Wyrok NSA, sygn. akt II GSK 1327/10
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2011-12-16 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6037 Transport drogowy i przewozy
Hasła tematyczne: Transport
Skarżony organ: Komendant Policji
Treść wyniku: Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy: article: art. 3 par. 2, art. 141 par. 4, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 151, art. 176
journal: Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
article: art. 7, art. 77 par. 1, art. 107 par. 1, art. 107 par. 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
article: art. 4 ust. 11, art. 5 ust. 1, art. 6 ust. 1, art. 18 ust. 5 lit. a, art. 18 ust. 5 lit. c, art. 56 ust. 1, art. 75, art. 89 ust. 2
journal: Dz.U. 2007 nr 125 poz 874
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym - tekst jednolity

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Jagielska Sędzia NSA Janusz Zajda (spr.) Sędzia del. WSA Ludmiła Jajkiewicz Protokolant Anna Ważbińska po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2011 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. Spółki z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 7 maja 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 68/10 w sprawie ze skargi A. Spółki z o.o. w W. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od A. Spółki z o.o. w W. na rzecz Komendanta Stołecznego Policji kwotę 1.200 (tysiąc dwieście) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.


UZASADNIENIE

Wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z 7 maja 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 68/10, wydanym w sprawie ze skargi "A." Sp. z o.o. w W. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z [...] listopada 2009 r. nr [...], w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, oddalono skargę.

Za podstawę rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji przyjął następujące ustalenia:

W dniu [...] października 2006 r. w W. funkcjonariusze Policji przeprowadzili kontrolę pojazdu marki Mercedes Benz o nr rej. [...]. Kierowcą samochodu był J. K.. Na dachu pojazdu znajdował się podświetlany baner z napisem "[...]", natomiast w środku pojazdu zainstalowany był taksometr fiskalny firmy Cezar o nr [...]. Na bokach pojazd posiadał oznakowanie o treści "[...]". Kierujący pojazdem okazał do kontroli dokumenty kierowcy i pojazdu, wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu osób, wydanej na rzecz TAXI 37 D. Ś., świadectwo legalizacji ponownej taksometru, zaświadczenie o spełnianiu warunków z ustawy z 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. nr 125, poz. 874 z 2007 r. ze zm.; dalej: utd).

W trakcie kontroli sporządzono dokumentację fotograficzną kontrolowanego pojazdu oraz okazanych dokumentów.

Ostateczną decyzją Komendanta Stołecznego Policji z [...] listopada 2009 r. utrzymano w mocy rozstrzygnięcie Komendanta Rejonowego Policji W. I z [...] sierpnia 2008 r., którym nałożono na "A." Spółkę z o.o. w W. karę pieniężną w kwocie 15 000 zł.

Podstawę materialnoprawną kary pieniężnej stanowiły przepisy art. 92 ust. 1 utd, art. 18 ust. 5 lit. a/ i lit. c/ oraz l.p. 1.1, 2.9.1 i 2.9.3 załącznika do utd. Zgodnie z art. 18 ust. 5 utd przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się: a) umieszczania i używania w pojeździe taksometru, b) umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy, c) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych. W świetle przepisów l.p. 2.9.1 i 2.9.3 zał. do utd, każde z naruszeń przepisu art. 18 ust. 5 utd zagrożone jest karą pieniężną w kwocie 5 000 zł. Natomiast stosownie do l.p. 1.1. zał. do utd wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek, zagrożone jest karą pieniężną w kwocie 8 000 zł.

Według organu odwoławczego, podzielającego stanowisko organu pierwszej instancji, naruszenie przepisu art. 18 ust. 5 lit. a/ i lit. c/ utd polegało na wyposażeniu pojazdu niebędącego taksówką osobową w taksometr fiskalny, co wynika zarówno z wyniku kontroli drogowej, jak i ze zgromadzonej dokumentacji. Ponadto, w zakresie naruszenia zakazów umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych dokumentacja fotograficzna jest wystarczającym dowodem potwierdzającym naruszenie zakazu umieszczania na dachu wspomnianych urządzeń. Poza tym skarżąca nie posiadała wymaganej prawem licencji.

Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. stwierdził, że organy obu instancji nakładając karę pieniężną w łącznej wysokości 15 000 zł, powołały się na wyczerpujący i prawidłowo zebrany materiał dowodowy oraz zasadnie uznały, iż w dniu kontroli skarżąca wykonywała przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym osób pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą bez wymaganej licencji, z naruszeniem zakazu: umieszczania i używania w pojeździe taksometru oraz umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń, co wyczerpało znamiona naruszeń określonych w art. 5 ust. 1 utd i art. 18 ust. 5 lit. a/ i c/ utd.

W ocenie Sądu skarżąca posiadała licencję, której wypisem legitymował się kierujący pojazdem, uprawniającą wyłącznie do wykonywania przewozów okazjonalnych. Licencja ta nie spełniała warunków określonych w art. 6 ust. 4 utd dla licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Nie była bowiem wydana na kontrolowany pojazd oraz nie precyzowała, zgodnie z tym przepisem, obszaru na którym przedsiębiorca był uprawniony do świadczenia usług transportowych osób. Zatem, licencja ta uprawniała wyłącznie do wykonywania przewozów okazjonalnych zdefiniowanych w art. 4 pkt 11 utd, jako przewóz osób który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego, gdyż nie odpowiadała warunkom licencji "taksówkowej".

Według Sądu pierwszej instancji ustawodawca wyraźnie wskazał w art. 5 ust. 1 utd, że na wykonywanie transportu drogowego wymagana jest odpowiednia licencja do otrzymania której przedsiębiorca musi spełniać konkretne warunki, inne dla licencji na przewozy okazjonalne oraz inne dla licencji "taksówkowej" (art. 6 utd). Skutkiem tej regulacji zostały ograniczone uprawnienia dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą na podstawie licencji uprawniającej do przewozów okazjonalnych w stosunku do przedsiębiorców wykonujących przewozy osób na podstawie licencji "taksówkowej", co znalazło jednoznaczny wyraz w dyspozycji przepisu art. 12 ust. 1b utd, według którego licencja na krajowy transport drogowy osób nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji możliwość używania taksometru oraz umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych, wskazana w art. 18 ust. 5 lit. a/ i c/ utd, należy do cech charakterystycznych tylko i wyłącznie dla pojazdów służących do świadczenia usług przewozu osób w ramach licencji specjalnej - taksówkowej. W tej sytuacji inni przedsiębiorcy, którzy nie posiadają licencji taksówkowej, nie mogą - zgodnie z powołanym przepisem ustawy - wykonywać usług pojazdem, który swymi cechami przypomina, czy też sugeruje transport drogowy osób taksówką. W konsekwencji uprawnionym jest twierdzenie, iż konsument korzystający z przewozu nie może być wprowadzany w błąd i musi mieć pewność, że wchodząc do samochodu oznaczonego jako taksówka korzysta z usług przedsiębiorcy, który ma stosowną licencję na transport drogowy osób taksówką. Swoboda prowadzenia działalności gospodarczej musi być w tym przypadku ograniczona, przede wszystkim z uwagi na dobro konsumenta.

Za niezasadny uznał Sąd pierwszej instancji zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. W ocenie Sądu organy wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne oraz przeprowadziły dowody zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej i prawidłowo uzasadniły swoje stanowisko.

Ponadto Sąd pierwszej instancji podzielił pogląd organów obu instancji, zgodnie z którym umieszczenie na dachu pojazdu podświetlanego banera (lampy) spełnia kryterium zakazu zawartego w art. 18 ust. 5 lit. c/ utd. Nie budziło też wątpliwości Sądu przyjęcie przez organ, że przedmiotowy pojazd wyposażony był w taksometr. W tym kontekście Sąd pierwszej instancji wskazał, że drogomierz połączony z kasą fiskalną jest urządzeniem równoważnym dla taksometru w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. a/ utd, gdyż służy temu samemu celowi co taksometr, a więc dla wyliczania, według ustalonej taryfy, należności za wykonywany taksówką przewóz osób. Ustalając na podstawie prawidłowo zebranych dowodów fakt zamontowania w pojeździe ww. drogomierza marki Cezar połączonego przewodem elektrycznym z kasą fiskalną, organy miały w tej sytuacji prawo do zastosowania w sprawie art. 18 ust. 5 lit. a/ utd.

W skardze kasacyjnej "A." Sp. z o.o. w W. zaskarżyła orzeczenie Sądu pierwszej instancji w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo po postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej ppsa) zarzuciła:

1) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 w zw. z art. 18 ust. 5 utd, przez równoczesne nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego osób bez wymaganej licencji (art. 5 ust. 1 utd) oraz nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie przewozu okazjonalnego osób, tj. przewozu wykonywanego przez podmiot, który posiada uprawnienia wynikające z posiadania licencji, zaś wykonującego przewóz z naruszeniem zakazu umieszczania w pojeździe taksometru oraz zakazu umieszczania na dachu pojazdu lampy lub urządzenia technicznego (art. 18 ust. 5 utd);

2) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 11 utd, przez przyjęcie na podstawie posiadanego materiału dowodowego, że w imieniu skarżącej był wykonywany okazjonalny przewóz osób w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, podczas gdy powyższa okoliczność nie wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego;

3) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust 1 utd, przez przyjęcie na podstawie posiadanego materiału dowodowego braku posiadania przez skarżącą licencji na przewóz osób, podczas gdy skarżąca posiada licencję na wykonywanie transportu drogowego osób;

4) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 18 ust. 5 lit. a/ utd, przez uznanie na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, iż w pojeździe był zamontowany taksometr a nie drogomierz, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby urządzenie zamontowane w pojeździe było taksometrem w rozumieniu definicji legalnej tego urządzenia;

5) naruszenie prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie art. 18 ust. 5 lit. c/ utd przez uznanie, iż na pojeździe było umieszczone urządzenie, które było lampą lub innym urządzeniem technicznym, podczas gdy ze zgromadzonego w aktach postępowania materiału dowodowego nie wynika okoliczność, aby na pojeździe zamontowano lampę lub urządzenie techniczne, które konstrukcyjnie odpowiada zakazowi określonemu w art. 18 ust 5 lit. c/ utd, bowiem z zebranych w sprawie materiałów dowodowych wynika okoliczność, iż na pojeździe umieszczono plastykową puszkę pozbawioną cech powyższych urządzeń.

Na podstawie art. 174 pkt 2 ppsa strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania:

1) w postaci naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa oraz art. 151 ppsa, przez nieuwzględnienie skargi na decyzję Komendanta Stołecznego Policji, podczas gdy decyzja wydana przez organ administracyjny pierwszej instancji, została wydana z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 75 oraz art. 56 ust. 1 i art. 89 ust. 2 utd, bowiem karę pieniężną za naruszenie przepisów utd nałożono decyzją administracyjną wydaną na podstawie protokołu kontroli, podczas gdy art. 75 utd zawiera zamknięty katalog postępowań, które mogą być wszczynane na podstawie wyników kontroli i nie daje możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego za naruszenie art. 18 ust. 5 lit. a/ oraz lit. c/ utd;

2) w postaci naruszenia art. 3 § 2 ppsa, art. 141 ppsa, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa, art. 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 ppsa, przez błędne przyjęcie za prawidłowo ustaloną przez organy administracyjne okoliczność, że 17 października 2006 r. w imieniu skarżącej był wykonywany okazjonalny przewóz osób pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, podczas gdy okoliczność przewozu jakiejkolwiek osoby w tym dniu nie wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, które to ustalenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem powyższe błędne ustalenie skutkuje zastosowaniem art. 92 ust. 1 i 4 oraz art. 93 utd;

3) w postaci naruszenia art. 3 § 2 ppsa, art. 141 ppsa, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa, art. 77 § 1 kpa, art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 ppsa przez błędne przyjęcie przez za prawidłowo ustaloną przez organy administracyjne okoliczność, że w imieniu skarżącej był wykonywany okazjonalny przewóz osób w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą, podczas gdy organy administracyjne obydwu instancji nie przesłuchały w charakterze świadka pasażera - osoby, która miała być przewożona kontrolowanym pojazdem;

4) w postaci naruszenia art. 3 § 2 ppsa, art. 141 ppsa, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa, art. 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 ppsa przez błędne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż w samochodzie był zamontowany taksometr, podczas gdy w pojeździe zamontowano dalmierz, oraz przyjęcie że nie ma różnicy pomiędzy taksometrem (urządzeniem, które posiada swoją legalną definicję), a drogomierzem - dalmierzem (tj. urządzeniem niespełniającym cech taksometru), które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem powyższe błędne ustalenie WSA skutkuje wyczerpaniem hipotezy przepisu art. 18 ust. 5 lit. a/ utd wobec skarżącej oraz mogło skutkować oddaleniem skargi wniesionej na decyzję administracyjną;

5) w postaci naruszenia art. 3 § 2 ppsa, art. 141 ppsa, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa, art. 77 § 1 kpa oraz art. 107 § 3 kpa w zw. z 151 ppsa poprzez błędne przyjęcie, iż organy administracyjne obydwu instancji prawidłowo ustaliły stan faktyczny, tj. okoliczność że na pojeździe była umieszczona podświetlona lampa (lub inne urządzenie techniczne), podczas gdy na pojeździe umieszczono plastykową puszkę pozbawioną cech lampy lub innego urządzenia technicznego, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem powyższe błędne ustalenie WSA skutkuje wyczerpaniem hipotezy przepisu art. 18 ust. 5 lit. c/ utd wobec skarżącej oraz mogło skutkować oddaleniem skargi wniesionej na decyzję administracyjną.

W ocenie kasatora, akta postępowania nie zawierają potwierdzenia, aby pojazd poddany kontroli wyposażony był w podświetlane lampy. Niepodłączone do wewnętrznej instalacji elektrycznej plastykowe puszki nie są lampami, ani innymi urządzeniami technicznymi.

Zdaniem autora skargi kasacyjnej z materiału dowodowego zebranego w sprawie nie wynika także okoliczność, aby ustalono zarówno rodzaj wykonywanych przewozów, jak i fakt przewozu jakiejkolwiek osoby 17 października 2006 r. Zatem rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 4 ust. 11 utd. Skoro natomiast organy przyjęły, że w imieniu skarżącej był wykonywany przewóz okazjonalny osób w krajowym transporcie drogowym, to niezbędnym dowodem który należało przeprowadzić był dowód w postaci przesłuchania w charakterze świadka przewożonej osoby lub osób.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Stołeczny Policji wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw.

Stosownie do art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to jego związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej.

Skargę kasacyjną zgodnie z art. 174 ppsa można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy (pkt 2), przy czym skarga powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie (art. 176 ppsa).

We wszystkich zarzutach dotyczących naruszenia przepisów postępowania, z wyjątkiem jednego (pkt 1 petitum skargi kasacyjnej) skarżąca zarzuciła naruszenie przez Sąd pierwszej instancji art. 3 § 2 ppsa. Przepis ten wyznacza zakres właściwości sądów administracyjnych, które sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji nie naruszył tego przepisu, bowiem skontrolował czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy i władczo rozstrzygnął spór co do treści stosunku publicznoprawnego, a tym samym orzekł w zakresie wyznaczonym sądom administracyjnym. Dlatego zarzut naruszenia omawianego art. 3 § 2 ppsa nie może być uznany za uzasadniony.

Zarzucając naruszenie art. 141 ppsa skarżąca nie wskazała, który z wymienionych w tym przepisie paragrafów został naruszony przez Sąd pierwszej instancji. Takie przytoczenie podstawy kasacyjnej nie odpowiada wymaganiom materialnym skargi kasacyjnej określonym w art. 176 ppsa. Naczelny Sąd Administracyjny będąc związanym granicami skargi kasacyjnej i wymienionymi w niej podstawami zaskarżenia może koncentrować swoją uwagę wyłącznie na weryfikacji zarzutów sformułowanych przez skarżącego i nie może z własnej inicjatywy ustalać, który przepis stanowi podstawę skargi kasacyjnej. Wadliwość uzasadnienia wyroku wówczas może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego z art. 174 pkt 2 ppsa, kiedy uzasadnienie orzeczenia jest sporządzone w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku. W takim bowiem przypadku wadliwość uzasadnienia wyroku może być uznana za naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Niezależnie od powyższego należy zauważyć, iż w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne wymienione w art. 141 § 4 ppsa. Sąd pierwszej instancji przedstawił w nim opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed prowadzącymi je organami oraz przedstawił stan faktyczny przyjęty za podstawę wyroku wskazując, z jakich przyczyn prawnych skarga została oddalona.

Dotyczy to w szczególności prawidłowości przyjętych za podstawę wyroku ustaleń obejmujących wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu używania taksometru i zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych oraz wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji. Ustalenia te znajdują potwierdzenie w treści protokołu z kontroli pojazdu, świadectwa legalizacji pierwotnej i ponownej taksometru oraz zdjęć pojazdu. Z treści tych dowodów wynika, że w kontrolowanym pojeździe umieszczony był taksometr fiskalny, a nie drogomierz jak twierdzi strona skarżąca. Okoliczność umieszczenia w pojeździe taksometru wynika z protokołu kontroli oraz zdjęć urządzeń zamieszczonych w pojeździe.

Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął za podstawę wyroku ustalenia dotyczące umieszczenia w kontrolowanym pojeździe taksometru, o którym mowa w art. 18 ust. 5 lit. a/ utd oraz transparentu z napisem "[...]" na dachu pojazdu. Ustalenia te znajdują potwierdzenie w treści protokołu z kontroli pojazdu oraz zdjęciach pojazdu sporządzonych przez przeprowadzającego kontrolę funkcjonariusza Policji. Umieszczenie na dachu pojazdu baneru reklamowego (nazywanego przez skarżącą "plastykową puszką") spełnia kryteria zakazu zawartego w art. 18 ust. 5 lit. c/ utd. Zgodnie z tym przepisem, przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych zabrania się umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych. Zarzut, iż Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że na dachu pojazdu umieszczona została podświetlona lampa (lub inne urządzenie techniczne) nie jest trafny, ponieważ z materiału fotograficznego sporządzonego w toku kontroli pojazdu wynika w sposób jednoznaczny, że pojazd był oznakowany przedmiotem wskazanym w tym przepisie. Wbrew twierdzeniom strony, uznanie listwy (opisanej w protokole kontroli oraz uwidocznionej na fotografiach wykonanych przez funkcjonariusza dokonującego kontroli) za lampę/inne urządzenie techniczne nie wymagało specjalistycznej wiedzy, a wobec brzmienia art. 18 ust. 5 utd nie ma znaczenia, czy baner reklamowy był podłączony do instalacji elektrycznej.

Wprowadzenie zakazu zawartego w art. 18 ust. 5 lit. c/ utd było niewątpliwie podyktowane potrzebą zapewnienia skutecznej ochrony przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką, a także pasażerów przed wprowadzeniem w błąd, co do rodzaju przewozu. W związku z tym Sąd pierwszej instancji miał uzasadnioną podstawę do przyjęcia, że umieszczony na dachu pojazdu podświetlany transparent z napisem o przedstawionej treści naruszał zakaz ustanowiony w art. 18 ust. 5 lit. c/ utd. Natomiast urządzenie zamontowane w kontrolowanym samochodzie jest taksometrem, w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. a/ utd. Dodać też trzeba, że drogomierz (dalmierz) połączony z kasą fiskalną uznawany jest za urządzenie równoważne dla taksometru, w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. a/ utd, z uwagi na cel jakiemu służy; zadaniem jego jest bowiem wyliczenie należności za wykonywany przewóz (v. wyrok NSA z 13 maja 2009 r., sygn. akt II GSK 911/08). Okoliczność, że urządzenie w kontrolowanym pojeździe odpowiadało wskazanym przesłankom potwierdza dokumentacja fotograficzna.

W świetle powyższych wywodów oraz mając na uwadze uzasadnienia wydanych w sprawie decyzji brak jest podstaw do uznania, że stanowiące podstawę wyroku ustalenia w zakresie okoliczności faktycznych, o których mowa w art. 18 ust. 5 lit. a/ i c/ utd, zostały poczynione przez organ administracji publicznej i zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 oraz art. 107 § 1 i 3 kpa.

W obrębie podstawy kasacyjnej o której mowa w art. 174 pkt 2 ppsa strona skarżąca zarzuciła Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ppsa oraz art. 151 ppsa, poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzję wydaną z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem art. 75, art. 56 ust. 1 oraz art. 89 ust. 2 utd, gdyż art. 75 utd zawiera zamknięty katalog postępowań, które mogą być na podstawie wyników kontroli wszczynane i nie daje możliwości wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego za naruszenie art. 18 ust. 5 lit. a/ oraz lit. c/ utd. Zarzut ten jest chybiony, gdyż przepis art. 75 utd nie stanowi, wbrew temu co twierdzi strona skarżąca, zamkniętego katalogu postępowań, które mogą być wszczęte na podstawie wyników kontroli, ale stanowi o możliwości wykorzystywania wyników kontroli do formułowania wniosków o wszczęcie postępowań: postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego lub odpowiedniego zezwolenia, wydanego na określony rodzaj przewozu. Ponadto wyniki kontroli mogą uzasadniać wszczęcie postępowania w sprawach o wykroczenia, postępowania karnego lub karnego skarbowego oraz postępowania prowadzonego przez organy Państwowej Inspekcji Pracy. Należy podkreślić, że wszczęcie wymienionych rodzajów postępowań nie wyklucza wszczęcia postępowania administracyjnego wobec przedsiębiorcy za naruszenie przepisów utd.

Przechodząc do oceny podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego należy na wstępie zauważyć, że większość z nich wiąże się ściśle z zarzutami procesowymi.

Z uwagi na niepodważone ustalenia stanu faktycznego wskazujące, iż w kontrolowanym pojeździe znajdował się baner reklamowy oraz zamontowany był taksometr spodziewanego skutku nie mogły odnieść zarzuty dotyczące art. 18 ust. 5 lit. a/ i c/ utd (pkt 4, 5 zarzutów zgłoszonych w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 ppsa).

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można podzielić też zarzutu naruszenia art. 5 ust. 1 w zw. z art. 18 ust. 5 utd. W myśl art. 18 ust. 5 utd przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się: a) umieszczenia i używania w pojeździe taksometru, b) umieszczenia na pojeździe urządzeń z nazwą, adresem i telefonem przewoźnika, c) umieszczenia na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.

Z brzmienia omawianego przepisu wynika, że przesłanką jego zastosowania jest sam fakt wykonywania przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem służącym do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą. Skoro ustawodawca z samym stanem "wykonywania" przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem służącym do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą wiąże wskazane zakazy określone lit. a/, b/ i c/ art. 18 ust. 5 utd, to nie ma podstawy do formułowania tezy, aby warunkiem zastosowania tego przepisu było "wykonywanie" jedynie na podstawie odpowiedniego aktu władzy publicznej.

Wprawdzie z art. 5 ust. 1 utd wynika, że podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania odpowiedniej licencji na wykonywanie transportu drogowego, ale powyższy zapis nie wyklucza, iż podmiot nieposiadający licencji, a więc nieuprawniony do wykonywania transportu drogowego, taką działalność podejmie.

Wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji powoduje konieczność wymierzenia kary pieniężnej określonej lp. 1.1. załącznika do utd. Konieczność wymierzenia z tego tytułu kary pieniężnej (nałożonej w sprawie) nie eliminuje jednak (nie pochłania) potrzeby nałożenia kar pieniężnych za złamanie zakazów z art. 18 ust. 5 utd określonych lp. 2.9 załącznika do utd (w przedmiotowej sprawie nałożono kary pieniężne określone lp. 2.9.1. i 2.9.3. za złamanie zakazów z art. 18 ust. 5 lit. a/ i c/ utd). Ratio legis wprowadzenia uregulowania z art. 18 ust. 5 utd polegało na zapewnieniu rozróżnienia działalności przedsiębiorców wykonujących transport drogowy taksówką na podstawie licencji, o której mowa w art. 6 ust. 1 utd, od działalności innych przewoźników wykonujących przewozy osób (bez licencji z art. 6 ust. 1 utd). Nie ulega też wątpliwości, iż cechy pojazdu określone w art. 18 ust. 5 utd charakteryzują z punktu widzenia potencjalnych klientów taksówkę. Dla nałożenia sankcji za naruszenie art. 18 ust. 5 utd nie ma znaczenia, czy przedsiębiorca który nie zastosował się do wspomnianych zakazów posiada wymaganą licencję na wykonywanie transportu drogowego, czy też takiej licencji nie posiada. Zarówno wykładnia językowa, jak i celowościowa przepisów utd nie daje podstaw do przyjęcia, że racjonalny ustawodawca stawiałby w korzystniejszej sytuacji przedsiębiorców naruszających zakazy określone w art. 18 ust. 5 utd, a nieposiadających licencji na transport drogowy, niż przedsiębiorców którzy do takich zakazów się nie stosują, ale licencję na transport drogowy posiadają. Taka wykładnia mogłaby prowadzić do niedopuszczalnych wniosków, że w sytuacji umieszczenia w pojeździe lub na pojeździe urządzeń lub oznaczeń, o których mowa w art. 18 ust. 5 utd, bardziej "opłaca się" wykonywanie transportu takim pojazdem bez posiadania licencji na transport drogowy niż z taką licencją, skoro z jednej strony nie trzeba byłoby ponosić kosztów uzyskania licencji, a z drugiej strony mimo zaistnienia takiego uchybienia przedsiębiorcy groziłaby jedynie kara za naruszenie art. 5 ust. 1 utd.

W sprawie strona skarżąca wykonywała działalność w zakresie opisanym w art. 18 ust. 5 utd bez licencji. Okazana w trakcie kontroli licencja nie została wydana na rzecz strony skarżącej a na rzecz innego podmiotu i została wydana tylko na wykonywanie krajowego transportu osób, nie zaś na wykonywanie transportu drogowego taksówką.

Przy uwzględnieniu powyższych wywodów zakazy z art. 18 ust. 5 utd nie mogą dotyczyć wykonywania przewozów okazjonalnych przez przedsiębiorców dysponujących licencją, o jakiej mowa w art. 6 ust. 1 utd.

Biorąc to wszystko pod uwagę należy przyjąć, iż wymierzenie stronie skarżącej również kar za złamanie zakazów z art. 18 ust. 5 lit. a/ i c/ utd było legalne i Sąd pierwszej instancji zasadnie oddalił skargę.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).