wówczas, gdy jest to niezbędne ze względu na wyjątkowy ważny interes strony (por. A. Wróbel w: A. Wróbel, M. Jaśkowska "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", wyd. z 2018 r., s. 735 i nast.).

Rygor natychmiastowej wykonalności wygasa z dniem wydania decyzji organu odwoławczego zmieniającej lub uchylającej decyzję opatrzoną rygorem.

Uwzględniając powyższe regulacje i zestawiając je z treścią wydanej przez Wojewodę decyzji Sąd stwierdził, że zawarte w zaskarżonym orzeczeniu rozstrzygnięcia są wewnętrznie sprzeczne i podważają zasadność wydania decyzji na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy.

Jak wskazano wyżej, jedną z przesłanek uzasadniających wydanie decyzji w trybie art. 126 ust. 1 ustawy, jest wystąpienie nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody. W przeciwieństwie do decyzji opartej na art. 124b ust. 1 ustawy, przepis art. 126 ust. 1 ustawy nie powinien być stosowany dla realizacji celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii. Przepis art. 126 ust. 1 ustawy nie może być wykorzystywany do usuwania jakichkolwiek awarii, ale takich, których nieusunięcie spowodować może skutki w postaci znacznej szkody. Wskazuje na to również 7 dniowy termin w jakim sprawa winna być rozpoznana przez organ uprawniony do wydania decyzji od dnia złożenia wniosku.

Tymczasem Wojewoda, uznając, że zachodzą podstawy do wydania decyzji w trybie art. 126 ust. 1 ustawy, w pkt 2 decyzji wskazał, że czasowe zajęcie nieruchomości może nastąpić na wskazany okres – "w terminie 1 miesiąca od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji".

Zgodnie z art. 16 § 3 K.p.a., decyzje ostateczne, których nie można zaskarżyć do sądu, są prawomocne. Przepis ten dodany do Kodeksu ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935), zdefiniował pojęcie decyzji prawomocnej jako decyzji, której nie można zaskarżyć do sądu. Innymi słowy, decyzje prawomocne to takie decyzje, które zostały utrzymane w mocy w postępowaniu sądowym, a więc od których skargę oddalono czy odrzucono, a także takie, które nie zostały zaskarżone w tym postępowaniu z powodu upływu terminu do wniesienia skargi.

Prawidłowe zastosowanie się przez strony postępowania do pkt 2 decyzji Wojewody oznaczałoby, że zajęcie nieruchomości mogłoby nastąpić dopiero po uprawomocnieniu się tej decyzji, czyli albo po upływie dla każdej ze stron 30 dni na ewentualne wniesienie skargi i nie skorzystaniu z tego prawa, albo dopiero po wydaniu orzeczenia przez wojewódzki sąd administracyjny oddalającego bądź odrzucającego złożoną w sprawie skargę.

W ocenie Sądu, takie określenie przez organ odwoławczy momentu w którym zezwolenie opisane w pkt 1 decyzji mogłoby zostać wykorzystane przez wnioskodawcę, stoi w oczywistej sprzeczności z istotą wydania zezwolenia w trybie art. 126 ust. 1 ustawy, przesuwając możliwość wykonania zamierzonych prac na okres co najmniej 30 dni, a w przypadku wniesienia skargi, co najmniej kilku miesięcy.

Wprowadzenie przez Wojewodę warunku prawomocności jako przesłanki umożliwiającej stronie wykorzystanie zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości, pod wątpliwość nakazuje poddać okoliczności jakimi kierował się organ odwoławczy podejmując decyzję na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy.

Celowym jest również zwrócenie uwagi, na sprzeczność postanowień punktu 2 decyzji Wojewody z nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w punkcie 3.

Ponadto, dla porządku należy wyjaśnić, że nadanie w pkt 3 rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji, pomimo treści art. 126 ust. 2 ustawy, było prawnie zbyteczne, wobec przymiotu ostateczności decyzji wydanej przez organ odwoławczy (art. 16 § 1 K.p.a.). Rygor natychmiastowej wykonalności, stosownie do postanowień art. 108 § 1 K.p.a., może być nadany decyzji od której służy odwołanie, czyli decyzji nieostatecznej.

Odnośnie kwestionowania przez skarżących zasadności wydania decyzji na podstawie art. 126 § 1 ustawy, w kontekście dostrzeżonych i wyartykułowanych wyżej przez Sąd niespójności sformułowanego rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy, Sąd uznał, że zarzut ten w tym zakresie zasługuje na uwzględnienie. Tym niemniej stanowisko skarżących co do przyczyn, konieczności usunięcia i stopnia zagrożenia związanego z pochylonym słupem linii energetycznej przedstawione w skardze nie w pełni koresponduje z wyjaśnieniami skarżących składanymi w trakcie postępowania, kiedy to skarżących wskazywali, że uszkodzony słup znajduje się na placu maszynowym po którym skarżący się poruszają, jest w bardzo złym stanie technicznym i zagraża ich bezpieczeństwu i życiu (vide: podpisana przez skarżącą treści notatki służbowej z dnia 12 lutego 2020 r., treść odwołania z dnia 24 lutego 2020 r.).

Ustosunkowując się do zarzutów natury procesowej Sąd uznał, że wykazywane uchybienia nie zostały dostatecznie powiązane z ich potencjalnym wpływem na ostateczny wynik sprawy. Jest to istotne z punktu widzenia przesłanek uwzględnienia przez wojewódzki sąd administracyjny skargi w wyniku naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy P.p.s.a.). Skarżący nie wskazali jaki wpływ miało nieprzedstawienie im informacji z rejestru gruntów, wydruku treści księgi wieczystej, metryczki sprawy, skoro w sprawie niesporne jest posiadanie przez skarżących tytułu prawnego do nieruchomości i tym samym legitymacji do brania udziału w tym postępowaniu. Również oczekiwania po stronie skarżących powołania biegłego z zakresu elektroenergetyki dla ustalenia stanu faktycznego sprawy w kontekście możliwości zastosowania art. 126 ust. 1 ustawy nie wydają się uzasadnione. W ocenie Sądu, nie zawsze ustalenie, czy pochylony słup podtrzymujący przewody elektryczne grozi powstaniu znacznej szkody, wymaga wiedzy specjalistycznej. Niewątpliwie zaś wymaga niezwłocznej oceny i decyzji właściwego organu administracji, któremu zadanie to powierzył ustawodawca. Skarżący nie wskazali również na czym konkretnie polegała zarzucana przez nich błędna ocena przez organy materiału dowodowego.

Podkreślenia wymaga trafność stanowiska organu odwoławczego, że zagadnienia związane z uregulowaniem stanu prawnego istnienia na nieruchomości skarżących słupów energetycznych i przebiegającej linii energetycznej, ewentualnego uzyskania wynagrodzenia za korzystanie z nieruchomości, czy też ustanowienia odpowiedniej służebności wykraczają poza zakres niniejszego postępowania i nie podlegają kognicji organów administracji publicznej lecz właściwych sądów powszechnych.

Tym niemniej, wobec dostrzeżonych przez Sąd z urzędu sprzeczności poszczególnych części rozstrzygnięcia zawartych w sentencji zaskarżonej decyzji, które nie pozwalają na uznanie zgodności z prawem decyzji wydanej w trybie art. 126 ust. 1 ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecnie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji. Ponownie analizując sprawę organ uwzględni uwagi Sądu zamieszczone w uzasadnieniu niniejszego wyroku i podejmie rozstrzygnięcie uwzględniając przy tym okoliczności stanu faktycznego, aktualne na stan podejmowania decyzji. O kosztach postępowania Sąd orzekła na mocy art. 200 i art. 205 § 2 ww. ustawy.