Wyrok NSA, sygn. akt I OSK 2532/18
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia: 2020-12-08 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6079 Inne o symbolu podstawowym 607
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie
Skarżony organ: Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku: Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 3, art. 5 ust. 1, ust. 2 oraz art. 7 ust. 2
journal: Dz.U. 2005 nr 169 poz 1418
law: Ustawa z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej   Polskiej

SENTENCJA

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek sędzia NSA Iwona Bogucka sędzia NSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. S. i M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 1736/17 w sprawie ze skargi M. S. i Z.S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] 2017 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] 2017 r. nr [...] i decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2017 r. znak: [...], 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz M.S. i Z. S. solidarnie kwotę 1120 (słownie: tysiąc sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.


UZASADNIENIE

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 8 marca 2018 r. oddalił skargę M. S. i Z. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] 2017 r. uchylającą w całości decyzję Wojewody [...] z [...] 2017 r. i umarzającą postępowanie prowadzone w sprawie potwierdzenia Z.S. i M.S. prawa do rekompensaty po 1/6 części z tytułu pozostawienia przez L. H. i J.S. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej [...], przy ul. [...].

Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w uzasadnieniu objętej skargą decyzji wskazał, że wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez L. H. i J. B. S. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej złożyli w dniu 30 grudnia 2008 r. jedynie R. S. i F.S. Zarówno Z. S., jak i M.S. nie złożyły takiego wniosku. Ponadto z akt sprawy wynika, że pozostawiona nieruchomość była współwłasnością w częściach równych L. H. i J. B. S. Następcami prawnymi L. H. na mocy prawomocnych postanowień sądu stali się: W. P., M. S. i Z. S.

L. H. zmarły w dniu [...] 1960 r. w [...] posiadał obywatelstwo polskie. Natomiast następcami prawnymi J. B. S. stali się jej synowie: R. L. S. i F. H. S. Następczynie prawne L. H., tj. Z. S. i M. S. złożyły w dniu [...] 2015 r. oświadczenia z podpisem poświadczonym notarialnie o wskazaniu R. S. jako osoby uprawnionej do rekompensaty za wszelkie nieruchomości stanowiące własność L. H., a pozostawione w związku z wojną 1939 - 1945 r. poza obecnymi granicami Państwa Polskiego, w szczególności za kamienicę pozostawioną [...] przy ul. [...], której L. H. był współwłaścicielem. W/w osoby nie złożyły, jak wynika z akt sprawy, żadnego wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez L. H. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, położonej [...] przy ul. [...]. Natomiast oświadczenia o wskazaniu R. S. jako osoby uprawnionej do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez L. H. nieruchomości [...] złożyły w dniu [...] 2015 r., a więc również po dniu 31 grudnia 2008 r. Z akt sprawy wynika, że współwłaścicielami w częściach równych pozostawionej [...] nieruchomości byli L. H. i J. B. S. Zatem zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2017 r. poz. 2097, dalej: ustawa zabużańska), w/w osoby mogłyby dokonać skutecznego wskazania między sobą. Natomiast wskazania dokonały osoby nie będące współwłaścicielami pozostawionej nieruchomości, a jedynie następcami prawnymi jednego ze współwłaścicieli pozostawionej nieruchomości. Zatem, zdaniem organu odwoławczego nie ma tu zastosowania art. 3 ust. 1 ustawy zabużańskiej. W przedmiotowej sprawie nie ma również zdaniem organu zastosowania art. 3 ust. 2 tej ustawy, bowiem R. S. nie jest następcą prawnym L. H., ani też Z. S. i M. S. nie są następcami prawnymi J. B. S. Zatem oświadczenia M. S. i Z. S. są zdaniem organu nieskuteczne, bowiem zostały dokonane poza kręgiem następców prawnych L. H. Zatem w ocenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, wskazania dokonane przez M. S. i Z. S. są nieskuteczne.

Z uwagi na fakt, iż postępowanie w sprawie nie mogło się toczyć, organ odwoławczy uchylił decyzję Wojewody [...] w całości i umorzył postępowanie prowadzone w I instancji przez Wojewodę [...] w całości, bowiem było ono, wobec niezłożenia przez Z. S. i M. S. wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty, bezprzedmiotowe.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wywiedzioną od tej decyzji skargę Z. S. i M. S., podkreślił, że podstawową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w rozpoznawanej sprawie jest to, czy wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez L. H. i J. S. współwłaścicieli nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej położonej [...] przy ulicy [...] złożony przez następców prawnych jednego ze współwłaścicieli J. S. w dniu 30 grudnia 2008 r. spowodował skutek prawny wynikający z art. 3 ust. 2 ustawy zabużańskiej także w stosunku do skarżących M. S. i Z. S., które są spadkobierczyniami wyłącznie drugiego ze współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości - L. H. i same nie złożyły wniosku w terminie zawisłym wynikającym z ustawy. Skarżące przy piśmie z dnia [...] 2016 r. złożyły dokumenty nie będące wnioskami o potwierdzenie prawa do rekompensaty, ale wyraziły wolę przystąpienia do postępowania wszczętego wnioskami R. i F. S. W aktach sprawy znajdują się także oświadczenia skarżących z [...] 2015 r. poświadczone notarialnie o wskazaniu R. S. jako uprawnionego do rekompensaty za udział w nieruchomości pozostawionej poza obecnymi granicami RP, stanowiącej własność ich poprzednika prawnego L. H. (oświadczenia te zostały złożone również po terminie zawitym do złożenia wniosku tj. 31.12.2008 r.)

Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, że takiej cesji skarżące nie mogły dokonać. Sąd zaznaczył, że jest mu znane orzecznictwo dotyczące powyższej kwestii, w tym treść uchwały – 7 Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r., sygn. akt I OPS 3/17. Jednak teza wynikająca z powyższej uchwały nie jest sprzeczna ze stanowiskiem organu i Sądu. Zdaniem Sądu, skarżące mogłyby brać udział w toczącym się postępowaniu wszczętym na wniosek R. i F. S., gdyby były również spadkobierczyniami po J. S., a nie wyłącznie po L. H. Kilku osobom przysługuje wynikające z norm prawa materialnego (tj. przepisów art. 3 ust. 1 albo art. 3 ust. 2 ustawy zabużańskiej) jedno prawo do rekompensaty, jeśli są współwłaścicielami lub spadkobiercami po tej samej osobie. W przedmiotowej sprawie tak nie jest (R. S. nie jest następcą prawnym L. H., a skarżące nie są następcami prawnymi J. S.). Zatem słusznie organ uznał, że skarżące nie są stronami postępowania wszczętego na wniosek R. i F. S., a powyższe oświadczenia przez nie złożone nie są skuteczne, bo zostały dokonane poza kręgiem następców prawnych L. H.. Dlatego też zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ prawa materialnego tj. art. 3 ust. 1, ust. 2, art. 5 ust. 1, ust.2 oraz art. 7 ust. 2 ustawy zabużańskiej w związku z art. 28 k.p.a. Sąd uznał za niezasadne. Niezasadne, zdaniem Sądu, są także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania tj. art. 10, art. 63 i art. 105 k.p.a. Postępowanie o potwierdzenie prawa do rekompensaty zgodnie z art. 5 ust. 1 tej ustawy jest postępowaniem prowadzonym wyłącznie na wniosek stron, dlatego też organ I instancji nie powinien był prowadzić postępowania z udziałem skarżących. Prawidłowo zatem organ odwoławczy uznał, że skoro brak było przedmiotu postępowania to postępowanie Wojewody [...] w wyniku którego została w dniu [...] 2017 r. wydana decyzja, było bezprzedmiotowe i nie powinno być wszczęte. Jeśli jednak postępowanie to zostało wszczęte jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, a organ I instancji nie wydał decyzji o jego umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., prawidłowo - zdaniem Sądu - Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jako organ odwoławczy wydał rozstrzygnięcie określone w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.

W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego wyroku Z. S. i M. S., reprezentowane przez adwokata, podniosły następujące zarzuty:

1. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302, ze zm., dalej: p.p.s.a.), które miało istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez sporządzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie lakonicznego uzasadnienia zaskarżonego wyroku, które:

a. w ogóle nie odnosi się do szeregu istotnych zarzutów i argumentów podniesionych przez skarżące w skardze;

b. nie przedstawia szerszego wyjaśnienia motywów przyjętego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stanowiska odnośnie zagadnienia, które legło u podstaw rozpoznania zarzutów postawionych przez skarżące,

- co uniemożliwia przeprowadzenie pełnej kontroli toku rozumowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a w konsekwencji, co uniemożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia.

2. Naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 3 ust. 1 i 2, art. 5 ust. 1 i 2 oraz art. 7 ust. 2 ustawy zabużańskiej w zw. z art. 28 k.p.a. poprzez przyjęcie, że:

a. wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty złożony przez osobę uprawnioną wszczyna postępowanie w stosunku do wszystkich spadkobierców jedynie po tej samej osobie;

b. wniosek złożony przez spadkobiercę jednego ze współwłaścicieli nie wszczyna postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty w stosunku do spadkobierców pozostałych współwłaścicieli;

c. wniosek złożony przez R. i F. S. o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomość położoną w [...] , przy ulicy [...] przez współwłaścicieli - L. H. i B. S. nie wszczął postępowania w stosunku do skarżących, a w konsekwencji, że skarżące nie są stronami postępowania zainicjowanego przez F. i R. S.;

podczas gdy:

a. wniosek złożony przez spadkobiercę jednego ze współwłaścicieli wszczyna postępowania o potwierdzenie prawa do rekompensaty w stosunku do spadkobierców wszystkich pozostałych współwłaścicieli;

b. wniosek złożony przez R. i F. S. o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomość [...], przy ulicy [...] przez współwłaścicieli - L. H. i B. S. wszczął postępowanie w stosunku do skarżących, a w konsekwencji, skarżące są stronami postępowania zainicjowanego przez F. i R. S. i należało potwierdzić im prawo do rekompensaty.

W oparciu o powyższe zarzuty, skarżące kasacyjnie wniosły o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewodzie [...]. Ewentualnie, na wypadek uznania, że istota sprawy nie jest dostatecznie wyjaśniona wniosły o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Ponadto zwróciły się o zasądzenie od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz zwróciły się o połączenie niniejszej sprawy oraz sprawy, w której złożono skargę kasacyjną w sprawie toczącej się przed WSA pod sygn. I SA/Wa 1735/17 do wspólnego rozpoznania, z uwagi na ścisłe powiązanie logiczne obu tych spraw, wymagające wydania jednolitych rozstrzygnięć w obu sprawach.

W drodze zarządzenia z 19 października 2020 r. Przewodniczący Wydziału, powołując się na treść art. 15 zzs4 ust. 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374, poz. 875) skierował sprawę do rozpoznania skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie polegało więc wyłącznie na badaniu zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej.

Skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach.

Jak prawidłowo zaznaczył Sąd I instancji, kluczową do rozważenia w niniejszej sprawie kwestią była możliwość prowadzenia przez organ postępowania w sprawie ustalenia prawa do rekompensaty w odniesieniu do następców prawnych jednego ze współwłaścicieli nieruchomości pozostawionej poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w sytuacji, gdy z wnioskiem o potwierdzenie prawa do rekompensaty wystąpili jedynie spadkobiercy drugiego ze współwłaścicieli. Z akt sprawy wynika, że wniosek o ustalenie uprawnienia do rekompensaty w trybie ustawy zabużańskiej za nieruchomość pozostawioną [...] przez L. H. i J. B. S., został złożony w dniu 30 grudnia 2008 r. Wnioskodawcom – R.S. i F. S. zostało przyznane decyzją Wojewody [...] z [...] 2017 r. prawo do rekompensaty po ¼ części.

Sąd I instancji podzielił spostrzeżenia organu odwoławczego, że wniosek złożony przez R. S. i F. S. nie mógł obejmować roszczeń spadkobierców L. H. – w tym M. S. i Z. S., co uzasadniało umorzenie postępowania w odniesieniu do złożonego w tym zakresie wniosku. Ze stanowiskiem tym nie sposób się zgodzić, a zasadnym w tym zakresie okazały się podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego. W analizowanej sprawie jej istota sprowadzała się do wykładni prawa materialnego, to jest art. 5 ust. 1 i 2 w zw. z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy zabużańskiej. Zgodnie z tymi przepisami, potwierdzenie prawa do rekompensaty następuje na wniosek osoby ubiegającej się o potwierdzenie tego prawa, złożony nie później niż do dnia 31 grudnia 2008 r. (art. 5 ust. 1). Wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty w przypadkach, o których mowa w art. 3, składa współwłaściciel lub spadkobierca lub wskazana osoba uprawniona do rekompensaty (art. 5 ust. 2). Natomiast stosownie do treści art. 3 ust. 1 i 2 tej ustawy, w przypadku gdy nieruchomości pozostawione poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej były przedmiotem współwłasności, prawo do rekompensaty przysługuje wszystkim współwłaścicielom, spełniającym wymogi określone w art. 2, albo niektórym z nich, wskazanym przez pozostałych współwłaścicieli (ust. 1). W przypadku śmierci właściciela nieruchomości pozostawionych poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, prawo do rekompensaty przysługuje wszystkim spadkobiercom albo niektórym z nich, wskazanym przez pozostałych spadkobierców, jeżeli spełniają wymóg określony w art. 2 pkt 2 (ust. 2).

Wypada podkreślić, że przepisy ustawy zabużańskiej, w toku ich stosowania, poddane były wielokrotnej interpretacji sądów administracyjnych, a także Trybunału Konstytucyjnego. Jako bezsporne przyjmuje się, że prawu do rekompensaty należy przypisać znamiona uprawnienia o charakterze publicznoprawnym. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 19 grudnia 2002 r. sygn. akt K 33/02 (publ. OTK-A 2002/7/97) stwierdził, że prawo zaliczenia wartości mienia utraconego przez obywateli Polski pozostawionego poza jej obecnym terytorium stanowi swoisty surogat utraconego prawa własności, nie będąc jednak ekspektatywą prawa do rekompensaty lecz uznanym w porządku prawnym prawem majątkowym o charakterze publicznoprawnym. Uprawnienie repatrianta nie jest zbywalnym cywilnym prawem podmiotowym o charakterze majątkowym, gdyż nie występuje w ramach określonego stosunku cywilnoprawnego. Ma ono charakter uprawnienia administracyjnoprawnego, które jest niedziedziczne i nieprzenoszalne. Następstwo prawne, jako skutek spadkobrania, jest ograniczone do okoliczności wskazanych w art. 2 ustawy zabużańskiej. Współwłaściciele pozostawionej nieruchomości albo spadkobiercy właściciela (właścicieli) nie pozostają wobec siebie w relacji podmiotów mających cywilnoprawne udziały w prawie do rekompensaty, a krąg osób, którym przysługuje uprawnienie do rekompensaty jest kręgiem zamkniętym, wykluczającym cesję uprawnienia na inną osobę. Z punktu widzenia przedmiotowego, prawo do rekompensaty stanowi jedno uprawnienie, z jednego tytułu faktyczno-prawnego. Natomiast przy wielości podmiotów uprawnionych, występują one wobec siebie w relacji współuczestnictwa materialnego. W konsekwencji, wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty złożony przez jednego uprawnionego w przypadku, o którym mowa w art. 3 ustawy zabużańskiej, uruchamia postępowanie o potwierdzenie tego prawa przysługującego wszystkim osobom uprawnionym (por. uchwała Naczelnego Sąd Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17, publ. CBOSA). Powyższe rozwiązanie, jak podkreślono w przywołanej uchwale, umożliwia innym zainteresowanym swobodne i świadome zdecydowanie, czy przystępują do wszczętego postępowania. Byłoby czymś niezrozumiałym, gdyby organy nie stosowały reguły, według której należy zrealizować wobec wszystkich uprawnionych zobowiązania związane z nieruchomością, co do której zachodzą wszystkie przesłanki przedmiotowo-podmiotowe i co do której wniosek został złożony przez osobę uprawnioną w terminie. Wystarczającym zatem jest, by jeden ze spadkobierców lub współwłaścicieli złożył wniosek do dnia 31 grudnia 2008 r., a organ powinien z urzędu ustalić, którym osobom przysługuje przymiot strony w postępowaniu i umożliwić tym osobom aktywny udział w postępowaniu, bowiem posiadanie przez współwłaścicieli oraz spadkobierców interesu prawnego w postępowaniu o potwierdzenie prawa do rekompensaty jest niewątpliwe. Jeśli zaś tak zawiadomiona osoba nie przyłączy się do postępowania w charakterze strony domagającej się potwierdzenia prawa do rekompensaty także na jej rzecz, brak będzie podstaw do przyznania jej uprawnienia. To jednak od woli osoby uprawnionej, a nie od czynności procesowych podejmowanych poza jej wiedzą będzie zależało rozstrzygnięcie dotyczące także jej interesu prawnego.

Na tego rodzaju wykładnię art. 5 ust. 1 i 2 ustawy zabużańskiej - zdaniem składu powiększonego - wskazują elementy decyzji wydawanej w takiej sprawie, to jest celowość załatwienia sprawy o potwierdzenie prawa do rekompensaty jednym rozstrzygnięciem. Pozwala to na uniknięcie rozbieżności co do istotnych rozstrzygnięć, określonych w art. 8 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy, do których może dochodzić, gdy w odniesieniu do jednej nieruchomości zapada kilka rozstrzygnięć z wniosków kilku osób uprawnionych. Za takim rozumieniem ww. przepisów przemawiają też rezultaty wykładni prokonstytucyjnej. Odczytywanie bowiem treści art. 5 ust. 1 i 2 ustawy zabużańskiej w ten sposób, że ustanawia ona, dla zachowania terminu prawa materialnego, o którym mowa w art. 5 ust. 1, wymóg złożenia wniosku przez każdego ze współwłaścicieli lub spadkobierców, lub wskazaną osobę uprawnioną do rekompensaty, w przypadkach, o których mowa w art. 3 ustawy, oznaczałoby akceptację również dla takiej sytuacji, w której zaniechanie organu władzy publicznej, w zakresie obowiązku określonego w art. 61 § 4 oraz art. 9 i 10 § 1 k.p.a., rodziłoby po stronie obywatela nieodwracalne skutki a taka relacja organu władzy publicznej z obywatelem byłaby niedopuszczalna. Założenie, według którego władza publiczna może ustanowić normy, których dochowanie przez obywatela jest możliwe jedynie przy pomocy organu tej władzy, ale jednocześnie zwalniające organ z obowiązku udzielenia obywatelowi skutecznej pomocy w tym zakresie, byłoby sprzeczne z zasadą bezpieczeństwa prawnego, wyprowadzoną z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny w powołanej wyżej uchwale podkreślił w szczególności, że nie można zwłaszcza zaaprobować sytuacji, w której organ ma informację o osobie uprawnionej, uzyskaną w trakcie postępowania z wniosku innego współwłaściciela albo spadkobiercy, ale nie powiadamia jej o postępowaniu, nie stwarza tej osobie uprawnionej możliwości przystąpienia do postępowania, a następnie uznaje, że nie dochowała ona materialnoprawnego terminu do złożenia wniosku.

Skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela powyższe stanowisko a to prowadzi do wniosku, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 3 ust. 1 i 2, art. 5 ust. 1 i ust. 2, art. 7 ust. 2 ustawy zabużańskiej w zw. z art. 28 k.p.a. okazały się usprawiedliwione.

Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i uznając, że istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, rozpoznał skargę.

W rezultacie przedstawionego wyżej stanowiska, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający niniejszą sprawę uznał za trafne stanowisko skarżących kasacyjnie, że wniosek R. i F. S. – następców prawnych J.B. S. z [...] 2008 r. w sprawie przyznania rekompensaty za nieruchomość pozostawioną [...] przez L. H. i J. B. S. z d. H., wszczynał postępowanie co do całej tej nieruchomości i wszystkich jej współwłaścicieli, tj. także udziału w 1/2 części pozostawionej nieruchomości należącej do J. B. S.. Ponownie rozpoznając sprawę organ pierwszej instancji zobowiązany będzie uwzględnić zaprezentowane wyżej stanowisko i umożliwić skarżącym udział w postępowaniu, zainicjowanym przez R. S. i F. S., zgodnie z ich wolą wyrażoną w piśmie z dnia 16 listopada 2016 r. oraz na nowo ocenić oświadczenia Z.S. i M. S. z dnia [...] 2015 r. wskazujące R. S. jako uprawnionego do rekompensaty za przysługujące im udziały po 1/6 części w nieruchomości pozostawionej poza obecnymi granicami RP, stanowiącej własność ich poprzednika prawnego L. H..

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Stosownie do regulacji art. 203 pkt 1 oraz 200 i 205 § 2 p.p.s.a. Sąd zasądził od organu na rzecz skarżących kasacyjnie zwrot poniesionych przez nie niezbędnych kosztów postępowania. Koszty te obejmowały wpis od skargi, wpis od skargi kasacyjnej, opłatę kancelaryjną za odpis orzeczenia z uzasadnieniem oraz wynagrodzenie pełnomocnika za obie instancje.