Wyrok WSA w Warszawie, sygn. akt VI SA/Wa 353/15
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia: 2015-08-05 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
Hasła tematyczne: Kara administracyjna
Skarżony organ: Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno  Spożywczych
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 40a ust. 5
journal: Dz.U. 2014 poz 669
law: Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Milewska – Karczewska Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant ref. staż. Anna Owczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] listopada 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę


UZASADNIENIE

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...] Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, po rozpatrzeniu odwołania J. K. prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą "J." (dalej: "skarżąca" lub "strona"), uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], nakładającą na stronę karę pieniężną w wysokości 5.000 zł za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego o nazwie: "Wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona", wielkość partii produkcyjnej: 160 kg, identyfikacja partii: należy spożyć do: 4 listopada 2013 r., numer partii: [...] i wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości 2.500 zł.

Do wydania ww. decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.

W dniach [...] października 2013 r., [...] listopada 2013 r. i [...] grudnia 2013 r. inspektor Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...] przeprowadził kontrolę u skarżącej. W trakcie kontroli jakości handlowej przetworów mięsnych (Protokół kontroli nr [...] z dnia [...] października 2013 r.) w dniu [...] października 2013 r. inspektor pobrał próbkę do badań laboratoryjnych oraz w celu sprawdzenia oznakowania ze znajdującej się na stanie magazynowym i oferowanej do sprzedaży przez ww. przedsiębiorcę partii niżej wymienionego wyrobu: "Wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona", wielkość partii produkcyjnej: 160 kg, identyfikacja partii: należy spożyć do: 4 listopada 2013 r., numer partii: [...] (Protokół z pobrania próbek nr [...] z dnia [...] października 2013 r.).

Kontrola jakości handlowej ww. partii wyrobu wykazała nieprawidłowości świadczące o jej zafałszowaniu w rozumieniu art. 3 pkt 10 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2014 r, poz. 669, ze zm.- dalej także: "ustawa o jakości handlowej".

W przedmiotowej sprawie wyniki badań laboratoryjnych (Sprawozdanie z badań nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r.) wykazały obecność azotanów i azotynów na poziomie 73,5 ±5,2 mg/kg w przeliczeniu na NaNO(2), których nie zadeklarowano w oznakowaniu wyrobu, która to nieprawidłowość stanowi istotne naruszenie interesów konsumentów. Niezależnie od powyższego, kontrolując oznakowanie przedmiotowej partii wyrobu stwierdzono również inną nieprawidłowość, która nie świadczy o zafałszowaniu, lecz o jego niewłaściwej jakości. W nazwie wyrobu podano "wiejska drobiowa", podczas gdy jak wynika ze szczegółowej charakterystyki wyrobu była to "kiełbasa drobiowo-wieprzowa" Powyższa sprzeczność wprowadza konsumenta w błąd, co do rodzaju wyrobu.

Z uwagi na stwierdzone nieprawidłowości w dniu [...] listopada 2013 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie wymierzenia przedsiębiorcy kary pieniężnej na podstawie art. 40a ust. 4, w zw. z art. 40a ust. 1 pkt 4 oraz art. 21 ustawy o jakości handlowej, z tytułu wprowadzenia do obrotu przez stronę - partii artykułu rolno-spożywczego zafałszowanego. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania strona otrzymała w dniu [...] listopada 2013 r.

W oświadczeniu z dnia [...] grudnia 2013 r. skarżąca podała między innymi, że nie była świadoma obecności azotanów i azotynów w przedmiotowym wyrobie, gdyż produkowany jest on z mięsa świeżego niepeklowanego. Zdaniem strony stwierdzone azotany i azotyny mogły pochodzić z surowców stosowanych do jego produkcji, których nie ma już na stanie. Ponadto skarżąca wyjaśniła, że zamieszczając pod nazwą określenie kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona, była przekonana, że jest to wystarczająca informacja dla klienta i pozwoli na właściwą identyfikację wyrobu co do jego składu.

W dniu [...] grudnia 2013 r. organ otrzymał pismo skarżącej dotyczące wszczętego postępowania administracyjnego, w którym strona ponownie wyjaśniła, że nie było i nie jest jej zamiarem wprowadzać w błąd klientów, ponieważ zależy jej na budowaniu marki swojego zakładu. Strona wskazała, że dołoży wszelkich starań aby produkowane wyroby były odpowiednio oznakowane. W piśmie tym skarżąca wniosła również o odstąpienie od postępowania administracyjnego oraz zapewniła, że tego typu sytuacje w jej firmie się nie powtórzą.

W dniu [...] grudnia 2013 r. wpłynęło kolejne pismo strony informujące o podjętych działaniach mających na celu uniknięcie w przyszłości stwierdzonych nieprawidłowości oraz o wielkości jego obrotów za 2012 r. Skarżąca podała także, że nie posiada już próbki przedmiotowego wyrobu z partii [...], aby poddać ją ponownym badaniom. Stwierdziła również, że jej zdaniem nie zastosowano procedur mających na celu wykluczenie błędu laboratoryjnego oraz że została pozbawiona możliwości wniesienia skargi. Poddała także w wątpliwość datę przyjęcia próbek do laboratorium.

W dniu [...] grudnia 2013 r. wpłynął do organu wniosek skarżącej o ponowne przeprowadzenie badania próbek przedmiotowej kiełbasy. Strona podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wniosła, aby ewentualna kara pieniężna została wymierzona w jej dolnej granicy 1000 zł.

W dniu [...] stycznia 2014 r. organ otrzymał pismo z akredytowanego Laboratorium Specjalistycznego Głównego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w [...]. W oparciu o zawarte w nim udokumentowane wyjaśnienia uznano za błędne stwierdzenie przedsiębiorcy o braku procedury wykluczenia ewentualnego błędu powstałego podczas badań ww. próbki. Zgodnie z obowiązującymi w ww. laboratorium procedurami każdy wynik badań laboratoryjnych wskazujący na niezgodność badanej próbki z deklaracją producenta jest weryfikowany poprzez ponowne wykonanie kwestionowanej analizy przez innego analityka. Tak też laboratorium postąpiło w przypadku badania zawartości azotanów i azotynów w próbce przedmiotowego wyrobu. Przeprowadzono dwukrotne badania uzyskując wyniki mieszczące się w granicy odtwarzalności metody badawczej. Odnosząc się do daty przyjęcia próbki do badań laboratorium poinformowano, że została ona pomyłkowo wpisana do Sprawozdania z badań nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. Pomyłka ta zaistniała w momencie sporządzania sprawozdania z badań i nie miała żadnego wpływu na wyniki - zarówno w protokole z pobrania próbki przedmiotowej kiełbasy jak i w rejestrze przyjęcia próbek, gdyż przy przedmiotowej próbce widnieje prawidłowa data, tj. [...] października 2013r. Laboratorium w załączeniu do w/w pisma przesłało korektę sprawozdania z badań z dnia [...] grudnia 2013 r.

W dniu [...] lutego 2014 r. organ wezwał stronę do podania wielkości przychodów i obrotu (na podstawie deklaracji PIT) za 2013 r.

W dniu [...] maja 2014 r. wpłynęło pismo skarżącej informujące, że wielkość jej przychodu za 2013 r. (na podstawie deklaracji PIT) wynosi 6 813 301,84 zł.

Podejmując decyzję o wymierzeniu kary pieniężnej uwzględniono fakt, że łączna wartość przedmiotowej partii wynosiła 2931,20 zł brutto, co stanowi 0,04% łącznej wartości obrotów (przychodu) przedsiębiorcy w 2013 r. Wielkość obrotów (przychodów) przedsiębiorcy ustalono na podstawie pisma skarżącej z dnia [...] maja 2014 r.

W związku z zakończeniem postępowania dowodowego [...] Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wydał w dniu [...] lipca 2014 r. decyzję, w której wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości 5.000 zł.

Skarżąca złożyła odwołanie od powyższej decyzji, w którym wskazała na naruszenie następujących przepisów:

- art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia w zw. z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej poprzez ich błędne zastosowanie polegające na uznaniu nazwy "wiejska drobiowa" za wprowadzającą w błąd,

- art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej poprzez uznanie, że produkt o nazwie "wiejska drobiowa" spełnia przesłanki artykułu zafałszowanego,

- art. 40a ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie są podstawy do nałożenia kary pieniężnej na stronę oraz zawyżone określenie jej wysokości,

- art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej zaskarżonej decyzji,

- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej,

- art. 11 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie skarżącej zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy,

- art. 77 k.p.a. w zw. z art. 78 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego materiału dowodowego, w szczególności nieprzeprowadzenia ponownego badania próbki kontrolowanego środka rolno-spożywczego, a tym samym oparcie rozstrzygnięcia sprawy o niekompletny materiał dowodowy.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania ewentualnie o uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub uchylenie decyzji i obniżenie kary do 1.000 zł.

Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., oraz art. 21 ustawy o jakości handlowej, decyzją z dnia [...] listopada 2014 r. uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości 2.500 zł. Organ odwoławczy uznał, że nałożona kara była zbyt wysoka, gdyż stwierdzone nieprawidłowości były pierwszym naruszeniem stwierdzonym u strony, a wina miała postać winy nieumyślnej. Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych powołując się na art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej wskazał, że minimalna kara za zafałszowanie artykułu rolno-spożywczego wynosi 1000 zł. W niniejszej sprawie kara w wysokości 2.500 zł. została jedynie w nieznaczny sposób powiększona w stosunku do kary minimalnej, gdyż jest ona wymierzana po raz pierwszy i w ocenie organu odwoławczego spełni swoją rolę jako środek prewencyjny.

Strona zaskarżyła decyzję z dnia [...] listopada 2014 r. Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji zarzuciła:

I. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 3 pkt 10 ustawy o jakości handlowej poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że produkt skarżącej, oznaczony jako: "wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona" jest artykułem rolno-spożywczym zafałszowanym, podczas gdy zafałszowanym artykułem rolno-spożywczym jest artykuł, którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych, albo produkt, w którym zostały wprowadzone zmiany, a nadto, gdy nie można jednoznacznie potwierdzić faktycznej obecności azotanów i azotynów na poziomie 73,5± 5,2 mg/kg w przeliczeniu na NaNO(2), bowiem nie wykonane zostały ponowne badania wtórników próbek, a tym samym nie można stwierdzić z całą pewnością, iż produkt został zafałszowany;

2. art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej w zw. z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, poprzez jego błędną wykładnię skutkującą uznaniem nazwy produktu: "wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona" za wprowadzającą konsumenta w błąd, podczas gdy oznakowano w/w produkt prawidłowo, a tym samym nie wprowadza ona w błąd co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji, zwłaszcza w sytuacji, gdy pełna nazwa wyrobu skarżącej brzmi: "wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowa-wieprzowa, wędzona, pieczona", a więc już w brzmieniu nazwy wskazano część jego składników;

3. art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na wymierzeniu skarżącej kary pieniężnej w sytuacji, gdy w przedmiotowych okolicznościach brak podstaw do jej nałożenia.

II. naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, tj.:

1. art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenia postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej,

2. art. 11 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie skarżącej zasadności przesłanek którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy,

3. art. 77 k.p.a. w zw. z art. 78 k.p.a. poprzez niezebranie wyczerpującego materiału dowodowego, w szczególności brak przeprowadzenia ponownego badania próbki kontrolowanego środka rolno-spożywczego, a tym samym oparcie rozstrzygnięcia o niekompletny materiał dowodowy,

4. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej zaskarżonej decyzji.

Z ostrożności procesowej, na wypadek nieuwzględnienia zarzutów wskazanych powyżej w pkt I ppkt 1-3, skarżąca wskazała na naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.:

1. art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wymierzeniu skarżącej kary pieniężnej w wysokości 2.500 zł, podczas gdy podmiot wprowadzający do obrotu artykuły rolno-spożywcze zafałszowane, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1000 zł,

2. art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na wymierzeniu kary pieniężnej w zawyżonej wysokości, nie uwzględniającej w odpowiedni sposób takich czynników, jak: stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych i wielkość jego obrotów.

W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia.

W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że kontrola u przedsiębiorcy została przeprowadzona w sposób wadliwy, w związku z czym ustalenia kontroli nie mogą stanowić podstaw dla nałożenia kary pieniężnej. Podkreśliła, iż w przedmiotowej sprawie, pomimo wniosku strony, nie zostało przeprowadzone badanie wtórnika próbki, przez co wyniki badań, na których oparta jest przedmiotowa decyzja nie są wiarygodne. Ponadto skarżąca przeprowadziła na własny koszt wyniki badań wtórnika próbki w komercyjnym laboratorium, które były rozbieżne z wynikami uzyskanymi w laboratoriach Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Tym samym organ nie zebrał w sprawie wyczerpującego materiału dowodowego. Skarżąca podniosła również, że wszczęcie postępowania administracyjnego przed upływem terminu do wniesienia odwołania od wyników badań laboratoryjnych uniemożliwiło jej skorzystanie z przedmiotowego uprawnienia.

Zdaniem strony nazwa zakwestionowanego produktu nie wprowadza konsumenta w błąd. Wskazuje bowiem na sposób wykonania środka spożywczego oraz na jego skład. Nie jest ona ponadto myląca, czy wieloznaczna. W ocenie skarżącej wysokość wymierzonej kary została zawyżona. Stopień społecznej szkodliwości nie jest wysoki, gdyż produkt został oznakowany prawidłowo. Wystarczające, w opinii skarżącej, byłoby zatem wymierzenie kary w wysokości 1.000 zł.

Skarżąca zauważyła, że organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji ograniczył się do wskazania przepisu danego aktu prawnego oraz przytoczenia treści bez jakiegokolwiek bliższego wyjaśnienia.

W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał w całości stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola, stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej.

Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p.p.s.a. - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. ).

Kontrolując zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż skarga nie jest uzasadniona. W działaniu organu rozstrzygającego sprawę Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno, gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o zastosowanie do jego oceny przepisów prawa. Wyjaśnione zostały motywy podjętego rozstrzygnięcia, a przytoczona na ten temat argumentacja jest wyczerpująca.

Istotę sporu w zakresie dotyczącym prawidłowości ustalenia stanu faktycznego sprawy stanowi uznanie przez organ artykułu rolno-spożywczego o nazwie: "Wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona" za zafałszowany na podstawie wyników badań próbki tego produktu, wskazującego na obecność azotanów i azotynów na poziomie 73,5 ± 5,2 mg/kg w przeliczeniu na NaNO(2), przekraczających dopuszczalne normy, których nie zadeklarowano w oznakowaniu wyrobu. Skarżąca kwestionuje te ustalenia, gdyż zostały dokonane na podstawie tylko jednej próbki kontrolnej, jak również ze względu na brak możliwości wszczęcia w tym zakresie właściwej procedury odwoławczej.

W ocenie Sądu zarzut podważający wiarygodność przeprowadzenia badania pobranej nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie bowiem do art. 78 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia a także przepisów rozporządzenia (WE) Nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. (Dz. U. UE. z 30 kwietnia 2004 r. L. 191, s. 1 ze zm.) istnieje obowiązek wykonywania badań laboratoryjnych w ramach urzędowej kontroli żywności wyłącznie przez laboratoria akredytowane. Laboratorium Specjalistyczne GIJHARS w [...] posiada akredytację PCA nr [...] jest więc w pełni uprawnione do przeprowadzania analizy próbek pobranych w trakcie kontroli urzędowych. W ocenie Sądu, nie występują przesłanki, by negować wiarygodność wyników badań ujawnionych w sprawozdaniu laboratorium i prawidłowość ustaleń organu poczynionych na ich podstawie. Organy rozpatrujące sprawę wyjaśniły w tym zakresie kwestię oczywistej omyłki w dacie przyjęcia przedmiotowej próbki do laboratorium, którą to okoliczność dokumentuje korekta sprawozdania z badań nr [...] z dnia [...].12.2013r. Organy obu instancji odniosły się przy tym do kwestii braku możliwości dokonania badań drugiej próbki oraz odwołania się skarżącej od wyników badań laboratoryjnych. Skarżąca przedstawiając w tym zakresie jako dowód wyniki zleconych przez siebie badań specjalistycznych nie mogła skutecznie podważyć wyniku badań laboratoryjnych, z uwagi na brak (zniszczenie) drugiej próbki kontrolnej produktu rolno-spożywczego o nazwie: "Wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona", wielkość partii produkcyjnej: 160 kg, identyfikacja partii: należy spożyć do: 4 listopada 2013 r., numer partii: [...], będącego przedmiotem kontroli w dniu 22 października 2013 r.

Ponadto z akt administracyjnych sprawy wynika, że skarżąca pośrednio potwierdza, iż taki wynik badań mógł wynikać z użycia świeżego czosnku w wyrobach stanowiących półprodukt wyrobu gotowego, jakim jest wprowadzony do obrotu przez skarżącą rodzaj kiełbasy. Skarżąca jednocześnie wskazuje na brak swojej świadomości w tym zakresie i możliwą winę dostawców mięs, na bazie których produkowana była ww. kiełbasa, gdyż zakupiony przez nią produkt mógł nie spełniać zadeklarowanych wymagań jakościowych.

Mając powyższe na uwadze Sąd wskazuje, że z obowiązujących powszechnie unormowań prawa krajowego wynika bezspornie, że organy Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, w toku postępowania administracyjnego, dokonują jedynie stwierdzenia faktów i jeżeli ustalą naruszenie przepisów prawa - mają obowiązek zastosowania ściśle określonych sankcji.

Zgodnie z art. 3 pkt 10 lit. b ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, artykuł rolno-spożywczy zafałszowany jak produkt, którego skład jest niezgodny z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych, albo produkt, w którym zostały wprowadzone zmiany, w tym zmiany dotyczące oznakowania, mające na celu ukrycie jego rzeczywistego składu lub innych właściwości, jeżeli niezgodności te lub zmiany w istotny sposób naruszają interesy konsumentów, w szczególności, jeżeli: w oznakowaniu podano nazwę niezgodną z przepisami dotyczącymi jakości handlowej poszczególnych artykułów rolno-spożywczych albo niezgodną z prawdą.

Zgodnie z art. 3 pkt 5 ww. ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jakość handlowa to cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi.

Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta.

W przypadku stwierdzenie wprowadzenia do obrotu produktu rolno-spożywczego zafałszowanego ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w art. 40a ust. 5 wprowadza pewne kryteria, którymi muszą kierować się organy wymierzając karę przewidzianą w art. 40a ust. 1 pkt 4. Zatem dopiero na tym etapie – czyli na etapie określania wysokości kary pieniężnej, a nie na etapie stwierdzania czy w ogóle winna być wymierzona kara, ustawa przewiduje swoistego rodzaju miarkowanie i uzależnia już samą wysokość kary od uwzględnienia takich przesłanek jak: stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność skarżącej spółki na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość jej obrotu.

W kontekście powyższych przesłanek należy także podzielić stanowisko organów w przedmiocie niespełnienia przez wspomniany produkt wymagań w zakresie znakowania artykułu rolno-spożywczego w zakresie wymagań jakości handlowej.

Stosownie do art. 6 ust. 2 ww. ustawy, do znakowania artykułów rolno- spożywczych stosuje się odpowiednio wymagania określone w art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. Nr 171 poz. 1225 z późn. zm.).

Zgodnie z art. 45 ust. 2 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, oznakowanie środka spożywczego obejmuje wszelkie informacje w postaci napisów i innych oznaczeń, w tym znaku towarowego, nazwy handlowe, elementy graficzne i symbole, dotyczące środka spożywczego i umieszczone na opakowaniu, etykiecie, obwolucie, ulotce, zawieszce oraz w dokumentach, które są dołączone do tego środka spożywczego lub odnoszą się do niego.

Natomiast zgodnie z art. 46 tejże ustawy oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd, a w szczególności, co do charakteru środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji.

Ponadto zgodnie z art. 16 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów prawa żywnościowego, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności lub pasz, z uwzględnieniem ich kształtu, wyglądu lub opakowania, używanych opakowań, sposobu ułożenia i miejsca wystawienia oraz informacji udostępnionych na ich temat w jakikolwiek sposób, nie może wprowadzać konsumentów w błąd.

Z powyższych przepisów prawa krajowego i wspólnotowego jednoznacznie wynika, iż przepisy prawa żywnościowego sprzeciwiają się każdej praktyce, m.in. dotyczącej znakowania artykułów rolno-spożywczych, mogącej w jakikolwiek sposób wprowadzić w błąd konsumenta.

W analizowanym przypadku nazwa produktu - "Wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona", niewątpliwie sugeruje, iż jest to kiełbasa drobiowa, gdyż ten człon nazwy pozostaje dla konsumenta najbardziej widoczny. Dopiero po przeczytaniu dalszej części oznaczenia produktu, już mniej widocznej, konsument dowiaduje się, iż nie jest to de facto kiełbasa drobiowa lecz co najwyżej kiełbasa drobiowo-wieprzowa. Dalsza wnikliwa analiza oznaczenia produktu pod względem jego składu wskazuje jednak, że głównym jego składnikiem, jeżeli chodzi o przyjęte proporcje użytych do wyrobu kiełbasy składników, pozostaje wieprzowina, a nie drób, jak sugeruje się w eksponowanej nazwie produktu.

Mając na uwadze, iż tego rodzaju produkt jak kiełbasa jest towarem, którego nabycie przez konsumentów posiada impulsywny charakter i decydujące znaczenie ma pierwsze wrażenie (w omawianym przypadku wyeksponowany pierwszy człon nazwy produktu) sugerujące, że jest do kiełbasa drobiowa, a także zważywszy na fakt, iż oznaczenie produktu nie koresponduje ze składnikami z których wyrób ten jest produkowany, Sąd wskazuje, iż nazwa produktu - "Wiejska drobiowa - kiełbasa drobiowo-wieprzowa, wędzona, pieczona", co najmniej sprzecznie informuje konsumentów o właściwościach tego produktu, a zgodnie z powołanymi wyżej przepisami oraz orzecznictwem sądowym - oznakowanie na opakowaniu powinno odzwierciedlać w sposób rzetelny deklarowany przez producenta skład artykułu spożywczego i nie pozostawiać żadnych wątpliwości co do jego właściwości (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 grudnia 2014 r., sygn. akt: II GSK 2033/13).

Odnosząc się na koniec do zarzutów skarżącej dotyczącej wysokości nałożonej kary za stwierdzone nieprawidłowości, należy zauważyć, iż zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno–spożywcze zafałszowane, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1000 zł.

W ocenie Sądu, wymierzając karę organ prawidłowo uwzględnił wskazane w ust. 5 art. 40a cyt. ustawy przesłanki. Odniósł się także do pozostałych kryteriów; tj. stopnia zawinienia, dotychczasowej działalność skarżącej spółki na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość jej obrotu i należy się zgodzić z oceną, że wymierzona kara pieniężna jest adekwatna i stanowi tylko 0,73 % kary maksymalnej. Nie jest zatem karą w nadmiernej wysokości, a przeciwnie – organ II instancji dokonał jej umiarkowania zmniejszając jej wysokość o połowę – uzasadniając w sposób wyczerpujący przesłanki, którymi się kierował.

Sposób wymierzenia i wyliczenia nałożonej kary był zatem zgodny z art. 40a ust. 5 powołanej ustawy i znajdował uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. W tym zatem zakresie zaskarżona decyzja również znamion wadliwości nie nosi.

Należy przy tym podkreślić, iż wbrew przekonaniu strony nie doszło do naruszenia reguł procedury administracyjnej. Organ prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy i umożliwił stronie czynny udział w postępowaniu, należycie informował o przebiegu postępowania, a w wydanej decyzji swoje stanowisko uzasadnił zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa zasadnie, jak wyżej wskazano uznając, iż zachodzą w świetle art. 40a ust. 1 pkt 4 powołanej ustawy przesłanki do nałożenia kary pieniężnej objętej zaskarżoną decyzją.

Z tych względów Sąd uznał, iż zarzuty skargi tak co do naruszenia wskazanych przepisów prawa materialnego, jak i prawa procesowego są niezasadne i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.