Wyrok WSA w Krakowie, sygn. akt II SAB/Kr 238/14
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Data orzeczenia: 2014-09-19 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 648  Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego
658
Hasła tematyczne: Inne
Skarżony organ: Inne
Treść wyniku: stwierdzono że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa
umorzono postępowanie sądowe w pozostałym zakresie
Powołane przepisy: article: art. 161 par. 1 pkt 3, art. 149 par. 1
journal: Dz.U. 2012 poz 270
law: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
article: art. 4 ust. 1, art. 6
journal: Dz.U. 2001 nr 112 poz 1198
law: Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.
article: art. 9c ust. 3
journal: Dz.U. 1997 nr 54 poz 348
law: Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krystyna Daniel Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak (spr.) WSA Aldona Gąsecka-Duda Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu w dniu 19 września 2014 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. G. na bezczynność "T" S. A. w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. stwierdza, że bezczynność "T" S. A. w K. w rozpoznaniu wniosku J. G. z dnia 8 maja 2013 r. znak: [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; II. umarza postępowanie w pozostałym zakresie; III. zasądza od "T" S. A. w K. na rzecz skarżącej J. G. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

J. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność "T’ S. A. z siedzibą K. polegającą na nieudostępnieniu w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej informacji żądanej wnioskiem z dnia 8 maja 2013 r. Skarżąca podała również, że "T" S. A. nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej lub umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej. Skarżąca domagała się stwierdzenia bezczynności "T" S. A., zobowiązania jej do udzielenia informacji w żądanym zakresie i w żądanej formie oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu skargi wskazano, że wniesienie skargi na bezczynność nie jest obwarowane żadnym terminem i nie musi być poprzedzone wyczerpaniem środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podkreślono też, że spółka prawa handlowego zajmująca się dystrybucją energii elektrycznej jest zobowiązana do udostępniania informacji publicznej, ponieważ wykonuje ona zadania publiczne. Skarżąca podała, że wezwaniem z dnia 8 maja 2013 r. domagała się od "T" S. A. udostępnienia, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji stanowiących podstawę budowy, posadowienia i przebudowy linii energetycznych. W odpowiedzi skarżąca otrzymała pismo z dnia 11 lipca 2013 r. znak: [...], które nie zawierało jednakże rozstrzygnięcia w przedmiocie złożonego wniosku, a jedynie informację, iż stanowisko Spółki w kwestii ustanowienia służebności przesyłu zostało przedstawione poprzedniemu pełnomocnikowi skarżącej. Następnie, wobec przedłużającej się bezczynności przedsiębiorcy przesyłowego, w dniu 19 lipca 2013 r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej przesłania decyzji administracyjnych i innych stosownych dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy urządzeń elektroenergetycznych stanowiących własność "T" S.A., w tym protokołów z odbioru budowanych linii przesyłowych oraz planów z mapkami. W odpowiedzi skarżąca otrzymała pismo z dnia 30 lipca 2013 r., w którym przedsiębiorca przesyłowy podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Skarżąca podała też, że wystosowała jeszcze pismo z dnia 19 sierpnia 2013 r., na które do dnia wniesienia skargi nie otrzymała odpowiedzi, mimo wyznaczenia przedsiębiorcy przesyłowemu czternastodniowego terminu pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowoadministracyjnego. Skarżąca podkreśliła, że zarówno we wniosku z dnia 8 maja 2013 r., jak również we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 19 lipca i 19 sierpnia 2013 r. w sposób wyraźny została wskazana forma i sposób oczekiwanego rozpatrzenia wniosku tj. przesłanie kserokopii. Pomimo tego do dnia wniesienia skargi skarżąca nie otrzymała jakichkolwiek wnioskowanych dokumentów, ani rozstrzygnięcia w sprawie odmowy udostępnienia informacji publicznej, czy też w sprawie umorzenia postępowania o udostępnienie informacji publicznej.

W odpowiedzi na skargę "T" S.A. wniosła o jej oddalenie i zasądzenie od skarżącej kosztów zastępstwa procesowego. Wskazano, że pełnomocnik skarżącej otrzymał odpowiedź na swój wniosek o wydanie odpisów decyzji administracyjnej i innych dokumentów pismami z dnia 11 lipca 2013 r. oraz 30 lipca 2013 r. Zdaniem "T" S.A. fakt, że w pismach tych poinformowano jedynie o fakcie, iż "T" S.A. podtrzymuje dotychczasowe stanowisko w sprawie, nie stanowi przesłanki do uznania, że należy mówić o bezczynności "T" S.A. Ponadto podkreślono, że pełnomocnik skarżącej pismem z dnia 6 czerwca 2014 r. otrzymał kserokopię decyzji administracyjnej dotyczącej przedmiotowych urządzeń energetycznych.

W piśmie procesowym z dnia 26 sierpnia 2014 r. skarżąca podniosła, że pismem z dnia 6 czerwca 2014 r. "T" S. A. częściowo uwzględnił skargę, przesyłając skarżącej decyzję z dnia 30 marca 1983 r., jednakże, jej zdaniem, żądanie zawarte we wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie zostało uwzględnione w całości. Skarżąca podała, że w odpowiedzi na jej pismo z dnia 26 czerwca 2014 r. "T" S. A. zasugerował, że przesłana w dniu 6 czerwca 2014 r. dokumentacja nie jest kompletna i nie wyjaśniła, czy przesłana fragmentaryczna dokumentacja stanowi wszystkie informacje publiczne posiadane przez "T" S. A. w zakresie objętym wnioskiem skarżącej.

Do pisma procesowego z dnia 18 września 2014 r. (data wpływu do sądu) spółka dołączyła kolejne odszukane dokumenty (k.49 i nast.) i ponownie wniosła o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:

Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie Ppsa, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawie skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 § 2 art. 3 Ppsa. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 Ppsa, wniesienie skargi na bezczynność organów jest możliwe w wypadkach przewidzianych w pkt 1- 4, czyli skarga ta przysługuje tylko w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia (pkt 1 - 3) oraz w sprawach, w których mogą być wydawane akty lub podejmowane czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 Ppsa.

Zgodnie z art. 1 tej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie, jednak przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi. Informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do podmiotu wykonującego zadania publiczne. Informacją publiczną będą nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale przymiot taki będą posiadać także te, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Bez znaczenia jest również i to w jaki sposób znalazły się one w jego posiadaniu i jakiej sprawy dotyczą. Ważne natomiast jest to, by dokumenty takie służyły realizowaniu zadań publicznych przez dany podmiot i odnosiły się do niego bezpośrednio. Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez podmiot wytworzonych, jak i te, których używa przy realizacji przewidzianych prawem zadań (także te, które tylko w części ich dotyczą), nawet gdy nie pochodzą wprost od niego.

Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia w terminie wskazanym w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej oznacza, że pozostaje on w bezczynności (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., l OSK 601/05, LEX nr 236545). Termin określony w art. 13 ust. 1 cytowanej ustawy wynosi – z wyjątkami w nim wymienionymi – 14 dni od dnia złożenia wniosku.

Nie budzi zatem wątpliwości, że przedsiębiorstwo energetyczne, do którego skarżąca zwróciła się z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej prowadzi działalność, którą należy zaliczyć do zadań publicznych, a zatem miało obowiązek rozpoznania tego wniosku w przewidzianej prawem formie. Podkreślić w tym miejscu należy, że żądanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej wyrażone zostało w sposób konkretny i jednoznaczny. Wnioskodawczyni zażądała udostępnienia kserokopii wszystkich posiadanych przez spółkę dokumentów dotyczących budowy, posadowienia, przebudowy urządzeń elektroenergetycznych na jej nieruchomości tj. wskazanych działkach ewidencyjnych. Wskazane we wniosku dane są kryteriami wg których spółka powinna sprawdzić posiadane dokumenty.

Dokumenty związane z budową infrastruktury elektroenergetycznej mają charakter informacji publicznej. Jak już wyżej wskazano informacją publiczną jest m.in. każda wiadomość odnoszona do podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań publicznych i stanowią ją nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez dany podmiot, lecz również te, których używa on do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Niewątpliwie decyzje i dokumenty dotyczących budowy linii energetycznych są dokumentami, w których posiadaniu pozostaje inwestor, czy też aktualny właściciel urządzeń, a jeżeli inwestorem/właścicielem jest podmiot realizujący zadania publiczne, to i decyzje te i inne dokumenty służą realizowaniu zadań publicznych przez taki podmiot. Z tego względu dostęp do tego dokumentu należy traktować jako dostęp do informacji publicznej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi (w tym decyzje administracyjne, operaty szacunkowe i inne dokumenty) są dokumentami, do których dostęp gwarantuje ustawa o dostępie do informacji publicznej, jeżeli znajdują się one w posiadaniu organu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację (np. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 29 maja 2008 r., IV SA/Po 545/07, LEX nr 516697, wyrok WSA w Poznaniu z dnia 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07, LEX nr 460751, wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 grudnia 2007 r., II SA/Go 595/07, LEX nr 459987).

Wniosek skarżącej zainicjował postępowanie w sprawie udzielenia informacji publicznej uregulowane przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Powyższe oznacza, że "T" S.A. w K. powinna zakończyć wszczęte postępowanie w sposób przewidziany prawem, tj. albo udzielić informacji publicznej albo wydać decyzję o jej odmowie bądź też w razie stwierdzenia, że żądana informacja nie znajduje się w posiadaniu spółki – udzielić wnioskodawcy odpowiedzi w formie zwykłego pisma przy uwzględnieniu, że twierdzenie organu, iż nie posiada żądanej informacji publicznej musi zostać należycie uwiarygodnione.

W przedmiotowej sprawie spółka udzieliła skarżącej odpowiedzi na jej wniosek dopiero po złożeniu skargi do sądu przesyłając kopie odnalezionych dokumentów. Za odpowiedź na wniosek skarżącej nie można natomiast uznać pism kierowanych do skarżącej o "podtrzymywaniu swojego dotychczasowego stanowiska " ponieważ ani z ich treści, ani nawet z odpowiedzi na skargę nie wynika, czego to stanowisko dotyczyło, w szczególności nie powołano się, że wszystkie żądane informacje zostały już wcześniej przekazane poprzedniemu pełnomocnikowi, a zatem są już w posiadaniu wnioskującej ponownie o ich wydanie.

Stosownie natomiast do art. 161 § 1 ppsa ustawy sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 2 tego przepisu lub gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe – pkt 3.

Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi, jeżeli po wniesieniu skargi zaistnieją okoliczności powodujące niedopuszczalność merytorycznego rozpoznania sprawy. Postępowanie staje się bezprzedmiotowe niewątpliwie w przypadku wydania przez organ administracji aktu lub interpretacji bądź też dokonania czynności po wniesieniu skargi na bezczynność organu, lecz przed jej rozpoznaniem przez sąd. Nie można bowiem zobowiązać organu do dokonania czynności, która została w momencie orzekania już dokonana, nawet jeśli przekroczony został przez organ termin przewidziany do jej dokonania. Przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest bowiem stan z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności do tego momentu, czyni postępowanie w sprawie bezczynności bezprzedmiotowym (vide: uchwała składu 7 sędziów NSA z dnia 26 listopada 2008 r. sygn. akt I OPS 6/08 ).

W przedmiotowej sprawie nie zachodzi bezczynność organu albowiem udzielił on żądanej informacji - co prawda po upływie 14-dniowego terminu przewidzianego w treści art. 13 ust. 1 udip i już po dacie wniesienia skargi, ale przed dniem wydania wyroku przez sąd. Zatem w dacie wydania wyroku nie miała już miejsca bezczynność organu dotycząca niezałatwienia wniosku skarżącej. W ten sposób została wyeliminowana bezczynność organu (a tym samym przedmiot skargi na bezczynność), a postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe. Dlatego orzeczono jak w pkt II sentencji orzeczenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 149 Ppsa.

Zwłoka organu w udzieleniu odpowiedzi miała jednak charakter rażący. Z akt wynika, że wniosek złożony został w dniu 8 maja 2013 r., był ponawiany, natomiast informacji publicznej udzielono dopiero w czerwcu i wrześniu 2014 r.

W tym miejscu wskazać należy, że zakres przedmiotowy kognicji sądu w postępowaniu ze skargi na bezczynność jest ograniczony. Sąd nie obejmuje kontrolą merytorycznej zawartości udzielonej informacji publicznej, a jedynie władny jest oceniać, czy pokrywają się zakresy przedmiotowe wniosku i odpowiedzi organu (por. np. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2009 r. sygn. II OSK 812/08). Taka zbieżność w sprawie niniejszej niewątpliwie ma miejsce, albowiem informacja przekazana skarżącej zawiera odpowiedź na kwestie podniesione ww. wniosku. Zauważyć należy, że skarżąca wnioskowała o udostępnienie wszystkich dokumentów, w przypadku ich istnienia, stanowiących podstawę lokalizacji, budowy, posadowienia i przebudowy urządzeń energetycznych, nie wskazując przy tym konkretnych dokumentów, a jedynie kryteria ich wyszukania (nr ewid. działki, jej położenie). "T" S.A. w K. przedstawiła kserokopie dokumentacji techniczno – prawnej.

Ponieważ Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność nosi cechy rażącego naruszenia prawa, stwierdził to w pkt I sentencji na podstawie art. 149 § 1 ppsa. Za rażące naruszenie prawa należy uznać, w ocenie Sądu, że udostępnienie informacji nastąpiło po upływie tak długiego okresu czasu od złożenia wniosku (ponad rok).

Wobec przedstawionych wyżej okoliczności faktycznych i prawnych Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 149 § 1, art. 161 § 1 pkt 3 i art. 200 ppsa orzekł jak w sentencji wyroku.