Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp., sygn. akt I SA/Go 155/08
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp.
Data orzeczenia: 2008-03-13 00:00:00+01:00 (orzeczenie prawomocne)
Symbol z opisem: 6300 Weryfikacja zgłoszeń celnych co do wartości celnej towaru, pochodzenia, klasyfikacji taryfowej; wymiar należności celny
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne: Celne prawo
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ: Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku: Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy: article: art. 26
journal: Dz.U. 2004 nr 68 poz 623
law: Ustawa z dnia 19 marca 2004 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne
article: art. 19 par. 3, art. 65, art. 83 i 270
journal: Dz.U. 1997 nr 23 poz 117
law: Ustawa z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny.
article: art. 122,180,191,194 i 209
journal: Dz.U. 1997 nr 137 poz 926
law: Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.

SENTENCJA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Skupień Asesor WSA Anna Juszczyk- Wiśniewska Protokolant Specjalista Małgorzata Kosicka-Chilczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2008 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Spedycji Spółka Akcyjna na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe oraz określenia kwoty podatku od towarów i usług I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącej Spółki kwotę 992,00 (dziewięćset dziewięćdziesiąt dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania.


UZASADNIENIE

W dniu [...] września 2005r. Przedsiębiorstwo Spedycji, zwana dalej także stroną i skarżącą, wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] sierpnia 2005r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia [...] kwietnia 2005r. nr [...].

Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Agencja Celna w dniu [...] czerwca 2003r., jako przedstawiciel pośredni T.K. dokonała zgłoszenia celnego towaru tj. - tkaninę z włókna poliestrowego i dzianinę. Zgłoszenie celne uzupełniające z dnia [...] lipca 2003r. (SAD nr [...]), które objęto procedurą dopuszczenia do obrotu w procedurze uproszczonej. W zgłoszeniu zadeklarowano stawkę celną w wysokości 9 %. Do zgłoszenia dołączono świadectwa pochodzenia z [...] kwietnia 2003r. nr [...], z dnia [...] maja 2003r. nr [...] oraz [...] i z dnia [...] kwietnia 2003r. nr [...].

Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia [...] listopada 2003r. nr [...] uznał zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie wartości celnej towaru oraz kwoty długu celnego i dokonał ich ponownego ustalenia.

W lipcu 2003r. organ celny przesłał wskazane świadectwa pochodzenia do weryfikacji. W odpowiedzi udzielonej przez Kierownika Działu Świadectw Biura Handlu Zagranicznego Tajwańskiej Izby Handlu dotyczącej świadectwa nr [...] stwierdzono, że świadectwo zostało sfałszowane (pieczęć, podpis i numer świadectwa nie należy do udzielającej odpowiedzi Izby). W odpowiedzi Biura Handlu i Przemysłu, dotyczącej świadectw [...] i [...] wskazano, że na podstawie przeprowadzone weryfikacji stwierdzono, iż świadectwa pochodzenia i pieczęcie władz nie zostały wydane przez Regionalne Biuro Handlu i Przemysłu. W odpowiedzi Koreańskiej Izby Handlu i Przemysłu wskazano, że świadectwo nr [...] jest nieprawdziwe.

Postanowieniami z dnia [...] kwietnia 2004r. Naczelnik Urzędu Celnego wznowił postępowanie celne. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005r., nr [...], Naczelnik Urzędu Celnego uchylił decyzję z dnia [...] listopada 2003r. w części dotyczącej zastosowania stawki celnej oraz ponownie dokonał określenia kwoty długu celnego i należnego podatku od towarów i usług. W uzasadnieniu decyzji organ l instancji wskazał, iż świadectwo pochodzenia towaru w wyniku weryfikacji okazało się nieautentyczne, należało więc zastosować stawkę autonomiczną.

Agencja Celna, w ustawowym terminie, złożyła od powyższej decyzji odwołanie. W odwołaniu zarzucono naruszenie przepisów procesowych przez uznanie, że przedstawiony do odprawy towar nie posiada dostatecznego udokumentowania, w tym błąd w ustaleniach faktycznych przez uznanie jako miarodajne treści informacji udzielonych przez Izby Handlowe.

Wskazaną wyżej decyzją z dnia [...] sierpnia 2005r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z § 11 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 października 1997 r. pochodzenie towarów wymienionych w wykazie nr 3 do tego rozporządzenia musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. Do towarów, których pochodzenie nie zostało udokumentowane świadectwem pochodzenia, ale jeżeli można ustalić kraj lub region pochodzenia tych towarów, stosuje się stawkę celną autonomiczną lub stawkę celną konwencyjną, jeżeli jest wyższa od stawki celnej autonomicznej. Za dowód pochodzenia towarów jest uznawane świadectwo pochodzenia prawidłowo wystawione w kraju, z którego dokonano wywozu towaru (art. 13 ust. cyt. wyżej rozporządzenia), a świadectwo pochodzenia przedłożone w niniejszej sprawie jest nieautentyczne i w związku z tym nieważne.

Organy celne nie mają uprawnienia kwestionować uzyskanych drogą oficjalną wyników weryfikacji, ani domagać się od władz weryfikujących udowodnienia, że weryfikacja została przeprowadzona zgodnie z właściwością przepisów obowiązujących w danym kraju. Biorąc pod uwagę negatywny wynika weryfikacji świadectwa pochodzenia przeprowadzonej przez organy w Korei i Tajwanie należało zastosować stawkę wyższą - autonomiczną.

Nadto, zgodnie z art. 222 § 4 Kodeksu celnego, w przypadku przesunięcia daty powstania długu celnego lub zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu organ celny pobiera odsetki wyrównawcze. W niniejszej sprawie w wyniku nieprawidłowego zastosowania stawki celnej przesunięto datę zarejestrowania długu celnego, a tym samym skarżąca uzyskała swoistą korzyść majątkową.

Decyzję organu II instancji w dniu, z zachowaniem terminu, strona zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i zasądzenie kosztów procesu. W skardze zarzucono naruszenie przepisów procesowych - art. 121 § 1 , 122, 124, 187 § 1, 188, 191 i 210 § 1 Ordynacji podatkowej, materialnych- art. 15, 16-19, 65 §4 i 85 § 1 Kodeksu celnego, art. 6 ust. 7 7, art. 11 c ust. 4 ustawy o podatku VAT oraz § 3 i 5 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003r. w sprawie odsetek wyrównawczych. W szczególności zarzuty skargi koncentrowały się na błędnym uznaniu informacji podanej przez Izby Handlowe za miarodajne.

W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, powielając argumenty zawarte w zaskarżonych decyzjach. Podkreślono, między innymi, że świadectwo pochodzenia przedstawione do zgłoszenia spełniały odpowiednie warunki formalne. Odpowiedzi udzielone przez Chinką Radę d/ s Promocji i Handlu były przeciwdowodem w rozumieniu art. 194 § 1 Ordynacji podatkowej.

W piśmie procesowym nadanym 29 lutego 2008r., działający z mocy art. 33 § 1 P.p.s.a., uczestnik postępowania T.K. poparł skargę zarzucając naruszenia art. 120 Ordynacji podatkowej oraz art. 15 § 1 Kodeksu celnego i wskazując na błędną procedurę weryfikacji świadectw pochodzenia oraz bezpodstawne naliczenie odsetek wyrównawczych. W szczególności zwrócił uwagę na lakoniczną treść odpowiedzi organów koreańskich i tajwańskich.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm, zwane dalej P.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Sąd bada zgodność z prawem obowiązującym w dniu podjęcia zaskarżonej decyzji. Nadto, zgodnie z przepisem art. 3 § 1 P.p.s.a. Środki te określone zostały przez przepisy art. 145 do art. 150 P.p.s.a.

Skarga okazała się zasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, iż w myśl art. 26 ustawy z dnia 19 marca 2004r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 623 ze zm.) do spraw dotyczących długu celnego, który powstał przed dniem uzyskania przez Polskę członkostwa w Unii Europejskiej, stosuję się przepisy dotychczasowe. Cytowane uregulowanie dotyczy przepisów prawa materialnego i w niniejszej sprawie winny być stosowane przepisy obowiązujące w chwili powstania długu celnego.

W postępowaniu celnym prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 9 stycznia 1997r. Kodeks celny (Dz. U. Nr 160, poz. 1084 ze zm., zwanego dalej Kodeksem celnym), obowiązującego w dacie powstania długu celnego i stosowanych za pośrednictwem art. 262 tej ustawy przepisów działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz.U. z 2005r. Nr 8 poz. 60, zwanej dalej Ordynacją podatkową) nie jest przyjmowane prowadzenie odrębnego postępowanie po zwolnieniu towaru, zmierzającego do weryfikacji danych zawartych w zgłoszeniu celnym, czy też we wpisie do rejestru. Wynika to z tego, iż niestanowiące decyzji administracyjnej przyjęcie zgłoszenia celnego i równorzędny wpis do rejestru z mocy prawa powodują objęcie towaru procedurą celną i określenie kwoty wynikającej z długu celnego (art. 65 § 3 Kodeksu celnego). Zgodnie z art. 83 § 1 i § 2 Kodeksu celnego możliwe jest sprawdzenie danych zawartych w zgłoszeniu celnym, w tym w drodze kontroli dokumentów dotyczących operacji przywozu. Stwierdzenie niezgodności umożliwia wydanie na podstawie art. 65 § 4 i 83 § 3 Kodeksu celnego decyzji w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe lub prawidłowe.

Zgodnie z art. 65 § 7 Kodeksu celnego nie wszczyna się postępowania w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe lub prawidłowe, datą wszczęcia postępowania jest data przyjęcia zgłoszenia celnego. Wszystkie te czynności prowadzone są w ramach jednego postępowania rozpoczętego przyjęciem zgłoszenia celnego. Tezę tę potwierdza treść art. 165 § 6 Ordynacji podatkowej. Także sprawdzenie autentyczności świadectw pochodzenia w drodze przedstawienia odpowiedniego pytania podmiotowi działającemu na terenie państwa eksportera stanowi czynność o charakterze dowodowym, podobnie jak pozyskiwanie różnego rodzaju wywiadów czy informacji w ramach tego samego postępowania.

W niniejszej sprawie decyzją z dnia [...] listopada 2003r. rozstrzygnięto jedynie niektóre aspekty prawidłowości zgłoszenia bez oceny autentyczności świadectw pochodzenia towarów. Tym samym należy uznać, że nie została zamknięta droga do dalszej weryfikacji w zakresie autentyczności świadectw. Skoro po weryfikacji, w świetle nowych ustaleń treść rozstrzygnięcia pokrywała się z wcześniejszą decyzją zakresie wartości celnej i kwoty długu celnego uzasadniało to użycie trybu wznowienia postępowania.

Z art. 13 § 1 i 6 Kodeksu celnego wynikało, iż cła określane są na podstawie taryfy celnej, którą w drodze rozporządzenia ustanawia Rada Ministrów. W dacie powstania długu celnego obowiązywało rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej (Dz. U. nr 226, poz. 1885), która stanowi załącznik do tego rozporządzenia. Zgodnie z przepisami art. 15 § 1 pkt 1 i 3 Kodeksu celnego niepreferencyjne pochodzenie towarów określa się w celu stosowania taryfy celnej, a reguły ustalania takiego pochodzenia określają art. 16-19 oraz sporządzania i wydawania świadectw potwierdzających pochodzenie towarów. Dokonywane było przez organ celny na podstawie dowodu pochodzenia towarów (art. 19 § 1).

Natomiast Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r. (Dz. U. Nr 130, poz. 851 ze zm.) wydane na podstawie art. 19 § 3 Kodeksu celnego określało szczegółowe zasady i tryb ustalania niepreferencyjnego pochodzenia towarów, sposób jego dokumentowania oraz listę towarów, których pochodzenie musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia.

W § 11 pkt 1 tego rozporządzenia ustalono, iż pochodzenie towarów wymienionych w "Wykazie nr 3" musi być udokumentowane świadectwem pochodzenia. W postanowieniach wstępnych taryfy celnej wskazano, że taryfa celna określa stawki celne konwencyjne, autonomiczne, preferencyjne, obniżone i ryczałtowe oraz zasady ich stosowania. W pkt 10 wskazano, iż do towarów wymienionych we wskazanym "Wykazie nr 3", których pochodzenie nie zostało udokumentowane, należy stosować stawkę celną autonomiczną lub stawkę celną konwencyjną, jeśli ta jest wyższa od autonomicznej. Bezsporne w sprawie jest, iż importowane przez uczestnika postępowania towary wymienione są w "Wykazie nr 3". Świadectwo pochodzenia towaru jest zatem podstawą zastosowania właściwej stawki celnej w związku ze zróżnicowaniem stawek taryfy celnej.

Na podstawie art. 83 Kodeksu celnego organ celny po zwolnieniu towaru, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu celnym, mógł dokonać kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem. W oparciu o udzielone przez Izby Handlowe informacje Dyrektor Izby Celnej w niniejszej sprawie przyjął, iż przepis § 11 ust. 1 rozporządzenia z dnia 15 października 1997r., w sposób niezależny od jakiegokolwiek uznania administracji celnej, wymaga dla udokumentowania pochodzenia towaru wymienionego w Wykazie nr 3 świadectwa pochodzenia. Jak podkreślił był związany treścią § 13 ust. 2 wskazanego rozporządzenia stanowiącego, iż tylko prawidłowo wystawione świadectwo pochodzenia jest uznawane za dowód pochodzenia towaru wymienionego w Wykazie nr 3.

Na tym tle zasadniczym problemem sprawy decydujące dla kontroli legalności działania organów jest rozważenie zakresu normowania i zastosowania przywołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997r., w szczególności w odniesieniu do świadectwa pochodzenia towaru źródła dowodowego, jakim jest informacja uzyskana od podmiotów zagranicznych. Organy celne obu instancji przyjęły bowiem założenie, że uzyskana w trybie § 20 a ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 15 października 1997 r. informacja nie podlega ocenie co do zgodności z rzeczywistym stanem rzeczy wskazując, że wynik weryfikacji świadectwa pochodzenia nie może być przedmiotem oceny i ma charakter wiążący dla organów.

Wskazane rozporządzenie wydane zostało na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 19 § 3 Kodeksu celnego. W stosunku do towarów innych niż te, w których produkcję zaangażowany jest więcej niż jeden kraj (art. 17 i art. 19 § 3 pkt 1 Kodeksu celnego) upoważnienie (art. 19 § 1 i § 2 oraz art. 19 § 3 pkt 2 Kodeksu celnego) dotyczy wyłącznie sposobu dokumentowania ich pochodzenia (por. J. Chlebny [w:] J. Borkowski, J. Chlebny, J. Chromicki, R. Hauser, H. Wojtachnio, Kodeks celny. Komentarz, Warszawa 2001 r., str. 61). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonym w wyroku z dnia 22 stycznia 2008r. (I GSK 1102/07), mającego na względzie zasadę przyzwoitej legislacji składającą się na konstrukcję państwa prawnego oraz zawarte w art. 92 ust. 1 Konstytucji RP wymogi dotyczące związania podmiotu wydającego rozporządzenie upoważnieniem ustawowym, nie można przypisywać treści § 20 a omawianego rozporządzenia znaczenia dalej idącego niż związanego ściśle ze sferą dokumentowania niepreferencyjnego pochodzenia towarów.

Nie oznacza to negowania uprawnień podmiotu zagranicznego w zakresie wydawania świadectw pochodzenia i udzielania odpowiedzi polskim organom celnym. Zrozumiałe jest, że o udzielenie informacji co do autentyczności świadectw pochodzenia towarów zwracać się należało do podmiotów wskazywanych jako te, które wydały dane świadectwa. Natomiast udzielona odpowiedź nie prowadzi do jakiegokolwiek związania organów jej charakterem lub treścią, innego niż wynikającego z ogólnych reguł dowodowych.

Jak to podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyroku z dnia 22 stycznia 2008r., wydanym w sprawie o takim samym stanie faktycznym i prawnym dotyczącym tych samych uczestników, brak jest jakichkolwiek podstaw do doszukiwania się w działaniu podejmowanym celem sprawdzenia autentyczności świadectwa pochodzenia towaru, polegającym na zwróceniu się z odpowiednim pytaniem do podmiotu zagranicznego wystawiającego świadectwo, przeniesienia części kompetencji w zakresie rozpatrywania sprawy na organ państwa obcego względnie instytucji zbliżonej do zajęcia stanowiska przez inny organ na zasadach takich, jak określone w art. 209 § 1 Ordynacji podatkowej. Dlatego pisma podmiotów zagranicznych dotyczące autentyczności świadectw pochodzenia z założenia nie są wynikiem prowadzonego za granicą w całości lub części postępowania administracyjnego, chyba że część kompetencji polskiego organu celnego przeniesiona została na organ państwa obcego skutkiem umowy międzynarodowej wielostronnej lub dwustronnej. W odniesieniu do krajów, z których pochodzą Izby Handlowe udzielające w niniejszej sprawie informacji umów międzynarodowych nie ma.

Z tych względów pismom Kierownika Działu Świadectw Biura Handlu Zagranicznego Tajwańskiej Izby Handlu, Regionalnego Biura Handlu i Przemysłu oraz Koreańskiej Izby Handlu i Przemysłu nie można przypisać mocy wiążącej i nie korzystają one ze szczególnej mocy dowodowej. Żadne z nich nie jest bowiem dokumentem urzędowym. Art. 270 § 1 Kodeksu celnego pozwala na wykorzystywanie w postępowaniu celnym dokumentów wystawianych przez organy celne lub inne uprawnione podmioty państwa obcego. Nie jest wskazywane, by podmioty udzielający informacji w kwestii autentyczności świadectw pochodzenia były organami celnymi. Przyjmuje się także, że pochodzącym z państwa obcego dokumentom, nawet sporządzonym przez organy celne i inne uprawnione podmioty, nie można przypisać mocy dokumentów urzędowych przyznanej polskim dokumentom z mocy art. 194 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej (por. J. Borkowski [w:] J. Borkowski, J. Chlebny, J. Chromicki, R. Hauser, H. Wojtachnio, Kodeks celny. Komentarz, Warszawa 2001r., s. 516).

Zgodnie z art. 180 § Ordynacji podatkowej, stosowanym przez art. 262 Kodeksu celnego, pisma podmiotów działających na terenie państw obcych zawierające informację co do nieautentyczności świadectwa pochodzenia stanowi, taki sam jak inne zgromadzone w sprawie, dowód w sprawie podlegający ocenie na ogólnych zasadach (por. B. Dauter [w:] S. Babiarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, R. Hauser, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Ordynacja podatkowa. Komentarz, Warszawa 2006 r., str. 575 i n.).

Błędne jest zatem stanowisko organów sprowadzające się do traktowania treści pism jako wiążącej, a charakteru tego środka dowodowego, jako szczególnego, a zatem o "podwyższonej" mocy dowodowej. Stanowi to uchybienie procesowe, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wynika to przede wszystkim z tego, iż organy przyjmując "związanie" treścią uzyskanej informacji nie dokonały oceny tych dowodów na tle całego materiału dowodowego, ani też nie poczyniły dalszych ustaleń tam, gdzie treść informacji budziła wątpliwości.

Jeśli zatem chodzi o ocenę treści tych informacji, ponieważ w sprawie występują szczególne okoliczności, wynikające z art. 122 i art. 191 Ordynacji podatkowej zasady postępowania dowodowego, wymagały dokonania, nawet z urzędu, czynności w celu wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy.

Oceniając pismo Biura Handlu Zagranicznego Tajwańskiej Izby Handlu można uznać, iż została wykazana wiarygodność pisma tego podmiotu na tle pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie. Przede wszystkim udzielający odpowiedzi wyjaśnił powody, które uzasadniały tezę co do nieautentyczności świadectw. Z treści odpowiedzi wynika, że dokonano porównania pieczęci i podpisów widniejących na świadectwie z tymi, jakie używane są przez ten podmiot.

Natomiast z treści pisma Koreańskiej Izby Handlu i Przemysłu wynika tylko to, że świadectwo pochodzenia zaliczone zostało do trzeciej z kategorii określonych jako: "autentyczne i wydawane regularnie", "autentyczne ale niewydawane regularnie", oraz "nieautentyczne". Pomijając wątpliwości co do zakresów pojęciowych dwóch pozostałych kategorii nieznane są przyczyny, dla których świadectwo pochodzenia towarów zaliczono do kategorii "nieautentyczne". Skoro pismo to stanowi dowód podlegający "zwykłej" ocenie a jednocześnie tak istotny w sprawie, bo pochodzący od podmiotu uprawnionego do wystawiania świadectw, dla wyjaśnienia stanu faktycznego niezbędne było uzupełnienie informacji przez co najmniej poznanie powodów uznania świadectwa za nieautentyczne. Skoro podmiot zagraniczny w końcowej treści pisma zapewnia o gotowości udzielenia dalszych informacji zwrócenie się o dalsze informacje było nie tylko uprawnieniem organu ale także, w świetle wyżej przedstawionych rozważań, niezbędne do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego a więc poznania prawdy. Podobnie pismo Regionalnego Biura Handlu i Przemysłu zawiera jedynie informację, że świadectwa pochodzenia o numerach [...] oraz [...] nie zostały wydane przez ten podmiot, bez podania jakichkolwiek informacji wskazujących na jej przesłanki. W takich okolicznościach NSA w powoływanym wyżej wyroku z dnia 22 stycznia 2008r. doszukał się naruszenia art. 122 i art. 191 Ordynacji podatkowej wskazywanych skutkujących uchybieniem z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a.

Zatem przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie wedle wskazanych wyżej reguł ponownej oceny dowodów przez podjęcie czynności i wyjaśnienie wątpliwości związanych z odpowiedzią uzyskaną od Koreańskiej Izby Handlu i Przemysłu oraz Regionalnego Biura Handlu i Przemysłu tak, by zostały ustalone przyczyny, dla których przedmiotowe świadectwa są lub nie są autentyczne przynajmniej w takim stopniu, w jakim można ocenić wiarygodność informacji Biura Handlu Zagranicznego Tajwańskiej Izby Handlu. Natomiast w związku z zarzutami skarżącej wyjaśnić należy, że ocena skutków nieautentyczności dokumentu jest niezależna od tego, czy importer ponosi winę za przedłożenie wadliwego dowodu pochodzenia. Istotne bowiem jest, by dokument odpowiadał wymogom przewidzianym w przepisach prawa celnego.

Natomiast pozostałe zarzuty skargi uznać należy za bezzasadne. Gdy chodzi o odsetki wyrównawcze stanowisko skarżącego oraz uczestnika jest niezgodne z art. 3 ust. 2 i art. 4 ustawy z dnia 23 kwietnia 2003 r. o zmianie ustawy - Kodeks celny oraz o zmianie ustawy o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 120, poz. 1122). W § 5 art. 222 Kodeksu celnego w brzmieniu obowiązującym od 10 sierpnia 2003 r. określono, iż minister właściwy do spraw finansów publicznych określi w drodze rozporządzenia sposób naliczenia odsetek wyrównawczych, biorąc pod uwagę okoliczności przesunięcia daty powstania długu celnego oraz zarejestrowania kwoty wynikającej z tego długu. Na podstawie delegacji ustawowej wynikającej z art. 222 § 5 Kodeksu celnego Minister Finansów wydał powołane wyżej rozporządzenie z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych. To rozporządzenie na podstawie art. 3 ustawy nowelizującej z dnia 23 kwietnia 2003 r. ma w rozpoznawanej sprawie zastosowanie. Zgodnie z § 3 tegoż rozporządzenia w wypadku, gdy kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych podanych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, odsetki wyrównawcze nalicza się od kwoty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą należną a kwotą pobraną. Sposób obliczania odsetek reguluje § 4 ust. 5 tego rozporządzenia.

Podniesiony przez uczestnika § 5 ust. 3 stwierdza, że nie pobiera się odsetek wyrównawczych mimo, że kwota wynikająca z długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych lub niekompletnych danych przez zgłaszającego w zgłoszeniu celnym, w wypadku gdy dłużnik udowodni, że podanie nieprawidłowych lub niekompletnych danych spowodowane było szczególnymi okolicznościami nie wynikającymi z jego zaniedbania lub świadomego działania. Z przepisu tego wynika, że ciężar wykazania tych okoliczności obciąża nie organy celne, ale osobę będącą dłużnikiem, przy czym muszą być to "szczególne okoliczności", a nie dotyczące podawania danych i przedstawiania dokumentów przez nią otrzymanych. Takie działania strony skarżącej są normalnymi czynnościami. "Szczególne okoliczności", to natomiast takie, które charakteryzują się czymś osobliwym, niezwykłym, czy wyjątkowym. W tym aspekcie należy również brać pod uwagę fakt, zawodowy charakter prowadzonej przez skarżącą, jak i uczestnika postępowania, działalności gospodarczej.

W rozpoznawanej sprawie prawidłowo organ celny orzekł w kwestii odsetek wyrównawczych, albowiem, kwota długu celnego została zarejestrowana na podstawie nieprawidłowych danych (świadectwo pochodzenia towaru nie było autentyczne), a odsetki zostały naliczone od cła, na podstawie odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. W decyzji organu, wbrew twierdzeniom uczestnika postępowania, wskazana jest wysokość cła oraz okres za jaki naliczone zostały odsetki. Odsetki prawidłowo obliczono wyłącznie od należności celnych. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego jest o tym mowa i powołana jest właściwa podstawa prawna w tym zakresie.

Za chybiony należy również uznać pogląd uczestnika wyrażony w piśmie z dnia 28 lutego 2008r., iż rozstrzygnięcie organu l instancji (po wznowieniu postępowania) zostało wydane z naruszeniem art.165 § 2 i § 3 Ordynacji podatkowej. Istniały bowiem podstawy do wznowienia postępowania, o czym była mowa wyżej. Jeśli chodzi o kolejny zarzut, nie powołania dokładnej podstawy prawnej - art. 15 § 1 Kodeksu celnego, w kontekście argumentacji organu oraz pozostałych przytoczonych podstaw prawnych i ich uzasadnienia, nie miało ono istotnego wpływu na wynik sprawy.

Sąd nie podzielił też poglądów uczestnika postępowania zarzucającego organom celnym naruszenie przepisów art. 7 i art. 22 Konstytucji, gdyż jak wyżej to rozważono kwestia weryfikacji świadectw przebiega w płaszczyźnie przepisów regulujących prowadzenie postępowania dowodowego, oceny dowodów i poznania prawdy.

Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku. Na podstawie art. 152 P.p.s.a. orzeczono o niemożności wykonania zaskarżonej decyzji. O kosztach orzeczono na podstawie 200 P.p.s.a.

(-) A. Juszczyk-Wiśniewska (-)D. Skupień (-) J. Jaśkiewicz