Wyrok WSA w Gliwicach, sygn. akt II SA/Gl 641/13
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia: 2013-08-07 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne: Nadzór budowlany
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku: Oddalono skargę
Powołane przepisy: article: art. 49 w brzmieniu do dnia 11 lipca 2003 r.
journal: Dz.U. 2010 nr 243 poz 1623
law: Ustawa  z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jednolity.
article: art. 3
journal: Dz.U. 2007 nr 99 poz 665
law: Ustawa z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Piotr Broda, Protokolant starszy referent Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi K.C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego oddala skargę.


UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w W. udzielił pozwolenia na użytkowanie placów postojowych przy kościele Parafii [...]. gm. G. zgodnie z przedłożoną aktualizacją planu realizacyjnego. Po rozpatrzeniu odwołania K. C., decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, zaś skargę K. C. na decyzję ostateczną oddalił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 3 sierpnia 1994 r. sygn. akt SA/Ka 2247/93.

Następnie pismem z dnia [...] r. K. C. zwróciła się o "wykonanie egzekucji administracyjnej", w szczególności o doprowadzenie do zgodności terenu przy kościele parafialnym w G. do stanu z planem aktualizacyjnym i treścią decyzji nr [...] z dnia [...] r. W wyniku przeprowadzonych oględzin w dniu [...] r. ustalono, że w stosunku do przeprowadzonej i opracowanej inwentaryzacji z [...] roku, zmianie uległa ilość miejsc postojowych na parkingu przykościelnym. Parking oznaczony P-1 uległ zwiększeniu i wykonano dodatkowe miejsca na pasie zieleni od strony wschodniej działki. Na realizację przedmiotowych miejsc nie przedstawiono żadnych dokumentów. W związku z tym PINB w W. w dniu [...] r. zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w tym zakresie.

W ramach prowadzonego postępowania postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. PINB w W., na podstawie art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) nałożył na Parafię [...] w G., obowiązek przedłożenia inwentaryzacji budowlanej wraz z opinią techniczną wykonaną przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi parkingu przykościelnego zlokalizowanego na parceli [...] położonej przy ul. [...] w G. w terminie do końca [...] r. Następnie, po przedłożeniu w dniu [...] r. opracowania inwentaryzacyjnego, decyzją nr [...] z dnia [...] r. PINB w W. umorzył postępowanie prowadzone w sprawie budowy miejsc parkingowych, oznaczonych jako P-1. Po rozpatrzeniu odwołania K. C., [...] WINB decyzją z dnia [...] r. uchylił ww. decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] r. PINB w W., powtórnie umorzył postępowanie na podstawie art. 40 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane dotyczące budowy miejsc parkingowych (P-1). [...] WINB uchylił rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne decyzją z dnia [...] r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzją nr [...] z dnia [...] r. PINB w W. ponownie umorzył postępowanie w ww. sprawie. Decyzja została uchylona decyzją z dnia [...] r. [...] WINB, a sprawę przekazano do ponownego rozpoznania przez PINB w W. W związku z rozbieżnościami w zeznaniach świadków, co do daty budowy miejsc parkingowych przy kościele, PINB w W. zawiesił z urzędu postępowanie w drodze postanowienia nr [...] z dnia [...] r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa, z uwagi na podejrzenie popełnienia przestępstwa określonego w art. 233 § 1 ustawy Kodeks karny, tj. składania fałszywych zeznań. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. PINB w W. podjął z urzędu postępowanie wobec ustania przyczyny zawieszenia, tj. umorzenia śledztwa przez Prokuraturę Rejonową w W. w sprawie składania fałszywych zeznań w sprawie budowy miejsc parkingowych.

Następnie decyzją nr [...] znak: [...] z dnia [...] r. PINB w W., , na podstawie art. 42 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), udzielił [...] Parafii [...] w G. pozwolenia na użytkowanie rozbudowy parkingu P-1 przy kościele [...] zlokalizowanego przy ul. [...] na parceli nr [...], składającego się z 16 oraz 13 stanowisk postojowych zlokalizowanych wzdłuż drogi pożarowej.

W uzasadnieniu organ I instancji podał, że zasadniczą kwestią w rozpatrywanej sprawie jest data budowy przedmiotowych miejsc parkingowych, gdyż ma to wpływ na przyjęcie odpowiedniej podstawy prawnej właściwej do prawa budowlanego z 1974 roku lub z 1994 roku. Zdaniem organu, zgromadzony materiał dowodowy nie pozwala jednoznacznie ustalić sztywnej daty zakończenia budowy miejsc postojowych. Jednak dano wiarę zeznaniom świadków, którzy potwierdzili budowę przed [...] rokiem, a więc pod rządami Prawa budowlanego z 1974 roku. Świadkowie potwierdzili wykonywanie utwardzeń miejsc przy kościele parafialnym, które to utwardzenia powstawały sukcesywnie systemem gospodarczym przez parafian. Istnienie miejsc postojowych w odległości 10 m od granicy (jak jest w chwili obecnej) potwierdza także notatka sporządzona z udziałem stron w [...] r. przez przedstawicieli Urzędu Gminy G. Dołączone przez K. C. zdjęcia zdaniem organu nie wyjaśniają w sposób jednoznaczny roku budowy, a jedynie potwierdzają parkowanie samochodów. Nie mogą być zatem traktowane jako podstawowy dowód w sprawie.

W związku z tym, że budowa była prowadzona przed 1 stycznia 1995 r., zastosowanie w powyższej sprawie mają przepisy ustawy z dnia 14 października 1974 r. – Prawo budowlane. W art. 37 ustawy, właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu lub jego części wybudowanego bez wymaganego pozwolenia gdy znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków użytkowych otoczenia. Przedmiotowa działka zgodnie z zapisami planu zagospodarowania przestrzennego, leży w terenach usług kultury – kultu religijnego, znajduje się więc na terenach do tego przeznaczonych. Parking zlokalizowany jest od strony frontowej działki i mieści 32 miejsca postojowe. Zgodnie z § 19 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), odległość wydzielonych miejsc postojowych (...) od okien przeznaczonych na stały pobyt ludzi w budynku mieszkalnym nie może być mniejsza niż 10 m w przypadku do 60 stanowisk oraz 6 m od granicy działki budowlanej. Lokalizacja parkingu zgodna jest z obowiązującymi warunkami technicznymi. Nie powoduje ponadto niedopuszczalnego pogorszenia warunków użytkowych otoczenia.

Czynności przeprowadzone w dniu [...] r. wykazały, że w stosunku w przedstawionego szkicu – planu realizacyjnego z [...] roku, miejsca parkingowe zostały zwiększone o 16 stanowisk na szerokości 5,0 m kosztem zieleńca w kierunku drogi głównej oraz urządzono (wyznaczono) miejsca postojowe na terenie utwardzonym po lewej stronie drogi pożarowej w ilości 13 stanowisk. Miejsca postojowe zlokalizowane są w odległości od ok. 9,70 m do 10,5 m od ogrodzenia parceli należącej do K. C. (stanowiącej prawdopodobny przebieg granicy), 6,0 m od granicy z działką drogową oraz w odległości 13,0 m od okien przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym.

Pogorszenie warunków użytkowych co wielokrotnie podnosi K. C. w swoich pismach, wiąże się zdaniem organu z urządzeniem przejazdu – początkowo jako służebności drogowej szlakiem szer. 5 m, z południa na północ od strony wschodniej. Powierzchnia ta została wydzielona z działki parafialnej, a następnie uchwałą Rady Gminy G. z dnia [...] r., została zaliczona do kategorii dróg publicznych. Działka parafialna nie graniczy więc już bezpośrednio z nieruchomością należącą do K. C. Decyzją nr [...] z dnia [...] r. stwierdzono wygaśnięcie decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w W. nr [...] w części dotyczącej zobowiązania inwestora do zamknięcia dla ruchu (z wyjątkiem dojazdu do posesji K. C.) drogi dojazdowej od ulicy [...] do parkingu P-1 położonego wzdłuż granicy z ww. posesją. Decyzją [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] r. przedmiotowa decyzja została utrzymana w mocy. Nadto, organ I instancji wyjaśnił, że niniejsza decyzja obejmuje 29 miejsc parkingowych zlokalizowanych po prawej (16 stanowisk) i lewej (13 stanowisk) stronie dojazdu do nieruchomości kościelnych (wewnętrznej drodze pożarowej). Obiekt będący przedmiotem postępowania jest w dobrym stanie technicznym, zdatnym do użytkowania, wybudowanym zgodnie z obowiązującymi warunkami technicznymi. Brak jest zatem przesłanek do wydania decyzji w trybie art. 40 ustawy – Prawo budowlane z 1974 r., a w związku z powyższym orzeczono o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie rozbudowy parkingu.

Z powyższą decyzją nie zgodziła się K. C. W odwołaniu zarzuciła niedostateczne wyjaśnienie sprawy w zakresie ustalenia daty popełnionej samowoli, domagając się przywrócenia terenu do stanu zgodnego z aktualizacją planu realizacyjnego, wynikającego z decyzji z dnia [...] r., a więc utrzymania zieleńca o szerokości 10 m od okien jej domu. Zdaniem odwołującej się, na mocy tej decyzji nabyła prawo do ochrony przed uciążliwościami związanymi z funkcjonowaniem parkingu, a jej wzruszenie możliwe jest jedynie w nadzwyczajnych trybach. Stąd też kolejna decyzja dotknięta jest wadą z art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Nadto, jej zdaniem zebrany materiał dowodowy wskazuje jednoznacznie, że budowa parkingu prowadzona była po dniu 1 stycznia 1995 r., gdyż zeznaniom świadków przeczy treść załączników do decyzji z dnia [...] r. Do odwołania dołączono kserokopię postanowienia (opinii sanitarnej) Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w R. z dnia [...] r., dotyczącego lokalizacji miejsc postojowych przy kościele w G. oraz postanowienie Kierownika Urzędu Rejonowego w W. z dnia [...] r. zobowiązujące Parafię do przedłożenia aktualizacji planu realizacyjnego miejsc postojowych.

Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego po zrelacjonowaniu przebiegu dotychczasowego postępowania wskazał, że opierając ustalenia na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności dowodów z zeznań świadków i oświadczeń uznać należy, iż do rozbudowy parkingu doszło w okresie obowiązywania ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Z dowodów tych jednoznacznie wynika, że około [...] r. wykonano miejsca parkingowe. Poza tym w oparciu o powyższe dowody i dowód z zeznań złożonych przez ks. J. F. w dniu [...] r., że "Po wykonaniu utwardzenia kostki betonowej pani C. nie wnosiła zastrzeżeń. Oznacza to, że nie zmieniło się położenie parkowania samochodów", brak jest podstaw do stwierdzenia, iż po [...] r. powiększono parking o nowe miejsca. Organ administracyjny zauważył, że sama odwołująca w piśmie z dnia [...] r. skierowanym do Wojewody [...] wskazała, że "(...) 4 lata temu wybudowano parking (około 30 stanowisk na samochody) o podłożu betonowym oddalony od granicy mojej parceli około 10 metrów gdzie pominięty został pas zieleni. W miesiącu lutym br. został wybudowany drugi o dużej powierzchni i przepustowości parking samochodowy o podłożu żużlowym, który graniczy bezpośrednio wzdłuż mojej całej posesji". W zestawieniu z powyższymi dowodami, zdaniem organu, trudno uznać zatem za wiarygodne twierdzenia, czy dowody przedłożone przez odwołującą.

Organ odwoławczy wskazał, że oceniając charakter przedmiotowego obiektu, sięgnąć należy do przepisów ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Przez "obiekty budowlane" rozumie się stałe i tymczasowe budynki lub inne stałe i tymczasowe budowle, jak mosty, budowle ziemne, tunele, drogi, linie kolejowe, sieci energetyczne i telekomunikacyjne, budowle hydrotechniczne, zbiorniki, wolnostojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, ściany oporowe, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, stanowiące całość techniczno-użytkową, wyposażoną w instalacje i urządzenia niezbędne do spełniania przeznaczonych im funkcji. Wymienienie obiektów ma charakter przykładowy, a mieści się w nim także parking. Zatem realizację obiektu określić należy mianem budowy w rozumieniu art. 2 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. – wykonywanie obiektu budowlanego, a także jego przebudowę i rozbudowę. Stosownie do treści art. 28 ust. 1 tej ustawy, przed przystąpieniem do budowy parkingu inwestor powinien legitymować się decyzją o pozwoleniu na budowę.

Jeżeli więc parking został zrealizowany bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę około [...] r., to uzasadnionym jest przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego w oparciu o przepisy ustawy z 1974 r. Podstawą takiego twierdzenia jest regulacja przepisu przejściowego ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (art. 103 ust. 2), iż przepisu art. 48 ww. ustawy nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, tj. przed 1 stycznia 1995 r. lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe, czyli przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane. Likwidacja skutków realizacji inwestycji budowlanej bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na budowę następuje za pomocą rozwiązań prawnych przewidzianych w ustawie z 1974 r. W kontekście art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, kwalifikacja na podstawie przepisów prawa obowiązujących w dacie budowy obiektu, prowadzi do ujęcia go w pojęciu budowy obiektu budowlanego.

Organ prowadząc postępowanie w sprawie samowolnych robót budowlanych, winien w pierwszym rzędzie dokonać oceny, czy nie zachodzą przesłanki wynikające z art. 37 Prawa budowlanego z 1974 r., obligujące go do wydania nakazu rozbiórki, a następnie dopiero po wykluczeniu tychże przesłanek organ nadzoru budowlanego powinien zbadać, czy istnieją podstawy do wydania decyzji mającej swoją podstawę w art. 40 tej ustawy, zgodnie z którym organ ten winien nałożyć obowiązek dokonania zmian lub przeróbek mających na celu prowadzenie inwestycji do zgodności jej stanu z obowiązującym prawem (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2009 r., VIII SA/Wa 551/08). Art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 1974 r. stanowi, iż obiekty budowlane lub ich części, będące w budowie lub wybudowane niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, podlegają przymusowej rozbiórce albo przejęciu na własność Państwa bez odszkodowania i w stanie wolnym od obciążeń, gdy terenowy organ administracji państwowej stopnia powiatowego stwierdzi, że obiekt budowlany lub jego część znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę, lub powoduje bądź w razie wybudowania spowodowałby niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalne pogorszenie warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Czynności wyjaśniające powinny obejmować ocenę zgodności obiektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi z okresu realizacji budowy, natomiast zgodność z przepisami o planowaniu przestrzennym dotyczy daty podejmowania zaskarżonej decyzji (por. wyrok NSA z dnia 17 maja 2010 r., II OSK 878/10).

Działka, na której zlokalizowany jest parking, znajduje się na terenie oznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy G. symbolem 7.17.Upk – teren usług kultury – kultu religijnego. Obowiązujący plan zagospodarowania przestrzennego został uchwalony uchwałą Rady Gminy Godów nr XXXVIII/213/2002 z dnia 27 marca 2002 r. (Dz. U. Woj. Śląskiego nr 31, poz. 1117). Budowa parkingu jako urządzenia zapewniającego korzystanie z danego obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, nie jest zatem sprzeczna z zapisem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.

Wykluczenie przesłanek z art. 37 ust. 1 i 2 ustawy z 1974 r. – Prawo budowlane oraz brak podstaw do nałożenia obowiązków celem doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem na podstawie art. 40 tej ustawy, prowadzi do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (art. 42 ustawy).

Odnosząc się zaś do załączonego do odwołania dowodu – postanowienia (opinii sanitarnej) z dnia [...] r., znak: [...], Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w R., dotyczącego lokalizacji miejsc postojowych przy kościele przy ul. [...] w G. w odległości 10 m od budynku mieszkalnego niezamieszkałego (w trakcie realizacji) oraz 35 m od istniejącego budynku mieszkalnego, organ odwoławczy uznał, że samo naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz. U. nr 17, poz. 62 z późn. zm.), w przedmiocie usytuowania obiektu budowlanego, nie stanowi okoliczności uzasadniającej nakaz rozbiórki na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1974 r. Prawo budowlane. Nie stwierdzono bowiem, aby poprzez fakt niezgodności z przepisami techniczno-budowlanymi wystąpiło realne zagrożenie, niebezpieczeństwa dla życia lub mienia.

Odnosząc się do zarzutu niewykonania decyzji, nr [...] z dnia [...] r., organ przypomniał, że ostateczną decyzją z dnia [...] r. [...] WINB, znak: [...], utrzymującą w mocy decyzję nr [...] PINB w W. z dnia [...] r., znak: [...], stwierdzono wygaśnięcie ww. decyzji w części dotyczącej zobowiązania inwestora do zamknięcia dla ruchu (z wyjątkiem dojazdu do posesji K. C.) drogi dojazdowej od ulicy [...] do parkingu P-1 położonego wzdłuż granicy z ww. nieruchomością.

Stąd też odwołania nie uwzględniono.

W skardze do sądu administracyjnego K. C. wniosła o uchylenie powyższej decyzji jako wydanej z naruszeniem art. 10 § 1, art. 16, art. 7 i art. 77 kpa, domagając się nadto zasądzenia kosztów postępowania.

Zdaniem skarżącej, sprawa usytuowania parkingów przy kościele [...], została już rozstrzygnięta przez Urząd Rejonowy w W. w decyzji nr [...] z dnia [...] r. W prowadzonym wówczas postępowaniu otrzymała legitymację strony na podstawie postanowienia Nr [...] z dnia [...] r. wydanego przez Urząd Wojewódzki w K. w sprawie wznowienia postępowania. Zatem będąc stroną w sprawie, na podstawie decyzji z dnia [...] r. nabyła prawa, które skutkują wobec strony zobowiązanej, obowiązkiem prawnym, jakim jest utrzymanie m. in. zieleńca o szerokości 10 metrów naprzeciw okien jej domu.

Wydana decyzja obowiązuje zaś tak długo, dopóki nie zostanie wzruszona, tj. uchylona lub zmieniona przez nową decyzję opartą na odpowiednim przepisie prawnym. Zatem tylko uchylenie jej w wyniku wznowienia postępowania lub jej zmiana oraz wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy, jest jedynym sposobem całkowitego lub częściowego pozbawienia decyzji ostatecznej jej mocy obowiązującej. Skoro zatem przedmiot rozstrzygnięcia dalej istnieje, są też te same strony postępowania, to jedyną drogą do udzielenia pozwolenia na legalizację samowoli parkingu jest wzruszenie decyzji z dnia [...]r. Tego jednak PINB w W. nie uczynił, działania tego organu w niezgodzie z przepisami kpa podtrzymane przez [...]WINB w K. w zaskarżonej decyzji, skutkują stwierdzeniem, że decyzja nr [...] z dnia [...] r. udzielająca pozwolenia na użytkowanie rozbudowy parkingu, dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa.

Zdaniem skarżącej, w chwili obecnej, w obrocie prawnym funkcjonują dwie decyzje w sprawie pozwolenia na użytkowanie parkingu P-1 i dotyczą dwóch różnych stanów faktycznych, tj.:

– decyzja nr [...] wydana przez Urząd Rejonowy W. w dniu [...] r. która zgodnie ze sporządzoną aktualizacją planu realizacyjnego pozwala na użytkowanie miejsc postojowych P-1 przy zachowaniu zieleńca naprzeciw okien jej domu o szerokości 10 metrów,

– decyzja nr [...] znak: [...] wydana w dniu [...] r. przez PINB w W., która zgodnie ze sporządzoną inwentaryzacją pozwala na użytkowanie ww. parkingu P-1 rozbudowanego o 16 oraz o 13 stanowisk postojowych przy zachowaniu zieleńca naprzeciw okien jej domu o szerokości 6 metrów.

Nadto w przedmiotowym przypadku należało ustalić datę wybudowania samowoli. Jednakże w tej kwestii organy I i II instancji swoją ocenę oparły jedynie na niejednoznacznych zeznaniach świadków, podczas gdy do odwołania dołączyła m. in. postanowienie wydane przez Urząd Rejonowy W., znak: [...] z dnia [...] r. W postępowaniu odwoławczym, [...]WINB dokonując oceny materiałów dowodowych, dokument ten jednak pominął.

W części opisowej do aktualizacji planu, zawarto między innymi stwierdzenia "Główny wjazd na teren znajduje się w południowo-wschodniej części działki. Tu też w sąsiedztwie utwardzonymi płytami betonowymi drogi usytuowano 2 place postojowe dla samochodów o nawierzchni żużlowej (P-1 i P-2).

Zdaniem skarżącej, są zatem płyty betonowe budowane przez parafian w [...] r., jest też zieleniec o szerokości 10 metrów. Natomiast w inwentaryzacji sporządzonej na polecenie PINB z dnia [...] r., zaznaczony zieleniec ma szerokość 6 metrów, co oznacza uszczuplenie o 4 metry.

Jak wynika ze zgromadzonego materiału, w [...] r., tj. w okresie kiedy proboszczem był ks. T. L., były prowadzone prace przy budowie płyt betonowych przeznaczonych na postój samochodów dla wiernych i wtedy zieleniec był o szerokości 10 m, natomiast następne prace prowadzone były w [...] r., tj. w okresie kiedy proboszczem był ks. S. H. Wtedy parking poszerzono i ułożono na nim kostkę.

PINB pominął też jej wniosek i nie powołał jej w charakterze strony do złożenia zeznań pod rygorem karnym pomimo, że jego obowiązkiem było zbierać dowody, a następnie je oceniać.

Organy I i II instancji, ustalając datę powstania samowoli na podstawie niejednoznacznych zeznań świadków w pominięciu szeregu innych dowodów, naruszyły przepisy art. 7 i 77 § 1 kpa, z których wynika obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przy zachowaniu zasady prawdy obiektywnej.

Ponadto [...]WINB, w zaskarżonej decyzji końcowo powołał się na postanowienie z dnia [...] r. znak: [...] Wydziału Architektury i Krajobrazu Urzędu Wojewódzkiego w K. dot. budowy kościoła Parafii [...] w G. Takie pismo nie jest skarżącej znane.

Odnosząc się zaś do powołanych w zaskarżonej decyzji zeznań proboszcza J. F., skarżąca zgodziła się, że po wybudowaniu parkingu z kostki betonowej kosztem uszczuplenia zieleńca nie wnosiła zastrzeżeń ani skarg. Przy budowie tego parkingu, która trwała kilka dni nie uczestniczyła i nie była świadoma, że parking jest budowany kosztem zieleńca. Jednakże w sytuacji, gdy ks. J. F. zaczął karczować pas wysokiej zieleni, a ruch kościelny skierował z powrotem pod okna jej domu, wystąpiła z wnioskiem z dnia [...] r. upominając się o swoje prawa.

W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja w ostatecznym wyniku odpowiada prawu. W niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki do zalegalizowania samowolnie zrealizowanych robót w drodze pozwolenia na użytkowanie, aczkolwiek na innej podstawie prawnej, zaś uchybienia organów nadzoru budowlanego w zakresie należytego rozważenia materiału dowodowego i błędnego powołania materialnoprawnej podstawy rozstrzygnięcia, nie miały żadnego wpływu na wynik sprawy. Zgodzić się należy z zarzutami skarżącej, że organ odwoławczy utrzymując w mocy decyzję organu I instancji, całkowicie pominął treść decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z [...] r., przyjmując, że sporny parking zrealizowano w [...] r. Jednakże zarówno z motywów decyzji organów obydwu instancji, jak i konsekwentnych twierdzeń skarżącej wynika jednoznacznie, że pierwotne miejsca postojowe wykonane były na terenie, utwardzonym kruszywem i płytami betonowymi. Jest też poza sporem, że w [...] r. płyty betonowe i kruszywo usunięto, a cały teren utwardzono poprzez ułożenie kostki betonowej. Fakt realizacji takich robót budowlanych w [...] r. potwierdza w obiektywny sposób dokument w postaci wpisów do księgi parafialnej, gdzie w [...] r. odnotowano wykonanie dużego parkingu przy kościele parafialnym (utwardzonego przez [...] z G.) – k. 64 akt adm., zaś pod datą [...] r. odnotowano, że "w minionym roku [...] r. został wykonany parking przy kościele z kostki brukowej, a także za salkami katechetycznymi" (k. 59 akt adm.).

Zdaniem sądu administracyjnego, jest zatem oczywiste, że w [...] r. w miejscu poprzedniego parkingu zrealizowano nowe miejsca postojowe. Powstał zatem nowy obiekt i nie ma żadnego znaczenia, czy został on usytuowany w miejscu pierwotnego parkingu, co wskazywałoby na fikcyjność planu realizacyjnego z [...] r., stanowiącego załącznik do decyzji z dnia [...] r., z którego wynika, że odległość najbliższego miejsca postojowego do budynku skarżącej wynosi 15 m, podczas gdy obecnie odległość do okien w budynku wynosi 13 m. Decyzja z [...] r. udzielała więc pozwolenia na użytkowanie zupełnie innego obiektu (z płyt betonowych), który już nie istnieje. Zatem wbrew zarzutom skargi, zaskarżona decyzja nie narusza art. 16 kpa i nie jest obarczona wadą prawną z art. 156 § 1 pkt 2 kpa, gdyż legalizuje wykonane nowe roboty budowlane, polegające na realizacji miejsc postojowych z kostki betonowej, a więc dotyczy innego obiektu budowlanego, który niewątpliwie powstał w [...] r.

Jednak błędne ustalenie okresu samowolnej budowy i w konsekwencji wadliwe zastosowanie trybu z art. 37-42 Prawa budowlanego z 1974 r., nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy. Skoro miejsca postojowe zrealizowano po wejściu w życie ustawy – Prawo budowlane z 1994 r. i w okresie obowiązywania art. 49 tej ustawy w pierwotnym brzmieniu, a postępowanie przed organami nadzoru budowlanego wszczęto w dniu [...] r., do rozstrzygnięcia sprawy samowoli budowlanej zastosowanie miał przepis art. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 665). Regulacja ta jest zaś następstwem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2006 r. sygn. akt P 27/05 (OTK-A 2006/9/124), mocą którego orzeczono o niezgodności z Konstytucją art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. (Dz. U. nr 80, poz. 718) oraz art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. (Dz. U. Nr 93, poz. 888) – w zakresie, w jakim wyłączono zastosowanie art. 49 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r. – do budowy obiektu budowlanego lub jego części, mimo że pięcioletni termin do zakończenia budowy upłynął do dnia [...]r.

Stan faktyczny niniejszej sprawy w pełni podpada pod przesłanki umożliwiające legalizację samowoli budowlanej, popełnionej w [...] r. i to bez uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Samowolnie zrealizowany parking z kostki betonowej nie narusza bowiem miejscowego planu z [...] r., obowiązującego w dacie rozpoznania sprawy, przywołanego przez organy obydwu instancji oraz przepisów techniczno-budowlanych, obowiązujących w dacie jego budowy (§ 19 ust. 1 pkt 1 rozp. MGPiB z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140 ze zm.), jak i § 19 ust. 1 i 2 i § 21 obecnie obowiązującego rozp. z dnia 12 kwietnia 2002 r., przywołanego przez organ I instancji. Zachowano bowiem wymaganą odległość od okien w budynku mieszkalnym skarżącej (10 m) oraz od granicy działki budowlanej (6 m) i niezbędne wymiary stanowisk (2, 30 m x 5 m). Inwestor przedłożył też inwentaryzację powykonawczą z opinią techniczną, opracowaną w dniu [...] r. przez osobę legitymującą się wymaganymi uprawnieniami, potwierdzającą zdatność parkingu przykościelnego do bezpiecznego użytkowania. Przedłożenie dokumentów, wymienionych w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 10 maja 2007 r., nastąpiło co prawda na wezwanie organu w postępowaniu wszczętym z urzędu, a nie na wniosek inwestora o udzielenie pozwolenia na użytkowanie, lecz inwestor dopełnił formalności w dniu [...] r. (k. 27-40 akt adm.)., a zatem pismo, przedkładające dokumentację, należało traktować jako wniosek, stanowiący podstawę udzielenia pozwolenia na użytkowanie, skoro wpłynął on do organu przed dniem [...] r. Przeprowadzone przez organ I instancji w dniu [...] r. oględziny potwierdziły też zgodność inwentaryzacji powykonawczej ze stanem faktycznym. Zatem przeprowadzone przez PINB w W. czynności co do zasady odpowiadają trybowi legalizacji, uregulowanemu przepisem art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 maja 2007 r. Zachodziły zatem przesłanki do udzielenia inwestorowi pozwolenia na użytkowanie samowolnie zrealizowanego obiektu (parkingu przykościelnego).

Zważyć też przyjdzie, że sporny parking jako służący wyłącznie do obsługi ruchu pojazdów, związanego z potrzebami budynku kościoła, może być kwalifikowany nie jako obiekt w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego z 1994 r., lecz jako urządzenie budowlane związane z obiektem budowlanym (art. 3 pkt 9 ustawy). W takim przypadku samowolna realizacja urządzenia budowlanego podlegałaby trybowi z art. 51 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Co prawda, wówczas nie udziela się pozwolenia na użytkowanie, lecz również brak byłoby przesłanek do nakazania inwestorowi rozbiórki samowolnie zrealizowanych robót budowlanych, czy też doprowadzenia do stanu poprzedniego, czyli zmniejszenia liczby miejsc postojowych i ich odsunięcia od budynku skarżącej. W konsekwencji, zachodziłaby podstawa do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego (art. 105 § 1 kpa), jak już poprzednio kilkakrotnie orzekł organ I instancji w uchylonych decyzjach, wyżej przywołanych.

Sporne roboty zrealizowano bowiem w [...] r., a zatem pod rządami innej regulacji, niż Prawo budowlane z 1974 r. i przepisy wykonawcze do tej ustawy, która zakładała surowsze wymogi w zakresie odległości miejsc postojowych jako strefy uciążliwości. Brak też podstawy prawnej do nakazania parafii odtworzenia pasa zieleni izolacyjnej, bowiem nie przewidują tego wymogi Prawa budowlanego z 1994 r. Zupełnie inną kwestią jest zaś legalność likwidacji terenu zielonego na gruncie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody. Sprawa ta może być jednak rozstrzygnięta wyłącznie w odrębnym postępowaniu przed innymi organami administracji.

Z tych wszystkich względów stwierdzić przyjdzie, że zaskarżona decyzja mimo błędnego powołania podstawy prawnej udzielenia inwestorowi pozwolenia na użytkowanie samowolnie zrealizowanych miejsc postojowych, nie narusza prawa materialnego. Brak też podstaw do przyjęcia, aby naruszenie przepisów postępowania kwalifikować jako skutkujące wznowieniem postępowania bądź mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji, decyzja nie narusza prawa, wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Zatem skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 tej ustawy.

sw