Wyrok WSA w Kielcach, sygn. akt II SA/Ke 115/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Data orzeczenia: 2008-05-15 00:00:00+02:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne: Ewidencja gruntów
Skarżony organ: Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego
Treść wyniku: Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy: article: art. 7, art. 8, art. 9, art. 61 par. 1 ,2 i  3, art. 77 par. 1, art. 105 par. 1, art. 107 par. 1 i 3
journal: Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
law: Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza,, Sędzia WSA Beata Ziomek, Protokolant Asystent sędziego Dorota Pawlicka, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 15 maja 2008r. sprawy ze skargi H. K. na decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie ewidencji gruntów i budynków I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.


UZASADNIENIE

II SA/Ke 115/08

UZASADNIENIE

Decyzją z dnia [...] Starosta, na podstawie art. 22 ust. 1 i art. 51 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, § 10 ust. 2, § 12 ust. 2, § 35, § 46 i § 47 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz art. 104 kpa i art. 105 § 1 kpa, po rozpatrzeniu sprawy z urzędu, odmówił wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów wsi K., gmina G., polegającej na wpisaniu władającego dla nieruchomości oznaczonej numerami działek: [...], [...], [...], [...], [...], [...] i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji ustalił, że decyzją z dnia [...] Starosta orzekł o wprowadzeniu zmiany w ewidencji gruntów obrębu K., gmina G., w sprawie ustalenia władającego do działek o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Odwołanie od powyższego orzeczenia wnieśli H. K., syn T. oraz H. K., syn S.

Rozpoznając odwołanie, Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, decyzją z dnia [...] uchylił w całości powyższą decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Za niewłaściwe uznał niepowiadomienie H. K. s. S. o toczącym się postępowaniu.

Organ I instancji wskazał, że w dniu 23 sierpnia 2007 r. ponownie przeprowadzono oględziny działek oznaczonych numerami [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], położonych w K., gmina G., przy udziale wszystkich zainteresowanych: T. B., H. K., syna S. (w imieniu którego występowała jego pełnomocnik – żona A. K.), H. K., syna T. oraz przy udziale wezwanych świadków.

W trakcie oględzin zainteresowani potwierdzili, że działka oznaczona w ewidencji gruntów numerem [...] o powierzchni 0,47 ha pozostaje w użytkowaniu trzech osób: zachodni pas działki i część południową przyległą do siedliska użytkuje H. K., syn T., a resztę działki użytkują wspólnie H. K., syn S. i W. P. W ewidencji gruntów granice tego posiadania nie są uwidocznione –stanowią jedną działkę o numerze [...].

Ponadto ustalono, że działki oznaczone w ewidencji gruntów obrębu K. numerami: [...], [...], [...], [...], [...] pozostają aktualnie w użytkowaniu T. i Z. B.

Organ I instancji ustalił, że według twierdzenia A. K., część działek ewidencyjnych oznaczonych numerami: [...], [...], [...], [...], [...], które zostały przekazane w posiadanie przez matkę H. K., użytkuje bez zgody i wiedzy jej męża -T. B. Brak zgody na użytkowanie wymienionych działek przez T. B. potwierdziła w trakcie oględzin również W. P.

T. B. natomiast wyjaśniła, że działki ewidencyjne o numerach [...], [...], [...], [...], [...] użytkuje od 16 lat płacąc należne podatki, a W. P. i H. K. s. S. mają w posiadaniu inne działki. W zamian za to ona użytkuje od około 6 lat część działek po H. K. s. S. i W. P. (obszar tych działek zawiera się w działkach ewidencyjnych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...]). Do korzystania z tego pola upoważnił ją H. K. s. S. na podstawie umowy ustnej. Ponadto z zeznań świadka J. J. wynika, iż około 3-4 lata temu pas gruntu ugorowanego położonego na działkach będących przedmiotem postępowania, zagospodarowany został po połowie przez T. B. i H. K. s. T., przy czym H. K. s. T. zeznał, iż T. B. użytkuje przedmiotowe działki od 1991 roku.

Organ ustalił, że własność działki numer [...] o powierzchni 0,06ha na mocy aktu notarialnego [...] z dnia [...], T. K. przekazał swojemu synowi H. K. i zostało to uwidocznione w księdze wieczystej KW 28666.

W archiwum oraz w dokumentach przekazanych przez Urząd Gminy w 2001 roku nie odnaleziono dokumentów geodezyjno-kartograficznych przedstawiających działki numer: [...], [...], [...], [...] i [...] wymienione w akcie notarialnym [...], które w posiadanie na mocy tego aktu otrzymała T. B.

Łączna powierzchnia działek ewidencyjnych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...] i [...] wynosi 1,73 ha, powierzchnia działki numer [...] wynosi 0,47 ha, powierzchnia działki numer [...] wynosi 0,71 ha, a powierzchnia działki numer [...] wynosi 0,23 ha . Aktem notarialnym Nr [...] z dnia [...] roku H. K. s. S. i W. P. otrzymali w częściach równych prawo posiadania nieruchomości składającej się z działek numer: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] o powierzchni 1,53 ha.

Aktem notarialnym Nr [...] z dnia [...] roku T. B. otrzymała prawo posiadania nieruchomości składającej się z działek o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...] o powierzchni 1,55 ha.

Mając na uwadze powyższe organ I instancji podkreślił, że akty notarialne AN [...] i AN [...] w swojej treści mówią o działkach, które nie występują oraz nie występowały nigdy w ewidencji gruntów obrębu K. (biorąc pod uwagę łącznie oznaczenie działki i jej powierzchnię).

Wskazując na § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków Starosta podkreślił, że jako organ I instancji w sprawach ewidencji gruntów i budynków rejestruje on stany podmiotowe i przedmiotowe zmieniające się w czasie, w oparciu o stosowne, kolejno powstające dokumenty prawne, przy czym jako organ prowadzący ewidencję gruntów nie może rozstrzygać o ich własności ani o samoistnym posiadaniu gruntów, jeśli z przeprowadzonego postępowania wynika, że jest on przedmiotem sporu.

Fakt istnienia długoletniego sporu o własność i posiadanie niniejszych działek potwierdza kopia decyzji Urzędu Powiatowego odmawiająca wydania aktu własności ziemi spadkobiercom J. i Z. K. na nieruchomość o powierzchni 4,88 ha położoną w K., składającą się z działek o numerach [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], jak również wnoszone od 2005 roku przez H. K. wnioski o zmiany w ewidencji gruntów w zakresie niewłaściwego podziału działki numer [...] ujawnionego w prowadzonej ewidencji gruntów, a także oryginał wezwania na rozprawę H. K. przez Sąd Rejonowy w sprawie ochrony posiadania przeciwko W. P.

Organ I instancji podkreślił, że decyzja w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów nie może rozstrzygać żadnej kwestii spornej związanej z ustaleniem tytułu własności ani posiadania.

Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożył H. K., syn T., wnosząc o zmianę w ewidencji gruntów i wpisanie go jako władającego działką nr [...].

Rozpoznając odwołanie Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

Organ odwoławczy wskazał, że postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało w związku ze złożonym do Starosty wnioskiem z dnia 8 marca 2007r. T. i Z. małżonków B. "(...) o ustalenie władającego B. T. i Z. do działek nr [...], [...], [...], [...] we wsi K. gmina G., ponieważ zostały błędnie podane numery działek (...)" oraz działek nr [...] i [...]. Starosta uwzględniając zalecenia zawarte w decyzji Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...], rozszerzył krąg zainteresowanych o osobę H. K., syna S., przeprowadził ponownie w dniu 23 sierpnia 2007 r. oględziny działek położonych we wsi K., oznaczonych w ewidencji numerami [...], [...], [...], [...], [...], [...] i [...] z udziałem wszystkich zainteresowanych stron. Po przeprowadzeniu oględzin organ I instancji nie przeprowadzał żadnych innych czynności procesowych.

Organ II instancji uznał, że fakt niezawiadomienia stron w trybie art. 10 kpa nie stanowi uchybienia proceduralnego ze względu na to, że uczestnikami oględzin byli wszyscy zainteresowani i zapoznali się ze zgromadzonym materiałem dowodowym.

Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego powołując się na uchwałę NSA z dnia 25 kwietnia 2005 r., sygn. akt FPS 6/04 (ONSAiWSA 2005/4/66) wskazał, że warunkiem koniecznym uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wskazanie, iż takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Do strony stwierdzającej zarzut należy wskazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy (wyrok NSA z 15 maja 2003 r., sygn. akt I SA/Gd 199/00, "Przegląd Podatkowy" 2004 nr 1, s.43).

Organ odwoławczy podkreślił, że strona powinna wskazać, że niezawiadomienie jej przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego i możliwości składania wniosków dowodowych, uniemożliwiło jej dokonanie w danym postępowaniu konkretnej czynności procesowej, np. złożenie dokumentu.

Oceniając prawidłowość zajętego przez Starostę stanowiska, organ II instancji biorąc pod uwagę poczynione ustalenia oraz fakt, że wymienione przez T. i Z. B. we wniosku z dnia 8 marca 2007 r. działki oznaczone numerami [...], [...], [...], [...], [...] i [...] nigdy nie figurowały w ewidencji gruntów wsi K., uznał orzeczenie o umorzeniu postępowania jako bezprzedmiotowego, za zasadne.

Odnosząc się do zarzutów H. K. wskazanych w odwołaniu, organ odwoławczy podkreślił, że nie znajdują one uzasadnienia. Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, prowadzenie ewidencji gruntów i budynków należy do zadań starosty i polega między innymi na utrzymaniu operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodnie z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Oznacza to, że starosta jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków rejestruje stany podmiotowe i przedmiotowe zmieniające się w czasie w oparciu o stosowne, kolejno powstające dokumenty prawne, przy czym ewidencja gruntów nie tworzy stanów prawnych, lecz je rejestruje.

Zgodnie natomiast z § 12 cyt. Rozporządzenia, prawa osób do gruntów, budynków i lokali uwidacznia się w ewidencji gruntów na podstawie: wpisów dokonanych w księgach wieczystych, prawomocnych orzeczeń sądowych, umów zawartych w formie aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, dyspozycji zawartych w aktach normatywnych. Decyzja w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów nie może rozstrzygać żadnej kwestii spornej związanej z ustaleniem tytułu własności ani posiadania. Władne do rozstrzygnięcia w tym zakresie pozostają właściwe miejscowo sądy rejonowe.

Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach H. K. wnosząc o konkretne rozstrzygnięcie sprawy, z którą nie mogły poradzić sobie organy administracji obu instancji.

Skarżący podniósł, że nie wie dlaczego działkę Nr [...] podzielono na trzy części bez jego zgody i wiedzy, podczas gdy było czworo rodzeństwa i pomimo tego, iż na tej działce znajdują się budynki przekazane mu w 1991 r.

Autor skargi wskazał, że na przedmiotowej działce zamieszkuje od 1964 r. do chwili obecnej. Starosta nie jest w stanie natomiast podjąć stanowczej decyzji, gdyż [...] została wydana decyzja o wpisaniu skarżącego jako władającego działką o nr [...], a następnie została ona zmieniona.

H. K. zarzucił, że działka o nr [...] nie została wpisana w żaden akt notarialny, natomiast wpisy geodezyjne nie są tożsame z treścią aktów notarialnych.

Skarżący nie zgadza się również ze stanowiskiem organu wskazanym w decyzji, iż przedmiotowa działka nie została podzielona. Autor skargi przyznał, że przed Sądem Rejonowym toczyła się sprawa IC 113/05, w której uzyskał "obronę posiadania". Podkreślił także, że nie wiedział, iż W.P. nie dysponuje aktem własności ziemi.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w pisemnych motywach zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Skarga jest zasadna.

Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo

o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy.

Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).

Dokonując tak rozumianej kontroli Wojewódzki Sąd Administracyjny dopatrzył się w postępowaniu organów obu instancji tego rodzaju naruszeń prawa, które powodują konieczność uchylenia nie tylko zaskarżonej decyzji, ale także poprzedzającej ją decyzji organu I-szej instancji.

W pierwszym rzędzie podkreślić należy, że sprawa niniejsza została wszczęta na wniosek, a nie z urzędu – jak wynika to z decyzji Starosty z dnia [...]. Wniosek ten, złożony przez T. B. dnia 8 marca 2007r. dotyczył "ustalenia władającego B. T. i Z. do działek nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...] we wsi K. gmina G., ponieważ zostały błędnie podane numery działek". Żądanie dotyczy zatem dokonania w ewidencji gruntów zmiany (aktualizacji) konkretnego wpisu w zakresie dokładnie oznaczonych działek. Tak sformułowany wniosek w toku całego postępowania nie został w żaden sposób zmodyfikowany, mimo że postępowanie dowodowe wykazało, że z sześciu objętych nim działek – pięć w ogóle nie figuruje w ewidencji gruntów (Nr [...], [...], [...], [...] i [...]). Intencję wnioskodawczyni próbował ustalić organ II-giej instancji, gdy rozpatrywał sprawę w trybie odwoławczym po raz pierwszy. W decyzji z dnia [...]. uchylającej zaskarżoną decyzję organu I-szej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia, Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego słusznie podkreślił, że numery działek wymienione w protokole oględzin (a także w kontrolowanej wówczas decyzji), nie są tożsame z numerami działek wymienionymi we wniosku i przyczyn takiego stanu rzeczy Starosta nie wyjaśnił. Organ odwoławczy zauważył przy tym, że "można się jedynie domyślać, że wnioskodawcom" (w treści wniosku wymieniony jest także Z. B., który jednak go nie podpisał) "chodziło fizycznie o te właśnie działki, natomiast ich numery zostały błędnie wykazane we wniosku. W aktach sprawy brak weryfikacji wniosku odnośnie numerów działek".

Mimo trafnie zauważonego uchybienia i wskazania właściwego toku dalszego postępowania, organ I-szej instancji nie podjął żadnej próby wyjaśnienia rzeczywistej intencji wnioskodawczyni, mimo że w świetle dokonanych ustaleń było to jego obowiązkiem, stosownie do ogólnych zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 8 i 9 kpa. Skoro niewątpliwym celem złożenia wniosku było uporządkowanie w ewidencji gruntów kwestii dotyczących wpisu władającego, to z punktu widzenia interesów wnioskodawcy trudno założyć, że zamiar ten miałby zostać w jakikolwiek sposób zrealizowany poprzez pozostawienie pierwotnej treści żądania, dotyczącej w zdecydowanej większości nie istniejących ewidencyjnie działek. Zadaniem organu było zatem poinformowanie T. B. o tym stanie rzeczy i wyjaśnienie związanej z tym sytuacji prawnej, mającej wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków, stosownie do treści art. 9 kpa. Takiego działania organ jednak zaniechał przyjmując za przedmiot postępowania zupełnie inne aniżeli wymienione we wniosku działki nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Z logicznego punktu widzenia takie postępowanie organu jest zupełnie niezrozumiałe, gdyż w ewidencji gruntów jako władający wymienionych wyżej działek (na zasadach samoistnego posiadania) wpisana jest właśnie T. B.. Co więcej, z protokołu oględzin wynika bezspornie, że działki nr [...], [...], [...], [...] i [...] są w jej posiadaniu (co do działki [..] organ nie czyni żadnych ustaleń). Mając na uwadze wspomnianą wyżej intencję, jaką kierowała się wnioskodawczyni składając wniosek, takie określenie przedmiotu postępowania nie ma racjonalnego uzasadnienia, gdyż trudno sobie wyobrazić, aby żądała ona zmiany wpisu władającego co do działek, które posiada i w takim charakterze figuruje w ewidencji gruntów.

Poza tym z decyzji Starosty wynika, że zapadła ona w wyniku rozpatrzenia sprawy z urzędu, co wobec bezspornego faktu złożenia wniosku narusza art. 61 § 1 kpa. Stosownie do treści tego przepisu, postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Takie określenie dwóch różnych form wszczęcia postępowania oznacza, że jeżeli postępowanie administracyjne zostało wszczęte poprzez złożenie wniosku (art. 61 § 3 kpa), to taki charakter musi mieć do końca. Jedynie przepis art. 61 § 2 kpa stanowi, że organ administracji publicznej może ze względu na szczególnie ważny interes strony wszcząć z urzędu postępowanie także w sprawie, w której przepis prawa wymaga wniosku strony. Organ obowiązany jest uzyskać na to zgodę strony w toku postępowania, a w razie nieuzyskania zgody –postępowanie umorzyć. Wyjątek zawarty w tym przepisie- potwierdzający zresztą ogólną regułę wyrażoną w art. 61 § 1 kpa– nie ma jednak w stanie faktycznym sprawy zastosowania chociażby dlatego, że stosownie do § 46 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 31, poz. 454), zwanego dalej rozporządzeniem, aktualizacja danych zawartych w ewidencji może być dokonana zarówno z urzędu jak i na wniosek. Przepis art. 61 § 2 kpa dotyczy zaś sytuacji, w której z mocy szczególnego przepisu prawa postępowanie administracyjne może zostać wszczęte tylko na wniosek strony.

Zachowanie ciągłości trybu, w jakim wszczęte zostało postępowanie ma niezwykle istotne znaczenie z punktu widzenia oceny prawidłowości wydanej decyzji. Treść wniosku zakreśla bowiem ramy postępowania administracyjnego zainicjowanego w takim właśnie trybie. W postępowaniu wszczętym na wniosek, to sama strona zakreśla granice rozpoznawanej sprawy, a rozstrzygnięcie organu musi odnosić się wprost do jej żądania i nie może zawierać orzeczenia w przedmiocie, co do którego strona wniosku nie złożyła. W postępowaniu wszczętym z urzędu, ramy i granice rozpoznawanej sprawy określa natomiast organ administracji, a rozstrzygnięcie jakie wydaje dotyczy przedmiotu, który objął postępowaniem realizując inicjatorski charakter swojej działalności.

Tymczasem w niniejszej sprawie Starosta podejmując decyzję z dnia [...], nie rozstrzygnął w ogóle o żądaniu strony, a co więcej orzekł –z urzędu– o przedmiocie, który wnioskiem w ogóle nie został objęty. Nie wiadomo przy tym, co kierowało organem przy wyborze jako punktu odniesienia, wymienionych w sentencji decyzji działek ewidencyjnych. Zaznaczyć przy tym należy, że samo rozstrzygnięcie zostało zredagowane w sposób nieprawidłowy. Bez odpowiedzi pozostać bowiem musi pytanie, komu organ odmówił wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów, skoro wnioskodawczyni o taką aktualizację– jaka wynikałaby z treści decyzji– nie wnosiła.

Abstrahując od nieprawidłowo określonego w niniejszej sprawie trybu postępowania (jako wszczętego z urzędu, a nie na wniosek) Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że postępowanie wszczęte z urzędu nie może zakończyć się odmową wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów. Gdy dowody zgromadzone sprawie wszczętej z urzędu wskazują na brak podstaw do inicjowania postępowania administracyjnego, organ winien je umorzyć na podstawie art. 105 § 1 kpa.

Podkreślić także należy, że decyzja organu I-szej instancji zawiera dwa sprzeczne ze sobą rozstrzygnięcia: odmowę wprowadzenia zmian i umorzenie postępowania. Pierwsze z nich- odmowa– ma charakter merytoryczny i odnosi się (w tym przypadku powinna się odnosić) do konkretnego żądania, które okazało się być z przyczyn wskazanych w pisemnych motywach decyzji– nieuzasadnione. Drugie rozstrzygnięcie– umorzenie postępowania– następuje wskutek ustalenia, że postępowanie administracyjne z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 kpa)i z zasady nie zawiera argumentów merytorycznych przemawiających za bezzasadnością wniosku strony. Nie można zatem w jednej decyzji odmówić żądaniu i jednocześnie stwierdzić w tym zakresie bezprzedmiotowość postępowania. Treść sentencji decyzji organu I-szej instancji wskazuje bowiem na to, że zarówno odmowa wprowadzenia zmiany jak i umorzenie postępowania dotyczą tego samego przedmiotu, a mianowicie działek nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Inny wniosek można natomiast wysnuć po lekturze uzasadnienia, w którym organ opisuje z jednej strony wymienione wyżej działki i dotyczące ich ustalenia w zakresie władania (co miałoby prawdopodobnie przemawiać za odmową wprowadzenia zmian w tym zakresie), a z drugiej strony– wymienia działki ewidencyjne objęte wnioskiem T. B. z konkluzją, że za wyjątkiem jednej, nie figurują one w ewidencji gruntów (co wskazywać by mogło na bezprzedmiotowość postępowania, ale co do działek objętych wnioskiem). Intencji organu I-szej instancji można się jedynie domyślać, bo nie zostały one przedstawione w uzasadnieniu rozstrzygnięcia.

Sentencja decyzji organu I-szej instancji nie pokrywa się przy tym z jej pisemnym uzasadnieniem, w którym zabrakło motywów, dla których organ odmówił dokonania zmiany w ewidencji w zakresie działek nr [...], [...], [...], [...], [...] i [...]. Oprócz ustaleń faktycznych i przytoczenia przepisów rozporządzenia, nie ma w nim przedstawionego sposobu rozumowania organu i procesu wnioskowania, który doprowadził do takiego, a nie innego rozstrzygnięcia. Dodatkowo okoliczności, na które powołuje się organ I-szej instancji nie odpowiadają dowodom zgromadzonym w sprawie. Organ ustala mianowicie, że w trakcie oględzin przeprowadzonych dnia 23 sierpnia 2007r. zainteresowani potwierdzili, że działka oznaczona w ewidencji gruntów numerem [...] o powierzchni 0,47 ha pozostaje w użytkowaniu trzech osób: zachodni pas działki i część południową przyległą do siedliska użytkuje H. K. s. T., a resztę działki użytkują wspólnie H. K. s. S. oraz W. P. Jak wynika tymczasem z protokołu oględzin przeprowadzonych dnia 23 sierpnia 2007r. "działkę nr [...] użytkuje częściowo K. H. s. T. i częściowo P. W."(k.77). Działka nr [...]– mimo poczynionych ustaleń w zakresie stanu władania, nie została jednak objęta rozstrzygnięciem organu I-szej instancji, a przecież dotyczył jej wniosek T. B. i spośród wymienionych w nim sześciu działek tylko ona figuruje w ewidencji gruntów. Nie było zatem żadnych przeszkód, aby orzec merytorycznie w tym zakresie.

Trzeba także zwrócić uwagę na fakt, że decyzja Starosty odmawia wprawdzie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów co do działki nr [...], jednak w uzasadnieniu nie ma żadnych ustaleń w tej kwestii. Organ ponownie powołuje się na przeprowadzone dnia 23 sierpnia 2007r. oględziny, których przedmiotem miała być działka nr [...], jednak z protokołu, o jakim mowa wyżej nie wynika, aby tak było w rzeczywistości. Zapis na k.77 wskazuje wręcz, że "dokonano oględzin nieruchomości położonych w gminie G. miejscowości K. oznaczonych numerami: [...], [...], [...], [...], [...] i [...]". Po raz drugi zatem organ I-szej instancji czyni ustalenia, które pozostają w sprzeczności z zebranymi w sprawie dowodami.

Wymienionych wyżej uchybień zawartych w decyzji organu I-szej instancji, dotyczących naruszenia art. 7,8,9, 61 § 1, 77 § 1,105 § 1 i 107 § 1 i 3 kpa, nie dostrzegł organ II-giej instancji utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie Starosty. Organ odwoławczy tym razem nie przywiązał należytej wagi do tego, że kontrolowana decyzja nie orzeka o działkach objętych wnioskiem T. B. mimo, że zauważył fakt prowadzenia postępowania w sprawie na wniosek, gdyż od przytoczenia jego treści rozpoczynają się pisemne motywy zaskarżonej decyzji. Ponadto, uzasadnienie swojego rozstrzygnięcia Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego sprowadza jedynie do bezprzedmiotowości postępowania w zakresie działek objętych wnioskiem (pomijając zupełnie zawartą w sentencji decyzji organu I–szej instancji odmowę wprowadzenia zmian), czyniąc przy tym sprzeczne z zebranymi w sprawie dowodami ustalenie, że w ewidencji gruntów nie figuruje także działka nr [...], która – co już podkreślano – jako jedyna spośród działek objętych żądaniem T. B., została tam ujawniona. Co więcej, jak wynika z akt administracyjnych, jako współwłaściciele tej działki w równych częściach wpisani zostali H. K. s. S. oraz W. P.- na podstawie aktu notarialnego darowizny z dnia [...] nr Rep. AN[...],który w ogóle nie obejmował działki[...](k.15 i 39 akt administracyjnych).

Jeżeli zatem przyczyn umorzenia postępowania organ II-giej instancji upatrywał w tym, że działki ujęte we wniosku nie istnieją ewidencyjnie– z którym to poglądem przy braku modyfikacji żądania wnioskodawczyni można by się zgodzić, za wyjątkiem działki [...]– to takie rozumowanie winno znaleźć odzwierciedlenie w decyzji reformatoryjnej uściślającej przedmiot postępowania, czego jednak zabrakło w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Utrzymując w mocy decyzję Starosty organ odwoławczy pozostawił w obrocie prawnym orzeczenie wewnętrznie sprzeczne, niezrozumiałe i nieczytelne.

Do wymienionych wyżej uchybień w zakresie prawa procesowego, które– poprzez akceptację wadliwej decyzji Starosty z dnia [...]– należy także przypisać organowi II-giej instancji, Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego dodał własne, polegające na błędnym ustaleniu, że działka nr [...] nie figuruje w ewidencji gruntów (art. 7 i 77 kpa).

Organ odwoławczy nie odniósł się także do zarzutu odwołania dotyczącego działki [...], co do której organ I-szej instancji odmówił dokonania zmiany. Ponieważ działka ta została objęta zaskarżoną decyzją, koniecznym było ustosunkowanie się do argumentów H. K., który twierdził, że pozostaje ona w jego faktycznym władaniu od wielu lat.

Reasumując, oba organy dopuściły się naruszenia prawa procesowego powodującego konieczność uchylenia wydanych decyzji, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1c p.p.s.a. Istotnego wpływu na wynik sprawy wymienionych wyżej i opisanych szczegółowo naruszeń nie trzeba wykazywać, gdyż jest on oczywisty. W pierwszym rzędzie podkreślić jednak należy, że oba organy nie odniosły się do wniosku T. B. orzekając w przedmiocie, który nie był objęty zakresem postępowania – wyznaczonym granicami żądania strony (art. 61 § 1 kpa). Poczyniły też błędne ustalenia faktyczne, nie znajdujące odzwierciedlenia w zebranych dowodach (art. 7 i 77 107 § 1 i 3 kpa).

Orzeczenie zawarte w pkt II znajduje oparcie w art. 152 p.p.s.a.

Rozpoznając sprawę ponownie organ I-szej instancji wyda stosowne rozstrzygnięcie mając na względzie wszystkie przedstawione wyżej uwagi i eliminując dotychczasowe naruszenia prawa. Po pierwsze, stosując zasadę wyrażoną w art. 9 kpa poinformuje wnioskodawczynię o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków. W stanie faktycznym sprawy oznacza to udzielenie informacji, że z działek objętych jej żądaniem jedynie jedna -nr [...]- figuruje w ewidencji gruntów –z wpisem o jakim była już mowa wyżej. Następnie organ zobowiąże wnioskodawczynię do sprecyzowania wniosku i jego ewentualnej modyfikacji (co będzie zależne wyłącznie od woli strony), po czym– w zależności od zajętego przez nią stanowiska– przeprowadzi stosowne dowody mające na celu ustalenie okoliczności faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia żądania. W dalszej kolejności wyda decyzję, której przedmiot odpowiadał będzie treści złożonego (ewentualnie zmodyfikowanego) przez T. B. wniosku.

Jeśli chodzi o zarzuty zawarte w skardze, to merytoryczne odniesienie się do nich jest przedwczesne, a to z uwagi na charakter popełnionych w toku rozpoznania sprawy uchybień. Podkreślić jedynie należy, że działka nr [...], która jest przedmiotem skargi nie została ujęta we wniosku T. B. z dnia 8 marca 2007r. Bez modyfikacji przez wnioskodawczynię treści zgłoszonego żądania, organ nie będzie mógł objąć tej działki niniejszym postępowaniem –prowadzonym, jak już podkreślano –na wniosek. Jeżeli skarżący widzi potrzebę aktualizacji danych ewidencyjnych w tym zakresie, może sam zainicjować stosowne postępowanie administracyjne pamiętając jednak, że ewidencja gruntów –jak słusznie podkreślały organy obu instancji –stanowi jedynie rejestr danych wynikających z dokumentów np. dotyczących własności. Aktualizacja operatu ewidencyjnego, stosownie do treści § 45 ust.1 rozporządzenia, następuje natomiast wyłącznie poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych.